De landelijke Nederlandse politiek 2026

[FreakNL]

spijkerhoofd schreef op zaterdag 13 juni 2026 @ 18:17:
[...]

Beide argumenten vind ik niet relevant. Zoals het nu is hebben de landen met een fatsoenlijke financiele boekhouding standaard de hoogste pensioensleeftijd terwijl de landen die permantent steun nodig hebben de laagste pensioensleeftijd hebben, dat vind ik oneerlijk en scheef. Ik vind de demografie van landen niet relevant voor de vaststelling van de pensioensleeftijd, mensen hebben het recht om de laatste 15 tot 20 jaar ongeveer van het leven te genieten en niet meer aan werken te hoeven denken.

Niemand verplicht je tot je 70e te werken.

[Scheurbuik]

FreakNL schreef op zondag 14 juni 2026 @ 21:30:
[...]


Niemand verplicht je tot je 70e te werken.

Dat is soms makkelijk lullen. Ik spaar er ook voor om het niet zo ver te laten komen, maar genoeg mensen die van pay-slip naar pay-slip leven.. en al blij zijn als ze de maand halen

[CVTTPD2DQ]

FreakNL schreef op zondag 14 juni 2026 @ 21:30:
Niemand verplicht je tot je 70e te werken.

In het verleden heb ik gezien dat veel mensen 65 niet haalden, maar ergens tussen hun 60e en 65e 'afhaakten'. Die tijd werd dan overbrugd met prepensioen, iOAW, etc. Ik weet niet hoe dit precies gaat werken als je tien jaar tijd moet overbruggen.

Ik heb daarom ook de indruk dat het verhogen van de pensioenleeftijd een mooie manier is om dingen kloppend te maken ... op papier. De gezonde levensverwachting van mensen wordt niet beter, de aansluiting op de arbeidsmarkt wordt niet beter, en werkgevers gaan echt geen seconde overwegen om 65+ers aan te nemen .... maar het houdbaarheidstekort wordt kleiner, en dus zijn de boekhouders tevreden.

[spijkerhoofd]

FreakNL schreef op zondag 14 juni 2026 @ 21:30:
[...]
Niemand verplicht je tot je 70e te werken.

True, goed sparen/beleggen, plus gezien er niks gebeurt aan de erfenissen kunnen velen millennials al stoppen met werken tussen hun 55e en 60e. Wat dat betreft loont doorstuderen, want met een HBO of WO papiertje is het gemakkelijker om zware, minder betaalde beroepen te ontwijken en lekker 40 jaar in een kantoor te werken...

[spijkerhoofd]

CVTTPD2DQ schreef op zondag 14 juni 2026 @ 22:28:
[...]


In het verleden heb ik gezien dat veel mensen 65 niet haalden, maar ergens tussen hun 60e en 65e 'afhaakten'. Die tijd werd dan overbrugd met prepensioen, iOAW, etc. Ik weet niet hoe dit precies gaat werken als je tien jaar tijd moet overbruggen.

Ik heb daarom ook de indruk dat het verhogen van de pensioenleeftijd een mooie manier is om dingen kloppend te maken ... op papier. De gezonde levensverwachting van mensen wordt niet beter, de aansluiting op de arbeidsmarkt wordt niet beter, en werkgevers gaan echt geen seconde overwegen om 65+ers aan te nemen .... maar het houdbaarheidstekort wordt kleiner, en dus zijn de boekhouders tevreden.

Waarom denk je dat werkgevers zwaar tegen de pensioensverhoging? Zij zien nu al dat 60+ers strugglen, hebben last van langdurige ziekteverzuim, want 2 jaar betalen, als ze nog een keer 3 jaar langer deze mensen, die met tegenzin zich naar werk zeulen, in dienst houden. Zomaar iemand ontslaan is lastig.

[CVTTPD2DQ]

spijkerhoofd schreef op maandag 15 juni 2026 @ 05:42:
Waarom denk je dat werkgevers zwaar tegen de pensioensverhoging? Zij zien nu al dat 60+ers strugglen, hebben last van langdurige ziekteverzuim, want 2 jaar betalen, als ze nog een keer 3 jaar langer deze mensen, die met tegenzin zich naar werk zeulen, in dienst houden. Zomaar iemand ontslaan is lastig.

Nou, je ziet dat het arbeidsrecht er sterk op is gericht om oudere werknemers met een lange arbeidsbetrekking te beschermen tegen ontslag. CAOs en arbeidsrecht gaan ook uit van een alsmaar toenemend salaris. De keerzijde van de medaille is dat werkgevers huiverig zijn om mensen in die leeftijdsklasse aan te nemen, en dat er voor oudere werknemers weinig mogelijkheden en prikkels zijn om een baan te vinden die ze beter ligt - als die er al zijn.

Het zou zo kunnen zijn dat dit de beste manier is om oudere werknemers te beschermen, maar je creëert een interessante tweedeling - de werkloosheid in de categorie 55+ is hoog, en de sociale voorzieningen worden steeds schraler. De WW wordt verkort, IOW en IOAW gaan verdwijnen, én dan verhoog je nog eens de datum waarop de AOW ingaat.

De overheid heeft een "hek" rond de arbeidsmarkt voor oudere werknemers gebouwd, én trapt nu de mensen weg die niet over dat hek kunnen springen.

[Piet_Piraat7]

In sommige kennis-beroepen zie ik het nut nog wel in van iemand die tot 70 door gaat. Zoals hoogleraren, huisartsen, medisch specialisten. Maar hier op kantoor zie ik toch geregeld mensen tegen hun pensioenleeftijd zitten die alles op de laagste versnelling doen. Ergens snap ik het wel aangezien het voor die mensen echt aftellen is, aan de andere kant vraag ik mij sterk af welk nut het verhogen van de pensioenleeftijd nog heeft. Hoe effectief is een 70-jarige product owner werkelijk? Even ontzettend generaliserend gezegd om het punt te maken.

[ Voor 9% gewijzigd door Piet_Piraat7 op 15-06-2026 08:07 ]

[Joris748]

Ik denk dat een tussenfase goed zou zijn, bijvoorbeeld vanaf 60-jarige leeftijd tot aan het pensioen. Zware fysieke beroepen vrijgesteld van werk, overige beroepen uren afbouwen tot 0.
In combinatie met een basisinkomen als compensatie voor de niet gewerkte uren. Laat 60-plussers hun kennis, ervaring en tijd nuttiger inzetten: jongere generaties opleiden, vrijwilligerswerk, evt mantelzorg.

Ik vind het een ernstige vorm van wensdenken dat mensen fulltime kunnen werken tot hun 70ste.

[spijkerhoofd]

Piet_Piraat7 schreef op maandag 15 juni 2026 @ 08:06:
In sommige kennis-beroepen zie ik het nut nog wel in van iemand die tot 70 door gaat. Zoals hoogleraren, huisartsen, medisch specialisten. Maar hier op kantoor zie ik toch geregeld mensen tegen hun pensioenleeftijd zitten die alles op de laagste versnelling doen. Ergens snap ik het wel aangezien het voor die mensen echt aftellen is, aan de andere kant vraag ik mij sterk af welk nut het verhogen van de pensioenleeftijd nog heeft. Hoe effectief is een 70-jarige product owner werkelijk? Even ontzettend generaliserend gezegd om het punt te maken.

Het vervelende is dat de door jou benoemde banen, en andere kennisberoepen bijzonder goed verdiend waardoor zij al eerder kunnen stoppen. Bij veel, vooral grote bedrijven en de overheid is er al een 80-90-100 regeling voor 55+, 80% werken, 90% betaald en 100% pensioensopbouw, alleen lang niet alle bedrijven hebben dat. Vroeger kregen oudere werknemers al meer vrije dagen, in de volksmond de ouwe lullendagen genoemd, bij veel bedrijven zijn die al wegbezuinigd.

[W1ck1e]

Joris748 schreef op maandag 15 juni 2026 @ 08:35:
... Ik vind het een ernstige vorm van wensdenken dat mensen fulltime kunnen werken tot hun 70ste.

En dat ben ik met je eens, ook bij niet fysieke beroepen.

[Cid Highwind]

spijkerhoofd schreef op zondag 14 juni 2026 @ 09:06:
[...]

Misschien is 17,5 jaar niet de ideale leeftijd, wel vind ik dat de pensioenleeftijd in Europa gelijk moet zijn.

[...]

Misschien is het gewoon handiger die fixatie op specifiek deze ene parameter, alsof deze in een vacuüm opereert, te laten gaan. Of om je af te vragen wie dat narratief met welk doel heeft lopen pushen.

Als je een harmonisatie van pensioenregelingen wil moet je het tevens over de hoogte en de calculatie hebben.

Wikipedia: Pensions in France

Nu ben ik geen expert, maar een snelle blik leert wel dat het een inherent ander systeem is dan het “iedereen krijgt dezelfde AOW” als in Nederland. Wie A zegt, moet ook B zeggen. Is de Nederlander bereid om, indien de leeftijd wordt gelijkgetrokken, ook de AOW inkomensafhankelijk te maken op basis van het verdurende salaris gedurende het werkzame leven?

Ik kan er best een kans voor breken, maar heb dan ook vrij makkelijk praten aangezien ik mogelijk tot de relatief kleine groep winnaars hoor, als voltijd werkende dubbelmodaler. Moeders de huisvrouw en Bert de stratenmaker, of Nico de parttimer (want zonde toeslagen te laten liggen, 60% is ook wel best), zullen er honderden euro’s per jaar op achteruit gaan. Precies ook de groepen die in de regel in de zuilen 2 en 3 ook wat minder hebben opgebouwd.

Lang verhaal kort: Net als bij zo goed als ieder stokpaardje der populisten, be careful what you wish for. Het hele verhaal krijg je pas te horen van de dokter die de schotwond in je voet mag behandelen.

[hneel]

spijkerhoofd schreef op maandag 15 juni 2026 @ 09:09:
Bij veel, vooral grote bedrijven en de overheid is er al een 80-90-100 regeling voor 55+, 80% werken, 90% betaald en 100% pensioensopbouw, alleen lang niet alle bedrijven hebben dat. Vroeger kregen oudere werknemers al meer vrije dagen, in de volksmond de ouwe lullendagen genoemd, bij veel bedrijven zijn die al wegbezuinigd.

Hier is die 80-90-100 regeling als ik het goed heb pas bij 60+. Maar als je daaraan mee wil doen ben je wel die ouwe-lullen-dagen kwijt. Het is dus of/of.

[RobinHood]

Joris748 schreef op maandag 15 juni 2026 @ 08:35:
Ik denk dat een tussenfase goed zou zijn, bijvoorbeeld vanaf 60-jarige leeftijd tot aan het pensioen. Zware fysieke beroepen vrijgesteld van werk, overige beroepen uren afbouwen tot 0.
In combinatie met een basisinkomen als compensatie voor de niet gewerkte uren. Laat 60-plussers hun kennis, ervaring en tijd nuttiger inzetten: jongere generaties opleiden, vrijwilligerswerk, evt mantelzorg.

Ik vind het een ernstige vorm van wensdenken dat mensen fulltime kunnen werken tot hun 70ste.

Nu hangt het natuurlijk af van de sector, en de persoon, maar de vraag is natuurlijk ook hoeveel jongelui nog kunnen leren van oude rotten.

Ik zit in het onderwijs, meer dan genoeg "oude" mensen daar, maar je kan vaak niet veel van ze leren. Ze hebben vaker wel dan niet een vrij oude kijk op hoe je moet onderwijzen, vaak super klassikaal en weinig flexibiliteit, en dat werkt toch echt minder goed naar mijn mening dan de modernere manier van lesgeven.

Hetzelfde bijvoorbeeld in de verpleging, hoe de zorg werkt is anno nu heel anders dan 30 jaar geleden. Iemand die net uit HBO-V komt rollen kan zijn/haar oude collega's juist dingen leren, niet per se andersom.

Natuurlijk zal er ook werk zijn waarbij het juist wel handig is dat je wat "handigheidjes" kan leren van iemand die het al 40 jaar doet, maar dat is niet hetzelfde als echt opleiden. Voor opleiden moet je echt up-to-date zijn met je kennis en kunde, en juist dat wordt dus moeilijker en moeilijker.

[Joris748]

hneel schreef op maandag 15 juni 2026 @ 10:36:
[...]


Hier is die 80-90-100 regeling als ik het goed heb pas bij 60+. Maar als je daaraan mee wil doen ben je wel die ouwe-lullen-dagen kwijt. Het is dus of/of.

Bij mijn werkgever is de 80-90-100 regeling in de plaats gekomen van de oudelullendagen. Er is alleen nog een overgangsregeling voor collega’s geboren voor een bepaalde datum. Dan is het idd of/of.

[W1ck1e]

@RobinHood Volgens mij is het zo dat wanneer de oude garde de nieuwe aanwinst respecteert en vice versa ze beiden van de ander kunnen leren. Beiden moeten dan wel open staan voor die kennis van het bedrijf (cultuur/werkwijze/enz) vs nieuwe ontwikkelingen.

[RobinHood]

W1ck1e schreef op maandag 15 juni 2026 @ 11:08:
@RobinHood Volgens mij is het zo dat wanneer de oude garde de nieuwe aanwinst respecteert en vice versa ze beiden van de ander kunnen leren. Beiden moeten dan wel open staan voor die kennis van het bedrijf (cultuur/werkwijze/enz) vs nieuwe ontwikkelingen.

Tja, in de gevallen die ik heb gezien klinkt dit op papier heel erg mooi, maar blijft er heel weinig van over in de praktijk.

En misschien komt het omdat ik de "jonge" millennial ben, maar de problemen lijken vaker bij de oude rotten te liggen dan bij de jonge honden. "Zo doen we dat niet meer, er zijn snellere/betere/veiligere methodes" wint het niet van "zo doe ik al 40 jaar!"

Ik bedoel het absoluut niet arrogant, maar ik heb van mijn oude collega's vooral geleerd hoe ik het niet moet doen. Ik heb nog altijd veel meer aan jonge vakgenoten.

[W1ck1e]

RobinHood schreef op maandag 15 juni 2026 @ 11:18:
[...]

Tja, in de gevallen die ik heb gezien klinkt dit op papier heel erg mooi, maar blijft er heel weinig van over in de praktijk.

En misschien komt het omdat ik de "jonge" millennial ben, maar de problemen lijken vaker bij de oude rotten te liggen dan bij de jonge honden. "Zo doen we dat niet meer, er zijn snellere/betere/veiligere methodes" wint het niet van "zo doe ik al 40 jaar!"

Ik bedoel het absoluut niet arrogant, maar ik heb van mijn oude collega's vooral geleerd hoe ik het niet moet doen. Ik heb nog altijd veel meer aan jonge vakgenoten.

Afhankelijk van waarom jij aangenomen bent komt "Zo doen we dat niet meer, er zijn snellere/betere/veiligere methodes" wellicht toch arrogant over.

[spijkerhoofd]

RobinHood schreef op maandag 15 juni 2026 @ 11:18:
[...]

Tja, in de gevallen die ik heb gezien klinkt dit op papier heel erg mooi, maar blijft er heel weinig van over in de praktijk.

En misschien komt het omdat ik de "jonge" millennial ben, maar de problemen lijken vaker bij de oude rotten te liggen dan bij de jonge honden. "Zo doen we dat niet meer, er zijn snellere/betere/veiligere methodes" wint het niet van "zo doe ik al 40 jaar!"

Ik bedoel het absoluut niet arrogant, maar ik heb van mijn oude collega's vooral geleerd hoe ik het niet moet doen. Ik heb nog altijd veel meer aan jonge vakgenoten.

Het hangt geheel af in welke beroepen je werkt. In de beroepen die weinig innoveren zoals Timmerman kunnen jongeren veel leren van ouderen, echter in innoverende beroepen zoals in de gehele IT merk ik inderdaad dat veel ouderen hopeloos achterlopen, DevOps, Agile, Cloud etc. willen ze niet aan beginnen. Bij bedrijven waar slap management zit houden deze ouderen nieuwe werkwijzes tegen en kan een bedrijf behoorlijk achterlopen wat grote gevolgen heeft voor het bedrijf zelf. Bij bedrijven waar sterke managers met een visie aan het roer staat is er geen ruimte voor de ouderen om tegen te werken, ze vliegen er ondanks 30 dienstjaren er gewoon uit.

[W1ck1e]

spijkerhoofd schreef op maandag 15 juni 2026 @ 12:50:
... Bij bedrijven waar sterke managers met een visie aan het roer staat is er geen ruimte voor de ouderen om tegen te werken, ze vliegen er ondanks 30 dienstjaren er gewoon uit.

Mijn laatste werkgever zorgde ervoor dat oude medewerkers werden bijgeschoold. N=1

[spijkerhoofd]

W1ck1e schreef op maandag 15 juni 2026 @ 12:54:
[...]

Mijn laatste werkgever zorgde ervoor dat oude medewerkers werden bijgeschoold. N=1

De meeste werkgevers bieden dat aan, maar als de ouderen daar geen gebruik van willen maken, of enkel mopperen. Ook hier geld N=1

[bie100]

RobinHood schreef op maandag 15 juni 2026 @ 11:18:
[...]

Tja, in de gevallen die ik heb gezien klinkt dit op papier heel erg mooi, maar blijft er heel weinig van over in de praktijk.

En misschien komt het omdat ik de "jonge" millennial ben, maar de problemen lijken vaker bij de oude rotten te liggen dan bij de jonge honden. "Zo doen we dat niet meer, er zijn snellere/betere/veiligere methodes" wint het niet van "zo doe ik al 40 jaar!"

Ik bedoel het absoluut niet arrogant, maar ik heb van mijn oude collega's vooral geleerd hoe ik het niet moet doen. Ik heb nog altijd veel meer aan jonge vakgenoten.

Maak je geen zorgen er komt een tijd dat je zelf ook een ouwe zeikerd bent en die tijd gaat snel

[spijkerhoofd]

bie100 schreef op maandag 15 juni 2026 @ 13:01:
[...]

Maak je geen zorgen er komt een tijd dat je zelf ook een ouwe zeikerd bent en die tijd gaat snel

Dat is zeker waar, ik hoop dat ik tzt zelf kan kiezen om met pensioen te gaan...

[emeralda]

Die documentaire over FvD was toch wel snoeihard. *knip*, dit draagt niet zoveel bij.


Hoe kun je überhaupt in de samenleving functioneren als je dat soort gedachtengoed aanhangt?

[ Voor 20% gewijzigd door NMH op 15-06-2026 17:00 ]

[W1ck1e]

spijkerhoofd schreef op maandag 15 juni 2026 @ 13:05:
[...]

Dat is zeker waar, ik hoop dat ik tzt zelf kan kiezen om met pensioen te gaan...

En laat jij je dan 1 jaar voorafgaand aan je pensioen nog door je werkgever zeggen "je moet nog even die cursus doen om bij te blijven" als je dat niet wilt of zeg je dan "bekijk het maar" ? en concentreer jij je dan op jouw ouderwetse werk en taken en zorg je ervoor dat jouw kennis niet met jou verdwijnt als je het bedrijf verlaat ?

[RobinHood]

spijkerhoofd schreef op maandag 15 juni 2026 @ 12:50:
[...]

Het hangt geheel af in welke beroepen je werkt. In de beroepen die weinig innoveren zoals Timmerman kunnen jongeren veel leren van ouderen

En zelfs in dat soort beroepen hoor ik wel van kennissen dat de oudjes het bijvoorbeeld lang niet zo nauw nemen met veiligheid, of dat ze vrij continu machines in storing/de vernieling helpen

En de technieken die ze mogelijk zouden kunnen leren? Vaak zijn die al bijgebracht op school door inderdaad iemand uit de praktijk. Alleen bij echt serieus ambachtelijk werk, zoals restauraties van antiek wordt dat een dingetje.

Ik wil ook zeker niet doen alsof de vers-van-school-lichting het perfect weet, maar die groep staat zo ver af van iemand die al 40 jaar het werk doet, dat het vaak gewoon niet echt opschiet. De groep in het midden is waar je het van moet hebben. Genoeg ervaring dat ze de trucjes allemaal al lang kennen, maar nog fris genoeg om ook nog mee te willen gaan met vernieuwing.

En natuurlijk zijn er ook krasse 60-plussers die wel met alle lol en plezier iedere training volgen en lekker meekomen, maar dat lijken toch wel de uitzonderingen te zijn.

bie100 schreef op maandag 15 juni 2026 @ 13:01:
[...]

Maak je geen zorgen er komt een tijd dat je zelf ook een ouwe zeikerd bent en die tijd gaat snel

Hee, ik ben een docent, ik ben nu al een jonge zeikerd

[FunkyTrip]

RobinHood schreef op maandag 15 juni 2026 @ 11:18:
[...]

Tja, in de gevallen die ik heb gezien klinkt dit op papier heel erg mooi, maar blijft er heel weinig van over in de praktijk.

En misschien komt het omdat ik de "jonge" millennial ben, maar de problemen lijken vaker bij de oude rotten te liggen dan bij de jonge honden. "Zo doen we dat niet meer, er zijn snellere/betere/veiligere methodes" wint het niet van "zo doe ik al 40 jaar!"

Ik bedoel het absoluut niet arrogant, maar ik heb van mijn oude collega's vooral geleerd hoe ik het niet moet doen. Ik heb nog altijd veel meer aan jonge vakgenoten.

Maar dat is N=1. Ik ben 50+ en ik merk juist precies het omgekeerde (ook N=1). Jonge honden hebben geen enkele werkethos meer, werken langzaam, weinig echte kennis om dieper te analyseren. Alles vragen aan chatGPT en het antwoord in de code proppen zonder te kijken of het echt klopt of beter kan.

En dat bedoel ik echt niet arrogant

Vraag me af hoe dat in de politiek gaat. Leren jonge poltici van ouderen? Andersom? Bij de politiek heb ik het idee dat netwerken en jaren ervaring wel weer een flinke pre heeft boven 'nieuwe technieken' gezien het allemaal niet zo veranderlijk is, behalve dan het feit dat je mailbox tegenwoordig vol zit met bedreigingen.

[ Voor 13% gewijzigd door FunkyTrip op 15-06-2026 15:38 ]

[spijkerhoofd]

FunkyTrip schreef op maandag 15 juni 2026 @ 15:35:
[...]

Maar dat is N=1. Ik ben 50+ en ik merk juist precies het omgekeerde (ook N=1). Jonge honden hebben geen enkele werkethos meer, werken langzaam, weinig echte kennis om dieper te analyseren. Alles vragen aan chatGPT en het antwoord in de code proppen zonder te kijken of het echt klopt of beter kan.

En dat bedoel ik echt niet arrogant

Vraag me af hoe dat in de politiek gaat. Leren jonge poltici van ouderen? Andersom? Bij de politiek heb ik het idee dat netwerken en jaren ervaring wel weer een flinke pre heeft boven 'nieuwe technieken' gezien het allemaal niet zo veranderlijk is, behalve dan het feit dat je mailbox tegenwoordig vol zit met bedreigingen.

Wat bedoel je met werkethos? Wat mis je bij de jongeren generatie op dat gebied?

[NMH]

Modbreak:

De huidige discussie heeft weinig meer te maken met de landelijke politiek. Graag terug naar het onderwerp.

[CVTTPD2DQ]

emeralda schreef op maandag 15 juni 2026 @ 13:08:
Die documentaire over FvD was toch wel snoeihard. [mbr]*knip*, dit draagt niet zoveel bij.[/mbr]

Hoe kun je überhaupt in de samenleving functioneren als je dat soort gedachtengoed aanhangt?

Dat soort mensen zijn er altijd geweest, maar ze hebben hun ideeën voor zich gehouden, omdat het in veel gevallen betekende dat je je carrièreperspectieven kon vergeten, en soms zelfs vriendschappen kon beschadigen

Het clubje mensen rond 'FvD' durft steeds meer, ze hebben ook hun sociale netwerk en relaties binnen de eigen kring, dus de sociale consequenties van hun meningen uitspreken gelden voor hen steeds minder.

En omdat ze zichtbaar zijn en durven te zijn, durven andere mensen met deze meningen dat ook steeds meer. De aandacht die de media hier aan geven, ook al is dat kritische aandacht, draagt daar alleen maar aan bij.

[dawg]

https://www.ed.nl/politie...jfers-ontbraken~a06f5b83/

Het ministerie van Justitie en Veiligheid wist al vóór de val van het laatste kabinet-Rutte in juli 2023 dat er geen betrouwbare cijfers waren over de omstreden nareis op nareis van asielzoekers. Desondanks sprak toenmalig minister Yesilgöz van ‘heel veel’ en ‘duizenden’ asielzoekers die van die methode misbruik maakten.

Dat blijkt uit vele tientallen nieuwe documenten die dinsdag openbaar worden. De stukken verschijnen na een beroep op de Wet Open Overheid (Woo) dat deze site al in juni 2024 deed. Of de informatie over de nareiscijfers ook de toenmalig minister heeft bereikt, is onbekend.

Begin juli 2023 loopt de spanning in het kabinet-Rutte IV hoog op. Het kabinet van VVD, CDA, D66 en ChristenUnie steggelt over strenge asielmaatregelen. Op 4 juli appt een ambtenaar van het ministerie naar een collega bij de IND of die de cijfers van nareis op nareis kan doorsturen. Nog diezelfde dag mailt de IND-ambtenaar terug, blijkt uit een tijdlijn van de nareis-op-nareisaffaire: die cijfers zijn ‘nog op geen enkele wijze deelbaar’.

Op 7 juli valt het kabinet. Een dag later begint demissionair VVD-minister Dilan Yesilgöz van Justitie en Veiligheid bij het tv-programma Op1 over nareis op nareis door asielzoekers. Ze stelt dat er ‘heel veel’ mensen misbruik maken van de nareisregeling. In de verkiezingscampagne die op de kabinetsval volgt spreekt Yesilgöz, inmiddels VVD-lijsttrekker, van ‘duizenden mensen‘.

Ik vind dit aftredenswaardig. Gaat ze natuurlijk niet doen want daar is haar ego & zelfoverschatting te immens voor.

[whatyoudoing]

dawg schreef op woensdag 24 juni 2026 @ 17:45:
https://www.ed.nl/politie...jfers-ontbraken~a06f5b83/

[...]


[...]

Ik vind dit aftredenswaardig. Gaat ze natuurlijk niet doen want daar is haar ego & zelfoverschatting te immens voor.

Ze hoeft niet af te treden. Niet als lijsttrekker want het is niet alsof de rest van de vvd top het niet wist. En niet als minister want Jetten wil niet nu al stoppen als minpres, en ik zie Bontenbal de boel hier ook niet over opblazen.

[Dennis]

dawg schreef op woensdag 24 juni 2026 @ 17:45:
Ik vind dit aftredenswaardig.

Ze heeft waarschijnlijk gejokt. Maar het is niet zeker of ze die gegevens had en ze heeft ook de kamer niet verkeerd geïnformeerd.

[Napo]

Dennis schreef op woensdag 24 juni 2026 @ 20:35:
[...]

Ze heeft waarschijnlijk gejokt. Maar het is niet zeker of ze die gegevens had en ze heeft ook de kamer niet verkeerd geïnformeerd.

Als ze de gegevens niet had had ze die uitspraken niet op die manier moeten doen, al helemaal niet als demissionair minister buiten de kamer. Als ze gelogen heeft dan kan je haar integriteit in twijfel trekken en daarmee ook concluderen dat ze wellicht niet de persoon voor die functie is ( en daarbij ook voor de huidige functie ).

Je kan veel redenen vinden om haar in haar positie te houden maar het enige wat we daarmee bereieken is dat de lat van bewindspersonen keer op keer omlaag gaat ( en die is in rap tempo omlaag aan het gaan )

[dawg]

Dennis schreef op woensdag 24 juni 2026 @ 20:35:
[...]

Ze heeft waarschijnlijk gejokt. Maar het is niet zeker of ze die gegevens had en ze heeft ook de kamer niet verkeerd geïnformeerd.

Wat @Napo al zegt; het zegt iets over de integriteit.

Daarnaast niet waarschijnlijk, zo interpreteer ik het in het artikel. Daarnaast is het in dat kader ook meer dan een leugen, het is misleiding om stemmen te winnen. En dat zegt weer iets over hoe iemand in de politiek zit, met welke instelling , mate van oprechtheid.

[Dennis]

dawg schreef op woensdag 24 juni 2026 @ 20:57:
Wat @Napo al zegt; het zegt iets over de integriteit.

Zeker. Maar helaas is de werkelijkheid dat we van dit soort dingetjes al niet meer zo opkijken.

Daarnaast niet waarschijnlijk, zo interpreteer ik het in het artikel. Daarnaast is het in dat kader ook meer dan een leugen, het is misleiding om stemmen te winnen. En dat zegt weer iets over hoe iemand in de politiek zit, met welke instelling , mate van oprechtheid.

Nou of dat waarschijnlijk is kan niet worden hardgemaakt. Het artikel zegt daar niets over, dus dat is dan inderdaad een interpretatie. Het enige dat je kunt stellen is dat Yesilgoz dat aantal "duizenden" heeft gebruikt waar toen (2023 en de aansluitende verkiezingscampagne) nog geen cijfers over waren dus dat het ongefundeerd was, maar het is helemaal niet gezegd dat zij op dat moment al wist dat die aantallen lager waren. Ze had dat woord duizenden in ieder geval niet in de mond moeten nemen omdat ze daar geen zekerheid over had.

[dawg]

Dennis schreef op woensdag 24 juni 2026 @ 21:21:
[...]

Zeker. Maar helaas is de werkelijkheid dat we van dit soort dingetjes al niet meer zo opkijken.

We? Beter spreekt u voor uzelf, ik persoonlijk vind liegen als bewindspersoon een doodzonde. Ik vond dat gelieg van Rutte ook altijd beschamend en schandalig.

Nou of dat waarschijnlijk is kan niet worden hardgemaakt. Het artikel zegt daar niets over, dus dat is dan inderdaad een interpretatie. Het enige dat je kunt stellen is dat Yesilgoz dat aantal "duizenden" heeft gebruikt waar toen (2023 en de aansluitende verkiezingscampagne) nog geen cijfers over waren dus dat het ongefundeerd was, maar het is helemaal niet gezegd dat zij op dat moment al wist dat die aantallen lager waren. Ze had dat woord duizenden in ieder geval niet in de mond moeten nemen omdat ze daar geen zekerheid over had.

https://nos.nl/artikel/25...maar-deed-het-niet-bewust

Demissionair minister Yesilgöz van Justitie en Veiligheid erkent dat ze een fout heeft gemaakt door te spreken over "duizenden" asielzoekers die gebruik hebben gemaakt van zogenaamde gestapelde gezinshereniging. Maar dat zegt ze niet bewust te hebben gedaan.

"Ik heb het verkeerde getal genoemd bij het verkeerde onderwerp", zei de minister in de Tweede Kamer in het debat over haar 'nareis op nareis'-uitspraken.

Die cijfers waren naar alle waarschijnlijkheid nog niet bekend toen ze aan tafel zat. Dan zou ze dus liegen over het feit dat ze gelogen heeft.

[Dennis]

dawg schreef op woensdag 24 juni 2026 @ 21:40:
We? Beter spreekt u voor uzelf, ik persoonlijk vind liegen als bewindspersoon een doodzonde. Ik vond dat gelieg van Rutte ook altijd beschamend en schandalig.

Ik ook. Maar ik bedoelde 'we' als maatschappij. Het feit dat liegen geen consequenties lijkt te hebben bevestigt (m.i.) precies mijn punt. Ik zie nog geen demonstratie die bewindslieden oproept te vertrekken omdat ze gelogen hebben. Het lijkt zo normaal (nee, dat is het inderdaad niet) dat we er niet meer van opkijken.

https://nos.nl/artikel/25...maar-deed-het-niet-bewust

[...]

Die cijfers waren naar alle waarschijnlijkheid nog niet bekend toen ze aan tafel zat. Dan zou ze dus liegen over het feit dat ze gelogen heeft.

Ze heeft zelf sowieso nooit gezegd dat ze gelogen heeft dus kan ze daar ook niet over liegen. En anders volg ik het niet meer .

[HEY_DUDE]

Dennis schreef op woensdag 24 juni 2026 @ 21:21:
[...]

Zeker. Maar helaas is de werkelijkheid dat we van dit soort dingetjes al niet meer zo opkijken.


[...]

Nou of dat waarschijnlijk is kan niet worden hardgemaakt. Het artikel zegt daar niets over, dus dat is dan inderdaad een interpretatie. Het enige dat je kunt stellen is dat Yesilgoz dat aantal "duizenden" heeft gebruikt waar toen (2023 en de aansluitende verkiezingscampagne) nog geen cijfers over waren dus dat het ongefundeerd was, maar het is helemaal niet gezegd dat zij op dat moment al wist dat die aantallen lager waren. Ze had dat woord duizenden in ieder geval niet in de mond moeten nemen omdat ze daar geen zekerheid over had.

Als je argumenten gebruikt om een kabinet op te blazen, dan ben je totaal ongeschikt als je argumenten gebruikt die niet juist zijn. Het gaat er niet om wat ze wist, het gaat erom wat ze had MOETEN weten. Het is een enorme fout en er zijn ook nooit excuses aangeboden voor het opblazen van een kabinet op basis van onjuiste cijfers of argumenten.

Een politicus moet niet makkelijk weg komen met dat je zaken niet weet. Je zit daar omdat je zaken MOET weten en je een heel ambtenaren apparaat hebt die dat ondersteunt.

[Dennis]

HEY_DUDE schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 07:31:
Als je argumenten gebruikt om een kabinet op te blazen, dan ben je totaal ongeschikt als je argumenten gebruikt die niet juist zijn.

Maar is dat wel zo? In dit radiofragment van BNR wordt gezegd dat ze de uitspraken pas voor het eerst deed één dag NA de val van het kabinet.

Een politicus moet niet makkelijk weg komen met dat je zaken niet weet. Je zit daar omdat je zaken MOET weten en je een heel ambtenaren apparaat hebt die dat ondersteunt.

Als cijfers er niet zijn, dan zijn ze er niet hè. Ik wil ook wel graag sommige dingen weten maar ja als daar geen informatie over bekend is. Maar goed dan komen we weer terug op wat we hierboven al constateerden: dan had ze het er überhaupt niet over moeten hebben.

[nwagenaar]

@HEY_DUDE

Ik ben vanuit moreel aspect het volledig met jou eens.

Punt is dat dit geen consequenties (meer) gaat hebben en daarbij is dit een logisch gevolg van populistische uitingen door politici en de achterban slikt het als zoete koek.

Overigens laat diverse polls zien dat ze steeds meer minder populair wordt bij de achterban (van de VVD).

Voor de buhne zegt de leiderschap van de VVD nog steeds dat ze achter haar staan, maar tijdens de afgelopen verkiezingen was er al redelijk intern gemor bij de VVD-leden alleen werd het als onverstandig gezien om een leidschapswissel te doen zo vlak voor de verkiezingen. Vervolgens was de uitkomst boven verwachting, dus heeft ze het voordeel van de twijfel gekregen.

De polls van nu laat zien dat zowel zij minder populair is als voorheen en dat ook de VVD zetels zou verliezen (aan JA21); je hoeft geen waarzegger te zijn waar dit tot gaat leiden: leiderschapswissel en-of de stekker uit het kabinet wordt getrokken.

[Cid Highwind]

dawg schreef op woensdag 24 juni 2026 @ 17:45:
https://www.ed.nl/politie...jfers-ontbraken~a06f5b83/

[...]


[...]

Ik vind dit aftredenswaardig. Gaat ze natuurlijk niet doen want daar is haar ego & zelfoverschatting te immens voor.

Hoe bitter het ook is het te moeten aanschouwen wanneer je zelf juist wel voor integriteit staat, is dit natuurlijk mosterd na de maaltijd.

Er wordt enkel bevestigd wat al lang bekend was. Dat dit de VVD en xenofoob-rechts in het algemeen geen windeieren heeft gelegd en Yesilgöz, nota bene zelf onderdeel van het geclaimde probleem, met wederom een regeringsdeelname werd beloond, spreekt boekdelen over zowel het politieke landschap, als de gemiddelde kiezer zelf.

[polthemol]

nwagenaar schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 09:36:
De polls van nu laat zien dat zowel zij minder populair is als voorheen en dat ook de VVD zetels zou verliezen (aan JA21); je hoeft geen waarzegger te zijn waar dit tot gaat leiden: leiderschapswissel en-of de stekker uit het kabinet wordt getrokken.

weinig verrassend. Ook Yesilgoz/VVD heeft de Weimarrepubliek niet goed bestuurd en zal straks verbaasd zijn hoe het allemaal toch zo ver kon komen. Het overton-venster schuift weer een stukje naar rechts qua verloop van kiezers.

Ik vrees met grote vrezen voor de komende verkiezingen in ieder geval: grofweg een 46 zetels van de stemmen gaat naar behoorlijk extreme partijen (fvd, pvv, ja21, bbb). Als de VVD van haar 22 zetels nu kiezers gaat verliezen aan die kant, is de kans groot dat men hetzelfde gedrag gaat vertonen als toen men met de PVV samen in een kabinet ging: standpunten van die extreme flanken overnemen in de hoop kiezers te houden, maar de facto het vooral erger maken. Men is straks niet meer ver van een kamermeerderheid met zeer rechts tot extreem-rechtse en radicaal rechtse partijen op die wijze met heel wat onzalige partijprogramma's en verwerpelijk gedachtengoed/ideologie.

[Stoney3K]

polthemol schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 10:03:
[...]

weinig verrassend. Ook Yesilgoz/VVD heeft de Weimarrepubliek niet goed bestuurd en zal straks verbaasd zijn hoe het allemaal toch zo ver kon komen. Het overton-venster schuift weer een stukje naar rechts qua verloop van kiezers.

Ik vrees met grote vrezen voor de komende verkiezingen in ieder geval: grofweg een 46 zetels van de stemmen gaat naar behoorlijk extreme partijen (fvd, pvv, ja21, bbb). Als de VVD van haar 22 zetels nu kiezers gaat verliezen aan die kant, is de kans groot dat men hetzelfde gedrag gaat vertonen als toen men met de PVV samen in een kabinet ging: standpunten van die extreme flanken overnemen in de hoop kiezers te houden, maar de facto het vooral erger maken. Men is straks niet meer ver van een kamermeerderheid met zeer rechts tot extreem-rechtse en radicaal rechtse partijen op die wijze met heel wat onzalige partijprogramma's en verwerpelijk gedachtengoed/ideologie.

En dan hoeft er maar één verkeerd ding te gebeuren (zoals extreme rellen bij een AZC of zo) waar de PVV dan 'links' de schuld van kan geven om extremere maatregelen door te voeren.

De enige 'redeeming quality' die ik hier kan bedenken, is dat we geen gevaarlijke gek hebben die machtslustig én kundig genoeg is om de macht in zijn eentje naar zich toe te trekken als Grote Leider.

[RobinHood]

Stoney3K schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 10:12:
[...]

En dan hoeft er maar één verkeerd ding te gebeuren (zoals extreme rellen bij een AZC of zo) waar de PVV dan 'links' de schuld van kan geven om extremere maatregelen door te voeren.

De enige 'redeeming quality' die ik hier kan bedenken, is dat we geen gevaarlijke gek hebben die machtslustig én kundig genoeg is om de macht in zijn eentje naar zich toe te trekken als Grote Leider.

Maar alle autoritaire leiders die we nu in het westen hebben, laten helaas zien dat kunde/kennis niet nodig is om het land langzaam de nek om te draaien.

Kijk naar het vorige kabinet, dat zat vol met prutsers, en die hebben heel wat schade kunnen veroorzaken in heel weinig tijd.

Geef een PVV - Ja21 - BBB - FvD 4 jaar de tijd en je bent daarna 20 jaar bezig met reparaties.

[_JGC_]

@RobinHood Hoe zie jij die 4 partijen een coalitie vormen dan?

Inmiddels weet iedereen dat een coalitie met PVV betekent dat Wilders de baas is en die 75 andere zetels geen inbreng hebben.
Dan FvD en JA21 samen in een coalitie? Ze zijn niet voor niks afgesplitst.

[polthemol]

_JGC_ schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 12:04:
@RobinHood Hoe zie jij die 4 partijen een coalitie vormen dan?

Inmiddels weet iedereen dat een coalitie met PVV betekent dat Wilders de baas is en die 75 andere zetels geen inbreng hebben.
Dan FvD en JA21 samen in een coalitie? Ze zijn niet voor niks afgesplitst.

qua ideologie dragen ze veel overeenkomstige punten uit. Het risico hiermee is dus dat ze elkaar wel kunnen vinden in dat gedeelde belang vanaf dat er kans is die punten erdoor te duwen waarin ze elkaar vinden.

Bedenk ook dat een PVV en FvD met name een democratie niet als doel zien, het is slechts een vervelend middel wat je kunt gebruiken om je zin te krijgen, de onderhevige wetgeving, rechten en met name plichten hebben ze lak aan.

[dawg]

Jullie vergeten Mona Keijzer, die in haar eentje toch behoorlijk wat stemmen weet te trekken, en Markuszower. Het is moeilijk om in te schatten hoe hij het zal doen maar veel vertrouwen in mijn medelanders als het gaat om stemgedrag heb ik niet.

[hamsteg]

polthemol schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 13:00:
[...]
qua ideologie dragen ze veel overeenkomstige punten uit. Het risico hiermee is dus dat ze elkaar wel kunnen vinden in dat gedeelde belang vanaf dat er kans is die punten erdoor te duwen waarin ze elkaar vinden.

Ze gaan elkaar nooit vinden. Het voordeel van deze grote ego's is dat ze geen water bij de wijn willen doen, (voor hun linkse) media geen millimeter ruimte willen geven voor kritische vragen, anderen geen successen gunnen en zelf anarchistisch het grote resultaat willen claimen. Het versplintert niet voor niets zo erg aan de rechter flank, allemaal willen ze koning zijn. De VVD als enige partij heeft niet een inspirerende leider maar een stel ballo's die het directe financiële eigenbelang als drijfveer hebben.

De VVD heeft een sleutelpositie in de blokkade van een richting het centrum/centrum-links georiënteerd kabinet. Zolang de potentiële VVD kiezer zich angsten aan laat praten (het zogenaamde asiel probleem, het zogenaamde werkgevers probleem, de box 3 problematiek, de HRA, belastinghervorming) en denkt dat de VVD voor 'hun' belangen spreekt, zullen wij waardeloze kabinetten hebben met doekjes voor het bloeden om de linker deel van het kabinet happy te houden en daarmee het gehele kabinet bij elkaar houden.

Zodra een probleem echt aangepakt dreigt te worden en de VVD moet toegeven, laten ze het kabinet vallen als een baksteen en gaan ze weer rechts campagne voeren. Het sentiment in het huidige kiezerslandschap is rechts en daarmee is het uitsluiten van de VVD bij elke kabinetsvorming nagenoeg onmogelijk. Zolang de pijn niet echt bij de kiezer ligt, zullen we vage kabinetten houden: ondanks ons gemopper, hebben we het over de breedte gewoon te goed en is er voor de kiezer geen noodzaak tot grote verandering.

[ Voor 4% gewijzigd door hamsteg op 25-06-2026 14:12 ]

[dawg]

https://www.trouw.nl/poli...kamer-voorkomen~bb87202e/

De verkiezing van de Eerste Kamer moet drastisch van opzet veranderen, vindt het kabinet. De politieke rol van de Eerste Kamer is te groot geworden ten opzichte van de Tweede Kamer. Het kabinet wil de verkiezingen anders organiseren, meer in slow-motion.

Met een grondwetswijziging wil het kabinet de schokgolven ‘dempen’ die verkiezingen geregeld veroorzaken. De Eerste Kamer heeft een steeds zwaarder gewicht gekregen.

Per verkiezing zal nog maar de helft van de senatoren van stoel wisselen. De andere helft van de senatoren wordt vervolgens gekozen in de volgende verkiezingen, drie jaar later in plaats van de huidige vier. In de uitslag kunnen er nog steeds grote aardverschuivingen zijn, maar die zullen minder effect hebben op hoe de Eerste Kamer eruit komt te zien en stemt.

Het idee is een wens van de coalitie van D66, VVD en CDA en is afgesproken in het coalitieakkoord. “Een update van de parlementaire democratie”, zegt minister Pieter Heerma van Binnenlandse Zaken in een toelichting. “Er is al jaren discussie over de rol van de Eerste Kamer en hoe die de ‘chambre de réflection’ kan zijn, zoals het bedoeld is.”

Volgens de minister is het wenselijk om de politieke bewegingen in de Eerste Kamer ‘wat te dempen’ door per verkiezing nog maar de helft van de senatoren te vervangen.

De eerste stap op weg naar een grondwetswijziging is al gezet. Toenmalige coalitiepartijen VVD, D66, CDA en ChristenUnie loodsten het in 2020 door de Tweede Kamer. Daarna werd het stil.

Artikel gaat verder. Ik weet nog niet wat ik hiervan vind. Ergens is het in de huidige tijd wel goed dat de Eerste Kamer een rem kan zijn, maar aan de andere kant is het ook lastig werkbaar zoals het de laatste jaren is. Verder wil men de Eerste Kamer ook terugzendrecht geven, wat me dan wel weer zinvol lijkt.

Toch zou ik meer zien in het uitbreiden van de Tweede Kamer naar 225 leden ongeveer.

[ Voor 11% gewijzigd door dawg op 25-06-2026 14:25 ]

[HollovVpo1nt]

dawg schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 14:19:
https://www.trouw.nl/poli...kamer-voorkomen~bb87202e/

[...]


[...]


[...]

Artikel gaat verder. Ik weet nog niet wat ik hiervan vind. Ergens is het in de huidige tijd wel goed dat de Eerste Kamer een rem kan zijn, maar aan de andere kant is het ook lastig werkbaar zoals het de laatste jaren is.

Toch zou ik meer zien in het uitbreiden van de Tweede Kamer naar 225 leden ongeveer.

Dom voorstel. Het probleem is niet de mensen die er zitten, maar hoe het gebruikt wordt. Niks sluit uit dat de zittende senatoren wél gewoon een verlengstuk van de Tweede Kamer blijven.

De Eerste Kamer is gewoon een soort hoger beroep op wetsvoorstellen geworden voor partijen die het niet eens waren met aangenomen wetsvoorstel. De controlerende taak van de Eerste Kamer is volledig vernietigd door hoe het gebruikt wordt, niet door het aantal nieuwe of oude senatoren.

[emeralda]

Tsja het land bestuurbaar houden is niet hel heilige doel van politici hé.


Partijen hebben idealen en een visie en het is niet hun taak om bij het kruisje te tekenen als ze denken dat het land naar de haaien gaat.

[Lordy79]

Een 4 jaars horizon voor een parlement is niet al te veel. Als daar ook nog een indirecte senaatsverkiezing tussendoor fietst dan wordt de politiek nóg meer korte termijn.
Dus wat mij betreft zet je een hogere drempel in bij de eerste kamer: als 2/3e tegen een wet stemt, wordt ie verworpen.
Dan is het een stuk moeilijker om politiek te bedrijven als eerste kamer. En als er een achterlijk wetsvoorstel komt dat technisch niet klopt, zou die 2/3e meerderheid wel te vinden moeten zijn, toch?

Of je schaft de EK gewoon helemaal af.

Maar dít voorstel vind ik onzalig en nodeloos ingewikkeld.

[mavamal]

Elke partij zal in de eerste kamer politiek bedrijven, in de huidige politieke sfeer. Een oplossing daarvoor is niet 'meer verkiezingen' of een hogere drempel. Een oplossing is een mentaliteitsverandering in de gehele politiek.

En natuurlijk vind dit kabinet, met een minderheid in de Tweede Kamer en een minderheid in de Eerste Kamer, het een probleem dat er op 2 momenten onderhandeld moet worden. Dit was bekend, de oplossing ook: over links hoeft er maar 1x onderhandeld te worden. Maar ja, "dat doet geen recht aan de uitslag" dus kan iedereen even bij het kruisje tekenen?

[Stoney3K]

Lordy79 schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 14:48:
Een 4 jaars horizon voor een parlement is niet al te veel. Als daar ook nog een indirecte senaatsverkiezing tussendoor fietst dan wordt de politiek nóg meer korte termijn.
Dus wat mij betreft zet je een hogere drempel in bij de eerste kamer: als 2/3e tegen een wet stemt, wordt ie verworpen.
Dan is het een stuk moeilijker om politiek te bedrijven als eerste kamer. En als er een achterlijk wetsvoorstel komt dat technisch niet klopt, zou die 2/3e meerderheid wel te vinden moeten zijn, toch?

Of je schaft de EK gewoon helemaal af.

Maar dít voorstel vind ik onzalig en nodeloos ingewikkeld.

EK afschaffen prima, maar daar dan wel een Constitutioneel Hof voor terug. Want de rol van de Eerste Kamer is wel om de toetsen of een wetsvoorstel ook volgens de grondwet er doorheen mag. Niet of er politieke achterban voor is (daarvoor is de volksvertegenwoordiging).

Schrap je dus de Eerste Kamer, dan moet je wel ervoor zorgen dat rechters direct aan de grondwet kunnen toetsen of dat een Constitutioneel Hof dat kan. Op dit moment is dat in de grondwet verboden.

[Lordy79]

Stoney3K schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 15:36:
[...]

Schrap je dus de Eerste Kamer, dan moet je wel ervoor zorgen dat rechters direct aan de grondwet kunnen toetsen of dat een Constitutioneel Hof dat kan. Op dit moment is dat in de grondwet verboden.

Het probleem met een Cons.Hof (CH) vind ik dat het niet democratisch is. Het CH kan dan onder het mom van 'ongrondwettelijk' een wet blokkeren, terwijl dat nu slechts kan door 2e en 1e kamer die beide (al dan niet indirect) zijn gekozen door de bevolking. Als het CH volledig a-politiek is, werkt dat uitstekend, maar die garantie is er niet. Bovendien zou een geblokkeerde wet ertoe kunnen leiden dat er bepaalde krachten in bevolking of parlement zijn die het CH gaan betichten van politieke motivatie, al dan niet terecht.

Ten slotte hebben we ook al een Raad van State. Die heeft geen blokkeringsrecht maar wel een adviesrecht en als iets ongrondwettelijk is, dan neem ik aan dat zij dit ook in hun advies zullen meenemen. Dat weet ik trouwens niet maar is een aanname van mijn kant.

[hamsteg]

mavamal schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 15:06:
Elke partij zal in de eerste kamer politiek bedrijven, in de huidige politieke sfeer. Een oplossing daarvoor is niet 'meer verkiezingen' of een hogere drempel. Een oplossing is een mentaliteitsverandering in de gehele politiek.

En natuurlijk vind dit kabinet, met een minderheid in de Tweede Kamer en een minderheid in de Eerste Kamer, het een probleem dat er op 2 momenten onderhandeld moet worden. Dit was bekend, de oplossing ook: over links hoeft er maar 1x onderhandeld te worden. Maar ja, "dat doet geen recht aan de uitslag" dus kan iedereen even bij het kruisje tekenen?

Eens.

We zijn gewoon doorgeslagen met het polderen en stellen in elk overleg weer alles ter discussie. Je zou op één punt kunnen hervormen en dat is door de EK alleen nog maar ja of nee oordelen te laten geven met expliciete uitleg per kamer-lid en te verbieden dat er (wederom) onderhandelingen plaatsvinden over aanpassing van een wet die door de tweede kamer is aangenomen. Er mag gewoon niet over een wet onderhandeld zolang als deze tussen de TW en de EK hangt. Dit zal in het begin misschien veel wetten blokkeren maar op een gegeven moment zullen partijen ter verantwoording worden geroepen en zal de individuele uitleg er bij gepakt worden. Dan zal de functie van de EK weer langzaam verschuiven en meer controlerend worden.

[Stoney3K]

Lordy79 schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 16:04:
[...]

Het probleem met een Cons.Hof (CH) vind ik dat het niet democratisch is. Het CH kan dan onder het mom van 'ongrondwettelijk' een wet blokkeren, terwijl dat nu slechts kan door 2e en 1e kamer die beide (al dan niet indirect) zijn gekozen door de bevolking. Als het CH volledig a-politiek is, werkt dat uitstekend, maar die garantie is er niet. Bovendien zou een geblokkeerde wet ertoe kunnen leiden dat er bepaalde krachten in bevolking of parlement zijn die het CH gaan betichten van politieke motivatie, al dan niet terecht.

Ten slotte hebben we ook al een Raad van State. Die heeft geen blokkeringsrecht maar wel een adviesrecht en als iets ongrondwettelijk is, dan neem ik aan dat zij dit ook in hun advies zullen meenemen. Dat weet ik trouwens niet maar is een aanname van mijn kant.

Een CH zou dan alleen voor individuele uitspraken zijn. Die moet dan onderdeel worden van de rechtsprekende macht, niet de wetgevende macht.

Zo'n hof kan dus wel uitspraken doen om individuele zaken te toetsen aan de grondwet, maar niet om hele wetten te schrappen.

En als de rechtspraak gepolitiseerd wordt dan zitten we met een heel ander probleem. De VS is daar een heel goed voorbeeld van.

[ Voor 5% gewijzigd door Stoney3K op 25-06-2026 16:37 ]

[Lordy79]

Stoney3K schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 16:36:
[...]

Een CH zou dan alleen voor individuele uitspraken zijn. Die moet dan onderdeel worden van de rechtsprekende macht, niet de wetgevende macht.

Zo'n hof kan dus wel uitspraken doen om individuele zaken te toetsen aan de grondwet, maar niet om hele wetten te schrappen.

Ik snap het. Maar dan zou een CH pas een uitspraak doen nadat er al een heleboel leed is geleden. Dat lijkt me nóg onwenselijker dan een CH dat een wet die door regering en parlement is aangenomen toetst en schrapt/blokkeert.

En als de rechtspraak gepolitiseerd wordt dan zitten we met een heel ander probleem. De VS is daar een heel goed voorbeeld van.

Inderdaad!

[HEY_DUDE]

Dennis schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 09:33:
[...]

Maar is dat wel zo? In dit radiofragment van BNR wordt gezegd dat ze de uitspraken pas voor het eerst deed één dag NA de val van het kabinet.


[...]

Als cijfers er niet zijn, dan zijn ze er niet hè. Ik wil ook wel graag sommige dingen weten maar ja als daar geen informatie over bekend is. Maar goed dan komen we weer terug op wat we hierboven al constateerden: dan had ze het er überhaupt niet over moeten hebben.

Ik weet ook niet welke argumenten er binnenskamers gebruikt zijn om het kabinet op te blazen. Maar als je kort daarna met dit argument komt mag je veronderstellen dat dit in iedergeval een rol speelt.

Over de cijfers:

Er wonen 100 kabouters in mijn tuin (cijfers zijn er niet).

Gewoon geen populistische bullshit roepen.


Dit is toch een kul redenering.

[Napo]

Lordy79 schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 16:04:
[...]

Ten slotte hebben we ook al een Raad van State. Die heeft geen blokkeringsrecht maar wel een adviesrecht en als iets ongrondwettelijk is, dan neem ik aan dat zij dit ook in hun advies zullen meenemen. Dat weet ik trouwens niet maar is een aanname van mijn kant.

Moet het kabinet wel het wetsvoorstel willen aanpassen, en dat is niet iets wat per definitie de realiteit is zoals we als exponent in het vorige kabinet hebben kunnen zien: https://www.rtl.nl/nieuws...ate-wetten-ook-aangenomen

Stoney3K schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 16:36:
[...]
En als de rechtspraak gepolitiseerd wordt dan zitten we met een heel ander probleem. De VS is daar een heel goed voorbeeld van.

En ook deze weg belopen sommige politici al door de positie van rechters door uitspraken in twijfel te trekken, het is niet voor niets dat er al geruime tijd gesproken wordt over 'D66-rechters'. Ook aan die tak van de trias politica wordt gezaagd.

[polthemol]

hamsteg schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 14:09:
[...]
Ze gaan elkaar nooit vinden. Het voordeel van deze grote ego's is dat ze geen water bij de wijn willen doen, (voor hun linkse) media geen millimeter ruimte willen geven voor kritische vragen, anderen geen successen gunnen en zelf anarchistisch het grote resultaat willen claimen. Het versplintert niet voor niets zo erg aan de rechter flank, allemaal willen ze koning zijn. De VVD als enige partij heeft niet een inspirerende leider maar een stel ballo's die het directe financiële eigenbelang als drijfveer hebben.

De VVD heeft een sleutelpositie in de blokkade van een richting het centrum/centrum-links georiënteerd kabinet. Zolang de potentiële VVD kiezer zich angsten aan laat praten (het zogenaamde asiel probleem, het zogenaamde werkgevers probleem, de box 3 problematiek, de HRA, belastinghervorming) en denkt dat de VVD voor 'hun' belangen spreekt, zullen wij waardeloze kabinetten hebben met doekjes voor het bloeden om de linker deel van het kabinet happy te houden en daarmee het gehele kabinet bij elkaar houden.

Zodra een probleem echt aangepakt dreigt te worden en de VVD moet toegeven, laten ze het kabinet vallen als een baksteen en gaan ze weer rechts campagne voeren. Het sentiment in het huidige kiezerslandschap is rechts en daarmee is het uitsluiten van de VVD bij elke kabinetsvorming nagenoeg onmogelijk. Zolang de pijn niet echt bij de kiezer ligt, zullen we vage kabinetten houden: ondanks ons gemopper, hebben we het over de breedte gewoon te goed en is er voor de kiezer geen noodzaak tot grote verandering.

ik ga mijn geld er niet op inzetten dat ze elkaar nooit kunnen vinden We hebben kunnen zien hoe groot de schade was met de PVV en nog maakt het weinig tot niets uit, want JA21 was de volgende die opeens acceptabel zou zijn voor de VVD.

Je ziet ook dat er steeds meer samenwerking is binnen de rechterflank, ook binnen de EU. Ik vrees dus dat wanneer er qua zetels een tipping point gaat komen, men pragmatisch wel voor elkaar kiest en dan nog wat meer schade aan kunnen gaan richten.

Maar zelfs als dat niet gebeurt: je bent een gigantisch aantal zetels effectief kwijt waardoor hun effect en invloed groot is.

[Piet_Piraat7]

polthemol schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 08:52:
[...]

want JA21 was de volgende die opeens acceptabel zou zijn voor de VVD

Ik hoop dat we ooit in een periode komen waarin de VVD niet bepaalt wie er wel en niet mee doen. Het lijkt de afgelopen jaren alsof de VVD allesbepalend is hier. Vrij frustrerend als je er nooit op hebt gestemd.

[nwagenaar]

RobinHood schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 11:14:
[...]

Maar alle autoritaire leiders die we nu in het westen hebben, laten helaas zien dat kunde/kennis niet nodig is om het land langzaam de nek om te draaien.

Kijk naar het vorige kabinet, dat zat vol met prutsers, en die hebben heel wat schade kunnen veroorzaken in heel weinig tijd.

Geef een PVV - Ja21 - BBB - FvD 4 jaar de tijd en je bent daarna 20 jaar bezig met reparaties.

Volgens enkele peilingen verliezen de meeste van deze partijen zetels:

• VVD: 5 zetels minder tov de TK2025 uitslag (22 naar 17)
• PVV: 9 zetels minder tov de TK2025 uitslag (26 naar 17)
• BBB: 3 zetels minder tov de TK2025 uitslag(4 naar 1)

De groeiers qua alt-right (of welke term je er ook aan geeft) zijn:

• JA21: 9 zetels meer naar 18 zetels
• FVD: 10 zetels meer naar 17 zetels
• DNA: 1 zetel

De huidige coalitiepartners leveren ook fors in: VVD zou dus 5 zetels minder krijgen, CDA ook 5 zetels minder en D66 zou zelfs 7 zetels minder krijgen. PRO daarentegen zou 5 zetels erbij krijgen en VOLT zou er 2 zetels meer halen.

Als we even alle rechtse partijen (dus VVD en verder naar rechts) nu bij elkaar optellen zouden ze nu 71 zetels kunnen halen, dit is nog steeds net geen meerderheid (gelukkig).

Even afgezien dat ik dit persoonlijk erg verschrikkelijk vindt dat we deze harde verrechtsing zien in Nederland (FvD 10 zetels, ondanks alle nieuws over hun extreem rechtse sympathie ), zijn er nog behoorlijk wat onderlinge en fundamentele verschillen in de praktijk (lees: wanneer ze in de 2e kamer gaan stemmen op ammandementen, wetsvoorstellen, etc) waardoor ik niet een alt-right beweging zo snel zie gebeuren.

Want zelfs al zouden ze wel een meerderheid hebben, met 6 partijen verwacht ik geen stabiele cohesie omdat ze onderling toch behoorlijk averechts zijn (wel pun intended ) op (voor hun) fundamentele onderdelen waar ik niet zo 1,2,3 een compromis zie gebeuren.

Dat ze op migratievlak en op sociaal economisch vlak redelijk in lijn zijn, is dat bijvoorbeeld niet op arbeidsmigratie bijvoorbeeld. Dit zie je ook op andere vlakken en daar zie ik ze niet zo 1,2,3 samenwerken (knocks on wood).

[dawg]

Piet_Piraat7 schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 09:29:
[...]

Ik hoop dat we ooit in een periode komen waarin de VVD niet bepaalt wie er wel en niet mee doen. Het lijkt de afgelopen jaren alsof de VVD allesbepalend is hier. Vrij frustrerend als je er nooit op hebt gestemd.

Voor VVD is deze zetelverdeling een zegen. Ze kunnen de midden- en linkse partijen ermee chanteren. Om het zo te zeggen.

[Stoney3K]

Napo schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 08:37:
En ook deze weg belopen sommige politici al door de positie van rechters door uitspraken in twijfel te trekken, het is niet voor niets dat er al geruime tijd gesproken wordt over 'D66-rechters'. Ook aan die tak van de trias politica wordt gezaagd.

Dat is iets anders. Populistische partijen lopen uitspraken die ze niet zinnen te framen als 'politiek', vaak omdat ze vinden dat een straf bijvoorbeeld te mild is.

Dat is een heel andere situatie dan rechters die ook werkelijk uitspraken doen uit een politieke motivatie (zoals in de VS regelmatig gebeurt, bijvoorbeeld uitspraken over abortus). In Nederland is Vrouwe Justitia nog altijd blind.

[8088]

Stoney3K schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 15:38:
In Nederland is Vrouwe Justitia nog altijd blind.

Daarover gesproken, dat valt tegen:

Heeft een verdachte geen baan, is die praktisch opgeleid of heeft die een laag inkomen en/of geen koophuis? Dan is de kans groot dat deze persoon in het Nederlandse strafrecht anders wordt behandeld dan iemand met een meer geprivilegieerde achtergrond. Verdachten met een lage sociaal-economische positie krijgen gemiddeld hogere straffen opgelegd dan mensen met een meer geprivilegieerde achtergrond. Dat blijkt uit een nieuw onderzoek naar ‘klassenjustitie’, ongelijke behandeling op basis van iemands achtergrondkenmerken. Het rapport daarover, van het Wetenschappelijk Onderzoek- en Datacentrum (WODC), werd dinsdag gepubliceerd.

Verdachten met een gunstige sociaal-economische positie krijgen minder vaak een celstraf en eerder een geldboete, blijkt uit de WODC-analyse. Verdachten met de zwakste maatschappelijke positie worden volgens het rapport veroordeeld tot 18 dagen extra onvoorwaardelijke gevangenisstraf, 36 uur extra taakstraf of 900 euro extra boete ten opzichte van verdachten met de meeste vinkjes.

[...]

bron: Nieuw onderzoek naar klassenjustitie: hogere straffen voor verdachten met een lage sociaal-economische positie (NRC, cadeaulink)

[Jos_V]

Een Constitutioneel hof is ook gewoon een politiek orgaan, waar de weg van het land valt of staat bij de politieke meningen van de leden van het hof. Afhankelijk hoe je dat inricht, als je denkt aan levenslang of langduring zoals in de VS, dan heb je dus een politiek orgaan dat de hele agenda bepaald voor decennia.

Ik ben niet tegen het principe van een CH maar we moeten ons niet blindstaren dat dit om rechtspraak gaat en dus a-politiek is. Nee, ook een CH is een politiek orgaan dat valt en staat bij de filosophy en ideologie van de rechters die het hof bekleden. Het is niet voor niets dat voor politiek gevoelige besluiten in de VS het altijd 5-4 en nu 6-3.

[alwinuzz]

Jos_V schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 17:42:
Een Constitutioneel hof is ook gewoon een politiek orgaan, waar de weg van het land valt of staat bij de politieke meningen van de leden van het hof. Afhankelijk hoe je dat inricht, als je denkt aan levenslang of langduring zoals in de VS, dan heb je dus een politiek orgaan dat de hele agenda bepaald voor decennia.

Ik ben niet tegen het principe van een CH maar we moeten ons niet blindstaren dat dit om rechtspraak gaat en dus a-politiek is. Nee, ook een CH is een politiek orgaan dat valt en staat bij de filosophy en ideologie van de rechters die het hof bekleden. Het is niet voor niets dat voor politiek gevoelige besluiten in de VS het altijd 5-4 en nu 6-3.

Een CH hoeft niet door de politiek benoemd te worden zoals in de VS, dit kan de rechterlijke macht ook zelf doen als je het zo inricht.

[emeralda]

mavamal schreef op donderdag 25 juni 2026 @ 15:06:
Elke partij zal in de eerste kamer politiek bedrijven, in de huidige politieke sfeer. Een oplossing daarvoor is niet 'meer verkiezingen' of een hogere drempel. Een oplossing is een mentaliteitsverandering in de gehele politiek.

En natuurlijk vind dit kabinet, met een minderheid in de Tweede Kamer en een minderheid in de Eerste Kamer, het een probleem dat er op 2 momenten onderhandeld moet worden. Dit was bekend, de oplossing ook: over links hoeft er maar 1x onderhandeld te worden. Maar ja, "dat doet geen recht aan de uitslag" dus kan iedereen even bij het kruisje tekenen?

Dagelijkse herinnering dat het de VVD was die Pro uitsloot.

Het is rechts, de zelfbenoemde schatbewaarder van de Nederlandse cultuur, die het poldermodel in de badkuip heeft verzopen.

[Dennis]

8088 schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 17:27:
bron: Nieuw onderzoek naar klassenjustitie: hogere straffen voor verdachten met een lage sociaal-economische positie (NRC, cadeaulink)

Ik vond dat een interessant onderzoek, maar vooral dit stukje (bij de NOS):

Ook speelt mee op welk moment in het strafproces een zaak wordt afgerond, bijvoorbeeld bij de politie, het OM of de rechter. Hoe verder een zaak in die keten komt, hoe groter de kans op zwaardere straffen en hoe zichtbaarder de zaak wordt in het strafrecht.

Dat is namelijk een 180 graden draai ten opzichte van een wat ouder onderzoek naar strafbeschikkingen. Toen bleek dat het doorgaans loont om in verzet te gaan tegen een strafbeschikking en deze dus voor te laten komen bij de rechter.

[R_Zwart]

8088 schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 17:27:
[...]

Daarover gesproken, dat valt tegen:

[...]

bron: Nieuw onderzoek naar klassenjustitie: hogere straffen voor verdachten met een lage sociaal-economische positie (NRC, cadeaulink)

Maar is dat politiek of heeft het een andere oorzaak? Bijvoorbeeld slechtere, of minder gemotiveerde, advocaten?

[R_Zwart]

nwagenaar schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 09:36:
[...]

Volgens enkele peilingen verliezen de meeste van deze partijen zetels:

• VVD: 5 zetels minder tov de TK2025 uitslag (22 naar 17)
• PVV: 9 zetels minder tov de TK2025 uitslag (26 naar 17)
• BBB: 3 zetels minder tov de TK2025 uitslag(4 naar 1)

De groeiers qua alt-right (of welke term je er ook aan geeft) zijn:

• JA21: 9 zetels meer naar 18 zetels
• FVD: 10 zetels meer naar 17 zetels
• DNA: 1 zetel

De huidige coalitiepartners leveren ook fors in: VVD zou dus 5 zetels minder krijgen, CDA ook 5 zetels minder en D66 zou zelfs 7 zetels minder krijgen. PRO daarentegen zou 5 zetels erbij krijgen en VOLT zou er 2 zetels meer halen.

Als we even alle rechtse partijen (dus VVD en verder naar rechts) nu bij elkaar optellen zouden ze nu 71 zetels kunnen halen, dit is nog steeds net geen meerderheid (gelukkig).

Even afgezien dat ik dit persoonlijk erg verschrikkelijk vindt dat we deze harde verrechtsing zien in Nederland (FvD 10 zetels, ondanks alle nieuws over hun extreem rechtse sympathie ), zijn er nog behoorlijk wat onderlinge en fundamentele verschillen in de praktijk (lees: wanneer ze in de 2e kamer gaan stemmen op ammandementen, wetsvoorstellen, etc) waardoor ik niet een alt-right beweging zo snel zie gebeuren.

Want zelfs al zouden ze wel een meerderheid hebben, met 6 partijen verwacht ik geen stabiele cohesie omdat ze onderling toch behoorlijk averechts zijn (wel pun intended ) op (voor hun) fundamentele onderdelen waar ik niet zo 1,2,3 een compromis zie gebeuren.

Dat ze op migratievlak en op sociaal economisch vlak redelijk in lijn zijn, is dat bijvoorbeeld niet op arbeidsmigratie bijvoorbeeld. Dit zie je ook op andere vlakken en daar zie ik ze niet zo 1,2,3 samenwerken (knocks on wood).

Daar waar je alt-right bedoelde je eigenlijk extreem-rechts. Stop de tijd.

[Spookelo]

Jos_V schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 17:42:
Een Constitutioneel hof is ook gewoon een politiek orgaan, waar de weg van het land valt of staat bij de politieke meningen van de leden van het hof. Afhankelijk hoe je dat inricht, als je denkt aan levenslang of langduring zoals in de VS, dan heb je dus een politiek orgaan dat de hele agenda bepaald voor decennia.

Ik ben niet tegen het principe van een CH maar we moeten ons niet blindstaren dat dit om rechtspraak gaat en dus a-politiek is. Nee, ook een CH is een politiek orgaan dat valt en staat bij de filosophy en ideologie van de rechters die het hof bekleden. Het is niet voor niets dat voor politiek gevoelige besluiten in de VS het altijd 5-4 en nu 6-3.

In een goed werkende democratie is een constitutioneel hof wel degelijk a-politiek. Een constitutioneel hof hoort alleen te kijken naar de vraag of in een zaak de grondwet zoals die op is geschreven wel of niet is geschonden. De eigen politieke overtuiging van de rechters hoort daar buiten te blijven. Dat dat in de VS compleet mis gaat, doet daar niets aan af.
In feite is in de de VS ook niet echt meer sprake van een werkende democratie. 5 of in dit geval 6 mensen kunnen domweg elk (grond)wetsartikel of precedent naast zich neerleggen en iets anders beslissen zonder dat daar wat aan te doen is. Die kant moeten we zeker niet op gaan.

[Jos_V]

Spookelo schreef op maandag 29 juni 2026 @ 16:06:
[...]

In een goed werkende democratie is een constitutioneel hof wel degelijk a-politiek. Een constitutioneel hof hoort alleen te kijken naar de vraag of in een zaak de grondwet zoals die op is geschreven wel of niet is geschonden. De eigen politieke overtuiging van de rechters hoort daar buiten te blijven. Dat dat in de VS compleet mis gaat, doet daar niets aan af.
In feite is in de de VS ook niet echt meer sprake van een werkende democratie. 5 of in dit geval 6 mensen kunnen domweg elk (grond)wetsartikel of precedent naast zich neerleggen en iets anders beslissen zonder dat daar wat aan te doen is. Die kant moeten we zeker niet op gaan.

Het is écht een illusie dat dit een apolitiek orgaan zal zijn - het is irrelevant hoe de mensen worden geselecteerd en door wie, en welk orgaan en voor hoelang, want mensen zijn mensen, en die worden gedreven door hun eigen overtuigingen en principes. Net als je lokale VVE, of bestuur van de voetbal club een politieke club is, zo zal ook elk constitutioneel hof niet apolitiek zijn. Al is het alleen maar over de vraag of godsdienstvrijheid tegenover geslacht en seksuele en gender geaardheid. Waar het lijkt dat twee grondrechten met elkaar botsen. Vergeet niet, "Originalism" is begonnen als een "interpretatie van recht en jurisprudentie" en niet een "politieke stroming" (eentje die overduidelijk is ingegeven door politiek)

Elk instituut of orgaan dat macht uitvoert, en de rechten en plichten van het volk kan bepalen is een politiek orgaan. Dit is inherent aan macht. Dus alsjeblieft, laat het het idee dat dit apolitiek is los.

Dat wil niet zeggen dat ik tegen een CH ben, onafhankelijke instituten die elkaar in balans houden en ons helpen waken tegen een autocratische overname is een idee waard om te onderzoeken. maar de crux zit hem in de details. onafhankelijk en vannuit rechtspraak geredeneerd maak het niet apolitiek.

[nwagenaar]

@Jos_V

Het kan zeker wel, als je kijkt naar de adviezen vanuit de Raad van State dan kan een instantie zoals een CH zeker a-politiek zijn in hun uitspraken.

Daarbij de zin of onzin van de 1e kamer: primair zijn het de coalitiepartners die effectief gezien een rubberstamp doctrine hanteren (of hanteerden) voor het aannemen van wetten die in de 2e kamer met een kamermeerderheid zijn aangenomen terwijl de Raad van State een negatief advies heeft gegeven. Dat is wellicht irritant voor de coalitiepartners, maar het is gewoon de taak van de 1e kamer om wetten te toetsen aan de realiteit (niet alleen wetten, maar ook praktische uitvoerbaarheid).

Het grootste probleem is ook nog eens dat door het korte-termijn beleid vanuit de hedendaagse coalities icm populistisch politieke doctrine we al tijden te maken hebben met een wisselende 1e kamer (tov de 2e kamer verkiezingen) door ontevredenheid van burgers in de keuzes van de regering. Hierdoor wordt de coalitie-meerderheid in de 2e kamer eigenlijk verplicht om te gaan polderen met de oppositie om alsnog de meerderheid te kunnen verkrijgen. Dat is wellicht irritant, maar ipv het hand in eigen boezem te steken is de "Eerste Kamer politiek gekleurd en voldoen ze niet aan hun wettelijke statuten".

Wel grappig dat dit primair komt vanuit de rechtste partijen en dat ze heel erg makkelijk de schuld beleggen bij rechters, de Eerste Kamer en ook zelfs de media op het moment dat ze geconfronteerd worden met broddelwerk qua beleid en wetgeving.

Zolang er geen CH is die wetten bij voorbaat mag toetsen en mag blokkeren (of daarna), dan is de 1e kamer effectief de enige manier een extreem-rechtse invulling van beleid te blokkeren. Dat wil zeggen, totdat deze partijen ook een meerderheid krijgt in de Eerste Kamer (iets wat ik nooit hoop te zien gebeuren).

[Marrtijn]

nwagenaar schreef op dinsdag 30 juni 2026 @ 08:13:
@Jos_V

Het kan zeker wel, als je kijkt naar de adviezen vanuit de Raad van State dan kan een instantie zoals een CH zeker a-politiek zijn in hun uitspraken.

De Raad van State doet juist politieke uitspraken. Ze geven niet alleen juridische kaders, maar geven advies over of iets bestuurlijk en politiek uitvoerbaar is, en dat laatste is per definitie politiek.

[rik86]

Marrtijn schreef op dinsdag 30 juni 2026 @ 08:25:
[...]

De Raad van State doet juist politieke uitspraken. Ze geven niet alleen juridische kaders, maar geven advies over of iets bestuurlijk en politiek uitvoerbaar is, en dat laatste is per definitie politiek.

Dat hangt natuurlijk wel af van je definitie van politiek. In de basis is de Raad van State niet links of rechts, maar neutraal. (al zal ook een RvS in enige mate gekleurd zijn door de achtergronden van haar leden) En dat zal door een deel als niet-politiek bestempeld worden en door een deel niet. En volgens mij willen we in die zin hier allemaal redelijk 't zelfde, een constitutioneel hof zou zich niet door de waan van de dag/ op dat moment populaire politieke stromingen moeten laten leiden, maar neutraal advies moeten geven.

Tegelijkertijd moeten we ons beseffen dat wetgeving niet zwart/wit is en in mijn ogen ook zeker niet zou moeten zijn. Want hoe harder je die grens stelt, hoe meer de gaten/grenzen in de wet opgezocht en misbruikt gaan worden, terwijl als je een grijs gebied houdt, dat veel lastiger/risicovoller is, dus men naar mijn mening minder snel die grens op zoekt. En meer in de geest der wet in plaats van de letter der wet gaat handelen.

[nwagenaar]

Marrtijn schreef op dinsdag 30 juni 2026 @ 08:25:
[...]

De Raad van State doet juist politieke uitspraken. Ze geven niet alleen juridische kaders, maar geven advies over of iets bestuurlijk en politiek uitvoerbaar is, en dat laatste is per definitie politiek.

Dat laatste hoeft niet per definitie politek te zijn, ik zie dit gewoon simpelweg a;s een praktische conclusie van een realistisch scenario op basis van bestaande gegevens en feiten om de haalbarheid en uitvoerbaarheid van wetten te kunnen aangeven.

Je mag juist van een adviesorgaan verwachten dat ze verder kijken dan alleen naar wetten en verdragen, maar ook dat ze kijken naar de praktische uitvoerbaarheid en haalbaarheid van deze wetten.

Dit valt ook trouwens binnen hun takenpakket: hun (onafhankelijk) advies is niet alleen gerelateerd aan wetten, maar ook gerelateerd aan bestuur (richting de regering EN het parlement).

Maar ja, binnen de politiek wordt het advies meermaals naast zich neergelegd waarna het vervolgens als een boomerang weer terugkomt in de rechtbanken waarbij de regering vervolgens op hun vingers worden getikt.

[Napo]

nwagenaar schreef op dinsdag 30 juni 2026 @ 09:30:
[...]

Maar ja, binnen de politiek wordt het advies meermaals naast zich neergelegd waarna het vervolgens als een boomerang weer terugkomt in de rechtbanken waarbij de regering vervolgens op hun vingers worden getikt.

En een deel van de politici dan stellen dat de rechters op de stoel van het kabinet gaat zitten of dat de rechtspraak politiek geworden is en daarmee zoeken ze ook een stok om de gang naar de rechtspraak te bemoeilijken.

Het is een self fulfilling prophecy, als je slechte wetgeving opstelt, adviezen negeert, en het uiteindelijk ( niet of onvoldoende aanpasten en toch ) invoert dan is dat de potentiële consequentie. Ben ik blij met iedere belangenclub die recht poogt te halen via de rechtspraak? Nee, echter is en blijft één van de hoekstenen van onze staatsinrichting. De wetgever brengt wetten in en eenieder in het land zouden ze aan die wetgeving moeten houden, gaat het om wetgeving die een taak oplegt aan de overheid dan zou de overheid daar zonder rechtspraak al aan moeten voldoen ( en als ze dan een tik op de vinger krijgen van de rechtspraak dan heb je dat ook te accepteren ). Als overheid ( en als coalitie met een meerderheid ) heb je ook de mogelijkheid om de wetgeving aan te passen ( Europeese verdragen zijn lastiger ) zodat je niet in de spagaat komt maar kies een werkbare route en dat is niet die van het negeren van bestaande wet- en regelgeving.

[Caayn]

Lokale partijen willen geen klein stembiljet

Lokale partijen keren zich tegen het nieuwe, kleinere stembiljet. In een brief aan de minister roepen ruim zeventig fractievoorzitters op om vast te houden aan een stembiljet waarop de namen van kandidaten staan.

De fractievoorzitters vragen de minister het ontwerp van het stembiljet zo aan te passen dat ook de namen van kandidaten erop komen te staan. Als dat niet mogelijk is, vinden zij dat het kleinere stembiljet niet moet worden ingevoerd bij de gemeenteraadsverkiezingen.

Kom je dan niet automatisch terug op het huidige stembiljet?

[Joris748]

Caayn schreef op vrijdag 3 juli 2026 @ 14:33:
Lokale partijen willen geen klein stembiljet


[...]


[...]
Kom je dan niet automatisch terug op het huidige stembiljet?

Ik vind het ook een beetje onzinnig om een kleiner biljet voor de gemeenteraadsverkiezingen in te voeren. Het oude voldeed prima. Voor de tweedekamerverkiezingen is het natuurlijk evident.

[squashedraven]

ik woon in een gemeente waar het nieuwe stembiljet al getest was. En het was echt een verademing, ook voor de gemeenteraadsverkiezingen.

[Joris748]

squashedraven schreef op vrijdag 3 juli 2026 @ 14:38:
ik woon in een gemeente waar het nieuwe stembiljet al getest was. En het was echt een verademing, ook voor de gemeenteraadsverkiezingen.

Wat vond je er prettig aan?

[PolarBear]

Joris748 schreef op vrijdag 3 juli 2026 @ 14:45:
[...]

Wat vond je er prettig aan?

Dat hij een stuk handzamer is. Volgens mij hangt de lijst met namen gewoon in het stemhokje. Waarom dat dan ook voor elke stemmer als enorme lap papier nog een keer geprint moet worden is mij onduidelijk. Ook bij gemeenteraadverkiezingen, zeker in de grote gemeentes, zijn de stembiljetten enorm.

Voordelen, handzamer, minder papier, makkelijker tellen. Nadelen je moet even op een ander stuk papier de juiste lijst en kandidaat nummers opzoeken.

[Napo]

quote: https://nos.nl/artikel/26...n-2025-onterecht-verhoogd

De Nederlandse regering had de verkeersboetes in 2024 en 2025 niet mogen verhogen. Dat heeft een rechtbank in Utrecht bepaald. Door deze verhoging is er een scheefgroei ontstaan tussen verkeersboetes en boetes voor andere strafbare feiten, zo oordeelt de rechtbank.

Weer een extra kostenpost op de al lastige begroting?

[RobinHood]

Caayn schreef op vrijdag 3 juli 2026 @ 14:33:
Lokale partijen willen geen klein stembiljet


[...]


[...]
Kom je dan niet automatisch terug op het huidige stembiljet?

Ja, tenzij we gaan stemmen op e-ink

Ik snap het punt niet helemaal, er hangt toch gewoon een mooie ouderwetse kieslijst in het vakje? Kun je daar kijken op welk nummer J. Met De Korte Achternaam uit Schubbekutteveen staat, en dan vul je zijn nummer in.

Dat enorme vel papier van nu is gewoon bloedirritant als kiezer en als teller. En ook in de gemeenteraad kunnen het al flinke vellen zijn.

Dat nieuwe biljet is imho perfect, het is duidelijk op welke partij je stemt, en op welk nummer. Misschien de wet aanpassen dat als je geen nummertje kiest, je automatisch op de nummer 1 stemt?

[squashedraven]

Joris748 schreef op vrijdag 3 juli 2026 @ 14:45:
[...]

Wat vond je er prettig aan?

Het is 1x dubbelvouwen en klaar. Je kruist heel simpel je partij aan en vult dan het nummertje van je voorkeurskandidaat in. In het grote logge formulier moet je de hele kolom van je partij af tot je je voorkeurskandidaat hebt gevonden. Vervolgens sta je in het hokje te concluderen dat origami niet aan jou is besteed en prop je dat ding uiteindelijk in de brievenbus. Ook voor de tellers is het 100x makkelijker gezien ze nu heel snel eerst op partij kunnen sorteren en daarna op voorkeur ipv het hele formulier af te zoeken waar ook alweer het rode bolletje staat

[Marrtijn]

squashedraven schreef op vrijdag 3 juli 2026 @ 15:02:
[...]

Het is 1x dubbelvouwen en klaar. Je kruist heel simpel je partij aan en vult dan het nummertje van je voorkeurskandidaat in. In het grote logge formulier moet je de hele kolom van je partij af tot je je voorkeurskandidaat hebt gevonden. Vervolgens sta je in het hokje te concluderen dat origami niet aan jou is besteed en prop je dat ding uiteindelijk in de brievenbus. Ook voor de tellers is het 100x makkelijker gezien ze nu heel snel eerst op partij kunnen sorteren en daarna op voorkeur ipv het hele formulier af te zoeken waar ook alweer het rode bolletje staat

Dat ligt denk ik echt aan de gemeente, ik woon in een kleine gemeente en met onze 5 partijen gebruiken we praktisch al jaren een klein biljet. Het blad bestond uit 2 vouwen (wat juist prettig was voor tellers, want je kon het stemformulier in één ruk opentrekken) en er kwamen juist complimenten dat dit formulier zo lekker handzaam was.

Daarnaast gaat het in de kleine gemeenten waar iedereen elkaar kent toch om ons-kent-ons. Ik snap ik wel dat lokale partijen het vervelend gaan vinden dat ze die naamsbekendheid gaan verliezen.

[ Voor 11% gewijzigd door Marrtijn op 03-07-2026 15:12 ]

[squashedraven]

Marrtijn schreef op vrijdag 3 juli 2026 @ 15:10:
[...]

Dat ligt denk ik echt aan de gemeente, ik woon in een kleine gemeente en met onze 5 partijen gebruiken we praktisch al jaren een klein biljet. Het blad bestond uit 2 vouwen (wat juist prettig was voor tellers, want je kon het stemformulier in één ruk opentrekken) en er kwamen juist complimenten dat dit formulier zo lekker handzaam was.

Daarnaast gaat het in de kleine gemeenten waar iedereen elkaar kent toch om ons-kent-ons. Ik snap ik wel dat lokale partijen het vervelend gaan vinden dat ze die naamsbekendheid gaan verliezen.

naamsbekendheid creeer je door gezien en gehoord te worden, niet omdat je naam (samen met vele andere) op een formuliertje staat wat binnen 5 minuten in de kliko ligt

[Brunniepoo]

Marrtijn schreef op vrijdag 3 juli 2026 @ 15:10:
[...]

Dat ligt denk ik echt aan de gemeente, ik woon in een kleine gemeente en met onze 5 partijen gebruiken we praktisch al jaren een klein biljet. Het blad bestond uit 2 vouwen (wat juist prettig was voor tellers, want je kon het stemformulier in één ruk opentrekken) en er kwamen juist complimenten dat dit formulier zo lekker handzaam was.

Daarnaast gaat het in de kleine gemeenten waar iedereen elkaar kent toch om ons-kent-ons. Ik snap ik wel dat lokale partijen het vervelend gaan vinden dat ze die naamsbekendheid gaan verliezen.

Dat geldt in een kleine gemeente toch net zo goed voor de niet-lokale partijen?

[Marrtijn]

Brunniepoo schreef op vrijdag 3 juli 2026 @ 15:18:
[...]

Dat geldt in een kleine gemeente toch net zo goed voor de niet-lokale partijen?

Natuurlijk, maar de lokale afdeling gaat geen stennis schoppen in de media en via de pers oorlog voeren met de moederpartij over een stemformuliertje. Die klachten zullen dan eerder intern besproken worden.

[Dennis1812]

Ik snap niet zo goed waarom we anno 2026 niet een dusdanig goed beveiligd systeem kunnen maken waarmee we digitaal kunnen stemmen. Bij voorkeur vanuit onze luie stoel thuis.

Maar lokaal netwerk in stemlokaal kan ook natuurlijk.
Scheelt enorme papierwinkels.

[defiant]

Dennis1812 schreef op zaterdag 4 juli 2026 @ 00:05:
Ik snap niet zo goed waarom we anno 2026 niet een dusdanig goed beveiligd systeem kunnen maken waarmee we digitaal kunnen stemmen. Bij voorkeur vanuit onze luie stoel thuis.

Het probleem is niet zozeer het technische aspect van digitaal stemmen, het probleem is het menselijke procedure aspect ervan.

Stemmen is ten eerste altijd een privé aangelegenheid waarbij zonder druk of meekijken van anderen je stem kan uitbrengen. Een fysiek stemhokje faciliteert dat, de mensen in het stembureau controleren dat er niemand meekijkt of onder druk wordt gezet. Als je thuis stemt is er niemand die dit controleert.

Ten tweede is zijn digitale processen moeilijk te beveiligen door sociale engineering, banken zouden veilig moeten zijn, maar er vinden continue social engineering aanvallen plaats., men krijgt het proces niet waterdicht. Als banken het al niet lukt, is het stemproces vatbaar voor dezelfde type social engineering.

Ten derde, een digitaal stem proces draait om vertrouwen en auditing in de complete infrastructuur ervan, in een gezonde democratie is dit misschien geen issue, maar als het proces ergens gecorrumpeerd is, hoe kom je daar achter? Hoe bewijs je dat de telling klopt en mensen daadwerkelijk hun stem hebben uitgebracht?

Ten vierde, in het fysieke proces heb je een proces waar veel mensen zijn betrokken, decentraal en met double-checks, het is moeilijk om zo'n proces te corrumperen als individu. En als het lukt is de impact beperkt. Met een digitaal proces is de impact meteen groot.

Dat de reden waarom een fysiek paper trail een van de meest betrouwbare manieren zijn om te stemmen. Je hebt fysiek bewijs wat moeilijk op schaal gewijzigd/gecorrumpeerd kan worden, mede doordat het proces decentraal is met veel mensen.

[Transportman]

defiant schreef op zaterdag 4 juli 2026 @ 00:36:
[...]

Het probleem is niet zozeer het technische aspect van digitaal stemmen, het probleem is het menselijke procedure aspect ervan.

Stemmen is ten eerste altijd een privé aangelegenheid waarbij zonder druk of meekijken van anderen je stem kan uitbrengen. Een fysiek stemhokje faciliteert dat, de mensen in het stembureau controleren dat er niemand meekijkt of onder druk wordt gezet. Al;s je thuis stemt is er niemand die dit controleert.

Ten tweede is zijn digitale processen moeilijk te beveiligen door sociale engineering, banken zouden veilig moeten zijn, maar er vinden continue social engineering aanvallen plaats., men krijgt het proces niet waterdicht. Als banken het al niet lukt, is het stemproces vatbaar voor dezelfde type social engineering.

Ten derde, een digitaal stem proces draait om vertrouwen en auditing in de complete infrastructuur ervan, in een gezonde democratie is dit misschien geen issue, maar als het proces ergens gecorrumpeerd is, hoe kom je daar achter? Hoe bewijs je dat de telling klopt en mensen daadwerkelijk hun stem hebben uitgebracht?

Ten vierde, in het fysieke proces heb je een proces waar veel mensen zijn betrokken, decentraal en met double-checks, het is moeilijk om zo'n proces te corrumperen als individu. En als het lukt is de impact beperkt. Met een digitaal proces is de impact meteen groot.

Dat de reden waarom een fysiek paper trail een van de meest betrouwbare manieren zijn om te stemmen. Je hebt fysiek bewijs wat moeilijk op schaal gewijzigd/gecorrumpeerd kan worden, mede doordat het proces decentraal is met veel mensen.

En het is simpel uit te leggen zonder enige technische kennis, iedereen kan dit begrijpen. Stel dat er een of ander digitaal stemproces gaat komen, denk ik dat we de mensen die we nu al kwijt dreigen te raken in het democratische proces echt compleet kwijt raken en een nog grotere voedingsbodem geven aan extremisten. Het wordt namelijk nog makkelijker om fraude te roepen en geloofd te worden als het gaat om iets wat men niet begrijpt of kan controleren.

Nu kan ik naar een stemlokaal, daar de hele dag gaan zitten, kijken hoe ze tellen en na publicatie die cijfers controleren. Bij digitaal stemmen kan ik er wel gaan zitten, maar hoe kan ik het dan controleren? Hoe kan ik zelfs controleren dat mijn eigen stem goed in het systeem eindigt?

De digitale wereld heeft veel voordelen in zijn algemeenheid, maar soms is simpel papier en potlood het beste.

[emeralda]

Ik raad iedereen aan om eens een dagje Den Haag te doen. Loop door de plaatselijke Chinatown en ga dan naar het tweede kamer gebouw. *knip*, ietsje minder mag ook wel. Alsof je van een moderne multiculturele samenleving terug gaat naar 1950. Hallucinant. Die parlementariërs doen echt wel hun best en proberen het allemaal goed te doen maar uiteindelijk zitten ze in hun eigen bubbel.

[ Voor 6% gewijzigd door NMH op 05-07-2026 18:22 ]

[Napo]

emeralda schreef op zondag 5 juli 2026 @ 15:53:
Ik raad iedereen aan om eens een dagje Den Haag te doen. Loop door de plaatselijke Chinatown en ga dan naar het tweede kamer gebouw. *knip* Alsof je van een moderne multiculturele samenleving terug gaat naar 1950. Hallucinant. Die parlementariërs doen echt wel hun best en proberen het allemaal goed te doen maar uiteindelijk zitten ze in hun eigen bubbel.

Vraag me wel af wat je nu wil inbrengen met deze stelling. Een niet representatieve wijk zou het toonbeeld moeten zijn van het niet representatief zijn van de tweede kamer? Aangezien het om multicultureel gaat zal het vast over de migratieachtergrond gaan, iets lastigere analyse maar we kunnen hem ook redelijk bazaal houden:

Nederland : 83,3% in Nederland geboren
Zuidwal : 33,3% in Nederland geboren

De ervaren delta tussen Chinatown ( en Zuidwal is groter dan enkel Chinatown maar cijfers op subsetniveau Chinatown zie ik niet zo snel ) en de volksvertegenwoordiging, wat is uberhaupt de relatie?

[ Voor 1% gewijzigd door NMH op 05-07-2026 18:22 ]

[R_Zwart]

Transportman schreef op zaterdag 4 juli 2026 @ 09:53:
[...]

En het is simpel uit te leggen zonder enige technische kennis, iedereen kan dit begrijpen. Stel dat er een of ander digitaal stemproces gaat komen, denk ik dat we de mensen die we nu al kwijt dreigen te raken in het democratische proces echt compleet kwijt raken en een nog grotere voedingsbodem geven aan extremisten. Het wordt namelijk nog makkelijker om fraude te roepen en geloofd te worden als het gaat om iets wat men niet begrijpt of kan controleren.

Nu kan ik naar een stemlokaal, daar de hele dag gaan zitten, kijken hoe ze tellen en na publicatie die cijfers controleren. Bij digitaal stemmen kan ik er wel gaan zitten, maar hoe kan ik het dan controleren? Hoe kan ik zelfs controleren dat mijn eigen stem goed in het systeem eindigt?

De digitale wereld heeft veel voordelen in zijn algemeenheid, maar soms is simpel papier en potlood het beste.

De stemmachine kan 2 stembewijzen printen, 1 voor jou en 1 voor het stembureau. Die laatste gaan direct in een container om in geval van twijfel te kunnen tellen.

Het is alleen een oplossing voor een nietbestaand probleem. De complexiteit om een waterdicht digitaal systeem te bouwen en onderbouwen staat niet in verhouding met handmatig tellen met een wat latere uitslag. Dat we in een extreem geval af en toe een paar dagen moeten wachten op een paar gemeentes is niet zo'n groot probleem dat alles op z'n kop moet worden gegooid.

[Yucon]

R_Zwart schreef op maandag 6 juli 2026 @ 12:13:
[...]

De stemmachine kan 2 stembewijzen printen, 1 voor jou en 1 voor het stembureau. Die laatste gaan direct in een container om in geval van twijfel te kunnen tellen.

Het is alleen een oplossing voor een nietbestaand probleem. De complexiteit om een waterdicht digitaal systeem te bouwen en onderbouwen staat niet in verhouding met handmatig tellen met een wat latere uitslag. Dat we in een extreem geval af en toe een paar dagen moeten wachten op een paar gemeentes is niet zo'n groot probleem dat alles op z'n kop moet worden gegooid.

Ik heb nooit begrepen waarom we geen stemmachines hebben die na het uitbrengen van de stem een stemformulier op creditcardformaat printen. Dat kun je met je ogen controleren en gooi je in de stembus. Na het stemmen heb je dan een ton met kaartjes dat je met iets dat lijkt op een geld tel machine kunt tellen.

Volledig controleerbaar, en supersnel. Dit is naar mijn idee gewoon het beste van beide werelden. De meerwaarde van de stemmachines is dan dat de papieren kaartjes wel machinaal telbaar zijn en de huidige stembiljetten niet.

[ Voor 5% gewijzigd door Yucon op 06-07-2026 12:26 ]

[Joris748]

Yucon schreef op maandag 6 juli 2026 @ 12:25:
[...]

Ik heb nooit begrepen waarom we geen stemmachines hebben die na het uitbrengen van de stem een stemformulier op creditcardformaat printen. Dat kun je met je ogen controleren en gooi je in de stembus. Na het stemmen heb je dan een ton met kaartjes dat je met iets dat lijkt op een geld tel machine kunt tellen.

Volledig controleerbaar, en supersnel. Dit is naar mijn idee gewoon het beste van beide werelden. De meerwaarde van de stemmachines is dan dat de papieren kaartjes wel machinaal telbaar zijn en de huidige stembiljetten niet.

Dat zou dan alleen maar dienen om het tellen te verspoedigen. Machinaal tellen heeft ook risico's. Daar kan ook mee gesjoemeld worden.

[hamsteg]

Transportman schreef op zaterdag 4 juli 2026 @ 09:53:
[...]

En het is simpel uit te leggen zonder enige technische kennis, iedereen kan dit begrijpen. Stel dat er een of ander digitaal stemproces gaat komen, denk ik dat we de mensen die we nu al kwijt dreigen te raken in het democratische proces echt compleet kwijt raken en een nog grotere voedingsbodem geven aan extremisten. Het wordt namelijk nog makkelijker om fraude te roepen en geloofd te worden als het gaat om iets wat men niet begrijpt of kan controleren.

Nu kan ik naar een stemlokaal, daar de hele dag gaan zitten, kijken hoe ze tellen en na publicatie die cijfers controleren. Bij digitaal stemmen kan ik er wel gaan zitten, maar hoe kan ik het dan controleren? Hoe kan ik zelfs controleren dat mijn eigen stem goed in het systeem eindigt?

De digitale wereld heeft veel voordelen in zijn algemeenheid, maar soms is simpel papier en potlood het beste.

Een twee-traps stemproces is zeer helder uit te leggen en zeer goed te controleren. Jij stemt op een computer met een mooie interface (minder kans op foute kruisjes, meer valide stemmen). Daaruit rolt een geprinte kaart met daarop het lijst nummer en kandidaat nummer, en voor de menselijke controle daarachter dus de partij-naam en de persoon zijn/haar naam. Jij controleert de kaart en gooit deze in de bus. Tot nu toe lijkt het 90% op wat we al deden.

De stemkaarten hebben een standaard opmaak en worden aan het einde van de dag aan een telmachine gevoedt. Indien nodig kunnen de stemkaarten eventueel handmatig gecontroleerd worden. Zelfs de stem machine kun je nog weer dubbel laten checken: op pure lijst codes en op OCR naam; komt dit niet overeen ... heb je een probleem.

[ Voor 4% gewijzigd door hamsteg op 06-07-2026 12:37 ]