Lucht/lucht warmtepomp om mee te verwarmen en te koelen - #2

[Teleluvr]

ThinkPad schreef op zaterdag 6 december 2025 @ 08:49:

Vorig stookseizoen bleek de luchtvochtigheid alleen wel een dingetje. Zodra het buiten richting vriespunt ging dook het binnen pijlsnel onder de 40%. Heb in feb. met -5°C wel 25% gezien Daar kregen we klachten door, droge handen/lippen, last van neus/ogen. En ook de kamerplanten begonnen er wat minder florisant uit te zien

Goed om deze ervaring te lezen. Wij hebben eenzelfde soort stookregime, maar komen vanuit een vochtig (nat...) huis. Voorheen kregen we de luchtvochtigheid met moeite onder de 65-70%, nu met de airco vrij strak op 50-55%. In ons geval dus ideaal. Als mensen vragen hoe de airco bevalt in de winter neem ik dit dus altijd even mee...

[assje]

Yariva schreef op vrijdag 5 december 2025 @ 12:30:

Ik heb precies zo'n opstelling op mijn verdieping met 4x 2kW Daikin op de slaapkamers op één buitenunit. Ik heb ervoor gekozen geen unit op zolder te plaatsen want met 5 binnenunits slag zwaarder nldig met hoger minimumvermogen. Deze 4 werkt voor ons prima rustig ook als er maar één binnenunit gebruikt wordt.

Wij gebruiken in de praktijk de verwarming vrijwel nooit. Hoogstens eens op kantoor bij thuiswerken en dat ervaarde ik prima comfortabel. Grootste component verbruik is de 15kWh/maand aan stand-by verbruik die ik nogal fors vind. In de zomer wel volop gebruik om te koelen, staan overdag gewoon standaard aan de hele zomer.

Bij mij staat de buitenunit ook illegaal dicht op de erfgrens. Geluid is echt minimaal, airco van de buren meter of 4 verderop komt er boven uit als ik naast mijn unit sta.

Mijn unit staat op frame met veren op houten dak garage, nog nooit iets horen trillen.

Foto uit archief, L/L staat links, rechterkant foto=dakrand=erfgrens

Totaaloverzicht energie ter illustratie hoe klein de component verwarming L/L bij ons is:

[ Voor 12% gewijzigd door assje op 07-12-2025 09:15 ]

[Yariva]

assje schreef op zondag 7 december 2025 @ 09:03:
[...]


Ik heb precies deze opstelling op mijn verdieping met 4x 2kW Daikin op de slaapkamers.

Ik heb in verschillende topics hier van alles over gedeeld, zit nu pp mobiel maar kan later wel wat bij elkaar zoeken.

Wij gebruiken in de praktijk de verwarming vrijwel nooit. Hoogstens eens op kantoor bij thuiswerken en dat ervaarde ik prima comfortabel. Grootste component verbruik is de 15kWh/maand aan stand-by verbruik die ik nogal fors vind. In de zomer wel volop gebruik om te koelen, staan overdag gewoon standaard aan de hele zomer.

Bij mij staat de buitenunit ook illegaal dicht op de erfgrens. Geluid is echt minimaal, airco van de buren meter of 4 verderop komt er boven uit als ik maast mijn unit sta.

Mijn unit staat op frame met veren op houten dak, nog nooit iets horen trillen.

Foto uit archief, L/L staat links, rechterkant foto=dakrand=erfgrens
[Afbeelding]
Totaaloverzicht energie ter illustratie hoe klein de component verwarming L/L bij ons is:
[Afbeelding]

Dank Aasje voor dit overzicht. Je hebt mij al met meerdere posts geholpen in mijn eigen verbouw topic. Maar dit lijkt voor mij wederom een bevestiging dat het allemaal wel goed moet komen.

[assje]

Yariva schreef op zondag 7 december 2025 @ 09:07:
Dank Aasje voor dit overzicht. Je hebt mij al met meerdere posts geholpen in mijn eigen verbouw topic. Maar dit lijkt voor mij wederom een bevestiging dat het allemaal wel goed moet komen.

Uiteraard zal het wel afhangen van omstandigheden en gebruik. Wij hebben geen wens de slaapkamers op 20 graden te houden en zonder verwarming blijven ze al 16-18 graden in de winter.

Met andere voorkeuren, isolatie of overdracht warmte vanuit andere ruimten kan de ervaring qua verwarming natuurlijk heel anders zijn.

Ik zou in mijn woonkamer niet snel voor L/L (hoofd)verwarming gaan maar voor slaapkamers wat mij betreft snel acceptabel.

[assje]

lexdb schreef op vrijdag 5 december 2025 @ 12:45:
Kreng staat nu op 2 sets veren, op rubber tegels, op bigfoots, en flex tussen de leidingen.

[Afbeelding]

Ik ben geen expert maar ik vraag me af of dit allemaal doelmatig is of zelfs contraproductief is.

Je wil gewoon één set veren met zoveel mogelijk afstand. Tussen WP en frame dan juist geen rubber voeten. Eventueel extra gewicht op het frame.

Trillingen direct doorgegeven zijn één factor maar het risico op resonatie in de behuizing (die dan wordt doorgegeven aan dak via lucht) is zo waarschijnlijk juist groter geworden.

[ Voor 12% gewijzigd door assje op 07-12-2025 09:20 ]

[lexdb]

assje schreef op zondag 7 december 2025 @ 09:18:
[...]


Ik ben geen expert maar ik vraag me af of dit allemaal doelmatig is of zelfs contraproductief is.

Je wil gewoon één set veren met zoveel mogelijk afstand. Tussen WP en frame dan juist geen rubber voeten. Eventueel extra gewicht op het frame.

Nou, ik heb al het bovenstaande getest en de laatste iteratie is de enige functionele.

[assje]

lexdb schreef op zondag 7 december 2025 @ 09:20:
Nou, ik heb al het bovenstaande getest en de laatste iteratie is de enige functionele.

Als het werkt prima natuurlijk, niks meer aan doen

Voor wie zich er niet van bewust is, er is een uitgebreid topic over dit onderwerp:
Trillingen warmtepomp dempen

Edit, al 10x eerder gedeeld zie ik

[ Voor 5% gewijzigd door assje op 07-12-2025 09:37 ]

[Tomv]

Inmiddels het 3e jaar verwarmen met de 3.5 MHI ZSX achter de rug. Sinds een tijdje ook de trap dichtgemaakt i.v.m. huisdieren die ons graag vroeg wekken. (Verticale schuifdeur gemaakt)



Dit heeft zoals verwacht ook een positief effect op de belasting van de airco in de woonkamer.
Al met al zijn we positief over het verwarmen met de airco. We hebben de CV intact gelaten en gebruiken deze soms op hele koude dagen in combinatie met de airco.
Tevens hebben we op de badkamer een kleine heater staan onder het wasmeubel. Ook daar willen we echt niet inleveren op comfort.

Resultaat:
1430m3 gas naar 190m3 per jaar.
2200kw naar 4400kw per jaar.

Wel wil ik benadrukken dat we grote periodes 24/7 verwarmen omdat het anders echt te koud aanvoelt en/of de ventilator van de airco dusdanig hoog staat te draaien dat het storend is. Voor de 'investering' vind ik de besparing behoorlijk, maar ik ben blij dat de negatieve kanten hier regelmatig besproken worden zodat dit geen verassing was voor ons.

Ik ben nog steeds blij met de hoeveelheid informatie die we hier destijds gekregen hebben en lees nog regelmatig mee!

[ Voor 13% gewijzigd door Tomv op 07-12-2025 11:39 ]

[Wozmro]

Een verticale schuifdeur? Hoe werkt dat?

[Tomv]

Wozmro schreef op zondag 7 december 2025 @ 11:37:
Een verticale schuifdeur? Hoe werkt dat?

Hier was het nog niet afgewerkt overigens.

2 geleiderails gemaakt van 12mm breed.
1 grote plaat als deur van 10mm breed.
Overbemeten staalkabel 3mm (+450kg)
2 goede pluggen in het beton plafond (90kg belasting per plug/anker)
Enige wat ik naderhand vervangen heb zijn de katrollen. Goedkope meuk uit de bouwmarkt gaat stuk. Nu 2 x messing/rvs katrol gemonteerd.

Contragewicht van 11kg.
Deur weegt 11 kg.

Het geheel is dus bijna gewichtsloos te verplaatsen.

[Wozmro]

Mooi gemaakt.

Niet om de zeurkous uit te hangen maar aangezien ik in het vak zit moet ik het toch zeggen: wat met brandveiligheid? Is dit een evacuatieroute? Geraak je zelf, je kinderen, je huisdieren,... op tijd buiten in geval van nood?

Ook bij rook, paniek, geknapte kabel,...?

Voor mij een kleine moeite om het eens te vermelden, voor jou een denkoefening/risicoanalyse.

[Tomv]

Wozmro schreef op zondag 7 december 2025 @ 12:00:
Mooi gemaakt.

Niet om de zeurkous uit te hangen maar aangezien ik in het vak zit moet ik het toch zeggen: wat met brandveiligheid? Is dit een evacuatieroute? Geraak je zelf, je kinderen, je huisdieren,... op tijd buiten in geval van nood?

Ook bij rook, paniek, geknapte kabel,...?

Voor mij een kleine moeite om het eens te vermelden, voor jou een denkoefening/risicoanalyse.

Terechte vraag. Daar heb ik zeker rekening mee gehouden.

Los van het feit dat we geen kinderen hebben/willen:

#1. Ruim voorzien van rookmelders door het huis.
#2. De deur is te tillen zonder contragewicht.
#3. Het kleine driekhoeks paneel is met 4 schroefjes vast gezet en gemaakt van 8mm plaat. Dit bewust zodat als de schuifdeur op wat voor manier niet meer open kan, je het met 1 duw/klap eruit kan drukken.

Zelfde geld overigens voor onze bovenverdieping. Alle ramen kunnen slechts 15cm open kantelen. Standaard 2 torx schroevendraaiers in de nachtkastjes liggen. Hiermee kan binnen 20 seconden de raamuitzetter eraf zodat het raam 90 graden open kan.

[w00key]

In Japan, land van Daikin, Mitsubishi etc, ik vroeg me altijd af hoe ze geen last hebben van de "slechte" besturing waar we altijd over klagen.

Maar overal waar ik kom staan die dingen gewoon op 30°C en max fan hard te knallen

En het is niet eens echt koud buiten in Osaka / Kyoto, 15 max 4 min in de nacht.

Ja okay, dan werkt het prima. Er komt een idiote hoeveelheid hitte uit en wand of 4 way casette unit. Ze zijn niet echt subtiel hier...

[ Voor 8% gewijzigd door w00key op 08-12-2025 05:34 ]

[Pietje555]

@w00key Toen ik op Curaçao woonde was dat ook. Zelfs vaak touwtjes aan de uitblaas zodat je goed kon zien dat hij stond te blazen.
Is denk ik iets typisch Nederlands; we zijn zuinig en willen wel het onderste uit de kan. We willen precies de gewenste temperatuur, zodat we het net niet koud krijgen en zo min mogelijk betalen.

[ArthurMorgan]

Het blijft altijd grappig. Het wordt weer warmer dus de airco gaat weer pendelen en mijn verbruik schiet de lucht in

Tot vanmorgen 6 uur de afgelopen tijd zo rond de 250-320 Wh per uur, nu aan het doorstoten naar de 390 Wh per uur.

[japie06]

offtopic:
Watt-hour per uur doet pijn aan mijn hoofd

[ArthurMorgan]

japie06 schreef op maandag 8 december 2025 @ 08:41:

offtopic:
Watt-hour per uur doet pijn aan mijn hoofd

offtopic:
Omdat hij dus echt pendelt lijkt Watt me niet juist. In dat uur gaat hij van 0 naar boven de 600. Maar ik laat me graag verbeteren

[Martin7182]

Er is een simpele oplossing:
Noem het gewoon gemiddeld vermogen in W

[ Voor 4% gewijzigd door Martin7182 op 08-12-2025 10:16 ]

[GodDamage]

Voor mijn kleine thuisstudio heb ik een Panasonic airco gekocht, die ik nu aan het aansluiten ben. Ik heb een afvoer voor condenswater op de hemelwaterafvoer met 32 mm pijp aangesloten, waar op de verdieping erboven, de afvoer van een WTW wordt aangesloten. Omdat de herrie zoveel mogelijk binnen in de studio moet blijven, zit ik nu te kijken naar een sifon voor de condensafvoer van de airco, omdat een open verbinding met de hwa zorgt voor geluid door de regenpijp(openingen). Is zoiets misschien een oplossing: https://www.aircosuper.nl/condensslangsyphon Lijkt me dat ik met een lus in de condensslang eigenlijk hetzelfde creëer. Omdat de afvoer in een luchtdichte spouw komt, is een normaal sifon geen oplossing omdat ik het niet kan bijvullen (bij uitdroging) en ik niet wil dat er meer dan minimale waterdamp in de spouw komt. Er komt wel een soort van inspectieluik in de binnenmuur omdat ik vanaf de binnenkant bij de doorvoer van de koelleidingen en de afvoer wil kunnen komen. Het is de bedoeling om dit luik wel onzichtbaar weg te werken en alleen open te maken bij malheur.
Een paar foto's erbij voor de beeldvorming:

aansluiting op de hemelwaterafvoer aan de buitenkant:


de afvoerbuis die vanaf de zolder erboven tot door de grond loopt:


Kan de condensafvoer rechtstreeks en luchtdicht op het Y-stuk in de afvoerbuis worden aangesloten of gaat dat niet goed?

[ThinkPad]

Ja dat kan, maar vergeet niet dat de condensafvoer uitkomt in een open lekbak. Dat is geen hermetisch gesloten systeem ofzo. De condensbak is eigenlijk gewoon een soort grote 'trechter', die uitmondt op de aansluiting voor de condensafvoer.

Omgekeerd zijn er ook mensen waarbij de condensafvoer op de HWA was aangesloten en die vanuit de binnenunit het regenwater door de HWA hoorden kletteren.

Je zou evt. ook gewoon een pijpje door de gevel kunnen steken en het op de grond (klein grindbakje?) laten lozen. Maar heb je wel kans op geluidlekkage als het pijpje vrij kort is op z'n weg naar buiten.

[ Voor 48% gewijzigd door ThinkPad op 08-12-2025 10:30 ]

[FutureTrunksZ]

Naar volle tevredenheid gebruik ik een MHI SRF50ZSX voor verwarmen en koelen.
Nu wil ik ook aan de voorkant van mijn huis met 4 slaapkamers op het zuiden een multi split plaatsen en ik vermoed dat er mensen in dit topic zijn die daar ervaring mee hebben.

De zijgevel is gemeentegrond en ik vermoed dat daar niks geplaatst mag worden. Dan blijft de voorgevel over, alleen vind ik het erg moeilijk om de regels voor het plaatsen aan voorgevel te doorgronden.

Ik heb eigenlijk 2 opties.
1. Midden aan de voorgevel tussen de 4 slaapkamerramen (weinig koelleiding nodig)
2. In de voortuin op de grond waarbij er koelleiding over de voorkant van het huis richting de slaapkamers loopt. Kunnen er koelleidingen voor 4 binnenunits in één kabelgoot of past dat niet?

Weet iemand de regels hiervoor? Zijn die tegenwoordig landelijk sinds de invoering van de omgevingswet?
Ik vraag het liefste natuurlijk geen vergunning aan.

Doel is hiermee overigens van het gas af te gaan, dus ze zullen ook gebruikt worden voor verwarming.

[LED-Maniak]

FutureTrunksZ schreef op maandag 8 december 2025 @ 13:44:
Naar volle tevredenheid gebruik ik een MHI SRF50ZSX voor verwarmen en koelen.
Nu wil ik ook aan de voorkant van mijn huis met 4 slaapkamers op het zuiden een multi split plaatsen en ik vermoed dat er mensen in dit topic zijn die daar ervaring mee hebben.

De zijgevel is gemeentegrond en ik vermoed dat daar niks geplaatst mag worden. Dan blijft de voorgevel over, alleen vind ik het erg moeilijk om de regels voor het plaatsen aan voorgevel te doorgronden.

Ik heb eigenlijk 2 opties.
1. Midden aan de voorgevel tussen de 4 slaapkamerramen (weinig koelleiding nodig)
2. In de voortuin op de grond waarbij er koelleiding over de voorkant van het huis richting de slaapkamers loopt. Kunnen er koelleidingen voor 4 binnenunits in één kabelgoot of past dat niet?

Weet iemand de regels hiervoor? Zijn die tegenwoordig landelijk sinds de invoering van de omgevingswet?

Doel is hiermee overigens van het gas af te gaan, dus ze zullen ook gebruikt worden voor verwarming.

Elke gemeente kan zijn eigen regels opstellen. Het beste vraag je dit direct bij de gemeente. Vaak staat dit op hun website.

[barta123]

w00key schreef op maandag 8 december 2025 @ 05:32:
In Japan, land van Daikin, Mitsubishi etc, ik vroeg me altijd af hoe ze geen last hebben van de "slechte" besturing waar we altijd over klagen.

Maar overal waar ik kom staan die dingen gewoon op 30°C en max fan hard te knallen

En het is niet eens echt koud buiten in Osaka / Kyoto, 15 max 4 min in de nacht.

Ja okay, dan werkt het prima. Er komt een idiote hoeveelheid hitte uit en wand of 4 way casette unit. Ze zijn niet echt subtiel hier...

Pwoa als je buitenunit beetje de dimensies heeft die je huis nodig heeft pendelt er weinig. Bij mij doet ie het ook prima zonder demand control.. 't is idd wat ik ook las, mensen doen het liever zuinig aan hier

Ik stook echt heel zuinig voor mijn oppervlakte huis, dat weet ik wel. Terwijl ik er toch altijd aangenaam warm bij zit. Dat was in de laatste jaren vd CV ketel niet zo (2022 en 2023 t/m aug)

[barta123]

lexdb schreef op vrijdag 5 december 2025 @ 12:45:
[...]


Kijk je uit met een buitendeel op een plat dak? Heeft bij mij voor de allergrootste ergernissen gezorgd.... resonantie is niet leuk.

Kreng staat nu op 2 sets veren, op rubber tegels, op bigfoots, en flex tussen de leidingen.
En bij een cold start - defrost hoor je hem nog. Gaan je buren niet zo tof vinden ben ik bang.

[Afbeelding]

Ligt denk ik ook aan het type plat dak, mijn plat dak is op een plafond van 20cm dik beton, met daarop bijna 10cm PIR, dat dreunt echt nooit door.

[Pietje555]

@FutureTrunksZ plaatsen in voortuin is vrijwel nergens toegestaan. Je bestemmingsplan geeft hier duidelijkheid over.
Er zit al een verschil in ophangen aan de gevel (uitbouw <2 m3, vaak wel toegestaan) en op Bigfoots. Dit wordt gezien als een losse constructie in de voorzijde en is meestal niet toegestaan.
Ik mocht ze ophangen, maar moesten wel met een passende kast afwerken

[MotorBeast]

Pietje555 schreef op maandag 8 december 2025 @ 15:31:
@FutureTrunksZ plaatsen in voortuin is vrijwel nergens toegestaan. Je bestemmingsplan geeft hier duidelijkheid over.
Er zit al een verschil in ophangen aan de gevel (uitbouw <2 m3, vaak wel toegestaan) en op Bigfoots. Dit wordt gezien als een losse constructie in de voorzijde en is meestal niet toegestaan.
Ik mocht ze ophangen, maar moesten wel met een passende kast afwerken
[Afbeelding]

Meestal wel tot 1 meter hoog.

[barta123]

Ik zie dus een programma over armoede en verwarming.

Zulke mensen moet je tegen afbetaling (hetzij deels) een airco aan kunnen bieden via het nationaal warmtefonds tegen 0% rente. (Dit zou ook gigantisch de uitstoot kunnen beperken. Mijn huis is al 80% minder CO2 tegenover gas)

Als het goed gedimensioneerd is en je geeft er een boiler bij dan kunnen ze volledig gasloos. Gaat vaak toch over kleine appartementen.

Had het er nog over met een maat van me, die had een vergelijkbaar gasverbruik ik zijn bijna 12 jaar jongere vrijstaand huis met mijn hoekwoning uit de jaren 70. Maar nu op lucht/water is zijn verbruik veel hoger. En hij doet alles met VVW op een perfect geïsoleerde. Vloer.

Nog met AI over gehad, fancoils en lucht/lucht kunnen dingen die VVW niet kan, snel voor warmte geven en de gevoelstemperatuur flink doen stijgen met een bescheiden verbruik. Vooral met ad-hoc verwarmen.

Ik ben heel erg blij met mijn systeem en het scheelt mij alleen al 1200 euro per jaar. Ik heb mijn airco al terugverdiend en ben pas in 2023 begonnen met verwarmen.

En nu ik ook een isolerend gordijn heb gehangen in mijn trapgat, krijg ik zelfs mijn inkomhal en wc warm. Boven verwarm ik op de overloop en worden de kamers ruimschoots voldoende verwarmd om heerlijk aangenaam te kunnen slapen.


Ik heb nog niks voor SWW maar gebruik daarmee slechts 50m3 per jaar ofzo. Als ik het geld heb komt er een kleine monoblock en alle radiatoren worden vervangen door LTV radiatoren/fancoils en een boiler voor het bad met een spiraal erin. Voor nu heb ik daar nog geen geld voor.

[mr_evil08]

barta123 schreef op woensdag 10 december 2025 @ 18:50:
Had het er nog over met een maat van me, die had een vergelijkbaar gasverbruik ik zijn bijna 12 jaar jongere vrijstaand huis met mijn hoekwoning uit de jaren 70. Maar nu op lucht/water is zijn verbruik veel hoger. En hij doet alles met VVW op een perfect geïsoleerde. Vloer.

Gaan we weer appels en peren vergelijken.
Nee een split airco is niet vergelijkbaar met CV warmtepomp.

Een airco is ruimteverwarming.
Beide kan ook, vloerverwarming en fancoil erbij.

Vergelijkingen met elkaar is niet mogelijk, zelfs bij identieke woningen en installatie kan huis B toch 4000kwh meer verbruik hebben.

[Glashelder]

barta123 schreef op woensdag 10 december 2025 @ 18:50:
Had het er nog over met een maat van me, die had een vergelijkbaar gasverbruik ik zijn bijna 12 jaar jongere vrijstaand huis met mijn hoekwoning uit de jaren 70. Maar nu op lucht/water is zijn verbruik veel hoger. En hij doet alles met VVW op een perfect geïsoleerde. Vloer.

Of niet goed ingeregeld, of hij stookt nu veel hoger, of... er moet een reden voor zijn. L/W is in ieder geval niet de reden.

Nog met AI over gehad,

Die kletst ook maar raak. Daar komt echt zoveel onzin uit. Ik neem AI in ieder geval niet serieus als 'gesprekspartner'.

fancoils en lucht/lucht kunnen dingen die VVW niet kan, snel voor warmte geven en de gevoelstemperatuur flink doen stijgen met een bescheiden verbruik. Vooral met ad-hoc verwarmen.

Ik heb het hier al vaker gezegd, zowel L/L als L/W hebben gewoon hun voor en nadelen. L/L is lekker snel en goedkoop. Een nadeel van L/L kan je als voordeel zien: je verwarmt maar een klein deel van je huis. Dat is lekker goedkoop verwarmen en als je met het nadeel van boven geen verwarming kan leven.. helemaal top toch

[barta123]

Glashelder schreef op woensdag 10 december 2025 @ 19:15:
[...]

Of niet goed ingeregeld, of hij stookt nu veel hoger, of... er moet een reden voor zijn. L/W is in ieder geval niet de reden.

[...]

Die kletst ook maar raak. Daar komt echt zoveel onzin uit. Ik neem AI in ieder geval niet serieus als 'gesprekspartner'.

[...]


Ik heb het hier al vaker gezegd, zowel L/L als L/W hebben gewoon hun voor en nadelen. L/L is lekker snel en goedkoop. Een nadeel van L/L kan je als voordeel zien: je verwarmt maar een klein deel van je huis. Dat is lekker goedkoop verwarmen en als je met het nadeel van boven geen verwarming kan leven.. helemaal top toch

Ik geef ook precies aan dat ik juist NIET alleen de benedenverdieping verwarm, mijn unit boven die freewheelt mee op de unit van beneden, die boven staat maar wat te pendelen, terwijl de inverter van de multi split rustig op hetzelfde toerental draait, de unit beneden geeft continu warmte af.

En jawel, ik geef aan dat ad-hoc stoken juist bij warme temperaturen overdag bijzonder effectief is.

Puur fysisch gezien is beton helemaal niet handig daarvoor, het geleidt veel te langzaam warmte. Mijn ouders stookten altijd al met de CV ketel zo (als je isolatie dus niet top is): in de nacht 16 graden ofzo, je verliest een paar graden en ca. 1 uur voordat je opstaat verwarmen, dan heb je mooi de temperatuur erin.

Dat kan met fancoils en L/L wel. Met L/W met VVW gaat dat niet, omdat je je betonblok niet zo ver af wilt laten koelen.\

Mijn andere punt was ook om mensen met energiearmoede (die wonen vaak niet in kasten van huizen) te helpen aan een gasloos huis door ze voor L/L te laten gana.

Maar goed in dit topic wat beweren heeft weinig zin, omdat er net zoveel haters als liefhebbers zijn. L/W is hier echt de natte droom (letterlijk, want water)


Moet je nagaan hoe traag je auto op zou warmen, als je de vloer zou verwarmen.

Het ging mij er puur om, dat je snel, aangenaam en zuinig kan verwarmen op het moment dat je niet continu de verwarming aan hebt. Als je altijd thuis bent zal het weinig uitmaken. (ga es je huis uit ) Maar goed, ik ga me niet verdedigen tegen de VVW 24/7 fans, dat heeft toch geen zin.

[barta123]

mr_evil08 schreef op woensdag 10 december 2025 @ 19:14:
[...]

Gaan we weer appels en peren vergelijken.
Nee een split airco is niet vergelijkbaar met CV warmtepomp.

Een airco is ruimteverwarming.
Beide kan ook, vloerverwarming en fancoil erbij.

Vergelijkingen met elkaar is niet mogelijk, zelfs bij identieke woningen en installatie kan huis B toch 4000kwh meer verbruik hebben.

Dit klopt zeker, stookgedrag doet heel veel. Moraal van mijn punt was iig dat een groot betonblok van X ton zich niet loont om een ruimte snel op te warmen, en een ruimte snel opwarmen (met relatief weinig Joules) is wel wat je met lucht kan doen. En fancoils kunnen dat ook veel beter.

En wie slaapt er dan in een slaapkamer van 20°C... Bij het huis van mijn ouders was het eerder 14 graden op de slaapkamers.

[Sjamo]

Glashelder schreef op woensdag 10 december 2025 @ 19:15:
[...]

Of niet goed ingeregeld, of hij stookt nu veel hoger, of... er moet een reden voor zijn. L/W is in ieder geval niet de reden.

[...]

Die kletst ook maar raak. Daar komt echt zoveel onzin uit. Ik neem AI in ieder geval niet serieus als 'gesprekspartner'.

[...]


Ik heb het hier al vaker gezegd, zowel L/L als L/W hebben gewoon hun voor en nadelen. L/L is lekker snel en goedkoop. Een nadeel van L/L kan je als voordeel zien: je verwarmt maar een klein deel van je huis. Dat is lekker goedkoop verwarmen en als je met het nadeel van boven geen verwarming kan leven.. helemaal top toch

Zoals je met L/W kan kiezen alleen de benedenverdieping te verwarmen of ook de bovenverdieping, kan je die keuze met L/L ook maken. Ik zie niet hoe dat iets te maken heeft met airco.

[STIMPPYYY]

barta123 schreef op woensdag 10 december 2025 @ 18:50:
Ik zie dus een programma over armoede en verwarming.

Zulke mensen moet je tegen afbetaling (hetzij deels) een airco aan kunnen bieden via het nationaal warmtefonds tegen 0% rente. (Dit zou ook gigantisch de uitstoot kunnen beperken. Mijn huis is al 80% minder CO2 tegenover gas)

Als het goed gedimensioneerd is en je geeft er een boiler bij dan kunnen ze volledig gasloos. Gaat vaak toch over kleine appartementen.

Had het er nog over met een maat van me, die had een vergelijkbaar gasverbruik ik zijn bijna 12 jaar jongere vrijstaand huis met mijn hoekwoning uit de jaren 70. Maar nu op lucht/water is zijn verbruik veel hoger. En hij doet alles met VVW op een perfect geïsoleerde. Vloer.

Nog met AI over gehad, fancoils en lucht/lucht kunnen dingen die VVW niet kan, snel voor warmte geven en de gevoelstemperatuur flink doen stijgen met een bescheiden verbruik. Vooral met ad-hoc verwarmen.

Ik ben heel erg blij met mijn systeem en het scheelt mij alleen al 1200 euro per jaar. Ik heb mijn airco al terugverdiend en ben pas in 2023 begonnen met verwarmen.

En nu ik ook een isolerend gordijn heb gehangen in mijn trapgat, krijg ik zelfs mijn inkomhal en wc warm. Boven verwarm ik op de overloop en worden de kamers ruimschoots voldoende verwarmd om heerlijk aangenaam te kunnen slapen.


Ik heb nog niks voor SWW maar gebruik daarmee slechts 50m3 per jaar ofzo. Als ik het geld heb komt er een kleine monoblock en alle radiatoren worden vervangen door LTV radiatoren/fancoils en een boiler voor het bad met een spiraal erin. Voor nu heb ik daar nog geen geld voor.

Je kunt via SVn een lening krijgen bij jouw gemeente. Rentes zijn dusdanig laag dat je dit er wel uithaalt.

[mr_evil08]

barta123 schreef op woensdag 10 december 2025 @ 19:51:
[...]


Dit klopt zeker, stookgedrag doet heel veel. Moraal van mijn punt was iig dat een groot betonblok van X ton zich niet loont om een ruimte snel op te warmen, en een ruimte snel opwarmen (met relatief weinig Joules) is wel wat je met lucht kan doen. En fancoils kunnen dat ook veel beter.

En wie slaapt er dan in een slaapkamer van 20°C... Bij het huis van mijn ouders was het eerder 14 graden op de slaapkamers.

CV betekend niet dat het overal woonkamer temperatuur moet zijn.
Elke ruimte welke geen binnenunit heeft telt niet mee.

Open deuren/wapperen etc is cheaten en zal nooit gelijkmatig verdeeld worden.

[ Voor 92% gewijzigd door mr_evil08 op 10-12-2025 22:34 ]

[Sjamo]

mr_evil08 schreef op woensdag 10 december 2025 @ 22:19:
[...]

CV betekend niet dat het overal woonkamer temperatuur moet zijn, dat is hier ook niet het geval.
Elke ruimte wat geen binnenunit heeft telt niet mee.

Open deuren/wapperen etc is cheaten en zal het nooit gelijkmatig verdeelt worden.

Niet meer van toepassing ivm verwijderd stuk waar ik op reageerde.
Dit is toch kolder hoor!
Je weet dat er mensen zijn met meer dan alleen een unit in de woonkamer toch?

[ Voor 6% gewijzigd door Sjamo op 10-12-2025 22:36 ]

[mr_evil08]

Sjamo schreef op woensdag 10 december 2025 @ 22:34:
[...]


Niet meer van toepassing ivm verwijderd stuk waar ik op reageerde.
Dit is toch kolder hoor!
Je weet dat er mensen zijn met meer dan alleen een unit in de woonkamer toch?

Ja, maar nog steeds zie ik hier bijna altijd kromme vergelijkingen: er staat een ventilator bij of de deuren staan permanent open.

Je kunt alleen vergelijken met de deuren dicht en zonder hulpmiddelen.

[ Voor 14% gewijzigd door mr_evil08 op 10-12-2025 22:47 ]

[nMad]

Ik heb zowel L/L als L/W. Beide hebben z’n voor- en nadelen en deze afweging is erg persoonlijk en afhankelijk van je woning. Ik begrijp echt niet waarom er in dit topic zo vaak de discussie wordt gezocht vanuit beide “kampen”. Je gaat toch ook niet in het, ik noem maar wat, het “grote BMW topic” continue de vergelijking met Audi maken en dan discussiëren welke beter is?

[ Voor 3% gewijzigd door nMad op 11-12-2025 07:42 ]

[digifun]

mr_evil08 schreef op woensdag 10 december 2025 @ 22:44:
[...]

Ja, maar nog steeds zie ik hier bijna altijd kromme vergelijkingen: er staat een ventilator bij of de deuren staan permanent open.

Dat ligt echt aan jou. Warmte is natuurlijk gewoon warmte.

[Tommie12]

Glashelder schreef op woensdag 10 december 2025 @ 19:15:
[...]
Dat is lekker goedkoop verwarmen en als je met het nadeel van boven geen verwarming kan leven.. helemaal top toch

En dan krijg je in die slecht geisoleerde en geventileerde woningen schimmel in slaapkamers, badkamers etc...

[Martin7182]

mr_evil08 schreef op woensdag 10 december 2025 @ 22:44:
[...]

Ja, maar nog steeds zie ik hier bijna altijd kromme vergelijkingen: er staat een ventilator bij of de deuren staan permanent open.

Je kunt alleen vergelijken met de deuren dicht en zonder hulpmiddelen.

Beetje bekrompen zeg. Sommigen hebben de fan in een kastje, sommigen erbuiten. Of tussen de radiatoren
Ik denk dat je prima verschillende systemen met elkaar kunt vergelijken. Alleen we hebben ook allemaal verschillende wensen. L/L gebruikt voor dezelfde hoeveelheid warmte misschien iets meer stroom dan L/W, maar als je niet 24/7 je hele huis verwarmt dan kost het toch al snel een stukje minder.

[barta123]

nMad schreef op donderdag 11 december 2025 @ 06:23:
Ik heb zowel L/L als L/W. Beide hebben z’n voor- en nadelen en deze afweging is erg persoonlijk en afhankelijk van je woning. Ik begrijp echt niet waarom er in dit topic zo vaak de discussie wordt gezocht vanuit beide “kampen”. Je gaat toch ook niet in het, ik noem maar wat, het “grote BMW topic” continue de vergelijking met Audi maken en dan discussiëren welke beter is?

Je mag hier niet zeggen dat L/L een voordelige optie is voor kleine huizen met weinig kleine kamertjes. Dat mag echt niet.

En als je zegt dat je naast je unit beneden OOK boven een unit hebt, verwarm je zgn niet boven. (waar je beneden feitelijk alleen een losse wc + hal hebt)

Het is zeker wel voordeliger, als jouw huis niet onder de 16 graden komt in de nacht, is er NIKS maar dan ook niks aan de hand, onder de 15 graden mag je je zorgen gaan maken om vocht. (vooral bij slechte ventilatie). als jij het dan binnen no time warm hebt met L/L (wat je niet kan bewerkstelligen met een betonblok van 10 ton met een hele lage warmtegeleiding, ca. 1,4W/m*K).

Leuk dat je dan hier steeds predikt dat je 24/7 verwarmt, maar zonder een heel groen energielabel kan je niet zuinig stoken door 24/7 op dezelfde hoge temperatuur te verwarmen. Als de warmte makkelijk naar buiten fietst, ga jij nooit of te nimmer zuinig stoken met 24/7 je tent op 20 graden houden. (in de nacht is je COP immers ook lager)

En waarom zou je dat ook doen, als je slechts 4 uur per dag thuis bent en daarna nog een uurtje of 7 slaapt, waar een graadje of 16 ruim voldoende voor is? Het antwoord is gewoon heel simpel, als ik mijnwoning met ruim 230kWh/m2/jr 24/7 op 20 graden stook, dan ben ik ruim het dubbele kwijt aan kWhs. Nu verwarm ik met 2100kWh/jr, dan zal dat dik 4000kWh zijn. (niet gek ook, want 20000/4=5000kWh met SCOP = 4)

Mijn hele punt is dus: JE kan HEEL goed minder goed geisoleerde woningen gasloos verwarmen (met L/L), vooral als je een heel simpele ruimteindeling hebt. Dat kan niet met vloerverwarming, omdat het te traag reageert door de fysische eigenschappen van beton.
En op deze manier kan je dus HEEEEL veel gas besparen bij heel erg veel woningen. zouden we dat allemaal niet moeten kunnen waarderen als het om de energietransitie gaat? (L/L kan je ook vervangen door L/W met fancoils, of ventilatorconvectoren als we het nederlands houden)

Mijn unit boven staat RECHT tegenover de badkamer, met een deur die naar binnen opent is die dus altijd warm, de overige kamers warmen ruim voldoende op, die zitten aangrenzend aan de badkamer.

[Pietje555]

Ik vraag me toch af als airco's zo fantastisch zijn, waarom nieuwe woningen niet standaard met airco's uitgeruste zijn en waarom je op een airco geen verduurzaamheid subsidie krijgt en een L/W WP (zelfs hybride) wel.

[mr_evil08]

digifun schreef op donderdag 11 december 2025 @ 07:45:
[...]
Dat ligt echt aan jou. Warmte is natuurlijk gewoon warmte.

Nee dat zijn de natuurwetten, een afgiftepunt heeft maar een beperkt bereik(bubbel), Daarom zul je altijd tegen flinke beperkingen lopen als het afgiftepunt niet in dezelfde ruimte is, ook met 24/7 verwarmen.

[ Voor 33% gewijzigd door mr_evil08 op 11-12-2025 10:54 ]

[digifun]

mr_evil08 schreef op donderdag 11 december 2025 @ 10:51:
[...]

Nee dat zijn de natuurwetten, een afgiftepunt heeft maar een beperkt bereik(bubbel), afhankelijk hoe hook de ventilator staat en waar naar toe gericht.

x meter verderop heb je een duidelijk lager temperatuur dan op 1 meter afstand.
Daarom zul je altijd tegen flinke beperkingen lopen als er slechts één afgiftepunten nabij is.

Die warmte verspreid zich gewoon ook een natuurwet. In de praktijk is het niet zo erg als jij doet overkomen.

[Glashelder]

nMad schreef op donderdag 11 december 2025 @ 06:23:
Ik heb zowel L/L als L/W. Beide hebben z’n voor- en nadelen en deze afweging is erg persoonlijk en afhankelijk van je woning. Ik begrijp echt niet waarom er in dit topic zo vaak de discussie wordt gezocht vanuit beide “kampen”. Je gaat toch ook niet in het, ik noem maar wat, het “grote BMW topic” continue de vergelijking met Audi maken en dan discussiëren welke beter is?

Als topicstarter begrijp ik die polarisatie ook echt niet. Iedere keer probeer ik weer te benadrukken dat beide zo hun voor en nadelen hebben en telkens lijkt het zo'n vijandige discussie te worden... als ik merk dat het weer dreigt te escaleren dan bemoei ik me er gewoon niet meer mee. Als de rest dat ook doet dan sterft het snel uit hopelijk.

Pietje555 schreef op donderdag 11 december 2025 @ 10:50:
Ik vraag me toch af als airco's zo fantastisch zijn, waarom nieuwe woningen niet standaard met airco's uitgeruste zijn en waarom je op een airco geen verduurzaamheid subsidie krijgt en een L/W WP (zelfs hybride) wel.

Ik denk toch dat de grootste reden daarvoor de ambtelijke molen is die zich niet zo snel van richting laat veranderen. Airco is om te koelen, niet om te verwarmen (in hun ogen daar). Dat L/W ook prima ingezet kan worden vergeet men voor het gemak.

Een andere oorzaak is dat het bouwbesluit bepaald dat elke leefruimte een afgiftepunt moet hebben (anders telt het niet mee als leefruimte). Dat betekend dat elke ruimte dus een eigen binnenuit moet krijgen, zelfs in je badkamer. Dat loopt al snel in de papieren met L/L qua kosten. Ik zou hier bijv. minimaal 6 binnenunits moeten hebben.

[ Voor 35% gewijzigd door Glashelder op 11-12-2025 11:01 ]

[mr_evil08]

digifun schreef op donderdag 11 december 2025 @ 10:54:
[...]


Die warmte verspreid zich gewoon ook een natuurwet. In de praktijk is het niet zo erg als jij doet overkomen.

Dan heb jij de perfecte huis zonder warmteverlies.

[MotorBeast]

[klaaas]

Pietje555 schreef op donderdag 11 december 2025 @ 10:50:
Ik vraag me toch af als airco's zo fantastisch zijn, waarom nieuwe woningen niet standaard met airco's uitgeruste zijn en waarom je op een airco geen verduurzaamheid subsidie krijgt en een L/W WP (zelfs hybride) wel.

Die laatste kun je zelf toch wel beantwoorden? (Hint: iets met koeling)

[Glashelder]

klaaas schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:01:
[...]

Die laatste kun je zelf toch wel beantwoorden? (Hint: iets met koeling)

L/W wordt net zo hard ingezet voor koeling tegenwoordig. Uitzetten van koelbedrijf is ook geen eis voor subsidie...

[Sjamo]

Pietje555 schreef op donderdag 11 december 2025 @ 10:50:
Ik vraag me toch af als airco's zo fantastisch zijn, waarom nieuwe woningen niet standaard met airco's uitgeruste zijn en waarom je op een airco geen verduurzaamheid subsidie krijgt en een L/W WP (zelfs hybride) wel.

Naar ik heb begrepen wordt er geen subsidie gegeven voor airco's omdat de focus van de subsidie ligt bij verwarmen en je met subsidie voor airco ook mensen subsidieert die de airco alleen of voornamelijk gebruiken voor koelen. Daar is de subsidie niet voor bedoeld.

Is het niet zo dat er een aantal soorten airco's op de subsidie-lijst staan waar geen mogelijkheid tot koelen op zit? Hier duidelijk geval van klok en klepel maar daar was wel wat mee dacht ik.
Mensen die precies weten hoe dat zit?

[Glashelder]

Sjamo schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:05:
[...]


Naar ik heb begrepen wordt er geen subsidie gegeven voor airco's omdat de focus van de subsidie ligt bij verwarmen en je met subsidie voor airco ook mensen subsidieert die de airco alleen of voornamelijk gebruiken voor koelen. Daar is de subsidie niet voor bedoeld.

Dat is een slap excuus van de overheid omdat men eenvoudig zou kunnen eisen dat een gasaansluiting wordt verwijderd als men voor L/L zou gaan

[klaaas]

Glashelder schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:02:
[...]

L/W wordt net zo hard ingezet voor koeling tegenwoordig. Uitzetten van koelbedrijf is ook geen eis voor subsidie...

Maar je zet een L/W pomp niet alleen in voor koeling. Airco's daarentegen worden natuurlijk in grote getale verkocht enkel en alleen om te koelen en dat levert alleen extra energieverbruik op.

[Glashelder]

klaaas schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:16:
[...]

Maar je zet een L/W pomp niet alleen in voor koeling. Airco's daarentegen worden natuurlijk in grote getale verkocht enkel en alleen om te koelen en dat levert alleen extra energieverbruik op.

Zoals ik al zei kan je dat eenvoudig tegengaan door te eisen dat de gasaansluiting wordt verwijderd als je subsidie wilt voor L/L verwarming. Handhaving daarvan is ook redelijk eenvoudig via bijv. een bevestiging van de netbeheerder dat de aansluiting is verwijderd. Of ze controleren het zelf geautomatiseerd.. (hier is gewoon een centraal register voor).

Met zo'n eis snijd je overigens ook gelijk de pas af bij mensen die alleen in de woonkamer een unit ophangen en dan denken klaar te zijn

[Sjamo]

Glashelder schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:09:
[...]

Dat is een slap excuus van de overheid omdat men eenvoudig zou kunnen eisen dat een gasaansluiting wordt verwijderd als men voor L/L zou gaan

Dat weet ik niet eigenlijk, of dat zou werken. We hebben zelf onze airco aangeschaft en daarna een volle winter alleen de airco gebruikt voor verwarming om te testen of dat werkte voor ons.
Dat bleek zo te zijn, waarop we een voorziening voor warm water hebben aangeschaft. Pas daarna hebben we onze gasaansluiting laten verwijderen.

In ons geval is onze gasaansluiting dus weg maar hadden we waarschijnlijk geen subsidie gekregen.

Ik lees vaker van mensen die het zo doen.

Met een subsidie alleen wanneer je je gasaansluiting laat verwijderen zal je mensen overhalen min of meer overhaaste beslissingen te nemen. Mensen zijn gevoelig voor de optie van een subsidie.

Hoe enthousiast we hier zelf ook zijn over airco voor koelen en verwarmen voor ons in onze situatie ,denk ik dat het voor veel mensen of in andere situaties anders uit kan pakken.

[klaaas]

Glashelder schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:18:
[...]

Zoals ik al zei kan je dat eenvoudig tegengaan door te eisen dat de gasaansluiting wordt verwijderd als je subsidie wilt voor L/L verwarming. Handhaving daarvan is ook redelijk eenvoudig via bijv. een bevestiging van de netbeheerder dat de aansluiting is verwijderd. Of ze controleren het zelf geautomatiseerd.. (hier is gewoon een centraal register voor).

Met zo'n eis snijd je overigens ook gelijk de pas af bij mensen die alleen in de woonkamer een unit ophangen en dan denken klaar te zijn

Maar dat gaat natuurlijk veel verder dan alleen een subsidie op een warmteopwekkingssysteem. Je verplicht mensen dan all electric te gaan en dat is een verplichting die je bij L/W ook niet hebt (dat het daarbij veel meer voor de hand ligt is een ander verhaal).

Ik zou een systeem waarbij all electric gestimuleerd wordt met subidies toejuichen, maar met de huidige systematiek is het prima te verklaren waarom je voor het ene wel en voor het andere geen subsidie krijgt. Dat je op airco's geen subsidie krijgt heeft iig niks te maken met de hierboven gesuggereerde stelling dat L/L een 'minder' systeem is.

[Glashelder]

Sjamo schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:23:
[...]


Dat weet ik niet eigenlijk, of dat zou werken. We hebben zelf onze airco aangeschaft en daarna een volle winter alleen de airco gebruikt voor verwarming om te testen of dat werkte voor ons.
Dat bleek zo te zijn, waarop we een voorziening voor warm water hebben aangeschaft. Pas daarna hebben we onze gasaansluiting laten verwijderen.

In ons geval is onze gasaansluiting dus weg maar hadden we waarschijnlijk geen subsidie gekregen.

Ik lees vaker van mensen die het zo doen.

Met een subsidie alleen wanneer je je gasaansluiting laat verwijderen zal je mensen overhalen min of meer overhaaste beslissingen te nemen. Mensen zijn gevoelig voor de optie van een subsidie.

Hoe enthousiast we hier zelf ook zijn over airco voor koelen en verwarmen voor ons in onze situatie ,denk ik dat het voor veel mensen of in andere situaties anders uit kan pakken.

Wat er zou gebeuren is dat mensen er dan voor kiezen om geen L/L installatie aan te laten leggen voor verwarming. Nou en? Prima toch? Dan gaan ze misschien eerder voor L/W. Ook prima. Waar het om gaat is dat je niet een installatie subsidieert waar alleen mee gekoeld wordt en dat is toch het doel?

klaaas schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:24:
[...]

Maar dat gaat natuurlijk veel verder dan alleen een subsidie op een warmteopwekkingssysteem. Je verplicht mensen dan all electric te gaan en dat is een verplichting die je bij L/W ook niet hebt (dat het daarbij veel meer voor de hand ligt is een ander verhaal).

Ik zou een systeem waarbij all electric gestimuleerd wordt met subidies toejuichen, maar met de huidige systematiek is het prima te verklaren waarom je voor het ene wel en voor het andere geen subsidie krijgt. Dat je op airco's geen subsidie krijgt heeft iig niks te maken met de hierboven gesuggereerde stelling dat L/L een 'minder' systeem is.

Dat is waar, maar verschillende systemen vereisen soms gewoon een andere benadering. Al de angst is dat men installaties subsidieert waar alleen mee gekoeld wordt dan zou dit een relatief eenvoudige fix kunnen zijn.

Wil je dat nadeel niet, dan moet je dus voor L/W gaan. Ben je wel bereid zo ver te gaan dan is de mogelijkheid er in ieder geval. Denk bijv. aan huizen die nu luchtverwarming hebben en ook verplicht worden een heel CV systeem aan te laten leggen. Dan kan L/L door het hele huis wel heel interessant zijn. Dan moet er in die omstandigheden wel subsidie op zitten.

[Sjamo]

Glashelder schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:29:
[...]

Wat er zou gebeuren is dat mensen er dan voor kiezen om geen L/L installatie aan te laten leggen voor verwarming. Nou en? Prima toch? Dan gaan ze misschien eerder voor L/W. Ook prima. Waar het om gaat is dat je niet een installatie subsidieert waar alleen mee gekoeld wordt en dat is toch het doel?
[...]

Dat is waar, maar verschillende systemen vereisen soms gewoon een andere benadering. Al de angst is dat men installaties subsidieert waar alleen mee gekoeld wordt dan zou dit een relatief eenvoudige fix kunnen zijn.

Wil je dat nadeel niet, dan moet je dus voor L/W gaan. Ben je wel bereid zo ver te gaan dan is de mogelijkheid er in ieder geval. Denk bijv. aan huizen die nu luchtverwarming hebben en ook verplicht worden een heel CV systeem aan te laten leggen. Dan kan L/L door het hele huis wel heel interessant zijn. Dan moet er in die omstandigheden wel subsidie op zitten.

Wat er gebeurt is dat je mensen financieel beloont die mogelijk ondoordachte beslissingen nemen, en mensen die doordacht en voorzichtig te werk gaan niet.

[Glashelder]

Sjamo schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:33:
[...]


Wat er gebeurt is dat je mensen financieel beloont die mogelijk ondoordachte beslissingen nemen, en mensen die doordacht en voorzichtig te werk gaan niet.

Ik vind dat betutteling om eerlijk te zijn. Maar iedereen zijn mening op dat gebied natuurlijk. We leven natuurlijk wel in een land waar betutteling de norm lijkt te zijn

[klaaas]

Glashelder schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:29:
Dat is waar, maar verschillende systemen vereisen soms gewoon een andere benadering. Al de angst is dat men installaties subsidieert waar alleen mee gekoeld wordt dan zou dit een relatief eenvoudige fix kunnen zijn.

Wil je dat nadeel niet, dan moet je dus voor L/W gaan. Ben je wel bereid zo ver te gaan dan is de mogelijkheid er in ieder geval. Denk bijv. aan huizen die nu luchtverwarming hebben en ook verplicht worden een heel CV systeem aan te laten leggen. Dan kan L/L door het hele huis wel heel interessant zijn. Dan moet er in die omstandigheden wel subsidie op zitten.

Dat laatste is mijn situatie, maar ik laat het niet afhangen van subsidie.

Een (beter?) alternatief voor subsidies op apparaten zou wellicht zijn om een beloning te zetten op sec het all-electric gaan. Of je dat dan in 1x doet of door eerst een jaartje proef te draaien met een dubbel systeem doet er dan niet toe. L/L of L/W ook niet. Het gaat om het resultaat en niet om de middelen.

[Martin7182]

klaaas schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:16:
[...]

Maar je zet een L/W pomp niet alleen in voor koeling. Airco's daarentegen worden natuurlijk in grote getale verkocht enkel en alleen om te koelen en dat levert alleen extra energieverbruik op.

Wat maakt dat uit? Zeker in combinatie met zonnepanelen hoeft het niks extra te kosten. Je kunt je prima tegen kou kleden, maar minder goed tegen hitte. Persoonlijk kan ik goed tegen warmte, de airco units die hier hangen hebben nog nooit gekoeld. En we gebruiken 's winters minder energie omdat we niet continue alles warm stoken.

[MotorBeast]

klaaas schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:16:
[...]

Maar je zet een L/W pomp niet alleen in voor koeling. Airco's daarentegen worden natuurlijk in grote getale verkocht enkel en alleen om te koelen en dat levert alleen extra energieverbruik op.

Denk het niet. Koelen in de zomer helpt voorkomen van netcongestie door het overschot aan zonnestroom. Hoe meer koeling met L/L hoe beter zolang we zonnestroom niet kunnen opslaan of omzetten in waterstof. Koelen met die hap.

[Sjamo]

MotorBeast schreef op donderdag 11 december 2025 @ 12:30:
[...]


Denk het niet. Koelen in de zomer helpt voorkomen van netcongestie door het overschot aan zonnestroom. Hoe meer koeling met L/L hoe beter zolang we zonnestroom niet kunnen opslaan of omzetten in waterstof. Koelen met die hap.

Het lijkt iets gecompliceerder te liggen. Blijkbaar hebben we tegenwoordig op bepaalde momenten een " airco-piek " die negatief werkt op de beschikbaarheid van voldoende duurzaam opgewekte stroom. Dat in combinatie met meer afgeschakelde pv-opwek.

https://solarmagazine.nl/...i-aandeel-duurzame-stroom

[klaaas]

Martin7182 schreef op donderdag 11 december 2025 @ 12:21:
[...]

Wat maakt dat uit? Zeker in combinatie met zonnepanelen hoeft het niks extra te kosten. Je kunt je prima tegen kou kleden, maar minder goed tegen hitte. Persoonlijk kan ik goed tegen warmte, de airco units die hier hangen hebben nog nooit gekoeld. En we gebruiken 's winters minder energie omdat we niet continue alles warm stoken.

Het idee achter de subsidie op (L/W) warmtepompen lijkt me dat het verminderen van het gebruik van fossiele brandstoffen bevorderd wordt. Bij L/W warmtepompen is die relatie redelijk 1:1. In plaats van gas ga je elektriciteit gebruiken. En bij een hybride wp minder gas. Bij een airco is die relatie niet hard. Als ze enkel gebruikt worden voor koeling (ik heb geen getallen, maar ik vermoed de overgrote meerderheid van de installaties) ga je niet minder gas gebruiken.

[klaaas]

MotorBeast schreef op donderdag 11 december 2025 @ 12:30:
[...]


Denk het niet. Koelen in de zomer helpt voorkomen van netcongestie door het overschot aan zonnestroom. Hoe meer koeling met L/L hoe beter zolang we zonnestroom niet kunnen opslaan of omzetten in waterstof. Koelen met die hap.

Ik denk niet dat de subsidie op warmtepompen tot doel heeft netcongestie te voorkomen. Bijkomend voordeel: mogelijk, maar geen doel.

[mr_evil08]

MotorBeast schreef op donderdag 11 december 2025 @ 12:30:
[...]


Denk het niet. Koelen in de zomer helpt voorkomen van netcongestie door het overschot aan zonnestroom. Hoe meer koeling met L/L hoe beter zolang we zonnestroom niet kunnen opslaan of omzetten in waterstof. Koelen met die hap.

Nee dan warmt het nog meer op(buiten).
Zonnepanelen dimmen is de oplossing(zero export), niet onnodig apparatuur aanzetten.
En anders tapwater opwarmen tijdens piekbedrijf van de zonnepanelen(boiler of warmtepompboiler).

[ Voor 3% gewijzigd door mr_evil08 op 11-12-2025 13:58 ]

[GodDamage]

ThinkPad schreef op maandag 8 december 2025 @ 10:28:
Ja dat kan, maar vergeet niet dat de condensafvoer uitkomt in een open lekbak. Dat is geen hermetisch gesloten systeem ofzo. De condensbak is eigenlijk gewoon een soort grote 'trechter', die uitmondt op de aansluiting voor de condensafvoer.

Omgekeerd zijn er ook mensen waarbij de condensafvoer op de HWA was aangesloten en die vanuit de binnenunit het regenwater door de HWA hoorden kletteren.

Je zou evt. ook gewoon een pijpje door de gevel kunnen steken en het op de grond (klein grindbakje?) laten lozen. Maar heb je wel kans op geluidlekkage als het pijpje vrij kort is op z'n weg naar buiten.

Ja, ben wel een beetje bang voor geluid door de regenpijp naar buiten of geluid van regen naar binnen. Mocht dat het geval zijn, dan kan ik er alsnog voor kiezen om de afvoer van de hwa af te koppelen en naar een infiltratieput te leiden. Zal het eerst eens zo proberen en kijken hoe het gaat. Ik vermoed dat dit wel de zwakste schakel in mijn geluidsisolatie gaat zijn.

[Martin7182]

mr_evil08 schreef op donderdag 11 december 2025 @ 13:57:
[...]

Nee dan warmt het nog meer op(buiten).
Zonnepanelen dimmen is de oplossing(zero export), niet onnodig apparatuur aanzetten.
En anders tapwater opwarmen tijdens piekbedrijf van de zonnepanelen(boiler of warmtepompboiler).

Nee, als je airco draait op zonnestroom dan warmt het netto niet op. Het aandeel verbruikte energie was anders direct in warmte omgezet in de panelen. Er schijnt wel een (heel klein?) effect te zijn dat gedimde panelen meer licht reflecteren en voor iets minder opwarming zorgen. De verplaatste warmte hebben we het sowieso niet over, die is binnen al gecompenseerd.

[STIMPPYYY]

Glashelder schreef op donderdag 11 december 2025 @ 10:55:
[...]

Als topicstarter begrijp ik die polarisatie ook echt niet. Iedere keer probeer ik weer te benadrukken dat beide zo hun voor en nadelen hebben en telkens lijkt het zo'n vijandige discussie te worden... als ik merk dat het weer dreigt te escaleren dan bemoei ik me er gewoon niet meer mee. Als de rest dat ook doet dan sterft het snel uit hopelijk.

[...]

Ik denk toch dat de grootste reden daarvoor de ambtelijke molen is die zich niet zo snel van richting laat veranderen. Airco is om te koelen, niet om te verwarmen (in hun ogen daar). Dat L/W ook prima ingezet kan worden vergeet men voor het gemak.

Een andere oorzaak is dat het bouwbesluit bepaald dat elke leefruimte een afgiftepunt moet hebben (anders telt het niet mee als leefruimte). Dat betekend dat elke ruimte dus een eigen binnenuit moet krijgen, zelfs in je badkamer. Dat loopt al snel in de papieren met L/L qua kosten. Ik zou hier bijv. minimaal 6 binnenunits moeten hebben.

Mwoah, enigzins logisch dat deze polarisatie ontstaat. Er wordt veel geld aan subsidie uitgegeven voor allerelei duurzame maatregels. Waaronder dure LW warmtepompen die populair zijn. Veelal drie of viervoud van een simpele LL warmtepomp die ook nog eens beter koelt. En uiteraard geen enige vorm van subsidie mogelijk.
Met een LW warmtepomp wordt je bijna geacht, om het geheel conform norm te laten werken, je vloer te vorzien van vvw. Dus nog meer kosten.

Voor mij was het persoonlijk ook wel een soort van 'eye opener' dat een LL zo goed kan verwarmen. Eind 2024 ben ik verhuist. Wilde direct van het gas af. Enige waar ik serieus naar keek was een LW warmtepomp. Waarom? Vanwege de berichtgeving en subsidiemogelijkheden (en ik doe wel iets meer vooronderzoek dan de gemiddelde Nederlander denk ik). Ben ik ontevreden? Nee. Draait nu ook 24/7 en houd de boel mooi warm en veel goedkoper dan gas.
Later zijn er airco's gekomen voor koelen. Had ik 10k geinvesteerd als ik eerst LL had laten plaatsen? Nee, zeer waarschijnlijk niet.

Overigens denk ik dat een LL voor erg veel huishoudens (ouder, geen vvw etc.) een betere, simpelere en efficientere oplossing is dan een L/W WP.

[ Voor 3% gewijzigd door STIMPPYYY op 11-12-2025 15:06 ]

[MotorBeast]

Sjamo schreef op donderdag 11 december 2025 @ 12:55:
[...]


Het lijkt iets gecompliceerder te liggen. Blijkbaar hebben we tegenwoordig op bepaalde momenten een " airco-piek " die negatief werkt op de beschikbaarheid van voldoende duurzaam opgewekte stroom. Dat in combinatie met meer afgeschakelde pv-opwek.

https://solarmagazine.nl/...i-aandeel-duurzame-stroom

Dat komt door adhoc koelers .in de avond Net als ik met verwarmen deed koel ik ook 24/7 met warmte buiten. 600W maximaal voor 3 units. Pruttel de pruttel met 5500W piekvermogen van mijn panelen. Mijn L/L gaat niet uit in de zomer. Oftewel zorg dat je die aircopiek niet mogelijk maakt en dan help je wel degelijk tegen het overschot aan zonnestroom overdag.

@STIMPPYYY Ik het omgekeerde voor verwarmen. Koelen is werkelijk top met L/L.

[ Voor 4% gewijzigd door MotorBeast op 11-12-2025 15:30 ]

[MotorBeast]

mr_evil08 schreef op donderdag 11 december 2025 @ 13:57:
[...]

Nee dan warmt het nog meer op(buiten).
Zonnepanelen dimmen is de oplossing(zero export), niet onnodig apparatuur aanzetten.
En anders tapwater opwarmen tijdens piekbedrijf van de zonnepanelen(boiler of warmtepompboiler).

Denk dat mijn zonnepanelen, isolatie, WP en daardoor vermindering van mijn Co2 en footprint ruimschoots bijdraagt aan afkoeling van de aarde. Sorry, kan me niet schuldig voelen en geniet met volle teugen. Nu de rest nog die alleen een airco hangen.

[ Voor 3% gewijzigd door MotorBeast op 11-12-2025 15:35 ]

[mr_evil08]

@Glashelder Cognitieve dissonantie, klopt dit speelt veelvuldig hier.

[ Voor 112% gewijzigd door mr_evil08 op 11-12-2025 16:18 ]

[barta123]

STIMPPYYY schreef op donderdag 11 december 2025 @ 15:04:
[...]


Mwoah, enigzins logisch dat deze polarisatie ontstaat. Er wordt veel geld aan subsidie uitgegeven voor allerelei duurzame maatregels. Waaronder dure LW warmtepompen die populair zijn. Veelal drie of viervoud van een simpele LL warmtepomp die ook nog eens beter koelt. En uiteraard geen enige vorm van subsidie mogelijk.
Met een LW warmtepomp wordt je bijna geacht, om het geheel conform norm te laten werken, je vloer te vorzien van vvw. Dus nog meer kosten.

Voor mij was het persoonlijk ook wel een soort van 'eye opener' dat een LL zo goed kan verwarmen. Eind 2024 ben ik verhuist. Wilde direct van het gas af. Enige waar ik serieus naar keek was een LW warmtepomp. Waarom? Vanwege de berichtgeving en subsidiemogelijkheden (en ik doe wel iets meer vooronderzoek dan de gemiddelde Nederlander denk ik). Ben ik ontevreden? Nee. Draait nu ook 24/7 en houd de boel mooi warm en veel goedkoper dan gas.
Later zijn er airco's gekomen voor koelen. Had ik 10k geinvesteerd als ik eerst LL had laten plaatsen? Nee, zeer waarschijnlijk niet.

Overigens denk ik dat een LL voor erg veel huishoudens (ouder, geen vvw etc.) een betere, simpelere en efficientere oplossing is dan een L/W WP.

En vooral dat laatste is dus ook mijn punt, vooral bij simpele rijtjeshuizen zoals ik zelf heb. (woonkamer + keuken = 1 hok, 3 kleine slaapkamers tegenover overloop)
Kost relatief weinig en douchen zou je al met een simpele doorstromer kunnen fixen. Dan ben je meteen van het gas af.

Bam, 1200m3 gas per rijtjeshuis minder. En dat vervang je voor 2000kWh stroom, dus ff 0,8*1200*1,8=1700kg CO2 per huis per jaar minder uitgestoten. Zo simpel kan het zijn. Doe dat maar eens maal 200.000 huizen

Zonder dat hele gedoe met VVW zoals je aangeeft. Kost bakken met geld.


En dat bouwbesluit per ruimte, wat voor onzin is dat. Misschien met een huis van 1912 met energielabel G, maar een huis als het mijne krijgt amper een koude slaapkamer man. Het huis van mijn ouders is van 1919, daar hangt in elke slaapkamer een radiator, ook al zet je die open dan blijft het koud. Mijn radiatoren worden nooit warm en ik slaap nooit in een koude slaapkamer. En ja in de nacht staat meestal de L/L uit en de radiatoren worden nooit warm (die hangen nog aan mijn HR-frikandelketel)

[jasper2603]

Ik heb een AUX 5kw airco en sinds een paar weken werkt de horizontale swing functie niet meer de grijze schoepjes bewegen niet meer van links naar rechts, ook niet na op de afstandsbediening de knop een paar keer te hebben ingedrukt?
M'n ouders hebben dezelfde airco en ook daar werkt de functie niet meer, wel heel toevallig. Heb de batterijen uit de afstandsbediening gehaald maar ook dat helpt niet.

Iemand nog tips wat dit kan zijn? De verticale/op en neer swing functie doet het wel.

[Wozmro]

STIMPPYYY schreef op donderdag 11 december 2025 @ 15:04:
[...]


Mwoah, enigzins logisch dat deze polarisatie ontstaat. Er wordt veel geld aan subsidie uitgegeven voor allerelei duurzame maatregels. Waaronder dure LW warmtepompen die populair zijn. Veelal drie of viervoud van een simpele LL warmtepomp die ook nog eens beter koelt. En uiteraard geen enige vorm van subsidie mogelijk.
Met een LW warmtepomp wordt je bijna geacht, om het geheel conform norm te laten werken, je vloer te vorzien van vvw. Dus nog meer kosten.

Voor mij was het persoonlijk ook wel een soort van 'eye opener' dat een LL zo goed kan verwarmen. Eind 2024 ben ik verhuist. Wilde direct van het gas af. Enige waar ik serieus naar keek was een LW warmtepomp. Waarom? Vanwege de berichtgeving en subsidiemogelijkheden (en ik doe wel iets meer vooronderzoek dan de gemiddelde Nederlander denk ik). Ben ik ontevreden? Nee. Draait nu ook 24/7 en houd de boel mooi warm en veel goedkoper dan gas.
Later zijn er airco's gekomen voor koelen. Had ik 10k geinvesteerd als ik eerst LL had laten plaatsen? Nee, zeer waarschijnlijk niet.

Overigens denk ik dat een LL voor erg veel huishoudens (ouder, geen vvw etc.) een betere, simpelere en efficientere oplossing is dan een L/W WP.

Alle voor- en nadelen (die er ook gewoon zijn, niets is perfect) afgewogen lijkt mij l/l ook momenteel het beste wat je kan krijgen voor je geld, in het klimaat van Nederland.

Vandaag nog eens in mijn cijfertjes gedoken:
November 2025: 200kWh elektriciteit afgenomen van het net.
November 2015: 1000kWh gas+elektriciteit afgenomen van het net.
In die 10 jaar niets structureel aangepast aan de woning. Enkel airco (in 2022) en zonnepanelen (in 2025) geplaatst. En gas er uit.
Afrekening (geen voorschotfactuur maar werkelijke afrekening via digitale meter) voor maand november was 70€.

[LED-Maniak]

Wat wel of niet werkt is gewoon situatie afhankelijk.
Voorbeeld is een appartement hier. L/W kan simpelweg niet, een CV ketel ook niet. Vloerverwarming ook niet.

In elke ruimte een airco opgehangen, in een dag was alles geregeld. Prima comfortabel.

Alternatief was gebruik blijven maken van de blokverwarming. De kosten daarvan waren de afgelopen jaren zo gigantisch hoog dat de installatie van de airco's er al uit is gehaald. Nieuwe bewoner heeft net in zijn eerste stookseizoen 4k afgetikt..


Ander huis kon een hele L/W installatie simpelweg niet uit. Er moest teveel verbouwd worden. Nog afgezien dat de buitenunit dan achterin de tuin moest en de tuin dan ook overhoop moest(nog afgezien van alle verliezen die daarbij komen). Dus hup airco's erin en de CV op een laag tempo laten meedraaien. Kostentechnisch kan ook dit prima uit.

[ Voor 25% gewijzigd door LED-Maniak op 12-12-2025 13:21 ]

[Thieu79]

Het is ook voor een groot deel cultureel bepaald. We zijn in NL nu eenmaal gewend dat warmte door water verspreid wordt met gas als de belangrijkste energiebron van de afgelopen decennia.
Ook laat de gemiddelde Nederlander de kans niet snel liggen om te kunnen profiteren van collectieve gelden, waardoor l/w dominant is. Dat financiële motieven veel zwaarder wegen dan duurzaamheid /efficientie motieven, is goed te zien aan het feit dat de groei van de EV markt behoorlijk inkakte na het wegvallen van de stimulerende voordelen.
Als de lucht/water warmtepomp installaties subsidiëring verliezen, zal l/l naar verwachting ook in NL toenemen. Zeker bij mensen waarbij het bestaande radiator systeem/isolatie niet voldoet voor lage temperatuur l/w verwarming en de investeringen daarvoor volledig uit eigen zak betaald moeten worden.
Ik kan me ook zo voorstellen dat een reden van het niet subsidiëren van l/l is, dat de l/w installaties de bouw sector een grotere boost geeft. Ons kikkerlandje is en blijft wat dat betreft een lobbycratie.

[Siewert]

Thieu79 schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 13:25:
Het is ook voor een groot deel cultureel bepaald. We zijn in NL nu eenmaal gewend dat warmte door water verspreid wordt met gas als de belangrijkste energiebron van de afgelopen decennia.
Ook laat de gemiddelde Nederlander de kans niet snel liggen om te kunnen profiteren van collectieve gelden, waardoor l/w dominant is. Dat financiële motieven veel zwaarder wegen dan duurzaamheid /efficientie motieven, is goed te zien aan het feit dat de groei van de EV markt behoorlijk inkakte na het wegvallen van de stimulerende voordelen.
Als de lucht/water warmtepomp installaties subsidiëring verliezen, zal l/l naar verwachting ook in NL toenemen. Zeker bij mensen waarbij het bestaande radiator systeem/isolatie niet voldoet voor lage temperatuur l/w verwarming en de investeringen daarvoor volledig uit eigen zak betaald moeten worden.
Ik kan me ook zo voorstellen dat een reden van het niet subsidiëren van l/l is, dat de l/w installaties de bouw sector een grotere boost geeft. Ons kikkerlandje is en blijft wat dat betreft een lobbycratie.

Wellicht offtopic...
Je moet ook niet vergeten dat een er ook een groot deel van de Nederlandse woningen (eind jaren 80 tot heden) verwarmd worden door gas gestookte hetelucht verwarming.
Hier ook z'n geval, en een l/w setup was hier geraamd tussen de 20k & 30k omdat er geen radiatoren aanwezig zijn.
Nu voor 7k mijn hele woning l/l gekoeld en verwarmd. ;-)

[Thieu79]

Siewert schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 13:31:
[...]


Wellicht offtopic...
Je moet ook niet vergeten dat een er ook een groot deel van de Nederlandse woningen (eind jaren 80 tot heden) verwarmd worden door gas gestookte hetelucht verwarming.
Hier ook z'n geval, en een l/w setup was hier geraamd tussen de 20k & 30k omdat er geen radiatoren aanwezig zijn.
Nu voor 7k mijn hele woning l/l gekoeld en verwarmd. ;-)

Dat klopt: de Brinkies . Deze mensen zullen l/l ook sneller accepteren itt mensen die watergedragen systemen gebruikten.

[RonJ]

Glashelder schreef op donderdag 11 december 2025 @ 11:18:
[...]

Zoals ik al zei kan je dat eenvoudig tegengaan door te eisen dat de gasaansluiting wordt verwijderd als je subsidie wilt voor L/L verwarming. Handhaving daarvan is ook redelijk eenvoudig via bijv. een bevestiging van de netbeheerder dat de aansluiting is verwijderd. Of ze controleren het zelf geautomatiseerd.. (hier is gewoon een centraal register voor).

Met zo'n eis snijd je overigens ook gelijk de pas af bij mensen die alleen in de woonkamer een unit ophangen en dan denken klaar te zijn

Dat zou een veel beter idee zijn idd. Hoe je dat ook organiseert verder. Dan subsidieer je het gewenste resultaat. Dus bijv. de gasaansluiting weg, maar je zou ook kunnen zeggen, reduceer je gasverbruik (of Co2 equivalent) op je rekening met minimaal 80%, aan te tonen met een jaarrekening of de database met normaalvebruik per adres. Hoe je dat doet moeten ze zich helemaal niet mee bemoeien. En so what dat mensen gaan koelen? Zolang ze er maar ook mee verwarmen.

Nu verstoort de overheid de markt met een subsidie die de markt in veel gevallen suboptimaal (voor de woning) naar een bepaalde opwektechniek (en vooraf geselecteerde modellijsten, etc.) stuurt en bovendien voor het overgrote deel in de zakken van de importeurs verdwijnt. Kijk maar naar de prijslijsten vs de subsidiebedragen van jaar op jaar of naar prijzen in het buitenland. Men subsidieert voor het merendeel een paar steenrijke importeursbedrijven ipv de consument. Bij het subsidiëren van het resultaat ipv de methode zou het geld veel doelmatiger besteed worden.

Bovendien houdt die L/W subsidie deels de vele slecht ontworpen x/W installaties van prutspartijen in de markt, met een heleboel overbodige onderdelen zoals buffervaten en zoneregelingen, overbodige aanpassingen aan de afgifte, overbemeten warmtepompen, belachelijke prijsverschillen tussen hybride en FE, etc. Afschaffen van de subsidies zou ze dwingen efficienter en beter te werken om L/W marktaandeel te behouden.

[Wozmro]

En er lijkt mij best nog wel potentieel om de 'airco' te verbeteren. Qua design en sturing om nog efficiënter te verwarmen.

Veel mensen denken nog altijd dat je met een airco enkel kan koelen (tot over een paar jaar dacht ik dat ook). En denken daarbij aan de vergeelde, lawaaimakende, condensdruppelende lelijke bak aan de muur tegen het plafond op hun Zuiderse vakantiebestemming.

Wat mij betreft is de opkomst van de l/l warmtepomp een beetje een stille revolutie die gaande is. En zal men binnen een paar jaar 'verrast' naar de cijfers kijken, hoe komt dat nu toch dat de gasvraag door woningen zo gedaald is?

[Pietje555]

Om eerlijk te zijn vind ik de meeste airco oplossingen op het hobby niveau liggen. Leuk voor wat je zelf acceptabel vind om lagere energiekosten te krijgen, maar ik zou een huis met 1 grote unit direct voorbij lopen.
Is gewoon weer terug naar de tijd met een potkachel in de keuken.
De BBL stelt niet voor niets dat de verblijftruimten individueel in temperatuur regelbaar moeten zijn. Dat is gewoon een kwaliteiteis aan woningen. Evenals er ventilatie en luchtdichtheidseisen zijn.
Ieder moet natuurlijk zelf weten wat hij met zijn huis doet, maar ik moet er niet aan denken dat ik boven geen verwarming heb en alle deuren open moet laten omdat het buiten vriest terwijl mijn zoon tot 2 uur 's nachts zit te gamen.
Daarnaast vind ik al die units op de meest onmogelijke manieren aan gevel en op dakkapellen geplakt echt een verloedering. Los nog van het lawaai wat ze constant produceren omdat we vinden dat de buren niet moeten zeuren en niet willen investeren in en degelijke geluidreductie.
Ik denk dat de Rijdende Rechter het steeds drukker gaat krijgen en dan is Leiden in last want de gemeente moet steeds meer handhaven.

[mr_evil08]

Thieu79 schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 13:25:
Het is ook voor een groot deel cultureel bepaald. We zijn in NL nu eenmaal gewend dat warmte door water verspreid wordt met gas als de belangrijkste energiebron van de afgelopen decennia.
Ook laat de gemiddelde Nederlander de kans niet snel liggen om te kunnen profiteren van collectieve gelden, waardoor l/w dominant is. Dat financiële motieven veel zwaarder wegen dan duurzaamheid /efficientie motieven, is goed te zien aan het feit dat de groei van de EV markt behoorlijk inkakte na het wegvallen van de stimulerende voordelen.
Als de lucht/water warmtepomp installaties subsidiëring verliezen, zal l/l naar verwachting ook in NL toenemen. Zeker bij mensen waarbij het bestaande radiator systeem/isolatie niet voldoet voor lage temperatuur l/w verwarming en de investeringen daarvoor volledig uit eigen zak betaald moeten worden.
Ik kan me ook zo voorstellen dat een reden van het niet subsidiëren van l/l is, dat de l/w installaties de bouw sector een grotere boost geeft. Ons kikkerlandje is en blijft wat dat betreft een lobbycratie.

Denk je?
Laat eens een offerte opstellen waarbij elke ruimte een afgiftepunt heeft zoals CV, reken maar zonder subsidie want zo vetpot is dat niet, dan ook tapwater achterwege laten bij LW om het eerlijk te houden.

En ook meerekenen als over 15-20 jaar het apparaat vervangen moet worden, verschil is wel dat bij de vervanging je infra niet opnieuw vervangen hoeft te worden bij L/W.

Ik begrijp ook dat de mens graag korte termijn denkt.
En nee vloerverwarming is niet de enige mogelijkheid bij L/W, sinds de lelijke kast aan de muur geen probleem is kan je dat ook doortrekken bij L/W

[ Voor 10% gewijzigd door mr_evil08 op 12-12-2025 16:22 ]

[Sjamo]

Pietje555 schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 15:54:
Om eerlijk te zijn vind ik de meeste airco oplossingen op het hobby niveau liggen. Leuk voor wat je zelf acceptabel vind om lagere energiekosten te krijgen, maar ik zou een huis met 1 grote unit direct voorbij lopen.
Is gewoon weer terug naar de tijd met een potkachel in de keuken.
De BBL stelt niet voor niets dat de verblijftruimten individueel in temperatuur regelbaar moeten zijn. Dat is gewoon een kwaliteiteis aan woningen. Evenals er ventilatie en luchtdichtheidseisen zijn.
Ieder moet natuurlijk zelf weten wat hij met zijn huis doet, maar ik moet er niet aan denken dat ik boven geen verwarming heb en alle deuren open moet laten omdat het buiten vriest terwijl mijn zoon tot 2 uur 's nachts zit te gamen.
Daarnaast vind ik al die units op de meest onmogelijke manieren aan gevel en op dakkapellen geplakt echt een verloedering. Los nog van het lawaai wat ze constant produceren omdat we vinden dat de buren niet moeten zeuren en niet willen investeren in en degelijke geluidreductie.
Ik denk dat de Rijdende Rechter het steeds drukker gaat krijgen en dan is Leiden in last want de gemeente moet steeds meer handhaven.

Wat je zegt heeft niets met airco te maken en alles met mensen die keuzes maken om geld te besparen. Dat kan je op vele manieren doen.

Er zijn genoeg mensen met airco die meerdere binnenunits hebben en gebruiken.

We hebben hier airco, al jaren, naar volle tevredenheid en met meer comfort dan we met onze cv-ketel hadden.

[Wozmro]

Dat er heel wat gedrochten van airco's aan de gevels hangen valt zeker niet te ontkennen.

Maar dat heb je net zo goed bij gasketels en bijhorende schoorstenen.

En bij die laatste zijn de risico's (brand, ontploffing, CO) van slechte plaatsing ook groter.

Waarmee ik niet wil zeggen dat lawaaioverlast of visuele vervuiling niet moet aangepakt worden.

[Pietje555]

Wozmro schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 16:35:
En bij die laatste zijn de risico's (brand, ontploffing, CO) van slechte plaatsing ook groter.

Denk je? Er zijn veel minder branden door CV ketels dan ondeskundig uitbreiden van de elektrische installatie.
Het aantal CO doden wordt op 10-20 per jaar geschat. Dit is eenvoudig op te lossen door naast de brandmelder ook een CO melder verplicht te stellen.
Aantal fietsdoden is 240-270 per jaar. Ik zou de fiets verbieden.

[MotorBeast]

Sjamo schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 16:26:
[...]


Wat je zegt heeft niets met airco te maken en alles met mensen die keuzes maken om geld te besparen. Dat kan je op vele manieren doen.

Er zijn genoeg mensen met airco die meerdere binnenunits hebben en gebruiken.

We hebben hier airco, al jaren, naar volle tevredenheid en met meer comfort als we met onze cv-ketel hadden.

Dan heb je toch iets verkeerds gedaan met je cv ketel en installatie. Afgifte niet in orde wellicht en/of niet waterzijdig ingeregeld.

Feit is dat er ondertussen, sinds dat dit topic bestaat (jaar of 10 ondertussen met alle voorgangers en delen), er veel langjarige gebruikers van L/L naar L/W zijn overgestapt en ik geen enkele Tweaker ken die het omgekeerde heeft gedaan omdat hij L/W niet comfortabel vond. Dat zal toch een reden hebben.

Maar als een gebruiker blij is met zijn L/L oplossing (en daar is niets mis mee) moet hij zeker niet de investering doen naar L/W. Moet je nog beslissen lees je dan goed in en maak zelf een afweging.
Sloop alleen niet al je radiatoren uit je woning want niet iedereen is zoals @Pietje555 zegt fan van verwarmen met L/L.

[Martin7182]

Pietje555 schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 17:12:
[...]

Denk je? Er zijn veel minder branden door CV ketels dan ondeskundig uitbreiden van de elektrische installatie.

Heb je daar de cijfers van? Je moet het natuurlijk ook nog wegen tegen de aantallen (alleen CV en WP).
Ik vind ze beide veilig genoeg maar ben wel blij dat die plofketel van zolder is. Het scheelt met name ook onderhoud en preventie.

[Martin7182]

MotorBeast schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 17:22:
[...]


Dan heb je toch iets verkeerds gedaan met je cv ketel en installatie. Afgifte niet in orde wellicht en/of niet waterzijdig ingeregeld.

Feit is dat er ondertussen, sinds dat dit topic bestaat (jaar of 10 ondertussen met alle voorgangers en delen), er veel langjarige gebruikers van L/L naar L/W zijn overgestapt en ik geen enkele Tweaker ken die het omgekeerde heeft gedaan omdat hij L/W niet comfortabel vond. Dat zal toch een reden hebben.

Maar als een gebruiker blij is met zijn L/L oplossing (en daar is niets mis mee) moet hij zeker niet de investering doen naar L/W. Moet je nog beslissen lees je dan goed in en maak zelf een afweging.
Sloop alleen niet al je radiatoren uit je woning want niet iedereen is zoals @Pietje555 zegt fan van verwarmen met L/L.

Dat is wat kort door de bocht; comfort is heel persoonlijk. Wat je b v. met CV niet kunt: als je eens koud/nat thuiskomt even de airco op 25 graden instellen en in de warme luchtstroom opwarmen. Dit alleen maar als een voorbeeld.

[klaaas]

Pietje555 schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 15:54:
De BBL stelt niet voor niets dat de verblijftruimten individueel in temperatuur regelbaar moeten zijn. Dat is gewoon een kwaliteiteis aan woningen

Strikt genomen stelt de BBL die eis niet per verblijfrsuimte maar per verblijfsgebied (of). Aangezien meerdere kamers tot 1 verblijfsgebied kunnen behoren zou 1 binnenunit voldoende kunnen zijn om aan de BBL te voldoen.

Daarbij moet de installatie zelfregulerend zijn. Persoonlijk vind ik dat je met een simpele radiator met knop een betere regelbaarheid hebt dan met 1 aircounit voor de hele verdieping, maar die radiator voldoet niet ook aan de BBL. Als je eis is dat elke ruimte apart in te stellen moet zijn en zelfregulerend is kun je je afvragen hoeveel woningen met vloerverwarming daaraan voldoen. Met 1 airco op de (open) begane grond en een stralingspaneeltje per slaapkamer voldoe je wel weer aan de eis van zelfregulerend per verblijfsruimte.

Ik begrijp je punt op zich wel, maar een beroep op de BBL daar zitten in dit soort zaken nog wel wat haken en ogen aan.

[ Voor 7% gewijzigd door klaaas op 12-12-2025 18:01 ]

[MotorBeast]

Martin7182 schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 17:35:
[...]

Dat is wat kort door de bocht; comfort is heel persoonlijk. Wat je b v. met CV niet kunt: als je eens koud/nat thuiskomt even de airco op 25 graden instellen en in de warme luchtstroom opwarmen. Dit alleen maar als een voorbeeld.

Er zijn voordelen zat aan L/L. Probleem in dit topic is dat zodra er nadelen benoemd worden die weggewuifd worden. L/W heeft ook nadelen. Nb: föhn is goedkoper.

[Martin7182]

MotorBeast schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 18:47:
[...]


Er zijn voordelen zat aan L/L. Probleem in dit topic is dat zodra er nadelen benoemd worden die weggewuifd worden. L/W heeft ook nadelen. Nb: föhn is goedkoper.

Waarom zeg je dat dan niet i.p.v. te beweren dat er iets verkeerd zou zijn met de betreffende CV?

N.B. L/L en L/W systemen zelf hebben geen nadelen, het gaat om persoonlijke beleving. De ene persoon vind een bepaalde eigenschap een nadeel, de andere persoon niet.

[MotorBeast]

Martin7182 schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 19:08:
[...]

Waarom zeg je dat dan niet i.p.v. te beweren dat er iets verkeerd zou zijn met de betreffende CV?

N.B. L/L en L/W systemen zelf hebben geen nadelen, het gaat om persoonlijke beleving. De ene persoon vind een bepaalde eigenschap een nadeel, de andere persoon niet.

Tis goed kerel.

Keek net toevallig even Editie NL op RTL 4 . Jawel, warmtepompen zowel L/L als L/W staat bovenaan de lijst van conflicten tussen buren. Gezellig landje hebben we toch.


Vanaf 04.00 https://www.rtl.nl/nieuws...771032887f/aflevering-346

[ Voor 24% gewijzigd door MotorBeast op 14-12-2025 11:11 ]

[Thieu79]

mr_evil08 schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 16:14:
[...]
Denk je?

Ja ,ik denk dat lobby zeker invloed heeft op het subsidiebeleid en dat dit niet enkel op basis van duurzaamheid criteria of kwaliteitseisen wordt vastgesteld. Er is over het algemeen een stuk meer werk nodig om een oud bestaand huis effectief te kunnen verwarmen met l/w, Dat geeft een flinke impuls in meerdere disciplines in de bouw itt even een l/l systeem installeren.

mr_evil08 schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 16:14:
[...]
Laat eens een offerte opstellen waarbij elke ruimte een afgiftepunt heeft zoals CV, reken maar zonder subsidie want zo vetpot is dat niet, dan ook tapwater achterwege laten bij LW om het eerlijk te houden.
En ook meerekenen als over 15-20 jaar het apparaat vervangen moet worden, verschil is wel dat bij de vervanging je infra niet opnieuw vervangen hoeft te worden bij L/W.
Ik begrijp ook dat de mens graag korte termijn denkt.
En nee vloerverwarming is niet de enige mogelijkheid bij L/W, sinds de lelijke kast aan de muur geen probleem is kan je dat ook doortrekken bij L/W

We hebben zelf l/w vanaf het begin niet overwogen, omdat het goed koelen hier in Z-Fr minstens net zo belangrijk is en we geen zin hadden om de granito vloer uit ons huis van 1850 te slopen.
Als ik hier de offertes voorbij zie komen van een l/w installatie en de aanpassingen die hier in een oud huis voor nodig zijn, vergeleken met offertes voor een 5 unit multisplit, krijg ik toch de indruk dat l/w ongeveer twee keer zo duur is. Dat je dan uiteindelijk op een looptijd 25-30 jaar even duur of zelfs wat duurder uit bent vanwege meer delen die bij l/l tussendoor vervangen moeten worden lijkt me ook aannemelijk.
Echter niet iedereen kan zich direct de forsere investering veroorloven van een l/w systeem of wil daarvoor lenen. Ook blijven veel mensen niet 30 jaar in hetzelfde huis wonen. Een l/l systeem kan dan een prima oplossing zijn.

Mijn punt was ook niet zozeer welk systeem beter/goedkoper zou zijn ,maar meer inhakend op de redenen waarom subsidie niet voor l/l geldt. Daarnaast dat het voor een deel ook een culturele grondslag heeft dat l/w hier dominant is. Het merendeel van Nederland was al gewend aan watergedragen verwarming. In het koude Scandinavie is 2/3 van de geïnstalleerde systemen een l/l systeem. Waarschijnlijk omdat ze nooit gewend zijn om met watergedragen verwarmingssystemen te verwarmen omdat er nooit een groot dekkend gasnet is aangelegd.

[RemmyB83]

Thieu79 schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 21:10:
[...]

Mijn punt was ook niet zozeer welk systeem beter/goedkoper zou zijn ,maar meer inhakend op de redenen waarom subsidie niet voor l/l geldt. Daarnaast dat het voor een deel ook een culturele grondslag heeft dat l/w hier dominant is. Het merendeel van Nederland was al gewend aan watergedragen verwarming. In het koude Scandinavie is 2/3 van de geïnstalleerde systemen een l/l systeem. Waarschijnlijk omdat ze nooit gewend zijn om met watergedragen verwarmingssystemen te verwarmen omdat er nooit een groot dekkend gasnet is aangelegd.

Zal een stukje historie zijn maar ik denk ook, dat het met een stukje bevriezingsgevaar te maken heeft.

[Martin7182]

MotorBeast schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 19:12:
[...]

Keek net toevallig even Editie NL op RTL 4 . Jawel, warmtepompen zowel L/L als L/W staat bovenaan de lijst van conflicten tussen buren. Gezellig landje hebben we toch.

Ik denk dat dat soms ook berust op aannames/misverstanden. Zodra ergens een buitenunit te zien is, horen mensen opeens gebrom nog voordat de unit uberhaupt gedraaid heeft.

[workzone]

MotorBeast schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 19:12:
[...]

Keek net toevallig even Editie NL op RTL 4 . Jawel, warmtepompen zowel L/L als L/W staat bovenaan de lijst van conflicten tussen buren. Gezellig landje hebben we toch.

Er zijn ook dikwijls opstellingen die bij mij vragen oproepen, een warmtepomp die bijna bij de buren in de tuin is gezet, of een airco aan de muur vlak naast een (slaapkamer?) raam van de buren. Naast dat het niet mag moet je dat ook niet willen.

[Bohaak]

Martin7182 schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 22:39:
[...]

Ik denk dat dat soms ook berust op aannames/misverstanden. Zodra ergens een buitenunit te zien is, horen mensen opeens gebrom nog voordat de unit uberhaupt gedraaid heeft.

Ha ha, hier ook toen de buitenunit net geïnstalleerd was de buurman erbij en die vraagt: maakt zo’n ding niet veel lawaai ?

Ik zeg: hoor je ‘m nu dan…nee zei hij…hij is nu aan. Lachen toch?

Daarna nooit meer gehoord, de unit staat op de erfscheiding.

[Robinnoord]

Hier in woonkamer de mhi zsx25 hyper die buiten echt super stil is.
Alleen op volle snelheid hoor je hem een klein beetje buiten, maar niet noemenswaardig.
Ik verwarm 24/7 dus vol aan hoeft hij eigenlijk nooit.
Bij een defrost hoor je hem wel behoorlijk (staat op veren en heeft rubber tussen de ophangbeugel), hangt aan de gevel en dan hoor ik hem ook op de slaapkamer erboven (met silent mode iets minder).

Het zal wel schelen per merk/type hoe goed je hem wel/niet hoort. Mijn oudere B/C merk TCL die alleen om te koelen is gekocht in 2018 voor bovenverdieping maakt veel meer geluid buiten als ik die laat verwarmen, ook op een lager pitje als de ruimte boven al meer verwarmd is

[barta123]

Bohaak schreef op zaterdag 13 december 2025 @ 14:13:
[...]


Ha ha, hier ook toen de buitenunit net geïnstalleerd was de buurman erbij en die vraagt: maakt zo’n ding niet veel lawaai ?

Ik zeg: hoor je ‘m nu dan…nee zei hij…hij is nu aan. Lachen toch?

Daarna nooit meer gehoord, de unit staat op de erfscheiding.

Dat is het ook, met andere geluiden van buren is het ook geven en nemen.

Mijn unit staat tussen schutting en buitenmuur, je hoort alleen de wind. Tenzij het -10°C is (maar dat is zeer uitzonderlijk) en dan heeft niemand een raam open staan.
Mijn maat heeft ook bij zijn vrijstaande woning nu een 6kW L/W monoblock. Ook die gaat fluisterstil te werk

[barta123]

Sjamo schreef op vrijdag 12 december 2025 @ 16:26:
[...]


Wat je zegt heeft niets met airco te maken en alles met mensen die keuzes maken om geld te besparen. Dat kan je op vele manieren doen.

Er zijn genoeg mensen met airco die meerdere binnenunits hebben en gebruiken.

We hebben hier airco, al jaren, naar volle tevredenheid en met meer comfort dan we met onze cv-ketel hadden.

Klopt helemaal, meneer trekt een paar punten over wat ergens eerder voorbijkwam en maakt daar zwart-wit een doemscenario van.

Ik heb inderdaad maar 1 unit boven. En dat was omdat ik toevallig een duo split met 3MXM68 gebruikt op marktplaats tegen kwam. Het was eerder een experiment, omdat ik net een huis gekocht had en niet 300 euro per maand aan gas wilde verstoken.

En toevallig doe ik gewoon mijn slaapkamerdeuren dicht als ik ga slapen, ook als ik logees heb in mijn kinderkamers, toevallig ook als het vriest (ergens rond de 20e november was dat ook). Die kamers blijven gewoon warm als je goede isolatie hebt. En mijn huis is uit 1975, ik begon met kabel C. Niks mis mee.

Het bespaart in mijn geval heel veel geld, ÉN toevallig ook nog eens 1600kg CO2 per jaar. Voor één fucking woning.

Vind het ook wel bijzonder hoor, een zoon die tot 2 uur aan het gamen is is overdag niet buitenshuis? Lijkt me niet gezond, 24/7 gamen

[ Voor 5% gewijzigd door barta123 op 14-12-2025 10:38 ]