De duurzame kroeg deel 5

[reneeke1970]

dunklefaser schreef op maandag 8 december 2025 @ 11:41:
@Technician- Gestoord? - Zijn IR-panelen verkopers dat niet allemaal - meer of minder?
Maar wat maakt deze specifieke verkoper totaal gestoord?

KTN - de YT-filmpjes zijn misschien ook leuk, maar overtuigen mij vaak niet.

Wat hebben jullie tegen ir panelen? Ze werken prima

[Dreamvoid]

Het is vrij dure manier van verwarmen, vergeleken met gas of warmtepomp, en ook het minst milieuvriendelijk (aangezien de marginale kWh in de winter vrijwel volledig uit aardgas komt).

[ Voor 46% gewijzigd door Dreamvoid op 08-12-2025 11:50 ]

[reneeke1970]

Dreamvoid schreef op maandag 8 december 2025 @ 11:47:
Het is vrij dure manier van verwarmen, vergeleken met gas of warmtepomp.

Valt reuze mee, stukken minder dan een elektrische kachel met gloei staaf.
En niet overal is gas of wp aanwezig.
Dus het is een fantastisch product met veel toepassingen

[Dreamvoid]

Valt reuze mee, stukken minder dan een elektrische kachel met gloei staaf.

? De efficiency tussen die twee is hetzelfde.

[reneeke1970]

Dreamvoid schreef op maandag 8 december 2025 @ 11:51:
[...]

? De efficiency tussen die twee is hetzelfde.

Nee hoor, dan heb je duidelijk beide producten niet zelf in gebruik

[Dreamvoid]

Kan je een voorbeeld geven (datasheet etc) dat de verwarmingsefficiency hoger ligt?

[dunklefaser]

Ik heb persoonlijk niets tegen IR-straling, in tegendeel, soms is dit de enige manier om doelgericht
en lokaal iets te verwarmen. - Maar deze IR-paneelverkopers verkopen vaak gebakken lucht - of eigenlijk niet.

[reneeke1970]

Dreamvoid schreef op maandag 8 december 2025 @ 11:58:
Kan je een voorbeeld geven (datasheet etc) dat de verwarmingsefficiency hoger ligt?

Nee, ik doe dingen in praktijk, dit in tegenstelling tot alle theorie nerds hier, en dan maar een oordeel vellen

[Dreamvoid]

Tsja, op die manier komen we er natuurlijk nooit. Hele volksstammen kopen dan een IR paneel, en vragen zich vervolgens af waarom hun elektriciteitsrekening zo hoog is.

[BarryH]

Dreamvoid schreef op maandag 8 december 2025 @ 12:22:
Tsja, op die manier komen we er natuurlijk nooit. Hele volksstammen kopen dan een IR paneel, en vragen zich vervolgens af waarom hun elektriciteitsrekening zo hoog is.

Pas geleden een praktijk onderzoek gezien.
Iets van 20 appartementen
Cop2 bij bewust gebruik (obv vgl met gas met aanname 8kwh warmte per m3)
Bij laag warmte gebruik kan het best een logische keuze zijn (bv <300m3 p jr)

[Proton_]

Onderliggende theorie (@reneeke1970 )is dat comfort grotendeels bepaald wordt door de Mean Radiant Temperature - de warmtestralingsbalans tussen jou en de omgeving. De makkelijkste manier om die MRT in orde te krijgen is door de hele omgeving op te stoken tot een graad of 20, maar het kan ook anders: door een klein oppervlak heel heet te maken, kan de rest koud blijven.

Met straalkachels (IR panelen, terrasverwarmers, kampvuur, warmtelampen etc) kun je bij een koude omgeving toch nog comfortabel zitten. Sleutel is daar dat alle blote huid bestraald wordt en de rest goed bekleed.

Omdat warmteverlies van je huis afhankelijk is van de omgevingstemperatuur in verhouding tot de buitentemperatuur kan je dus met goed toegepaste IR stralers je warmteverlies verminderen. Een thermostaat is dus niet leidend en een besparing is er alleen als er niet meer oppervlak dan nodig wordt bestraald en de rest van de ruimte dus koud blijft.
Voor vochthuishouding is alsnog wel een hogere lucht- en oppervlaktetemperatuur nodig.

[Technician-]

dunklefaser schreef op maandag 8 december 2025 @ 11:41:
@Technician- Gestoord? - Zijn IR-panelen verkopers dat niet allemaal - meer of minder?
Maar wat maakt deze specifieke verkoper totaal gestoord?

KTN - de YT-filmpjes zijn misschien ook leuk, maar overtuigen mij vaak niet.

Heb je de reacties niet gelezen?

Van de week berichtte hij dat airco’s 5000kwh per uur verbruiken.

En in bovenstaande bericht reageert iemand die zegt dat IR panelen COP 1 zijn. En hij reageert dat hij een team van advocaten eropaf stuurt.
Iig mensen met een grote amusement waarde.

[assje]

reneeke1970 schreef op maandag 8 december 2025 @ 12:14:
Nee, ik doe dingen in praktijk, dit in tegenstelling tot alle theorie nerds hier, en dan maar een oordeel vellen

Theorie beschrijft zaken die in de praktijk worden waargenomen. Als jij op totaal andere conclusies uitkomt begrijp je de materie waarschijnlijk niet zo goed en overzie je de definities niet.

[assje]

Dreamvoid schreef op maandag 8 december 2025 @ 11:51:
? De efficiency tussen die twee is hetzelfde.

Efficientie v.s. effectiviteit. En zo praten we direct volledig langs elkaar heen.

[ Voor 11% gewijzigd door assje op 08-12-2025 13:44 ]

[dunklefaser]

Technician- schreef op maandag 8 december 2025 @ 13:24:
[...]

Heb je de reacties niet gelezen?

Van de week berichtte hij dat airco’s 5000kwh per uur verbruiken.

En in bovenstaande bericht reageert iemand die zegt dat IR panelen COP 1 zijn. En hij reageert dat hij een team van advocaten eropaf stuurt.
Iig mensen met een grote amusement waarde.

Ik lees de reacties op LI niet allemaal - hiervoor moet ik inloggen.
Maar jouw samenvatting voldoet - hij lijkt zo gek als een (IR-)deur
En zeker niet gehinderd door enige vorm van kennis.

[reneeke1970]

Proton_ schreef op maandag 8 december 2025 @ 13:18:
Onderliggende theorie (@reneeke1970 )is dat comfort grotendeels bepaald wordt door de Mean Radiant Temperature - de warmtestralingsbalans tussen jou en de omgeving. De makkelijkste manier om die MRT in orde te krijgen is door de hele omgeving op te stoken tot een graad of 20, maar het kan ook anders: door een klein oppervlak heel heet te maken, kan de rest koud blijven.

Met straalkachels (IR panelen, terrasverwarmers, kampvuur, warmtelampen etc) kun je bij een koude omgeving toch nog comfortabel zitten. Sleutel is daar dat alle blote huid bestraald wordt en de rest goed bekleed.

Omdat warmteverlies van je huis afhankelijk is van de omgevingstemperatuur in verhouding tot de buitentemperatuur kan je dus met goed toegepaste IR stralers je warmteverlies verminderen. Een thermostaat is dus niet leidend en een besparing is er alleen als er niet meer oppervlak dan nodig wordt bestraald en de rest van de ruimte dus koud blijft.
Voor vochthuishouding is alsnog wel een hogere lucht- en oppervlaktetemperatuur nodig.

Ik verwarm 15 m2 ,en niet op gevoel temperatuur maar gewoon met ruimte thermostaat op 20 graden.
Eerst met zon elektrische kachel, zelfs met ventilator, maar dat was 4/5 kWh per dag en windkracht 6 hele tijd haha.
Toen een 700 watt ir plaat, en toen was het nog maar 2/3 kWh per dag. En geen wind meer.
Dus ir is vele malen effectiever, ook al is beide cop 1

[Proton_]

@reneeke1970 Als je de thermostaat dichter bij de plaat zet wordt het nog zuiniger.

Hier springt de thermostaat 0.5° omhoog als de TV op een meter afstand aangaat en dat is nog geen 100W. Als IR paneel: oppervlaktetemperatuur 28°C.

[Termy]

reneeke1970 schreef op maandag 8 december 2025 @ 16:47:
[...]

Ik verwarm 15 m2 ,en niet op gevoel temperatuur maar gewoon met ruimte thermostaat op 20 graden.
Eerst met zon elektrische kachel, zelfs met ventilator, maar dat was 4/5 kWh per dag en windkracht 6 hele tijd haha.
Toen een 700 watt ir plaat, en toen was het nog maar 2/3 kWh per dag. En geen wind meer.
Dus ir is vele malen effectiever, ook al is beide cop 1

Stond je kachelventilator ook op de thermostaat gemikt ?

[reneeke1970]

Termy schreef op maandag 8 december 2025 @ 17:01:
[...]


Stond je kachelventilator ook op de thermostaat gemikt ?

Die had ook een eigen thermostaat, aan de achterkant

[reneeke1970]

Proton_ schreef op maandag 8 december 2025 @ 17:00:
@reneeke1970 Als je de thermostaat dichter bij de plaat zet wordt het nog zuiniger.

Hier springt de thermostaat 0.5° omhoog als de TV op een meter afstand aangaat en dat is nog geen 100W. Als IR paneel: oppervlaktetemperatuur 28°C.

Ja in het begin hing hij te dichtbij, nu op twee meter afstand (zijwaarts) en dan gaat het wel

[Wozmro]

De onvolprezen Auke Hoekstra.

Een lezing: YouTube: Regiotour 2025: Auke Hoekstra geeft energie college

[Ronald.42]

Wozmro schreef op woensdag 10 december 2025 @ 19:54:
De onvolprezen Auke Hoekstra.

Een lezing: YouTube: Regiotour 2025: Auke Hoekstra geeft energie college

ZZ top.

[AMDFreak]

Ik gebruik al jaren (+/- 15 jaar) klikaan/klikuit schakelaars voor de verlichting in de woonkamer.
En als ik naar bed ga, druk ik op een knopje van de AB en alle "accessores/" lampjes gaan uit. Echter begint de AB steeds meer kuren te vertonen.

Nu wil ik dit setje gaan vervangen voor wat nieuws, en vind het leuk om te kunnen meten e.d. maar vind een AB erbij wel erg fijn/makkelijk.. ook voor de oppas of als je gewoon gezellig overdag de kerstboom aan wilt hebben.
Mijn ogen zijn gevallen opde TP-Link Tapo, leuk om je energie verbruik te kunnen meten en de koppeling met home-assistent is ook leuk (ook al maak ik er maar weinig gebruik van).
Maar ik wil eigenlijk gewoon een setje met slimme-stekkers en een AB.. Maar dat is maar lastig te vinden, iemand een alternatief?

[DjoeC]

AMDFreak schreef op woensdag 17 december 2025 @ 10:45:
Ik gebruik al jaren (+/- 15 jaar) klikaan/klikuit schakelaars voor de verlichting in de woonkamer.
En als ik naar bed ga, druk ik op een knopje van de AB en alle "accessores/" lampjes gaan uit. Echter begint de AB steeds meer kuren te vertonen.

Nu wil ik dit setje gaan vervangen voor wat nieuws, en vind het leuk om te kunnen meten e.d. maar vind een AB erbij wel erg fijn/makkelijk.. ook voor de oppas of als je gewoon gezellig overdag de kerstboom aan wilt hebben.
Mijn ogen zijn gevallen opde TP-Link Tapo, leuk om je energie verbruik te kunnen meten en de koppeling met home-assistent is ook leuk (ook al maak ik er maar weinig gebruik van).
Maar ik wil eigenlijk gewoon een setje met slimme-stekkers en een AB.. Maar dat is maar lastig te vinden, iemand een alternatief?

Ik heb voor de kerstverlichting Zigbee spul van de Ikea in de aanbieding gehaald. Schakelt automatisch in/uit via HA en ik heb er een losse schakelaar bij (ook Zigbee) waarmee ik het ook nog handmatig kan omzetten. Gisteren ook 2 Ikea Inspelning voor de garagedeuren gehangen. De automatische aandrijving daavan (oud...) gebruikt 6-8W (x2 dus) in standby. Omdat de auto vrijwel altijd buiten staat worden de motoren nu spanningloos tussen 21-07 uur en in de winter misschien wel de hele dag. Ook hier: Ik kan ze de hele dag stroomloos maken maar moet dan met een Zigbee afstandsbediening eerst spanning inschakelen, daarna met de afstandsbediening van de deur (of de drukknop binnen) de deur open/dicht laten gaan.

Mijn KaKu gebruik ik sporadisch in de zomer voor de waterpomp. Handig om van afstand aan/uit te kunnen zetten, kan ook via Zigbee maar ik heb nu eenmaal die KaKu

O ja, voor wat er zo aan Zigbee is: https://www.zigbee2mqtt.io/supported-devices/

[Sjamo]

AMDFreak schreef op woensdag 17 december 2025 @ 10:45:
Ik gebruik al jaren (+/- 15 jaar) klikaan/klikuit schakelaars voor de verlichting in de woonkamer.
En als ik naar bed ga, druk ik op een knopje van de AB en alle "accessores/" lampjes gaan uit. Echter begint de AB steeds meer kuren te vertonen.

Nu wil ik dit setje gaan vervangen voor wat nieuws, en vind het leuk om te kunnen meten e.d. maar vind een AB erbij wel erg fijn/makkelijk.. ook voor de oppas of als je gewoon gezellig overdag de kerstboom aan wilt hebben.
Mijn ogen zijn gevallen opde TP-Link Tapo, leuk om je energie verbruik te kunnen meten en de koppeling met home-assistent is ook leuk (ook al maak ik er maar weinig gebruik van).
Maar ik wil eigenlijk gewoon een setje met slimme-stekkers en een AB.. Maar dat is maar lastig te vinden, iemand een alternatief?

We gebruiken hier Homewizard voor meten energieverbruik, en we gebruiken oa kWh-meters en slimme stekkers daarvoor. We hebben altijd een paar slimme stekkers in de la voor het meten van nieuwe apparatuur,en in deze tijd gebruiken we het voor meten en in- en uitschakelen van de kerstverlichting. Werkt hier goed.

[silverball]

Gisterenavond had ik beloofd om bij vaderlief de arotherm en unitower warmtepompinstallatie in bedrijf te stellen nadat hij de waterzijdige installatie had uitgevoerd, zoals uitgetekend.

Opzich wel redelijk werk, de diameters klopte, geen knietjes gebruikt, echt strak gebeugeld, alles uit het zicht, alles mooi in de kruipruimte geïsoleerd, nieuwe rvs vvw verdeler hing er mooi bij, dus redelijk wat ik voor ogen had in de mooie nieuwe technische ruimte die we afgelopen herfst hebben gerealiseerd.

Gisteren zou hij alles klaar hebben voor controle en inbedrijfstelling zodat het warm is met kerst (handige timing!) Nou dat was een lange avond

• Meerdere plekken geen vlakafdichtingpakking
• Hier en daar taps en cilindrisch door elkaar gebruikt (mazzel dat zijn schroefdraad nog goed is)
• Loctite waar een pakking moet
• Aanvoer retour omgewisseld richting de radiatoren

Anyway overal waar een schroefverbinding was, was iets mis. . Uiteindelijk gecorrigeerd en om 0:00 kon de boel ingeschakeld worden. Testprogramma doorlopen, ontlucht, en ja hoor; de warmtepomp gaat aan......voor heel even.

De warmtepomp was niet aan te slingeren vanaf de regelunit en de thermostaat. Geen storing, helemaal niks. Uiteindelijk maar uit wanhoop de warmtepomp geforceerd op Ta 55 en de driewegklep handmatig op SWW gezet. Toen werd de vloerverwarmingretour warm

Bingo, aanvoer en retour richting de warmtepomp zullen omgedraaid zitten. Ik heb gevraagd of hij m maar weer wilt afschakelen, aftappen en dan morgen omdraaien en vullen; ik wilde graag naar bed. Geen idee wat er verder nog gebeurd is, ik kreeg om 3h nog wel een WA-bericht "joepie, warm water!", dus vermoedelijk loopt hij nu.

Wat een armoede, ding is nog steeds niet ingeregeld. Kan er beter volgende keer constant bij gaan zitten of anders helemaal zelf doen. Super apart, heb als kind wel vaker CV en VVW met hem aangelegd, maar nu zit alles vol met "domme" fouten.

[Bravertal]

Kan het kwaad als ik mijn zonnepanelen van half april tot begin september uitzet?

Na salderen wil ik dit gaan doen, althans bij mijn panelen op oost en zuid (samen 1 omvormer). Mijn panelen op Noord (aparte omvormer) leveren genoeg op qua verbruik. Ik wil dit doen in combinatie met een batterij (vermoedelijk Marstek). Deze periode draai ik dan NOM. Voor en na deze periode wil ik mijn panelen op zuid en oost weer aanzetten.

Ik wil dit doen omdat vanaf half april tot half september mijn panelen op zuid en oost ongeveer 5.000 kWh opleveren en dan dus niet, oftewel geen terugleverboete.

Is dit een logische redenatie?

[reneeke1970]

Bravertal schreef op woensdag 24 december 2025 @ 10:53:
Kan het kwaad als ik mijn zonnepanelen van half april tot begin september uitzet?

Na salderen wil ik dit gaan doen, althans bij mijn panelen op oost en zuid (samen 1 omvormer). Mijn panelen op Noord (aparte omvormer) leveren genoeg op qua verbruik. Ik wil dit doen in combinatie met een batterij (vermoedelijk Marstek). Deze periode draai ik dan NOM. Voor en na deze periode wil ik mijn panelen op zuid en oost weer aanzetten.

Ik wil dit doen omdat vanaf half april tot half september mijn panelen op zuid en oost ongeveer 5.000 kWh opleveren en dan dus niet, oftewel geen terugleverboete.

Is dit een logische redenatie?

Nee, want de vergoeding is altijd nog hoger dan de boete. Als dat niet is moet je ander contract nemen...

[Bravertal]

reneeke1970 schreef op woensdag 24 december 2025 @ 11:52:
[...]

Nee, want de vergoeding is altijd nog hoger dan de boete. Als dat niet is moet je ander contract nemen...

Contract bij GC verloopt per juni 2027. Dit is nog zonder terugleverkosten. Tzt maar eens kijken hoe het zit met TLV en terugleverkosten. Op zich is uitzetten dan wel beter voor de maatschappij denk ik (minder net congestie toch?).

[SebastiaanPs]

Bravertal schreef op woensdag 24 december 2025 @ 10:53:
Kan het kwaad als ik mijn zonnepanelen van half april tot begin september uitzet?

Na salderen wil ik dit gaan doen, althans bij mijn panelen op oost en zuid (samen 1 omvormer). Mijn panelen op Noord (aparte omvormer) leveren genoeg op qua verbruik. Ik wil dit doen in combinatie met een batterij (vermoedelijk Marstek). Deze periode draai ik dan NOM. Voor en na deze periode wil ik mijn panelen op zuid en oost weer aanzetten.

Ik wil dit doen omdat vanaf half april tot half september mijn panelen op zuid en oost ongeveer 5.000 kWh opleveren en dan dus niet, oftewel geen terugleverboete.

Is dit een logische redenatie?

Je zit in de duurzame kroeg hè. Allemaal duurzame energie die dan niet wordt opgewekt. Er is niet op alle momenten een overschot.

Duurzamer alternatief:
- dynamisch contract nemen
- bij negatieve stroomprijzen de omvormer laten terugregelen naar netto 0 import op je aansluiting of, als dat niet kan, de omvormer laten afschakelen tijdens die uren

[BarryH]

@Bravertal voor netcongestie kan de omvormer zichzelf al terug regelen /uitzetten. Dus daarvoor hoef je niets te doen.

[ Voor 4% gewijzigd door BarryH op 24-12-2025 16:12 ]

[dunklefaser]

Provincies kunnen in 2050 stroomvraag niet dekken door te snel groeiende vraag
"De elektriciteitsvraag in Nederlandse provincies groeit zo explosief dat hun eigen plannen onhaalbaar worden. In sommige regio’s stijgt de vraag tot 400 procent richting 2050. Dat blijkt uit onderzoek van CE Delft."

"Het zal mijn tijd wel duren en na mij de zondvloed (of de stijgende zeespiegel etc.)"
zou menigeen bij deze berichtgeving rond de jaarwisseling wel kunnen denken.
Hoe denken de tweakers hier over deze doemscenario's?

[BarryH]

dunklefaser schreef op zondag 28 december 2025 @ 18:49:
Provincies kunnen in 2050 stroomvraag niet dekken door te snel groeiende vraag
"De elektriciteitsvraag in Nederlandse provincies groeit zo explosief dat hun eigen plannen onhaalbaar worden. In sommige regio’s stijgt de vraag tot 400 procent richting 2050. Dat blijkt uit onderzoek van CE Delft."

"Het zal mijn tijd wel duren en na mij de zondvloed (of de stijgende zeespiegel etc.)"
zou menigeen bij deze berichtgeving rond de jaarwisseling wel kunnen denken.
Hoe denken de tweakers hier over deze doemscenario's?

Ik zit het te lezen en mijn indruk is dat dus de provinciale plannen tav economische activiteit niet kloppen met de scenario's van de netbeheerders.
Tegelijkertijd vraag ik me af of er niet ergens nog wat aan primaire energie versus verbruikte energie voor een doel gerekend moet worden. Hernieuwbaar + kern = ca. 15% van het NL verbruik van primaire energie, elektra is dus meer dan dat. dus minder dan 85% is fossiel en niet elektrisch, stel delen door 3 voor verliezen: dan mist 28%..... Dat zou E vraag x 3 zijn....

[Termy]

Ik vraag me vooral af of ze wel rekening houden met exponentieel groeiende duurzame opwek. Hiermee gaat het vaak mis met dit soort langjarige voorspellingen.

[Mjier]

In het artikel staat dat uit het onderzoek kwam dat de duurzame opwekcapaciteit zou moeten vertienvoudigen, wat volgens de onderzoekers onmogelijk is. Verder in het artikel gaat het veel over ruimte en netcapaciteit. Dat zijn in mijn ogen echt andere dingen.
Dat wij op provincieniveau niet voldoende duurzame energie kunnen opwekken lijkt mij geen nieuws. Ook in het verleden hebben we altijd al energie van elders gehaald. Hout werd buiten de stad gekapt, turf in de laagveengebieden (de huidige plassen en polders, en Drenthe) gewonnen, steenkool uit Limburg, gas uit Groningen. Het hele idee dat we een doelstelling op provinciaal niveau hebben voor duurzame energie is in mijn ogen een gladde afschuifactie van Rutte geweest, die duurzame opwek van een rijksprobleem een provinciaal probleem wilde maken.
Als ik verder lees dat de milieubeweging de opdrachtgever is van het onderzoek, lijkt mij dit vooral een politieke boodschap dat energieintensieve industrie en datacenters beperkt zouden moeten worden omdat er lokaal te weinig duurzame energie opgewekt kan worden.

[Skyaero]

Hier het daadwerkelijke rapport die de lutsers van Solar Magazine vergeten zijn om naar te verwijzen:
https://ce.nl/wp-content/...inciale-schaarste_def.pdf

Belangrijkste resultaat:


Waar CE Delft dan de conclusie uit trekt:

Een voorbeeld hiervan zijn datacenters: de elektriciteitsvraag groeit volgens de scenario’s
van ongeveer 13 PJ nu naar 200 tot 280 PJ in 2050 (12% van de totale Nederlandse elek-
triciteitsvraag). Tegelijkertijd leveren zij relatief weinig economische toegevoegde waarde
in termen van bbp en werkgelegenheid.

Feitelijk klopt het, maar er zit net even te veel cherry-picking mogelijkheden in voor de opdrachtgever. Precies wat er nu gebeurd.

[Maasluip]

dunklefaser schreef op zondag 28 december 2025 @ 18:49:
Provincies kunnen in 2050 stroomvraag niet dekken door te snel groeiende vraag
"De elektriciteitsvraag in Nederlandse provincies groeit zo explosief dat hun eigen plannen onhaalbaar worden. In sommige regio’s stijgt de vraag tot 400 procent richting 2050. Dat blijkt uit onderzoek van CE Delft."

"Het zal mijn tijd wel duren en na mij de zondvloed (of de stijgende zeespiegel etc.)"
zou menigeen bij deze berichtgeving rond de jaarwisseling wel kunnen denken.
Hoe denken de tweakers hier over deze doemscenario's?

Dat de vraag zoveel stijgt geloof ik wel. Pre-warmtepomp deed ik 7 kWh per dag, met dagen zoals nu doe ik makkelijk 25 kWh per dag. En dan heb ik het laden van de auto nog niet meegerekend. Als je de energietransitie compleet maakt dan is een 4-5x hogere vraag echt niet exorbitant.
Je moet je ook bedenken dat je het elektriciteitsnet op de pieken moet dimensioneren, niet op de gemiddelden. Nu vriest het nog maar minimaal. Als het een keer een week -5 tot -10 is dan heb je die vraag wel nodig.

Termy schreef op zondag 28 december 2025 @ 21:04:
Ik vraag me vooral af of ze wel rekening houden met exponentieel groeiende duurzame opwek. Hiermee gaat het vaak mis met dit soort langjarige voorspellingen.

Die opwek doet niets voor de distributie naar de eindklant toe. Alleen als de zon schijnt dan kan het zijn dat het verbruik naar 0 gaat. Maar in de winter schijnt die zon niet altijd. Sterker nog: 2/3e van de dag is het donker.
En ook die windmolens voeden niet in op de laagspanning hier in de straat.
En ja, ik denk dat het net dat op verschillende plekken nog niet aan kan.

[ Voor 17% gewijzigd door Maasluip op 29-12-2025 11:53 ]

[Wozmro]

Hadden we hetzelfde debat niet met de opkomst van het internet?

Toen las ik ook artikels met als titel: 'binnen X jaar verbruikt het internet meer dan het totale stroomverbruik in Nederland!'.

En ja, het elektriciteitsverbruik zal wel stijgen maar tegelijk kan je met dezelfde hoeveelheid energie ook wel meer gedaan krijgen.

In 2015 zat ik op iets van 10.000kWh aan energie afgenomen van het net (gas+elektriciteit).
Dit jaar zal ik uitkomen op ongeveer 1000kWh afgenomen van het net(enkel elektriciteit+eigen PV). En als er een batterij bijkomt zal het nog zakken.

Er gebeurd momenteel zodanig veel tegelijk op gebied van energie:
- steeds meer zon en wind.
- steeds meer batterijen (de dynamiek van batterijen in het elektriciteitsnet wordt naar mij mening sterk onderschat)
- opwek en opslag steeds meer decentraal.
- steeds meer inspelen op elektriciteit afnemen aan de laagste actuele prijs.

Kortom: iedere extrapolatie verder dan pakweg een jaar in de toekomst neem ik met een hele grote foutenmarge in het achterhoofd.

[dunklefaser]

Wij hebben pas dan voldoende energie als het voor een start-up loont
om waterstof om te zetten in water - en verder niets

[Mjier]

dunklefaser schreef op maandag 29 december 2025 @ 12:41:
Wij hebben pas dan voldoende energie als het voor een start-up loont
om waterstof om te zetten in water - en verder niets

Dat is wel een gat in de markt. Je vliegt met een zeppelin naar een plek waar het erg droog is, steekt een peuk op, en voila, waterdamp!

[BarryH]

Hier van 6.5k kWh van het net in 2009 naar 6.0k kWh van het net in 2024+.
Wel meer in de winter, maar ook incl. verwarmen en de meeste auto kilometers......

[Wozmro]

dunklefaser schreef op maandag 29 december 2025 @ 12:41:
Wij hebben pas dan voldoende energie als het voor een start-up loont
om waterstof om te zetten in water - en verder niets

Steeds de doelpalen verplaatsen hoort er ook bij.

Ik kan dat ook:
We hebben pas voldoende energie als we de 11 stedentocht kunnen houden in de zomer. Gewoon kwestie van de waterlopen op het parcours voldoende af te koelen tot ze bevriezen.

Kan er iemand beter?

[antonboonstra]

In 2010 had ik nog 1510 kWh nodig vanuit het elektriciteitsnet. Dat is dit jaar ongeveer hetzelfde met 1501 kWh (+ nog 3 dagen). Daarbij bespaar ik t.o.v. 2010 echter ook nog ca 900 m3 aardgas en 540 liter diesel en lever ik ruim 3000 kWh terug aan het elektriciteitsnet. En die teruggeleverde kWh-en waren zeker niet waardeloos, als je kijkt naar de gemiddelde prijzen per maand (bruto Day Ahead prijzen excl. belastingen)

Maand	Teruglevering [kWh]	Terugleverprijs per kWh
2025-01	36,44	€ 0,1092
2025-02	59,34	€ 0,1104
2025-03	241,9	€ 0,0695
2025-04	319,7	€ 0,0581
2025-05	504,62	€ 0,0577
2025-06	507,9	€ 0,0572
2025-07	567,92	€ 0,0791
2025-08	527,23	€ 0,0627
2025-09	335,84	€ 0,0652
2025-10	52,52	€ 0,0952
2025-11	5,86	€ 0,1069
2025-12	0,74	€ 0,0799
Totaal	3160	€ 0,066

[Termy]

Maasluip schreef op maandag 29 december 2025 @ 11:51:
Die opwek doet niets voor de distributie naar de eindklant toe. Alleen als de zon schijnt dan kan het zijn dat het verbruik naar 0 gaat. Maar in de winter schijnt die zon niet altijd. Sterker nog: 2/3e van de dag is het donker.
En ook die windmolens voeden niet in op de laagspanning hier in de straat.
En ja, ik denk dat het net dat op verschillende plekken nog niet aan kan.

Hm, ik las het niet puur als een distributieprobleem. Maar goed, dan nog kun je je afvragen over zo'n voorspelling wel relevant is. Volgens Auke Hoekstra niet iig.

[Maasluip]

Wozmro schreef op maandag 29 december 2025 @ 12:32:

En ja, het elektriciteitsverbruik zal wel stijgen maar tegelijk kan je met dezelfde hoeveelheid energie ook wel meer gedaan krijgen.

In 2015 zat ik op iets van 10.000kWh aan energie afgenomen van het net (gas+elektriciteit).
Dit jaar zal ik uitkomen op ongeveer 1000kWh afgenomen van het net(enkel elektriciteit+eigen PV). En als er een batterij bijkomt zal het nog zakken.

Zoals ik al zeg: gemiddelden werken niet als we het hebben over het dimensioneren van het elektriciteitsnet. Dat je in de zomer heel veel stroom opwekt daar heb je in de winter niets aan.

Vraag: wat was je dagverbruik gisteren? Een stuk meer dan 1000/365 = 2,75 kWh, dat weet ik wel zeker. Daar moet je op dimensioneren.
En ook een batterij helpt niet in het verlagen van de stroomafname als de warmtepomp al 24h/24h draait. Die heeft alleen gedurende een zeer beperkt tijdsvenster enige invloed. Bij mij gisteren 2,5 uur lang geen stroomafname gehad. Maar 's nachts wel constant 1 kW afname. En dat is niet minder als ik wanneer ik geen batterij had gehad.

[Wozmro]

Als ik specifiek kijk naar gisteren 28/12:
10,6kWh afgenomen van het net
4,7kWh opgewekt
0,12kWh teruggeleverd.

Als ik de cijfers voor december 2015 vergelijk met die van 2025:

December 2015:
Elektriciteit: 167kWh
Aardgas: 839kWh

December 2025:
Elektriciteit: 230kWh (enkel netafname, er werd 100kWh opgewekt door de zonnepanelen)
Aardgas: 0kWh

De maximale piekafname qua vermogen was 3,3kW maar dat kwam vooral omdat er op kerstavond stevig gekookt werd.

Zoals reeds gezegd: je kan steeds de doelpalen verplaatsen en dat mag/moet ook. Maar tegelijk is het ook niet zo moeilijk om aan te duiden welke optie het meest efficiënt is.

[dunklefaser]

Wat je persoonlijk doet om elektrische energie en vermogen te beperken is zeker niet onbelangrijk,
maar voor het oplossen van de geschetste problematiek (doemscenario's) natuurlijk niet relevant.
Of bestaan deze doemscenario's alleen in de fantasie van de schrijvers?

[Dreamvoid]

Het is duidelijk dat zowel de vraag als het aanbod van elektriciteit stijgt, maar het netwerk waarover het moet lopen te krap is.

Dat is overigens niet iets nieuws, en is eigenlijk onvermijdelijk: niemand wil betalen voor transportcapaciteit die niet gebruikt wordt, dus distributie loopt meestal achter de feiten aan in een groeimarkt. Denk ook aan autowegen, parkeerplaatsen, laadinfrastructuur, breedband internet, etc: je ziet dat er eerst geinvesteerd wordt in het opbouwen van de de productie en consumptie kant, en pas als er bottlenecks komen, in de distributie. Het is vrijwel onmogelijk om exact zo goed te voorspellen dat je precies passende infrastructuur bouwt: niet te klein dat er bottlenecks komen, niet te groot dat er dure capaciteit onbenut blijft. Je zit per definitie altijd scheef.

Er wordt sowieso altijd geklaagd, transportcapaciteit die te ruim in het jasje zit is "verspilling", te krap is "geen visie".

[Termy]

@Dreamvoid Dat maakt het verhaal van Auke Hoekstra dus zo interessant wmb. Dan is distributie beduidend minder problematisch.

[Dreamvoid]

Uiteindelijk is transport en opslag beide nodig in de distributieketen, en dat is niet enkel bij elektriciteit, ook bij olie of gas. Maar met de groei van nu zitten we krap in allebei, en het duurt even totdat dit is opgelost.

[Proton_]

Het lijkt er op dat met de voortschrijdende techniek er ook een voortschrijdend inzicht is dat de Trias Energetica (eerst besparen, dan het restant zo duurzaam mogelijk opwekken) wat nuance behoeft:
Electrification Over Insulation: Why “Fabric First” Isn’t Climate First

In the US, a 2023 LBNL and Brattle study found that targeted insulation and electrification could cut emissions by 90%. The key was doing just enough insulation to make the business case for a right-sized heat pump. Nothing more.

In the age of heat pumps, are "fabric first" retrofits a thermal bridge too far?

For many years, I have been a loud proponent of ‘fabric first’ and of deep retrofits to the Passivhaus EnerPhit standard, with its promise of delivering low energy bills, comfort, quiet, and good air quality. However, because of the cost, I also recognized that EnerPhit was probably a thermal bridge too far for the millions of homes that have to be upgraded.

Ook op Tweakers komt dit thema regelmatig terug, bijvoorbeeld in Warmtepomp in een woonboerderij uit 1890 .

In het kort, mijn stelling is
de Trias Energetica is verouderd, te simpel en dient zijn doel niet.
Wat vinden jullie?

[dunklefaser]

Mijn, iets positievere stelling zou zijn:
De oude "Trias Energetica" is simpel en ook door de doorsnee Nederlander te begrijpen,
maar niet meer voor de huidige en toekomstige energetische uitdagingen te gebruiken.
Maar wat was het doel van de "Trias Energetica" van toen?

[Proton_]

@dunklefaser
Als ik dit infoblad van RVO aanhoud

In de eenvoudigste vorm ziet de Trias Energetica er zo uit:
• Stap 1. Beperk de energievraag
• Stap 2. Gebruik energie uit hernieuwbare bronnen
• Stap 3. Gebruik eindige (fossiele) energiebronnen
efficiënt
[...]
De stappen worden opeenvolgend genomen, zodanig dat eerst de maatregelen uit stap 1 worden genomen. De eerste stap is gericht op (steden)bouwkundige maatregelen die de vraag verminderen. Het gaat dus om ‘passieve’ maatregelen die geen hulpenergie vragen, zoals goed isoleren, luchtdicht bouwen en zongericht verkavelen

Met als voorbeeld

Een bekend voorbeeld daarvan is de ontwerper die erop gefocust is om warmtepompen te gaan toepassen. Maar omdat zoiets een extra investering vraagt, bezuinigt hij op goede isolatie en luchtdichtheid. Minder goed geïsoleerde gebouwen hebben een grotere warmtevraag, dit betekent een grotere (dus duurdere) warmtepomp. Volgens de berekening voldoet het ontwerp misschien nog wel aan de vereiste EPC, maar het is niet de meest kostenefficiënte oplossing. En een die ook nog eens meer energie verbruikt.

Nu lijkt ironisch genoeg vaak het omgekeerde te gebeuren in retrofit-situaties; isolatie is dan heel duur maar de warmtepomp wordt afgeraden "want na het isoleren is-ie te groot".
Resultaat is dat er jarenlang gas gestookt blijft worden in een matig geïsoleerd huis om maar te sparen voor goede isolatie, terwijl een warmtepomp (desnoods een te kleine) al enorm veel (€, CO2) zou schelen in de tussentijd.

[BarryH]

Proton_ schreef op donderdag 15 januari 2026 @ 13:17:
Het lijkt er op dat met de voortschrijdende techniek er ook een voortschrijdend inzicht is dat de Trias Energetica (eerst besparen, dan het restant zo duurzaam mogelijk opwekken) wat nuance behoeft:
Electrification Over Insulation: Why “Fabric First” Isn’t Climate First

[...]

In the age of heat pumps, are "fabric first" retrofits a thermal bridge too far?

[...]

[Afbeelding]

Ook op Tweakers komt dit thema regelmatig terug, bijvoorbeeld in Warmtepomp in een woonboerderij uit 1890 .

In het kort, mijn stelling is
de Trias Energetica is verouderd, te simpel en dient zijn doel niet.
Wat vinden jullie?

Helemaal waar.

het is gewoon
- eerst enkelglas eruit
- spouwmuurisolatie indien mogelijk
- warmtepomp

verder meer isoleren als je
- toch groot onderhoud moet doen
- je je warmtepomp performance wil verbeteren (warmteverlies omlaag, dus afgiftetemperatuur omlaag

Vooral tot 1500m3 gas is dit gewoon het recept
Boven de 1500m3 gas per jaar en als je zelf de uren levert is er meer te doen (b.v. dakisolatie van binnen van een dak wat nog geen enkele isolatie heeft)

En als je je afgiftetemperatuur wil laten zakken is vaak isoleren een slimmere optie als radiatoren verbeteren (Behalve een T33 van marktplaats halen en zelf ophangen

Hier bij de energiecooperaties in het Gooi zijn we deze inzichten nu ook aan het verwerken in de advisering.

[Mjier]

Ach ja, Is "one size fits all" niet ook wat er in de warmtevisies van onze overheid wordt gepredikt.
In de echte wereld ligt het vaak wat genuanceerder. Is er een kleintje op komst, wordt de zolder verbouwd. Is dat een natuurlijk moment om het dak te isoleren en kierdichting daar aan te pakken.
Wordt de badkamer verbouwd, maak dan gelijk de ventilatie op orde.
Nieuwe vloerbedekking en wandafwerking in de woonkamer, denk aan vloerverwarming en dan misschien gelijk een WP.
Het leven zit vol natuurlijke momenten. Benut die zonder een fixatie op volgorde.

[BarryH]

Mjier schreef op donderdag 15 januari 2026 @ 17:21:
Ach ja, Is "one size fits all" niet ook wat er in de warmtevisies van onze overheid wordt gepredikt.
In de echte wereld ligt het vaak wat genuanceerder. Is er een kleintje op komst, wordt de zolder verbouwd. Is dat een natuurlijk moment om het dak te isoleren en kierdichting daar aan te pakken.
Wordt de badkamer verbouwd, maak dan gelijk de ventilatie op orde.
Nieuwe vloerbedekking en wandafwerking in de woonkamer, denk aan vloerverwarming en dan misschien gelijk een WP.
Het leven zit vol natuurlijke momenten. Benut die zonder een fixatie op volgorde.

Dit staat er toch?
De crux is juist dat de volgorde fixatie (eerst alles isoleren, afgifte verbeteren en dan WP) eraf is.

[Dre]

Des te slechter de isolatie des te beter het rendement van een warmtepomp.

[Mjier]

Dre schreef op donderdag 15 januari 2026 @ 17:30:
Des te slechter de isolatie des te beter het rendement van een warmtepomp.

Maar ook hoe meer winst er met isoleren te behalen valt.

[Yaksa]

De crux is dat energie besparen niet zwart-wit is uit te leggen.
Elke situatie (woning) is anders, elke bewoner is anders.
Maar ook; elke maatregel die je neemt, onverschillig welke, helpt om met z'n allen minder energie te verbruiken. Plus dat degene die begint met met energie besparen ook meer bewust wordt dat besparen noodzakelijk is.

[ZonnigY]

Proton_ schreef op donderdag 15 januari 2026 @ 13:17:
...

In het kort, mijn stelling is
de Trias Energetica is verouderd, te simpel en dient zijn doel niet.
Wat vinden jullie?

Toffe columns!

Ik vat het delen wat de warmtepomp uit de buitenlucht trekt ook op als energiebesparing. Je trekt die energie immers niet uit het net. Je gebruikt het niet, het is simpelweg tijdelijk verplaatst van buiten naar binnen. Daarmee blijft het simpele model gewoon geldig in mijn hoofd

[BarryH]

Mjier schreef op donderdag 15 januari 2026 @ 17:32:
[...]

Maar ook hoe meer winst er met isoleren te behalen valt.

Rendement op isoleren is vrij laag als de eerste slag eenmaal gemaakt is. bestaande 4cm isolatie verbeteren heeft maar beperkt effect.

[assje]

Proton_ schreef op donderdag 15 januari 2026 @ 13:17:
In het kort, mijn stelling is
de Trias Energetica is verouderd, te simpel en dient zijn doel niet.
Wat vinden jullie?

Eens, nog een component hiervan is het moment waarop energie verbruikt wordt. Energieverbruik in de zomer als de zon schijnt wprdt nauwelijks relevant.

Koelen van een woning of verwarmen van een zwembad heeft dus een heel andere weging dan verwarmen van een woning.

[Wozmro]

Ik denk dat er moet een onderscheid gemaakt worden tussen energie verbruiken en en energie opwekken met fossiele brandstoffen.

Het eerst is op zich geen probleem, het tweede wel. Maar we zijn wel opgegroeid met het idee dat beide samenvallen en dat begint nu beetje per beetje te veranderen.

Om bepaalde problemen (bijvoorbeeld vervuild water, grond, lucht saneren/zuiveren) op te lossen zullen we net heel veel energie moeten gaan verbruiken.
Het zou jammer zijn dat dit afgeremd wordt door de idee-fixe dat we teveel energie verbruiken. Dat is niet zo, wel vervuilen we teveel door bepaalde manieren van energie opwekken.

[Mjier]

BarryH schreef op donderdag 15 januari 2026 @ 18:26:
[...]

Rendement op isoleren is vrij laag als de eerste slag eenmaal gemaakt is. bestaande 4cm isolatie verbeteren heeft maar beperkt effect.

Rendement is ook niet alles. Als ik uit persoonlijke ervaring spreek is het comfort in huis enorm verbeterd door isolatie (en kierdichting, ventilatie). Maar inderdaad, iedere centimeter extra isolatie heeft een afnemende toegevoegde waarde. Dan laat ik neveneffecten even buiten beschouwing, want wellicht kan met wat extra isolatie de warmtepomp een slagje goedkoper of hoeven er minder aanpassingen aan afgiftesysteem te gebeuren.
Overigens is de levensduur van isolatie veel langer dan van een bijvoorbeeld een warmtepomp. De horizon waarmee je rekent is van belang.
Volgens mij zijn wel het wel eens. Geen vaste toverformules, maar kansen benutten die tijdens de levensduur van een gebouw als vanzelf komen.

[Proton_]

@Mjier ik denk niet dat iemand tegen comfort of isoleren pleit
Mijn bezwaar tegen de Trias zit 'm in de rigide volgorde die misschien voor nieuwbouw verdedigbaar is (ook daar twijfel ik) maar voor bestaande bouw absoluut niet.
Het gegeven dat de warmtepomp minder lang mee gaat dan de isolatie geeft al aan dat de eerste niet op de laatste hoeft te wachten.
Na het laaghangend fruit is het doorgaans tijd voor gasloos in plaats van grote bouwkundige aanpassingen.
En ook daar zijn uitzonderingen, bijvoorbeeld als het budget een big bang toelaat.

[Oilman]

Proton_ schreef op donderdag 15 januari 2026 @ 13:17:
Het lijkt er op dat met de voortschrijdende techniek er ook een voortschrijdend inzicht is dat de Trias Energetica (eerst besparen, dan het restant zo duurzaam mogelijk opwekken) wat nuance behoeft:
Electrification Over Insulation: Why “Fabric First” Isn’t Climate First

[...]

In the age of heat pumps, are "fabric first" retrofits a thermal bridge too far?

[...]

[Afbeelding]

Ook op Tweakers komt dit thema regelmatig terug, bijvoorbeeld in Warmtepomp in een woonboerderij uit 1890 .

In het kort, mijn stelling is
de Trias Energetica is verouderd, te simpel en dient zijn doel niet.
Wat vinden jullie?

Leuk plaatje, maar het klopt echt niet voor veel Nederlandse situaties. Een muur isoleren staat nu helemaal bovenaan de piramide, echter een lege spouw vol laten blazen is toch behoorlijk laaghangend fruit.

Het is en blijft gewoon maatwerk, afhankelijk van de situatie. Een enkel steense muur isoleren is een heel andere situatie dan een lege spouw muur. Kortom generaliseren heeft zo z'n grenzen.

[ZonnigY]

Oilman schreef op vrijdag 16 januari 2026 @ 10:32:
[...]


Leuk plaatje, maar het klopt echt niet voor veel Nederlandse situaties. Een muur isoleren staat nu helemaal bovenaan de piramide, echter een lege spouw vol laten blazen is toch behoorlijk laaghangend fruit.

Het is en blijft gewoon maatwerk, afhankelijk van de situatie. Een enkel steense muur isoleren is een heel andere situatie dan een lege spouw muur. Kortom generaliseren heeft zo z'n grenzen.

Spouwmuurisolatie valt hier onder 'big easy hunks of fluffy stuff'

Je zegt trouwens precies wat de schrijver van het stuk ook zegt

So let’s circle back to what started this all in this first post of 2026. Fabric First still matters, but we have to ask, how much fabric, where, and when?

My position is that we should not just throw heat pumps and solar panels at houses without first looking at what we can do at a reasonable cost to reduce demand, or some cold February night, it will come back and bite us when there isn’t enough electricity to meet peak demand.

...

The answer may not be “fabric first.” It may be a heat pump and a solar panel. It may be a good pair of long underwear. In 2026, I will not be so doctrinaire.

die laatste zin lijkt me een goed voornemen voor velen, voor mij ook.

[ Voor 39% gewijzigd door ZonnigY op 16-01-2026 11:01 ]

[G-addict]

Heerlijk bullshit verhaal, even delen want gedeelde smart is halve smart :,-)

Wanneer de kou toeslaat onthult de warmtepomp zijn beperkingen die maar weinig kopers hadden voorzien - Corfuvenray https://share.google/F9yrpbEv6VgXnCuUi

[technopeuter]

Trias energetica… tjonge..

Bij een ongeisoleerde woning doe je 2 maatregelen en dan kan de WP.

Buren hebben het huis helemaal geïsoleerd en wtw. Ik had berekend voor ze dat een WP van 1,5kW voldoende zou zijn. Ze zijn enorm blij met een 7kW joekel omdat je nu heerlijk dynamisch kunnen verwarmen. Over voortschrijdend inzicht gesproken…


Zelf krijg ik het huis prima warm na die 2 maatregelen maar ga nu de rest ook doen omdat ik de WP COP nog hoger wil zien en meer comfort wil

[technopeuter]

[Auke Hoekstra benoemde laatst ook in de urgenda video op yt dat de trias verouderd is.]

[ Voor 79% gewijzigd door technopeuter op 17-01-2026 00:24 ]

[Andrehj]

technopeuter schreef op zaterdag 17 januari 2026 @ 00:21:
Buren hebben het huis helemaal geïsoleerd en wtw. Ik had berekend voor ze dat een WP van 1,5kWh voldoende zou zijn. Ze zijn enorm blij met een 7kWh joekel omdat je nu heerlijk dynamisch kunnen verwarmen. Over voortschrijdend inzicht gesproken…

Als je goed had gerekend, kwam je vast niet uit op het vermogen met als eenheid kWh....
Let op je eenheden, dan wordt rekenen echt een stuk makkelijker.
Vermogen is in kW.
Energie in kWh. (Of Joule uiteraard)

[technopeuter]

Andrehj schreef op zaterdag 17 januari 2026 @ 10:22:
[...]

Als je goed had gerekend, kwam je vast niet uit op het vermogen met als eenheid kWh....
Let op je eenheden, dan wordt rekenen echt een stuk makkelijker.
Vermogen is in kW.
Energie in kWh. (Of Joule uiteraard)

tja.. foutje bedankt! heb het aangepast. Mag niet echt in dit topic he?

[Franciesco]

ASW1 schreef op dinsdag 18 november 2025 @ 19:42:
[...]

Als je eraan denkt wil je me dan daar ook even taggen? Wil graag zien wat je gedaan hebt.

Zojuist heb ik (eindelijk) dat bericht over de naisolatie van de deuren geplaatst: Franciesco in "Isoleren 101: Van ijzige zolder tot Warm Welkom!"