Wapens en wapensystemen

[unclero]

DaniëlWW2 schreef op donderdag 25 december 2025 @ 23:29:
Wat je in de mijnbouwindustrie vaak ziet is Amatol 20/80. Zo kunnen ze snel opschalen. Maar hoe kom je nu aan de bestanddelen van amatol? Ammoniumnitraat verkrijg je met salpeterzuur en ammoniak. TNT krijg je door Tolueen te nitreren met salpeterzuur en zwavelzuur. Tolueen is een koolwaterstof (C7H8) en een grondstof in andere chemische producten zoals verfverdunners.

Kleine noot: In Japan gebruikt men inderdaad vooral mijnbouwexplosieven op TNT-basis. Dat heeft niet alleen te maken met handiger in dosering en verpakking. Maar vooral ook met dat tolueen nu eenmaal een restprodukt is uit de petrochemische industrie die daar van oudsher goed ontwikkelt is.

Maar een uitgebreide chemische industrie hebben we in Nederland van oudsher ook (een bekende econoom op YouTube omschrijft Nederland als "het Koloniale Rijk zónder koloniën"). Als ik even kijk wat voor bedrijven we daar allemaal voor kunnen aanwenden, zo even op de zijkant van een sigarendoosje:

• Schietkatoen/Zetmeelnitraat:
  • Avebe
  • Akzo
• Ammonia-basis:
  • Yara
  • Orascom (voorheen: OCI)
• Tolueen-basis:
  • Alles en iedereen in Pernis
  • Alles en iedereen in Chemelot
• Hexa-basis:
  • Caldic

En metaalverwerkende bedrijven en machinebouwers hebben we ook in overvloed. Om het allemaal samen te brengen is vooral vraag nodig. Dit hoor ik meer bij Nederlandse defensie-ondernemers.
Dan kom ik weer bij hetgeen ik al decennia zeg: er moet een 20mm regel komen. Defensie moet de voorkeur geven aan binnenlandse producenten bij munitie-aanbestedingen van 20mm of kleiner. Als Defensie dan ook nog locaties beschikbaar stelt waar productie (vooral assemblage) plaats kan vinden, dan zijn we er eigenlijk al.

En ja, het produceren van 5,56mm munitie is misschien niet zo sexy als het produceren van 155mm granaten en antitankraketten. Maar de mensen die heel goed zijn in het produceren van 155mm knallers zijn vooral ook heel goed in het produceren van 5,56mm knallers, en hebben nog wat sidegigs in consumentenspullen (munitie voor schietsport en de jacht). Een jaar of 15 geleden was ik eens op bezoek bij het Duitse Wano, producent van kruit, en daar vertelde men: "de defensie en industrie zorgen voor ons dagelijks brood, maar de consumentenmarkt zorgt ervoor dat we beleg op ons brood hebben".

Niet dat ik denk dat dat snel zal gebeuren. De Nederlandse industrie is fantastisch in het produceren van zaken die een hoge marge, maar lage volumes kennen (goed voorbeeld: ASML). Het omgekeerde is lastiger, en kan alleen met bulken subsidie of het wordt gepositioneerd om aan de eerste de beste buitenlandse investeerder verkocht te worden (goed voorbeeld: Nexperia).

[Helixes]

unclero schreef op woensdag 21 januari 2026 @ 10:04:

• Schietkatoen/Zetmeelnitraat:
  • Avebe
  • Akzo

Ik moet hier even opmerken dat de assets die Akzo tot diens beschikking had voor het produceren van industriële chemicaliën verkocht is aan.... De Amerikanen. Dat deel van het bedrijf heet Nouryon, en is op dit moment van de Carlyle Group. Wel begrijp ik dat er een beursgang wordt voorbereid, maar die zou plaatsvinden in New York.

Wel heeft Nouryon een methylcellulosefabriek in Arnhem. Dat procedé is niet onvergelijkbaar met het nitreren van cellulose - maar de locatie in Arnhem is ongeschikt daarvoor.

AkzoNobel mengt nog slechts chemicaliën tot een eindproduct - verf. Het staat trouwens ook te fuseren met Axalta - tevens Amerikaans. Voor zover ik begrijp zou het bedrijf wel Nederlandse wortels houden - maar die toekomst is onzeker. Persoonlijk verwacht ik niet dat het zwaartepunt van het bedrijf in Europa blijft.