Klimaatcrisis: wetenschap en achtergronden

[spijkerhoofd]

dawg schreef op dinsdag 25 augustus 2026 @ 16:29:
[...]

En heeft niets te maken met co2 ppm.

Waar heb ik dat gesuggereerd?

[dawg]

spijkerhoofd schreef op dinsdag 25 augustus 2026 @ 16:33:
[...]

Waar heb ik dat gesuggereerd?

Nergens maar daar ging mijn post wél over. Een cruciaal verschil met alle jaren waarin de mens nog niet rondliep daarvoor. En zie edit.

[spijkerhoofd]

dawg schreef op dinsdag 25 augustus 2026 @ 16:34:
[...]

Nergens maar daar ging mijn post wél over. Een cruciaal verschil met alle jaren waarin de mens rondliep daarvoor. En zie edit.

Kun je bronnen overleggen dat het een cruciaal verschil is?

[dawg]

spijkerhoofd schreef op dinsdag 25 augustus 2026 @ 16:37:
[...]

Kun je bronnen overleggen dat het een cruciaal verschil is?

Excuus, moest zijn “waarin de mens nog niet rondliep”, heb het even aangepast.

https://gml.noaa.gov/ccgg/index.html
https://www.co2.earth/co2-ice-core-data
https://pco2.io/

We've now exceeded 425 ppm, the highest concentration in at least 800,000 years based on ice core records. Higher CO2 directly correlates with global warming - each doubling of CO2 is estimated to cause 2.5-4°C of warming.

[ Voor 32% gewijzigd door dawg op 25-08-2026 16:48 ]

[skimine]

Even een stap terug.

Het begint met een voorspelling die mijns inziens helaas meer in de categorie wensdenken thuishoort (daarnaast is "grotere" hier ook niet nader gespecificeerd/onderbouwd).

spijkerhoofd schreef op dinsdag 25 augustus 2026 @ 15:50:
(...) Daarnaast de mens heeft grotere klimaatschommelingen overleeft en zal zich hierin ook kunnen aanpassen.

Daarna volgt de kritiek dat deze situatie niet vergelijkbaar is met historische omstandigheden.

dawg schreef op dinsdag 25 augustus 2026 @ 15:56:
Dat laatste (en dan hou ik erover op want offtopic) kunt u niet hardmaken @spijkerhoofd. Het aantal co2 ppm is nog nooit zo hoog geweest in de tijd dat de mens op Aarde rondloopt. Het is dus allerminst zeker dat we ons aan kunnen passen.

Vervolgens wordt een voorbeeld aangedragen ter onderbouwing van het eerste punt.

spijkerhoofd schreef op dinsdag 25 augustus 2026 @ 16:12:
[...]
Zeker wel, de jonge Dryas:
https://nl.wikipedia.org/wiki/Jonge_Dryas
[...]
Heeft dus een abrupte verkoeling plaatsgevonden en dat hebben wij ook overleeft.

Inhoudelijk sluit dit voorbeeld niet zozeer aan bij de geleverde kritiek. Het gaat wat langs elkaar heen

Dan nog even op de inhoud:

1. Resultaten uit het verleden bieden geen garantie voor de toekomst.
2. Abrupte verkoeling is niet hetzelfde als de huidige antropogene klimaatverandering.

[dawg]

Menigeen heeft het zelf gevoeld, maar toch even voor de volledigheid.

https://www.trouw.nl/nieu...-begin-metingen~b8cfb869/

De zomer van 2026 is de warmste sinds het begin van de metingen in 1901, meldt Weeronline. De gemiddelde temperatuur komt uit op 19,3 graden en dat is 0,4 graden boven het vorige record uit 2018. Een temperatuur van 17,6 graden is gemiddeld voor de Nederlandse zomer.

De meteorologische zomer loopt van 1 juni tot en met 31 augustus, maar het is al zeker dat 2026 het record pakt. De top tien van warmste zomers ooit bestaat inmiddels uit acht jaren uit deze eeuw. Alleen de zomers van 1976 en 1947 staan nog op die lijst.

De zomer telde in De Bilt 81 warme dagen met maxima van 20 graden of meer. Alleen in 2003 waren er meer warme dagen in De Bilt. Van 1996 tot 2025 werden gemiddeld 66 warme dagen per jaar geregistreerd. Het aantal zomerse dagen met 25 graden of meer kwam dit jaar tot 37, tegen 22 normaal. Elf keer was het meer dan 30 graden en twee keer steeg de maximumtemperatuur bij het hoofdstation tot boven de 35 graden.

[dawg]

https://scientias.nl/el-n...en-wat-is-er-aan-de-hand/

We maken ons op voor een zogenoemde super-El Niño: eentje die een stuk heviger is dan normaal. Dat is niet zo gek, want de afgelopen vier decennia is dit weerfenomeen bijna 40 procent sterker geworden. En nog extremer: de recente El Niño’s zijn sterker dan alle gevallen in de duizend jaar voor 1850. Dat blijkt uit een analyse van koraal op de Galapagoseilanden.

“We zien in het verleden geen periode waarin El Niño’s zo sterk waren als tegenwoordig. En de toenemende kracht van El Niño loopt parallel met de stijgende mondiale temperaturen”, zegt Julia Cole, hoogleraar aan de University of Michigan. “Onze bevindingen laten daarmee zien dat de grote El Niño’s van de afgelopen veertig jaar niet normaal zijn in de context van de afgelopen duizend jaar.”

Warm water schuift naar het oosten

El Niño is een natuurlijk verschijnsel waarbij het tropische deel van de Stille Oceaan eens in de paar jaar warmer wordt dan normaal. Gewoonlijk blazen passaatwinden rond de evenaar van oost naar west waardoor warm water vanuit Zuid-Amerika richting Australië stroomt. Als die winden verzwakken, kan warm water zich weer naar het oosten verspreiden, richting Zuid-Amerika. Daarmee komt een El Niño op gang.

Tegelijk verschuift zware regenval vanuit Indonesië naar het centrale deel van de Stille Oceaan, terwijl het westelijke deel van de oceaan met droogte te maken krijgt. Dat verzwakt de passaatwinden verder, waardoor de situatie zichzelf in stand kan houden. Een El Niño kan daardoor een tot twee jaar duren.

De gevolgen blijven niet beperkt tot de Stille Oceaan. Zo verschuiven stormen boven de Verenigde Staten naar het zuiden, waardoor het woestijnachtige zuidwesten meer regen krijgt en het noordwesten minder. Elders kunnen vergelijkbare veranderingen droogte en overstromingen veroorzaken met mislukte oogsten, bosbranden en ziekten tot gevolg.

“Wij denken dat de opwarming van de aarde El Niño extra kracht geeft en als dat klopt, verwachten we sterkere klimaatextremen die ecologische, infrastructurele en menselijke verliezen vergroten”, zegt Cole. “Geen enkel land beschikt over de middelen om volledig tegen deze gevolgen beschermd te zijn. Er is dus nog een goede reden waarom we moeten afstappen van fossiele brandstoffen, de hoofdoorzaak van het probleem.”

Desbetreffende onderzoek.

[dawg]

Voor de liefhebbers, of eigenlijk puristen.

Twee zeer interessante podcasts met respectievelijk Bill McGuire (deze vooral):

Volcanologist and Emeritus Professor of Geophysical & Climate Hazards at University College London. His main interests include volcano instability and lateral collapse, the nature and impact of global geophysical events and the effect of climate change on geological hazards.

YouTube: Natural Disaster Expert: Elites Have NO PLAN for Climate Collapse | ...

Kevin Anderson:

Professor of Energy and Climate Change, holding a joint chair in the School of Engineering at the University of Manchester (UK), the Centre for Sustainability and the Environment (CEMUS) at Uppsala University (Sweden) and the Centre for Climate and Energy Transformation (CET) at Bergen University (Norway).

YouTube: Ex-Oil Engineer Turned Climate Whistleblower: We Face COLLAPSE | Aar...

Kleine waarschuwing; allebei de gesprekken zijn behoorlijk confronterend. Vond ik tenminste. Ik denk niet dat we ons goed beseffen waar we op af stevenen en hoe gevaarlijk dicht we bij sommige tipping points zijn.

[Salvatron]

dawg schreef op zaterdag 29 augustus 2026 @ 22:31:
Voor de liefhebbers, of eigenlijk puristen.

Twee zeer interessante podcasts met respectievelijk Bill McGuire:

[...]

YouTube: Natural Disaster Expert: Elites Have NO PLAN for Climate Collapse | ...

Kevin Anderson:

[...]

YouTube: Ex-Oil Engineer Turned Climate Whistleblower: We Face COLLAPSE | Aar...

Kleine waarschuwing; allebei de gesprekken zijn behoorlijk confronterend. Vond ik tenminste. Ik denk niet dat we ons goed beseffen waar we op af stevenen en hoe gevaarlijk dicht we bij sommige tipping points zijn.

duurt allemaal veel te lang om te kijken, beter als je de punten op schrijft waar het om gaat

[dawg]

Salvatron schreef op zaterdag 29 augustus 2026 @ 22:33:
[...]

duurt allemaal veel te lang om te kijken, beter als je de punten op schrijft waar het om gaat

Daarom: voor de puristen.

In mijn eigen woorden geparafraseerd:
In het kort: als we zo doorgaan zouden we weleens 3°C tegen 2050 kunnen bereiken. De snelheid van opwarming is met satellietmetingen bijgesteld van 0.35°C per decennium naar 0.5°C per decennium.

Sommige steden zitten gevaarlijk dichtbij (~enkele jaren) onleefbaarheid. Bijvoorbeeld Bagdad, Basra, Bandar Abbas.

We zitten gevaarlijk dichtbij het punt dat de oceanen geen co2 meer opnemen maar gaan uitstoten. Zelfde geldt voor permafrost in Siberië wat veel methaan bevat.

Technologie als CCS (carbon storage) zullen er enkel voor zorgen dat fossiele bedrijven het als meer tijd zien. En dus meer uitstoot. En zal bij lange na niet genoeg zijn gezien de hoeveelheid uitstoot.

De laatste keer dat de Aarde ook maar in de buurt kwam van 430 ppm co2 nu, is 15 miljoen jaar geleden en toen was het ongeveer ~700 ppm co2. Temperatuur ~6-8 graden warmer. Ongeveer 10.000 jaar voor, tot aan de industriële revolutie was het plus minus 280 ppm co2. Er is geen geen goed precedent voor de situatie waar we nu in beland zijn.

Natuurkunde leert ons dat meer co2 = meer opwarming dus de enige remedie is stoppen met uitstoot. Idem voor methaan.

Overheden nemen het niet serieus. Niet eens genoeg maar gewoon niet. We moeten op oorlogsvoet gaan staan m.b.t. klimaatontwrichting. Wereldwijd.

Op het huidige pad bereiken we 2°C temperatuurstijging in de vroege 2030s. Eronder blijven gaat niet meer lukken, daarvoor is het te laat. Ter indicatie: gewassen groeien zeer slecht bij een temperatuur van 30°C. Natteboltemperaturen (hoge luchtvochtigheid) van 35°C zullen regelmatig gaan voorkomen in Zuid-Amerika, Midden-Oosten, Zuid-Azië. Als er dan geen koele omgeving gevonden kan worden is de overlevingstijd ongeveer ~6 uur, omdat het lichaam de warmte niet meer kan afvoeren en het dus opwarmt waardoor de organen het begeven.
In het Westen zullen op termijn mensen slechter gaan functioneren omdat het moeilijk wordt goed te slapen bij hoge temperaturen. Koeling zal vanwege de hitte en energievraag niet op grote schaal mogelijk zijn.

Zouden we alle fossiele brandstoffen opgebruiken (gegeven dat we alles kunnen winnen) dan zou dat voor een temperatuurstijging van ~16°C leiden.

Het heeft geen zin een patiënt met een vergiftiging tegengif te geven als je niet stopt met hem vergiftigen.

De zomer van 2026 zal herinnerd worden als een koele zomer.

Nog wel meer maar dit is wel de grote lijn.

[ Voor 33% gewijzigd door dawg op 30-08-2026 00:17 ]

[Salvatron]

dawg schreef op zaterdag 29 augustus 2026 @ 22:47:
De snelheid van opwarming is met satellietmetingen bijgesteld van 0.35°C per decennium naar 0.5°C per decennium.

waar komt die 0.5 C per decennium vandaan?

Ik lees hier dat het alleen voor Europa geldt, de wereldgemiddelde temperatuur stijgt met circa 0,33 C per decennium:

https://climate.copernicus.eu/why-are-europe-and-arctic-heating-faster-rest-world

The Earth warmed by about 0.2 degrees Celsius per decade between 1970 and 2015. Then, between 2015 and 2025, it warmed by 0.35 degrees, the study found — a 75% jump.

https://edition.cnn.com/2026/03/06/climate/climate-warming-faster-scientists-2030-mystery

[dawg]

Salvatron schreef op zaterdag 29 augustus 2026 @ 23:37:
[...]

waar komt die 0.5 C per decennium vandaan?

Ik lees hier dat het alleen voor Europa geldt, de wereldgemiddelde temperatuur stijgt met circa 0,33 C per decennium:

https://climate.copernicus.eu/why-are-europe-and-arctic-heating-faster-rest-world

The Earth warmed by about 0.2 degrees Celsius per decade between 1970 and 2015. Then, between 2015 and 2025, it warmed by 0.35 degrees, the study found — a 75% jump.

https://edition.cnn.com/2026/03/06/climate/climate-warming-faster-scientists-2030-mystery

Dat komt dus van Bill McGuire. Ik neem dus aan het meest recente onderzoek.

Nog een interessante:

Tijdens het PETM steeg de temperatuur ook snel. Maar de opwarming die we nu zien gaat zo’n ~10-40x sneller.

Serieus, luister deze met Bill McGuire. De man kan goed vertellen, en heeft het ook veel over de correlatie tussen klimaat & vulkanen. En het enthousiasme (over de vulkanische geschiedenis van de aarde) is maakt het erg interessant om te bekijken.

[ Voor 20% gewijzigd door dawg op 29-08-2026 23:45 ]

[Salvatron]

dawg schreef op zaterdag 29 augustus 2026 @ 23:39:
[...]

Dat komt dus van Bill McGuire. Ik neem dus aan het meest recente onderzoek.

YouTube: Natural Disaster Expert: Elites Have NO PLAN for Climate Collapse | Aaron Bastani meets Bill McGuire

Bill McGuire heeft het over die temperatuur vanaf 54 min 34 sec in dat youtube filmpje. Die 0.5 graden C stijging per decennium zou uit satellietmetingen volgen. De gewoonlijk aangenomen stijging is tegenwoordig circa 0.35 C per decennium.

[IvoB2]

dawg schreef op zaterdag 29 augustus 2026 @ 22:31:
Voor de liefhebbers, of eigenlijk puristen.

Twee zeer interessante podcasts met respectievelijk Bill McGuire (deze vooral):

[...]

YouTube: Natural Disaster Expert: Elites Have NO PLAN for Climate Collapse | ...

Kevin Anderson:

[...]

YouTube: Ex-Oil Engineer Turned Climate Whistleblower: We Face COLLAPSE | Aar...

Kleine waarschuwing; allebei de gesprekken zijn behoorlijk confronterend. Vond ik tenminste. Ik denk niet dat we ons goed beseffen waar we op af stevenen en hoe gevaarlijk dicht we bij sommige tipping points zijn.

Voor wie de laatste jaren niet met zijn kop in het zand geleefd heeft en nog altijd de kunst van begrijpend lezen verstaat (en de moeite doet de rapporten ter zake te lezen) laat zich op dat vlak nog maar door weinig verbazen.

Rapport na rapport werden en worden de worst case (wetenschappelijke) scenario's keer op keer overschreden.
Mijn partner is bv. gisteren teruggekeerd uit Italië en op een uur na ontsnapt aan hagelbollen zo groot als tennisballen. Nadat het de veertien dagen ervoor tussen de 35 en 40°C (in de schaduw!) was. Dag na dag.

Die 3°C slaat overigens niet op Europa. Dat overschrijden we hier al veel vroeger.
En het gaat naast CO2 en de tipping points ook al niet meer alleen daarover.
Zelfs de "schonere lucht" van de laatste decennia zorgt nu voor een extra versterkend effect op de opwarming want die filter van "vuile lucht" wordt ook steeds minder en minder.
De perfecte catch 22.

[ Voor 10% gewijzigd door IvoB2 op 30-08-2026 07:58 ]

[Flipking94]

Ik vraag me gewoon af of we dit effectief kunnen/konden tegenhouden, met alle kennis en apparatuur die we hebben. CO2 is maar een fractie wat er in de lucht aanwezig is (0.04%?), maar het gaat over waanzinnige hoeveelheden. Zelfs als er niets uitstoot zou zijn denk ik niet dat we dat als mens zijnde kunnen tegenhouden, want natuurlijke processen lopen gewoon door (vulkanisme, vergisting dood plantmateriaal, celademhaling ...). Die hoeveelheden die nu al in de lucht zitten krijg je er nooit meer uit. We hebben geen apparatuur om effectief de hoeveelheid CO2 in de atmosfeer te verlagen.

[IvoB2]

Konden wel, kunnen tegen het huidige tempo van willen niet.

Hoe langer je wacht met willen hoe verder je af komt te staan van nog kunnen.
Gezien dat willen al decennia geleden had moeten beginnen is het nu alleen nog een kwestie van de schade zien te beperken ipv nog verder te laten oplopen.
Terugkeren naar het "vroegere normaal" zit er de komende decennia al niet meer in.

Het echte probleem zit niet in niet kunnen (en al helemaal niet in niet konden) maar niet verder willen handelen dan de dag van vandaag en in het beste geval deze van morgen.

En de retoriek van "het is de wil/weg van de natuur" en niet van het "menselijk gedrag" is al tig keer door iedere serieuze wetenschapper weerlegt.

[ Voor 12% gewijzigd door IvoB2 op 30-08-2026 11:34 ]

[dawg]

Flipking94 schreef op zondag 30 augustus 2026 @ 11:28:
Ik vraag me gewoon af of we dit effectief kunnen/konden tegenhouden, met alle kennis en apparatuur die we hebben. CO2 is maar een fractie wat er in de lucht aanwezig is (0.04%?), maar het gaat over waanzinnige hoeveelheden. Zelfs als er niets uitstoot zou zijn denk ik niet dat we dat als mens zijnde kunnen tegenhouden, want natuurlijke processen lopen gewoon door (vulkanisme, vergisting dood plantmateriaal, celademhaling ...). Die hoeveelheden die nu al in de lucht zitten krijg je er nooit meer uit. We hebben geen apparatuur om effectief de hoeveelheid CO2 in de atmosfeer te verlagen.

Bomen. Maar dan moeten er miljarden bomen aangeplant worden. Nutteloos als we doorgaan met uitstoten.

[FunkyTrip]

Uiteindelijk gaan we vast geo-engineeren en allerlei rotzooi de atmosfeer in pompen die in theorie CO2 omlaag moet brengen met alle onvoorziene gevolgen vandien. In Europa zullen we het wellicht niet aandurven, maar in de VS en China zie ik het echt nog wel gebeuren.

[Flipking94]

dawg schreef op zondag 30 augustus 2026 @ 14:22:
[...]

Bomen. Maar dan moeten er miljarden bomen aangeplant worden. Nutteloos als we doorgaan met uitstoten.

En nog nuttelozer als we netto ieder jaar op rij al minder en minder bos overhouden... Zelfs inde BENELUX kappen we nog steeds voetbalvelden aan bos weg per dag. Laat staan hoe dat er in regenwouden aan toe gaat.

10 voetbalvelden per minuut wereldwijd

[ Voor 58% gewijzigd door Flipking94 op 30-08-2026 17:54 ]

[HandyLumberjack]

dawg schreef op zondag 30 augustus 2026 @ 14:22:
[...]

Bomen. Maar dan moeten er miljarden bomen aangeplant worden. Nutteloos als we doorgaan met uitstoten.

Het is inderdaad een druppel op een gloeiende plaat. Maar dat maakt het nog niet nutteloos, we hebben gewoon veel meer druppels nodig.

[Yaksa]

Flipking94 schreef op zondag 30 augustus 2026 @ 17:44:
[...]En nog nuttelozer als we netto ieder jaar op rij al minder en minder bos overhouden... Zelfs inde BENELUX kappen we nog steeds voetbalvelden aan bos weg per dag. Laat staan hoe dat er in regenwouden aan toe gaat.
10 voetbalvelden per minuut wereldwijd

Lichtpuntje: Sinds het aantreden van president Lula in Brazilië is het kappen van oerwoud daar flink gedaald. Hij wil voor 2030 een einde maken aan de illegale houtkap in het Amazone gebied.
https://nos.nl/artikel/26...ula-opnieuw-flink-gedaald

[Skywalker27]

Andere kijk op YT; the video US military want to ban van Abby Martin. Van double down news. Over de verspilling en vernietigingen en de impact dit heeft op het milieu.

had het al een tijdje in mijn hoofd en vroeg het me af. Alles wat zogenaamd de goeie kant op gaat wordt eigenlijk door oorlogen drie dubbel teniet gedaan.

[ Voor 31% gewijzigd door Skywalker27 op 01-09-2026 12:37 ]

[Flipking94]

@Skywalker27 alles is relatief hoor. Het aantal schadelijke gassen dat de atmosfeer in gaat bij vulkaanuitbarstingen is minstens een factor 10 groter dan een oorlog zoals in Oekraïne. Ook onze huidige CO2 uitstoot (van NL/BE) is een factor 10 groter dan de oorlog. Dus in totaliteit is het verwaarloosbaar klein. Als de oorlog nu zou stoppen, merk je letterlijk niets aan het klimaat. Als heel de BENELUX zou stoppen met uitstoten, heb je wel een merkbaar verschil (0,5% van de wereldwijde uitstoot). Zoals bij alles van dit begint heel de klimaatcrisis echt wel bij onszelf .

Anders kan je nog heel lang wachten vooraleer andere landen zoals India, VS en China minder gaan uitstoten. Daar kan je ook van zeggen dat alles wat wij in de BENELUX doen teniet wordt gedaan door de extra uitstoot waar zij verantwoordelijk voor zijn. Of minder datacenters bouwen en producten van Shein/Temu niet meer kopen

[ Voor 18% gewijzigd door Flipking94 op 01-09-2026 17:38 ]

[Jake]

FunkyTrip schreef op zondag 30 augustus 2026 @ 14:38:
Uiteindelijk gaan we vast geo-engineeren en allerlei rotzooi de atmosfeer in pompen die in theorie CO2 omlaag moet brengen met alle onvoorziene gevolgen vandien. In Europa zullen we het wellicht niet aandurven, maar in de VS en China zie ik het echt nog wel gebeuren.

offtopic:
Beetje variant op Highlander 2 dus.

Zeker goede muziek die film.

[separhim]

Het klimaatpanel vna de VN heeft inmiddels bepaald dat het streef getal van 1,5 graden opwarming vrijwel onmogelijk is, en dat de aarde het binnen enkele jaren gaat overschrijven en de meeste optimischische schattingen gaan uit van 1,8 graden opwarming. Helaas zal dat ten kosten gaan van de miljardenwinsten van de bedrijven die verdienen met de producten die klimaatverandering verookzaken, dus die zullen wel massaal politici gaan omkopen lobbyen en verkiezingen beïnvloeden. Het maakt mij echt heel pessimistisch over de mensheid en het systeem dat we opgebouwt hebben.

[IvoB2]

Waarom zou je pessimistisch zijn?
Iedere nieuwe uitdaging creëert telkens nieuwe opportuniteiten.
Wanneer "de mensheid" in zijn geheel niet (op tijd) meewil ga er dan zelf volop voor.

[Adder28]

Omdat we samen op dezelfde bol zitten. Iedereen/de meerderheid moet meewillen.

De verdeel en heers strategie werkt gewoon té goed tegenwoordig, dat is eigenlijk het probleem.

[IvoB2]

Je bent dus altijd al over alles redelijk pessimistisch geweest?
Of wanneer in de loop van de geschiedenis was de hele mensheid het met elkaar eens en gingen de neuzen in dezelfde richting?

De gehele geschiedenis van de mensheid is doorweven van de "verdeel en heers strategy".

[ Voor 19% gewijzigd door IvoB2 op 02-09-2026 16:31 ]

[dawg]

IvoB2 schreef op woensdag 2 september 2026 @ 11:07:
Waarom zou je pessimistisch zijn?

Omdat er weinig reden is tot optimisme zolang overheden het probleem negeren, terwijl het samen met biodiversiteitsverlies een existentieel probleem betreft.

[ Voor 15% gewijzigd door dawg op 02-09-2026 16:31 ]

[cmndr_adama]

Ik begrijp het pessimisme van @separhim wel. Ja, we moeten positief blijven en ja, ook zoveel mogelijk blijven doen.

Maar, terugkijkend: we weten al decennia dat we een klimaatprobleem/crisis hebben, we hebben doelen gesteld, en nieuwe, en meer afspraken gemaakt. We hebben tig discussies en klimaatpanels gehad wereldwijd. Desondanks lopen we enorm achter, en doen we te weinig en doen we het te laat (en met 'we' bedoel ik de mensheid, geen individu). We weten dat het verloop lastig te voorspellen is en dat de rapporten vaak conservatief zijn. We zien en ervaren dat de opwarming er is, en ook dat deze sneller gaat dan verwacht. Het rapport onderstreept dat nog eens doordat we de 1,5 graad nu echt kunnen vergeten.

Het gaat niet meer om de ijsbeer. Het gaat niet meer om de planeet — die overleeft het ook wel. Het gaat om de toekomst van de menselijke beschaving zoals we die kennen. We kunnen niet door op dezelfde weg. Als we dat doen verdwijnt ook de 1,8, en daarna ook de 2,0 graden. En vanaf 2,0 graden komen de tipping points om de hoek kijken, of zelfs het Hothouse Earth scenario.

De temperatuurrecords sneuvelen al, op land en in de oceanen. De AMOC kwam al voorbij — jaren geleden een laag risico, nu hoog. We zien al dat bossen van carbon sink naar carbon source kunnen gaan, en door de bosbranden is dit her en der al gebeurd. We kunnen het niet meer voorkomen — daarvoor zijn we te laat. De 'tech fix' gaat niet op schaal en niet snel genoeg beschikbaar zijn. Als we niet meer gaan doen dan nu, dan hebben we het over voedsel- en watertekorten (nou ja, crises) en delen van de aarde die niet langer bewoonbaar of leefbaar zijn. We praten dan over honderden miljoenen tot zelfs miljarden klimaatvluchtelingen, te weinig resources — oftewel militarisering van grenzen en grondstoffenoorlogen. Het stopt niet in 2100, het gaat nog eeuwen daarna door. Het is geen vijf voor twaalf, geen twee voor twaalf meer — het is een paar seconden voor twaalf uur.

Voorkomen kan niet meer, maar we zullen er alles, en dan ook echt alles aan moeten doen om erger te voorkomen en de periode van overshoot zoveel mogelijk te beperken. Los van de uitstoot is er, door alles wat we de aarde al aangedaan hebben, weinig natuurlijke veerkracht meer over om klappen op te vangen. Denk aan het verlies van biodiversiteit (en daardoor de verzwakking van bossen en oceanen) en andere vervuiling (microplastics, stikstof, chemische vervuiling, ontbossing). Doordat de extremen (droogte, hitte, overstromingen) elkaar steeds sneller opvolgen, is er geen tijd voor herstel tussendoor. Kijk alleen al hier in NL naar de droogte en het neerslagtekort. Dat werkt allemaal in elkaar door, waardoor het systeem steeds meer uit balans raakt en steeds minder kan hebben.

De klimaat tipping points hebben een net zo precaire balans, zie het als dominostenen — als er één omvalt, volgen er meer. Bijvoorbeeld: het smeltende ijs op Groenland zorgt voor zoet water in de oceaan, wat de AMOC afremt. Een zwakkere AMOC verandert de regenpatronen boven Zuid-Amerika, wat leidt tot een massale sterfte van de Amazone.

Los van de uitvoering zie ik eigenlijk twee kerntaken voor de mensheid deze eeuw:

Mitigeren:
De uitstoot moet omlaag, naar 0. Elke gigaton CO₂ die we nu niet uitstoten, is een gigaton minder die de opwarming aanjaagt waarmee de planeet de feedback loops voedt.

Dat kunnen we alleen samen, en dan bedoel ik wereldwijd, alle landen. Zie de klimaatcrisis maar als een oorlog, een oorlog die we samen zullen moeten uitvechten. Dit betekent een onmiddellijke bouwstop op fossiele infrastructuur en het nationaliseren of dwingend ombouwen van de energiesector.

Het doel: we vechten nu niet meer voor een stabiel klimaat, maar we vechten om de opwarming te 'cappen' (aftoppen) op bijvoorbeeld 2,2°C in plaats van door te schieten naar een onbeheersbare 3,5°C of 4°C. Hoe lager de piek, hoe sneller het herstel later kan beginnen.

Mondiale adaptatie:
Voedselgeografie hertekenen: De traditionele 'graanschuren' (zoals de Midwest van de VS of delen van Europa) zullen door extreme droogte onbruikbaar worden. Landen moeten nu al geopolitieke allianties aangaan om landbouw te verplaatsen naar zones die natter of milder worden (zoals delen van Canada, Scandinavië en Siberië). Dit vereist een mondiale coördinatie van voedseldistributie om hongersnoden te voorkomen.

Mondiaal Watermanagement: Onze achilleshiel, we kunnen ten slotte niet zonder. We moeten massaal investeren in grootschalige ontziltingsinstallaties op zonne-energie, het herpolderen van riviersystemen om zoet water vast te houden (in plaats van direct naar zee te laten stromen), en het bouwen van continentale waterpijpleidingen om water te kunnen distribueren.

Gecontroleerde migratie: In plaats van muren bouwen tegen klimaatvluchtelingen, zou een rationele wereld nu al 'klimaat-enclaves' en migratieverdragen opstellen. Als er straks honderden miljoenen of wellicht zelfs miljarden mensen moeten verhuizen, kan dat alleen zonder totale oorlog als die verhuizing georganiseerd en gefaciliteerd wordt. We moeten dat nu al voorbereiden.

Technisch en logistiek kan dat, we hebben de kennis, de kunde, de rekenmodellen en het geld. Maar we doen dit niet vanwege kortetermijnbelangen en de politieke onwil, en doordat individuele staten met zichzelf bezig zijn.

En ja, dat stemt me ook best wel pessimistisch. Ik bedoel dat niet als negatief gezeur, kijkend naar wat we moeten doen zijn daar ook zeker kansen maar het moet wel NU - en dat zie ik niet gebeuren.

---

[IvoB2]

De "overheden" zijn helemaal het probleem niet.
Overheden doen doorgaans gewoon wat een groot deel van hun kiezers wensen.
Het is geen abstract gegeven dat een eigen leven leidt buiten de mensen om.

De "menselijke beschaving" is ook geen stilstaand gegeven. Het is steeds in beweging en die beweging gaat op en neer. Hier valt er één om en ginder steekt er een nieuwe de kop op.
Diersoorten ontwikkelden zich, overheersten en verdwenen weer om plaatst te maken voor weer anderen.

Het is een redelijk arrogante illusie om "de mens" als het uiteindelijk summum van die evolutie te zien.

Evolutionair gezien moet er dan ook helemaal niets. Alles zijn eigen tijd en plaats.

[ Voor 58% gewijzigd door IvoB2 op 02-09-2026 16:43 ]

[dawg]

IvoB2 schreef op woensdag 2 september 2026 @ 16:36:
De "overheden" zijn helemaal het probleem niet.
Overheden doen doorgaans gewoon wat een groot deel van hun kiezers wensen.

Hopeloos naïef dit. Overheden luisteren vooral naar lobby omdat zij op dagelijkse basis toegang hebben tot bestuur.

Plus uit kiezersonderzoek blijkt dat zo’n 80% van de mensen zich zorgen maken over klimaat. Schril contrast met het gebrek aan actie vanuit overheden, die immers de kaders stellen en financiering alloceren d.m.v. subsidies of belastingkortingen. Van welke het zwaartepunt nu op fossiel ligt, a ~46 miljard per jaar alleen al in Nederland.

[IvoB2]

Tja, die bezorgdheid blijkt dan keer op keer niet uit de kiesresultaten.
"Groene" en sociale partijen (voor zover die er nog zijn) verliezen steeds meer terrein tov (legitiem verkozen) partijen die klimaatbeleid (voor de schone schijn) ergens helemaal achteraan plaatsen.
Of zijn de mensen die "bevraagd" worden niet dezelfde mensen die gaan stemmen?
Of nemen ze hun eigen "bezorgdheden" zelf niet ernstig?

Wanneer al die "bezorgden" (volgens sommigen dus al 80% van "de mensen") stoppen met fossiel te kopen en te verstoken is dat probleem al vlug van de baan. Want lobby of niet, zonder vraag naar bepaalde producten geen verkoop meer van die producten.
Of is hier ook het aloude liedje van toepassing? "Ik ben bezorgd maar vraag mij niet er iets aan te doen want de oplossing ligt bij alle anderen, vooral niet bij mij want blablabla, tig redenen".

Het lijkt me eerder hopeloos naïef van de veronderstelling uit te gaan dat verzeilen in pessimisme ook maar iets zal veranderen tijdens de tijd dat het er nog echt toe doet.

Wie niet naïef is neemt maar beter nu al maatregelen om zich te wapenen tegen waar niet meer aan te ontkomen is.
De "tijd van toen" komt heus niet meer terug hoor.

[ Voor 43% gewijzigd door IvoB2 op 02-09-2026 17:14 ]

[dawg]

IvoB2 schreef op woensdag 2 september 2026 @ 17:03:
Tja, die bezorgdheid blijkt dan keer op keer niet uit de kiesresultaten.
"Groene" en sociale partijen (voor zover die er nog zijn) verliezen steeds meer terrein tov (legitiem verkozen) partijen die klimaatbeleid (voor de schone schijn) ergens helemaal achteraan plaatsen.
Of zijn de mensen die "bevraagd" worden niet dezelfde mensen die gaan stemmen?
Of nemen ze hun eigen "bezorgdheden" zelf niet ernstig?

Het lijkt me eerder hopeloos naïef van de veronderstelling uit te gaan dat verzeilen in pessimisme ook maar iets zal veranderen tijdens de tijd dat het er nog echt toe doet.

Wie niet naïef is neemt maar beter nu al maatregelen om zich te wapenen tegen waar niet meer aan te ontkomen is.
De "tijd van toen" komt heus niet meer terug hoor.

Tja. Mensen worden tegen elkaar opgezet en uitgespeeld over een (nu nog) non-issue als migratie.

Verder ben ik het met u eens dat pessimisme niet goed is maar het is dus wel goed verklaarbaar.

Wapenen wordt erg lastig zodra ecosystemen instorten waardoor de mens niet meer kan profiteren van ecosysteemdiensten waar we zo afhankelijk van zijn. Of wanneer de diverse carbon-sinks in de wereld carbon-source worden. Het is wensdenken, denken dat we ons volledig kunnen aanpassen. En daar zit voor mensen die begrijpen wat ons daadwerkelijk te wachten staat het pessimisme in. Dat we niet alles op alles zetten en we allerlei drogredenen aanhoren over waarom niet.

[IvoB2]

Ik denk dan ook niet dat we ons met zijn allen volledig zullen/kunnen aanpassen aan wijzigende omstandigheden. Zo zit de evolutie op deze planeet immers niet in elkaar. Nooit geweest.

Wanneer de omstandigheden (sterk) wijzigen is het telkens weer survival of the fittest.

Ik behoor ook niet tot die groep die niet wil zien wat ons op dat vlak te wachten staat noch tot diegenen die denkt dat we het een en ander met wat technische ingrepen wel even zullen keren. Daarvoor is het too little, too late.

*knip* mensen niet de maat nemen

[ Voor 60% gewijzigd door polthemol op 03-09-2026 09:49 ]

[Wozmro]

Er is al een weg afgelegd en er is nog een weg te gaan.

Ik zou niet willen terugkeren naar mijn kindertijd, jaren 80/90, op gebied van leefmilieu.

De weg is nog lang maar sluit een optimistische lange-termijnvisie daarmee niet uit. Denk bijvoorbeeld aan de solarpunkbeweging.

[cmndr_adama]

@IvoB2 Tuurlijk zijn overheden wel onderdeel van het probleem. Regerende partijen hebben immers helemaal geen zin om zich impopulair te maken door ingrijpende klimaatmaatregelen te nemen. Dat kost geld, en de burger moet er direct iets voor inleveren. Impopulair zijn betekent minder stemmen, en minder stemmen betekent minder macht. Je hebt gelijk dat overheden vaak de kortetermijnwensen van de kiezer volgen. Maar dat negeert wel de miljardenlobby van de fossiele industrie die diezelfde kiezer decennia lang heeft misleid. Een overheid heeft ook de taak om een land te beschermen tegen existentiële dreigingen, zelfs als die pijnlijk zijn voor de korte termijn. En de klimaatcrisis is zeker geen korte termijn, dat gaat voorbij aan een regering die er voor enkele jaren zit. Een existentiële dreiging is het zeker wel.

Wat betreft je evolutionaire argument: dat we als soort ooit zullen verdwijnen is een biologisch feit. Maar het willen beschermen van onze kinderen, onze cultuur, de medische wetenschap en onze voedselvoorziening is geen "arrogante illusie" — dat is simpelweg de meest basale overlevingsdrang die elk levend wezen heeft.

Het grote verschil met eerdere diersoorten is dat wij de eerste soort in de geschiedenis van de aarde zijn die de crash vooruitziet, de oorzaak begrijpt en de technologische middelen heeft om de schade te beperken. Dat we dat nalaten vanwege kortetermijnbelangen is geen 'natuurlijke evolutie', maar een collectieve en tragische keuze. We hebben het recht om te vechten voor onze eigen beschaving, hoe nietig we kosmisch gezien ook zijn.

[IvoB2]

Milieu- en klimaatproblematiek zijn twee totaal verschillende zaken.
Ze werken elkaar op sommige vlakken zelfs tegen.
De hedendaagse relatief "schonere lucht" binnen de EU versterkt zelfs de negatieve kanten van de klimaatimpact.

[ Voor 12% gewijzigd door IvoB2 op 02-09-2026 17:41 ]

[IvoB2]

cmndr_adama schreef op woensdag 2 september 2026 @ 17:39:
@IvoB2 Tuurlijk zijn overheden wel onderdeel van het probleem. Regerende partijen hebben immers helemaal geen zin om zich impopulair te maken door ingrijpende klimaatmaatregelen te nemen.

Dat was dan ook precies mijn punt => overheden reageren op de wens van de meerderheid van de kiezers. Het is geen abstract gegeven dat los staat van het kiespubliek noch daar keer op keer tegen ingaat.

Moest het bij 80% van de kiezers daadwerkelijk populair zijn om hier en nu inzake de klimaatproblematiek het tij proberen te keren dan zouden de overheden daar naar handelen.

Wat overheden doen is dus gewoon de wensen van hun kiespubliek in daden omzetten en niet omgekeerd. Het was en is uiteraard altijd heel makkelijk de kop in het zand te steken en de verantwoordelijkheid bij "de anderen" te leggen, inzonderheid "de overheid".

Of zoals een politicus het hier bijna 20 jaar geleden treffend verwoorde: "„Bijna elke politicus weet wat je moet doen om het klimaatprobleem aan te pakken. Er is alleen geen enkele politicus die weet hoe hij daarna nog moet verkozen raken!”

[ Voor 65% gewijzigd door IvoB2 op 02-09-2026 18:20 ]

[cmndr_adama]

@IvoB2

Je legt de verantwoordelijkheid nu volledig bij de individuele burger, maar daarmee maak je van de overheid een passieve rekenmachine die alleen maar volgt. Dat is historisch en politiek gezien simpelweg niet hoe macht en systemen werken.

Ten eerste: de wens van de kiezer ontstaat niet in een vacuüm. De kiezer wordt dagelijks beïnvloed door een systeem waarin de overheid jaarlijks miljarden aan fossiele subsidies uitgeeft en waarin de fossiele industrie decennia lang desinformatie heeft verspreid. De keuze van de burger wordt gevormd door de infrastructuur die de overheid faciliteert. Als er geen betrouwbaar openbaar vervoer is, 'kiest' de burger niet voor de auto, maar wordt hij daartoe gedwongen.

Ten tweede: dit is een klassieke paradox van collectieve actie. Ik leg de verantwoordelijkheid juist niét bij 'de ander' om mijn eigen gedrag goed te praten. Ik doe wat ik kan. Maar als individu kun je de energiemarkt niet herstructureren, de landbouwgeografie niet veranderen of continentale waterleidingen aanleggen. Daar hebben we als mensheid nou juist het instrument 'overheid' voor uitgevonden: om collectieve problemen op te lossen die een individu of de vrije markt niet kán oplossen.

Als er een oorlog uitbreekt of een bankencrisis ontstaat, wacht een overheid ook niet tot 80% van de kiezers via een peiling om ingrijpen vraagt. Dan neemt een regering de verantwoordelijkheid om de samenleving te beschermen tegen een crash. Bij een existentiële klimaatcrisis hoort diezelfde proactieve plicht, in plaats van je te verschuilen achter de waan van de dag van de kiezer.

[IvoB2]

Yep, ik ben idd voor het opnemen van individuele verantwoordelijkheid en besef ook dat dit niet populair is en dat het populairder is individuele verantwoordelijkheid af te schuiven op "iets anders".
De resultaten daarvan kan je nu dag na dag ondergaan.

"De overheid" is trouwens geen passieve rekenmachine. Dat zijn mensen zoals jij en ik waarbij de ene al actiever is dan de andere en de ene al meer individuele verantwoordelijkheidszin heeft dan de ander.

[ Voor 29% gewijzigd door IvoB2 op 02-09-2026 18:02 ]

[Wozmro]

IvoB2 schreef op woensdag 2 september 2026 @ 17:40:
Milieu- en klimaatproblematiek zijn twee totaal verschillende zaken.
Ze werken elkaar op sommige vlakken zelfs tegen.
De hedendaagse relatief "schonere lucht" binnen de EU versterkt zelfs de negatieve kanten van de klimaatimpact.

Twee aparte zaken maar wel heel nauw met elkaar verbonden en zoals je zelf zegt beïnvloeden ze elkaar sterk.

Je haalt er net dat ene (tijdelijke) aspect uit waarbij schonere lucht zorgt voor meer opwarming.

Zaken zoals meer natuur, biodiversiteit,... hebben dan net weer een positieve invloed op het klimaat.

En als ik een beetje praktisch ben dan denk ik dat je sneller meer mensen meekrijgt door in te zetten op een schoner (lokaal) leefmilieu dan op het wat moeilijker te vatten klimaatverandering.

[IvoB2]

Wozmro schreef op woensdag 2 september 2026 @ 18:01:
En als ik een beetje praktisch ben dan denk ik dat je sneller meer mensen meekrijgt door in te zetten op een schoner (lokaal) leefmilieu dan op het wat moeilijker te vatten klimaatverandering.

*knip* offtopic

[ Voor 55% gewijzigd door polthemol op 03-09-2026 09:51 ]

[HandyLumberjack]

Wozmro schreef op woensdag 2 september 2026 @ 18:01:
[...]

En als ik een beetje praktisch ben dan denk ik dat je sneller meer mensen meekrijgt door in te zetten op een schoner (lokaal) leefmilieu dan op het wat moeilijker te vatten klimaatverandering.

Stoppen met fossiele brandstoffen heeft nog veel meer voordelen dan enkel klimaatverandering.

Zoals het niet meer afhankelijk zijn schurkenstaten voor de energievoorziening en stabielere prijzen.

Ik denk dat er best een boel mensen interesse hebben in pragmatisch beleid om het gebruik van fossiele brandstoffen fors te verminderen op korte termijn. Maar de politiek lijkt vooral te focussen op lange termijn prestigeprojecten.

[IvoB2]

Wat houdt al die pragmatische mensen dan tegen om er zelf mee te beginnen?
(ter info, ik ben al van 2011 van het gas af).

[ Voor 24% gewijzigd door IvoB2 op 02-09-2026 18:22 ]

[cmndr_adama]

IvoB2 schreef op woensdag 2 september 2026 @ 18:00:
Yep, ik ben idd voor het opnemen van individuele verantwoordelijkheid en besef ook dat dit niet populair is en dat het populairder is individuele verantwoordelijkheid af te schuiven op "iets anders".
De resultaten daarvan kan je nu dag na dag ondergaan.

"De overheid" is trouwens geen passieve rekenmachine. Dat zijn mensen zoals jij en ik waarbij de ene al actiever is dan de andere en de ene al meer individuele verantwoordelijkheidszin heeft dan de ander.

Volgens mij praten we hier langs elkaar heen. Ik ben het namelijk 100% met je eens dat individuele verantwoordelijkheid cruciaal is. Ik schuif niks af: ik consumeer bewust, doe wat binnen mijn mogelijkheden ligt en neem mijn eigen aandeel serieus. Maar waar jouw logica stopt, begint de realiteit van de klimaatwetenschap.

Individuele verantwoordelijkheid is fantastisch om je eigen ecologische voetafdruk te verkleinen. Maar met individuele verantwoordelijkheid kun je de wetten niet veranderen. Je kunt er de 40 miljard euro aan jaarlijkse fossiele subsidies in Nederland niet mee stopzetten. Je kunt er geen landelijk energienet mee verzwaren, geen dijken mee verhogen en geen internationale verdragen mee sluiten om klimaatmigratie in goede banen te leiden.

Als een schip zinkt, is het de individuele verantwoordelijkheid van de passagiers om braaf te hozen met hun eigen emmertje. Maar het is de existentiële verantwoordelijkheid van de kapitein om het gat in de romp te dichten en de koers te verleggen.

Als de kapitein weigert te sturen omdat de passagiers liever willen feesten, dan zinkt het schip. Dan kun je na afloop wel voldaan zeggen dat je "je individuele verantwoordelijkheid hebt genomen door hard te hozen", maar we liggen uiteindelijk wel samen op de bodem van de oceaan. Het is geen kwestie van óf de burger óf de overheid. Het is en-en. En zolang het systeem niet dwingend verandert, hozen we met de kraan open.

---

[polthemol]

Modbreak:

De gehele prepperdiscussie is verwijderd. Deze hoort hier niet thuis: het onderwerp is 'klimaatcrisis: wetenschap en achtergronden'

[ Voor 62% gewijzigd door polthemol op 03-09-2026 09:47 ]

[Yaksa]

De World Meteorological Organization (WMO) heeft berekend dat El Niño zeer sterk zal worden en invloed op het weer zal hebben tot februari 2027. El Niño wordt nog steeds sterker en zal rond het eind van jaar op zijn sterkst zijn.
Het WMO waarschuwt voor extreem weer en extreme omstandigheden de aankomende maanden.
In Nederland zullen we er (waarschijnlijk) niet al te veel van merken, misschien dat we een natter voorjaar kunnen verwachten, maar dat is allerminst zeker.
(Bron: https://wmo.int/media/new...s-of-extreme-weather-2027)

[Pasteis]

separhim schreef op woensdag 2 september 2026 @ 10:58:
Het klimaatpanel vna de VN heeft inmiddels bepaald dat het streef getal van 1,5 graden opwarming vrijwel onmogelijk is, en dat de aarde het binnen enkele jaren gaat overschrijven en de meeste optimischische schattingen gaan uit van 1,8 graden opwarming. Helaas zal dat ten kosten gaan van de miljardenwinsten van de bedrijven die verdienen met de producten die klimaatverandering verookzaken, dus die zullen wel massaal politici gaan omkopen lobbyen en verkiezingen beïnvloeden. Het maakt mij echt heel pessimistisch over de mensheid en het systeem dat we opgebouwt hebben.

Ik heb hetzelfde. Ik zie dat het gewoon te langzaam gaat. Ik probeer zelf al stappen te zetten, maar wordt moedeloos van het feit dit gewoon niet als collectief in beweging komt. Of heel traag.

Ik gun het niemand, maar soms denk ik laat moeder natuur maar eens even de boel flink wakker schudden door een flinke catestrofaal incident die de grootste vervuiler raakt.

Probleem nu is dat het geleidelijk gaat en de grootste vervuilers te weinig geraakt worden. Die vervuilers bulken van het geld en kunnen zich makkelijk aanpassen

Ik zie de 1.8 ook niet halen.

[Pasteis]

Yaksa schreef op donderdag 3 september 2026 @ 15:15:
De World Meteorological Organization (WMO) heeft berekend dat El Niño zeer sterk zal worden en invloed op het weer zal hebben tot februari 2027. El Niño wordt nog steeds sterker en zal rond het eind van jaar op zijn sterkst zijn.
Het WMO waarschuwt voor extreem weer en extreme omstandigheden de aankomende maanden.
In Nederland zullen we er (waarschijnlijk) niet al te veel van merken, misschien dat we een natter voorjaar kunnen verwachten, maar dat is allerminst zeker.
(Bron: https://wmo.int/media/new...s-of-extreme-weather-2027)

De kans is groot dat het gaat doorwerken in onze voedselprijzen. Misschien goed als dit een keer een jaar flink gebeurd. Misschien besteden we ons geld dan eens minder aan rotzooi zoals mcdonalds... En besteden we het aan het noodzakelijk om fatsoenlijk eten ons boord te krijgen.

We kunnen veel slimmer en nuttiger met ons weten omgaan... Is ook nog eens gezonder.

[Salvatron]

Volgens france24 zou het niet mogelijk zijn om deze eeuw terug te keren naar 1.5 C tenzij de wereld maximaal 1.8 graden opwarmt. Aangezien de kans nihiel is dat we onder de 1.8 C blijven, is de kans dat we deze eeuw terugkeren naar 1.5 C ook nihiel:

https://www.france24.com/en/live-news/20260902-un-says-world-must-navigate-reality-of-1-5c-overshoot

The report said it was "theoretically possible" to reverse global warming once the 1.5C threshold is crossed but great uncertainty remains.

Even under the most optimistic scenario, global temperatures would still need to peak at 1.8C to have any chance of returning to 1.5C this century.

And to achieve this, carbon dioxide removal -- such as planting trees or using technology to pull carbon from the air -- would be required at enormous scale alongside major, rapid cuts to greenhouse gas emissions.

Guterres said such an effort would require "an overshoot of ambition".

Er zouden dus op enorme schaal veel bomen moeten worden geplant en machines worden gemaakt om CO2 de lucht uit te halen, naast het afschaffen van broeikasgassen.

Als zo dadelijk de prijzen van voedsel en drinkwater stijgen en de economie grote klappen krijgt door enorme aanhoudende droogtes, enorme overstromingen, gigantische hittegolven, etc, dan heeft men wel wat anders aan zijn hoofd dan het maken van machines die CO2 de lucht uit halen. Nog afgezien van het feit dat het geld ervoor zal ontbreken omdat dat nodig is om voedsel en water te kopen, en te herstellen van milieurampen.

Zoals Guterres dus ook al zei dat dat niet realistisch is met: 'such an effort would require an overshoot of ambition'.

Zo te zien wordt er elk jaar weer meer co2 uitgestoten:

https://www.statista.com/statistics/276629/global-co2-emissions/

Dus in plaats van de uitstoot te stoppen kiest men er met z'n allen voor om juist meer uit te stoten. Dit heeft tot gevolg dat over zo'n 20-30 jaar de grens van 2 graden C temperatuurstijging wel gehaald zal worden neem ik aan, afhankelijk van of men de CO2 uitstoot nou eindelijk nog eens omlaag gaat brengen. Misschien dat groene energie de uitstoot spoedig omlaag zal brengen maar dit blijkt nog niet uit de cijfers, want de uitstoot gaat nog steeds omhoog.

Ik zie in ieder geval bitter weinig reden tot optimisme en de mogelijkheid van een wereldwijd cataclysme waarin klimaatrampen zoals droogtes, extreme hittegolven en overstromingen elkaar in rap tempo opvolgen.

[dawg]

20-30 jaar? Ik lees overal dat dat ergens tussen ~2030-2045 al gebeurt, 2°C.

2027 zullen we met deze El Niño al 1.8°C aantikken, met de vorige El Niño in 2024 was dat 1.6°C.

[Salvatron]

dawg schreef op zaterdag 5 september 2026 @ 12:17:
20-30 jaar? Ik lees overal dat dat ergens tussen ~2030-2045 al gebeurt, 2°C.

2027 zullen we met deze El Niño al 1.8°C aantikken, met de vorige El Niño in 2024 was dat 1.6°C.

Het gaat om het gemiddelde van 2 graden, dus niet een enkel jaar dat 2 graden of meer aantikt. Aangezien de gemiddelde temperatuurstijging op het moment rond de 0,33 graden C is, betekent dat dus 0.6 graden C / (0.33 graden C * 10 jaar) = circa 18 jaar vanaf nu gerekend, dus in 2044 zou de 2 graden grens worden bereikt.

Echter zou het zo kunnen zijn dat de mensheid veel minder CO2 en andere broeikasgassen gaat uitstoten in de nabije toekomst waardoor het langer gaat duren.

Aan de andere kant zou het ook sneller kunnen gaan door terugkoppelingen zoals bijv. dat permafrost ineens veel meer broeikasgassen uitstoot. We weten het niet dus het is een beetje koffiedik kijken.

Zo was de verwachting tijdens de vergadering in Parijs dat we nog wel 30 jaar hadden voordat de 1.5 graden C grens zou worden bereikt (het jaar 2045) maar dit blijkt al rond 2030 te zijn, dus we blijken slechts 15 jaar te hebben gehad sinds de COP in Parijs. Een smerige tegenvaller.

[Yaksa]

Salvatron schreef op zaterdag 5 september 2026 @ 14:35:
[...] Aan de andere kant zou het ook sneller kunnen gaan door terugkoppelingen zoals bijv. dat permafrost ineens veel meer broeikasgassen uitstoot. We weten het niet dus het is een beetje koffiedik kijken.

Voor degene die iets meer over methaan als broeikasgas willen weten, en hoe we moeten gaan werken om overtollige emissie hiervan tegen te gaan, is dit recente rapport van de United Nations (UN) misschien wel interessant.

[dawg]

@Salvatron Volgens mij moet de gemiddelde temperatuur zo’n 10 jaar lang verhoogd zijn alvorens men spreekt van toename. Wat vreemd is vind ik, de verandering gaat sneller dan dat. En sowieso lopen modellen altijd achter op de werkelijkheid.

Daarnaast neemt de snelheid van opwarming nog altijd toe. Dat is inderdaad nog zonder kantelpunten gerekend.
Ik blijf erbij, e.e.a. wordt nog altijd onderschat, ook door de gangbare klimaatwetenschap. Ondanks dat ik dat (uiteraard) niet kan staven met cijfers, het is de indruk die ik kreeg en krijg bij het lezen van klimaatrapporten en artikelen. De rode draad is tot nog toe altijd: ”dit hadden we pas tegen <jaartal> verwacht maar niet nu al.” Dat strookt met het aantal co2 ppm wat nog nooit zo hoog is geweest sinds de mens hier rondloopt. Dus geen precedent, dus geen accurate (model)voorspelling.

Interessant leesvoer van Paul Luttikhuis, klimaatjournalist van NRC die na 25 jaar ermee ophoudt en de balans opmaakt.
(Cadeaulink)

[ Voor 46% gewijzigd door dawg op 05-09-2026 16:13 ]

[Salvatron]

dawg schreef op zaterdag 5 september 2026 @ 15:15:
@Salvatron Volgens mij moet de gemiddelde temperatuur zo’n 10 jaar lang verhoogd zijn alvorens men spreekt van toename. Wat vreemd is vind ik, de verandering gaat sneller dan dat. En sowieso lopen modellen altijd achter op de werkelijkheid.

Je kunt de gemiddelden extrapoleren en dan zien waar de lijnen van 1.5 graden C en 2 graden C worden doorbroken, kan ook met lineaire regressie. Het is niet nodig om 10 jaar te wachten, je kunt het vantevoren zien aankomen. Of je kijkt naar de voorspellingen van de klimaatmodellen die de gemiddelden voorspellen voor de toekomst.

[ Voor 8% gewijzigd door Salvatron op 05-09-2026 16:50 ]

[Jan Workum]

dawg schreef op zaterdag 5 september 2026 @ 15:15:
@Salvatron Volgens mij moet de gemiddelde temperatuur zo’n 10 jaar lang verhoogd zijn alvorens men spreekt van toename. Wat vreemd is vind ik, de verandering gaat sneller dan dat. En sowieso lopen modellen altijd achter op de werkelijkheid.

Daarnaast neemt de snelheid van opwarming nog altijd toe. Dat is inderdaad nog zonder kantelpunten gerekend.
Ik blijf erbij, e.e.a. wordt nog altijd onderschat, ook door de gangbare klimaatwetenschap. Ondanks dat ik dat (uiteraard) niet kan staven met cijfers, het is de indruk die ik kreeg en krijg bij het lezen van klimaatrapporten en artikelen. De rode draad is tot nog toe altijd: ”dit hadden we pas tegen <jaartal> verwacht maar niet nu al.” Dat strookt met het aantal co2 ppm wat nog nooit zo hoog is geweest sinds de mens hier rondloopt. Dus geen precedent, dus geen accurate (model)voorspelling.

Interessant leesvoer van Paul Luttikhuis, klimaatjournalist van NRC die na 25 jaar ermee ophoudt en de balans opmaakt.
(Cadeaulink)

Het is zo'n complex systeem van uitwisselingen van energie dat het welhaast onmogelijk is een exacte verwachting te maken voor de atmosfeer. Bedenk daarbij dat meer dan 90% van de stralingsonbalans wordt geaccumuleerd door de oceanen en slechts 2% door de atmosfeer.

[DropjesLover]

Yaksa schreef op zaterdag 5 september 2026 @ 15:08:
[...]

Voor degene die iets meer over methaan als broeikasgas willen weten, en hoe we moeten gaan werken om overtollige emissie hiervan tegen te gaan, is dit recente rapport van de United Nations (UN) misschien wel interessant.

En dat bijv. de VS alle plannen van de EU dat oliebedrijven die aan de EU leveren ook hun methaan uitstoot/lekkage moeten rapporteren keihard afgeschoten heeft met druk van zn tariffs.
Drill baby drill

[Pasteis]

DropjesLover schreef op zaterdag 5 september 2026 @ 20:02:
[...]

En dat bijv. de VS alle plannen van de EU dat oliebedrijven die aan de EU leveren ook hun methaan uitstoot/lekkage moeten rapporteren keihard afgeschoten heeft met druk van zn tariffs.
Drill baby drill

Tsja…. Alhoewel ik erg blij ben met de EU in zijn algemeen, vindt ik dit ook een opmerkelijk plan.

Als EU wil je niet vervuilende productie en delving binnen de eigen landsgrenzen, maar vervolgens gebeurd het buiten de EU via veel slechtere methodes.

Je hebt gewoon boter op je hoofd… als je invloed wilt uitoefenen op hoe er wordt gewonnen moet je het ook binnen je eigen grenzen doen en niet denken dat anderen aan jouw ideale wereld gaan houden.

Bovendien zitten we nu niet bepaald ruim in keuze voor gastoevoer.

[Pasteis]

dawg schreef op zaterdag 5 september 2026 @ 12:17:
20-30 jaar? Ik lees overal dat dat ergens tussen ~2030-2045 al gebeurt, 2°C.

2027 zullen we met deze El Niño al 1.8°C aantikken, met de vorige El Niño in 2024 was dat 1.6°C.

En hoe sneller en hoger “tijdelijke” temperatuurstijgingen ontstaan…. Hoe meer schade we permanent veroorzaken die de onomkeerbare situatie dichter en sneller laat komen.

[DropjesLover]

Pasteis schreef op zaterdag 5 september 2026 @ 21:51:
[...]


Tsja…. Alhoewel ik erg blij ben met de EU in zijn algemeen, vindt ik dit ook een opmerkelijk plan.

Als EU wil je niet vervuilende productie en delving binnen de eigen landsgrenzen, maar vervolgens gebeurd het buiten de EU via veel slechtere methodes.

Je hebt gewoon boter op je hoofd… als je invloed wilt uitoefenen op hoe er wordt gewonnen moet je het ook binnen je eigen grenzen doen en niet denken dat anderen aan jouw ideale wereld gaan houden.

Bovendien zitten we nu niet bepaald ruim in keuze voor gastoevoer.

Daarom dat met dergelijke mechanismen het verplaatsen van uitstoot en toch leveren aan de EU geen zin heeft.
Ook om de eigen industrie te beschermen, moeten buitenlandse bedrijven aan (min of meer) dezelfde regels voldoen.

Maar meer regels en milieu en rapportage, daar is Trump hartstikke op tegen.
Andere landen willen graag zaken doen met de EU, maar een Trump boeit het domweg niet of de uitkomst handel doen of niet is. En hij heeft de EU ook bij de ballen, nu we geen Rusland en Qatar ed meer hebben voor onze energie.

[ Voor 15% gewijzigd door DropjesLover op 06-09-2026 00:38 ]

[Pasteis]

DropjesLover schreef op zondag 6 september 2026 @ 00:35:
[...]

Daarom dat met dergelijke mechanismen het verplaatsen van uitstoot en toch leveren aan de EU geen zin heeft.
Ook om de eigen industrie te beschermen, moeten buitenlandse bedrijven aan (min of meer) dezelfde regels voldoen.

Maar meer regels en milieu en rapportage, daar is Trump hartstikke op tegen.
Andere landen willen graag zaken doen met de EU, maar een Trump boeit het domweg niet of de uitkomst handel doen of niet is. En hij heeft de EU ook bij de ballen, nu we geen Rusland en Qatar ed meer hebben voor onze energie.

In dit geval vraagt EU ook gewoon om de deksel op zijn neus te krijgen. Het is stom en dom om alles binnen de landsgrenzen weg te drukken denkende dat het beter is als het elders gedaan wordt.

Zie ook de grote kritiek op Tata. Is het ideaal dat ze zo Ijmuiden en omstreken vervuilen? Nee absoluut niet, is het noodzakelijk voor het behoud van enige controle op deze industrie? Ja, zeker. Tata wordt nu onderhevig aan Nederlandse en Europese regelgeving gelegd en daarmee is het minder vervuilend dan wanneer het bijvoorbeeld in India gemaakt wordt. Maar, nee het is makkelijk scoren om te zeggen dat een vervuiler weg moet.

[DropjesLover]

Pasteis schreef op zondag 6 september 2026 @ 09:09:
[...]


In dit geval vraagt EU ook gewoon om de deksel op zijn neus te krijgen. Het is stom en dom om alles binnen de landsgrenzen weg te drukken denkende dat het beter is als het elders gedaan wordt.

Zie ook de grote kritiek op Tata. Is het ideaal dat ze zo Ijmuiden en omstreken vervuilen? Nee absoluut niet, is het noodzakelijk voor het behoud van enige controle op deze industrie? Ja, zeker. Tata wordt nu onderhevig aan Nederlandse en Europese regelgeving gelegd en daarmee is het minder vervuilend dan wanneer het bijvoorbeeld in India gemaakt wordt. Maar, nee het is makkelijk scoren om te zeggen dat een vervuiler weg moet.

Je leest volgens mij mijn post maar half.

Nederland en de EU willen en strengere milieunormen intern, en die milieunormen ook opleggen aan iedereen die aan de EU levert. Dus ook aan bedrijven buiten de EU. Anders mag je hier niet leveren, of moet de koper forse importheffingen betalen.

Veel landen/bedrijven willen de lucratieve handel met de EU niet kwijt.
Maar de VS heeft de economische macht en die gebruikt, om dit van tafel te krijgen.

Dus geen betere, schonere, minder CO2 / NOx wereld.
Trump (en Co), maken eigenhandig de klimaatverandering erger, precies op het moment dat de verandering duidelijk merkbaar aan het worden is cq de wereld in de fik gaat.

[ Voor 6% gewijzigd door DropjesLover op 06-09-2026 09:20 ]

[Pasteis]

DropjesLover schreef op zondag 6 september 2026 @ 09:18:
[...]

Je leest volgens mij mijn post maar half.

Nederland en de EU willen en strengere milieunormen intern, en die milieunormen ook opleggen aan iedereen die aan de EU levert. Dus ook aan bedrijven buiten de EU. Anders mag je hier niet leveren, of moet de koper forse importheffingen betalen.

Veel landen/bedrijven willen de lucratieve handel met de EU niet kwijt.
Maar de VS heeft de economische macht en die gebruikt, om dit van tafel te krijgen.

Dus geen betere, schonere, minder CO2 / NOx wereld.
Trump (en Co), maken eigenhandig de klimaatverandering erger, precies op het moment dat de verandering duidelijk merkbaar aan het worden is cq de wereld in de fik gaat.

Nee, ik lees helemaal niet half. Ik vind het kortzichtig om te denken dat iedereen akkoord gaat met de door EU opgelegde normen zonder tegengas te geven. En precies dat gebeurd nu door de VS. Of je er nu wel of niet mee eens bent.... de VS heeft de macht om tegen de EU in te gaan. De andere bedrijven/landen wellicht niet.

De EU is een zeer groot handelsblok, dus die kan heel veel afdwingen. Maar dan moet je als EU ook niet verbaasd zijn als je de deksel op de neus krijgt om wat voor reden dan ook. En zeker in een geopolitieke onrustige wereld moeten daar weloverwogen keuzes in gemaakt worden.

[Onbekend]

Vroeger hadden we de slogan "Een beter milieu begint bij jezelf.". Daar doet mij dit aan denken.
De EU is bezig daaraan te werken, en dat brengt lasten en kosten met zich mee. Maar het is natuurlijk verkeerd om hier bepaalde uitstootbeperkingen in te stellen, terwijl andere bedrijven (buiten de EU) geen beperkingen opgelegd krijgen en daardoor bepaalde producten met minder beperkingen en goedkoper aan kunnen bieden.

Ik vind het daarom ook terecht dat alle producten die hier verkocht worden, maakt niet uit waar ter wereld deze geproduceerd zijn, deze aan de zelfde eisen moeten voldoen. (Ja, en als bepaalde producten duurder worden of niet meer leverbaar worden, dan is dat maar zo.)

Blijkbaar vinden andere landen (VS) dat zij wel het recht hebben om met minder belemmeringen een markt ergens anders te mogen bedienen, terwijl ze zelf voor andere bedrijven extra regels en importheffingen doorvoeren.

[R_Zwart]

Onbekend schreef op zondag 6 september 2026 @ 10:09:
Vroeger hadden we de slogan "Een beter milieu begint bij jezelf.". Daar doet mij dit aan denken.
De EU is bezig daaraan te werken, en dat brengt lasten en kosten met zich mee. Maar het is natuurlijk verkeerd om hier bepaalde uitstootbeperkingen in te stellen, terwijl andere bedrijven (buiten de EU) geen beperkingen opgelegd krijgen en daardoor bepaalde producten met minder beperkingen en goedkoper aan kunnen bieden.

Ik vind het daarom ook terecht dat alle producten die hier verkocht worden, maakt niet uit waar ter wereld deze geproduceerd zijn, deze aan de zelfde eisen moeten voldoen. (Ja, en als bepaalde producten duurder worden of niet meer leverbaar worden, dan is dat maar zo.)

Blijkbaar vinden andere landen (VS) dat zij wel het recht hebben om met minder belemmeringen een markt ergens anders te mogen bedienen, terwijl ze zelf voor andere bedrijven extra regels en importheffingen doorvoeren.

Als producten duurder worden door milieuvriendelijker produceren dan gaat dat elkaar versterken. Hogere prijzen, minder quantiteit maar meer budget voor kwaliteit.

[Pasteis]

Onbekend schreef op zondag 6 september 2026 @ 10:09:
Vroeger hadden we de slogan "Een beter milieu begint bij jezelf.". Daar doet mij dit aan denken.
De EU is bezig daaraan te werken, en dat brengt lasten en kosten met zich mee. Maar het is natuurlijk verkeerd om hier bepaalde uitstootbeperkingen in te stellen, terwijl andere bedrijven (buiten de EU) geen beperkingen opgelegd krijgen en daardoor bepaalde producten met minder beperkingen en goedkoper aan kunnen bieden.

Ik vind het daarom ook terecht dat alle producten die hier verkocht worden, maakt niet uit waar ter wereld deze geproduceerd zijn, deze aan de zelfde eisen moeten voldoen. (Ja, en als bepaalde producten duurder worden of niet meer leverbaar worden, dan is dat maar zo.)

Blijkbaar vinden andere landen (VS) dat zij wel het recht hebben om met minder belemmeringen een markt ergens anders te mogen bedienen, terwijl ze zelf voor andere bedrijven extra regels en importheffingen doorvoeren.

Het is in dit scenario heel simpel: VS wil verkopen, EU wil kopen. Als de VS zegt dat ze niet willen meewerken aan het rapporteren of voldoen aan de normen. Dan kan de EU zeggen "we kopen het niet van je". Of de VS zegt "wij verkopen het niet, of tegen hoger tarief of om de kosten te vergoeden".

Probleem is alleen in de huidige geopolitieke situatie en de lage gasvoorraden dat je moet oppassen. Een winter zonder of te weinig gas gas kan grote gevolgen hebben voor de inwoner en economie.

Dat is ook meteen het punt wat ik al eerder benoemde... We hebben zelf ervoor gekozen om onze grondstoffen vooral buiten de landsgrenzen te halen. Dan kleven deze risico's er ook dat er iemand wel terugblaft en dan sta je niet zelf aan het roer.

De VS voert inderdaad voor andere bedrijven extra regels en importheffingen door, maar of dit nou met een groot onthaal wordt ontvangen is een tweede. Ik ben al veel langer voorstander om eisen te stellen aan buitenlandse bedrijven die opereren binnen Europa, omdat zowel de VS als China dit ook doen.

[Yaksa]

Onbekend schreef op zondag 6 september 2026 @ 10:09:
Vroeger hadden we de slogan "Een beter milieu begint bij jezelf.". Daar doet mij dit aan denken.
De EU is bezig daaraan te werken, en dat brengt lasten en kosten met zich mee. Maar het is natuurlijk verkeerd om hier bepaalde uitstootbeperkingen in te stellen, terwijl andere bedrijven (buiten de EU) geen beperkingen opgelegd krijgen en daardoor bepaalde producten met minder beperkingen en goedkoper aan kunnen bieden.

Ik vind het daarom ook terecht dat alle producten die hier verkocht worden, maakt niet uit waar ter wereld deze geproduceerd zijn, deze aan de zelfde eisen moeten voldoen. (Ja, en als bepaalde producten duurder worden of niet meer leverbaar worden, dan is dat maar zo.)

Blijkbaar vinden andere landen (VS) dat zij wel het recht hebben om met minder belemmeringen een markt ergens anders te mogen bedienen, terwijl ze zelf voor andere bedrijven extra regels en importheffingen doorvoeren.

Die slogan "Een beter milieu begint bij jezelf" geldt nog steeds hoor.
Bij alles wat je zelf koopt namelijk kun je heel goed nagaan waar en hoe het gemaakt wordt. Kost soms iets meer moeite om de juiste info te verzamelen, maar het is niet onmogelijk.
Slechte spullen die niet verkocht worden hoeven ook niet geïmporteerd te worden.

[dawg]

Interview met Co Verdaas, de Deltacommissaris. Iedere 6 jaar wordt er een plan opgesteld over hoe om te gaan met water in de toekomst. Aangezien we in een moeras wonen, waarbij een derde van het land onder zeeniveau ligt, is het de hoogste tijd ons aan te gaan passen. En dat moet behoorlijk drastisch. Wat quotes.
https://www.trouw.nl/binn...eltacommissaris~bf13347f/

Wat betekent dat? Moeten we mensen verplaatsen? Boerenland onder laten lopen? Gebied opgeven?
“We moeten in ieder geval heel goed gaan nadenken over hoe we gaan wonen. We hebben heel lang gezegd ‘joh, zeg maar waar u wilt wonen, wij regelen het wel’. Dat konden we ook.

“Maar we zijn, doordat we alles zo goed op orde hebben met onze waterschappen, kennis, kunde en techniek, als samenleving ook een beetje kwijtgeraakt dat het nogal bijzonder is dat je met een derde van je land letterlijk onder zeeniveau woont. Dat je daarvoor dus heel veel water moet wegpompen.”

En dat kunnen we niet meer?
“Niet meer altijd. Er komt vaker te veel en vaker te weinig water. Dat gaat sneller dan we dachten. Afgelopen zomer stokte de Rijnafvoer. Dat was iets wat we in de theoretische modellen pas in volgende eeuwen hadden verwacht. Nu was in één keer duidelijk hoe het er dan uitziet.”

Hoe ziet dan, noem eens wat, de Bollenstreek er over twintig jaar uit?
“In de Bollenstreek kunnen we de verzilting niet tegenhouden. Er kunnen nog steeds mensen wonen: die grond is heel goede bouwgrond. Maar ergens tussen 2040 en 2050 is het voorbij met bollen telen in de volle grond.

Dat raakt aan de Nederlandse identiteit natuurlijk, Nederland ís bollenteelt.”

Nu zijn we nog bezig met Nederland van het stikstofslot halen om te kunnen bouwen, is dat verstandig?
“De knop moet om. Als wij niet de ruimte voor het water gaan organiseren en rekening houden met toenemende tekorten aan zoet water, blijven we achter de feiten aan lopen. Water in Limburg? Oeps. Hele droge zomer? Oeps.

“Uiteindelijk zullen we ook moeten doordenken: dit wordt gewoon de norm, dat het af en toe zo hard regent dat we het water niet kwijt kunnen. Of dat het maanden juist niet regent.”

Uw rapport stelt: bijna overal in Nederland komt een gebrek aan zoet water, drinkwater. Kunnen we niet meer bewaren in het IJsselmeer?
“Ik lees de laatste weken vaak het advies: maak het IJsselmeer gewoon een halve meter hoger. Klaar. Ja, dat kan, maar als er dan zo’n bui valt als er vijf jaar terug boven Limburg viel, krijgen heel veel mensen natte voeten.

“Als het IJsselmeer vol zit en het regent hard, dan loopt Zwolle meer risico. Dan wordt de afweging: gaan we wennen aan minder zoet water, gaan we meer risico accepteren op wateroverlast, of gaan we ook de dijken versterken, de haventjes en de aanlegsteigers allemaal omhoog brengen en Zwolle beschermen? Technisch kan dat allemaal. Maar dat is dus een politieke keuze.”

Hebben we te lang gedacht dat klimaatverandering iets van de toekomst was?
“Wat mij betreft keert het besef dat we met 18 miljoen mensen in een moeras zijn gaan wonen, terug in de samenleving. Nu kijken we wel heel snel naar de politiek, die alles moet oplossen. Maar als de samenleving het probleem nog niet ervaart, helpt dat niet.”

Heeft u enig idee hoeveel miljard dit gaat kosten?
“Ja. Tot 2050 hebben we 11 miljard extra nodig. En daarna nog meer, als je weet dat de Deltawerken ook een keer zijn afgeschreven. Dan moeten er nog vele miljarden bij.”

Wat is er dan nodig voor bijvoorbeeld de eerste tien jaar vanaf nu?
“Ik hou er niet van om een beetje voor de vuist weg te rekenen maar oké, dit durf ik te zeggen: de eerste tien jaar heb je de helft van dat geld ongeveer nodig.”

Gaat dat lukken?
“Als één land hiertoe in staat is, dan is het Nederland. We hebben de kennis, we hebben de technische middelen, we hebben de instituties. Het is niet dat we opeens een haakse bocht moeten nemen. We moeten ons aanpassen zoals we ons altijd hebben moeten aanpassen. En dan liefst niet op gisteren, maar op 2050 en daarna. Want die zeespiegelstijging gaat er komen.”

https://dp2026.deltaprogramma.nl

[-AzErTy-]

Afbeelding die gewoon perfect illustreert dat er niets, nougatbollen gebeurt:

Energie mix link



Het enige dat marginale imact gehad heeft zijn achtereenvolgens de 2 oliecrisissen, huizencrisis 2009 en Covid maar zelfs iets van dat formaat geeft slecht een marginale daling.

Beeld je in wat er nodig is om deze curve -om te buigen- want dat is wat er eigenlijk nodig is. Besef ook hoe verwaarloosbaar het hele renewable verhaal op wereldschaal helaas nog steeds is t.o.v. de totale energienood planetair!

Neen, ik zie het somber in op middellange termijn.

[Wozmro]

Begrijp ik.

Maar ter nuancering: er staat wel primary energy boven de grafiek. Waarmee ik niet wil zeggen dat alles daarmee in orde is en wel goed komt.

[IvoB2]

-AzErTy- schreef op dinsdag 8 september 2026 @ 15:14:
Afbeelding die gewoon perfect illustreert dat er niets, nougatbollen gebeurt:

Er gebeurt her en der natuurlijk wel "iets".
Het punt is dat het niet her en der maar wereldwijd dient te gebeuren en vlug en vooral meer dan "iets".
En er wijst idd niets op dat het vlug, wereldwijd en met meer dan iets zal gebeuren.
Het zal dus eerder zoe goed als nog mogelijk adaptatie worden ipv terugkeren naar hoe het in het verleden was.

[HandyLumberjack]

IvoB2 schreef op dinsdag 8 september 2026 @ 17:35:
[...]

Er gebeurt her en der natuurlijk wel "iets".
Het punt is dat het niet her en der maar wereldwijd dient te gebeuren en vlug en vooral meer dan "iets".
En er wijst idd niets op dat het vlug, wereldwijd en met meer dan iets zal gebeuren.
Het zal dus eerder zoe goed als nog mogelijk adaptatie worden ipv terugkeren naar hoe het in het verleden was.

Er gebeurt zeker het nodige in een deel van de wereld, en dat heeft ook een behoorlijk effect. Alleen wordt dat volledig teniet gedaan door groei in andere delen van de wereld.

[Yaksa]

HandyLumberjack schreef op dinsdag 8 september 2026 @ 18:09:
[...]Er gebeurt zeker het nodige in een deel van de wereld, en dat heeft ook een behoorlijk effect. Alleen wordt dat volledig teniet gedaan door groei in andere delen van de wereld.
[Afbeelding]

Ik heb zo'n vermoeden dat die sterke stijging van de uitstoot van CO2 in Azië hoofdzakelijk wordt veroorzaakt door de staalproductie in China en India. China bijvoorbeeld produceert nu zo'n 50% van al het staal wereldwijd terwijl dat in 2000 nog maar 15% was.

[Jan Workum]

HandyLumberjack schreef op dinsdag 8 september 2026 @ 18:09:
[...]

Er gebeurt zeker het nodige in een deel van de wereld, en dat heeft ook een behoorlijk effect. Alleen wordt dat volledig teniet gedaan door groei in andere delen van de wereld.

[Afbeelding]

Ik zou het ook eens bekijken per bewoner en ook naar het verleden kijken (wat de huidige opwarming heeft veroorzaakt), krijg je gelijk een heel ander beeld. Het is niet zo zinvol dit per land of regio te bekijken en te vingerwijzen. Zo zou je dus bijvoorbeeld als Chinees minder mogen uitstoten dan als Nederlander omdat er zoveel meer Chinezen zijn. CO2 houdt zich natuurlijk aan geen enkele denkbeeldige grens, je bent dus per persoon verantwoordelijk. Vergeet ook niet waar wij al decennialang onze spulletjes laten maken 😇

https://ourworldindata.org/co2-emissions

[HandyLumberjack]

Jan Workum schreef op dinsdag 8 september 2026 @ 21:50:
[...]

Ik zou het ook eens bekijken per bewoner en ook naar het verleden kijken (wat de huidige opwarming heeft veroorzaakt), krijg je gelijk een heel ander beeld. Het is niet zo zinvol dit per land of regio te bekijken en te vingerwijzen. Zo zou je dus bijvoorbeeld als Chinees minder mogen uitstoten dan als Nederlander omdat er zoveel meer Chinezen zijn. CO2 houdt zich natuurlijk aan geen enkele denkbeeldige grens, je bent dus per persoon verantwoordelijk. Vergeet ook niet waar wij al decennialang onze spulletjes laten maken 😇

https://ourworldindata.org/co2-emissions

[Afbeelding]

[Afbeelding]

Het is niet mijn bedoeling om te vingerwijzen of andere de schuld te geven, enige conclusie die ik trek is dat de inspanningen die we in Europa doen blijkbaar wel een effect lijken te hebben.

[IvoB2]

Maar blijkbaar niet op de gevolgen van de klimaatcrisis want daar blijft Europa bovenmatig een heel kwetsbare regio voor.

[ Voor 12% gewijzigd door IvoB2 op 09-09-2026 08:47 ]

[edie]

HandyLumberjack schreef op woensdag 9 september 2026 @ 08:41:
[...]


Het is niet mijn bedoeling om te vingerwijzen of andere de schuld te geven, enige conclusie die ik trek is dat de inspanningen die we in Europa doen blijkbaar wel een effect lijken te hebben.

Wees voorzichtig met die conclusie, want Europa heeft ook heel veel productie verplaatst waardoor ook de uitstoot is meegegaan.

[IvoB2]

Inerdaad, je moet niet kijken naar de productie-uitstoot maar naar de volledige productieketen binnen en buiten de EU wat door de inwoners aan goederen en diensten wordt geconsumeerd.
De EU is nog altijd een netto inporteur van CO2 uitstoot.
De uitstoot die het consumptiepatroon van de EU inwonenden veroorzaakt ligt dan ook significant hoger dan de uitstoot berekend op alleen de productie binnen de EU.

De carbon-footprint binnen de EU is in absolute cijfers wel degelijk gedaald maar nog steeds hoger dan wat het gesloten systeem van de aarde aankan.
Je bent dus helemaal niet bezig de klimaatchaos te verminderen, laat staan terug te dringen. Je draagt er alleen een klein beetje minder aan bij maar dat is iets totaal anders dan dat je werkt aan een ommekeer.

[ Voor 30% gewijzigd door IvoB2 op 09-09-2026 09:04 ]

[polthemol]

https://open.spotify.com/...TzaU1?si=42e0b849d4104b6a

Een bloemlezing van Paul Luttikhuis gedurende zijn carriere als klimaatjournalist. Het geeft een aardig retroperspectief vanaf grofweg het klimaatakkoord van Parijs tot nu op politiek vlak en hoe hij het ziet als journalist.

Het interessante erbij is zijn vaststelling: we hebben het vooral over meer duurzame energie produceren. We hebben het niet over of de welvaart die we willen uberhaubt een houdbaar iets is. We verbruiken nu een 3 planeten qua consumptie. Dat ga je niet oplossen met duurzame energie alleen, dat ga je alleen oplossen door minder te gebruiken (en het per capita maakt weinig).

En met die stap komt de volgende vraag op tafel: hoe je de schaarse en beperkte middelen kunt verdelen en wat is de impact van de gekozen verdeelsleutel. Dat is de worsteling die we nu terug gaan zien en dat is de hoofdoorzaak dat er te weinig gebeurt en iedereen maar mee doet in een existentieel potje 'chicken'.

[Wozmro]

Begint dat niet bij de definitie van wat is welvaart?

[polthemol]

Wozmro schreef op woensdag 9 september 2026 @ 10:26:
Begint dat niet bij de definitie van wat is welvaart?

als ik het vrij mag invullen is dat in zijn betoog met name dat de maximale welvaart als planeet binnen de kaders moet gebeuren van wat duurzaam te verbruiken is aan de middelen die die planeet kan leveren.

Of jij dat gaat uitgeven aan auto's voor een selecte groep mensen of een fiets en een fancy huisje voor meer mensen of helemaal niets buiten heel veel vliegen voor alle mensen ter wereld, is een politiek vraagstuk (en een gigantisch ethisch dilemma natuurlijk).

[Maasluip]

Welvaart is alles wat je doet. Op vakantie gaan is welvaart. 3x per jaar op vakantie gaan is meer welvaart. En dat soort dingen kost allemaal een stukje klimaat. Maar ook je boodschappen laten bezorgen is welvaart. Of met je auto naar de supermarkt rijden of de kinderen naar school brengen.

En dat is ongemakkelijk om te horen en nog lastiger om op te geven.

[Wozmro]

Je zou welvaart ook (deels) kunnen definiëren als (het streven naar) de afwezigheid van: vervuiling, gezondheidsproblemen, algemene sociale onrust,...

Dat zijn zo van die typische zaken die algemeen maar gemist worden eens ze er niet meer zijn. Ik vind dat er in beide richtingen moet gekeken, het ene sluit het andere niet uit, worden en indien nodig over gesensibiliseerd.

[Adlermann]

Wozmro schreef op woensdag 9 september 2026 @ 11:02:
Je zou welvaart ook (deels) kunnen definiëren als (het streven naar) de afwezigheid van: vervuiling, gezondheidsproblemen, algemene sociale onrust,...

Dat zijn zo van die typische zaken die algemeen maar gemist worden eens ze er niet meer zijn. Ik vind dat er in beide richtingen moet gekeken, het ene sluit het andere niet uit, worden en indien nodig over gesensibiliseerd.

Dat lijkt lastiger dan het is, welvaart valt niet zomaar te decomponeren in materiale welvaart en non-materiale welvaart. Dat lijkt op heerst oog juist eenvoudig te doen, maar die zaken staan op gespannen voet met elkaar (alle situaties waarin je materiële welvaart nastreeft, zullen namelijk negatieve invloed hebben op non-materiale welvaart (op sommige zaken dan). De definitie an sich heeft enkele tegenstrijdige elementen in zich.


De eenvoudigste oplossing is het gebruik van functionele en kwaliteitsdoelen. Functional goal: ACHIEVE material wealth. non functional goal: AVOID Polution. En wat je dan kan doen is de kwaliteitsgoal als emergente systeemeigenschap gebruiken. Dus alle situaties waarin materiële welvaart wordt gemaakt, die vervuiling veroorzaken zijn dus per definitie dan ongewenst. Zo kun je de definitie ontologisch puur houden, maar toch voorkomen dat je alleen de focus recht op materiële welvaart.

[polthemol]

Wozmro schreef op woensdag 9 september 2026 @ 11:02:
Je zou welvaart ook (deels) kunnen definiëren als (het streven naar) de afwezigheid van: vervuiling, gezondheidsproblemen, algemene sociale onrust,...

Dat zijn zo van die typische zaken die algemeen maar gemist worden eens ze er niet meer zijn. Ik vind dat er in beide richtingen moet gekeken, het ene sluit het andere niet uit, worden en indien nodig over gesensibiliseerd.

misschien is welvaart voor deze problematiek ook een foutieve term/kader. Misschien is de vraag: wat is het maximale wat we kunnen doen op een duurzame wijze, zonder deze planeet uit te putten.

In ieder geval, de problemen waar je naar kijkt blijven gelijk, ongeacht welke definitie je gaat gebruiken (en dat is denk ik ook wat @Adlermann zijn aanwijzing op tegenstrijdigheden en hoe je die kunt rechtzetten op neer gaat komen).

[IvoB2]

Maasluip schreef op woensdag 9 september 2026 @ 10:35:
Welvaart is alles wat je doet. Op vakantie gaan is welvaart. 3x per jaar op vakantie gaan is meer welvaart. En dat soort dingen kost allemaal een stukje klimaat. Maar ook je boodschappen laten bezorgen is welvaart. Of met je auto naar de supermarkt rijden of de kinderen naar school brengen.

En dat is ongemakkelijk om te horen en nog lastiger om op te geven.

Het is nog lastiger om keer op keer te vernemen dat er totaal geen gemeenschappelijk plan is waar we met zijn allen naartoe moeten om het noodzakelijke doe te bereiken.
Dan blijf je idd gewoon steken in de indiiduele stelling "waarom zou ik iets moeten opgeven als de rest dat ook niet doet", en in China gebruiken ze nog kolen, en die dit en daar dat, enz.

De "boodschap" (of wat daar voor moet doorgaan) is - zeker in politieke middens - dat de economie alleen kan overleven door steeds maar te groeien en steeds meer te consumeren en dat consuminderen vooral niet (politiek) aan de orde is.

[ Voor 12% gewijzigd door IvoB2 op 09-09-2026 11:53 ]

[Adlermann]

polthemol schreef op woensdag 9 september 2026 @ 11:36:
[...]

misschien is welvaart voor deze problematiek ook een foutieve term/kader. Misschien is de vraag: wat is het maximale wat we kunnen doen op een duurzame wijze, zonder deze planeet uit te putten.

In ieder geval, de problemen waar je naar kijkt blijven gelijk, ongeacht welke definitie je gaat gebruiken (en dat is denk ik ook wat @Adlermann zijn aanwijzing op tegenstrijdigheden en hoe je die kunt rechtzetten op neer gaat komen).

Ik heb tijdens mijn postdoc (afgebroken wegens ziekte), een methode bedacht vanuit systeemleer, op basis van formele ontology, informatica, organisatiekunde, business process design, hoe je circulaire business ecosystemen kunt framen vanuit systeemgedachten en dan een functionele decompositie van system te gaan doen en doorrekeningen doen.

Dus op basis van bestaande technieken (zoals e3value), daar life cycle assessment tools in te integreren, met nieuwe metrieken, etc etc etc. Om toch een iets andere vorm van waarde te krijgen. Een beetje tussen het hele fundamentale, maar ontologisch niet helemaal correcte werk, van Nancy Bocken in en de huidige aanpakken mbt business model design.

Members only:

Alleen zichtbaar voor ingelogde gebruikers. Inloggen

[Adder28]

IvoB2 schreef op woensdag 9 september 2026 @ 11:52:
[...]

De "boodschap" (of wat daar voor moet doorgaan) is - zeker in politieke middens - dat de economie alleen kan overleven door steeds maar te groeien en steeds meer te consumeren en dat consuminderen vooral niet (politiek) aan de orde is.

Vooral dit is het probleem. "Reduce, Reuse and Recycle" waar we enkel maar kijken naar het laatste terwijl we naar het eerste moeten kijken. Maar die "Reduce" staat volledig haaks op onze consumptiemaatschappij, en zolang dit debat niet gevoerd wordt, blijft het volgens mij maar modderen in de zijlijn.

[dawg]

Copernicus (EU climate observatory) heeft becijferd hoe warm 2026 tot nu is geweest ten opzichte van eerdere jaren.
Uit het Trouw liveblog:

Augustus verliep sinds het begin van de metingen nog niet eerder zo warm als dit jaar. Het werd op aarde gemiddeld 16,96 graden, heeft de Europese klimaatdienst Copernicus becijferd. Dat gemiddelde is precies gelijk aan dat van juli 2023. Daarmee staan beide maanden nu in de boeken als de warmste uit de meetreeks.

Het zeewater warmde in augustus eveneens meer op dan ooit eerder gemeten in die maand. Gemiddeld liep de watertemperatuur buiten de poolgebieden op tot 21,07 graden. Ook dit extreme gemiddelde werd één keer eerder gemeten in een andere maand: maart 2024, toen het zomer was op het zuidelijk halfrond.

Eerder werd duidelijk dat Nederland en veel andere EU-landen de warmste zomer van de moderne tijd beleefden. In Nederland kwam het gemiddeld uit op 19,3 graden, het hoogste cijfer sinds de metingen van het KNMI in 1901 begonnen.

Het wereldwijde gemiddelde lag vorige maand ook fors boven het pre-industriële niveau: het was volgens de data 1,65 graden warmer dan in de tweede helft van de negentiende eeuw, waar de klimaatdienst standaard mee vergelijkt.

Zie ook https://climate.copernicu...l-temperatures-back-above

[ Voor 4% gewijzigd door dawg op 10-09-2026 13:52 ]