De landelijke Nederlandse politiek 2026

[Bananenplant]

Jake schreef op woensdag 16 september 2026 @ 08:01:
[...]

Dus paar influencers om dat boek in 100-200 shorts samen te vatten? Kun je elke dag een-twee nieuwe shorts kijken. Daarna wat rinse-and-repeat met nieuw sausje erover en houdt je vol tot de volgende verkiezingen.

Ja, met het verschil dat wat zulke influencers zeggen niet omvalt als je ertegen blaast.

[SL65]

Ik zal wel te cynisch zijn, maar 480 miljard inkomsten versus 520 miljard uitgaven. Dit systeem kan toch nooit uit? Nul toekomstvisie, maar goed de schuld is weer voor de volgende generatie dus we gaan weer lekker doormodderen.

[CornermanNL]

Voor de belastingen op vermogen is vooral het in stand houden van een belastingvrije voet belangrijk (en dan niet het vrijstellen van een deel van de winst) zodat de meeste mensen lekker kunnen sparen of beleggen voor de toekomstige grote uitgaven. Want echte vermogens gaan hier niet mee opgebouwd worden. Daarvoor is het verschil tussen de inkomsten en uitgaven van het grootste deel van de mensen ontoereikend. Laten we zeggen een ton per persoon. Halen de meeste toch nooit. Dan voor de rest erboven een progressief stelsel en je bent er wel.

Maar ja aangezien de meeste kiezers en denken dat ze ooit tot de bezittende klasse gaan behoren en kunnen gaan rentenieren én tegelijkertijd (of tot die tijd) vinden dat beleggers vieze luie graaiers zijn en ze zwaar belast moeten worden, komen we nooit tot zoiets. En houden we aan de andere kant krampachtig vast aan een gedrocht als de HRA. En hopen we met sparen op de spaarrekening lekker "rijk" te worden zodat we niet meer "hoeven te werken". Maar tot die tijd moet "hard werken wel lonen".

[alexbl69]

SL65 schreef op woensdag 16 september 2026 @ 08:35:
Ik zal wel te cynisch zijn, maar 480 miljard inkomsten versus 520 miljard uitgaven. Dit systeem kan toch nooit uit? Nul toekomstvisie, maar goed de schuld is weer voor de volgende generatie dus we gaan weer lekker doormodderen.

Yep, vind dat ook zo enorm frustrerend.

Het hele land staat in brand omdat er wellicht een paar miljard bezuinigd gaat worden op de sociale zekerheid. Tegelijkertijd betalen we nu al 8,5 miljard euro per jaar aan rente op de staatsschuld.

Dat is zelfs 'slechts' 8,5 miljard, omdat er nog flink wat staatsleningen tegen een extreem lage rente lopen. De verwachting is echter dat deze post binnen 10 jaar richting de 30 miljard per jaar stijgt!! Ergo: als we altijd netjes binnen de lijntjes hadden gekleurd hadden we flink wat vervelende discussies nu en in de toekomst niet hoeven te hebben.

En dan hebben wij een staatsschuld die nog relatief laag is. In Frankrijk is het per burger 2,5 keer zo hoog, en betalen ze (dus) ook meer rente. Ik hou m'n hart vast voor wat daar de komende jaren gaat gebeuren. Of in de VS waar de schuld per inwoner 3 keer zo hoog is als bij ons. Hoe de VS (met name Trump) daarmee omgaat toont opvallende parallellen met een burger die diep in de schulden zit en de wanhoop nabij is: enveloppen worden niet meer opengemaakt en men gaat uit wanhoop alleen maar meer onverantwoorde uitgaven doen.

Een staatsschuld kan een middel zijn om schokken op te vangen, zoals bijvoorbeeld de financiële crisis of Corona. Maar het is in veel landen (en nu langzaam ook in Nederland) een middel geworden om de begroting sluitend te krijgen, ook in financieel relatief goede tijden. En dat is levensgevaarlijk voor als het een keer echt tegenzit, want dan is je buffer weg.

[kdekker]

CornermanNL schreef op woensdag 16 september 2026 @ 08:50:
Voor de belastingen op vermogen is vooral het in stand houden van een belastingvrije voet belangrijk (en dan niet het vrijstellen van een deel van de winst) zodat de meeste mensen lekker kunnen sparen of beleggen voor de toekomstige grote uitgaven. Want echte vermogens gaan hier niet mee opgebouwd worden. Daarvoor is het verschil tussen de inkomsten en uitgaven van het grootste deel van de mensen ontoereikend. Laten we zeggen een ton per persoon. Halen de meeste toch nooit. Dan voor de rest erboven een progressief stelsel en je bent er wel.

Maar ja aangezien de meeste kiezers en denken dat ze ooit tot de bezittende klasse gaan behoren en kunnen gaan rentenieren én tegelijkertijd (of tot die tijd) vinden dat beleggers vieze luie graaiers zijn en ze zwaar belast moeten worden, komen we nooit tot zoiets. En houden we aan de andere kant krampachtig vast aan een gedrocht als de HRA. En hopen we met sparen op de spaarrekening lekker "rijk" te worden zodat we niet meer "hoeven te werken". Maar tot die tijd moet "hard werken wel lonen".

Het maffe is dat je nu - met het huidige stelsel - sparen voor 'grote uitgaven' (bijv. een huis) al bijna niet kan. De vrijstelling op spaargeld is ca 60k p.p. Voor een stel zou je dan op het dubbele uitkomen. Het helpt wel, maar voor 120k kun je tegenwoordig (ook de inrichting moet je betalen) maar beperkt iets.

Ik proef een beetje in de discussie over box 3 dat 'het eerlijkste' is het belasten van echte winst. Dus bij uitkering. Maar dat de centen zo hard nodig zijn, dat je dan maar iets 'onrechtvaardig' (aanvoeldend) als aanwasbelasting van potentiële winst belast. Ik weet me nog te herinneren (jaren geleden) dat je voor opties op aandelen ook al direct belasting af mocht tikken (en een paar maanden later de aandelen veel minder waard waren, en je je dubbel genaaid voelde). Het lijkt me dat je met iets dat als onrechtvaardig ervaren wordt, en met dingen als gas-in-Groningen en toeslagenaffaire in je achterhoofd, je als overheid aan vertrouwen moet werken. Ik vraag me af of een aanwasbelasting, ondanks dat het geld hard nodig is, niet meer schade (verharding relatie samenleving/overheid) op zal leveren.

De HRA kan wel een gedrocht zijn, maar zonder is niet mogelijk een huis te kopen. En er is door de jaren heen al fors gesnoeid in de HRA. De baat van verder afbouwen van de HRA zal pas na vele jaren pas komen.

Als hard werken moet lonen, dan zou Pro over zijn schaduw heen moeten stappen en naar iig de stijgende kosten van AOW moeten willen bespreken, in plaats van een dom 'njet'. Als je nu niets doet aan AOW, het aantal werkenden zakt, de vergrijzing toeneemt, dan heeft de huidige werkende generatie en de kosten en zelf nog veel minder of helemaal geen AOW meer. Met het verhogen van de arbeidskorting maak je het voor eenverdieners nog zwaarder (en daarmee ook mantelzorgers). Geen versobering van sociale voorzieningen icm toenemende kosten voor allerlei andere zaken (defensie, infra, zorgkosten etc) is onmogelijk.

Die toenemende staatsschuld icm een steeds groter wordende overheid, er zijn nog wel een paar meer problemen. Heel vrolijk wordt je er niet van. Ik moet nog zien dat dit minderheidskabinet icm stevige stellingsnames door de oppositie (links en rechts) het gaat redden.

[rik86]

Volgens mij moeten de rechtse partijen van hun box-3 frame, hun erfbelasting (diefstal!) en hun asielzoekers-framing afstappen en daar over hun eigen schaduw heenstappen. Ik denk dat wanneer links en rechts wat meer samenwerken waarbij, juist ook, de ervaren problemen, of ze er nu echt zijn of niet maar dan in ieder geval de onderliggende oorzaken, worden opgepakt met als doel een evenwichtige toekomstbestendige begroting waarbij sociale zekerheid, zorg, onderwijs, veiligheid en infrastructuur centraal staan.

En ja, de broekriem zal aan 2 kanten aangehaald moeten worden. Er zal én minder uitgegeven moeten worden én meer geld binnengehaald moeten worden, omdat er op heel veel dossiers jarenlang niets is gedaan én de geopolitieke situatie ook is verslechterd. Dus er zal op uitkeringen/AOW/zorgverlening moeten worden bespaard, máár er zal ook meer geld opgehaald worden en dat zal toch vooral bij de rijkeren/ winstgevende bedrijven moeten gebeuren. Zij het via hogere belastingen op vermogen, vermogensoverdracht en/of bedrijfswinsten.

[Kalentum]

SL65 schreef op woensdag 16 september 2026 @ 08:35:
Ik zal wel te cynisch zijn, maar 480 miljard inkomsten versus 520 miljard uitgaven. Dit systeem kan toch nooit uit? Nul toekomstvisie, maar goed de schuld is weer voor de volgende generatie dus we gaan weer lekker doormodderen.

De overheid voert geen huishoudboekje: het is niet zo dat als er 1000 euro uitgaat, er ook 1000 euro moet binnenkomen.

Dat komt omdat de overheid ook lange termijn investeringen doet die pas op lange termijn tot belastinginkomsten leiden. Denk maar aan iets als onderwijs: We geven geld uit aan 4-jarigen maar daar staan geen belastinginkomsten tegenover, pas 15 tot 20 jaar later is die kleuter oud genoeg om belasting te betalen.

Het klopt dat toekomstige generaties dat dan weer terugbetalen maar 1000 euro nu is over 30 jaar 600 euro: de belastinginkomsten zijn dan hoger.

De Nederlandse Staat kan bovendien relatief goedkoop lenen omdat de staat een betrouwbare partij is. Dus het kan gewoon uit: niet lenen en jaarlijks een begrotingsoverschot hebben kost op lange termijn meer geld.

[ Voor 5% gewijzigd door Kalentum op 16-09-2026 09:19 ]

[CornermanNL]

alexbl69 schreef op woensdag 16 september 2026 @ 08:59:
[...]

Yep, vind dat ook zo enorm frustrerend.

Het hele land staat in brand omdat er wellicht een paar miljard bezuinigd gaat worden op de sociale zekerheid. Tegelijkertijd betalen we nu al 8,5 miljard euro per jaar aan rente op de staatsschuld.

Dat is zelfs 'slechts' 8,5 miljard, omdat er nog flink wat staatsleningen tegen een extreem lage rente lopen. De verwachting is echter dat deze post binnen 10 jaar richting de 30 miljard per jaar stijgt!! Ergo: als we altijd netjes binnen de lijntjes hadden gekleurd hadden we flink wat vervelende discussies nu en in de toekomst niet hoeven te hebben.

En dan hebben wij een staatsschuld die nog relatief laag is. In Frankrijk is het per burger 2,5 keer zo hoog, en betalen ze (dus) ook meer rente. Ik hou m'n hart vast voor wat daar de komende jaren gaat gebeuren. Of in de VS waar de schuld per inwoner 3 keer zo hoog is als bij ons. Hoe de VS (met name Trump) daarmee omgaat toont opvallende parallellen met een burger die diep in de schulden zit en de wanhoop nabij is: enveloppen worden niet meer opengemaakt en men gaat uit wanhoop alleen maar meer onverantwoorde uitgaven doen.

Een staatsschuld kan een middel zijn om schokken op te vangen, zoals bijvoorbeeld de financiële crisis of Corona. Maar het is in veel landen (en nu langzaam ook in Nederland) een middel geworden om de begroting sluitend te krijgen, ook in financieel relatief goede tijden. En dat is levensgevaarlijk voor als het een keer echt tegenzit, want dan is je buffer weg.

Dat het een probleem is staat buiten kijf, echter als we de juiste dingen doen kan het zomaar zijn dat we er over een decennia ineens heel anders voor staan. Geld voor overheden (en banken) is niet hetzelfde geld als wat wij hebben (Zie het boek, geld genoeg maar niet voor jou). We kunnen als samenleving juist erg goed op de pof leven als we onze brede welvaart verbeteren en investeren in vooruitgang en innovatie, juist de euro's gereserveerd voor collectieve verzekeringen, de uitgaven aan scholing, fundamenteel onderzoek & innovatie leveren in de toekomst een veelvoud op aan rendement. En ook zaken als verduurzaming had allang gedaan kunnen zijn.

Dat is het grote probleem in dit land. We doen die dingen niet, of te weinig en houden vast aan de status quo. Hadden we maar veel meer geïnvesteerd dan hadden we er nu al een stuk beter voor gestaan. Maar we denken als boekhouders en hebben geen idee meer van wat een samenleving echt moet doen om brede welvaart te ondersteunen.

[ZieMaar!]

kdekker schreef op woensdag 16 september 2026 @ 09:07:
[...]

Het maffe is dat je nu - met het huidige stelsel - sparen voor 'grote uitgaven' (bijv. een huis) al bijna niet kan. De vrijstelling op spaargeld is ca 60k p.p. Voor een stel zou je dan op het dubbele uitkomen. Het helpt wel, maar voor 120k kun je tegenwoordig (ook de inrichting moet je betalen) maar beperkt iets.

Ik proef een beetje in de discussie over box 3 dat 'het eerlijkste' is het belasten van echte winst. Dus bij uitkering. Maar dat de centen zo hard nodig zijn, dat je dan maar iets 'onrechtvaardig' (aanvoeldend) als aanwasbelasting van potentiële winst belast. Ik weet me nog te herinneren (jaren geleden) dat je voor opties op aandelen ook al direct belasting af mocht tikken (en een paar maanden later de aandelen veel minder waard waren, en je je dubbel genaaid voelde). Het lijkt me dat je met iets dat als onrechtvaardig ervaren wordt, en met dingen als gas-in-Groningen en toeslagenaffaire in je achterhoofd, je als overheid aan vertrouwen moet werken. Ik vraag me af of een aanwasbelasting, ondanks dat het geld hard nodig is, niet meer schade (verharding relatie samenleving/overheid) op zal leveren.

De HRA kan wel een gedrocht zijn, maar zonder is niet mogelijk een huis te kopen. En er is door de jaren heen al fors gesnoeid in de HRA. De baat van verder afbouwen van de HRA zal pas na vele jaren pas komen.

Als hard werken moet lonen, dan zou Pro over zijn schaduw heen moeten stappen en naar iig de stijgende kosten van AOW moeten willen bespreken, in plaats van een dom 'njet'. Als je nu niets doet aan AOW, het aantal werkenden zakt, de vergrijzing toeneemt, dan heeft de huidige werkende generatie en de kosten en zelf nog veel minder of helemaal geen AOW meer. Met het verhogen van de arbeidskorting maak je het voor eenverdieners nog zwaarder (en daarmee ook mantelzorgers). Geen versobering van sociale voorzieningen icm toenemende kosten voor allerlei andere zaken (defensie, infra, zorgkosten etc) is onmogelijk.

Die toenemende staatsschuld icm een steeds groter wordende overheid, er zijn nog wel een paar meer problemen. Heel vrolijk wordt je er niet van. Ik moet nog zien dat dit minderheidskabinet icm stevige stellingsnames door de oppositie (links en rechts) het gaat redden.

Erfbelasting. Vermogensrendementheffing. Hypotheekrenteaftrek. Fossiele subsidies. Allemaal enorme knoppen die heel, heel veel geld opleveren.

Maar dan moeten we een aantal frames laten varen (dat de HRA het mogelijk maakt huizen te kopen, dat erfbelasting oneerlijk is, dat mensen dan naar t buitenland gaan, etc). Nog los van de discussie of een hogere staatsschuld echt een probleem is (wat een enorm complexe vraag is).

[MrOleo]

Bouke-p schreef op dinsdag 15 september 2026 @ 21:28:
[...]

Hoe is dat anders dan dat hier telkens rechts en met name de vvd de schuld krijgt van alles?

Ga toch fietsen met die achterlijke gelijkstellingen.
Een groen links regeert nooit, een linkse regering kan ik me niet herinneren. Maar alles is altijd de schuld van links.
Social media pompt iedere idioot met een mening vol met oneliner leugens over links. Elke 5 seconde oneliner kost 5 tot 30 minuten om te weerleggen, waarna die gevolgd wordt door de volgende oneliner. De demonisering van links door rechts, gebacked door de techbro social media vergiftigt het land.

Dit hele fucking forum staat vol met onderbouwing van afbraak en frustrering en leugens (Blok, Yesilgoz, HRA) van rechts en de vvd. Ellenlange posts en argumentatie. Maar nee verder dan een whataboutism over D66 en CDA (die absoluut medeplichtig zijn) komt men niet. En dan ook nog het gore lef hebben om de leugens over links gelijk te stellen met de goed onderbouwde vertraging, niet aanpakken van problemen door de centrum/rechtse kabinetten en het te hebben over "onderbuik".

Maar ze doen de marketing zo goed..... Misselijkmakend zo walgelijk.

[_JGC_]

@kdekker De HRA is samen met het verlagen of afschaffen van de overdrachtsbelasting en de 1% rente een paar jaar geleden een opdrijver van huizenprijzen geweest. Mijn buurman heeft jaren zijn broertje in huis gehad: "De prijs van een huis stijgt harder dan het saldo van mijn spaarrekening".

Box 3 heeft een vrijstelling, boven die vrijstelling betaal je 36% over een fictief rendement, of 36% over werkelijk rendement als je tegenbewijs kunt aanleveren die aantoont dat het rendement lager is. Die berekening is inmiddels gewoon onderdeel van de belastingaangifte en zal nooit hoger zijn dan belasting over het fictief rendement.

[SL65]

Kalentum schreef op woensdag 16 september 2026 @ 09:17:
[...]


De overheid voert geen huishoudboekje: het is niet zo dat als er 1000 euro uitgaat, er ook 1000 euro moet binnenkomen.

Dat komt omdat de overheid ook lange termijn investeringen doet die pas op lange termijn tot belastinginkomsten leiden. Denk maar aan iets als onderwijs: We geven geld uit aan 4-jarigen maar daar staan geen belastinginkomsten tegenover, pas 15 tot 20 jaar later is die kleuter oud genoeg om belasting te betalen.

Het klopt dat toekomstige generaties dat dan weer terugbetalen maar 1000 euro nu is over 30 jaar 600 euro: de belastinginkomsten zijn dan hoger.

De Nederlandse Staat kan bovendien relatief goedkoop lenen omdat de staat een betrouwbare partij is. Dus het kan gewoon uit: niet lenen en jaarlijks een begrotingsoverschot hebben kost op lange termijn meer geld.

Sorry maar je uitgaven moeten in lijn zijn met je inkomsten. Lange termijn kan het anders nooit uit, je leeft immers boven je stand en ja dat kan ook als land. Rente wordt helemaal een ding bij een grote schuldenlast, zie eerdere opmerkingen.

Hadden we onze gasbaten maar goed geïnvesteerd ala Noorwegen dan waren we nu een veel welvarender land.

[alexbl69]

CornermanNL schreef op woensdag 16 september 2026 @ 09:24:
[...]


Dat het een probleem is staat buiten kijf, echter als we de juiste dingen doen kan het zomaar zijn dat we er over een decennia ineens heel anders voor staan. Geld voor overheden (en banken) is niet hetzelfde geld als wat wij hebben (Zie het boek, geld genoeg maar niet voor jou). We kunnen als samenleving juist erg goed op de pof leven als we onze brede welvaart verbeteren en investeren in vooruitgang en innovatie, juist de euro's gereserveerd voor collectieve verzekeringen, de uitgaven aan scholing, fundamenteel onderzoek & innovatie leveren in de toekomst een veelvoud op aan rendement. En ook zaken als verduurzaming had allang gedaan kunnen zijn.

Dat is het grote probleem in dit land. We doen die dingen niet, of te weinig en houden vast aan de status quo. Hadden we maar veel meer geïnvesteerd dan hadden we er nu al een stuk beter voor gestaan. Maar we denken als boekhouders en hebben geen idee meer van wat een samenleving echt moet doen om brede welvaart te ondersteunen.

Klopt. Als het geld echt geïnvesteerd wordt klopt die theorie. Maar als je kijkt naar de uitgaven van de overheid:



Is alleen 'Onderwijs, cultuur en wetenschap' (12,5%) en infra (3,2%) als investering aan te duiden, 15,7% van het totaal. De rest zijn gewoon lopende uitgaven waar je idealiter geen geld voor kunt gaan lenen.

Sinds de jaren 60 was inderdaad het mantra: we laten de schuld oplopen, daarmee investeren we (in onderwijs, infra ed), en dat gaat na verloop van tijd renderen. Maar weet niet of die theorie nog op gaat als je ruim 84% van je uitgaven zeker niet als investering kunt bestempelen.

Zeker als het staafje 'Financiën en nationale schuld' de komende jaren dusdanig zal gaan stijgen dat ze op deze ranglijst flink zal stijgen. Want die last uit het verleden belemmert je meer en meer.

[Pasteis]

kdekker schreef op woensdag 16 september 2026 @ 09:07:
[...]

De HRA kan wel een gedrocht zijn, maar zonder is niet mogelijk een huis te kopen. En er is door de jaren heen al fors gesnoeid in de HRA. De baat van verder afbouwen van de HRA zal pas na vele jaren pas komen.

Als hard werken moet lonen, dan zou Pro over zijn schaduw heen moeten stappen en naar iig de stijgende kosten van AOW moeten willen bespreken, in plaats van een dom 'njet'. Als je nu niets doet aan AOW, het aantal werkenden zakt, de vergrijzing toeneemt, dan heeft de huidige werkende generatie en de kosten en zelf nog veel minder of helemaal geen AOW meer. Met het verhogen van de arbeidskorting maak je het voor eenverdieners nog zwaarder (en daarmee ook mantelzorgers). Geen versobering van sociale voorzieningen icm toenemende kosten voor allerlei andere zaken (defensie, infra, zorgkosten etc) is onmogelijk.

Die toenemende staatsschuld icm een steeds groter wordende overheid, er zijn nog wel een paar meer problemen. Heel vrolijk wordt je er niet van. Ik moet nog zien dat dit minderheidskabinet icm stevige stellingsnames door de oppositie (links en rechts) het gaat redden.

Zowel links als rechts hebben een punt.

Links zet zijn hakken in het zand als het gaat om bezuinigen. Nu moet bezuinigen per definitie niet het doel zijn, maar efficiëntie in het besteden van geld wel. Daar zou strakker op geacteerd moeten worden, dat je dan een kostenbesparing als resultaat hebt lijkt me goed. Ik ben allergisch voor uitspraken "we hebben meer geld nodig".

De HRA hoeft van mij niet afgeschaft te worden, maar onderzoeken wijzen wel uit dat het geld op een andere manier verdeeld zou moeten worden. Als de afschaffing andere belastingen voor jan modaal kan verlagen sta ik daar ook open voor. Vloeit het geld niet direct terug naar de Nederlandse inwoner (belastingverlichting), maar wordt het hergebruikt voor andere doeleinden, dan ben ik daar op tegen. Geldt ook voor andere subsidies...

Rechts moet zijn ogen niet meer dichtknijpen voor de grootvermogenden en de hoge inkomens. Dan hebben we het over meer dan 2x modaal of misschien zelfs 3x modaal. En een eigen vermogen van minstens een paar miljoen is. Volgens mij kan heel wat volk volk dan ontlast worden en hoeven we niet te kijken naar de midden en midden-hoge inkomens.

Er moet voldoende groei blijven voor midden en midden-hoge inkomens, maar er moet wel een grens gesteld worden tussen bovenmodaal welvarend en rijk.

[ZieMaar!]

alexbl69 schreef op dinsdag 15 september 2026 @ 21:08:
[...]

Vermoed dat @Pasteis punt juist is dat het niet zo relevant is wat hij, jij of wie dan ook op dit forum van die onderwerpen vinden.

Het gaat erom dat veel (potentiële) kiezers het veel belangrijker vinden dat Pro voor hun belangen opkomt in plaats van zich te focussen om immigratie en LHBTQ, waar de meesten toch een stuk minder mee hebben.

Klinkt logisch. Ik denk dat PRO dat ook wel doet, de speerpunten staan duidelijk op de site: Een betaalbare woning, een goed klimaat, goede zorg en vooruitgang voor (bijna) iedereen.

De zogenaamde WOKE items zijn helemaal niet zo aanwezig. Natuurlijk heeft een progressieve partij wel een mening over homo-emancipatie, abortusrecht, gelijke beloning, etc, maar dat is niet per se de hoofdmoot.

[Jake]

kdekker schreef op woensdag 16 september 2026 @ 09:07:
De HRA kan wel een gedrocht zijn, maar zonder is niet mogelijk een huis te kopen. En er is door de jaren heen al fors gesnoeid in de HRA. De baat van verder afbouwen van de HRA zal pas na vele jaren pas komen.

Echter: structurele baten (of wegvallen van lasten) zijn veel belangrijker dan tijdelijke tekorten. Het is op zicht weinig probleem (*) op nu (zeg) € 100 Miljard teveel uit te geven als dat eenmalig is en resulteert in toekomstige baten.
(*) dit is te extreem en gaat niet werken: dan gaan we 'op de pof leven', maar dat is een psychologisch probleem/oorzaak, niet een economische.

Het is voor de HRA gewoon (waarschijnlijk bewust) heel complex, intransparant en afhankelijk ingericht; waarmee de veel gehoorde frame dat HRA nu vooral miljonairs-villa subsidie is eigenlijk niet (meer) klopt:
Als je een huis van zeg € 2,5 miljoen koopt en je neemt daarop op een hypotheek van € 2 miljoen, dan kun je aan het begin inderdaad redelijk wat aftrekken van de belasting, uitgaande dat je fors inkomen hebt (maar dat moet ook wel voor € 2 miljoen hypotheek).

Bierviltje (correct me if i'm wrong):
€ 500k inkomen. En bij 4% geeft die hypotheek € 80k HRA. De EWF bijtelling is echter € 31.750,-. Die bijtelling is in schijf 3 (49,5%). Vervolgens trek je wel €80k in schijf 3 af, maar wordt er onder aan de steep gecorrigeerd dat het voor tarief schijf 2 is (nu naar 38,16%). Heb je netto dus € 18k aftrek (maar moet je wel €80k rente betalen (en €35k aflossing).

5 jaar laten is echter de woning € 3 miljoen waard (bij 4,67% stijging) en heb je (verplicht) ca. € 191.000,- afgelost (30 jaar annuïtair bij die 4% rente). Je betaalt dan nog (ruim) € 73k rente (en ruim 41k aflossing). Maar je EWF is (bij huidige grens/tarief) naar € 43.500,-.
Effectief heb je nog 'maar' € 11.356,- (netto) aftrek over.

Na 10 jaar is de woning (bij de 4,67% stijging) al € 3,7 miljoen waard. Is er nog 'maar' €64k rentebetaling, maar is de EWF al (bijna) €60k. Is er nog maar € 1.545,- netto aftrek.

Daarna (jaar 11) moet je betalen voor de bijtelling van je woning (en als je nu een nieuwe hypotheek neemt, is de afbouw Wet Hillen al vrij ver gevorderd, dus wordt je een netto betaler.

Onder de oude regels hoef je niet af te lossen, dat scheelt wel, maar ook dan hakt EWF die wel onder tarief schijf 3 valt er gewoon best hard in (zolang de waarde stijgt; minimaal hoger dan de hypotheek blijft).

Maar: HRA is geen subsidie voor de huizenkopers, maar een subsidie voor de bouwers en de banken.
Edit: én natuurlijk een subsidie van de huizenbezitters / verkopers.

[MrFl0ppY]

kdekker schreef op woensdag 16 september 2026 @ 09:07:
[...]

Het maffe is dat je nu - met het huidige stelsel - sparen voor 'grote uitgaven' (bijv. een huis) al bijna niet kan. De vrijstelling op spaargeld is ca 60k p.p. Voor een stel zou je dan op het dubbele uitkomen. Het helpt wel, maar voor 120k kun je tegenwoordig (ook de inrichting moet je betalen) maar beperkt iets.

[...]

Heb je dit wel eens doorgerekend? "Bijna niet kan" is zo'n onzin maar het wordt telkens herhaalt. Alsof het sparen onmogelijk wordt gemaakt zodra er belasting over geheven wordt.

Ten eerste is 120k niet mis wanneer je een eerste huis koopt. De bank zal opkijken want je zit waarschijnlijk flink boven het gemiddelde.

Ten tweede. Stel je hebt €200.000 gespaard met z'n tweeën. Dan betaal je over €81.286,- belasting. Dat is 36% over 1,28% fictief rendement (2026). Dat is me toch even een whopping €374,57 aan belasting. Tsja als je daar niet tegenop kunt sparen als een spaarrekening met 2% al €4.000,- oplevert, kun je idd beter geen huis kopen want dan snap je er helemaal niks van.

Als we deze fabels blijven verspreiden ontstaat er een beeld dat belasting betalen over vermogen gelijk staat aan financiële zelfmoord. En ja natuurlijk heb ik de inflatie niet meegerekend. Maar die wordt juist enkel versterkt als we de grote vermogens buiten schot blijven houden. Want het is inmiddels wel duidelijk dat de prijzen van huizen vooral worden bepaald door het geld wat mensen kunnen uitgeven. En blijkbaar kunnen er heel veel mensen nog heel veel uitgeven. Bijv. door hulp van ouders e.d.

[DropjesLover]

rik86 schreef op woensdag 16 september 2026 @ 09:16:
Volgens mij moeten de rechtse partijen van hun box-3 frame, hun erfbelasting (diefstal!) en hun asielzoekers-framing afstappen en daar over hun eigen schaduw heenstappen. Ik denk dat wanneer links en rechts wat meer samenwerken waarbij, juist ook, de ervaren problemen, of ze er nu echt zijn of niet maar dan in ieder geval de onderliggende oorzaken, worden opgepakt met als doel een evenwichtige toekomstbestendige begroting waarbij sociale zekerheid, zorg, onderwijs, veiligheid en infrastructuur centraal staan.

En ja, de broekriem zal aan 2 kanten aangehaald moeten worden. Er zal én minder uitgegeven moeten worden én meer geld binnengehaald moeten worden, omdat er op heel veel dossiers jarenlang niets is gedaan én de geopolitieke situatie ook is verslechterd. Dus er zal op uitkeringen/AOW/zorgverlening moeten worden bespaard, máár er zal ook meer geld opgehaald worden en dat zal toch vooral bij de rijkeren/ winstgevende bedrijven moeten gebeuren. Zij het via hogere belastingen op vermogen, vermogensoverdracht en/of bedrijfswinsten.

Het probleem met besparen is dat:
Uitkeringen; stok (hard verlagen) en wortels (begeleiding) hebben historisch nooit (significant) gewerkt. Vroeger, toen 1 inkomen nog genoeg was, kon iemand die uitviel nog wel mantelzorg thuis doen. Kinderen, (groot)ouders, etc. Al die flexibiliteit is er al lang uit, plus dat er meer alleenstaanden zijn. Daardoor valt het veel meer op.

AOW; de huidige en aankomende AOW'ers hebben (al 60 jaar bekend!!) niet voldoende ingelegd, waardoor het al jaren uit de algemene middelen bijgeplust wordt. "ja maar zij hebben het land opgebouwd". AOW afschaffen en overzetten op de bijstand incl bijbehorende vermogenstoets, dat zal op nogal wat weerstand stuiten. Maar zij hebben toch echt te weinig ingelegd en voor dat beleid gestemd.

Zorgverlening; dan maar meer zaken niet behandelen. Sowieso maak je in de laatste levensjaren de meeste zorgkosten, dus dat raakt de AOW'ers het meest. Schijnen mensen ook wat van te vinden.

Ook als je de inkomsten bekijkt, de loon/inkomstenbelasting is een veelvoud van de bedrijfsbelastingen (niet de sociale premies).

Enneh... als de overheid nog 40 miljard zoekt... die fossiele subsidies / belastingkortingen liggen er ook nog steeds.

[Jake]

Pasteis schreef op woensdag 16 september 2026 @ 07:34:
Welke fatsoenlijke partij die rechts (centrum) is, kan dat dan wel waarmaken? NSC had wellicht potentie, maar is dankzij zijn oprichter Omtzigt en het toetreden tot kabinet Schoof natuurlijk direct opgeblazen. Een Mona Keijzer gaat het verschil ook niet maken.

Ik denk dat een frisse partij, zonder extremistisch te zijn, tussen VVD en centrum in best kans maakt.

Je zag inderdaad met de opkomst van NSC dat er zeker ruimte ligt (maar NSC ging gewoon té hard, dat implodeerde compleet), er zijn zat mensen die: te conservatief voor D66, te 'centrum'/rechts voor PRO en teleurgesteld in CDA en VVD zijn, maar (liever) niet op de wat rechtere flank willen stemmen.

[PWM]

Na de miljoenennota eens te hebben doorgenomen, weet ik nu wel wat men verstaat onder hogere inkomens: Dat zijn grotendeels de middeninkomens.

Zeker degene met 1 fulltime en 1 parttime, met kinderen (dat is toch wel een flink deel van het land) lijken er niet geweldig af te komen. Dat gaat niet om honderden euro's overigens, maar her en der worden weer tientjes hier en daar afgesnoept.

Nu lekker de algemene beschouwingen kijken. Eerst even door Klaver, Wilders en consorten heen die hun verhaal al weken klaar hebben en zich vooral gaan richten op soundbites.

[ Voor 33% gewijzigd door PWM op 16-09-2026 11:01 ]

[DevWouter]

PWM schreef op woensdag 16 september 2026 @ 10:54:
Na de miljoenennota eens te hebben doorgenomen, weet ik nu wel wat men verstaat onder hogere inkomens: Dat zijn grotendeels de middeninkomens. Die

Zeker degene met 1 fulltime en 1 parttime, met kinderen (dat is toch wel een flink deel van het land) lijken er niet geweldig af te komen. Dat gaat niet om honderden euro's overigens, maar her en der worden weer tientjes hier en daar afgesnoept.

Nu lekker de algemene beschouwingen kijken. Eerst even door Klaver, Wilders en consorten heen die hun verhaal al weken klaar hebben en zich vooral gaan richten op soundbites.

Inderdaad, iedereen denkt dat die rijk is. Behalve de rijken, die weten dat ze niet rijk genoeg zijn.

[PWM]

Kijk, daar hebben we Klaver, die even poneert dat Box 3 enkel bestaat uit (vastgoed)miljonairs. Deze man is net zo'n populist als Wilders, maar dan aan de andere kant.

[crisp]

alexbl69 schreef op woensdag 16 september 2026 @ 09:45:
[...]

Klopt. Als het geld echt geïnvesteerd wordt klopt die theorie. Maar als je kijkt naar de uitgaven van de overheid:

[Afbeelding]

Is alleen 'Onderwijs, cultuur en wetenschap' (12,5%) en infra (3,2%) als investering aan te duiden, 15,7% van het totaal. De rest zijn gewoon lopende uitgaven waar je idealiter geen geld voor kunt gaan lenen.

Sociale zekerheid, zorg, ontwikkelingshulp, defensie, justitie, instanties die waken over kwaliteit zijn m.i. ook allemaal zaken die je als investering kan zien; al zijn het vooral investeringen in mensen en welzijn die niet direct een monetaire bate hebben. Maar haal je die uitgaven weg, dan kunnen de gevolgen wel een stuk kostbaarder zijn.

[W1ck1e]

PWM schreef op woensdag 16 september 2026 @ 10:54:
Na de miljoenennota eens te hebben doorgenomen, weet ik nu wel wat men verstaat onder hogere inkomens: Dat zijn grotendeels de middeninkomens.
..

Hogere inkomens, middeninkomens. Dat zegt mij niet zoveel. Welke getallen koppel jij aan die begrippen ? Bruto of netto.

[FunkyTrip]

SL65 schreef op woensdag 16 september 2026 @ 09:43:
[...]


Sorry maar je uitgaven moeten in lijn zijn met je inkomsten. Lange termijn kan het anders nooit uit, je leeft immers boven je stand en ja dat kan ook als land. Rente wordt helemaal een ding bij een grote schuldenlast, zie eerdere opmerkingen.

Hadden we onze gasbaten maar goed geïnvesteerd ala Noorwegen dan waren we nu een veel welvarender land.

Daarom moet je ook lenen voor eenmalige grote uitgaves en niet voor terugkerende uitgaves. Je kunt best de staatsschuld met 10 miljard laten stijgen om nu alle grote infrastructuur-uitgaves te kunnen doen. Dat geld verdien je zo terug. Zo'n dichte brug was een miljoen per dag ofzo?

En nee, je moet het niet gebruiken voor uitkeringen en zorg.

[PWM]

W1ck1e schreef op woensdag 16 september 2026 @ 11:14:
[...]

Hogere inkomens, middeninkomens. Dat zegt mij niet zoveel. Welke getallen koppel jij aan die begrippen ? Bruto of netto.

In principe start hogere inkomen in deze context bij 1.5 modaal. Dus grofweg €75.000,- bruto

[CornermanNL]

PWM schreef op woensdag 16 september 2026 @ 11:07:
Kijk, daar hebben we Klaver, die even poneert dat Box 3 enkel bestaat uit (vastgoed)miljonairs. Deze man is net zo'n populist als Wilders, maar dan aan de andere kant.

Exact, het populisme is het grootste probleem in de hedendaagse politiek. Het staat iedere vorm van het vinden van oplossingen in de weg. Het is tenenkrommend.

[DevWouter]

Ik vind het mooie aan Klaver dat hij een hele duidelijk identiteit heeft in zijn verhaal. Nu ook een paar mooie inkoppers van Bikker (CU). Ik zie dit kabinet ook geen route vinden over links tenzij de VVD in bind.
Nu even Wilders die probeert om immigratie aan de verzorgingsstaat te koppelen, een duidelijke poging om de PRO het onderwerp te maken terwijl het gaat over begrotingen. Klaver ziet dit en pareert dit trouwens keurig. Wilders past trouwens zijn toon aan in zijn reactie, huh, hij laat zich zo makkelijk uit de tent lokken? Dat is nieuw.

Een route over rechts zie ik op dit moment ook niet. Ik zie PRO en JA21 eerder met een begroting door de kamer krijgen dan dit kabinet.

Edit: Wauw... Wilders is echt heel slecht bezig. Normaal kan hij altijd een goed verhaal vertellen (ook al ben ik er niet mee eens), maar dit was gewoon 3x bagger.

[ Voor 10% gewijzigd door DevWouter op 16-09-2026 11:22 ]

[hamsteg]

Bouke-p schreef op dinsdag 15 september 2026 @ 21:28:
[...]

Hoe is dat anders dan dat hier telkens rechts en met name de vvd de schuld krijgt van alles?

Dit is gewoon een menselijke reactie, iemand moet de schuld krijgen. Dit ter geruststelling dat de rest okay is. Laatste decennia is is de VVD betrokken dus de gebeten hond, maar heel grappig is dat er meer partijen onderdeel waren van het kabinet zaten en dat bijvoorbeeld nu met 85% andere partijen daar bewust niet naar gekeken wordt.

Als je iemand kunt aanwijzen hoef je niet naar jezelf te kijken, geen zelfverantwoording te nemen.

[PWM]

DevWouter schreef op woensdag 16 september 2026 @ 11:19:
Edit: Wauw... Wilders is echt heel slecht bezig. Normaal kan hij altijd een goed verhaal vertellen (ook al ben ik er niet mee eens), maar dit was gewoon 3x bagger.

Die voelt de FVD in de nek hijgen.

[DevWouter]

hamsteg schreef op woensdag 16 september 2026 @ 11:23:
[...]

Dit is gewoon een menselijke reactie, iemand moet de schuld krijgen. Dit ter geruststelling dat de rest okay is. Laatste decennia is is de VVD betrokken dus de gebeten hond, maar heel grappig is dat er meer partijen onderdeel waren van het kabinet zaten en dat bijvoorbeeld nu met 85% andere partijen daar bewust niet naar gekeken wordt.

Als je iemand kunt aanwijzen hoef je niet naar jezelf te kijken, geen zelfverantwoording te nemen.

Dus... Als ik het samenvat is de VVD altijd de veroorzaker en verantwoordelijk geweest voor de keuzes? Maar hoe is het dan een "menselijke reactie"? Naar mijn idee is dat gewoon oorzakelijk verband.

[mavamal]

Ik heb alleen dit topic en een liveblog, wat deed Wilders precies? Normaal gesproken weet hij in debatten er wel iets van te maken.

[DevWouter]

PWM schreef op woensdag 16 september 2026 @ 11:24:
[...]


Die voelt de FVD in de nek hijgen.

Goed punt, hoewel ik eerder zou denken aan de fragmentatie op rechts.

[DevWouter]

mavamal schreef op woensdag 16 september 2026 @ 11:26:
Ik heb alleen dit topic en een liveblog, wat deed Wilders precies? Normaal gesproken weet hij in debatten er wel iets van te maken.

Zorgkosten koppelen aan immigratie. Immigratie koppelen aan open grenzen. Open grenzen koppelen aan hoe PRO (of eigenlijk GL en PVDA) gestemd hebben. Allemaal zonder bewijs.

Maar de soundbyte die hij wilde creëren is dat Klaver de premier is. Klaver draaide dat meteen om door aan te geven dat Wilders al twee kansen heeft gehad en dat zijn PVV-achterban juist aangeeft dat ze teleurgesteld zijn in de PVV.

Edit: Ik schreef eerder "kosten sociale zorg", maar dat moest gewoon "zorgkosten" zijn

[ Voor 7% gewijzigd door DevWouter op 16-09-2026 11:32 ]

[mavamal]

DevWouter schreef op woensdag 16 september 2026 @ 11:29:
[...]

Kosten sociale zorg koppelen aan immigratie. Immigratie koppelen aan open grenzen. Open grenzen koppelen aan hoe PRO (of eigenlijk GL en PVDA) gestemd hebben. Allemaal zonder bewijs.

Maar de soundbyte die hij wilde creëren is dat Klaver de premier is. Klaver draaide dat meteen om door aan te geven dat Wilders al twee kansen heeft gehad en dat zijn PVV-achterban juist aangeeft dat ze teleurgesteld zijn in de PVV.

Is ie goed in, mensen laten geloven dat GroenLinks (nu dus PRO) de richting van het kabinet bepaald. Als je dan weerlegt dat GL nog nooit geregeerd heeft gaat het via de rechters en door de overheid gesubsidieerde organisaties die de overheid dwingen linkse zaken uit te voeren..

[DropjesLover]

PWM schreef op woensdag 16 september 2026 @ 11:19:
[...]


In principe start hogere inkomen in deze context bij 1.5 modaal. Dus grofweg €75.000,- bruto

Als dat hogere inkomens is, is iedereen rijk
Met 75k kan je geen gemiddeld huis kopen a tegenwoordig 550k en de standaard 4,5x bruto inkomen verhouding.
Puur voor een gemiddelde woning moet men al 122k/jaar verdienen, dat is ruim 2,5x modaal
Een net wat groter-dan-gemiddeld-maar-nog-steeds-niet-raar 2-onder-1-kapper van 150m2 kost al 7 tot 9 ton (afhankelijk van je regio). Daar heb je 177k voor nodig

[Caayn]

mavamal schreef op woensdag 16 september 2026 @ 11:33:
[...]

Is ie goed in, mensen laten geloven dat GroenLinks (nu dus PRO) de richting van het kabinet bepaald. Als je dan weerlegt dat GL nog nooit geregeerd heeft gaat het via de rechters en door de overheid gesubsidieerde organisaties die de overheid dwingen linkse zaken uit te voeren..

GL dwingt de overheid om zich aan hun eigen en de EU regels te houden? Schandalig!

[mavamal]

DropjesLover schreef op woensdag 16 september 2026 @ 11:33:
[...]

Als dat hogere inkomens is, is iedereen rijk
Met 75k kan je geen gemiddeld huis kopen a tegenwoordig 550k en de standaard 4,5x bruto inkomen verhouding.
Puur voor een gemiddelde woning moet men al 122k/jaar verdienen, dat is ruim 2,5x modaal
Een net wat groter-dan-gemiddeld-maar-nog-steeds-niet-raar 2-onder-1-kapper van 150m2 kost al 7 tot 9 ton (afhankelijk van je regio). Daar heb je 177k voor nodig

75k is misschien niet zo hoog als het 10 jaar geleden was, maar het is nog steeds een behoorlijk fors inkomen. Het is ongeveer evenveel als mijn partner en ik samen verdienen. Het gemiddelde in Nederland is ongeveer 53.000 en het modale inkomen ongeveer 48.000.

Dat de huizenprijzen bizar zijn kunnen we het over eens zijn, maar in een werkende woningmarkt gaat iemand niet van geen woning (of huur) direct naar een gemiddelde woning of een 2-onder-1-kapper. Daar zou dan een factor overwaarde e.d. het verschil kunnen overbruggen.

[Jan-tweak]

DevWouter schreef op woensdag 16 september 2026 @ 10:59:
[...]


Inderdaad, iedereen denkt dat die rijk is. Behalve de rijken, die weten dat ze niet rijk genoeg zijn.

Ik vrees dat je het niet snapt:
Wat is rijk?
Het agio is je hebt geld nodig om geld te maken.
Dus wil je veel geld maken heb je al als start veel geld nodig anders werkt het niet.
Echt rijk begint bij 100 tot 250 miljoen, daaronder kun je net ruiken aan echte rijkdom, maar meer wordt het niet, hun zijn dus vooral gericht om in die genoemde groep te komen.
En wat blijkt met deze regering juist die groep die met gemak 10 miljoen belasting kunnen betalen betalen slechts een fractie daarvan, waarom omdat hun het geld kunnen uitgeven aan dure fiscalisten om juist er voor te zorgen dat ze zo weinig mogelijk hoeven te betalen.
Sterker nog die hebben hun vermogen al lang zeker gesteld tegen een te hongerige overheid.

[DevWouter]

Jan-tweak schreef op woensdag 16 september 2026 @ 11:45:
[...]

Ik vrees dat je het niet snapt

De vraag "Wat is rijkdom" is vooral een filosofisch vraag, daar is geen eenduidig antwoord op. Maar het punt wat ik wilde maken is vergelijkbaar met dat het merendeel van de mensen denken dat ze beter kunnen rijden dan de overige 50%.