Wapens en wapensystemen

[Gebanned]

Boudewijn schreef op dinsdag 17 maart 2026 @ 23:07:
[...]

Straaljagers wel, maar drones zijn nou net een klein en goedkoop wapensysteem dat veel 20e eeuwse wapensystemen verdrukt.

Klein en kosten geen drol tov de alternatieven.

Die zijn nu nog klein en goedkoop, maar naar mate er meer tegenmaatregelen komen zal daar hetzelfde gebeuren.

Meer anti-ew, vervolgens iets meer beschermimg tegen gepards, dan een sterkere motor vanwege het gewicht, dan een maatje groter voor meer brandstof en dan is de goedkope drone ook niet meer goedkoop.

De huidige Gerans zijn ook al een stuk complexer dan de Shaheds waar de Russen mee begonnen.

[Bvanham]

Gebanned schreef op woensdag 18 maart 2026 @ 00:31:
[...]


Die zijn nu nog klein en goedkoop, maar naar mate er meer tegenmaatregelen komen zal daar hetzelfde gebeuren.

Meer anti-ew, vervolgens iets meer beschermimg tegen gepards, dan een sterkere motor vanwege het gewicht, dan een maatje groter voor meer brandstof en dan is de goedkope drone ook niet meer goedkoop.

De huidige Gerans zijn ook al een stuk complexer dan de Shaheds waar de Russen mee begonnen.

En daarom moet je meegaan in ontwikkelingen en niet vastgeroest blijven zitten in de oude doctrines. De valkuil waar je de navo en ook de US in ziet lopen. De oude verhoudingen zijn er niet meer. Kernwapens zijn angstig maar ws. geen reeele dreiging omdat niemand er mee durft te werken. Kleine snelle drones zijn momenteel het wapen waar het meeste mee gewonnen wordt. In de snelle oorlogsontwikkelingen in Oekraine zie je wekelijks nieuwe iteraties ontstaan. Waarom dan investeren in een super duper Jachtvliegtuig die je niet kunt gebruiken straks omdat er een interceptordrone is die hem toch aanvalt.

Vooruit kijken en niet achteruit. Als je leest hoe oekraine inmiddels 2 x de Navo bij oefeningen heeft afgetroefd met kleine snelle drones en teams en dat een Iranse drone (en later ook een Irakse) een half uur boven een Amerikaanse basis op zijn gemakje kan doel zoeken zonder interceptie weet je dat we iets verkeerd doen als het fout gaat straks. Gebruik dat geld dan niet voor oude meuk maar investeer in nieuwe zaken. Neerschieten van een goedkope drone met een PAC van een miljoen of meer is ten eerste geldvernietiging maar ook zonde van zoveel zijn er niet.

Nog een voorbeeldje uit de praktijk. De navo doctrine vondt de PRTL als luchtdoelwapen volledig irrelevant in de toenmalige ideeen van conflicten, uitfaseren dat ding. Tot bleek dat het nu voor verdediging in de lage regionen in de lucht een heel goed wapen is. Kleine, lichte, snelle wapens daar is momenteel behoefte aan. De ijzerwalsen van vroeger tja, die zijn vroeger. Bereden Cavalerie heeft ook geen functie meer behalve ceremonie, slagschepen idem dito. Zelfs de oude MBT geef ik nog maar een matige rol, die dingen zijn veel te gemakkelijk uit te schakelen.

[ Voor 6% gewijzigd door Bvanham op 18-03-2026 07:26 ]

[Garyu]

Bvanham schreef op woensdag 18 maart 2026 @ 07:24:
[...]


En daarom moet je meegaan in ontwikkelingen en niet vastgeroest blijven zitten in de oude doctrines. De valkuil waar je de navo en ook de US in ziet lopen. De oude verhoudingen zijn er niet meer. Kernwapens zijn angstig maar ws. geen reeele dreiging omdat niemand er mee durft te werken. Kleine snelle drones zijn momenteel het wapen waar het meeste mee gewonnen wordt. In de snelle oorlogsontwikkelingen in Oekraine zie je wekelijks nieuwe iteraties ontstaan. Waarom dan investeren in een super duper Jachtvliegtuig die je niet kunt gebruiken straks omdat er een interceptordrone is die hem toch aanvalt.

Vooruit kijken en niet achteruit. Als je leest hoe oekraine inmiddels 2 x de Navo bij oefeningen heeft afgetroefd met kleine snelle drones en teams en dat een Iranse drone (en later ook een Irakse) een half uur boven een Amerikaanse basis op zijn gemakje kan doel zoeken zonder interceptie weet je dat we iets verkeerd doen als het fout gaat straks. Gebruik dat geld dan niet voor oude meuk maar investeer in nieuwe zaken. Neerschieten van een goedkope drone met een PAC van een miljoen of meer is ten eerste geldvernietiging maar ook zonde van zoveel zijn er niet.

Nog een voorbeeldje uit de praktijk. De navo doctrine vondt de PRTL als luchtdoelwapen volledig irrelevant in de toenmalige ideeen van conflicten, uitfaseren dat ding. Tot bleek dat het nu voor verdediging in de lage regionen in de lucht een heel goed wapen is. Kleine, lichte, snelle wapens daar is momenteel behoefte aan. De ijzerwalsen van vroeger tja, die zijn vroeger. Bereden Cavalerie heeft ook geen functie meer behalve ceremonie, slagschepen idem dito. Zelfs de oude MBT geef ik nog maar een matige rol, die dingen zijn veel te gemakkelijk uit te schakelen.

Ook een MBT heeft een rol, maar inderdaad vooral in bepaalde scenario's. Onoverwinnelijk zijn ze nooit geweest natuurlijk, maar de industrie past zich aan aan wat werkt en wat niet. Drones zijn "gewoon" weer een nieuwe tool in de toolbox. Ze maken het oorlogsveld heterogener maar ook complexer, omdat ze een bepaalde guerilla-capaciteit bieden. Maar ook drones groeien in enorm verschillende richtingen. De MQ9-Reaper-achtige drones die enorme afstanden kunnen afleggen, op grote hoogte kunnen observeren en precisie-bombardementen kunnen uitvoeren zijn nog lang niet uitgespeeld. De FPV-drones vervullen een heel andere rol die ik zou vergelijken met een geleide precisie-granaat of artillerie. De Shaheds zijn dan weer meer te vergelijken met geleide precisie-kruisraketten. Daartussen heb je nog allerlei andere loitering munitions met meer of mindere mate van autonomie en intelligentie. Elke soort heeft een ander soort verdediging nodig.

[mavamal]

Een MBT en een carrier hebben een andere rol in dit soort oorlogsvoering. Specifiek een carrier is voor power projection: het kunnen uitvoeren van aanvallen op een grote afstand van je eigen grondgebied. Dat ze veel kwetsbaarder zijn geworden is een feit, maar er zijn al jaren bekende oefeningen zoals met de Zweedse marine die met onderzeeërs in oefeningen een carrier neer kon halen.
Als er uit deze oefeningen iets geleerd kan worden, is het dat welk wapen je ook neerzet, het nooit invincible gaat zijn.

[Bvanham]

mavamal schreef op woensdag 18 maart 2026 @ 10:11:
Een MBT en een carrier hebben een andere rol in dit soort oorlogsvoering. Specifiek een carrier is voor power projection: het kunnen uitvoeren van aanvallen op een grote afstand van je eigen grondgebied. Dat ze veel kwetsbaarder zijn geworden is een feit, maar er zijn al jaren bekende oefeningen zoals met de Zweedse marine die met onderzeeërs in oefeningen een carrier neer kon halen.
Als er uit deze oefeningen iets geleerd kan worden, is het dat welk wapen je ook neerzet, het nooit invincible gaat zijn.

Vergeet daarbij de nederlandse Walrus niet die een halve carriergroep uitgeschakeld heeft in een oefening.

[Bvanham]

Fiber schreef op dinsdag 17 maart 2026 @ 21:31:
[...]

Maar als dat waar is dan liggen de Russen dus ook mijlenver voor op Europa. Want hoe goed die Oekraïners ook zijn, het lukt ze tot op heden helaas nog steeds niet om die Russen hun land uit te zetten, al hoop ik er nog steeds op dat dat binnen een paar jaar wel gaat lukken, inclusief de Krim.

Tja, aan het begin van dit conflict was het zo, pas de laatste weken heb ik de indruk dat rusland meer problemen aan het krijgen is dan voorheen. De russen liggen ws. ook voor op Europa maar achter op Oekraine, ze zijn alleen wat minder zuinig op mensenvlees.

[Trishul]

https://www.reuters.com/w...hmos-missiles-2026-03-09/

Indonesië koopt blijkbaar Brahmos raketsystemen om de omliggende wateren te beschermen. Na de Filipijnen in 2022 nu weer een land dat zich wil beschermen tegen potentiële Chinese dreigingen in de zeeën.

[MikeyMan]

Trishul schreef op woensdag 18 maart 2026 @ 11:58:
https://www.reuters.com/w...hmos-missiles-2026-03-09/

Indonesië koopt blijkbaar Brahmos raketsystemen om de omliggende wateren te beschermen. Na de Filipijnen in 2022 nu weer een land dat zich wil beschermen tegen potentiële Chinese dreigingen in de zeeën.

Lijkt me prima. Beetje balans in de regio.

[Gebanned]

Bvanham schreef op woensdag 18 maart 2026 @ 07:24:

Kleine, lichte, snelle wapens daar is momenteel behoefte aan. De ijzerwalsen van vroeger tja, die zijn vroeger. Bereden Cavalerie heeft ook geen functie meer behalve ceremonie, slagschepen idem dito. Zelfs de oude MBT geef ik nog maar een matige rol, die dingen zijn veel te gemakkelijk uit te schakelen.

Uiteindelijk is iedere technologische ontwikkeling een reactie op de vorige. De kleine lichte wapens zijn gewoon een antwoord op het zwakke punt van de geavanceerde dure wapens: namelijk saturatie en kosten. Daar komt gewoon weer een antwoord op in de vorm van goedkope anti-drone afweer.

De cavalerie te paard is niet verdwenen omdat deze kwetsbaar was; maar omdat de capability is overgenomen door tanks en gemechaniseerde infanterie, is er weinig behoefte meer om iemand op een paard te heisen.

Hetzelfde geldt voor het klassieke slagschip; grote schepen of doelen op de kust bombarderen kan je ook vanaf een carrier of eventueel een kruiser. Ook daar is de rol overgenomen door een capabeler alternatief. Als het slagschip verdwenen zou zijn omdat deze te kwetsbaar zou zijn, dan zou er ook geen rol meer zijn voor kruisers en destroyers (torpedobootjagers).
Overigens jagen destroyers tegenwoordig nog maar heel zelden op torpedoboten maar hebben ze nu vooral een rol in de luchtverdediging.

[A4-tje]

Vergeet ook niet dat de drone een enorme invloed heeft door het statische front.
Als welk land dan ook “opeens” de grens oversteekt met een groep snelle tanks oid dan zullen er zeker een paar door drones worden geraakt. Maar door snel door de grens van 20km range heen te gaan zijn de drone teams nits meer veilig, en verplaatsen van je team is geen drones in de lucht.
Natuurlijk moet dus de infanterie mee en voor de zekerheid ook een Droneteam bij de inval (maar dat is dan dus weer een normaal stuk gereedschap in de kist die gezamenlijk leidt tot een overwinning).
Mijn conclusie: nu heel sterk door de WO1 loopgraven
In een andere oorlog: een extra stuk gereedschap die samenwerkt

[M411007]

Ukraine stopt met het sturen van soldaten naar het buitenland voor training.
De westerse trainingen sluiten niet aan met de realiteit van oorlogsvoering in Ukraine.

This is attributed to the fact that instructors from Western countries lack modern combat experience.

https://militarnyi.com/en...g-troops-abroad-training/

[Bvanham]

zoals verwacht, de naieviteit van Europa verbaast me al jaren, we kunnen beter instructeurs naar Oekraine sturen om te leren hoe het echt er aan toe gaat. Dat is denk ik een veel leerzamer proces. Onze doctrines zijn gebaseerd op 80 jaar oefeningen in vrede bedenken. Nog net geen showkorpsje spelen.

[redwing]

Bvanham schreef op zaterdag 21 maart 2026 @ 07:44:
zoals verwacht, de naieviteit van Europa verbaast me al jaren, we kunnen beter instructeurs naar Oekraine sturen om te leren hoe het echt er aan toe gaat. Dat is denk ik een veel leerzamer proces. Onze doctrines zijn gebaseerd op 80 jaar oefeningen in vrede bedenken. Nog net geen showkorpsje spelen.

Denken dat dat niet al lang gebeurd is pas naief.

[Bvanham]

redwing schreef op zaterdag 21 maart 2026 @ 08:19:
[...]

Denken dat dat niet al lang gebeurd is pas naief.

Voorlopig spelen we mooi weer in Europa, doen nog steeds ons oude dingetje met koude oorlogspelletjes en beseffen niet dat de wereld om ons heen veel veranderd is. Het oude machtsblok bestaat niet meer

[redwing]

Bvanham schreef op zaterdag 21 maart 2026 @ 09:33:
[...]
Voorlopig spelen we mooi weer in Europa, doen nog steeds ons oude dingetje met koude oorlogspelletjes en beseffen niet dat de wereld om ons heen veel veranderd is. Het oude machtsblok bestaat niet meer

Nogmaals, als je dat denkt ben jij degene die naïef is. Je moet alleen niet vergeten dat verandering tijd nodig heeft, zeker omdat we de afgelopen jaren zeker te weinig hebben gedaan. Momenteel wordt er echter al hard gewerkt om dit aan te pakken inclusief die samenwerking met Oekraïne.

[ocf81]

Met alle respect, maar dat wat ik lees en zie geeft nu niet de indruk dat de veranderingen nu echt hout snijden. Het geeft echt de indruk alsof men zit te slapen en men denkt dat met relatief kleine veranderingen het wel goed zal komen.

[redwing]

ocf81 schreef op zaterdag 21 maart 2026 @ 11:34:
Met alle respect, maar dat wat ik lees en zie geeft nu niet de indruk dat de veranderingen nu echt hout snijden. Het geeft echt de indruk alsof men zit te slapen en men denkt dat met relatief kleine veranderingen het wel goed zal komen.

Tja, dan blijf ik hetzelfde zeggen, verdiep je in wat er momenteel allemaal al gebeurt. Kijk b.v. hoe groot de verschuiving bij Oekraïne al is van waar de wapens vandaan komen en vooral dat er intussen al meer wapens vanuit Europa dan uit de VS komen. Helaas missen we bij sommige cruciale takken de wapenindustrie nog, maar ook daar zie je al dat er grote stappen worden gemaakt. Het zijn echt geen kleine veranderingen die plaats vinden, alleen is dat niet iets dat breed wordt uitgedragen in de media (en wat trouwens ook niet zou moeten)

[Raymond]

M411007 schreef op vrijdag 20 maart 2026 @ 23:49:
Ukraine stopt met het sturen van soldaten naar het buitenland voor training.
De westerse trainingen sluiten niet aan met de realiteit van oorlogsvoering in Ukraine.

[...]


https://militarnyi.com/en...g-troops-abroad-training/

Bijzonder. Ik had de indruk dat ze hier trainden, omdat dat weg van het front is en dus veilig voor Russische raketten. Maar wel dat de inhoud van de training de afgelopen jaren in overleg met Oekraïne wordt samengesteld. Best ook wel falen van Oekraïne, dat ze hier zelf geen input voor hebben geleverd.

[brecht_vb]

Dat UIR beter een training weet in te vullen snap ik wel, goed punt dat de trainingsgroepen dan niet beschoten kunnen worden.

Misschien is Oekraïne te bang geworden voor deserteren?

[ocf81]

redwing schreef op zaterdag 21 maart 2026 @ 12:20:
[...]

Tja, dan blijf ik hetzelfde zeggen, verdiep je in wat er momenteel allemaal al gebeurt. Kijk b.v. hoe groot de verschuiving bij Oekraïne al is van waar de wapens vandaan komen en vooral dat er intussen al meer wapens vanuit Europa dan uit de VS komen. Helaas missen we bij sommige cruciale takken de wapenindustrie nog, maar ook daar zie je al dat er grote stappen worden gemaakt. Het zijn echt geen kleine veranderingen die plaats vinden, alleen is dat niet iets dat breed wordt uitgedragen in de media (en wat trouwens ook niet zou moeten)

Ik ben best wel op de hoogte van de ontwikkelingen. Ik kom gewoon tot de conclusie dat tussen wat nodig is en wat wordt gedaan een enorm gat zit en dat men nog steeds boter op het hoofd heeft.

[blissard]

ocf81 schreef op zondag 22 maart 2026 @ 10:28:
[...]

Ik ben best wel op de hoogte van de ontwikkelingen. Ik kom gewoon tot de conclusie dat tussen wat nodig is en wat wordt gedaan een enorm gat zit en dat men nog steeds boter op het hoofd heeft.

Als de gewenste situatie is dat Europa alles zelf maakt in voldoende hoeveelheden. Dan zijn we er inderdaad niet.
Als je verwacht dat er fors wordt opgeschaald in productieketens en financiering. Dan zijn we goed bezig.

En iedere politicus heeft boter op het hoofd. Het gaat er om wat er gebeurt. Ik vind dat de logge organisatie van Europa nu zijn steven serieus wend. Als de industrieën van met name Duitsland, Frankrijk en Italië hier kracht achter zetten, dan is die moloch ineens tot gigantische productie in staat. Volgens mij zelfs tot het niveau koude oorlog. (Al is het een terechte vraag of dat überhaupt gewenst is)

[redwing]

ocf81 schreef op zondag 22 maart 2026 @ 10:28:
[...]

Ik ben best wel op de hoogte van de ontwikkelingen. Ik kom gewoon tot de conclusie dat tussen wat nodig is en wat wordt gedaan een enorm gat zit en dat men nog steeds boter op het hoofd heeft.

Mij gaat het vooral om dat laatste stuk. Want tussen wat er nodig is en wat er wordt gedaan zit een groot gat, dat klopt, maar dat gat is er omdat dingen tijd kosten. Niet omdat men er niet heel hard mee bezig is. Zoals ik hierboven al zei, het is al een enorme stap dat we intussen meer wapens aan Oekraïne kunnen leveren dan dat de VS doet

Dus ja, er is meer nodig, maar nee, men heeft geen boter op het hoofd.

[gws24]

Op het gebied van drones is Nederland in ieder geval al aan het opschalen. Nadat eind vorig jaar de productie er van al opgestart is (https://www.defensie.nl/a...l-bij-vdl-in-born-gestart) gaat defensie nu ook tot 1200 drone specialisten werven:

De Nederlandse landmacht gaat drone- en counterdrone-eenheden toevoegen aan alle gevechtseenheden. Vanaf april moeten daarvoor 1000 tot 1200 mensen worden aangenomen. Dat stelt de Commandant der Strijdkrachten Onno Eichelsheim.

bron: https://www.ad.nl/binnenl...ialisten-werven~af5cb1fe/

[Drum]

gws24 schreef op zondag 22 maart 2026 @ 12:48:
Op het gebied van drones is Nederland in ieder geval al aan het opschalen. Nadat eind vorig jaar de productie er van al opgestart is (https://www.defensie.nl/a...l-bij-vdl-in-born-gestart) gaat defensie nu ook tot 1200 drone specialisten werven:

[...]
bron: https://www.ad.nl/binnenl...ialisten-werven~af5cb1fe/

Dat is een goede ontwikkeling, en ik denk dat het verstandig is als iedereen tijdens de training basisvaardigheden met betrekking tot drones zou moeten opdoen. Het effectief bedienen van drones is specialistisch werk, maar basis ervaring in het bedienen en aanvalstechnieken zal iedereen helpen.

[_Eend_]

Ik ben benieuwd waar en hoe ze gaan werven. De meeste FPV dronepiloten kun je vinden in parkjes en leegstaande gebouwen en bedrijventerreinen. MinDef heeft wel wat mooie terreinen. Marnehuizen (oefendorp) zou echt een ideale plek zijn om een evenement te houden.. ^{hint hint}

[downtime]

Raymond schreef op zaterdag 21 maart 2026 @ 19:32:
[...]

Bijzonder. Ik had de indruk dat ze hier trainden, omdat dat weg van het front is en dus veilig voor Russische raketten. Maar wel dat de inhoud van de training de afgelopen jaren in overleg met Oekraïne wordt samengesteld. Best ook wel falen van Oekraïne, dat ze hier zelf geen input voor hebben geleverd.

Volgens mij meer omdat ze van de oude Sovjet doctrines af wilden en conform NATO doctrines wilden opleiden.

De dreiging van Russische aanvallen valt in het midden en westen van het land wel mee zolang je maar geen grote kampen opzet waar duizenden recruten maandenlang op elkaar gepakt zitten. Kleine groepjes die zich regelmatig verplaatsen zou veilig moeten zijn.

[Brent]

Ik word een beetje getriggerd door een meme in het memetopic, maar omdat discussie OT is reageer ik maar hier:

rapture schreef op dinsdag 24 maart 2026 @ 20:05:

Je weet pas wat je nodig hebt in de volgende oorlog wanneer je hem gaat uitvechten, maar is dit niet een ontmaskering van het MIC (wat vast velen al lang wisten), en een teken dat je _altijd_ naar bang for buck (letterlijk) moet kijken? Altijd elk wapen (op strategische kernwapens na) niet alleen op vervangbaarheid moet rekenen, maar daar ook vanuit gaan (je moet dus de productielijn klaar hebben staan).

Beter 20 Gripens in de lucht dan 1 F35 aan de grond, dat idee?

[ocf81]

blissard schreef op zondag 22 maart 2026 @ 10:53:
[...]

Als de gewenste situatie is dat Europa alles zelf maakt in voldoende hoeveelheden. Dan zijn we er inderdaad niet.
Als je verwacht dat er fors wordt opgeschaald in productieketens en financiering. Dan zijn we goed bezig.

En iedere politicus heeft boter op het hoofd. Het gaat er om wat er gebeurt. Ik vind dat de logge organisatie van Europa nu zijn steven serieus wend. Als de industrieën van met name Duitsland, Frankrijk en Italië hier kracht achter zetten, dan is die moloch ineens tot gigantische productie in staat. Volgens mij zelfs tot het niveau koude oorlog. (Al is het een terechte vraag of dat überhaupt gewenst is)

Ik verwacht dat er goed wordt nagedacht over wat de veranderde situatie betekent voor hoe je vecht. Helaas lijkt men in ongeveer heel Europa in een soort van overhaaste reactiefase te zitten, waarbij er eigenlijk nog helemaal niks goed is uitgewerkt, maar er wel vanalles gebeurt.
Ik heb nog niks gezien over de 24/7 in potentie ongeveer alles dekkende surveillance en onderscheppingsmogelijkheden die nu realiteit geworden is en wat dat bijvoorbeeld betekent omtrent hoe het logistieke veld zich aan moet passen. De manier waarop er over luchtverdediging wordt gesproken lijkt slechts een kleine aanpassing te zijn van het oude concept, maar dan met iets meer dichtheid. Is dat echt hoe je daar mee om moet gaan? Mij lijkt dat er een heel ander concept nodig is.
De manier waarop in eerste instantie gereageerd werd van in de trant van: "dat gebeurt ons niet!". Pas sinds ongeveer vorig jaar is daar een kentering in zichtbaar. De opvolgende reactie lijkt op een afstandje tergend langzaam en inadequaat. Het kopen komt pas op plaats drie, na het waarnemen en conceptualiseren.
Ik heb het dus eigenlijk voornamelijk over de eerste twee en de manier van denken over omgaan met veranderende omstandigheden die nu dus duidelijk wordt. De voorgestelde aanpassingen zijn in het overgrote deel van de categorie: "meer van hetzelfde in een nieuwe verpakking.", wat dus conceptueel slechts een kleine aanpassing is, niet: "dingen die gaan werken.".

[ Voor 5% gewijzigd door ocf81 op 25-03-2026 10:55 ]

[Trishul]

https://www.reuters.com/b...-with-israeli-2026-03-24/

Volkswagen overweegt zijn Osnabrück fabriek om te bouwen van autoproductie naar productie van lanceerplatformen voor Iron Dome.
Komen ze ook een beetje terug richting hun roots, ik dacht dat ze naast de huidige MAN-Rheinmetall joint venture in een ver verleden ook de V1 raket massaal hebben geproduceerd. Nu willen ze geen raketten zelf produceren, maar prima als ze zich wel willen inzetten voor lanceerplatformen van in eerste instantie luchtafweer.

[blissard]

ocf81 schreef op woensdag 25 maart 2026 @ 10:27:
[...]

Mij lijkt dat er een heel ander concept nodig is.
....

Ik denk dat ik je verkeerd begreep. Ik dacht dat je te weinig actie zag, maar ik begrijp nu dat je de gekozen concepten onvoldoende uitgewerkt vindt?

[jordyc]

Trishul schreef op woensdag 25 maart 2026 @ 11:59:
https://www.reuters.com/b...-with-israeli-2026-03-24/

Volkswagen overweegt zijn Osnabrück fabriek om te bouwen van autoproductie naar productie van lanceerplatformen voor Iron Dome.
Komen ze ook een beetje terug richting hun roots, ik dacht dat ze naast de huidige MAN-Rheinmetall joint venture in een ver verleden ook de V1 raket massaal hebben geproduceerd. Nu willen ze geen raketten zelf produceren, maar prima als ze zich wel willen inzetten voor lanceerplatformen van in eerste instantie luchtafweer.

Deze move kan ik niet helemaal plaatsen. De Iron Dome is nooit in echte aantallen buiten Israël geëxporteerd. Het grote probleem is de beperkte range en hoge kosten per interceptie, niet echt geschikt dus voor inzet in Europa. Dit klinkt dus als productie puur voor Israël. Als ze de fabriek dan toch om willen bouwen, waarom niet voor een systeem welke we in Europa zelf ook inzetten. Het is niet dat we overlopen van de productie capaciteiten op dit gebied.

[DaniëlWW2]

jordyc schreef op woensdag 25 maart 2026 @ 19:59:
[...]


Deze move kan ik niet helemaal plaatsen. De Iron Dome is nooit in echte aantallen buiten Israël geëxporteerd. Het grote probleem is de beperkte range en hoge kosten per interceptie, niet echt geschikt dus voor inzet in Europa. Dit klinkt dus als productie puur voor Israël. Als ze de fabriek dan toch om willen bouwen, waarom niet voor een systeem welke we in Europa zelf ook inzetten. Het is niet dat we overlopen van de productie capaciteiten op dit gebied.

Iron Dome zit ongeveer in dezelfde klasse als IRIS-T SLS en CAMM. Het is ook echt een systeem voor de IDF met een duidelijke focus op opgeleide raketten en andere projectielen. De effectiviteit tegen ballistische raketten lijkt beperkt te zijn.

In Europa hebben we alleen ook al grotere versies van CAMM en IRIS-T (mede in ontwikkeling) die een beduidend groter bereik en capaciteiten leveren. CAMM-ER en IRIS-T SLX gaan al richting Patriot PAC-3 qua klasse.

Ik denk dat dit niet gaat om Europa, maar om Israël. Ze zijn nu al jaren bezig met oorlog voeren. Er zijn enorme hoeveelheden munitie op Israël afgevuurd en veel is onderschept. Maar ook daar raken de voorraden een keer op. De VS betaalt mee aan de Israëlische luchtverdediging, maar de Amerikanen kunnen hun eigen strijdkrachten al nauwelijks voorzien, laat staan anderen. Dit is ook mede waarom Patriot raketten zo belachelijke duur zijn geworden.

Ik vermoed dat dit gaat om Volkswagen en Israël. Volkswagen zit met onderbezetting in hun fabrieken, Duitsland betaalt jaarlijks ook aan Israëls verdediging, meestal door donaties van Duits militair materieel en Israël lijkt meer productiecapaciteit nodig te hebben voor munitie na jaren van oorlog.

[Trishul]

DaniëlWW2 schreef op woensdag 25 maart 2026 @ 21:45:
[...]


Iron Dome zit ongeveer in dezelfde klasse als IRIS-T SLS en CAMM. Het is ook echt een systeem voor de IDF met een duidelijke focus op opgeleide raketten en andere projectielen. De effectiviteit tegen ballistische raketten lijkt beperkt te zijn.

In Europa hebben we alleen ook al grotere versies van CAMM en IRIS-T (mede in ontwikkeling) die een beduidend groter bereik en capaciteiten leveren. CAMM-ER en IRIS-T SLX gaan al richting Patriot PAC-3 qua klasse.

Ik denk dat dit niet gaat om Europa, maar om Israël. Ze zijn nu al jaren bezig met oorlog voeren. Er zijn enorme hoeveelheden munitie op Israël afgevuurd en veel is onderschept. Maar ook daar raken de voorraden een keer op. De VS betaalt mee aan de Israëlische luchtverdediging, maar de Amerikanen kunnen hun eigen strijdkrachten al nauwelijks voorzien, laat staan anderen. Dit is ook mede waarom Patriot raketten zo belachelijke duur zijn geworden.

Ik vermoed dat dit gaat om Volkswagen en Israël. Volkswagen zit met onderbezetting in hun fabrieken, Duitsland betaalt jaarlijks ook aan Israëls verdediging, meestal door donaties van Duits militair materieel en Israël lijkt meer productiecapaciteit nodig te hebben voor munitie na jaren van oorlog.

Ik denk ook dat Israël haar productiecapaciteit buiten Israël probeert op te voeren. Dit zag je ook al met Barak luchtafweer.
Uiteindelijk is het MIC van Israël een van de belangrijkste economische pijlers en export product.

Ik dacht dat we in Europa ook nog SAMP/T hadden als alternatief voor PAC-3? Die wordt al gebruikt in Oekraïne, goed om ervaring op te doen.

[autje]

DaniëlWW2 schreef op woensdag 25 maart 2026 @ 21:45:
[...]
Ik vermoed dat dit gaat om Volkswagen en Israël.

Dat staat ook vrij letterlijk in de eerste zin van het Reuters artikel:
"Volkswagen is in talks ​with Israel's Rafael Advanced Defence Systems ‌over a deal that would shift production at the carmaker's Osnabrueck plant from cars to missile ​defence"

[Juup]

Weet iemand of we in Europa de productie van IRIS'en en SAMPs en CAMMs en watnogmeer al flink aan het opschroeven zijn?

[Tens]

Ukraine receives RapidRanger air defense systems

Aantallen worden niet genoemd. Er waren eerder al Starstreaks geleverd dacht ik eigenlijk, wellicht is dit een meer in de hele defencelijn geïntegreerde versie

The UK-supplied RapidRanger short-range air defense system has been spotted in service in Ukraine for the first time.

The system can use Starstreak 2 or LMM Martlet missiles, with detection range over 15 km and engagement range exceeding 7 km. pic.twitter.com/u45fuQLWOh

— Special Kherson Cat 🐈🇺🇦 (@bayraktar_1love) 27 maart 2026

[ Voor 7% gewijzigd door Tens op 27-03-2026 15:55 ]

[DaniëlWW2]

Juup schreef op vrijdag 27 maart 2026 @ 14:11:
Weet iemand of we in Europa de productie van IRIS'en en SAMPs en CAMMs en watnogmeer al flink aan het opschroeven zijn?

Duitsland is al jaren bezig om IRIS-T systemen te leveren aan Oekraine, bovenop haar eigen strijdkrachten en steeds meer landen die het systeem adopteren. De Duitsers zijn ook bezig met zwaardere modellen die de capaciteiten een stuk dichterbij Patriot gaan brengen. Dan is er nog HYDEF waarmee de Duitsers voorbij de capaciteiten van Patriot willen gaan. https://hydef.eu/

De Italianen en Fransen zijn bezig om gemoderniseerde versies van Aster 30 en SAMP/T batterijen te introduceren. Productie wordt al een tijd opgeschaald, met name voor de raketten. Dat gaan ze dit jaar nog verder opschalen: https://www.defensenews.c...e-missile-output-in-2026/
Daarnaast is er nog HYDIS waar Nederland ook aan meedoet: https://www.mbda-systems.com/products/area-protection/aquila

HYDEF en HYDIS worden voor nu nog mede gefinancierde vanuit de EU. De vraag is of ze samengevoegd gaan worden, elkaar gaan aanvullen of dat eentje zonder EU geld door gaat of geannuleerd zal worden.

Maar veel Europese landen hebben alsnog voor Patriot gekozen. Nederland wil zelfs versnelt nog een extra batterij aanschaffen: https://www.defensenews.c...for-extra-patriot-system/

Denemarken was de eerste die zei dat ze geen Patriot wenste aan te schaffen. De wachttijd voor levering van Patriot is ook enorm opgelopen en dat gaat niet veranderen met wat er nu aan de hand is in de wereld. Wat bij Patriot batterijen wel speelt is dat je er CAMM-ER raketten mee kan lanceren. Dat is Polen van plan.

CAMM is een groot exportsucces voor de Britten aan het worden. Het ene na het andere Europese fregat kiest voor deze raketten in plaats van de Amerikaanse ESSM. Dit gaat vaak in combinatie met Nederlandse vuurleiding en radarsystemen. SM400 voor de vuurleiding, NS200, NS100 of NS50 voor de luchtverdedigingsradar. Onze nieuwe AWSF fregatten (wanneer die eindelijk uitontwikkeld zijn en gebouwd gaan worden) krijgen een nog zwaardere radaruitrusting met SMART-L MM/N, wat de grootste versie van Thales hun luchtverdedigingsradar is. NS200/100/50 zijn kleinere versies. NS200 is ook de basis voor GM200 MM/C die Nederland zelf adopteert en ook goed verkoopt in Europa.

Voor zover ik weet, zijn al deze raketten ook al geschikt gemaakt voor Nederlandse radarsystemen. Dus Nederland koopt nu meer Patriot systemen met raketten en NASAMS met Amerikaanse raketten voor de KL.
Kan alleen maar hopen dat voor de KM, er wel Europees gekozen gaat worden.

[Juup]

https://www.washingtonpos...-ukraine-missile-defense/

The Pentagon notified Congress on Monday that it intended to divert about $750 million in funding provided by NATO countries through the PURL program to restock the U.S. military’s own inventories, rather than to send additional assistance to Ukraine, according to two U.S. officials.

Ehh... als in... we stelen gewoon $750 mln van Europa?

[brecht_vb]

Ik zou denken dat US de leveringsprioriteiten van fabrikant kan overrulen.

Maar geld uit PURL trekken denk ik nu niet.

[DaniëlWW2]

Ligt eraan wat ze nu gaan doen. Als ze niet leveren, dan gaat er gevraagd worden om terugbetaling. Gebeurd dat niet, tja voor nu gaan we er weinig aan doen. Maar reken er maar op dat landen dan nog huiveriger worden om wapens te kopen uit de VS.

[Arjantje72]

Juup schreef op vrijdag 27 maart 2026 @ 20:22:
https://www.washingtonpos...-ukraine-missile-defense/

[...]

Ehh... als in... we stelen gewoon $750 mln van Europa?

Meteen geld terug vragen, ben benieuwd naar de reactie.

[Milo85]

https://www.swissinfo.ch/...r-defence-system/91163617

Ook wel een interessant artikel hierover hoe er met geld wordt gejojo'd door de US.

[DropjesLover]

unclero schreef op maandag 30 maart 2026 @ 12:00:
[...]


Uit de Tweede Wereldoorlog weten we dat er toch aardig wat gaatjes nodig zijn voor een vliegtuig niet meer in staat is om op eigen kracht te kunnen landen.

Dat gaat om gaatjes in vleugels en romp inderdaad. Dat zijn dan ook de grootste delen die anti-aircraft cannons zien.
Maar gaatjes in de motor(en) of hydraulisch systeem door een raket die zeer vlakbij ontploft zijn ook nog steeds bijzonder vervelend.
Eigenlijk is de PrSM raket een soort BUK, maar dan voor gronddoelen?

[rapture]

DropjesLover schreef op maandag 30 maart 2026 @ 13:53:
[...]

Dat gaat om gaatjes in vleugels en romp inderdaad. Dat zijn dan ook de grootste delen die anti-aircraft cannons zien.
Maar gaatjes in de motor(en) of hydraulisch systeem door een raket die zeer vlakbij ontploft zijn ook nog steeds bijzonder vervelend.
Eigenlijk is de PrSM raket een soort BUK, maar dan voor gronddoelen?

PrSM is een slanke opvolger van ATACMS zodat ze 2 ipv 1 raket in een pod voor de HIMARS kunnen steken. Het PrSM bereik hadden ze net onder 500km verdraglimiet gehouden en kan nu verder uitgebreid worden. ATACMS gaat tot 300km ver.

Als je 2 ipv 1 raket in een pod wilt steken en je voert het bereik op, dan moet de payload/warhead kleiner/lichter gemaakt worden. Van bijna 250 kg naar minder dan 100 kg.

Block 1: 950 M74 bomblets
Block 1A: 300 M74 bomblets or 470 lb (213 kg) WDU-18/B HE blast/fragmentation unitary warhead or 545 lb (247 kg) WDU-40/B HE blast penetration
Wikipedia: ATACMS

Warhead weight 200 lb (91 kg)
Wikipedia: Precision Strike Missile

[DropjesLover]

rapture schreef op maandag 30 maart 2026 @ 14:29:
[...]

PrSM is een slanke opvolger voor ATACMS zodat ze 2 ipv 1 raket in een pod voor de HIMARS kunnen steken. Het bereik hadden ze net onder 500km verdraglimiet gehouden en kan nu verder uitgebreid worden. ATACMS gaat tot 300km ver.

Als je 2 ipv 1 raket in een pod wilt steken en je voert het bereik op, dan moet de payload/warhead kleiner/lichter gemaakt worden. Van bijna 250 kg naar minder dan 100 kg.

[...]


[...]

Het gaat om een (test) raket die in Iran gebruikt is. Lijkt me niet dat die van een HIMARS gelanceerd is.
Al zou het wel net kunnen, Quatar en Dubai zijn ~300km van Lamerd (waar de raketten ingeslagen zijn), overkant Persische Golf.

[rapture]

DropjesLover schreef op maandag 30 maart 2026 @ 14:38:
[...]

Het gaat om een (test) raket die in Iran gebruikt is. Lijkt me niet dat die van een HIMARS gelanceerd is.
Al zou het wel net kunnen, Quatar en Dubai zijn ~300km van Lamerd (waar de raketten ingeslagen zijn), overkant Persische Golf.

PrSM is gemaakt voor de pod met raketten dat in een M270 of een HIMARS past.


Wikipedia: Precision Strike Missile

Er zijn plannen om het later voor de Mark 41 vertical launching system (in de marineschepen) aan te passen.


CENTCOM deelt in een fotomontage van "First 24 hours of Operation Epic Fury" een foto van een HIMARS die een PrSM lanceert.


https://www.twz.com/land/...bat-debut-in-iran-strikes

Doha - Lamerd afstand is 280km in vogelvlucht en vanuit Dubai is het 315km. Met 499km bereik kan een HIMARS 200km achter Doha staan en een PrSM naar Lamerd lanceren.

[YakuzA]

Ik had niet eerder de kleine Shahed interceptors in actie gezien:

A Ukrainian P1-Sun interceptor drone caught up with and destroyed a Russian Shahed drone.

— WarTranslated (Dmitri) (@wartranslated.bsky.social) 30 maart 2026

Doorklikken voor het filmpje.

[ Voor 9% gewijzigd door YakuzA op 30-03-2026 22:59 ]

[M411007]

Creatief benamen van Ukraiense interceptor drones:

[M411007]

Airbus heeft binnen 9 maanden een target drone omgebouwd tot AI-bestuurde interceptor bewapend met lichtgewicht anti-air raketten. Doel is om drones zoals Shaheds neer te halen.
De jet kant 550 km/h vliegen en heeft een bereik van 110 km.
Verwacht wordt dat de jet 8 Frankenburg raketten kan meenemen.

Tijdens de testvlucht is succesvol een doel geidentificeerd en is een raket gelanceerd.
https://www.airbus.com/en...-bird-of-prey-interceptor

[mr thee]

Tegenslag voor de Fransen, de UEA stapt uit het F5 programma omdat ze geen toegang kregen tot info in de richting van optronics, (Geen idee wat dat is ) men mag nu alles zelf gaan betalen. (dat was/werd dacht ik ook lastig ??)

https://defence24.com/geo...lone-after-uae-withdrawal

[F_J_K]

mr thee schreef op zaterdag 4 april 2026 @ 16:55:
info in de richting van optronics, (Geen idee wat dat is

Electronica mbt. optische apparatuur. Bijvoorbeeld infrarood en optische sensoren.

edit:
Wikipedia: Optronique secteur frontal

[ Voor 20% gewijzigd door F_J_K op 04-04-2026 16:59 ]

[XanderDrake]

M411007 schreef op dinsdag 31 maart 2026 @ 01:28:
Airbus heeft binnen 9 maanden een target drone omgebouwd tot AI-bestuurde interceptor bewapend met lichtgewicht anti-air raketten. Doel is om drones zoals Shaheds neer te halen.
De jet kant 550 km/h vliegen en heeft een bereik van 110 km.
Verwacht wordt dat de jet 8 Frankenburg raketten kan meenemen.

Tijdens de testvlucht is succesvol een doel geidentificeerd en is een raket gelanceerd.
https://www.airbus.com/en...-bird-of-prey-interceptor

Dit apparaat is wel effe de shizzle.

Ook die Frankenburg raketten zijn mooi spul. Simpel, erg licht (lightest guided missiles to date) en waarschijnlijk goedkoop. Een locatie zou 100 raketten per dag moeten kunnen produceren, met twee sites binnen Europa al online. Mooi nog op tijd voor de Oekraïne oorlog en allicht de Straat van Hormuz?

[rapture]

mr thee schreef op zaterdag 4 april 2026 @ 16:55:
Tegenslag voor de Fransen, de UEA stapt uit het F5 programma omdat ze geen toegang kregen tot info in de richting van optronics, (Geen idee wat dat is ) men mag nu alles zelf gaan betalen. (dat was/werd dacht ik ook lastig ??)

https://defence24.com/geo...lone-after-uae-withdrawal

Dat is op basis van visuele en infrarood informatie kan je met passieve sensoren hetzelfde doen als een radar die de positie van een straaljager weggeeft.

Als je weet dat de snelheidslimiet van een straaljager niet door de aandrijving bepaalt is, wel door het besparen op hoogwaardige materialen zoals wat je voor de canopy/koepel gebruikt. Hoe sneller een straaljager vliegt, hoe heter het aan de buitenkant wordt. Hoe hoogwaardiger de materialen moeten zijn om te voorkomen dat het smelt. Met F-35 mag je niet te snel vliegen wegens het gebruik van materialen die bij hogere snelheden gaan smelten.

Op deze manier kunnen stealthvliegtuigen en missiles voor passieve sensoren zichtbaar worden. De Fransen gaan niet informatie delen over hoe ze target lock op een F-35 of F-22 kunnen krijgen. Ze kunnen ook op een andere manier op stealthvliegtuigen locken, locken op de radar (en andere) emissies ipv het vliegtuig.

[M411007]

https://militarnyi.com/en...ss-to-rafale-electronics/
Frankrijk wil ook niet de broncode van de electronische systemen van de Rafale delen met India.
Mogelijk gaat hierdoor de verkoop van 114 Rafales niet door.

Rusland biedt wel aan de broncode van de systemen van de SU-57 te delen.

India wil graag de broncode in eigen beheer zodat ze zelf updates kunnen ontwikkelen.

[ Voor 25% gewijzigd door M411007 op 05-04-2026 00:06 ]

[MikeyMan]

mr thee schreef op zaterdag 4 april 2026 @ 16:55:
Tegenslag voor de Fransen, de UEA stapt uit het F5 programma omdat ze geen toegang kregen tot info in de richting van optronics, (Geen idee wat dat is ) men mag nu alles zelf gaan betalen. (dat was/werd dacht ik ook lastig ??)

https://defence24.com/geo...lone-after-uae-withdrawal

UAE zou 3.5 van de 5 miljard betalen lees ik...

Overigens wel een interessante aflevering van B&dW van gisteren. Een Nederlands/Bulgaarse dame die werkt als commandant van een luchtverdedigings unit bij pokrovsk.

https://open.spotify.com/...NdGfSjCQlCUhh5Usrg&t=1026

[Brilsmurfffje]

Interessant of we de Embrear Super Tucana nog in actie gaan zien in de golf regio. Een interessant platform om tegen lage kosten drones uit de lucht te schieten. Zeker als je buiten het bereik van de Iraanse AA vliegt.
https://www.aerotime.aero...-tucano-ai-counter-drone/

[Trishul]

M411007 schreef op zondag 5 april 2026 @ 00:03:
https://militarnyi.com/en...ss-to-rafale-electronics/
Frankrijk wil ook niet de broncode van de electronische systemen van de Rafale delen met India.
Mogelijk gaat hierdoor de verkoop van 114 Rafales niet door.

Rusland biedt wel aan de broncode van de systemen van de SU-57 te delen.

India wil graag de broncode in eigen beheer zodat ze zelf updates kunnen ontwikkelen.

Ik verwacht dat er uiteindelijk dan toch een SU-57MKI komt, een ware opvolger voor de huidige SU-30MKI.
Ik betwijfel ook of de Rafale wel alle wapens gaat kunnen integreren, tot aan Brahmos aan toe.
De SU-30MKI is een combinatie van Russische, Israëlische en Indiase technologie. Ik verwacht dan een SU-57MKI gebouwd in India met Israëlische EW avionics en wellicht extra stealth saus en Indiase wapens en GaN-AESA radar.

[Yakolev]

Trishul schreef op zondag 5 april 2026 @ 11:36:
[...]


Ik verwacht dat er uiteindelijk dan toch een SU-57MKI komt, een ware opvolger voor de huidige SU-30MKI.
Ik betwijfel ook of de Rafale wel alle wapens gaat kunnen integreren, tot aan Brahmos aan toe.
De SU-30MKI is een combinatie van Russische, Israëlische en Indiase technologie. Ik verwacht dan een SU-57MKI gebouwd in India met Israëlische EW avionics en wellicht extra stealth saus en Indiase wapens en GaN-AESA radar.

De Indiase Luchtmacht (en ook marine) heeft een hele dringende behoefte aan nieuwe vliegtuigen, de Rafale vliegtuigen zijn zsm nodig.

Met de Russen over alles onderhandelen + productielijnen opzetten gaat meer tijd kosten dan er nog leven zit in de MiG-21 Mirage / Jaguar / MiG-29 jagers. Ik denk zeker weten dat de Su-57 een uitstekende fit zou zijn voor India, zeker nu de geruchten van de J-35 voor de PAF steeds concreter worden, maar de Rafales zijn echt nodig.

En voor de MiG-29K van de Marine is er behalve de Rafale geen enkele fatsoenlijke vervanging.

China Fast-Tracks J-35 Stealth Fighter Deliveries to Pakistan, Triggering South Asia’s First Fifth-Generation Airpower Race
https://defencesecurityas...generation-airpower-race/

[ Voor 15% gewijzigd door Yakolev op 05-04-2026 11:52 ]

[Trishul]

Yakolev schreef op zondag 5 april 2026 @ 11:43:
[...]


De Indiase Luchtmacht (en ook marine) heeft een hele dringende behoefte aan nieuwe vliegtuigen, de Rafale vliegtuigen zijn zsm nodig.

Met de Russen over alles onderhandelen + productielijnen opzetten gaat meer tijd kosten dan er nog leven zit in de MiG-21 Mirage / Jaguar / MiG-29 jagers. Ik denk zeker weten dat de Su-57 een uitstekende fit zou zijn voor India, zeker nu de geruchten van de J-35 voor de PAF steeds concreter worden, maar de Rafales zijn echt nodig.

En voor de MiG-29K van de Marine is er behalve de Rafale geen enkele fatsoenlijke vervanging.

China Fast-Tracks J-35 Stealth Fighter Deliveries to Pakistan, Triggering South Asia’s First Fifth-Generation Airpower Race
https://defencesecurityas...generation-airpower-race/

Die dringende behoefte is er zeker, maar India wil over alles volledige controle hebben zodat ze het optimaal kunnen integreren en niet belemmert kunnen worden bij inzet van materiaal. Ze hebben met dat laatste namelijk nare ervaringen met Amerikaanse en Britse wapens, vandaar dat die afvallen.

De J-35 naar Pakistan is even afwachten wanneer dat concreet gaat gebeuren, en hoe effectief dat toestel zal zijn. Een F-35 is namelijk ook niet onfeilbaar gebleken, zeker tegen meerlaagse detectie. Ik begrijp wel waarom PAF graag stealth Fighters wil hebben, want tijdens de laatste oorlog is gebleken dat ze enorm risico lopen in vijandelijk luchtruim. Die multilayer airdefense (S-400, Akaash, Spyder enz) en radars uitschakelen zou alleen met een echte stealth jet kunnen. Dat lukte niet met F-16, J-10 en JF-17.

De SU-30MKI wordt in de tussentijd ge-upgrade met o.a. nieuwe AESA radars als tussentijdse oplossing voor de volgende generatie. De productielijnen voor de SU-30MKI zijn er nog, die zouden ge-upgrade kunnen worden voor de SU-57MKI.
De Rafale-M is al besteld voor de Marine geloof ik. Als ze er niet uitkomen met de Fransen voor de Luchtmacht dan komt er gewoon de SU-57MKI.

[ Voor 6% gewijzigd door Trishul op 05-04-2026 13:30 ]

[Yakolev]

Trishul schreef op zondag 5 april 2026 @ 13:24:
[...]


Die dringende behoefte is er zeker, maar India wil over alles volledige controle hebben zodat ze het optimaal kunnen integreren en niet belemmert kunnen worden bij inzet van materiaal. Ze hebben met dat laatste namelijk nare ervaringen met Amerikaanse en Britse wapens, vandaar dat die afvallen.

De J-35 naar Pakistan is even afwachten wanneer dat concreet gaat gebeuren, en hoe effectief dat toestel zal zijn. Een F-35 is namelijk ook niet onfeilbaar gebleken, zeker tegen meerlaagse detectie. Ik begrijp wel waarom PAF graag stealth Fighters wil hebben, want tijdens de laatste oorlog is gebleken dat ze enorm risico lopen in vijandelijk luchtruim. Die multilayer airdefense (S-400, Akaash, Spyder enz) en radars uitschakelen zou alleen met een echte stealth jet kunnen. Dat lukte niet met F-16, J-10 en JF-17.

De SU-30MKI wordt in de tussentijd ge-upgrade met o.a. nieuwe AESA radars als tussentijdse oplossing voor de volgende generatie. De productielijnen voor de SU-30MKI zijn er nog, die zouden ge-upgrade kunnen worden voor de SU-57MKI.
De Rafale-M is al besteld voor de Marine geloof ik. Als ze er niet uitkomen met de Fransen voor de Luchtmacht dan komt er gewoon de SU-57MKI.

De productiehallen voor de Su-30MKI zullen denk ik juist niet beschikbaar zijn, de upgrade naar AESA radar gaat aardig wat tijd kosten. Ook weet ik niet of de Indiase overheid een eventuele assemblage / bouw van Su-57E/MKI door Hindustan Aeronautics Limited (HAL) gedaan willen hebben. De Tejas drama weegt zwaar op dat bedrijf.

Ik vermoed dat dit door hetzelfde bedrijf zal worden gedaan aan wie de AMCA wordt toegewezen, zodat zij ervaring kunnen opdoen met 5e generatie toestellen.

Ik denk wel echt dat India er goed aan doet om toch de Rafale aan te schaffen, mits natuurlijk de voorwaarden goed genoeg zijn. India zou de Chinese tactiek juist moeten proberen door de Su-57 in kleine hoeveelheden aan te schaffen, en de kennis die opgedaan wordt te steken in de eigen vliegtuigen.

Kijk de Su-27 / Su-35 naar de J-11/15/16

De J-35 naar Pakistan is even afwachten wanneer dat concreet gaat gebeuren, en hoe effectief dat toestel zal zijn. Een F-35 is namelijk ook niet onfeilbaar gebleken, zeker tegen meerlaagse detectie. Ik begrijp wel waarom PAF graag stealth Fighters wil hebben, want tijdens de laatste oorlog is gebleken dat ze enorm risico lopen in vijandelijk luchtruim. Die multilayer airdefense (S-400, Akaash, Spyder enz) en radars uitschakelen zou alleen met een echte stealth jet kunnen. Dat lukte niet met F-16, J-10 en JF-17.

De PLAAN gebruikt de J-35 op de Type-003 Fujian, dus ik heb wel het idee dat ze vertrouwen hebben in het toestel.
Een J-35 zal Pakistaan een gigantische voordeel geven bij offensieve acties van India. (welke vaker gebeuren dan andersom).

[ Voor 15% gewijzigd door Yakolev op 06-04-2026 15:00 ]

[Trishul]

Yakolev schreef op maandag 6 april 2026 @ 14:51:
[...]


De productiehallen voor de Su-30MKI zullen denk ik juist niet beschikbaar zijn, de upgrade naar AESA radar gaat aardig wat tijd kosten. Ook weet ik niet of de Indiase overheid een eventuele assemblage / bouw van Su-57E/MKI door Hindustan Aeronautics Limited (HAL) gedaan willen hebben. De Tejas drama weegt zwaar op dat bedrijf.

Ik vermoed dat dit door hetzelfde bedrijf zal worden gedaan aan wie de AMCA wordt toegewezen, zodat zij ervaring kunnen opdoen met 5e generatie toestellen.

Ik denk wel echt dat India er goed aan doet om toch de Rafale aan te schaffen, mits natuurlijk de voorwaarden goed genoeg zijn. India zou de Chinese tactiek juist moeten proberen door de Su-57 in kleine hoeveelheden aan te schaffen, en de kennis die opgedaan wordt te steken in de eigen vliegtuigen.

Kijk de Su-27 / Su-35 naar de J-11/15/16


[...]


De PLAAN gebruikt de J-35 op de Type-003 Fujian, dus ik heb wel het idee dat ze vertrouwen hebben in het toestel.
Een J-35 zal Pakistaan een gigantische voordeel geven bij offensieve acties van India. (welke vaker gebeuren dan andersom).

Rusland heeft al inspecties en analyses gedaan over de capaciteiten om de SU-57 te produceren in India: https://militarywatchmaga...ace-giant-su57-production
Ten tijde van die controle was volgens de Russen ongeveer 50% van de capaciteiten beschikbaar (o.a. de productielijnen voor de SU-30MKI) en HAL heeft natuurlijk iets van 220 SU-30MKI's geproduceerd dus dat zou wel goed moeten komen.

Bij lokale productie kost een SU-57MKI dan veel minder dan een Rafale F4, en ik denk niet dat die eerste onderdoet voor die laatste. Een SU-57MKI kan ook meer payload dragen (10 ton intern) en integreert makkelijker met bestaande wapens, ook belangrijk met het oog op de tientallen verschillende wapens.

Dan krijg je straks, net als nu, verschillende toestellen voor verschillende rollen:
- SU-30MKI --> SU-57MKI aka missile truck F15-EX style
- MIG-29K --> Rafale-M voor de aircraft carriers
- Rafale-F3 omnirole
- Tejas MK1a voor in het hoge Noorden
- AMCA pure stealth rol en na 2035 vervangen van de Rafale-F3 o.a.

Ik denk ook niet dat India een pure stealth fighter elders moet willen inkopen. Met voldoende budget allocatie kan dat intern (zie ook nucleair programma, kernonderzeërs, enz). T.o.v. de SU-30MKI en Tejas is er idd wel wat veranderd zoals je stelt, ze willen de productie ervan uitbesteden aan private sector (Tata Advanced Systems, Adani, Reliance, L&T enz). Ik vind dit wel interessant om te volgen, die transitie van public naar private sector. HAL zou ook nog gedwongen kunnen worden door de overheid om tech en capaciteit over te dragen naar private sector.

Een SU-57MKI lijkt me dan een ideale en snelle tussenoplossing, want voordat Dassault die 114 Rafale's gaat kunnen leveren ben je weer jaren verder (2030?) en die kunnen de SU-30MKI niet compleet vervangen. Wel geweldige toestellen natuurlijk met Thales Spectra enz.

[Yakolev]

@Trishul

Interessant, dat verandert de zaak als er inderdaad veel productiecapaciteit over is. Dan is het vooral een kwestie van snel een beslissing maken, want de huidige vloot is alles behalve toereikend genoeg met een steeds beter wordende PAF en natuurlijk ook de PLAAF / PLAN die ondertussen momenteel de Russen allang voorbij zijn als tweede strijd/luchtmacht van de wereld.

Ik werk ontzettend veel samen met Indiase bedrijven (die ook werk doen met de Indiase strijdkrachten) en ben altijd onder de indruk van de dingen die ze creeren (hard+software), maar zodra je de overheid / staatsbedrijven betrekt dan lijkt het alsof je voornamelijk stappen achteruit zet. Ik ben heel benieuwd wat de private sector kan betekenen hierin (mits natuurlijk de politiek genoeg steekpenningen krijgt om een beetje op te schieten).

[DaniëlWW2]

❗️🇫🇷French companies Turgis & Gaillard and Renault are developing a cruise missile called Chorus — a direct analogue of the 🇺🇦Ukrainian “Flamingo”.

According to Zone Militare, the missile will have a 500 kg warhead, a range of up to 3,000 km, and will cost around €100,000 per… pic.twitter.com/uXbRpfF2Ok

— 🪖MilitaryNewsUA🇺🇦 (@front_ukrainian) 12 april 2026

[Bvanham]

Tja waarom niet, als het werkt werkt het. we hadden ook de WWII spaags uit de ballenbak gehaald en die doen het ook prima in moderne oorlogsvoering. Goedkoop en effectief wat wil je nog meer.

[DaniëlWW2]

Bvanham schreef op maandag 13 april 2026 @ 08:42:
Tja waarom niet, als het werkt werkt het. we hadden ook de WWII spaags uit de ballenbak gehaald en die doen het ook prima in moderne oorlogsvoering. Goedkoop en effectief wat wil je nog meer.

Meer dat er een schroef hetzelfde zal zijn tussen de V-1, Flamingo en waar de Fransen mee aan de slag gaan.
Ze hebben wel een erg vergelijkbare vorm en methodiek van lancering. Overigens werkte de V-1 best belabberd omdat ze slecht in elkaar gezet waren en de slavenarbeiders bij Volkswagen er om een of andere reden, ook niet erg veel zin in hadden om goed werk af te leveren...

[Raymond]

Ik vind vooral die kleurstelling raar gekozen. Ik moest 3x kijken om te snappen dat die straalmotor er niet met ducttape opgeknutseld zit

[ocf81]

Ik kan het twitter plaatje niet inladen, maar ik ga er vanuit dat het om een vergelijkbare vorm als de Flamingo gaat.

Laat het niet vooral zien dat de Duitsers het basisrecept al goed in de smiezen hadden?

[rapture]

DaniëlWW2 schreef op maandag 13 april 2026 @ 07:42:
[X]

[Afbeelding]

[Afbeelding]

In de achterliggende bron nuanceren ze dat er geen grootschalige aankoop komt, want in de dronewereld veroudert alles snel.

Vanuit het Frans translated:

However, the MTO “Chorus” will apparently not be produced on a large scale. This is indeed what Patrick Pailloux, the General Delegate for Armament [DGA], suggested on February 26, during a hearing whose report has just been published by the Senate.

“For drones and remotely operated munitions, as part of the Chorus programme, conducted with Renault and Turgis Gaillard, we have the ambition to develop the equivalent of the Ukrainian Flamingo missile, carrying a load of 500 kg at a distance of 3 000 km, flying at 400 km/h for a significant unit price of 100 000 euros,” Mr. revealed. Pailloux. https://www.opex360.com/2...une-distance-de-3-000-km/

Developed by FirePoint, the Flamingo is a missile that, with a range of 3 000 km, is capable of carrying a military charge of 1 150 kg. Powered by an AI-25TL turbojet engine, it can fly at a cruising speed of 850/900 km/h, at a maximum altitude of 16 000 feet.

Also, the Flamingo's abilities are far superior to those that the Chorus will have to possess. At least if you rely on the description given by the DGA.

In any case, there is no question for the Ministry of the Armed Forces to produce the Chorus on a large scale. “We are not going to acquire large quantities of such equipment, which will quickly be obsolete. On the other hand, this work makes it possible to ensure that Renault, when the day comes, will be able to produce in quantity,” concluded Mr. Pailloux.

Het is een industriële oefening om te laten zien dat vliegtuig/drone-fabrikant en autofabrikant kunnen samenwerken om iets te ontwerpen en in massa-productie te zetten zoals hoe de autofabrikanten tijdens WOII tanks, fighter planes, bommenwerpers,... bouwden.

[teacup]

Volkskrant brengt dat het Nederlandse bedrijf Destinus met Rheinmetall een joint venture opstart om samen in Duitsland cruise missiles gaat bouwen. Rheinmetall ligt natuurlijk wel boven:

Rheinmetall krijgt 51 procent van de joint venture, die Rheinmetall Destinus Strike Systems gaat heten. Destinus krijgt de resterende 49 procent.

De raketten, van het type Ruta, worden in Oekraïne ingezet en zijn dus ‘battle-proven’, aldus Destinus. Rheinmetall biedt de ‘industriële schaal en kwalificatiemogelijkheden’ om de productie uit te breiden en ook nieuwe wapens te maken. De productie zal volgens een woordvoerder plaatsvinden in Unterlüss, waar Rheinmetall een grote fabriek heeft die onder meer artilleriegranaten maakt.

De ambitie lijkt hoog:

De opschaling is een direct gevolg van de oorlogen in Oekraïne en het Midden-Oosten, stelt Destinus in een persbericht. ‘Recente oorlogen laten zien dat er een toenemende vraag is naar duizenden (raket)systemen per jaar, wat nog kan doorgroeien naar tienduizenden als de Europese inkoop zich daaraan aanpast.’

Het ontstaan van Destinus is op zich een kleurrijk verhaal:

Destinus werd in 2021 opgericht door Kokorich, een uit Siberië afkomstige serie-ondernemer die natuurkunde studeerde in Novosibirsk en bedrijfskunde aan de Stanford-universiteit in de Verenigde Staten. Toen hij in 2021 zijn Californische ruimtevaartbedrijf Momentus naar de beurs wilde brengen, stelde beurstoezichthouder SEC een onderzoek naar hem in: als Rus zou hij geen toegang mogen krijgen tot de technologie die hij zelf had ontwikkeld.

Het volgende zegt wel iets over de drijfveren van Kokorich:

Daarop droeg hij de leiding van het bedrijf over en verhuisde naar Zwitserland, waar hij Destinus begon. Kokorich heeft zijn Russische staatsburgerschap afgezworen en is lid van het Anti-Oorlogscomité Rusland, dat tegen de Russische president Poetin ageert.

Los van dit Duitse avontuur is Destinus inmiddels al in andere landen ook te vinden:

Met Destinus wilde hij in eerste instantie hypersone vliegtuigen op waterstof gaan ontwikkelen. Maar toen een jaar later de oorlog in Oekraïne begon, bood dat nieuwe kansen. Een jaar later, in 2023, kocht hij van de curator de failliete turbinebouwer Opra in Hengelo, met 35 werknemers – deze motoren zitten nu in zijn onbemande vliegtuigen en raketten.

In december 2024 kocht hij de eveneens ter ziele gegane drone-start-up Aerialtronics, die gevestigd was op het voormalige vliegveld Valkenburg. Daar is nu het hoofdkantoor. Destinus heeft inmiddels 750 werknemers, met onder meer fabrieken in Zwitserland en Spanje. Investeerders en banken hebben zo’n 400 miljoen euro in het bedrijf gestoken.

[Tens]

Russian Shahed drones begin falling apart in the air as quality worsens

Er verschijnen beelden van Shaheds die tijdens de vlucht beginnen uit elkaar te vallen. Op zich begrijpelijk dat de bouwkwaliteit geen prioriteit heeft. Voor de toepassing hoeven ze maar een paar uur heel te blijven. Aan de andere kant lijkt het ook een effect te hebben in de nauwkeurigheid:

Data from March 2026 shows that the hit rate for Shahed-type UAVs reached its lowest point since March 2025, with a sustained decline in strike effectiveness beginning in October 2025

Niet allemaal feest natuurlijk, productie van zo'n duizend per week blijft garantie voor schade aan Oekraïense kant. Rusland heeft ook nieuwere versies in gebruik.

Russia has simultaneously pursued upgrades to more capable variants — the Geran-5, which debuted in January 2026, has shed the original delta-wing design entirely, adopting a conventional cruise missile configuration with a Chinese turbojet and reported air-launch capability from Su-25 aircraft.

https://defence-blog.com/...e-air-as-quality-worsens/

[PASware]

Tens schreef op vrijdag 17 april 2026 @ 11:19:
[...]
Er verschijnen beelden van Shaheds die tijdens de vlucht beginnen uit elkaar te vallen. Op zich begrijpelijk dat de bouwkwaliteit geen prioriteit heeft. Voor de toepassing hoeven ze maar een paar uur heel te blijven. Aan de andere kant lijkt het ook een effect te hebben in de nauwkeurigheid:
[...]
Niet allemaal feest natuurlijk, productie van zo'n duizend per week blijft garantie voor schade aan Oekraïense kant. Rusland heeft ook nieuwere versies in gebruik.
[...]
[Afbeelding]

https://defence-blog.com/...e-air-as-quality-worsens/

Met 2x zoveel drones die 2x zo slechte nauwkeurigheid brengen ze meer schade aan Oekraine toe dan de helft aan drones met goede nauwkeurigheid.

Waarom? Met meer drones put je makkelijker de AA uit.

Overigens verder wel een goed teken dat ze minder effectief worden, mits de kwantiteit het niet overtreft.

[ Voor 4% gewijzigd door PASware op 17-04-2026 16:03 ]

[Brent]

The F-35 Is a Masterpiece Built for the Wrong War

quote: https://warontherocks.com...-built-for-the-wrong-war/

The F-35 program’s total lifetime cost is projected to exceed two trillion dollars, the most expensive Major Defense Acquisition Program in history. The United States plans to purchase thousands of them. Meanwhile, modern conflict, from Ukraine’s drone war to naval engagements in the Red Sea to Iran’s own mass missile and drone salvos, increasingly favors systems that can be produced at scale and replaced when lost. The F-35 is a masterpiece. But a force designed around a masterpiece is not designed for long, protracted wars, and U.S. adversaries know this.

[Helixes]

Brent schreef op dinsdag 21 april 2026 @ 08:57:
The F-35 Is a Masterpiece Built for the Wrong War

Mja. Het risico is natuurlijk altijd dat je wapensystemen bouwt voor de vorige oorlog, en niet de volgende. Vervolgens vecht je de oorlog uit met het materiaal dat je hebt, en niet met het materiaal dat je zou willen hebben gehad.

Ik ben met de schrijver eens dat we in de laatste, zeg, 5 jaar een verschuiving hebben gezien naar hoogwaardige, dure en dominante systemen naar compacte, goedkope - maar relatief intelligente en precieze - wapensystemen. Dat is een verschuiving waar al het legacy-materiaal mee zal moeten omgaan. Dat ook de F-35 zich een nieuwe positie moet verwerven in die situatie is evident. Hoewel - en dat benoemt de auteur ook wel - in een oorlog als tegen Iran is het een systeem wat mij betreft misschien wel het grootste verschil heeft gemaakt op het slagveld.

Als je kijkt naar het Pacifische strijdtoneel, dan ben ik wel met de schrijver eens dat de F-35 kwetsbaar is. Dat is echter geen nieuws - dat is ook wat uit alle wargaming sessies naar voren is gekomen.

[Skyaero]

Helixes schreef op dinsdag 21 april 2026 @ 10:32:
[...]
Als je kijkt naar het Pacifische strijdtoneel, dan ben ik wel met de schrijver eens dat de F-35 kwetsbaar is. Dat is echter geen nieuws - dat is ook wat uit alle wargaming sessies naar voren is gekomen.

Ik denk dat dat voor alle assets geldt. China speelt een thuiswedstrijd en de enige echte tegenstander die een vuist kan maken, de VS, speelt een wedstrijd 10.000 km van huis. Goed, ze hebben Japan en wat eilandjes als FOB, maar de logistiek moet van ver komen. Dat gaat niet alleen over raketten van 4 miljoen, maar ook over de kogels voor de mariniers.

Taiwan is militair simpelweg niet te verdedigen tegen de macht van China. De economische consequenties voor China daarentegen....
Een oorlog hoeft niet altijd militair gewonnen te worden.

[DaniëlWW2]

Brent schreef op dinsdag 21 april 2026 @ 08:57:
The F-35 Is a Masterpiece Built for the Wrong War


[...]

Staat tegenover dat de F-35 echt bedoeld is voor die eerste paar weken en voor de moeilijkste missies.
Zodra (enig) luchtoverwicht is bereikt, worden er ook gewoon bommen aan de vleugels gehangen, worden gronddoelen aangevallen en is de stealth weg. Dit is ook waarom zelfs de USAF nog decennia doorgaat met de F-15 en F-16. Ergens zou het me ook niks verbazen als die F-35 die waarschijnlijk geraakt is over Iran, ook niet meer in stealth configuratie vloog.

Wij in de kleinere Europese landen zijn de sukkels die onze hele luchtmachten met de F-35 uitrusten. Want wij missen wel massa. Dat is geen argument tegen de F-35, wel tegen de dominantie tegenover andere capaciteiten. Die kunnen we niet betalen naast de F-35. Zeker niet als elk land, individueel F-35s aanschaft en niet afspreekt hoeveel je er ongeveer nodig hebt en dit verdeeld.

Het gaat ook niet eens zozeer om de aanschafkosten, maar de operationele kosten van dat toestel zijn enorm en de inzetbaarheid laag. Het is niet een F-16 of helemaal een Gripen die een hoog tempo van operaties aankunnen. Dat zijn werkpaarden, de F-35 is een Ferrari.

[Trishul]

DaniëlWW2 schreef op dinsdag 21 april 2026 @ 12:40:
[...]


Staat tegenover dat de F-35 echt bedoeld is voor die eerste paar weken en voor de moeilijkste missies.
Zodra (enig) luchtoverwicht is bereikt, worden er ook gewoon bommen aan de vleugels gehangen, worden gronddoelen aangevallen en is de stealth weg. Dit is ook waarom zelfs de USAF nog decennia doorgaat met de F-15 en F-16. Ergens zou het me ook niks verbazen als die F-35 die waarschijnlijk geraakt is over Iran, ook niet meer in stealth configuratie vloog.

Wij in de kleinere Europese landen zijn de sukkels die onze hele luchtmachten met de F-35 uitrusten. Want wij missen wel massa. Dat is geen argument tegen de F-35, wel tegen de dominantie tegenover andere capaciteiten. Die kunnen we niet betalen naast de F-35. Zeker niet als elk land, individueel F-35s aanschaft en niet afspreekt hoeveel je er ongeveer nodig hebt en dit verdeeld.

Het gaat ook niet eens zozeer om de aanschafkosten, maar de operationele kosten van dat toestel zijn enorm en de inzetbaarheid laag. Het is niet een F-16 of helemaal een Gripen die een hoog tempo van operaties aankunnen. Dat zijn werkpaarden, de F-35 is een Ferrari.

Ik vind het ook zo kansloos dat sommige strijdkrachten denken dat een F-35 ook goed ingezet kan worden tegen drones. Ja, dat kan ja. Maar tegen welke kosten? Leuk dat BAE systems goedkope raketten van 25k per stuk ontwikkeld heeft, maar zo'n jet heeft torenhoge operationele kosten die je nog erbij moet meetellen. Dan is een raket weliswaar 25k, maar een drone neerhalen kost dan dus veeeel meer.

F-35 is heel goed om vijandelijke luchtafweer uit te schakelen in stealth configuratie, leuk voor offensieve acties. Defensief leg je het op langere termijn af denk ik, straks heb je ook nog stealth fighter drones, die een fractie kosten, wendbaarder zijn, geen menselijke limieten kent en sneller en veelvuldiger ingezet kunnen worden.

[Brent]

Misschien dat we eind jaren 90 nog konden denken dat militair ingrijpen op zijn hoogst 'chirurgische' luchtaanvallen zouden zijn (en dus een F35 voor Nederland een goede keus) en misschien een vredesmacht, maar toch al heel vlug in de 21e eeuw leerden we dat dat niet de meest waarschijnlijke soort militaire kracht zou worden (tegen Bin Laden hielp het ook niet). Je zou zelf kunnen stellen dat de VS zelf deze les leerde met het bewapenen van de Moedjahedien: een bergje stingers was niet alleen genoeg de Sovjets eruit te krijgen maar zelfs het ten val te brengen. Voor Nederland lijkt de logica om voor het meest operationeel dure vliegtuig te kiezen onnavolgbaar in elk geval. Dat was in mijn herinnering ook toen eigenlijk al, maar misschien hebben anderen het beter onthouden.

[Helixes]

Brent schreef op dinsdag 21 april 2026 @ 13:34:
Voor Nederland lijkt de logica om voor het meest operationeel dure vliegtuig te kiezen onnavolgbaar in elk geval. Dat was in mijn herinnering ook toen eigenlijk al, maar misschien hebben anderen het beter onthouden.

Ik denk dat dat heel, heel, heel lastig te bepalen is vanuit onze huidige positie. Het lijkt zo te zijn dat de F-35 vooral is voorbehouden aan het achterland van Europa - bezien vanuit een Russisch front. Dat creëert een contingent van zo 200 veelzijdige stealth-vliegtuigen ver achter de directe linies. Ik weet dat er ook andere klanten zijn van de F-35, maar Nederland lijkt deel uit te maken van het rijtje landen zo tussen België en Noorwegen.

Het is niet lastig in te zien hoe dit contingent buitengewoon nuttig zou kunnen zijn in een directe confrontatie met Rusland. Of dat in de praktijk echter ook zo uitpakt, is iets waar we over van mening kunnen wisselen totdat de realiteit van de oorlogsmachine ons uit de droom helpt. De operaties die de F-35 tot nu toe heeft uitgevoerd zijn bijzonder succesvol te noemen. Maar, of dat in een confrontatie met een land van het kaliber-Rusland ook geldt... open vraag.

Daar tegenover staat dat het inderdaad een onevenredig groot beslag legt op ons budget en defensie-apparaat. Voor zover heb je gelijk. Maar, dat is niet per se een nadeel in een gedifferentieerde defensiestructuur zoals we die in Europa kennen onder de EU- en vooral ook Navo-vlag. En, als Noorwegen, Nederland en Denemarken er in de eerste twee weken van een directe confrontatie met Rusland het luchtafweersysteem van Rusland kunnen ontmantelen, dan denk ik dat je nooit meer iemand gaat horen over het prijskaartje van die krengen

[Trishul]

Tot mijn verbazing zijn er ruim 650 F-35's besteld door Europese landen (incl. VK en Zwitserland) waarvan ongeveer 200 operationeel: https://aerospaceglobalne...5-fighter-jet-transition/

Dat is wel erg veel geld, had liever extra Gripen's gezien en dan bij voorkeur retrofitted met een Europese jetengine. F-35 is me teveel offensief gericht. Ja, we kunnen daarmee waarschijnlijk effectief doordringen tot Moskou en de centrale regeringszetel uitschakelen, maar dan moet je dat erg snel kunnen doen voordat we hele ladingen Geran's op onze dak krijgen. Daartegen wil je liever de goedkopere en efficiëntere Gripen inzetten.

[XanderDrake]

Trishul schreef op dinsdag 21 april 2026 @ 14:36:
Tot mijn verbazing zijn er ruim 650 F-35's besteld door Europese landen (incl. VK en Zwitserland) waarvan ongeveer 200 operationeel: https://aerospaceglobalne...5-fighter-jet-transition/

Dat is wel erg veel geld, had liever extra Gripen's gezien en dan bij voorkeur retrofitted met een Europese jetengine. F-35 is me teveel offensief gericht. Ja, we kunnen daarmee waarschijnlijk effectief doordringen tot Moskou en de centrale regeringszetel uitschakelen, maar dan moet je dat erg snel kunnen doen voordat we hele ladingen Geran's op onze dak krijgen. Daartegen wil je liever de goedkopere en efficiëntere Gripen inzetten.

Zodra we in een hot-war tegenover de Russen staan, heb ik liever wel 650 F-35 tot mijn beschikking. Er zijn maar zoveel objecten met een dwarsdoorsnee van een boze hommel die al die Russische radars kunnen tracken. Zodra die allemaal opgeblazen zijn kunnen de Fransen en de Britten helpen met hun Gen4 jets.

Ik denk dat Poetin nog wel een tweede keer nadenkt over een invasie, om dit soort redenen. Als Rusland geen Radars of luchtmacht meer heeft, wordt alles daarna half onmogelijk. Dat kan je regelen in een paar weken, met 650 F-35's, Air-tankers en heel veel bommen.

[Brent]

Helixes schreef op dinsdag 21 april 2026 @ 14:19:
[...]
Ik weet dat er ook andere klanten zijn van de F-35, maar Nederland lijkt deel uit te maken van het rijtje landen zo tussen België en Noorwegen.

Denemarken en het VK ook. Ik weet wel wat dit rijtje met elkaar gemeen heeft: een zeer atlantische kijk op de zaak en een vrij dweperige relatie met de VS. Dan lijkt de conclusie dus te moeten zijn dat het vooral een politieke keuze was. In de jaren 90 misschien niet zo aanstootgevend als nu, maar nu... ingehaald door de wereldgeschiedenis.

[Waaj]

Ik ben geen fan van de F35, maar ik denk dat de keuze destijds voor de F35 goed te verdedigen is.

In het kort, de opties die op tafel lagen waren de F18 (ontwerp heeft dezelfde leeftijd als de F16), de Rafale (ontwerp begin jaren '90), de Gripen (ontwerp medio jaren '90) en de F35 (ontwerp eind jaren '00)¹. Rafale en F18 vielen onder andere af omdat de voorkeur ging naar een éénmotorige jet. En daarnaast was er de wens dat er gedurende enkele decennia updates en onderdelen beschikbaar zouden zijn. Als je dan de keuze hebt tussen een straaljager van een kleine fabrikant uit een niet-Navo land die in beperkte oplage gebouwd wordt, of een gloednieuw ontwerp waarvan er naar verwachting enkele duizenden van gebouwd gaan worden dan is de keuze voor de F35 (ook door andere Europese landen) goed te verdedigen. En specifiek voor Nederland speelde waarschijnlijk de nucleaire taak die de luchtmacht heeft ook nog een rol, de gedachte dat Amerikaanse kernwapens onder een Zweedse of nog erger een Franse straaljager worden gehangen zal binnen het Pentagon ook niet goed zijn gevallen.

Zoals hierboven al gezegd koop je je materieel voor de lessen geleerd uit de vorige oorlog. Dus de vraag die wij ons moeten stellen is of de F35 in de eerste twee jaar van de Oekraïne-oorlog van doorslaggevend belang zou zijn geweest als wij waren aangevallen en niet Oekraïne, en niet of de F35 in deze fase van de Oekraïne-oorlog nog een doorslaggevende factor zou zijn. Ik ben van mening dat het antwoord op die eerste vraag in ieder geval een overtuigend "ja" zou zijn geweest.

Ik kan de bron niet meer vinden [zie bron in edit] maar rond de aanschaf van de F35 was de luchtmacht van mening dat zij 116 straaljagers² nodig hadden om haar taken uit te voeren. Wij hebben momenteel 57 F35's (geleverd en in bestelling). Mocht er gekozen worden om tot die 116 jets uit te breiden dan hoop ik dat er niet wordt gekozen om het aantal F35's op te hogen maar dat de lessen van de Oekraïne-oorlog worden meegenomen in de besluitvorming.

edit:
Bron: Tweede kamer, Eindrapport Actualisering Vervanging F-16.
¹ De Eurofighter is ook meegenomen in de vergelijking.
² In 2001 werd uitgegaan van 120 toestellen, in 2008 van 85 toestellen.

[ Voor 8% gewijzigd door Waaj op 21-04-2026 18:30 ]

[arie_papa]

Interessant draadje over hoe remote tegenwoordig drones kunnen worden bestuurd:

Maryan Zablotskiy shares about the historic experience of piloting a drone from a distance of 2,000km: "Last week,I conducted a historic experiment: I piloted an FPV interceptor drone first from my office, then near the state border, and then from about 2,000 km away from the drone - from abroad⤵️

— Anton Gerashchenko (@antongerashchenko.bsky.social) 22 april 2026

It goes beyond the unbelievable.Even I can hardly grasp the global consequences of what this Ukrainian company has achieved.We can deploy our forces abroad without physically sending them.This changes military alliances, the entire logic of warfare. And it started with us. Glory to Ukraine!"

[ErnstH]

Je kunt er een spelletje op Steam van maken, gamifyen a la Ender's game dat men niet eens door heeft dat het echt is...

[blissard]

ErnstH schreef op woensdag 22 april 2026 @ 20:08:
Je kunt er een spelletje op Steam van maken, gamifyen a la Ender's game dat men niet eens door heeft dat het echt is...

Noemen we het “War Games”. Setting: 1983

[Bobmeister]

ErnstH schreef op woensdag 22 april 2026 @ 20:08:
Je kunt er een spelletje op Steam van maken, gamifyen a la Ender's game dat men niet eens door heeft dat het echt is...

Ik heb er wel eens over nagedacht en ben eigenlijk verbaasd dat niemand dat nog gedaan heeft. Dat je voor bedrag X een drone boven een bepaald gebied mag besturen waar je 'jaagt' op vijanden. Juridisch donkergrijs gebied maar er is zeker een markt voor.

[jordyc]

Niemand die zn vingers daar aan gaat branden. Want je faciliteert gewoon moord met zo'n spelletje. De Italianen die op jacht safari in de bergen bij Sarajevo gingen worden nu ook nog steeds vervolgd. Dit zou niet veel anders zijn.

Geen enkele overheid die dat laat gebeuren. Nu is het in Oekraïne, volgende week staat er opeens een container in Nederland met die drones. De bestuurders van de drones zitten over de hele wereld en je gaat niemand veroordeeld krijgen. Maarja, je hebt het laten gebeuren in Oekraïne en dus staat de gehele infrastructuur er al en heeft het "spelletje" ook genoeg aandacht en bereik.

[ Voor 11% gewijzigd door jordyc op 23-04-2026 10:49 ]

[jordyc]

Dubbel

[ Voor 98% gewijzigd door jordyc op 23-04-2026 10:48 ]

[MikeyMan]

Brent schreef op dinsdag 21 april 2026 @ 08:57:
The F-35 Is a Masterpiece Built for the Wrong War


[...]

Beetje kip-ei verhaal lijkt me...

Zowel Rusland als Oekraïne hadden niet heel veel spul operationeel, en het verzandde redelijk snel in een statische oorlog.

[ Voor 23% gewijzigd door MikeyMan op 23-04-2026 07:12 ]

[Yakolev]

De Gripen is zo goed, dat het al 19 keer niet gekozen is door landen. Peru gaat voor nieuwe F-16 straaljagers.

🇺🇸🇵🇪 Gripen fails another bid

Pucara reports that Peru has signed the FMS Letter of Offer & Acceptance for F-16. https://t.co/cpveyM3nXq pic.twitter.com/rH8eMPcqcf

— Colby Badhwar (@ColbyBadhwar) 20 april 2026

[thomskipsp]

Yakolev schreef op donderdag 23 april 2026 @ 11:38:
De Gripen is zo goed, dat het al 19 keer niet gekozen is door landen. Peru gaat voor nieuwe F-16 straaljagers.

[X]

Is wel een heel proces aan vooraf gegaan, nu zijn er zelfs ministers opgestapt om deze deal. Tevens zit er ook een tanker in dit pakket:

"Notably, the deal also features the delivery of a KC-135R"

https://aviationnews.eu/n...16-block-70-fighter-jets/

https://www.scramble.nl/m...-decides-on-f-16-block-70

[Waaj]

Yakolev schreef op donderdag 23 april 2026 @ 11:38:
De Gripen is zo goed, dat het al 19 keer niet gekozen is door landen. Peru gaat voor nieuwe F-16 straaljagers.

[X]

Je kan dezelfde opmerking maken over de Rafale want die is het ook niet geworden:

This is the outcome of a lengthy process in which the other contenders were Saab with the JAS39 Gripen E/F and Dassault with the Rafale F4.

Vaak spelen ook politieke belangen een belangrijke rol in dit soort beslissingen, dus je opmerking is naar mijn mening te kort door de bocht.

[dawg]

Waaj schreef op dinsdag 21 april 2026 @ 15:21:
Ik ben geen fan van de F35, maar ik denk dat de keuze destijds voor de F35 goed te verdedigen is.

In het kort, de opties die op tafel lagen waren de F18 (ontwerp heeft dezelfde leeftijd als de F16), de Rafale (ontwerp begin jaren '90), de Gripen (ontwerp medio jaren '90) en de F35 (ontwerp eind jaren '00)¹. Rafale en F18 vielen onder andere af omdat de voorkeur ging naar een éénmotorige jet. En daarnaast was er de wens dat er gedurende enkele decennia updates en onderdelen beschikbaar zouden zijn. Als je dan de keuze hebt tussen een straaljager van een kleine fabrikant uit een niet-Navo land die in beperkte oplage gebouwd wordt, of een gloednieuw ontwerp waarvan er naar verwachting enkele duizenden van gebouwd gaan worden dan is de keuze voor de F35 (ook door andere Europese landen) goed te verdedigen. En specifiek voor Nederland speelde waarschijnlijk de nucleaire taak die de luchtmacht heeft ook nog een rol, de gedachte dat Amerikaanse kernwapens onder een Zweedse of nog erger een Franse straaljager worden gehangen zal binnen het Pentagon ook niet goed zijn gevallen.

Zoals hierboven al gezegd koop je je materieel voor de lessen geleerd uit de vorige oorlog. Dus de vraag die wij ons moeten stellen is of de F35 in de eerste twee jaar van de Oekraïne-oorlog van doorslaggevend belang zou zijn geweest als wij waren aangevallen en niet Oekraïne, en niet of de F35 in deze fase van de Oekraïne-oorlog nog een doorslaggevende factor zou zijn. Ik ben van mening dat het antwoord op die eerste vraag in ieder geval een overtuigend "ja" zou zijn geweest.

Ik kan de bron niet meer vinden [zie bron in edit] maar rond de aanschaf van de F35 was de luchtmacht van mening dat zij 116 straaljagers² nodig hadden om haar taken uit te voeren. Wij hebben momenteel 57 F35's (geleverd en in bestelling). Mocht er gekozen worden om tot die 116 jets uit te breiden dan hoop ik dat er niet wordt gekozen om het aantal F35's op te hogen maar dat de lessen van de Oekraïne-oorlog worden meegenomen in de besluitvorming.

edit:
Bron: Tweede kamer, Eindrapport Actualisering Vervanging F-16.
¹ De Eurofighter is ook meegenomen in de vergelijking.
² In 2001 werd uitgegaan van 120 toestellen, in 2008 van 85 toestellen.

Volgens dit artikel heeft Nederland eind vorig jaar een overeenkomst getekend voor zogenaamde “wingman drones” voor de F-35, die als ik het goed begrijp door de F-35 piloot aangestuurd worden.

De eerste prototypes vliegen al rond en lijken veel op de straaljagers zoals we die kennen. Ze zijn iets kleiner en er ontbreekt één cruciaal onderdeel: een cockpit. In plaats daarvan zijn deze gevechtsdrones uitgerust met slimme computers waarmee ze straks opereren als zogenoemde wingman van een F-35.

De F-35-vliegers kunnen meerdere van deze drones meenemen en geven ze opdrachten. Het is de bedoeling dat de drones zelfstandig die missies uitvoeren boven gevaarlijke gebieden. Het gaat dan bijvoorbeeld om het verstoren van vijandelijke radar met speciale sensoren. Of het observeren van een aangewezen gebied. Maar ze moeten ook in staat kunnen zijn om precisiebombardementen uit te voeren of vijandelijke toestellen uit de lucht te schieten wanneer een jachtvlieger daar toestemming voor geeft.

[ Voor 12% gewijzigd door dawg op 23-04-2026 14:49 ]

[NiGeLaToR]

arie_papa schreef op woensdag 22 april 2026 @ 19:51:
Interessant draadje over hoe remote tegenwoordig drones kunnen worden bestuurd:

[Bluesky]


[...]

Oorlog voeren vanuit je thuiskantoor is zeker geen utopie meer. Al is ook dat een verouderde visie met oog op autonomie, wellicht.

Dit is zo'n disruptief innovatiemoment waarin er veel kansen zijn en binnenkort veel teleurstellingen. Al blijft het vooralsnog zo dat op de grond uiteindelijk iemand met modderige schoenen, een AK en een bajonet de strijd beslecht om de vierkante meter.

[Yucon]

NiGeLaToR schreef op donderdag 23 april 2026 @ 15:03:
[...]
Al blijft het vooralsnog zo dat op de grond uiteindelijk iemand met modderige schoenen, een AK en een bajonet de strijd beslecht om de vierkante meter.

Is dat zo? Heeft infanterie echt perse voeten nodig? In wezen is (conceptueel) een drone met machinegeweer eronder niet heel veel anders dan een soldaat van vlees en bloed. Dat het nu misschien nog niet helemaal op die manier werkt doet daar niets aan af.

En niets houdt je tegen om 100 van die dingen met een drone-vrachtauto naar het front te brengen.

[NiGeLaToR]

Yucon schreef op donderdag 23 april 2026 @ 15:12:
[...]

Is dat zo? Heeft infanterie echt perse voeten nodig? In wezen is (conceptueel) een drone met machinegeweer eronder niet heel veel anders dan een soldaat van vlees en bloed. Dat het nu misschien nog niet helemaal op die manier werkt doet daar niets aan af.

En niets houdt je tegen om 100 van die dingen met een drone-vrachtauto naar het front te brengen.

Vooralsnog dus: in de droneoorlog die in Oekraïne is ontstaan wordt grond nog wel bezet door mensen. Vraag is ook wat de grond waard is als beide partijen gewoon het slagveld volgooien met robots die alles wat beweegt overhoop gaan schieten

Tis een interessante gedachte: uiteindelijk zal degene met de meeste resources winnen, of dat nu mensen of robots zijn.

[Tens]

De volgende ontwikkeling: air launched drone interceptors

An-28 armed with interceptor drones goes hunting for Russian Shaheds

Ukraine has converted an Antonov An-28 light turboprop aircraft into an airborne drone interceptor platform, arming it with drone-launched interceptors to hunt Russian Shahed long-range one-way attack drones in flight. The effort — documented in footage published by well-known Ukrainian pilot and volunteer Tymur Fatkullin — represents one of the most unconventional counter-drone solutions to emerge from the war.

Hele verhaal: https://defence-blog.com/...ting-for-russian-shaheds/


also:

Ukraine's TOR A mothership goes operational with interceptor drones

The Defense Forces of Ukraine have officially begun deploying the Ukrainian-made TOR A unmanned aerial complex as an airborne carrier for interceptor drones. The platform, developed by Altair Technologies, is… pic.twitter.com/fPdnuV80e7

— WarDroneX (@WarDroneXX) 23 april 2026

[ Voor 3% gewijzigd door Tens op 24-04-2026 08:16 ]

[brecht_vb]

@Tens nog even en men gooit die drones uit een Yak-52 op zoek naar de shahed in de buurt.

Handige aan dit is dat die drones niet meer moeten opstijgen, dat is duur in batterijcapaciteit.

[mr thee]

Worden de Mother ships toch weer realiteit, alleen dit keer met 100en of 1000en drones om je vijand mee te bestoken.

Deze dan niet deze was wat groot, maar meer iets wat je in een 747 kan proppen

[Brent]

NATO awards AWACS replacement contract to Saab and Bombardier