Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3

[onetime]

Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3

Woordenlijst

Jargon / afko	Betekenis
Aarding	Het voorkomen van spanningsverschil met de omgeving
AFDD	Arc Fault Detection Device > Alamat met Vonk / Vlamboog detectie
Alamat	Aardlek automaat > combinatie van zekeringautomaat en ALS
ALS	Aardlek Schakelaar
Automaat	Zekering-automaat (1, 2, 4, 6, 10, 16, 20, 25, 32, 40, ...A)
Groepenkast	De montage kast voor de hier genoemde onderdelen
HS	Hoofd Schakelaar
Kamrail	Aansluitstrip ter vervanging van draden in de groepenkast
Kookgroep	meestal 2 gekoppelde 16A automaten
Krachtgroep	meestal gewone 3fase automaat, soms alamat
Meterkast	Plaats voor de meters en groepenkast
Onder-verdeler	n-de groepenkast, na de primaire groepenkast, die een (lange) kabel op bestemming over meerdere groepen ter plaatse verdeeld.
PV-verdeler	onderverdeler voor PV, verdeeld meestal de wasmachine-, droger-, of schuurgroep.
OSB / SPD	Over Spanning Beveiliging / Surge Protection Device
Rem Automaat	Maximaal Stroom beveiliging Aardlek Schakelaar(s) Net(25A) + Solar(16A) > 40A...
WCD	Wandcontactdoos, stopcontact
Werkschakelaar	Schakelaar om (vast aangesloten) apparaat bij het apparaat van het net los te kunnen koppelen

Wikipedia: Kabel (leiding) : Een kabel is een samenstel van twee of meer geïsoleerde elektrische leidingen (aders), met een gezamenlijke mantel, ...
Wikipedia: Installatiedraad : Installatiedraad is elektriciteitsdraad dat gebruikt wordt in elektrische installaties.

Globale inhoud:

• Veiligheid
• Algemene informatie over de groepenkast
• Merken & Kwaliteit componenten groepenkast
• Regels en wetgeving
• Elektra in de badkamer en zones
• IP-gradaties betekenis
• Vereffening
• Bedrading
• Zonnepanelen of andere terug leverende apparatuur
• Basis uitleg over het aansluiten van de basiscomponenten
• Controleren of het echt spanningsloos is
• Korte uitleg over elektriciteit
• driefasen- of krachtstroom uitleg
• Belangrijke formules
• Startpost overslaan
• Ga naar laatste pagina

---

Het grote topic voor Elektra huisinstallaties

Klik op de foto voor een grote weergave.

Inleiding

Wij als Tweakers houden ervan om te pronken met onze spullen. Omdat dit niet op houdt bij computeronderdelen, willen wij graag ook onze meterkast showen. Hiervoor hebben wij dit topic geopend.
Ook kwam het nogal eens voor dat vragen over de groepenkast zelf in Het grote topic voor nette lan afwerking deel 4 kwamen en dit is daar off-topic.

Dit topic heeft heel veel raakvlakken met de NEN1010; helaas is die niet vrij verkrijgbaar. Als je hem nergens kunt vinden en toch in moet zien is dit misschien een optie: Normen inzien bij NEN?
Wilt u een norm inzien? Dit kan bij NEN in Delft, elke maandag van 9.00 uur tot 16.30 uur. U kunt alle normen inzien, u mag ze alleen niet opslaan of inhoud eruit kopiëren. Heeft u voorkeur voor een andere dag/tijd? Neem dan contact op met onze collega’s van Klantenservice via [e-mail] of 015-2690391

Regels in dit topic

Wij zien graag foto's. Maar er zijn wel wat regels:
Als je foto's plaatst, verwachten wij natuurlijk wel uitleg over de te bekijken onderdelen. Daarbij kan eventueel uitleg waarom je bepaalde keuzes hebt gemaakt. We willen alleen de elektra zien, dus een beetje LAN of iets anders mag wel, maar dan meer omdat het anders niet kan. We willen geen hele netwerken zien, daarvoor is dit topic: Het grote topic voor nette lan afwerking deel 4. Ook dingen als omvormers zijn toegestaan, net als apparatuur om je meter uit te lezen en dergelijke. Oftewel alles wat met elektra te maken heeft is hier toegestaan. Nou ja bijna alles, het moet over 230V/400V installaties gaan.
Verder geldt natuurlijk het algemene beleid.
Het is niet toegestaan om te vragen om installateurs/elektriciens, hiervoor is V&A: categorie: Elektronica & tweaking
Slimme meter gevallen horen in Slimme energiemeter, weigeren?? of Afwijkingen geconstateerd bij slimme meters.
Alles over het besparen van elektriciteit mag in Serieus elektriciteit besparen.
Top


Dit topic is ook de plek om een kleine vraag te stellen over de groepenkast. Bij uitgebreidere vragen over bijvoorbeeld een volledige woning elektrificeren kan je beter een eigen topic openen. We hopen dat er weinig vragen zijn en er al veel praktische uitleg is in deze startpost.

Bedrijfsinstallaties?

Kort: Nee, die zijn niet toegestaan.

Lange uitleg: Grote bedrijfsinstallaties zijn niet toegestaan. Denk hierbij aan bedrijfsinstallaties met honderden ampères hoofdzekering.
Kleine installaties zoals in een clubhuis mogen wel. De hoofdzekering mag maximaal op 63 ampère driefasen af gezekerd zijn.
Top

Veiligheid

• Werk te allen tijde spanningsloos en let op je eigen veiligheid. Hoe je dit doet, lees je bij aansluiten.
• Werk met goedgekeurde (kwaliteits)materiaal.
• Werk alleen met geïsoleerd en VDE goedgekeurd gereedschap.
• Als je er geen gevoel voor of kennis van hebt om in/bij een stoppenkast te gaan werken laat het dan te allen tijde over aan de professional.
  Netspanning (230 Volt) kan levensgevaarlijk zijn, dus als je niet weet wat je doet, doe je het NIET!!!.
• Ga NOOIT zelf aan de slag met wat er vóór de groepenkast zit, dus niet aan de meter of hoofdzekering(en) zitten! Dit is namelijk volledig eigendom van de netbeheerder en dit kan uiteindelijk zelfs gezien worden als een delict (dus kans op een boete).
• Wees er goed op bedacht dat er een wezenlijk verschil zit tussen een 1-fase en een driefasen aansluiting (in de volksmond krachtstroom), je kan bepaalde componenten dus niet "zomaar" uitwisselen.

[YouTube: https://www.youtube.com/watch?v=sHA8YdcNHxc]Uitgebreide uitleg over aarding.

Top

Garanties en uitkering verzekering bij schade door elektriciteit

Als een apparaat stuk gaat waar zelf nog een stekker aan gezet moet worden en dit is niet gedaan door een installateur waar je een factuur van kan overleggen, dan vervalt in sommige gevallen de garantie. Het kan namelijk zo zijn dat de garantie niet vervalt als het apparaat in de loop der tijd stuk gaat. Vraag dit na bij de fabrikant. Het liefst zwart op wit. De verzekeraar kan ook minder uitkeren indien de schade door een knullige opgezette installatie is ontstaan. Deze installaties voldoen dan niet aan de gestelde eisen van de NEN 1010. Verder is het in de praktijk lastig te herkennen of iets door jezelf is gedaan of door een professional. Zeker als het voldoet aan NEN1010.

Nu is het verstandig om voor de zekerheid van de garanties of de verzekering, om de grote apparaten en/of zware groepen aan een installateur over te laten. Zelf componenten vervangen kan prima. Mits je zeker weet wat je doet.

Op deze site staan enkele tips voor de meterkast en de groepenkast zelf: http://www.meterkastcheck.nl/
Top

Algemene informatie over de groepenkast

Componenten voor in een groepenkast

Je hebt in een normale (recente) groepenkast meestal de volgende componenten zitten:

Component	Omschrijving	Voorbeeld foto
Hoofdschakelaar (HS)	De hoofdschakelaar is altijd 2 (1-fase aansluiting) of 4 (driefasen aansluiting) polig uitgevoerd, met deze schakelaar koppel je de gehele installatie van de net-stroom af (of aan).	2-polige hoofdschakelaar
Aardlekschakelaar (ALS)	Dit is je eerste lijn van de beveiliging, deze is normaal uitgevoerd in 30mA, als er een te hoge lekstroom is schakelt deze af, achter 1 aardlekschakelaar (ALS) mogen maximaal 4 eindgroepen. Het wordt afgeraden om 4-polige aardlekschakelaars te gebruiken met 1 fase eindgroepen.	2-polige aardlekschakelaar
Aardlekautomaat (Alamat / ALA)	Dit is een combinatie van aardlekschakelaar en een eindgroep. Voordeel is dat deze bij een te hoge lekstroom alleen de groep (zichzelf) waarin de storing zit spanningsloos maakt (een afzonderlijke aardlekschakelaar bedient vaak meerdere groepen).	2-polige aardlekautomaat, let op hierbij staat klasse + aantal Ampères op.
Installatie-automaat (eindgroep) (1P1N)	Dit is je daadwerkelijke zekering die er normaal gesproken als eerste uit gaat als er iets mis is. Deze schakel je ook uit als je alles achter de automaat volledig spanningsloos wilt krijgen, bijvoorbeeld bij het uitbreiden van een WCD. Je hebt de eindgroepen in verschillende soorten. In een normale huisinstallatie wordt altijd een eindgroep uit de B classificatie gebruikt (meestal een B16, waarin B staat voor de klasse en 16 voor het maximale aantal Ampères). De klasse heeft te maken met hoe snel de zekering eruit vliegt. Zie: Soms wordt er in specifieke gevallen een C automaat gebruikt maar deze is thuis vrijwel nooit nodig. Zie ook: Wikipedia: Installatieautomaat	Installatie-automaat
Kracht-automaat (eindgroep) 3fase automaat (3P1N)	Dit is je daadwerkelijke zekering die er normaal gesproken als eerste uit gaat als er iets mis is. Deze schakel je ook uit als je alles achter de automaat volledig spanningsloos wilt krijgen. Je hebt deze eindgroepen in verschillende uitvoeringen; vanaf 6A in B / C / D karakteristiek. Bv voor zware machines, kookplaten, ovens en EV-laders.	Kracht-automaat / 3fase automaat
Kookgroep/-automaat (2P2N)	Gebruik in een 3fase installatie een gewone krachtgroep. De kookgroep is ook een "gekoppelde" eindgroep (2 eindgroepen die vast aan elkaar zitten), deze wordt normaal gesproken in een 1fase installatie gebruikt als men een elektrische kookplaat heeft of andere (inbouw)keukenapparatuur, die meer stroom vraagt dan wat toegestaan is op een normale eindgroep, bv: stoomoven, zware (combi)oven of een vaatwasser. Een kookgroep levert 2*L en 2*N Note 1. Met een maximale stroom van gebundeld 32A (2*16A). Koppel niet de twee N en L aansluitingen aan elkaar als je 32A wilt hebben. Hier heb je ook 1-fasige groepen voor. Sluit deze aan met 4 mm2 draden door leidingen en op een 32A blauwe CEE aansluiting.	kookgroep 2x1-fase
Beltrafo	De beltransformator wordt tegenwoordig (bij een bedrade bel) steeds vaker in de groepenkast verwerkt, zo kost het je geen extra ruimte en ziet het er strak en netjes uit.	Beltransformator met schakelaar

Extra componenten die je soms ziet:

Component	Omschrijving	Voorbeeld foto
WCD (stopcontact) WandContactDoos	Deze wordt dan gebruikt om bijvoorbeeld een zaklamp aan op te laden maar kan eigenlijk voor alles zijn.	WCD groepenkast
(Tijd)schakelklok	Om bijv. verlichting o.i.d. te laten schakelen op tijd (meestal wel gebruikt i.c.m. een schakelaar om dit nog handmatig te kunnen bedienen).	Tijdschakelklok Analoog
kWh meter Kilo Watt Hour meter	Om bijv. Het verbruik van een enkele groep of groepen te meten.	kWh meter digitaal 4-polig
Noodverlichting unit	Het woord omschrijft het al. Dit is noodverlichting voor als de stroom is/wordt uitgeschakeld (of van die groep of v/d gehele groepenkast, afhankelijk van hoe het is aangesloten.	Noodverlichting unit
Overspannings- beveiliging (OSB / . )	Deze “grove beveiliging” beschermt tegen de eerste overspannings-pieken door bijv. een inductiestroom bij indirecte blikseminslag. LET OP, dit is géén garantie dat ook echt alles beveiligd is. Wanneer je dit goed wilt aanpakken moet je dit volledig door een professional laten aanleggen, dan wordt ook de rest van je huis beveiligd erbij met de zogenaamde fijn-beveiliging e.d.	Overspanningsbeveiliging 4-polig
Installatierelais	Met een installatierelais kan je hoge stromen laten schakelen d.m.v. een klein stroompje van bijv. een tijdklok of schakelaar, om bijv. een (zware) pomp te schakelen.	Installatierelais

In een 'oude' groepenkast kunnen ook deze componenten zitten:
Een Smeltveiligheid.
Deze wordt uitgevoerd in de groepenkast in de vorm van een tweedelige Schroefveiligheid. Deze werkt doordat de stroom door de smeltdraad loopt. Als dit te veel wordt knapt de draad en is je smeltpatroon stuk. Deze dient dan vervangen te worden. Smeltveiligheden of smeltpatronen zien er zo uit:

De installatieautomaat is zijn opvolger. Dus deze zijn qua functie het zelfde.
Top

Merken & Kwaliteit componenten groepenkast.

• ABB Haf
• Attema
• Eaton Holec (voorheen Holec & Moeller)
• Hager
• Schneider Electric

A-Merken componenten; behalve bovenstaande ook onderstaande:

• Attema Clickmate = Merlin Gerin (nu Schneider Electric)
• Attema Clickmate XL = Eaton
• Attema Clickmate NXT = Siemens
• Le Grand
• General Electric

Volgens @Xander : andere A-merken: Doepke, Gewiss, Iskra.

Het merk van de echte kast zegt niets over het merk van de componenten erin. Het is wel het netste om alle componenten van het zelfde merk te hebben. Sommige merken laten ook componenten in China maken, maar naar eigen specifikatie en met eigen quality control. Componenten van Chinese merken voldoen over het algemeen wel aan de minimale vereisten, maar het beeld bestaat dat deze toch iets minder betrouwbaar zijn, zeker op de lange termijn. Ook zou de kunststof waar ze van gemaakt zijn bijvoorbeeld minder vlam-dovend zijn. Zo heeft @onetime een nieuwe alamat van een Chinees merk gehad die niet ingeschakeld bleef... dat is dan weer beter dan automaten die niet uitschakelen; @onetime weet van "automaten" die na opening gewoon schakelaars bleken... (thanks bigclive, "merk" in de video: "STiL ON") Al zal dat laatste je via een betrouwbare webshop niet snel gebeuren. Wil je bewezen degelijke merken, kies dan bovenstaande merken, maar niet onderstaande Chinese budget merken:

• Chint en submerk NOARK
• Emat huismerk van Elektramat, producent voor de consument niet duidelijk
• SEP huismerk, producent voor de consument niet duidelijk
• Gacia

.

• "STiL ON" merk in de video van een VALSE automaat die gewoon een schakelaar bleek

Hier: True in "Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 2" en hier: WargamingPlayer in "Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3" goede argumenten om voor degelijke en betrouwbare A-merken te gaan. En later deze nog veel betere argumeten weer tegengekomen:

Annuk schreef op vrijdag 20 november 2020 @ 01:52:
[...] Weet dat hier in de buurt een projectbouw overal Emat oid was geplaatst maar binnen 2 jaar alles in die woningen is vervangen.
Aangezien er binnen die tijd 4x meterkast brand was geweest die volledig te wijten was aan de componenten van de verdeler.

Van de webshop sandervunderink.nl hebben ze destijds ook wel een interessant filmpje gemaakt over verschillen in brand reacties.
[YouTube: test brandveiligheid installatieautomaat]

Auteur: onetime

Webwinkels die groepenkasten of -componenten leveren

• SanderVunderink.nl
• Groepenkastbestellen.nl
• Elektrobode.nl
• Elektrototaalmarkt.nl

Dit zijn maar een paar van de vele (web)winkels.
Top

Regels en wetgeving

Moet bij een wijziging en/of uitbreiding van een bestaande installatie die wijziging of uitbreiding altijd voldoen aan de laatste editie van NEN 1010?
De vernieuwde delen of uitbreidingen dienen minstens te voldoen aan de NEN normen van het bouwjaar.

NEN 1010 is van toepassing op het ontwerp en de aanleg van elektrotechnische installaties. Dat betekent dat op een bestaande installatie, waaraan niet wordt gewerkt, een nieuwe editie van NEN 1010 geen invloed heeft. De bestaande installatie moet wel voldoen aan de editie van NEN 1010 die is gebruikt voor het ontwerp en de realisatie.

Ook moet de eigenaar respectievelijk de gebruiker, zoals in art.2.2.4.16 van de Netcode staat vermeld, er zorg voor dragen dat de installatie goed wordt onderhouden en dat eventuele gebreken door een vakkundig persoon worden hersteld.

Zodra echter installatiewerkzaamheden worden verricht moet de geldige editie van NEN 1010 wel worden toegepast.

Dit valt te ontlenen aan bepaling 11.2 sub f, waarin staat dat de norm NEN 1010 betrekking heeft op wijzigingen en uitbreidingen van installaties, inclusief delen van de bestaande installatie die door wijzigingen en uitbreidingen worden beïnvloed.

Van belang is hierbij ook te wijzen op bepaling 134.1.1 waarin staat:

Bij het uitvoeren van elektrische installatiewerkzaamheden moet zijn gezorgd voor goed vakmanschap, geleverd door vakkundig personeel, en het gebruik van de juiste materialen.

Dit slaat uiteraard niet alleen op werkzaamheden aan nieuwe installaties maar ook op de werkzaamheden aan bestaande installaties.

Verder vermeldt bepaling 134.2:

Na eerste installatie en na elke belangrijke wijziging moeten elektrische installaties zijn beproefd en geïnspecteerd vóórdat deze in bedrijf worden gesteld, om vast te stellen of de werkzaamheden naar behoren zijn uitgevoerd in overeenstemming met deze norm. Dit is dus ook van belang voor werkzaamheden aan bestaande installaties.

Editie	Van kracht sinds/op:
NEN 1010: 1962	1 januari 1963
NEN 1010: 1962+aanvulling: 1969	1 november 1969
NEN 1010: 1962+aanvulling: 1975	1 april 1975
NEN 1010: 1984	1 januari 1985
NEN 1010: 1984+aanvulling: 1986	1 januari 1986
NEN 1010: 1988	1 januari 1989
NEN 1010: 1988+aanvulling:1992+correctieblad 1992	1 januari 1992
Geldige editie NEN 1010:1996	15 oktober 1997
Geldige editie NEN 1010:2000	1 januari 2001
Geldige editie NEN 1010:2003/2005	1 september 2005
NEN 1010:2007+Ci:1008	21 mei 2009
Geldige editie NEN 1010:2015 + Correctieblad C2:2016	1 Januari 2017

Voorbeeld 1:

Mijn huis is van 1965. Dan geldt de NEN 1010 van 1962.

Voorbeeld 2:

Mijn huis is van 1985. Dan geldt de NEN 1010 van 1984
Nu is bij het huis van 1985 een garage gebouwd in 2006. Dan geldt voor het huis de NEN 1010 van 1984 en voor de garage NEN 1010 van 2003/2005.

Voorbeeld 3

Mijn huis is van 1965, Dan geldt dus zoals bovenstaande de NEN 1010 van 1962.
Maar in 2011 is mijn groepenkast volledig vernieuwd, deze moet vanaf dat moment wel voldoen aan de van NEN 1010:2007+Ci:1008 (geldig vanaf 2009).


Maximaal 1 groep door 1 buis (met uitzondering van een kookgroep, dit zijn officieel 2 gekoppelde groepen, maar deze mogen door 1 buis rechtstreeks naar een perilex doos).


Bij 2 of meer groepen in een groepenkast ook altijd één of meerdere ALS'en (aardlekschakelaars) of alamats, dit omdat als de ene groep een lekstroom heeft niet het gehele huis/installatie afschakelt.
Top

De badkamer

Een badkamer is opgedeeld in 4 zones wat betreft elektra/veiligheid, dat staat hieronder in de tabel. Dat werken we daaronder verder uit.

Zone	Omschrijving Zone
0	De ruimte in de badkuip of de douchebak, dus volledig nat, hier mogen ABSOLUUT GEEN elektra/elektronische componenten geplaatst worden.
1	De ruimte, begrensd door de bovenzijde van de badkuip of douchebak tot een hoogte van 2,25 m, gerekend vanaf de normaal betreedbare vloer. Als het een douche zonder douchebak betreft moet als begrenzing worden aangehouden een grondvlak met een straal van 0,6 m gerekend van de verticale projectie van de douchekophouder op de normaal betreedbare vloer. In deze zone mag uitsluitend een elektrisch component geplaatst worden van 12V of 24V, de transformator hiervoor moet zich buiten dit gebied bevinden en minimaal voldoen aan de IP45 gradatie.
2	De ruimte, begrensd door een vlak van 0,6 m vanaf zone 1 tot een hoogte van 2,25 m, gerekend vanaf de normaal betreedbare vloer. In deze zone mogen 230V componenten geplaatst worden als ze tenminste aan de IP44 gradatie voldoen.
3	De ruimte, begrensd door een vlak op 2,4 m vanaf zone 2 tot een hoogte van 2,25 m, gerekend vanaf de normaal betreedbare vloer. In deze zone mag in principe vrij elektrische componenten geplaatst worden, al is het in een vochtige (lees damp & condens) ruimte alsnog aangeraden om ook componenten te gebruiken met tenminste de IP44 gradatie.

Onderstaand plaatje ter verduidelijking van bovenstaande tabel.


Scheertrafo
- Pas op, er zijn WCD's met dit symbool in gebruik, ZONDER trafo. -
Bij een scheertrafo zijn de aansluitingen in de WCD niet fysiek verbonden met de rest van de stroomkring, maar met behulp van een scheidingstrafo. Dit zorgt ervoor dat bij het aanraken van 1 pin er geen stroomkring ontstaat naar de aarde, dit is veiliger. Doordat scheertrafo's niet een heel groot vermogen kunnen leveren kan je er dus geen grote/zware apparaten op aansluiten zoals een föhn. Ook kan er een brom ontstaat door het transformeren.

IP-gradatie tabel

Bescherming tegen binnendringen van voorwerpen en stof

IP aanduiding	Eerste cijfer	Beschrijving	Benaming
IP 0x	0	Niet beschermd
IP 1x	1	Beschermd tegen vaste voorwerpen groter dan 50 mm
IP 2x	2	Beschermd tegen vaste voorwerpen groter dan 12 mm	Aanraakveilig
IP 3x	3	Beschermd tegen vaste voorwerpen groter dan 2,5 mm
IP 4x	4	Beschermd tegen vaste voorwerpen groter dan 1 mm
IP 5x	5	Beschermd tegen stof	Stofvrij
IP 6x	6	Stofdicht	Stofdicht

Bescherming tegen water

IP aanduiding	Tweede cijfer	Beschrijving	Benaming
IP x0	0	Niet beschermd
IP x1	1	Beschermd tegen druppelend water	Druipwaterdicht
IP x2	2	Beschermd tegen druppelend water bij een schuine stand tot 15 graden
IP x3	3	Beschermd tegen sproeiend water	Regenwaterdicht
IP x4	4	Beschermd tegen opspattend water	Spatwaterdicht
IP x5	5	Beschermd tegen waterstralen	Spuitwaterdicht
IP x6	6	Beschermd tegen stortbuien
IP x7	7	Beschermd tegen onderdompeling tot 1m diep en 30 minuten lang	Waterdicht
IP x8	8	Beschermd tegen verblijf onder water	Drukwaterdicht

Maximaal aantal draden per buis:

Maximale hoeveelheid draden in een 16 mm pvc buis:

• 5 draden met een kerndoorsnede van 1,5 mm² of;
• 4 draden met een kerndoorsnede van 2,5 mm² of;
• 3 draden met een kerndoorsnede van 1,5 mm² en 2 draden met een kerndoorsnede van 2,5 mm² of;
• 2 draden met een kerndoorsnede van 1,5 mm² en 3 draden met een kerndoorsnede van 2,5 mm².

Maximale hoeveelheid draden in een 16 mm flexibele pvc buis:

• 4 draden met een kerndoorsnede van 1,5 mm² of;
• 3 draden met een kerndoorsnede van 2,5 mm² of;
• 2 draden met een kerndoorsnede van 1,5 mm² en 2 draden met een kerndoorsnede van 2,5 mm² of;
• 1 draden met een kerndoorsnede van 1,5 mm² en 3 draden met een kerndoorsnede van 2,5 mm².

Maximale hoeveelheid draden in een 19 mm pvc buis (ook flexibele buis):

• 5 draden met een kerndoorsnede van 2,5 mm² of;
• 3 draden met een kerndoorsnede van 1,5 mm² en 3 draden met een kerndoorsnede van 2,5 mm².

In sommige gevallen zullen er ook andere kerndoorsnedes van draad gebruikt worden >2,5mm² maar dit valt niet meer onder algemene/normale huisinstallaties (komt vooral voor bij krachtstroom van boven de 16A), daarom wordt daar hierover (in de TS) niet verder uitgeweid. Vragen in het topic kan/mag natuurlijk altijd. Ze zijn wel in de tabel met maximale stroom opgenomen.


Als het maximaal opgenomen vermogen van 1 apparaat (bij voorkeur op een "vaste plaats") hoger is dan 2000W verdient deze bij voorkeur een eigen groep te krijgen, voorbeelden: Wasmachine, Amerikaanse koelkast of een wasdroger, MAAR dit is GEEN verplichting meer.
Top

Vereffening

Basisvereffening

Vereffening wil zeggen dat alles van metaal in de groepenkast wordt geaard. Basis wil zeggen dat in ieder geval de volgende onderdelen worden geaard:

• gasleiding;
• waterleiding;
• aarddraad voor de groepenkast;

Alles moet dan in ster naar de aardklem worden gebracht.
(note) Als je een computer wil aarden (i.v.m. dat er geen geaard WCD is) mag je dit NOOIT aan een radiator doen. Dit komt doordat de radiator te hoge weerstand heeft en de foutstroom niet goed afvoert.

Badkamers aanvullende vereffening

In de badkamer moet ook alles wat van metaal is geaard worden. Op de afbeelding is dat duidelijk gemaakt.

Bedrading

In de groepenkast

Met de komst van NEN-EN-IEC 61439 op 1 november 2014 is onder meer de maximale belastbaarheid van draad en kabels met factor 0,488 (=0,61x0,8) omlaag gebracht. Een kabel die in de vorige norm (60439) nog tot 20A belast mocht worden, mag dat nu nog tot 9,76A.
Kies dus een dikkere kabel of hogere temperatuurbestendigheid.

1. Een 6 mm² draad (bijv. 36A bij 30ºC) is in de groepenkast belastbaar tot 17,5A (36x0,61x0,8)
2. Een 2,5 mm² 90ºC draad (bijv. 28A bij 30ºC) is in de groepenkast belastbaar tot 17A (28x0,76x0,8)

In de praktijk betekent dit dat 6mm² VDS montagedraad (H07V2-K) (soepele/litze draad) tussen de componenten (dus tussen hoofdschakelaar > ALS en tussen ALS > eindgroep) over het algemeen voldoet. Soepele draad wordt afgewerkt met de zogenaamde adereindhulzen. Soepele draad is aanbevolen vanwege het gebruiksgemak bij het monteren van componenten.
Het kan zijn dat in kant-en-klare voorbedrade groepenkasten 4mm² wordt gebruikt, maar dit is dan berekend door de fabrikant/leverancier.
Er worden normaal tot 5 kleuren gebruikt in een groepenkast, te weten:

Kleur	Betekenis
Zwart of Bruin	Deze draad wordt gebruikt voor alle Fase aansluitingen binnen een 1-fase groepenkast.
Bruin, Zwart en Grijs	Deze draden worden gebruikt voor de Fase aansluitingen binnen een 3-fase groepenkast.
Blauw	De Nul-draad, deze wordt tussen alle Nul-aansluitingen gebruikt.
Groen/Geel	Deze draad wordt gebruikt voor de aarding en wordt verbonden met de aardelektrode/aardpen of met de door de netbeheerder aangeleverde aarde.

Vanaf de groepenkast naar de ruimtes in een gebouw, standaard gevallen

Bedrading vanaf de groepenkast wordt altijd uitgevoerd in 2,5mm², deze draad is dus vanaf je eindgroep naar je centraaldoos of eindgebruiker (in geval van bijvoorbeeld een kookgroep).
Ook voor de bedrading vanaf de eindgroep worden er verschillende kleuren gebruikt. Er werden in Nederland vroeger andere kleuren draad gebruikt dan nu. Tegenwoordig zijn de draadkleuren genormaliseerd in Europa. Zowel de oude (Nederland) als de nieuwe kleur (Europees) staan in onderstaande tabel:

Kleur (nieuw)	Kleur (oud)	Symbool	Betekenis
Bruin	Groen	L1	Dit is de fase draad, deze wordt vanaf de eindgroep naar je centraaldoos gebruikt en vanaf daar verdeeld naar je WCD's, schakelaars e.d. Dit is de L1 draad bij een meer-fase installatie.
Zwart	Zwart	L2	Wordt gebruikt voor de 2e fase aansluiting in een meer-fase aansluiting/eindgroep (deze draad is ook altijd MINSTENS 2,5mm2 (niet altijd van toepassing in huis-installaties).
Grijs	Blauw	L3	Wordt gebruikt voor de 3e fase aansluiting in een driefasenaansluiting/eindgroep (deze draad is ook altijd MINSTENS 2,5mm2 (niet altijd van toepassing in huis-installaties).
Blauw	Rood	N	Dit is in alle gevallen de Nul-draad, gebruik hier ook geen andere kleuren voor!
Groen/geel	Grijs/wit		Dit is in alle gevallen de aarde-draad, gebruik/misbruik deze draad te allen tijde NIET voor andere doeleinden dan de aarde-aansluiting!
Zwart	Zwart	T	In de meest gangbare huisinstallaties wordt deze draad gebruikt als schakeldraad (dus vanaf je dimmer/schakelaar naar je lichtpunt), deze draad wordt normaal gesproken uitgevoerd in 1,5mm2.

Bron: Wikipedia: Installatiedraad

Probeer als het mogelijk is zoveel mogelijk van de oude draden/kleuren te verwijderen als je met je installatie bezig gaat, dit is namelijk voor iedereen verwarrend, voor jezelf, alsook voor een nieuwe bewoner en/of een installateur die er nog weer mee bezig moet.

Ik snap dat bovenstaande verwarring kan opleveren omdat de Zwarte draad 2x gebruikt/genoemd wordt, maar hier zit wel degelijk een vrij duidelijk verschil in (zowel qua draaddiameter als qua toepassing).

Let erg goed op waar je deze draad vindt en gebruik je gezonde verstand. Een zwarte draad achter een schakelaar/dimmer is vrijwel altijd een schakeldraad. In sommige gevallen kan ook achter een stopcontact (WCD) een zwarte draad gevonden worden, deze wordt dan meestal gebruikt om 1 of meerdere stopcontacten te schakelen (bijv. voor schemerlampjes o.i.d.)

De blauwe (N) en geel/groene (PE) aders mogen voor geen enkel ander doel dienen dan de hierboven genoemde, ze mogen ook nooit omgedraaid worden in fuctie!

Behalve bij gebruik van (grond)kabels (YMvK(-AS) of XMvK(-AS)), hier is een uitzondering op de blauwe aders:

Kleur	Betekenis 1	Betekenis 2
Bruin	Fase draad #1	Schakeldraad zijn, bijvoorbeeld naar een lamp of geschakeld wcd.
Zwart	Fase draad #2 (in krachtstroom toepassing)	Schakeldraad zijn, bijvoorbeeld naar een lamp of geschakeld wcd.
Grijs	Fase draad #3 (in krachtstroom toepassing)	Schakeldraad zijn, bijvoorbeeld naar een lamp of geschakeld wcd.
Blauw	Dit is in bijna alle gevallen de nul-draad.	Maar deze mag, als er geen nul nodig is ook als fase of schakeldraad dienen. De ader moet dan wel bij voorkeur met een stukje zwarte krimpkous gemarkeerd worden. De blauwe draad mag nog steeds geen PE-draad zijn.
Groen/geel	Dit is in ALLE gevallen de Aarde-draad.	Deze mag in geen geval voor iets anders gebruikt worden dan aarde.

In plaats van isolatietape is het gebruik van een krimpkous beter. De tape kan losraken en een krimpkous niet. Tape is dus niet geschikt voor de lange termijn.
Aders die niet in gebruik zijn dienen tot de mantel afgeknipt te worden.
Gebruik nooit gewone "grijze kabel" als grondkabel. Hier zit namelijk geen aardscherm omheen, wat gevaren kan opleveren als je later in je in de grond bezig gaat. Als je kabel door de grond moet leggen gebruik dan te allen tijde echte grondkabel, hier zit namelijk wél een aardscherm omheen, als je dan bezig bent in je tuin/in de grond en je zou deze kabel raken (lees: doorsteken/kapottrekken), dan klapt direct je ALS eruit. Deze grondkabel kan je evt. ook nog door een buis heen leggen (geniet stiekem wel de voorkeur). Grondkabels zijn te herkennen aan de AS achter de YMvK/XMvK.
Gebruik het aardscherm NOOIT voor iets anders dan de aarding!!!!

In sommige gevallen zal je soms ook nog een andere kleur draad in een centraaldoos (en mogelijk in de meterkast) tegen komen, deze wordt dan gebruikt om rook/CO-melders aan elkaar te koppelen. Hier wordt meestal rode of oranje draad (1,5mm²)voor gebruikt (is nog geen officiële standaard voor opgenomen in de NEN e.d.). Voor andere installaties mogen wel andere kleuren worden gebruikt.
Top

Minimale draaddikte/maximale stroom door een draad

Aantal aders dat belast wordt is inclusief de aarde. Het gaat hier over het aantal aders in één kabel. Wanneer er langdurig een hoge stroom over een kabel loopt, vooral in een warme ruimte, is het verstandig om een maat dikker te kiezen dan de kabel waar de stroom officieel wel doorheen mag. Liever een iets te dikke kabel dan een te dunne.
De maximale stroom door een kabel is ook afhankelijk hoeveel er naast elkaar liggen, hoe lang de kabel is en hoe warm het is. Omdat dit in thuissituaties niet heel veel van toepassing is, hebben we besloten om die correctie weg te laten. Mochten er vragen naar zijn dan kunnen wij het altijd opzoeken in de NEN 1010.
Bron: http://t3.lappcdn.com/fil...rheid%20%20basistabel.pdf

Voor kabel die langdurig zwaar belast gaan/gebruikt worden, is het gelieft een stap in diameter hoger te nemen dan die door de tabel aangeraden wordt. Dit is van bijvoorbeeld van toepassing op de voedingskabel naar de omvormer van de zonnepanelen gaat. Je hebt dan ook meer verlies op een kabeldiameter pakt die het vermogen niet mag doen en dus meer warmte geeft.

Standaard kabels (die je in de bouwmarkt kan kopen):
Zie Note 2 wat wij bedoelen met standaard kabels.

Ader	Solid (stug), 1 ader belast	Solid (stug), 2 of 3 aders belast	Litze (soepel), 2 aders belast	Litze (soepel), 3 aders belast
Diameter ader in mm2	Belastbaarheid in A	Belastbaarheid in A	Belastbaarheid in A	Belastbaarheid in A
0,5	12	9	3	3
0,75	15	12	6	6
1	19	15	10	10
1,5	24	18	16	16
2,5	32	26	25	20
4	42	34	32	25

Gebruik onderstaande tabel wanneer er meerdere belaste kabels bij elkaar liggen. Dit is de correctiefactor. Dus om de werkelijke maximale belasting te weten, moet je de maximale belasting van bovenstaande tabel vermenigvuldigen met de juiste correctie factor.

Configuratie van de kabels	Bij 1 kabel	Bij 2 kabels	Bij 3 kabels	Bij 4 kabels	Bij 6 kabels	Bij 10 kabels
Gebundeld in een buis, leiding, aan de muur of op de vloer	1,00	0,80	0,70	0,65	0,57	0,48
In één laag tegen elkaar op de muur of vloer	1,00	0,85	0,79	0,75	0,72	0,70
In één laag met tussen de kabels de buitendiameter van één kabel op de muur of vloer	1,00	0,94	0,90	0,90	0,90	0,90
In één laag tegen elkaar aan het plafond	0,95	0,81	0,72	0,68	0,64	0,61
In één laag met tussen de kabel de buitendiameter van één kabel aan het plafond	0,95	0,85	0,85	0,85	0,85	0,85

Er zijn nog meer correctiefactoren, zoals de omgevingstemperatuur. Deze temperaturen zijn vanaf 40^oC met een adertemperatuur van 60^oC, dus dat zal thuis niet snel voorkomen.


Industriële rubberkabels, deze zullen in thuissituaties niet vaak voorkomen:
Zie Note 2 wat wij bedoelen met Industriële kabels.

Ader	Litze (soepel), 2 aders belast zonder buitenmantel	Litze (soepel), 3 aders belast zonder buitenmantel	Litze (soepel), 2 aders belast met buitenmantel	Litze (soepel), 3 aders belast met buitenmantel	Litze (soepel), 3 aders belast met buitenmantel (4 aderige kabel)	Litze (soepel), 3 aders belast met buitenmantel (5 aderige kabel)
Diameter ader in mm2	Belastbaarheid in A	Belastbaarheid in A	Belastbaarheid in A	Belastbaarheid in A	Belastbaarheid in A	Belastbaarheid in A
1	-	-	15	12,5	13	13,5
1,5	19	16,5	18,5	15,5	16	16,5
2,5	26	22	25	21	22	23
4	34	30	34	29	30	30
6	43	38	43	36	37	38
10	60	53	60	51	52	54

Zie ook Note 3 voor meer uitleg over de opbouw van kabels
Ook hier zijn er correctiefactoren, maar vooral op temperatuur, wij vinden het niet nodig om deze te vermelden. Want als je deze correctiefactoren nodig hebt, heb je een flinke installatie.

Merken
Er kan verschil in de kwaliteit van kabels zitten. Dit heeft er mee te maken dat er voor een kabelleverancier voor een bepaalde kabel een bepalende kabel weerstand te hebben. Als dit mogelijk gemaakt kan worden doormiddel van minder koper in de kabel. Dus een kleiner kabeldiameter. Zal dit de fabrikant zeker doen. Bekendere merken zal dit minder snel doen. Dus kies voor een bekent merk. En niet voor de laagste prijs te gaan.
Enkele bekende merken voor draad en kabel zijn:

• Donné
• Draka
• Eupen
• TKF (Twentse Kabel Fabriek)
• Eldra

Zonnepanelen of andere terug leverende apparatuur

Terugleveraars, zoals zonnepanelen, windmolens, (micro)wkk's, etc op een meterkast aansluiten is eigenlijk heel erg simpel, er gelden qua stromen, draaddiameters en groepen dezelfde eisen als voor normale verbruikersgroepen.
Dus een zonnepaneel installatie van 3000W mag op een 16A zekering.

Waar moet je rekening mee houden:
Op een verbruikersgroep mag geen terugleverende apparatuur zitten. Die moeten altijd een eigen groep hebben. Omdat de PV-installatie middels een aparte groep is aangesloten hoeft deze niet voorzien te zijn van een aardlekbeveiliging wanneer de omvormer een trafo heeft (bijna geen enkele meer) of voldoet aan de VDE 0126 (bijna allemaal). De huisinstallatie dient wel voorzien te zijn van een goede aarding. Ook dient de omvormer zowel aan de AC als DC zijde voorzien te zijn van een lastscheider. Voor de AC zijde voldoet de zekeringsautomaat in de meterkast wanneer de regels worden gevolgd. Er bestaat dus geen verplichting om een omvormer in de buurt zichtbaar af te kunnen schakelen (werkschakelaar/voedingskabel met stekkerverbinding), verstandig is het echter wel. Een werkschakelaar is een schakelaar die alle polen verbindt/verbreekt.
Dit een werkschakelaar:

Of schematisch:

Dit is natuurlijk een twee polige werkschakelaar.
Waar moet je in de groepenkat rekening mee houden: Door de (solar) invoeding + de 25A/35A/40A van het net kan je boven de 40A belastbaarheid van aardlekschakelaars uitkomen. Dat kan opgelost worden met een REM-automaat die de stroom tot maximaal 40A of een lagere waarde beperkt. Een andere, mooiere oplossing is door alle automaten te vervangen door alamats. Wel moet ook dan de bedrading dik genoeg zijn.

Voor meer info zie: Elektriciteit opwekken met zonnepanelen (PV) Deel 5
Top

Uitleg aansluiten:

Zorg ervoor dat je zeker weet met wat je mee bezig bent en dat je gelijk stopt als er je er niet meer uitkomt. Doe je dit niet, dan kan je in het ergste geval onder spanning komen te staan en daar aan overlijden. Houd ook zeker de veiligheidsregels in acht en volg ze op.

Gereedschappen

Als je bezig gaat met je groepenkast en/of je gaat bezig met elektra in huis aanleggen gebruik je voornamelijk de volgende gereedschappen:

Gereedschap	wat doe / kan je ermee	Voorbeeld foto
Spanningszoeker	Een van de bekendste gereedschappen om te controleren of ergens nog spanning op staat is de spanningszoeker. Dit is een "schroevendraaier" waarbij je de "punt" in een stopcontact steekt en een vinger op de achterkant legt. Zodra het lampje gaat branden in de spanningszoeker staat er nog spanning op het stopcontact. Probeer deze spanningszoeker zoveel mogelijk te voorkomen, een betere en veiligere optie is de hieronder genoemde Duspol. Een spanningszoeker laat niet zien of iets stroomloos is.
Duspol	Een Duspol is de betere/veiligere manier van/voor een spanningszoeker, een duspol bestaat uit 2 delen verbonden met een draad tussen beide. Aan deze twee delen zitten "prikpennen" aan die je in een WCD kan steken. Dan geeft de duspol d.m.v. ledjes (op-één-volgend) of een digitaal display aan of er spanning op het WCD staat en hoeveel. De meeste duspols zijn ook geschikt om bijv. draaiveld-richting te meten (krachtstroom). Zie ook het filmpje over een duspol
SL/PZ1 en SL/PZ2 voor groepenkast componenten	Voor spanningsloos werk. Een SL/PZ1 en SL/PZ2 bit kost samen een paar euro en past in elke bithouder terwijl het de kans op schade minimaliseert t.o.v. een platkop of een pozidrive bit. Vooral als je de schroeven ook echt op moment wilt aan draaien, dat is meestal best zwaar.
(VDE) schroevendraaiers	VDE schroevendraaiers zijn geteste geïsoleerde schroevendraaiers, meestal veilig t/m 1000V AC. Deze zijn goedgekeurd om te werken bij installaties die onder spanning staan. Doordat deze op de punt na geïsoleerd zijn kan je in principe nooit per ongeluk onder spanning komen te staan, als blijkt dat toch nog spanning op bijv. een WCD staat. Dit is voornamelijk belangrijk voor je EIGEN VEILIGHEID
(VDE) zijkniptang	Deze kniptang gebruik je om bijv. draden of kabel door te knippen, let op knip nooit (meerdere) draden door die onder spanning staan! Hierdoor kunnen er stukjes uit je tang knappen!
(VDE) striptang	De striptang gebruik je om de isolatie te verwijderen van losse draden, gebruik bij voorkeur een zelf instellende striptang zodat je de kale koperen aders van de draad niet beschadigt. Deze tang gebruik je niet om de mantel van een meeraderige kabel te strippen, daarvoor gebruik je een kabelmantelstripper.
(VDE)(Kabel)mes	Een kabelmes gebruik je voornamelijk om de mantel van een meer-aderige kabel af te snijden/strippen, dit is te groot/dik voor een normale striptang. Je hebt ook het Jokari kabelmes, deze kan je instellen dat je niet door de mantel van een meeraderige kabel heen gaat. Gebruik dus bijvoorkeur een kabelmes waarbij je de diameter kan instellen als het Jokari mes. Ook wel kabelmantelstripper genoemd.
Trekveer	Een trekveer is een hulpgereedschap om kabels/draden te trekken door buizen. Ze zijn er in verschillende soorten en maten (en daardoor ook prijzen). Gebruik bij voorkeur een stalen trekveer met een binnenveer, deze is iets stugger maar met een dergelijke trekveer kan je beter druk zetten als de trekveer door een moeilijk stukje buis heen moet komen.
Buigveer	Een buigveer is een hulp gereedschap om PVC/Hostalit buizen te buigen, zonder een buigveer knappen deze buizen namelijk dubbel en krijg je er geen draden meer doorheen. Je zorgt dat de buigveer op de plek zit waar je wilt buigen, en dan buig je de buis naar wens. Het is aan te bevelen om te zorgen dat de straal niet kleiner is dan drie keer de diameter, dus R≥3D. Dat is sterk aan te raden, anders wordt het trekken van meerderen draden erg moeilijk.
Aderhulstang	Deze tang gebruik je om adereindhulzen op een flexibele of litze draad te knijpen, bij voorkeur gebruik je een zelf instellende tang hiervoor, deze past zelf zijn druk aan zodat een adereindhuls goed aangeknepen wordt.
Adereindhulzen	Adereindhulzen gebruik je zoals hierboven genoemd voor flexibele of litze draad, ze zijn er in allerlei soorten en maten, voor een enkele draad, en voor dubbele draad (twin hulzen). Met een adereindhuls maak je van het uiteinde van een draad een solide aansluiting, door dit te doen heb je dus eigenlijk het beste van 2 werelden, het gemak van flexibele draad en de fijne aansluiting van solide draad.

Controleer je geïsoleerde gereedschap/VDE gereedschap van te voren of de isolatie niet kapot is, is deze kapot dan dient deze vernieuwd te worden, door de beschadigde isolatie is er namelijk weer de kans ontstaan om onder spanning te komen staan.

Het strippen van draden

Voor we iets kunnen aansluiten, moeten we ervoor zorgen dat de draad gestript is. Dit doen we met een striptang, zoals hierboven genoemd. Het is belangrijk dat je niet teveel van de mantel weghaalt. Zorg ervoor dat je niet meer dan nodig stript. Op de verpakking van een component staat meestal hoe ver je moet aanstrippen. Even een foto voor de duidelijkheid:

Juerd schreef op dinsdag 13 augustus 2024 @ 11:05:

Wil je brand? Want dit is hoe je brand krijgt... Lasklemmen zijn makkelijk in gebruik, maar de draden moeten er wel recht, schoon, onbeschadigd en diep genoeg in voor een goede elektrische verbinding, en voor de aanraakveiligheid en tegen kortsluiting moet er geen koper bloot liggen. Het lijkt erop dat alle 5 de veelvoorkomende fouten hier zijn gemaakt. Omdat de verkleuring niet bij alle draden hetzelfde is, ga ik ervan uit dat ze niet pas later zijn geoxideerd, maar dat de lasklemmen nieuwer zijn dan de kabel en dat de aders al geoxideerd waren voordat ze gelast werden.

De elektrische verbinding wordt gemaakt door de draad tegen een koperen strip aan te klemmen. Daarom moet de draad recht en schoon zijn. Die koperen strip is dik vertind om microscopische onregelmatigheden in de draad op te vangen, maar het kan niet magisch compenseren voor een stuk koper dat überhaupt geen contact maakt. Een veel gehoord fabeltje is dat de verbinding wordt gemaakt met het "mesje", maar in feite is dat mesje er alleen voor de klemkracht en tegen het uittrekken; het is gemaakt van verenstaal en geleidt natuurlijk niet zo goed als het koper.

Controleren op spanning

Voor dat je kan beginnen met klussen moet je er zeker van zijn dat de aansluitingen ook echt spanningsloos zijn. Er is een verschil tussen spanningsloos en stroomloos; dat wordt hier uitgelegd. Dit doe je zo:

1. Meet voordat je begint bij het WCD of er spanning opstaat (dus controleren of het geen geschakeld WCD is). Wanneer er geen spanning op staat, controleer dan ook een ander WCD om er zeker van te zijn dat je WCD of meetapparatuur niet stuk is. Kapotte meetapparatuur geeft immers altijd 0V aan, dus dan weet je nog niets.
2. Schakel de groep af waarmee je bezig wilt/gaat.
3. Zorg dat het duidelijk is dat iemand met die groep bezig is/gaat en dus niet zomaar weer inschakelt, bijvoorbeeld met een tapeje over de groep. Doe de groepenkast/meterkast zo mogelijk op slot en neem de sleutel mee.
4. Controleer op tenminste 1 WCD (met name die je aan het begin hebt gecheckt) met een duspol of er nog spanning op de installatie staat... Controleer ook een andere WCD (waar zeker weten spanning op staat) om nog steeds te weten dan je duspol niet stuk is.
5. Is het spanningsloos? Dan kan je nu veilig aan het werk.
   Is het stroomloos? Dan kan je nu veilig aan het werk.

Zie ook onderstaande video voor een klein voorbeeld hoe en wat je met een duspol werkt.

Perilex

De perilex aansluiting is een aansluiting die vaak gebruikt wordt als WCD bij een kookgroep, krachtgroep en ook voor de aansturing van een ventilatiesysteem. Hierdoor moet je bij een perilex aansluiting altijd weten welke manier van aansluiten gebruikt is, in tegenstelling tot bijvoorbeeld CEE-materiaal, welke altijd dezelfde pin-out hebben. De verschillende manieren van aansluiten zijn zijn:

• Op een twee x 1-fase groep, de kookgroep. Hier zijn er 2 fasen, 2 nullen en een aarde.
• Op een 2-fase groep, een halve krachtgroep. Hier zijn er 2 fasen, 1 nul en een aarde. Deze manier zal niet vaak voorkomen. Eigenlijk is dit een krachtgroep, maar er wordt dan 1-fase niet gebruikt. De pin van een fase is dan ook niet aangesloten.
• Op een 3-fasen groep, een krachtgroep. Hier zijn er 3 fasen, 1 nul en een aarde.

De aarde zit altijd in het midden. Sluit deze ook altijd daarop aan.
Sluit nooit een perilex zomaar aan zonder dat je weet welke aansluitmanier er gebruikt wordt. De perilex-aansluiting kan ook gebruikt worden als aansturing voor bijvoorbeeld ventilatie. Oorspronkelijk is perilex een krachtstroomaansluiting. Voor krachtstroom aansluitingen hebben we het CEE-materiaal. Gebruik bij voorkeur ook deze om verwarring te voorkomen.

Aansluiten op een kookgroep (2 x 1-fase)
Bij het aansluiten van de perilex op een dubbele 1-fase groep geldt het volgende aansluitschema:

Indien er gebruik wordt gemaakt van een 5 aderige kabel, dus 5 kleuren gebruik het volgende schema:

Soms zijn de draden anders dan op bovenstaande plaatjes, let hier op.
Let zowel bij de kookgroep als bij de perilex doos/stekker erop welke aansluitwaarde je hebt (16A of tot 25A) hier zit namelijk verschil in voor de perilex doos en stekker. Zie dit plaatje voor het verschil:

In de praktijd is dit een 25A stekker:


Bij een 1-fase installatie met 2 groepen zijn er dus ook 2 nuldraden noodzakelijk. Deze mogen in de kookplaat niet gezamenlijk gekoppeld worden. Veel importplaten hebben vaak een mogelijkheid voor 2 fases + nul, maar dat kan in NL niet verantwoord op een 1-fase aansluiting gebruikt worden. (De meningen verschillen) Maar in theorie kun je met een dubbele nul die in de plaat gekoppeld wordt een risico op overbelasting creëren. Zodra er 1 nuldraad defect raakt merk je dit niet (de andere doet het immers nog), maar zal er in theorie 32A over die enkele draad gaan met alle gevolgen van dien. Die stroom zal dan verspreid over de fase draden gaan en hierdoor zal de automaat niet afschakelen. (er zijn enkele tweakers die de hele plaat al jaren zonder problemen achter 1x 16A hebben om de hoofdzekering (25A) en de bedrading beter te beveiligen) In andere landen is een kookgroep vaak zwaarder uitgerust dus kan de nul dat aan. Natuurlijk zijn er apparaten die maar één nul aansluiting hebben. Bij zo'n geval moet je beide nul-aders op die klem aansluiten. Zorg er altijd dat je alles goed vastdraait en adereindhulzen gebruikt.

Aansluiten op een krachtgroep (drie fasen in gebruik)
Bij het aansluiten van de perilex op een 3-fasengroep geldt het volgende aansluitschema:


Gebruik de officiële aderkleur voor het aansluiten ervan, dit voorkomt onduidelijkheid.
In de praktijd ziet een aangesloten perilex op een kabel met 5 kleuren er zo uit:

Dit is natuurlijk wel een 3-fase aansluiting.

Soms zijn er bij een kookplaat maar twee fasen van een krachtgroep nodig. Het is handig om tot aan de WCD een echte krachtgroep te maken. Als apparaten een leeg lipje hebt, is deze vaak bedoelt om de derde fase op aan te sluiten. Die zal dan niet gebruikt worden en ook geen risico vormen door bijvoorbeeld de nul aan te raken.

Bij het aansluiten op een krachtgroep is er maar 1 nul nodig, dit heeft met de fasedraaiing te maken, zie ook: Wikipedia: Driefasenspanning

Voor het aansluiten van de stekker aan het apparaat
Gebruik hiervoor een 5G2,5 mm² (of 5G4 mm², zie note 3 voor opbouw van kabels) flexibelle kabel. Deze is ook kant en klaar te koop in de bouwmark:

Op de achterkant staat dan welke pin welke kleur draad is:

Net zoals hier zal dat meestal dit de officiële draadkleur voor 3-fase zijn.

Gebruik de standaardkleuren voor het aansluiten van de kookplaat. Je weet op welke pin welke fase zit en welke kleur erbij hoort. Als je het aansluit op een 2*1-fase systeem, gebruik dan deze kleuren:

Kleur (nieuw)	Betekenis
Bruin	Fase 1
Blauw	Nul 1
Zwart	Fase 2
Grijs	Nul 2
Groen/geel	Dit is in alle gevallen de aarde-draad, misbruik deze draad NOOIT voor andere doeleinden dan de aarde-aansluiting!

Zorg ervoor dat je zeker weet welke kleur naar welke pin gaat. Meestal wordt er de officiële draadkleur gebruikt, maar dat kan afwijken.

Wanneer je zelf een perilex stekker eraan moet zetten doe dit dan zo:


Wanneer je alles netjes hebt aangesloten krijg je dit:


Kijk ook zeker bij de vele topics over het aansluiten van een kookplaat. Elke kookplaat is anders, maar er staat eigenlijk altijd in de handleiding hoe je het moet aansluiten.
Bron: https://elektrohonk.info/...iting-van-kooktoestellen/

Kookplaat aansluiten

Waarom heeft een kookplaat 2x 16A? Omdat 1x niet genoeg is, volgens de norm.
Waarom gaat het vaak achter 1x 25A wel goed? Omdat zekeringen voor een korte tijd ver overbelast kunnen worden. Zie de belastbaarheidsgrafiek. Mag je daar op ontwerpen en vervolgens aanleggen? Nee, volgens de norm.

Ook moet bij aanleg de belasting zo gelijkmatig mogelijk over de fases verdeeld worden.

NEN1010 133.2.2:
Al het elektrisch materieel moet gekozen worden in overeenstemming met:
a) de hoogste stroom (effectieve waarde voor wisselstroom) gedurende normaal bedrijf,

NEN1010 433.1:
Ib <= In <= Iz
Ib = de ontwerpstroom
In = de nominale stroom van de beveiliging
Iz = hoogst toelaatbare stroom van de leiding


Het gaat ook om 433.1 en 311 van de NEN 1010 en om artikel 2.33 lid 2 van de Netcode elektriciteit.

In detail:

In de NEN 1010 paragraaf 433.1 staat vrijwel letterlijk wat je in je mail al schreef. Hoofdstuk 433 is "Beveiliging tegen overbelastingsstroom", paragraaf 433.1 is getiteld "Het onderling afstemmen van leidingen en beveiligingstoestellen."

Daar staat dat de je dingen moet afzekeren op minstens de ontwerpstroom. Op zich hebben ze gelijk dat er rekening gehouden mag worden met een gelijktijdigheidsfactor (rubriek 311) bij het bepalen van de ontwerpstroom. Echter, de gelijktijdigheidsfactor "is de verhouding tussen de maximale gelijktijdige belasting van een groep elektrische toestellen of verbruikers binnen een bepaalde periode, en de som van hun individuele maximale belastingen binnen dezelfde periode, uitgedrukt in een numerieke waarde of een
percentage." En daar zit de crux: "maximale gelijktijdige belasting", "een groep elektrische toestellen" en "individuele maximale belastingen". Het gaat dus heel expliciet om de maximale belastingen van de toestellen.

De kookplaat is weliswaar aangesloten over twee automaten, maar is één toestel. Kleiner dan 1 toestel kan zo'n groep toestellen niet worden, dus "de som van de individuele maximale belastingen" is minstens gelijk aan de maximale belasting van de kookplaat. En dat is in het algemeen 7,2 kW oftewel net iets minder dan 32 A.

Het is dus volgens mij niet correct om te stellen dat je mag kijken naar de belasting van de onderdelen van de kookplaat, vervolgens hopen dat je niet alle pitten op vol vermogen zult gebruiken, en het dus afzekeren op minder dan 32 A. Aangezien de hoofdzekering 25 A is, mag een toestel dat 32 A uit die fase wil trekken dus niet worden aangesloten. Of anders gezegd: om zo'n kookplaat te gebruiken moet je 'm verdelen over meerdere fasen, zodat de afzekering van 25 A voldoet aan de eis dat de nominale stroom van de zekering minstens de ontwerpstroom (vanwege de verdeling over 2 fasen nog maar de helft van 32 A, dus nu 16 A) is.

Hun argument gaat dus volgens mij alleen op als je op de 2 automaten van 16 A elk een apart toestel zou aansluiten. Dan mag je gerust zeggen dat het een verantwoordelijkheid is van de gebruiker om niet meerdere toestellen tegelijkertijd op vol vermogen te gebruiken. Maar de kookplaat is, ondanks z'n gekke aansluiting en dat we weten dat ie intern feitelijk bestaat uit 2 enigszins gescheiden apparaten, uiteindelijk toch echt maar 1 toestel, en die moet je op vol vermogen kunnen gebruiken. Door 'm op 1 fase achter een zekering van 25 A aan te sluiten, kun je minder dan 80% van het vermogen gebruiken.

Bij veel kookplaten kun je het vermogen terugregelen. Om de kookplaat te gebruiken op 1 fase die is afgezekerd op 25 A, zul je 'm moeten instellen op een maximum van 5,7 kW. En vanwege de gelijktijdigheidsfactor kan dat trucje om 't binnen de norm te mogen doen, ook alleen als het bij het beredeneren van de gelijktijdigheid realistisch zou blijken dat je geen enkele andere verbruiker op diezelfde fase zou gebruiken terwijl je de kookplaat gebruikt. Het is misschien nog denkbaar dat je de vaatwasser en kookplaat niet tegelijk zult gebruiken (al lijkt dat me vergezocht), maar het idee dat je warmtepomp en kookplaat niet tegelijk zullen worden gebruikt lijkt me echt onrealistisch.

Dat brengt ons bij het volgende onderwerp: de verdeling over de 3 fasen. Daar heeft de NEN 1010 als ik het me goed herinner niet echt een mening over, maar de Netcode wel! In artikel 2.33: "2. Aansluitingen waar [...] een grotere gelijktijdige schijnbare belasting dan 5,75 kVA [...] kan worden verwacht, worden, [...], als driefasen-aansluiting uitgevoerd. Daarbij zorgt de aangeslotene voor een zo veel mogelijk gelijke verdeling van de belasting over de drie fasen.". Ook daarin lees ik een verplichting om een zware verbruiker zoals je kookplaat, te verdelen over meerdere fasen als dat mogelijk is (en dat is het), want dat enkele toestel trekt al meer dan 5,75 kVA (voor het gemak kun je hier in dit geval 5,75 kW lezen).

(Dat artikel in de netcode wordt overigens ook wel eens geopperd om te onderbouwen dat je een 3-fase-aansluiting zou moeten hebben om een normale 7,2 kW kookplaat te mogen hebben. Dat is ook weer niet zo: het gaat hier, in tegenstelling tot de gelijktijdigheid waarbij je uit moet gaan van het maximum vermogen van toestellen, om de verwachte belasting. En daarbij mag je dus wel eventueel de aanname doen dat de gebruiker zelden of nooit alle pitten van de kookplaat tegelijkertijd op vol vermogen zal gebruiken. Maar voor de zekeringen in de groepenkast geldt toch echt het maximum van het toestel als minimum voor de afzekering.)

De basis van @onetime Met dank aan @Juerd voor de uitgebreide goede duidelijke uitleg.

Standaard WCD

Op een WCD zit een N-klem, en een L-klem. Verbind de L-draad/draden met de L-klem en de N-draad/draden met de N-klem. Doe dit eventueel ook voor de aarde (daar staat dan PE of dit symbool:).
Afhankelijk van de installateur heeft elk stopcontact een eigen leiding vanaf de centraaldoos (ster-aanleg) of is er 1 leiding en parallel of serie geschakelde WCD’s, de kleuren zijn hetzelfde, maar het kan dus zijn dat je twee draden van elke kleur vindt, aansluiten gaat hetzelfde.
De parallel/serie aangesloten WCD’s worden meestal dan zo gedaan om de centraaldoos leeg(er) te houden.



Uitleg fimpje:

In bovenstaande video gebruikt men een handmatig in te stellen striptang, deze bij voorkeur niet gebruiken want met een dergelijke striptang verhoog je de kans op het beschadigen van de draden. Zie ook Gereedschap: Striptang

Zorg ervoor dat er altijd adereindhulzen om flexibele aders zitten, zoals ook op deze foto te zien is:

De witte dopjes zijn de adereindhulzen om de aders.

Bij het plaatsen van adereindhulzen op/om litze draad, deze draad na het strippen NIET draaien, het enige wat je mag/moet doen is de draden als het nodig is “glad strijken” zodat deze netjes naar voren toe wijzen.
Dan de adereindhuls erop schuiven en aanpersen.
Als je de draad eerst gaat draaien/twisten en dan de huls plaatst en aanknijpt kan deze lang zo goed niet vast persen op de draad, met als mogelijk gevolg dat je huls los raakt van je draad, dit kan (levens)gevaarlijke situaties veroorzaken


Soorten WCD's in verschillende landen
Over de hele wereld worden zo'n 15 soorten WCD's gebruikt. Diegene waarvan wij denken dat die nuttig zijn om te weten vermelden we hier:

Naam	Aarde	Maximale stroom in A	Voltage (bijna altijd) in V	Landen	Opmerking	Voorbeeld foto
Type C	Nee	2.5	220-240	Bijna heel Europa, Zuid-Amerika en Azië	Stekker past ook in WCD type E en F.
Type E	Ja, pinaarde	16	220-240	België, Frankrijk, Polen, Slowakije en Tsjechië	Stekker past in type C (zonder aarde) en F (soms zonder aarde).
Type F	Ja, randaarde	16	220-240	Bijna heel Europa, Rusland	Stekker past in type C (zonder aarde) en meestal E.
Type G	Ja, pinaarde	13	220-240	Groot-Brittannië, Ierland, Malta, Maleisië en Singapore	Stekker heeft meestal een keramische zekering
Type J	Ja, pinaarde	10	220-240	Zwitserland, Liechtenstein en Rwanda	Stekker type C past ook in WCD type J.
Type K	Ja, pinaarde	16	220-240	Denemarken	Stekker type C en K passen, stekker type E en F past onofficieel ook (zonder aarde).
Type L	Ja, pinaarde	10 en 16	220-240	Italië	Stekker type C en L past 10A WCD.

Bron en het volledige overzicht van de stekkers:www.worldstandards.eu


C* (IEC 60320)
De C* stekkers zijn naast de type F stekkers ook erg bekend. Ze komen overal voor. De bekendste zijn de C5/6, C7/8 en C13/14. Deze vind je overal, zo is de 230V aansluiting van de pc-voeding bijvoorbeeld een C13 en die van je laptop aansluiting heeft meestal C5/C7.

Naam vrouwelijke aansluiting	Naam mannelijke aansluiting	Aarde	Maximale stroom in A	Voorbeeld foto
C5	C6	Ja	2.5
C7	C8	Nee	2.5
C13	C14	Ja	10

Er zijn nog veel meer soorten, zie hiervoor Wikipedia: IEC 60320

CEE materiaal (IEC 60309)
Bij zware belasting, krachstroom en buiten wordt vaak CEE materiaal gebruikt. Er zijn verschillende versie's. De belangrijkste zijn de blauwe 3-polige en de rode 4- en 5-polige stekkers.
De blauwe 3-polige zijn 1-fase en zijn er in een 16A en 32A uitvoering. De rode is driefasen met of zonder nul en in 16A t/m 125A uitvoering.


Dit is een 5-polige 32A CEE stekker, 3 fase + nul + PE.


Dit is een 3-polige 16A CEE stekker, 1 fase + nul + PE.

spoiler:

Koop bij voorkeur schakelmateriaal van gerenommeerde merken (Busch Jaeger/Peha/Gira/Jung/Berker/Mertens), dit vereenvoudigd het aansluiten namelijk ook enorm. Meestal zijn de "goedkope" klusmarkt huismerk stopcontacten e.d. een echte crime om aan te sluiten.

Klik erop om de tekst weer te geven.

Schakelaar aansluiten

Enkelpolige schakelaar
In de meeste gangbare gevallen zal je naar een lichtschakelaar 2 draden hebben lopen (in geval van geen WCD erbij). Namelijk 1 bruine draad, en 1 zwarte draad.
De bruine draad gaat in de L aansluiting (fase aansluiting) en de zwarte draad gaat in de L₁ (of de L₂), deze zitten aan de andere kant v/d schakelaar (bovenkant/onderkant).

L₁en L₂ zijn hier ook gemarkeerd met een pijl. Dit is eigenlijk een wisselschakelaar, tegenwoordig worden die ook gebruikt veel gebruikt in een enkelpolige schakeling. Een echte enkelpolige schakelaar mist simpelweg de L₂.

Wisselschakelaar
In sommige gevallen kan het licht op 2 plaatsen geschakeld worden, bijv. onderaan de trap en bovenaan de trap. In dit geval spreken we van een wisselschakeling of in de volksmond "hotelschakeling", dit is echt iets anders (zie volgende kopje).

Hier is de werkwijze iets anders dan bij de enkele schakelaar.
Hier gaat vanuit de centraaldoos 1 bruine draad naar 1 schakelaar, en vanaf die schakelaar 2 zwarte draden naar de volgende schakelaar. Vanaf de 2^e schakelaar gaat er 1 zwarte draad naar de lamp.
De 2 inkomende/uitgaande zwarte draden komen respectievelijk op L₁en L₂ (zie ook bovenstaande foto).
Dan gaat vanaf de L van de 2^e schakelaar een zwarte draad naar de lamp. Dan natuurlijk ook de N aansluiten op de lamp, (anders werkt die natuurlijk niet ). Het is ook mogelijk dat er naar beide schakelaars een bruine draad gaat, dit komt vooral voor wanneer er ook een WCD bij de schakelaar geplaatst wordt om draden te sparen. Anders zouden er teveel draden door een buis moeten. In de praktijk is dit erg ongebruikelijk en wordt er dan gewoon twee de buis aangelegd.

Hier moet dan nog de aarde draad naar de WCD, dan kom je op 6 draden in een buis.

Hotelschakeling
Een hotelschakeling wordt vaak verward met een wisselschakeling, maar een hotelschakeling is anders. Bij de hotelschakeling wordt er één wisselschakelaar gebruikt om twee lampen om-en-om te schakelen samen met een wisselschakeling.


Serieschakelaar
Bij een serieschakeling is het zo dat er twee lampen geschakeld kunnen worden vanaf één punt. Bij een serieschakelaar is het zo dat er twee zwarte draden en een bruine draad naar toe gaat. De bruine natuurlijk de fase, de zwarte zijn voor de lampen. De schakelaar heeft dan ook twee 'uitgangen', die zijn beide verbonden met een eigen wip. Dit plaatje laat het duidelijk zien:


Er zijn nog meer soorten schakelingen, maar deze zullen hier niet besproken worden. Er naar vragen mag altijd.

Groepenkast aansluiten

Bovenstaande video gaat over een 2^e groepenkast aansluiten in de schuur, wat daarbij niet vergeten moet worden is dat de voedende kabel vanuit de hoofdgroepenkast (in de voorbeeld video in de woning) een extra aardlekautomaat krijgt voor die kabel. Deze kabel heeft dus in totaal 2x een aardlekautomaat en daarna één of meerdere eindgroepen.

Dit is om de veiligheid te garanderen, als deze kabel bijv. door de tuin ligt en iemand begint daar te graven is de kans dat deze kabel door gestoken wordt aanwezig, daarom dus ook in de hoofdgroepenkast een aardlekautomaat, dan slaat deze direct af in geval van een doorgestoken kabel, en zal dus deze kabel (en je schuurtje) zonder stroom komen te zitten.

Schematisch overzicht:

code:

Hoofdgroepenkast                      Subgroepenkast

Aardlekautomaat-----------------------Aardlekautomaat/aardlekschakelaar

                                      |      |      |
                                      |      |      |
                                    Groep1 Groep2 Groep3

Selectiviteit
Als je meerdere automaten of zekeringen achter elkaar wilt zetten, komt er selectiviteit bij kijken. Het is namelijk zo dat je wilt dat de groep het dichts bij de eindverbruiker zit het eerste eruit gaat als er een probleem is. Om daarvoor te zorgen hebben we selectiviteit. Eigenlijk is er bij iedereen minimaal één stap selectiviteit. Namelijk de hoofdzekering/automaat van de netbeheerder en je eigen (meestal 16A) groepen. Hierdoor zal de 16A groep er eerder uit gaan dan de zekering/automaat van de netbeheerder. Het is verplicht om selectief te zijn ten opzichte van de hoofdzekering v/d netbeheerder. Binnen een eigen installatie is dat niet verplicht, maar sterk aanbevolen(hoofdmeterkast <> onderverdeler).
Voor het gemak wordt er nu alleen nog maar over automaten gesproken, dit omdat zekeringen tegenwoordig ouderwets zijn.
Bij selectiviteit is de regel dat de volgende automaat een factor van 1.6 kleiner moet zijn dan de automaat waar deze achter zit. Achter een 25A automaat (die van je netbeheerder) mag dus alles kleiner dan 16A: 25/1.6=16.
En achter een 16A automaat mag dus maximaal een 10A automaat: 16/1.6=10. En achter een hoofdzekeringsautomaat van 40A mag dan alles kleiner of gelijk aan 25A: 40/1.6=25. In de praktijk is een handige vuistregel dat de opeenvolgende automaten afwaarts (vanaf de bron gezien), steeds twee stappen kleiner zijn dan de vorige. Dit geld alleen als er gebruik wordt gemaakt van dezelfde automaten, dus dezelfde serie van een fabrikant, dus met dezelfde kortsluitstroom en karakteristiek. Dit is ook een zeer eenvoudige uitleg, als je een volledig goede installatie wilt aanleggen, zal je dus ook naar de anderen eigenschappen moeten kijken dan de overbelasting stroom.

Top

Korte uitleg over wat elektriciteit is

Elektriciteit is vernoemd naar elektron. Een elektron is het deeltje van een atoom waar een elektrische lading in kan zitten. Bij een verschil in lading gaat er een stroom lopen.
Om het een beetje begrijp baar te maken ga ik het principe uitleggen met behulp van kabouters.
Eerst even vertellen wat de grootheden zijn.

Grootheid	Betekenis	Wat het is tijdens de kabouteruitleg
Vermogen	De hoeveelheid stroom die nodig is om ergens doorheen te komen.	De kracht van de blokjes energie.
Spanning	Het verschil tussen de +-pool en --pool. Hoe hoger de spanningsverschil, hoe sneller de elektriciteit stroomt. Bij een hoge spanning is het vermogen dat de stroom heeft ook hoog.	De snelheid waarmee de kabouters lopen.
Stroomsterkte	De hoeveelheid stroom die er voorbij gaat.	Het aantal kabouters dat er tegelijk is.
Weerstand	De hoeveelheid stroom die tegelijk ergens doorheen kan. Vergelijk het met een snelweg. Veel rijbanen, veel auto's naast elkaar, weinig rijbanen, weinig auto's naast elkaar.	Obstakels als smalle weggetjes/deuren en dergelijke. Het materiaal dat de kabouters tegenhoud.
Energie	Die hoeveelheid stroom die in een bepaalde tijd (meestal een uur) voorbij is gekomen of zal gaan.	Aantal kabouters die er per uur voorbij komen.

Zie het stukje belangrijke formules voor een volledig lijst met de symbolen.

Nu de uitleg:
We gaan vanaf de elektriciteitscentrale, daar krijgen de kabouters hun blokjes energie en ze gaan lopen. Bij de transformator wordt de energie uit de kleine blokjes overgeladen in grote blokjes, daar laten we ze met meerdere 1 blokje nemen, er zullen dus minder blokjes per uur vertrekken (dus een lagere stroomsterke), maar de snelheid zal omhooggaan (hogere spanning), doordat er meer energie in 1 blokje zit, zal het vermogen gelijk blijven. De draden zijn de paden, in dit geval een snelweg. Bij de wijk komen we weer bij een transformatorhuisje aan en daar gebeurt het omgekeerde. Komen we bij een lamp aan, dan zullen de kabouters wat energie uit het blokje laten, die wordt daar omgezet in licht, in de lamp zit een hoge weerstand en er kunnen dus minder kabouters per uur langs. De kWh meter telt hoeveel energie er voorbij is gekomen. Uiteindelijk gaan de kabouters weer terug naar de centrale voor een nieuwe lading energie.

Dit is een uitleg voor leken. Zoals het hier uitgelegd staat klopt in de praktijk niet helemaal, maar het geeft een idee hoe elektriciteit gaat. Mocht er behoefte zijn aan een concretere uitleg zijn, dan zullen wij ons best doen om die te maken. Het wordt dan echter wel echt natuurkunde.

Zie ook de Wikipedia:
Wikipedia: Elektriciteit

De begrippen 'stroom' (ampère), 'spanning' (volt), 'lading' (coulomb), 'weerstand'(ohm) en 'vermogen'(Watt) zijn voor te stellen in een hydraulische analogie als een beekje waardoor water stroomt. Een beek waardoor weinig water stroomt heeft een lage lading (coulomb), als er veel water door stroomt heeft het een hoge lading. De stroom (ampère) is het aantal liters water dat per seconde een bepaald punt van het beekje passeert.
De spanning (volt) is hoe snel het water naar beneden stroomt. Een bergbeek waar het water van een flinke hoogte naar beneden stort heeft een hoge spanning, een beekje in de polder dat rustig voortkabbelt heeft een lage spanning. Vermogen (Watt) geeft aan hoeveel werk het water kan verzetten. Als je een etensbord wilt schoonspoelen, gaat dat sneller en beter in een snelstromende bergbeek dan in een trage polderbeek. Dus hoge spanning geeft meer vermogen.
Maar ook de hoeveelheid water maakt uit. Een polderbeek met weinig spanning (volt), maar wel veel stroom (ampère) maakt de afwas schoner dan een polderbeek met weinig stroom. Ten slotte maakt het ook uit hoeveel obstakels in het water liggen: een beek vol rotsen, oude fietsen en takken heeft door die hoge weerstand(ohm) weinig stroom (ampère). Als je de rotzooi weghaalt, zie je gelijk de stroom (ampère) omhoog gaan. Maar als het water te snel wegstroomt en de planten droog komen te staan kan je door wat weerstand(ohm) zoals bakstenen of takken toe te voegen, de stroom (ampère) regelen.

Bron: Wikipedia: Ampère (eenheid)

Zie ook deze filmpjes:

En een wat natuurkundigere:

Top

Alle stroomverbruikers zijn parallel geschakeld. Voor wie het verschil niet weet:



Je sluit zoveel mogelijk parallel aan om te voorkomen dat bijv. lampje/gebruiker 1 kapot is/gaat en dat de rest daarna niet meer werkt. In een parallelle aansluiting heeft iedere lamp/gebruiker dus zijn eigen (geschakelde)fase en nul.
Denk dat vrijwel iedereen ook het rotgeintje wel kent van de kerstversiering in de boom waarvan je 1 lampje net even iets loshaalt en de rest het dus dan niet meer doet >> een serie schakeling dus.

driefasenspanning (krachtstroom)

Bij een driefasen installatie heb je drie fasen en één nul. Er is maar één nul nodig, omdat door het onderlinge faseverschil van 120° de stroom door de nul nooit groter zal zijn dan één enkele fasestroom.

Bij een driehoekschakeling is er geen nul nodig, dit komt doordat een apparaat tussen de fasen zit en niet tussen een fase en nul. Dit kan alleen als elke fase exact hetzelfde belast is. Bijvoorbeeld bij een 3-fase motor (al bestaan er natuurlijk ook uitzonderingen).
Bij een driehoekschaking staat tussen de fasen onderling 400V.


Wanneer er wel een nul is, hebben we het over een sterschakeling. Hier staat tussen de nul en een fase 230V en tussen de fasen onderling weer 400V.

Er is maar één nul nodig bij driefasenspanning. Dit komt door de onderlinge fasedraaiing van 120^o of ⅔π radiaal. Een andere benaming van driefasenspanning is draaistroom, dit komt dus door de fasedraaiing.
Dit plaatje laat goed zien hoe deze fasedraaiing ontstaat. De magneet van de transformator (rotor) draait achter elkaar langs de verschillende spoelen die fysiek 120^o van elkaar staan. Hierdoor wekt elke spoel vlakt na elkaar een eigen wisselspanning op. De sinus van deze spanningen is elke keer hetzelfde, maar de maximale spanning is vlak achter elkaar.

Hierdoor kan de maximale stroom maar die van één fase zijn. Dat laat dit plaatje zien:


Zwevende nul
Het gevaar van een driefasensysteem is dat je een zwevende nul kan krijgen. Bij een zwevende nul is de nul niet meer goed verbonden met het sterpunt van de wijktrafo. De oorzaak kan binnenshuis liggen (bijvoorbeeld in de meterkast bij de hoofdschakelaar, maar ook binnen een driefasen eindgroep) of buitenshuis op het stuk van de netbeheerder. Bij een zwevende nul is alles achter de oorzaak van de zwevende nul in gevaar. De nul wordt nu naar de meest belaste fase getrokken, hierdoor is de fasespanning tussen de twee andere fase geen 230V meer.
Je krijt dus dit:


Je ziet dus dat de apparaten via de nul tussen 2 fasen geschakeld zijn. Zoals eerder verteld is, loopt er dus 400V door de apparaten. Dit is daarom erg gevaarlijk. Je apparaten kunnen deze spanning niet aan en gaan stuk, want de meeste apparaten hebben een bereik van 110V/AC tot 240V/AC. De 400 volt die dan door een apparaat gaat is dan natuurlijk veel te hoog.

Op wijkniveau heb je ook sprake van een sterschakeling, hier moet je de huizen als apparaat zien, dan krijgt elk huis één fase en de nul. Bij een drie-fase aansluiting krijg je natuurlijk alle drie de fase en de nul.

Zie ook de Wikipedia.

Spanningsloos of stroomloos

Om het verschil duidelijk te maken moeten we eerst weten wat spanning en stroom is.
Stroom is het bewegen van elektronen door een kabel. Stroom kan je dus op één punt meten. Je meet dan in serie met de stroom kring. Als een apparaat aan staat verbruikt deze dus altijd stroom.

Spanning is het potentiaalverschil tussen twee punten. Bijvoorbeeld de fase en nul van een installatie. Of de plus en min van de batterij. Om de spanning te meten moet je dus tussen twee punten meten, hierbij ben je parallel aan de voeding aan het meten.

Als je een apparaat volledig uitschakelt is de kabel daar naartoe stroomloos maar niet spanningsloos. Er is niet spanningsloos, want er is nog steeds een potentiaalverschil. Als je ook de stekker uit het stopcontact haalt is de kabel spanningsloos. Er kan dan ook geen stroom meer lopen, want er is geen potentiaalverschil.

Volgens de NEN3140 mag je pas van spanningsloos spreken als alle actieve delen van alle voedingsbronnen zijn gescheiden, ook de nul moet worden gescheiden. Het schakelmateriaal wat is gebruikt om de installatie te scheiden moet zijn beveiligd tegen opnieuw inschakelen, bij voorkeur door vergrendeling van het bedieningsmechanisme of door het nemen van gelijkwaardige maatregelen. Spanningsloze toestand mag uitsluitend worden vastgesteld met een dubbelpolige spanningsaanwijzer welke voldoet aan NEN-EN-IEC 61243-3. De spanningsaanwijzer moet onmiddellijk voor én na gebruik worden gecontroleerd op goede werking. Als niet met zekerheid vaststaat dat alle delen van de installatie spanningsloos blijven gedurende de werkzaamheden, moeten alle actieve delen worden geaard en kortgesloten.

Formules

Tabel met de eenheden en grootheden die in de Elektra gebruikt worden:

. Grootheid .	. SI-Symbool .	. Eenheid .	. Symbool .
Vermogen	P	Watt	W
Spanning	U	Volt	V
Stroom	I	Ampère	A
Weerstand	R	Ohm	Ω
Energie	E	Wattuur	Wh
tijd	t	Uur	h

Soms wordt er een k voor een eenheid gezet, dit is de k van kilo dat betekent 1000, bijvoorbeeld: 1kW = 1000W. Dat kan ook met de m van mili (1 duizendste) of M van Mega (1 000 000).

Dit zijn een aantal formules die je vaak nodig hebt:

. Vermogen .	. Spanning .	. Energie .
P = U * I	U = I * R	E = P * t
I = P / U	R = U / I	P = E / t
U = P / I	I = U / R	t = E / P

Bron: ESDsite.nl

Voorbeeld 1:
Je wilt het maximale op te nemen vermogen van een normale groep berekenen.
Je weet:
I = 16A
U = 230V
P = ?

We nemen dan de formule waar P = staat, en aan de andere kant iets met U en I:
P = U * I
P = 2300 * 16 = 3680W
3680W is het maximaal op te nemen vermogen van een 16A groep.

Voorbeeld 2:
Je wilt weten wat de stroomsterkte van een waterkoker is.
Je weet:
U = 230V
P = 1380W
I = ?
Formule:
I = P / U
I = 1380 / 230 = 6
De stroomsterkte is dus 6A.


Voorbeeld 3:
Je wilt de weerstand van het verwarmingselement van de waterkoker bereken.
Je weet:
U = 230V
I = 6A
R = ?

Formule:
R = U / I
R = 230 / 6 = 38,3

Dus de weerstand is ongeveer 38Ω
Top

Note 1
De L staat voor fase, de N voor nul. Een kookgroep heeft 2 fases met een 2 bijbehorende nullen. Wanneer 1-fase overbelast raakt zullen beide fases uitgeschakeld worden.
Terug naar kookgroep

Note 2
Wat wij o.a. bedoelen met "standaard kabels":
• VMVL snoer
• Apparaatsnoer (dit is meestal kant en klare kabel met al een stekker eraan)
• H03VVH2-F
• H03VV-F
• H05VV-F

Wat wij o.a. bedoelen met "industriële rubberkabels":
• H07RN-F
• H05RN-F
• A07RN-F
Terug naar kabeldiameters

Note 3

1. Bestemming
   • H - geharmoniseerde leiding
   • A - nationaal erkende leiding
2. Nominale spanning in V
   • 03 - 300/300V
   • 05 - 300/500V
   • 07 - 450/750V
3. Isolatiebekledingen
   • V - PVC
   • R - Natuurlijk of synthetisch rubber
   • S - Silicone rubber
   • B - Synthetisch rubber
   • Z - Halogeenvrij
4. Mantel
   • V - PVC
   • R - Natuurlijk of synthetisch rubber PE
   • N - Neopreen rubber
   • J - Glasvezel vlechtwerk
   • T - Textiel vlechtwerk
   • Q - Polyurethaan
5. Soort kern
   • U - ronde kern met één draad (solide draad)
   • R - ronde kern met meer draden (litze draad)
   • K - fijndradig voor vaste installatie
   • F - fijndradig voor bewegende leidingen
   • H - zeer fijndradig voor bewegende leidingen
   • Y - Lan/litze
6. Aantal draden
7. Aardleiding
   • G - Met groen/gele draad
   • X - Zonder aardeleiding
8. Kerndiameter v/d losse aders in de kabel

Deze tabel betreft kabel die NIET voor vaste installatie is bedoelt.
Terug naar kabeldiameters
Terug naar aanlsuiten perilex

Nawoord

Wij willen iedereen die deze uitgebreide post heeft gelezen graag bedanken hiervoor.
Mochten er nog vragen zijn, dingen die beter uitgelegd kunnen worden of anders moeten, laat het weten in het topic of stuur een van ons een DM. Vind je deze TS mooi en uitgebreid, geef dan een thumbs-up.

Wij willen iedereen die een aanvulling heeft geleverd extra bedanken.
Deze post is aangevuld/verbeterd door:

@SA007	@FrankHe	@Stoney3K	@Xander	@cj1	@Peetz0r	@Raies
@Onbekend	@sypie	@markje1	@zekerpixels	@DJSmiley	@Jim423	@Techneut
@TimoDimo	@ikke-niet	@Milmoor	@streamnl	@devino	@somejan	@Verwijderd
@Verwijderd	@Verwijderd

©T.Kreeftmeijer, Cobo, Annuk en onetime. Wij zijn niet aansprakelijk voor eventuele schade door fouten in deze post.
Top

[ Voor 101% gewijzigd door onetime op 06-02-2026 02:17 ]

[ericplan]

Mooie startpost, zat even te kijken. Dat plaatje van de lasdop is voor kenners direct herkenbaar, maar voor de leken? Misschien iets verduidelijken?

[loyske]

Zit te kijken om eem kWh-meter aan te sluiten voor een aardlekschakelaar, naja eigenlijk tussen 1 automaat en 1 aardlekschakelaar. Automaat in de meterkast en de aardlek in de warmtepomp-unit. De kWh-meter komt dus voor de aardlekschakelaar in de warmtepomp. Lin en Lout is me duidelijk, maar de N is doorverbonden in de kWh-meter. Mag ik dan een lusje vanaf de aardlekschakelaar trekken naar de kWh-meter? Of moet ik daar ook Nin en Nout aanhouden, ook al in het doorverbonden?

[ Voor 30% gewijzigd door loyske op 15-11-2024 15:16 . Reden: plaatje toegevoegd ]

[Vliegvlug]

Voor een warmtepomp en warmtepomp boiler wil ik twee B16 30mA aardlekautomaten gaan plaatsen in mijn groepenkast.

Deze moeten rechts onderin de linker kast komen:

(Dit is een vrij oude foto en de YvMK kabels zijn er niet meer)

Wil het liefst ABB DS301C aardlekautomaten toepassen:

Omdat die maar 1 breedte unit innemen zodat er nog wat ruimte overblijft maar zit er mee waar ik de fase en nul vandaan moet halen.
Iemand daar een goed idee zonder mijn hele groepenkast te hoeven verbouwen?

Zou ook de ABB DS201 kunnen pakken:

Die zijn helaas wel 2 units breed maar kan ik wel makkelijk de nul doorverbinden door een langere kamrails te kopen en te koppelen met de F202 A aardlekschakelaars links er van. En dan de fase van de meest linker aardlekschakelaar pakken.
Maar dan moet er wel een draad in het gat voor de kamrails. Ik heb hier eerder wel gelezen dat dit gewoon kan maar geldt dat ook als je al een draad in het voorste gat hebt zitten?

Edit:
Heb gezocht en kwam dit gegevensblad tegen: DATENBLATT Fehlerstrom-Schutzschalter (RCCB) F200 Typ A, Typ F
Helaas alleen in het Duits.
(vond die in dit linkje naar de ABB library voor de F202: https://library.abb.com/r?cid=9AAC202083 )
Daarin staan de onderstaande tabellen met klemmencapaciteit voor de verschillende draden die je kan aansluiten op de ABB F200 series, DS201 en DS203NC: massieve ader, flexibel of met adereindhuls en uiteraard kamrails (Phasenschiene)

Kunnen dus tot 4mm² sowieso twee draden per aansluiting en voor sommige types zelfs voor dikkere adres.
Dus geen probleem om daar de fasen van af te takken richting de aardlekautomaten.
Vraag me wel af of het zo is dat de tabellen niet gecombineerd mogen worden… dat je dus in beide aansluiting hetzelfde type draadeinde moet gebruiken.
Dus omdat er nu al een adereindhuls in de reguliere aansluiting zit ik ook een adereindhuls in de kamrail aansluiting moet gebruiken?

[ Voor 32% gewijzigd door Vliegvlug op 16-11-2024 18:28 ]

[bartve]

Rimco schreef op zaterdag 16 november 2024 @ 10:02:
[...]


Maakt verder niks uit omdat die N in/out intern gewoon zijn doorverbonden. Zorg er wel voor de je de aftakking netjes doet, want die Chana heeft slechts 1 klem. Aftakken kan dus beter met een nette Wago dan 2 (soorten) aders in 1 klem.

Wanneer je met die Wago een lasklem bedoelt dan is dat een no go (geen lasklemmen in de meterkast).
De goede oplossing is een aftakblok:

[Vliegvlug]

MeTooPV schreef op zaterdag 16 november 2024 @ 15:07:
Kan je de huidige kamrails niet vervangen door een 5-voudige voor de nul

Dat is inderdaad het idee wat ik al voorstelde wanneer ik voor de 2u brede aardlekautomaten ga.

En dan de huidige 3-voudige gebruiken om de fase van de rechter aardlek door te verbinden met jouw 2 nieuwe automaten?

Dat kan helaas niet want het is dus niet toegestaan om zowel een kamrail als draad in dezelfde aansluiting te plaatsen en omdat de speciale kamrail aansluiting niet verspringen voor L en N is die ruimte al bezet door de kamrail voor de N.

Misschien dat er kamrails zijn die zowel L als N hebben maar die zullen niet bestaan met 5 posities voor de N en maar 3 voor de L ga ik vanuit, dat klinkt namelijk wel erg exotisch.

Edit:
Net even gezocht en kom dit tegen:

Nooit bij stil gestaan dat het ook twee losse kamrails van verschillende lengte zouden kunnen zijn als de ene maar wat meer verspringt dan de andere zodat ze naast elkaar kunnen zitten.
Moet ik dit wel voor steekmaat 35,6mm vinden.

En het is nog steeds enkel een oplossing voor de 2 modules brede aardlekautomaten.
Kan voor die smalle aardlekautomaten natuurlijk wel aftakken met draad maar dat is wel wat minder mooi.

[ Voor 29% gewijzigd door Vliegvlug op 16-11-2024 18:21 ]

[Vliegvlug]

Annuk schreef op zaterdag 16 november 2024 @ 18:34:
[...]

Is deze kam-rail geen idee?
Officieel voor andere doeleinden, maar lijkt me dat dit ook moet passen.

Zoiets moet ik inderdaad hebben!
Deze is voor Eaton en zover ik weet mag er bij ABB geen vork gebruikt worden maar dat weer ik niet zeker.
Vraag me ook af of de afstand tussen die vorken niet wat aan de krappe kant is voor de ABB aardlekschakelaar.

Ik ga kijken of zoiets er ook is specifiek voor de ABB aardlekschakelaar - automaten combi.

• https://bull-shop.com/pro...lig-4-x-instaut-1-polign#
• https://www.groepenkastbe...10x9mm-p12012g20/#details
• https://schotmanelektro.e...mod-2x18mm-8x9mm-4mm.html

Die laatste, de SEP P12010G20, ziet er wel goed uit (en lijkt bij nadere beschouwing precies op degene van de tweede link):


De genoemde 17,8mm afstand van de pinnen voor de aardlek is precies de helft van de 35,6mm die ze bij Sander Vunderink als steekmaat aangeven voor de ABB F202 A.
Daar geven ze echter voor de 1 module brede automaten een steekmaat van 17,8mm aan en in het plaatje van SEP staat 18mm. Dan zit je na 4 automaten er 0,6mm naast, vraag me af of dat niet gaat wringen.

En is me ook onduidelijk of de lijnen die de pennen voor de ALS en de automaten maken wel op de juiste afstand liggen voor de ABB componenten. Er staan geen maten bij en ik heb daarbij ook geen maten van wat het eigenlijk zou moeten zijn bij ABB dus dat maakt het onmogelijk om vast te stellen of het op dat vlak past.

Edit:
Realiseer me net pas dat deze kamrails niet gaan werken want als ik deze installeer moet de huidige kamrail voor N eraf en hebben de twee linker ALSen geen nul meer.
Enige optie is toch een losse N kamrail voor 5 componenten en een losse L kamrail voor 3 componenten te vinden die in elkaar geschoven kunnen worden zoals hieronder:

[ Voor 64% gewijzigd door Vliegvlug op 16-11-2024 20:46 ]

[Zwartoog]

Iemand een tip hoe je de aardmantel van een AS-kabel er een beetje makkelijk afpeutert?

Kan hem verderop wel insnijden, maar ben bang dat ik dan de litze weer raak.

[Vliegvlug]

Noutie schreef op zondag 17 november 2024 @ 18:59:
[...]

Ja kan toch prima een draad op een kamrial zetten? Dat lijkt me de standaardmanier om een serie automaten te voeden.

Zal vast gedaan worden maar volgens ABB mag dit dus niet voor de F200, DS201 en DS203NC (En ik heb de F202):

Zie dit gegevensblad: DATENBLATT Fehlerstrom-Schutzschalter (RCCB) F200 Typ A, Typ F

Daar staat duidelijk of (oder), dus een kam of een draad, niet beiden.

[Ethiron]

Annuk schreef op maandag 18 november 2024 @ 14:29:

[...]

Ik tape ze altijd af met pvc-tape, even op de kabelmantel beginnen, iets overlap over de nek, dan de litze naar de kabel vouwen en daar even overheen tapen.
Als ik een foto kan vinden oid zal ik die nog plaatsen.

En @Zwartoog: zo heb ik het gedaan:

[onetime]

Als je hier de oplossing van weet, weet je ook hoe een aardscherm simpel in te korten.

[Vliegvlug]

@onetime ben er bekend mee maar toch ging het bij mij op die manier niet. Dat plastic spul is heel soepel, die mantel van de 4mm2 grondkabel die ik had verre van dus dat kon je echt niet even naar beneden schuiven.
Had zich ook in het onderliggende pvc van de kabel ingebeten.

Edit:
Had nog een restje liggen, gaat om deze grondkabel:

[ Voor 49% gewijzigd door Vliegvlug op 20-11-2024 13:46 ]

[Mithrandir]

Ik wil graag een vloercontactdoos "onzichtbaar" onder de keukentafel inbouwen.

Zoiets als deze OCS 8802:



Helaas kost deze 300euro, en dat vind ik nogal duur. Wie weet er een goed en goedkoper alternatief? Het liefst met twee stopcontacten.

De inbouwhoogte moet 70mm of lager zijn, aangezien de cementdekvloer ongeveer 70mm is.

Een alternatief is een kleintje zoals dit https://www.elektrototaal...d-platinum-deksel-4161673



En een OCS VELOX is dan weer heel groot, maar wel betaalbaar (150euro)




Ah, deze lijkt wel aardig voor slechts 90 euro:

[ Voor 41% gewijzigd door Mithrandir op 22-11-2024 17:57 ]

[SkyFlyer]

Andrehj schreef op zondag 24 november 2024 @ 21:24:
@SkyFlyer Je plaatst er niet even een fotootje bij, dus het is allemaal wat gokken, maar waarom niet gewoon de buizen via een onderinvoer de kast binnen laten komen? Dat ziet er veel netter uit, en lijkt me in dit geval verreweg de beste oplossing.

Hier komen dan nog 2x 19mm bij van onderaf (6 mm2 3 F)

Als de buizen onderin binnenkomen ben ik bang dat het opnieuw een spaghetti wordt van draden in de installatiekast, maar ik kan de VD draad etc natuurlijk wel eerst achterlangs in de installatiekast naar boven trekken...

onetime schreef op zondag 24 november 2024 @ 22:02:
@SkyFlyer De Grid meter? Die van de netbeheerder? Dat kan je vergeten. Foto's maken veel duidelijk.

De HS zit altijd achter de (slimme) Netbeheer meter, dus lijkt me een rare aanname? 😂. De gridmeter van het EMS uiteraard.

[ Voor 14% gewijzigd door SkyFlyer op 24-11-2024 22:41 ]

[Andrehj]

SkyFlyer schreef op zondag 24 november 2024 @ 22:38:
[Afbeelding]

Hier komen dan nog 2x 19mm bij van onderaf (6 mm2 3 F)

Als de buizen onderin binnenkomen ben ik bang dat het opnieuw een spaghetti wordt van draden in de installatiekast, maar ik kan de VD draad etc natuurlijk wel eerst achterlangs in de installatiekast naar boven trekken...

Deze situatie schreeuwt gewoon om twee kasten van 2x12 naast elkaar (persoonlijk zou ik links een nog wat hogere kast plaatsen (bijv 3x12) die dan een stukje langs de meter omlaag gaat), waarbij je dan links zowel onder als boven een buisinvoerstuk plaatst. Ik weet van de kasten van Hager (die heb ik hier zelf ook) dat het buisinvoerstuk zowel onder als boven de kast past.
Eventueel kun je de groepen voor de kabels die naar beneden gaan in het onderste deel van de linker kast kwijt. Dat ziet er dan ongeveer zo uit:

[ Voor 13% gewijzigd door Andrehj op 25-11-2024 21:34 ]

[Vliegvlug]

eatme schreef op dinsdag 26 november 2024 @ 20:24:
Vandaag is bij mij omgeschakeld naar 3 Fase. De technicus van Liander heeft mijn scheef geplaatste meterbord recht gehangen onder het genot van koffie en pepernoten💪🏼 🙂.

@eatme Welke groepenkast heb je uiteindelijk opgehangen en heb je nog een “na”-foto?
Je “voor”-foto hebben we al:

[eatme]

Vliegvlug schreef op dinsdag 26 november 2024 @ 22:39:
[...]

@eatme Welke groepenkast heb je uiteindelijk opgehangen en heb je nog een “na”-foto?
Je “voor”-foto hebben we al:
[Afbeelding]

Dit is wat het is geworden. De eerste foto is na de groepenkast vervanging, de onderste na aansluiten 3 fase en rechtzetten meterbord

Nogmaals bedankt voor alle tips en antwoorden. Zonder jullie had het er een stuk minder uitgezien.

[ Voor 3% gewijzigd door eatme op 27-11-2024 16:35 ]

[Vliegvlug]

@eatme Ziet er goed uit!
Nog een tip: ipv de losse zadels voor de buizen boven de kast was het handiger geweest om een ABB Z8-S stapelbaar klem zadel te gebruiken:

Heb je aan 4 schroefjes voldoende om 8 buizen vast te zetten

En ik kan niet zien hoever de buizen omhoog doorlopen maar als dat nog een stukje is zou ik er wat hoger nog een plaatsen om de buizen goed vast te zetten.

Je kan ze ook stapelen mocht je in de toekomst niet genoeg hebben aan de 8 ingangen aan de muurkant of als het handiger is een van de ingangen meer aan de voorkant van de kast te gebruiken:


Voor het doorverbinden van de aardrail heeft ABB trouwens een verbindingsstrip.

[ Voor 7% gewijzigd door Vliegvlug op 27-11-2024 23:39 ]

[Vliegvlug]

Ik heb besloten de vraag die ik hier eerder stelde voor het toevoegen van twee aardlekautomaten in mijn kast met de onderstaande spulletjes te realiseren:



Met dank aan @Juerd voor de tip van de Flexline aardlekautomaten

[EvtK]

Als ik iemand hiermee blij kan maken? 5x een ABB klemmenblok (PEK/S06). Ik heb het over en kan het niet meer retourneren.

[Xander]

Vliegvlug schreef op donderdag 28 november 2024 @ 00:22:
Ik heb besloten de vraag die ik hier eerder stelde voor het toevoegen van twee aardlekautomaten in mijn kast met de onderstaande spulletjes te realiseren:
[Afbeelding: Bestellijstje voor aansluiten 2 aardlekautomaten in bestaande kast]


Met dank aan @Juerd voor de tip van de Flexline aardlekautomaten

Wat ben je überhaupt van plan met die kamrail met 35,6mm steekmaat i.c.m. smalle automaten? Laat je ruimte tussen de nieuwe automaten? Beetje zonde IMO, neem je smalle automaten maar zit je kast toch in één keer vol. Even los van de terechte vraag van @Juerd of jouw kamrails wel in die Flexline componenten mogen.

En euh je was toch op zoek naar kamrails die verspringen? Dat doen deze toch niet? Wat ben je dan met die 2-voudige kamrail van plan als je hem niet voor de fase kunt gebruiken?

Ik had in dit geval mooi voor brede aardlekautomaten gekozen. Die kun je dan mooi samen met de huidige aardlekschakelaars op zo'n kam zetten:


Of als je de smalle aardlekautomaten wilt alleen een kleine 2-polige kamrail om de nul onderling te verbinden en de rest lekker met draad oplossen.

[lp77]

Beste forumleden
Voor wandcontactdozen en verlichting in mijn tuin heb ik zes grondkabels (2.5mm2) gebruikt die samenkomen in de meterkast.

In de groepenkast heb ik één aparte groep voor tuinelektra. Deze aansluiting bestaat uit een kabel 3x2.5mm2 Ik heb dit weergegeven in een schets.



Wat ik wil doen is een schakel/ verdeelkast tussen de kabel uit de groepenkast en de zes kabels die naar buiten gaan. Voor het schakelen van de verlichting wil ik gebruik maken van een astronomische tijdschakelaar. Van de verdeelkast zoals ik voor ogen heb heb ik ook een schets gemaakt.



Waar ik wat moeite mee heb is om een boodschappenlijstje samen te stellen van benodigde onderdelen.

- Hoe groot moet de verdeelkast zijn?
- Moet deze een DIN rail hebben?
- Wat kan ik gebruiken als verdeelblokken, geschikt voor 2.5mm2 en DIN rail
- Een astro tijdschakelaar is nog het makkelijkste.

Wat ik tot nog toe heb gevonden:
- Verdeelkast
- Verdeelblok (maar kan ik hier gewoon 2.5mm2 insteken?)
- Astro tijdschakelaar

Zou dit een goede samenstelling kunnen zijn om mijn doel te bereiken? Ik hoop dat jullie mij op weg kunnen helpen.

[ Voor 15% gewijzigd door lp77 op 28-11-2024 19:19 ]

[Annuk]

lp77 schreef op donderdag 28 november 2024 @ 19:16:
Beste forumleden
Voor wandcontactdozen en verlichting in mijn tuin heb ik zes grondkabels (2.5mm2) gebruikt die samenkomen in de meterkast.

In de groepenkast heb ik één aparte groep voor tuinelektra. Deze aansluiting bestaat uit een kabel 3x2.5mm2 Ik heb dit weergegeven in een schets.

[Afbeelding]

Wat ik wil doen is een schakel/ verdeelkast tussen de kabel uit de groepenkast en de zes kabels die naar buiten gaan. Voor het schakelen van de verlichting wil ik gebruik maken van een astronomische tijdschakelaar. Van de verdeelkast zoals ik voor ogen heb heb ik ook een schets gemaakt.

[Afbeelding]

Waar ik wat moeite mee heb is om een boodschappenlijstje samen te stellen van benodigde onderdelen.

- Hoe groot moet de verdeelkast zijn?
- Moet deze een DIN rail hebben?
- Wat kan ik gebruiken als verdeelblokken, geschikt voor 2.5mm2 en DIN rail
- Een astro tijdschakelaar is nog het makkelijkste.

Wat ik tot nog toe heb gevonden:
- Verdeelkast
- Verdeelblok (maar kan ik hier gewoon 2.5mm2 insteken?)
- Astro tijdschakelaar

Zou dit een goede samenstelling kunnen zijn om mijn doel te bereiken? Ik hoop dat jullie mij op weg kunnen helpen.

Weet niet exact welke kabel je hebt liggen in/naar je tuin, maar ik vermoed gezien je tekening 4x2,5mm² + AS (aardscherm) of 5x2,5mm² (standaard 5 aderige installatie kabel), correct?

In beide gevallen zou ik opteren voor:
• Behuizing
• Astroklok
• Wago 2002-140X rijgklemmen
• Wago 2-voudige kambrug voor rijgklemmen
• Tussenplaat
• Eindklem
• Wartels

Bijbehorende uitleg:
Behuizing > royaal genoeg voor de klok (2 modules breed) + een aantal rijgklemmen die op de DIN-rail komen
Astroklok > Direct iets meer investeren in een 2 kanaals klok, zodat je mogelijk (als je wenst) 2 verschillende tijdsprogramma's kunt laten schakelen (b.v. een deel alleen 's avonds, en een deel wat ook 's ochtends aan moet).
Rijgklemmen > heb nu de blauwe 4 voudige gelinkt, je bent al tenminste 7 aansluitingen kwijt voor je bedrading die je getekend hebt, en er moet een blauwe (nul) en een bruine (fase) naar je klok voor voeding, tevens moet er nog een 2e bruine naar je klok als voeding van het schakelende contact(en).
Dan uitgaande van je klok 1 of 2 schakel-poorten naar de klemmen waarop je zwarte en/of grijze draad aangesloten gaan worden.
Kambrug > om de 2 blauwe (of andere kleuren) aan elkaar te koppelen
Tussenplaat > van de rijgklemmen is netjes 1 kant gesloten, en 1 kant open, je wilt de tussenplaat op de open kant plaatsen alvorens je verder gaat met de volgende "type" klem, dit is optioneel, maar verkleind wel het gevaar van per-ongeluk aanraken.
Eindklem > deze plaats je als laatste op de din-rail zodat de klemmen niet onbedoeld kunnen gaan schuiven.


Nu mag/moet je voor jezelf even kijken wat je exact wenst. Persoonlijk zou ik zeggen:
2x blauw voor de nul + 2-voudige kambrug
3x grijs (2002-1401) + 3-voudige kambrug voor de inkomende fase
2x zwart (2002-1405) + 2-voudige kambrug voor de afgaande schakeldraad
2x rood (2002-1403) + 2-voudige kambrug voor secundaire schakeldraad
De aarde kan je in het gelinkte kastje wel doorkoppelen, wil je die ook in net zo'n klem hebben moet je 2x de 2002-1407 hebben + 2-voudige kambrug

Als ik mijn lijstje zo even na-kijk ben je namelijk in de breedte al 2 modules kwijt voor de klok en 4,5 modules breedte voor de klemmen (uitgezonderd aarde), komt die er wel bij is het 5,5 modules breedte.
(deze rijgklemmen zijn per stuk zo ongeveer een halve module breed )

Edit: aangezien fotos meer zeggen dan tekst









p.s. let niet op dat alles niet netjes is, dit was een snel klusje en nog een work in progress

[ Voor 12% gewijzigd door Annuk op 28-11-2024 20:24 ]

[Vliegvlug]

Juerd schreef op donderdag 28 november 2024 @ 01:16:
@Vliegvlug Zijn de railcontacten van de flexlinedingen wel geschikt voor generieke rails? Aangezien het veerklemmen zijn zonder specs van wat er precies in mag, zou ik verwachten dat ze voor een heel specifieke dikte gemaakt zijn. Of ben je wat anders van plan?

Dat is inderdaad wat ik van plan ben maar heb wel dezelfde bedenkingen als jij hebt.
In de brochure van het Flexline systeem staat wel “De reguliere schroefversieproducten van de SN201 en DS301C zijn compatibel met de FlexLine®-doorverbindingskam.”
Daarmee hoop ik dat het andersom ook geldt, de kam voor de SN201 en DS301C op de Flexline automaten gebruiken aangezien het blijkbaar wel fysiek past,.
Hoewel de SN201 en DS301C zich natuurlijk vastklemmen met schroeven ipv veren en het niet zo hoeft te zijn dat die Flexline kammen dezelfde dikte hebben.

Daarom ga ik er ook een ABB FlexLine PSX1/8N Doorverbindinsgskam 1 fase (2CDL210180R1008) bij bestellen om mee te vergelijken:

(Waarom kost dit ding eigenlijk bijna €11! )

Maar zelfs als die twee kammen hetzelfde zijn hoeft dat natuurlijk niet te betekenen dat de kammen met bredere steekmaat voor o.a. de F202A ook hetzelfde zijn. Het is dus een beetje een gok.

Kan desnoods nog die Flexline kam inzetten en toch die extra nuldraad trekken, wat ik eigenlijk probeer te vermijden en dan moet ik ook nog van die kapjes (voor €1,23 ps, whut! ) hebben voor de loze posities van die kam.
Had liever een Flexline kam voor 2 posities gekocht maar die bestaan helaas niet.

[Snakeman123]

Hallo allen,

We hebben onlangs een huis gekocht en krijgen zonnepanelen maar ik vroeg me af of wij nou een 3 fase aansluiting hebben of dat de meter gewoon voorbereid is op 3 fase. Ik kan niks vinden bij Enexis hierover.

Deze meter blijft nog even hangen tot er een slimme meter verplicht is. Enexis had al een brief gestuurd of we een slimme meter willen. Ehh nee

[Vliegvlug]

Martin M schreef op vrijdag 29 november 2024 @ 22:03:
[...]

Het is niet alleen voor noodgevallen, ik moet de boel ook nog omwerken. Dus het hele spul er uit trekken en de nieuwe kast plaatsen en aansluiten, van onder en van boven. Daar heb ik misschien/waarschijnlijk een klopboormachine bij nodig en een stofzuiger en apparaten waar ik nog niet aan gedacht heb. Ik kan dat, maar ik heb niet de routine van een elektriciën dus dat gaat even duren.

Klinkt echt alsof je wanhopig argumenten aan het zoeken bent om je plan te rechtvaardigen, maar je ging het sowieso al doen zei je, dus voor wie schrijf je dit eigenlijk op

Een accu(klopboor)machine is onmisbaar om te hebben bij het klussen dus als je die nog niet zou ik die sowieso aanschaffen.
Een boorhamer trouwens ook maar prijzig en zou ik alleen kopen als je hele huis van beton is.

Ik heb nu 2x de groepenkast volledig vervangen, (de eerste keer was er ook nog geen HS, de tweede keer al wel) en was die eerste keer ook onervaren.
Maar met de juiste voorbereiding heb je die kast er zo in. Zorg dat die al helemaal bedraad is en het is enkel een kwestie van op de muur schroeven en de hoofdschakelaar aansluiten.

Het meeste werk is alle eindgroepen aansluiten en netjes afwerken in de meterkast, mogelijk moet je daarvoor ook nog nieuwe draden trekken.

Daar heb ik ook meerdere dagen over gedaan maar dat is geen enkel probleem.
Als je kast eenmaal hangt kan je de groepen die je het snelst weet nodig hebt eerste weer aansluiten en zelfs als dat voor sommige niet uitkomt is het geen issue de betreffende groep tijdelijk niet netjes afgewerkt aan te sluiten.
Door bijvoorbeeld de groep nog niet in een buis en met verleng wago's aan te sluiten wanneer je hier de volgende dag nog nieuwe draden voor moet trekken omdat ze momenteel te kort zijn.

Ik denk echt dat als je je plan doorzet je er later achter gaat komen dat het helemaal niet nodig was!

En zo'n los klein kastje met je HS erin is zeker handig als je de hoogte hebt, heb het in beide huizen ook zo gedaan.
Maar dan zou ik dat kastje eerder voor iets nuttigs gebruiken zoals bijvoorbeeld een OSB (overspanningsbeveiliging):

[Snakeman123]

Hieronder even fotos bijgevoegd. Op de factuur van Vandebron van afgelopen maand staat ook niks nuttigs te vinden hierover.

Aansluiting moet ooit vervangen worden maar pas als ze het verplichten en als er in de brief staat het moet ipv wij raden aan.

devriesjande schreef op vrijdag 29 november 2024 @ 10:31:
Dit is een 3 fasemeter. Maar of de aansluiting 3 fase is dat valt zo niet te zeggen. Maak eens een foto van de groepenkast. En van de zekeringkast onder de meter.

[ Voor 5% gewijzigd door Snakeman123 op 01-12-2024 12:22 ]

[Snakeman123]

Oh dit is de aardlekschakelaar maar maakt het er niet duidelijker op. Binnenkort komen er zonnepanelen dan kan ik de electricien eens vragen wat er nou precies zit.

[ Voor 9% gewijzigd door Snakeman123 op 01-12-2024 12:18 ]

[Padje87]

Over een paar maanden wordt een nieuwbouw opgeleverd, nu gaat de groepenkast al mis met een kookgroep in een 3 fase aansluiting (7.3Kwh kookplaat) maar is er ook wat te zeggen over de 3 fase aardlekschakelaar i.c.m. 1 fase eindgroepen?
Groepenverklaring heb ik nog niet kunnen inzien.

[TheJVH]

Een tijdje terug vroeg ik hoe ik het beste de elektra voor m'n keuken kon organiseren. Ik heb alle elektra uit de hele keuken naar de achterwand getrokken waar 5 keukenkasten komen in een nis, maar dat betekende dat er wel zo'n 18 leidingen bij elkaar komen. Een aantal leidingen van een aparte groep naar vaatwasser, oven en koffiezetapparaat, maar ook veel leidingen van lichtpunten, schakelaar en raambekleding.

Inmiddels alles aangesloten op de achterwand, met de twee lasdozen op de plek waar het vuilniskastje komt. Daar zal ik de achterkant voor een deel uithalen zodat de lasdozen toegankelijk blijven mocht ik ooit nog wat willen wijzigen. Alle apparaten zullen draadloos worden aangestuurd, dus ik hoef ze alleen van stroom te voorzien wat het wel een stuk eenvoudiger maakt.

Overzicht van alles, ik heb zo'n 70cm tot de voorkant van de nis, en de kastjes zijn 58 diep dus zat ruimte voor opbouw.


De inkomende lasdoos waar de leiding naar de meterkast binnenkomt.


De lasdoos voor alle verlichting. Uiteindelijk ervoor gekozen om alles op 1 groep te zetten, het is allemaal LED en ondanks dat ik meer groepen heb waar eventueel nog wat extra's aan kan, wilde ik het niet ingewikkelder maken.


Deze lasdozen heb ik een beetje op de gok gekocht, maar bleken achteraf perfect te werken icm de buisinvoerwartels. Zat ruimte en mooi formaat, en met 5 ingangen aan de lange zijde was ik best flexibel met hoe ik het in kon richten.

Die rijgklemmen heb ik vooral gekocht omdat ze op voorraad waren bij Elektramat . Het liefst had ik bruin, blauw en groengeel gehad maar die waren niet op voorraad. Plan was eerst om met dubbelzijdig tape het vast te plakken, maar dat bleek niet goed hechten dus uiteindelijk de DIN adapters misbruikt om de boel vast te schroeven. Mooier is om een DIN rail te monteren, maar dan wordt de boel behoorlijk veel hoger en past het niet meer in zo'n lasdoos. Ik had ook nog 3 blokjes van 19 aansluitingen, maar die waren te groot voor deze lasdoos. Dat alles precies uitkwam met een blok van 12 was puur geluk .

Mocht iemand nog op zoek zijn:

Rijgklemmen: https://www.elektramat.nl...ijs-ptfix-12x2-5-ns35-gy/
Kabeldoos: https://www.elektramat.nl...en-m16-m20-ip66-10541001/
Kabelinvoer: https://www.elektramat.nl...vestigingsschroef-akb-16/
Bijbehorende wartelmoeren: https://www.elektramat.nl...ichtgrijs-116-m20-lgr-pa/
Overigens bestaat er ook echte schroefmontage, maar die had ik natuurlijk niet besteld (want levertijd, en per 20 stuks): https://www.phoenixcontac...materiaal-ptfix-f-3274060

Relatief prijzige oplossing maar daarmee wel een mooie overzichtelijke installatie kunnen maken .

[TheJVH]

Vliegvlug schreef op zondag 1 december 2024 @ 23:38:
@TheJVH Lekker bezig geweest!, ziet er netjes uit. Erg handig die labels ook

Nog een specifieke reden dat je voor flexbuis bent gegaan?
Zou het zelf in pvc hebben uitgevoerd want is allemaal redelijk recht met hier en daar een bocht.
Vooral bij die flexbuizen die een s-bocht maken zou opnieuw trekken wel eens een uitdaging kunnen zijn. Zou die nog extra fixeren in de grote bocht.

Reden was vooral dat eigenlijk alle lichtpunten ergens in het plafond eindigen. Ik denk dat de meeste elektriciens dat aansluiten met flexibel aansluitkabel van 1.5mm2 oid. De leidingen naar de meterkast gaan vanuit de uitbouw door het originele huis naar de meterkast, door twee stenen muren met een sprong in het plafond. Eigenlijk niet te doen om het met PVC uit te voeren, en voorbedrade flex (want ik ga niet zelf VD draad in flexbuis proppen ) is zoveel sneller werken. Dat een kabel niet opnieuw te trekken is neem ik voor lief. Ook is die voorbedrade flex niet heel veel duurder als je het per 100m online besteld.

In de rest van het huis heb ik ook heel veel elektra opnieuw getrokken, want het was een enorme zooi op sommige punten, geen aarde, lasdozen achter stucwerk, rare logica van groepen en kabels... Dus op heel veel plekken gewoon nieuwe voorbedrade flex aangelegd. In zo'n oud huis is het ook niet echt te doen om stugge leidingen te trekken in een verbouwing.

EDIT: Pic:

[ Voor 11% gewijzigd door TheJVH op 02-12-2024 00:03 ]

[leonbong]

@MrBas
Deze indeling die van @Padje87 komt overeen met de meeste kant en klare stekkers zoals die bij gamma liggen.



Onder N zit dan L3 (grijs) die je dan als tweede N kan gebruiken voor een 1 fase kookgroep.

[ Voor 59% gewijzigd door leonbong op 02-12-2024 08:52 ]

[silverball]

Goedemorgen!

Ik gebruik, zoals velen, de merkloze ip54 wcd's die men overal heeft (bouwmarkt en geregeld Lidl en Aldi)

Die dingen zijn zo vreselijk krap om te bedraden, ze gaan met moeite net dicht. Nu wil ik in de schuur het e.e.a. aan 70's troep vervangen met moderne wcd's maar die dingen zijn, in ieder geval voor mij, echt te krap om met 2,5 een las in te maken; en ik heb geen zin om een hoop lasdozen bij te plaatsen.

Is dat bij een merk, zoals gira o.i.d, beter? Kan iemand mij een buitenstopcontactenlijn aanraden waar

• je zonder al te veel gepiel een las in kan maken
• beetje kwaliteit plastic, het moet wel een jaar of 10 oké blijven
• liefste met gewoon wartels i.p.v. zo'n snijrubber

[Xander]

Juerd schreef op maandag 2 december 2024 @ 02:03:
[...]

De snoeren met aangegoten stekker hebben namelijk in het algemeen bruin rechtsboven, grijs linksonder. (Maar als het snoeren conform de oudere standaard zijn, andersom.)

Omdat de nulcontacten vaak naast elkaar bovenin op de Perilex contactdoos worden aangesloten, bestel ik juist graag de aansluitsnoeren van Ratio.

[Xander]

leonbong schreef op woensdag 4 december 2024 @ 11:08:
[...]

Eh.

In heel NL is L3 grijs.

Ja, behalve in die ratio snoeren dus, daar is L3 bruin.

Als je na de draadkleuren en hun posities kijkt is het wel hetzelfde.

In de WCD is het dan.
N Links boven
L3 Links onder (grijs draad)

Nee. Op de stekker is het dan N links boven (blauw draad) en L1 rechts boven (grijs draad).
L3 links onder (bruin draad) en L2 rechts onder (zwart draad).

(Je kijkt op de pennen dus moet het nog spiegelen om naar de contactdoos te vertalen)

Ideaal dus als je een kookgroep hebt die zo is aangesloten:


Want dan komen de kleuren in het aansluitsnoer precies overeen met de kleuren in de contactdoos. En heb je tot in de kookplaat deze kleuren:
N1 = Blauw
N2 = Grijs
L1 = Bruin
L2 = Zwart

Met jouw aansluitsnoer eindig je met bruin als N2. Tenzij de contactdoos is aangesloten zoals bij bijvoorbeeld @Padje87 natuurlijk, dan zijn de standaard aansluitsnoeren juist weer mooier.

[Xander]

Annuk schreef op woensdag 4 december 2024 @ 10:21:
[...]

Je kunt evt. voor de Niko zwarte wartels M25 bij bestellen (en grijze wartel moeren ), en dan wanneer nodig de M20 gaten opboren met een trappenboor naar M25.

Dat gaat dan weer niet zomaar bij Niko Hydro. Het is geen M20 gat in een plaatje, het is een tuit met M20 schroefdraad.


Het onderste stuk is een vast onderdeel van de onderbak. In theorie kun je dat natuurlijk opboren wegboren met je trappenboor maar denk niet dat het er fraaier van wordt.

[Xander]

Juerd schreef op woensdag 4 december 2024 @ 22:17:
@leonbong @Xander En dan te bedenken dat grijs als nul of bruin als nul puur een kwestie is van voorkeur. Qua norm zijn ze allebei net zo fout .

NPR5310 schreef hier in het verleden trouwens wel over (t/m NPR 5310:2007+A6:2015, blad 41):


Maar inderdaad; dat is geen norm.

Dit zou sommige users in het grote kookplaat aansluiten topic wel blij maken trouwens, als het normtekst was geweest:

[Leanderr]

Beste,

Op dit moment hebben mijn vriendin en ik de volgende groepenkast:



In onze meterkast is helaas geen ruimte voor uitbereiding. Wel kan ik nog een los stopcontact maken en daarmee "3" plekken vrij krijgen. De behoefte voor deze plekken is ontstaan omdat wij volgend jaar een elektrische auto willen opladen met een granny charger. Deze oplader is instelbaar van 8a tot 16a. Hiervoor wil ik dus een nieuw stopcontact plaatsten om veilig 13a of als het nodig is 16a te kunnen laden.

Nu heeft Hager een aardlek automaat, dit is dus een automaatgroep en aardlek-schakelaar in 1, deze kost twee plekken.

Echter komt in maart ook onze homewizard thuisaccu. De verwachting is dat ik deze nog uit ga bereiden naar 2 of 3 accu's. Wij hebben namelijk 2 PV installaties liggen met een jaar opbrengst van totaal 4750 KwH. Dus zou ik eigenlijk nog een losse groep willen om deze accu op aan te sluiten zodat hij meer dan 800 watt mag en kan ontladen. Kan ik bijvoorbeeld een AEG aardlekautomaat plaatsen? zoals deze is mijn Hager Vision Groepenkast. Het liefst had ik alles van Hager gehouden maar die hebben enkel dubbele aardlekautomaten.

Graat advies, ook wel merk ik eventueel moet laten plaatsen. Bevriende elektricien zal het plaatsen.

[Leanderr]

RemmyB83 schreef op vrijdag 6 december 2024 @ 22:14:
[...]


Als je de ruimte hebt zou ik er nog zo'n kast bij plaatsen. In de toekomst loop je anders toch weer tegen het zelfde probleem aan, namelijk geen ruimte. Zelf heb ik ook 3 naast elkaar hangen, en ben dus future-proof. En ja zo'n kast kost iets meer, maar op de arbeid bespaar je vaak weer door dat je niet alles om gaat gooien.

Die ruimte is er dus helaas niet. Dit is echt het maximale wat past.

Gasmeter zit onhandig hoog geplaatst en het is een oud huis (1934) dus kleine meterkast.

Dit is de ruimte.... (deze kast is dus al vervangen).

[lp77]

Annuk schreef op donderdag 28 november 2024 @ 20:11:
[...]


Weet niet exact welke kabel je hebt liggen in/naar je tuin, maar ik vermoed gezien je tekening 4x2,5mm² + AS (aardscherm) of 5x2,5mm² (standaard 5 aderige installatie kabel), correct?

In beide gevallen zou ik opteren voor:
• Behuizing
• Astroklok
• Wago 2002-140X rijgklemmen
• Wago 2-voudige kambrug voor rijgklemmen
• Tussenplaat
• Eindklem
• Wartels

Bijbehorende uitleg:
Behuizing > royaal genoeg voor de klok (2 modules breed) + een aantal rijgklemmen die op de DIN-rail komen
Astroklok > Direct iets meer investeren in een 2 kanaals klok, zodat je mogelijk (als je wenst) 2 verschillende tijdsprogramma's kunt laten schakelen (b.v. een deel alleen 's avonds, en een deel wat ook 's ochtends aan moet).
Rijgklemmen > heb nu de blauwe 4 voudige gelinkt, je bent al tenminste 7 aansluitingen kwijt voor je bedrading die je getekend hebt, en er moet een blauwe (nul) en een bruine (fase) naar je klok voor voeding, tevens moet er nog een 2e bruine naar je klok als voeding van het schakelende contact(en).
Dan uitgaande van je klok 1 of 2 schakel-poorten naar de klemmen waarop je zwarte en/of grijze draad aangesloten gaan worden.
Kambrug > om de 2 blauwe (of andere kleuren) aan elkaar te koppelen
Tussenplaat > van de rijgklemmen is netjes 1 kant gesloten, en 1 kant open, je wilt de tussenplaat op de open kant plaatsen alvorens je verder gaat met de volgende "type" klem, dit is optioneel, maar verkleind wel het gevaar van per-ongeluk aanraken.
Eindklem > deze plaats je als laatste op de din-rail zodat de klemmen niet onbedoeld kunnen gaan schuiven.


Nu mag/moet je voor jezelf even kijken wat je exact wenst. Persoonlijk zou ik zeggen:
2x blauw voor de nul + 2-voudige kambrug
3x grijs (2002-1401) + 3-voudige kambrug voor de inkomende fase
2x zwart (2002-1405) + 2-voudige kambrug voor de afgaande schakeldraad
2x rood (2002-1403) + 2-voudige kambrug voor secundaire schakeldraad
De aarde kan je in het gelinkte kastje wel doorkoppelen, wil je die ook in net zo'n klem hebben moet je 2x de 2002-1407 hebben + 2-voudige kambrug

Als ik mijn lijstje zo even na-kijk ben je namelijk in de breedte al 2 modules kwijt voor de klok en 4,5 modules breedte voor de klemmen (uitgezonderd aarde), komt die er wel bij is het 5,5 modules breedte.
(deze rijgklemmen zijn per stuk zo ongeveer een halve module breed )

Edit: aangezien fotos meer zeggen dan tekst

[Afbeelding]

[Afbeelding]

[Afbeelding]

[Afbeelding]

p.s. let niet op dat alles niet netjes is, dit was een snel klusje en nog een work in progress

Vandaag alles aangesloten en alles werkt. @Annuk nogmaals dank voor je reactie op mijn vraag. Erg blij met het eindresultaat. Alleen nog even knappe labeltjes aan de kabels hangen.

[Ribruijn]

Vraag. Dochterlief heeft een woning gekocht en daar moet een nieuwe meterkast in. Ik moet ook onder de vloer om nieuwe groepen te maken / kabels te trekken voor inductie, zonnepanelen,airco etcetera. Ik verwachtte dat de woning een 1 x 35A aansluiting had (uitgaande van de foto in het taxatierapport) maar toen we (nu de koop gesloten is) vandaag nog een keer mochten kijken zat het toch anders. Zie de foto.
Het lijkt er dus op dat er al een 3 x 25A aansluiting is (de slimme meter toont 3 fasen) maar volgens de verkoper is er maar 1 fase hiervan gebruikt/aangesloten.

Nu kan ik dus wel zelf een 3-fase groepenkast aanschaffen, maar hoe krijg ik 3 fasen naar deze groepenkast?
Kan dit via een elektricien of moet dit via Liander (dit is in Hoorn, Noord Holland). So wie so was er geen aparte hoofdschakelaar “onder” de oude kast om spanningsloos te werken dus er moet so wie so een elektricien komen, alles boven de slimme meter moet uiteraard worden vervangen.

BTW het idee om een “keukengroep” te maken kan ik nu ook wel laten varen, het lijkt er dus op dat ik een 3-fase aansluiting voor de Perilex kan gaan maken. Dat is dan wel beter.

[exroosje]

Als ik een ABB 0025-060 automaat

los wil halen van het busboard om hem te verplaatsen of verwijderen, dan moet ik neem ik aan het zwarte palletje aan de onderkant naar voren bewegen om de vergrendeling te lossen en dan trek ik hem er zo van af ?. En als ie weer terug geplaatst moet worden er weer gewoon insteken op het busboard tot de vergendeling klikt en daarmee is de automaat is ook direct aangesloten?

[carefree7]

Hallo! Ik ken de basisprincipes van het installeren van elektriciteit en ik wil graag meer leren over elektriciteitsaansluitingen en tegelijkertijd enkele oude elektriciteitsschakelaars in mijn huis vervangen. Ik heb ook een Brymen BT-75EU spanningstester.

Hier is bijvoorbeeld de dubbele schakelaar (waarschijnlijk hotelschakelaar) die ik wil vervangen, en het heeft 1 bruine draad en 4 zwarte draden. Voordat ik een nieuwe schakelaar koop, moet ik erachter komen waarvoor elk van deze zwarte draden wordt gebruikt. Wat zou de juiste manier zijn om dit uit te zoeken?

Ik neem aan dat ik de continuïteit kan controleren tussen een van de zwarte draden en een andere zwarte draad ergens in de buurt (bijvoorbeeld in een andere schakelaar). Maar mijn spanningstester is duidelijk niet lang genoeg. Hoe zou een professional dit aanpakken?

[Xander]

carefree7 schreef op woensdag 11 december 2024 @ 10:02:

Voordat ik een nieuwe schakelaar koop, moet ik erachter komen waarvoor elk van deze zwarte draden wordt gebruikt. Wat zou de juiste manier zijn om dit uit te zoeken?

[Afbeelding]

Het is een wissel/wisselschakelaar, die kun je alvast een nieuwe kopen zonder iets uit te zoeken.

Voordat je de nieuwe schakelaar aansluit is het natuurlijk wel handig om te weten welke draad wat is. Aangenomen dat alles nu gewoon goed werkt en dus goed is aangesloten, zou ik gewoon uitgaan van hoe het nu is aangesloten en dus even goed de draden markeren of labelen voordat je ze los haalt.

Moet je om te beginnen natuurlijk nog steeds weten welke draad nu wat is. Meestal staan er ook wel coderingen of een schema ergens op de schakelaar. Staan hier helemaal geen hints op? Je zou dan natuurlijk altijd nog de schakelaar kunnen doorpiepen.

Ik (her)ken deze schakelaar zo niet maar als ik moest gokken:

1 = fasedraad voor de lamp welke door de linker wip wordt bediend.
2 = schakeldraad voor de lamp welke door de linker wip wordt bediend.
3 = schakeldraden vanaf een andere wisselschakelaar voor de lamp welke door de rechter wip wordt bediend.
4 = schakeldraad voor de lamp welke door de rechter wip wordt bediend.

[carefree7]

Xander schreef op woensdag 11 december 2024 @ 10:25:
[...]

Het is een wissel/wisselschakelaar, die kun je alvast een nieuwe kopen zonder iets uit te zoeken.

Voordat je de nieuwe schakelaar aansluit is het natuurlijk wel handig om te weten welke draad wat is. Aangenomen dat alles nu gewoon goed werkt en dus goed is aangesloten, zou ik gewoon uitgaan van hoe het nu is aangesloten en dus even goed de draden markeren of labelen voordat je ze los haalt.

Moet je om te beginnen natuurlijk nog steeds weten welke draad nu wat is. Meestal staan er ook wel coderingen of een schema ergens op de schakelaar. Staan hier helemaal geen hints op? Je zou dan natuurlijk altijd nog de schakelaar kunnen doorpiepen.

Ik (her)ken deze schakelaar zo niet maar als ik moest gokken:
[Afbeelding]
1 = fasedraad voor de lamp welke door de linker wip wordt bediend.
2 = schakeldraad voor de lamp welke door de linker wip wordt bediend.
3 = schakeldraden vanaf een andere wisselschakelaar voor de lamp welke door de rechter wip wordt bediend.
4 = schakeldraad voor de lamp welke door de rechter wip wordt bediend.

Heel erg bedankt voor de uitleg! Ik denk dat dit tamelijk nauwkeurig is en me helpt om een beter beeld te krijgen. Mijn 2e wisselschakelaar heeft 2 zwarte en 1 bruine draad. Dus ik heb een tekening gemaakt, is dat hoe het waarschijnlijk is? Want ik heb inderdaad 2 lampen - een wordt inderdaad bediend door de linkerkant van wissel-wisselschakelaar en dan nog een lamp die wordt verondersteld te worden bediend door vanaf 2 locaties.
Echter, zoals het er nu voor staat werkt alleen de eerste lamp, maar de rest van het systeem niet.

Enige tijd geleden heb ik iemand iets laten veranderen (een schakelaar geloof ik) en toen werd deze B lamp nu ook aangestuurd vanaf een andere locatie in de buurt wat niet het geval zou moeten zijn. Dat betekent dat deze tekening niet 100% accuraat is, want het is duidelijk dat draad (gemarkeerd met ? in de foto) niet direct op deze manier is aangesloten. Het maakt niet uit in welke stand ik beide wisselschakelaars zet, lamp B gaat nooit aan of uit (hij werkt alleen vanaf een andere locatie, maar dat was voorheen wel het geval).

In termen van spanningstester, veronderstel ik dat ik één uiteinde aansluit op bruin en één op zwart en wisselschakelaars in verschillende richtingen draai om te begrijpen hoe het allemaal aansluit? En dit herhalen voor andere zwarten.

[carefree7]

onetime schreef op woensdag 11 december 2024 @ 15:32:
@carefree7 Maak een tabel met alle standen van de schakelaars en noteer waar spanning op staat.
Dat zou het duidelijk moeten maken.

Ik krijg nergens 230V aan de rechterkant van deze schakelaar en op de andere schakelaar die met deze schakelaar is verbonden. Deze andere schakelaar heeft dus 1 bruine en 2 zwarte, maar in welke stand hij ook staat, er is nooit 230V. Ik heb alle combinaties tussen deze 2 schakelaars geprobeerd. Betekent dit dat de bruine draad geen stroomdraad is maar een schakeldraad?

Ik ben een beetje verdwaald welke volgende stappen ik moet nemen om dit probleem op te lossen. Zou het zinvol zijn om te testen of er continuïteit is tussen de kabels om te zien welke naar waar leiden.

[Smartbikers]

Hoi allen,

Wij wonen nu een klein jaar in ons nieuwe huis en aangezien we die gekocht hadden toen die nog in aanbouw was konden wij geen keuzes meer doorgeven voor loze leidingen. Dit resulteert er nu in dat we qua buitenverlichting en beveiligingscamera's keuzes moeten maken.

Willen we een draad naar buiten doen (op een aparte groep en aardlekschakelaar) dan moeten we ergens gaan boren. Ik zit er aan te denken om vanaf de meterkast draden te trekken naar het rood omcirkelde aansluiting en een gat te boren in de hal naar de garage zodat de elektra en ethernetkabel in de schuur uit komt.

Is dit volgens jullie ook het meest logische of zien jullie nog andere opties? Er ligt een buis voor het opladen voor de elektrische auto maar wil ik daar een ethernet en elektra kabels doorheen trekken dan kan ik die ivm vloermatten niet wegwerken en moet de oprit open gehaald worden.

Hebben jullie nog goede ideeën?

[JT]

Ik ga in een lege contactdoos een kabel op stroom aansluiten, in de contactdoos ernaast zit een dubbele wisselschakelaar met 1 gewoon geschakelde lamp en 1 met hotelschakeling. Nu blijkt dat ik alleen op fase een lasklem moet zetten, de nul en aarde hebben dat al vanuit de bouw. Maar ik zie achterop de schakelaar een fasedraadje zitten die van de ene kant naar de andere lijkt te gaan, terwijl beide kanten van de schakelaar ook gewoon hun eigen fasedraad hebben. Iemand enig idee waarvoor dat is Gaat om dat draadje waar een groen lijntje langs loopt. Afbeelding is klikbaar.



Had al geprobeerd het een ander te vinden, dit is Gira 55. Maar ik kon niet zoveel vinden waar dit nu voor is. En hoe krijg je in vredesnaam de aders bij het rode stukje (hendeltje?) los? Aan de voorkant heb ik al het hendeltje los geklikt maar het komt maar niet los.

Edit: is het misschien simpelweg doorschakelen en dat de fase nog naar een andere wcd gaat? En een fasedraad is afgebroken ondanks het losse klemmetje aan de voorkant

Edit 2: ok, rode hendel hard drukken, richting de andere (rode) hendel. Dus naar binnen toe. Dat was de oplossing. En inmiddels bij toeval ontdekt dat wat ik vermoed klopt, die draad is een brug.

[ Voor 19% gewijzigd door JT op 14-12-2024 14:41 ]

[argafal]

Ik zoek inspiratie. Ik heb drie modbus kwH-meters in mijn groepenkast. Ik heb nu een esp32 en een modbus-uitleeskaartje gekocht. Ze krijgen hun stroom via een USB-poort. Hoe hebben anderen dit op een mooie manier opgelost, zijn er voorbeelden die iemand wil delen?

[carefree7]

Annuk schreef op woensdag 11 december 2024 @ 23:29:
[...]

Verlengsnoer vanuit een stopcontact bij voorkeur vanuit de zelfde groep.

[...]


Nee, alle 3 de zwarte draden per stuk even een dopje op.
Dan meten (en markeren) welke 2 wel spanning hebben en welke niet, degene die geen spanning heeft/krijgt gaat dan naar je lamp.

P.s. je lamp ook al gecheckt dat deze niet toevallig kapot is?

Nogmaals bedankt voor goede tips. De lamp werkt prima. Ik heb deze verlengtruc geprobeerd en de spanning gecontroleerd met behulp van een nuldraad. Het was precies zoals je zei - zwarte schakeldraden op het rechterdeel van de eerste schakelaar (X) krijgen inderdaad 230V afhankelijk van de stand van de tweede schakelaar (Y).

Het rechtergedeelte van de eerste schakelaar regelt het licht ( B ) echter niet. Ik heb getest en er is geen continuïteit tussen de zwarte draad van de schakelaar en de zwarte draad van de lamp. Deze B-lamp wordt bediend door een nabijgelegen niet-verwante schakelaar (Z op de foto). De schakelaar Z bedient ook een andere lamp in de badkamer (C).

Het raadselachtige is echter dat ik er vrij zeker van ben dat de schakelaar werkte voordat ik die Y-schakelaar verving door een nieuwe (lang geleden dus ik weet niet meer wat ik precies heb gedaan). Misschien heb ik toen iets anders gedaan, maar daar heb ik nu geen idee van.

Voorheen bediende de Z-schakelaar de C-lampen en de Y-schakelaar de B-lamp, maar nu doet de Y-schakelaar niets en bedient de Z-schakelaar beide.

Voor mij is het nu echter onlogisch aangezien die schakelaar alleen een bruine draad heeft (die altijd onder spanning staat, heb ik gecontroleerd), en er dan 2 zwarte draden naar de eerste schakelaar gaan.

Dus onderstaand schema is wat ik kan zien. Ik heb handmatig via massaverbinding gecheckt dat de blauwe draad van B lamp inderdaad neutraal is en bruin inderdaad schakeldraad is.

[Annuk]

carefree7 schreef op dinsdag 17 december 2024 @ 18:24:
[...]


Sorry voor de verwarring, in eerste instantie wilde ik elk probleem één voor één aanpakken, dus heb ik die andere lampen en een schakelaar niet meegenomen.

Ja, ik heb alle 3 de draden aan de rechterkant van de X-schakelaar losgekoppeld en getest met nul zoals je voorstelde. Het resultaat is dat die 2 zwarte draden inderdaad spanning krijgen afhankelijk van de stand van schakelaar Y. Dus zoals eerder door jou verondersteld, zijn dit de schakeldraden van wisselschakelaar Y.

Oke, dat klopt dus min of meer ook met de veronderstelling van wat @Xander zo ongeveer aangaf.

De laatste zwarte draad van schakelaar X stuurt lamp B niet aan. Ik heb dat gecontroleerd via spanning en ook via continuïteit. Het ding is dat het voorheen wel werkte. Voorheen bediende schakelaar Z lamp C en bedienden schakelaars X en Y lamp B, maar schakelaar Z bedient nu beide.

Dat weet je 100% zeker?
Heb je die 3e zwarte draad bij schakelaar X ook getest d.m.v. rechtstreeks bij in een lasdop te drukken die vanaf schakelaar Y komt waar spanning op staat?
Of die 3e zwarte draad even in je verlengsnoer gestoken zodat er rechtstreeks spanning op die draad komt?

[...]


Ik denk dat dit het meest waarschijnlijke scenario is, maar ik probeer uit te zoeken waar precies, aangezien de enige schakelaar waaraan ik heb gesleuteld Y was (gewoon schakelaar vervangen door een nieuwe).

Wat betreft de brug, maar hoe zou ik deze moeten maken gezien mijn schema? Ik heb schakelaar Z nog nooit geopend en noch X, Y of lamp B hebben extra ongebruikte draden, ik vraag me af waar ik deze fout zou kunnen maken.

Als je zegt dat de zwarte draad bij lamp B is afgetopt, waar denk je dan dat hij afgetopt kan zijn? Als ik naar lamp B kijk zijn het alleen bruine en blauwe draden.

Meestal zitten lampen op/bij een centraaldoos, die centraaldoos voedt normaliter ook de schakelaar (of iig één van beide).
Weet je zeker dat daar niet nog een losse zwarte draad (met lasdopje erop?) in de doos bij B zit?

Wat ik nog kan bedenken is dat lamp B met bruine draad vanaf schakelaar Y is aangesloten, en omdat de stroomkring in principe gesloten wordt met het bedienen van die schakelaar, en de verlengsnoer, dat je dus dom toevallig "geluk" hebt met meten.


Ik zou bijna zo verwachten gezien je beschrijving.
En dan is de groene draad (in de tekening) mogelijk overbodig (die even afdoppen) en dan een brugje tussen beide L aansluitingen op schakelaar X.

Ook die ene overgebleven zwarte draad (die naar de lamp hoort te gaan), die moet ergens heen leiden. Ik denk niet dat ik er zomaar eentje zou loskoppelen en het zo laten.

Heb je toevallig schakelaar Z ook gecontroleerd hoe en wat daar allemaal aangesloten zit?

[DiggerStubble]

Enige tijd geleden de groepenkast (laten) vervangen op basis van een voorbedrade 3 fase kast. Niet helemaal blij met het resultaat, komt mogelijk door de te simpele opdracht 'vervang de groepenkast'.

Dus daarom zelf nog in een aantal fases doorgevoerd:
*) Verdeling van groepen over de fases op basis van belasting.
*) Groepen meer logisch over de verliesstroomschakelaars om bij uitval niet de hele bovenverdieping donker te hebben.
*) Nieuwe kabels naar een centraaldoos om af te zijn van de geplaatste lasdoos (de kabels waren te kort...).
*) Bedrading netter van invoer naar automaat.
*) Alles op moment vastgezet.

En daarnaast nog wat andere werkzaamheden in de meterkast zoals nieuwe WCD's, verleggen van glasvezel en UTP, etc.

Vandaag het moment om de interne bekabeling van HS naar aardlekschakelaars, en van aardlekschakelaars naar automaten lang te lopen omdat me een aantal dingen opvielen:
*) De draden zien er wat slordig gemonteerd uit. Zie bijv. foto van linker aardlekschakelaar met uit elkaar gedrukte aders.
*) De draden zijn gemonteerd op de kamrailaansluiting en de kamrail op de draadaansluiting (ABB twin-terminal). En bij de HS wel op de voorste aansluiting.
*) Kamrails niet helemaal recht gemonteerd waardoor automaten niet netjes uitgelijnd waren.
Vraag 1: of ben ik te kritisch?

De bedrading is van het soort H07V2-K (La Triveneta Cavi). Volgens de specificatie 'class 5, flexible, plain copper wire' (https://www.latrivenetacavi.com/en/filehandler.axd?id=140). Volgens specificatie van ABB is zowel vaste kern als flexibele kern als kamrail/ busbar toegestaan en is het eigenlijk okee. Maar gezien mijn bevinding vind ik afwerking met adereindhulzen de meest nette. Dan lees ik zojuist ook nog https://gathering.tweakers.net/forum/view_message/80667170 wat erg er op mijn situatie lijkt: de uiteinden lijken soms gelast, soms ook niet/ niet goed.
Vraag 2: wat zou jullie aanpak zijn?

Nu heb ik adereindhulzen van Intercable, zie foto. Maar mijn oog valt op 'Stranded copper wire - Class B'. Bij 'stranded' zijn adereindhulzen toch niet gebruikelijk?
Vraag 3: hoe zit dit precies?

[dunklefaser]

argafal schreef op zaterdag 14 december 2024 @ 17:07:
Ik zoek inspiratie. Ik heb drie modbus kwH-meters in mijn groepenkast. Ik heb nu een esp32 en een modbus-uitleeskaartje gekocht. Ze krijgen hun stroom via een USB-poort. Hoe hebben anderen dit op een mooie manier opgelost, zijn er voorbeelden die iemand wil delen?

[Afbeelding]

[Afbeelding]

Geen passend voorbeeld hier maar een andere, alternatieve aanpak:
2 Shelly EM's met 4 CT's (50A) + 2 x DIN-Rail mini-mounts
1 voor de 1 fase huisaansluiting, 1 voor de warmtepompbuitenunit 1 voor de wpb-boiler
en de 4de voor de pv-installatie (de finder helemaal links doet geen communicatie alleen pulsen)
Sinds 2 dagen in bedrijf - laat zich prima uitlezen en doet ook MQTT.
Kosten 2 x € 54,- + 2 x € 5,-
Een van de Shelly's verhuist nog naar de PV-kastjes.
Dus 4 groepen monitoren = 1 HE in de meterkast nodig.

[Clock]

Leuk om even te delen. Afgelopen week de meterkast later vernieuwen om weer toekomstvast te zijn.
- Aansluiting was al 3x25A, maar kast was er nooit op aangepast
- Van 5 groepen met afsplitsingen naar 8 groepen met alamat
- 2 PV-groepen met HomeWizard kWh meter
- Ruimte voor twee toekomstige krachtstroom groepen (EV en inductie)

Uitgevoerd door plaatselijke installateur als onderdeel van PV bijplaatsen voor circa 750 euro. Was 3 uur werk.

[elektriekert]

Goedemorgen,

Ik heb een vraag m.b.t. de indeling van de groepenkast. Momenteel hangt hier 2maal de 2x12 Eaton holec groepenkast, zoiets als hieronder:



Ik wil hier een 1x 12 of 2x12 linksonder er bij hangen vanwege uitbreiding.
Nu kan ik niet echt vinden wat de eisen zijn qua indeling.

Mag je bij een kast die je bij plaatst de indeling gelijk houden? In dit geval krijg je dan:

Van boven naar beneden

~automaten~~~~~~~~~

~ALSen~~~~~~~~~~~

~automaten~~~~~~~~~

~ALSen~~~~~~~~~

Of plaatst men alle ALSen in de onderste kas en en de eindgroepen in de bovenste:

~automaten~~~~~~~~~

~automaten~~~~~~~~~~

~ALSen~~~~~~~~~~~

~ALSen~~~~~~~~~~~~


Bij voorbaat dank

[Juerd]

TL;DR: waarom voelde ik tintelingen met een slechte aarding, die wel goed genoeg was voor de aardlekschakelaar?


Vandaag heb ik ontdekt dat mijn hele huis niet of nauwelijks geaard was: ik hielp m'n buren bij het ophangen van een lamp¹. Bij het weer inschakelen van de groep viel me op dat een van de aardedraden helemaal los zat. Dat bleek de aardedraad te zijn die naar mijn huis gaat!

Mijn woning is aangesloten als secundaire aansluiting, en de primaire aansluiting zit bij m'n buren (dat werd ooit zo gedaan als kostenbesparing; het is niet hetzelfde als een secundair allocatiepunt, maar gaat echt om volledige huisaansluitingen met elk huis z'n eigen hoofdzekeringen). Ook de aarding is gedeeld, en de dunne (ik denk 6 mm²) vertinde aardedraad die in mijn meterkast zit, gaat ook via de meterkast van de buren naar de dikke aardgeleider. Althans... nu weer wel. Ik heb de schroeven aangedraaid en 't spul zo in het lasdoosje geduwd, dat 't hopelijk nog een beetje op veerkracht blijft zitten als de schroef toch weer los zou komen.

Het zit aan elkaar geknoopt met zo'n metalen kroonsteentjes in de meterkast van m'n buren (volgens mij is dat vernikkeld messing of vertind koper). Maar de schroef zat zo los, dat de draad zelfs al helemaal uit 't gat was: d'r zat denk ik ongeveer een millimeter tussen. En dat was niet het enige probleem: ook de vereffening van de badkamer van m'n buren zat in dat blokje, en was dus ook niet geaard. Het aanschroeven was niet eens genoeg om dat te fixen, want in hun badkamer zaten allebei de aardklemmen (radiator en waterleiding) ook hartstikke los (net als bij mijn huis het geval was; dat is een paar maanden geleden gefixt).

Er was wel genoeg contact met de aarde om m'n aardlekschakelaar te laten werken (ik heb een aardlekschakelaartester en een duspol met lektest; beide lekken daadwerkelijk naar aarde, in tegenstelling tot de T-knoppen van de aardlekschakelaars zelf), maar ja, voor 30 mA heb je niet zo'n heel goed contact nodig natuurlijk, en vermoedelijk ging dat via de waterleiding (die in de grond pas van koper naar kunststof gaat) en misschien een beetje via de (slechte) badkamer-vereffening (waar het wel nog aan verbonden zat) en dan de randaarde van hun CV-ketel.

Enfin, schroeven aangedraaid, nu is het weer aangesloten. Ik hoop dat de verhuurder ingaat op mijn verzoek om het te laten testen².

Maar wat ik niet helemaal snap: ik had een tijdje terug gemerkt dat ik tintelingen kreeg van een geaarde aluminium behuizing van een infraroodpaneel. Ik was al van plan om 'm een keer open te schroeven om te checken hoe 't kwam; ik had al met een PAT-tester vastgesteld dat de continuïteit van de behuizing naar de randaarde van de stekker in orde was. Hetzelfde infraroodpaneel gaf dit gevoel een aantal uren geleden nog wel, en nu de aardedraad weer aangesloten is, is dat probleem verholpen.



Hoe kan ik van die trillingen hebben gevoeld, als er wel genoeg aarding was om 30 mA te laten lopen? Die lekstroompjes die de trillingen veroorzaken zijn immers heel veel kleiner, dus ik zou verwachten dat die ook wel kunnen wegvloeien via de slechte aarde. Het enige wat ik me kan voorstellen, is dat het om een veel lagere spanning zou gaan, en de weerstand van de aarding daarvoor te hoog zou zijn terwijl het voor de 230 V wel lukt. Maar als dat zo is, over welke orde-grootte spanning en weerstand zou het dan kunnen gaan? Ik kan me ook goed voorstellen dat die theorie onzin is en het aan heel wat anders ligt. Ik wil dit snappen!


¹ Koop nooit een lamp via Temu. Het is een mooi armatuur, maar de bouwkwaliteit is slecht, je moet aanpassingen doen en eigen schroeven gebruiken om 'm überhaupt te kunnen monteren, en de behuizing waarin de enkelgeïsoleerde draden zitten is van metaal maar wel voorzien van een dubbelgeïsoleerd-symbooltje. Ik heb 'm in overleg met de buurman toch maar opgehangen omdat ie buiten handbereik zit en dat huis toch nauwelijks geaarde stopcontacten heeft waardoor 1 extra ongeaard ding niet veel uitmaakt, maar ik heb wel de aardlekschakelaar even extra getest.)

² Ik heb een mail naar de verhuurder gestuurd, met het verzoek om een elektricien met installatietester langs te laten komen om te checken of het nu wel goed zit nu de schroeven weer zijn aangedraaid. Zelf kan ik hopelijk wel een installatietester van iemand lenen, maar de verantwoordelijkheid ligt nu eenmaal bij hen. (En degene van wie ik dat ding hoop te kunnen lenen is een paar weken in 't buitenland.)

[ Voor 7% gewijzigd door Juerd op 24-12-2024 04:30 ]

[JackBol]

Ik ben in onbekend terrein met mijn volgende vraag en op zoek naar advies.
Ik heb een HCE20-vloerverwarmingsregelaar en een Grundfos Alpha2 circulatie pomp. De pomp aansturing zit op het pomp-relais van de HCE20 and als een van de zones warmtevraag heeft, gaat de klep open en terwijl de klep open is, schakelt de HCE20 de circulatiepomp in.

De besturing is extreem eenvoudig, bij warmtevraag schakelt er een relais in de HCE20 welke de pomp inschakelt (230V/1A). De pomp zelf is ook extreem eenvoudig, wanneer deze ingeschakeld wordt houdt deze een constante druk op het warmte circuit.

De besturingslogica is dus: 230V == pompen, 0V == niet pompen.


Nu wil ik mijn vloerverwarming dieper gaan integreren met mijn domotica (Loxone) en om daarmee te beginnen wil ik eigenlijk dit signaal "sensen" en richting mijn domotica sturen. Mijn domotica heeft 24v digitale inputs.

Ik ben dus op zoek naar een relais aan de "control" kant reageert op 230VAC en vervolgens de "load" kant stuurt met 24VDC. Eigenlijk precies omgekeerd van wat ik normaal gewend ben met het werken met relais.

Volgens mij zijn dit dan ook speciale relais hiervoor, input relais. Ik heb zo'n input relais gevonden, maar heb niet helemaal door hoe ik dit nu moet implementeren.

De DC kant (rechterkant) is geen probleem, volgens mij kan ik gewoon 24VDC op pin 11 zetten en vervolgens pin 14 met de digitale input van mijn domotica verbinden. Wat ik niet helemaal begrijp is hoe de linkerkant werkt. Ik wil daar dus 230V AC op gaan zetten, maar linksboven staat een DC teken, wat ik niet helemaal kan rijmen met de "IN: 230 VAC/DC - OUT: 250 VAC/DC / 6 A" van de spec. Daarnaast snap ik niet precies hoe de werking is, gezien er een LED zit die op een goudplaat schijnt, wat me een soort geïntegreerde relais / optocoupler lijkt (ik ben altijd relais met magneten gewend). Ook snap ik niet precies hoe ik de AC kant moet aansluiten, moet deze in serie of parallel met de load?




Dus eigenlijk 4 vragen:
1. zit ik in de juiste richting te denken voor mijn toepassing (230V "sensen" en als digitaal signaal invoeden in mijn domotica)?
2. kan iemand mij de werking uitleggen van dit relais?
3. hoe moet ik dit relais plaatsen in relatie tot de motor aansturing tussen de HCE20 en Grundfos? Ik neem aan parellel?
4. Dat relais heeft een maximum input current van 3mA, betekent dat dat dit relais een interne weerstand van van zo'n 80kOhm heeft? Of moet ik dat extern begrenzen?

[elektriekert]

Goedemiddag,

Ik heb een vraag omtrent mijn dubbele groepenkast. (Eaton)
Ik ga deze binnenkort uitbreiden met een Alamat voor een laadpaal, ook komen er 3 extra 1 fase Alamat bij voor extra groepen naar de garage.

4 jaar geleden heb ik deze groepenkast samengesteld bij een grote webshop, de hele kast is voorzien van 6mm2 H07V2-K draad. Nu is er voor mij wat onduidelijkheid m.b.t. de draden en kammen aansluiten en wanneer je deze samen mag klemmen of niet.

Zo is de kast geleverd:



Zoals je hierboven kan zien worden de installatie automaten per 4 stuks doorverbonden met de kammen.
Op één van de 4 automaten is er een soepele draad bij geklemd in de kooiklem.



Op deze foto kan je zien dan 2 soepele draden 6mm2 samen in een kooiklem zitten.

Ik had nog de datasheet opgezocht van de installatie automaat en de ALS.
Alleen bij de ALS kon ik dit stukje vinden:



De bijkomende componenten wil ik uiteraard volgens voorschriften aansluiten (NEN1010), wellicht dat mijn username doet vermoeden dat ik iets met elektra doe qua beroep…. Dat klopt niet, wel heb ik in huis alle elektra vernieuwd/aangepast.

Voor deze klus heb ik een ‘degelijke’ 6-kant Adereindhuls tang besteld en dubbele adereindhulzen, enkele heb ik al liggen inclusief 6mm2 soepele draad.

In deze groepenkast is de linker dubbele automaat een kookgroep (en dus op 1 fase aangesloten) dit wil ik ook nog gaan wijzigen, mede door de loadbalancing mogelijkheden van de laadpaal.

De kast die als uitbreiding komt wil ik na de hoofdschakelaar aftakken en zal rechtsonder komen te hangen.
De aftakking wil ik onder op de verdeel blokjes van de nieuwe kast bevestigen en vanuit daar de automaten voeden.
Met kammen en/of draden.

Hierbij nogmaals mijn vraag:

Wat is er bij de Eaton automaten/ALS’en/alamats mogelijk omtrent draden en kammen samen aansluiten?

Bij voorbaat dank.

[Source90]

Zoekende waar deze vraag thuis hoort (hier, in het thuisbatterijen topic of elders).

tl;dr Voor toekomstplannen een vraag of een thuisaccu (waarschijnlijk 13kWh) op de bestaande bekabeling mag/kan, of dat ik dit beter kan vervangen voor bijvoorbeeld een Donne 5x4mm?

---

In de kabel-diameter tool kwam ik er niet helemaal uit wat ik nou exact moet invullen voor de batterijen, qua ontladen (en gelijktijdig zonnestroom als dit niet allemaal opgeslagen kan worden?)

Momenteel hebben wij een Solardedge omvormer op 5x2,5mm YMVK aangesloten op een eigen aardlekautomaat. Kabel loopt via de lepe hoek van de trap, middels een mantelbuis door de kruipruimte, naar de meterkast. Batterij installatie zal waarschijnlijk in de technische ruimte komen, sinds daar meer dan voldoende ruimte is naast de omvormer.

Ik ben momenteel met andere klussen bezig waarbij ook de lepe hoek open ligt. Kan ik dan beter alvast een zwaardere YMVK naar zolder trekken, of is dat niet nodig?
Installatie van de batterijen wordt uitgevoerd door een installatiebedrijf tegen die tijd, heb echter geen zin dat de hele boel weer open moet omdat er een kabel vervangen moet worden.

Dan leg ik er nu liever alvast een kabel naast, als dit niet op 5x2,5mm kan, zodat ze tegen die tijd de juiste diameter hebben liggen.

De batterij zou 5kW kunnen ontladen, per batterij?

[ Voor 4% gewijzigd door Source90 op 28-12-2024 23:24 ]

[Source90]

Dapdodo schreef op zaterdag 28 december 2024 @ 15:55:
[...]

Als je de 48V wilt gaan transporteren praat je eerder over 70mm2 of 95mm2.
Dus neem aan dat je 230/400Vac wilt doen.
13kW is dat top verbruik van je huis, verwacht meer iets van 6kW.
Met 26kWh kan je 24u 1kW trekken en iets langer.

Wil je dan ook noodstroom kunnen en wat is je verbruik dan?
Gaat accu dumpen to grid samen met zonnepanelen? lijkt me zeer onwaarschijnlijk prijstechnisch.
Hoe ga je verknopen met verdelers?
Voeding naar boven en ups en gewoon terug naar beneden?
Mijn gevoel zegt 3 kabels van 5x6mm2 en nog eens 4x ethernet (ethernet/RS485/CT's/DLB).
Is wat over de top, maar je vraag is niet specifiek genoeg om dit beter te specificeren.

Als ik het goed lees, kan de omvormer maximaal 5kW ontladen (ongeacht dimensies van batterij).


Klopt het dan dat er bij zowel laden batterij (+ PV opbrengst daarboven) als ontladen batterij (zonder PV opbrengst), nooit meer vermogen over de kabel gaat, dan nu al het geval is (100% PV opbrengst over kabel naar meterkast)?
Bij de backup-uitgang specificaties lees ik ook dat de maximale uitgangsstroom per fase 14A is.

Zal 5x2,5mm² wat er nu ligt afdoende zijn of is de kans aanwezig dat de (nu nog niet bekend welke) installateur er straks toch een 4mm² kabel wilt hebben?
Gaat mij er nu meer om dat ik straks niet alles opnieuw open wil breken.

[ Voor 7% gewijzigd door Source90 op 28-12-2024 23:20 ]

[Source90]

Hier is trouwens de installatiehandleiding:
https://knowledge-center....installation-guide-nl.pdf



De Backup-unit (die weer apart is), staat wel 6mm² zo te lezen (links onderin)?


-----

Maar gaan redelijk technisch. Zal wel benodigd zijn voor een antwoord, ging mij met name om de diameter van de kabel (en hoeveelheid ).
Ben met name benieuwd of 2,5mm² te krap is. Indien dat volstaat kan ik prima 1 of zelfs meerdere naar zolder leggen. Gaat mij er meer om dat de hele weg ernaartoe niet nogmaals opengebroken hoeft te worden.
(@Dapdodo Er ligt al een Donne 5x2,5mm² voor de huidige PV, bovenstaande wordt dan 2 of meer kabels).

[ Voor 19% gewijzigd door Source90 op 28-12-2024 22:48 ]

[Killerbert]

Voor een schakeling ben ik bezig om de almat opnieuw aan te sluiten. Het gaat om de "aeg elfa hd90".
Wat is de juiste manier om deze goed aan te sluiten? pdf

Ik heb het geprobeerd met een bit (SL/PZ2 wiha) op 3.00 Nm.
Helaas vind de almat dit niet zo fijn.

• Is dit de juiste combinatie van bit en almat?
• Is de 3.00 Nm correct?
• Is het mogelijk om de schroef te vervangen?
• Hebben jullie suggesties om het schroef probleem op te lossen? Is het vervangen van de schroef mogelijk en welke schroef gaat dan passen?

hmmm..

[ Voor 7% gewijzigd door Killerbert op 30-12-2024 18:48 ]

[Killerbert]

Baxke schreef op maandag 30 december 2024 @ 19:27:
Krijg je de schroef niet aangedraaid?

Misschien eerst zover mogelijk losdraaien en opnieuw aandraaien?

Het draait wel aan, maar helaas draad het door; de schroef is beschadigd
Hier een voorbeeld van een gedeelte van de installatie:



De (3x) marking zijn de schroeven die ik niet normaal kan aandraaien

Juerd schreef op maandag 30 december 2024 @ 20:19:
[...]


Het zou kunnen dat je met een PZ2 meer succes hebt dan met een SL/PZ2, als de sleuf niet diep genoeg is. Het verschil voel je snel genoeg.

Ik heb vaker gehad dat de SL/PZ2 van m'n Wiha momentschroevendraaier net niet helemaal lekker past. SL/PZ2 is dan ook niet echt gestandaardiseerd; ik zie het nut er wel van in, maar dat nut is nogal beperkt als verschillende fabrikanten verschillende vormpjes gebruiken. Ik vind het ergerlijk dat Torx nog steeds niet is doorgedrongen in deze branche, dat zou ideaal zijn.
[...]

Ga ik proberen om in vervolg de PZ2 te gebruiken voor dit type

Juerd schreef op maandag 30 december 2024 @ 20:19:
[...]

Volgens de PDF wel.

3 Nm is heel veel. Daarbij zul je waarschijnlijk je schroevendraaier flink moeten aanduwen, terwijl je 'm kaarsrecht houdt. Schroef niet boven je macht (max. ~schouderhoogte), ga des noods op een krukje staan.

[...]

De andere 2 types in deze meterkast hebben geen probleem met deze 3 Nm. De schroeven zien er ook behoorlijk anders uit.

Juerd schreef op maandag 30 december 2024 @ 20:19:
[...]

In principe niet, en als het wel kan moet je het niet doen. Het ding is getest met een specifieke schroef, met specifiek metaal, de specifieke slijping van het schroefdraad, en de aan- of afwezigheid van specifiek olie of glijmiddel. Als je daar iets aan verandert, krijg je bij hetzelfde moment een andere klemkracht.

Bedankt voor deze info. Met deze info blijf ik er natuurlijk vanaf... Heb je toevallig suggesties om het moment toch volgens specificatie aan te draaien?

[ Voor 59% gewijzigd door Killerbert op 30-12-2024 22:11 ]

[klump4u]

Van 1 fase naar 3 fase all electric.
Vanmorgen heeft mijn schoonzoon bij mijn andere dochter de meterkast verbouwt, ziet er puik uit vind ik.
Meter voor 3 fase is eerder geplaatst door Enexis.

[jadjong]

orf schreef op dinsdag 31 december 2024 @ 18:56:
[...]


Vanaf de hoofdschakelaar gaan al draden naar drie aardleks + nog een aardlekautomaat. Of bedoel je iets anders?

Je hebt toch dit boven de hoofdschakelaar zitten om die te verbinden met twee aardlekautomaten?

[freakaleek]

Hallo allen.

Zelf recent een nieuw-voor-mij huis betrokken, waar de oude bewoners al >20 jaar een peertje bij de voordeur hebben zoals te zien op de foto beneden.
Ik wil dit 'systeem' vervangen voor een degelijke buitenlamp zonder loshangende kroonsteen.

Locatie van de lamp is onder een balkonnetje en daarom niet direct blootgesteld aan regen (en dat is denk ik de reden dat het tot zover goed gaat )

Nu vraag ik mij af hoe dit netjes te doen. Volgens mij zijn er 2 opties:

1. Buitenlasdoos en van daar doorverbinden naar lamp (lasdoos met achterinvoer?)
2. Lamp direct tegen de muur schroeven (met achterinvoer?)

In beide gevallen zit ik met het 'probleem' dat de doorvoer naar lasdoos/lamp niet netjes zal zijn omdat het pijpje stopt in de muur (en er dus losse draden overblijven, zoals te zien op de foto).

Iemand suggestie hoe dit handig aan te pakken wat betreft overgang van muur naar lamp/lasdoos?

[carefree7]

Annuk schreef op maandag 23 december 2024 @ 08:34:
[...]


Het is geen tijd van me verspillen, maar heb natuurlijk ook nog andere dingen van doen

Maar probeer even schematisch alles goed neer te zetten wat je hebt getest en gedaan, dat is voor mij en anderen iets duidelijker.

Oh ik bedoelde niet te impliceren dat je niet snel genoeg antwoordde of iets dergelijks. Ik dacht gewoon dat ik misschien niet voldoende informatie geef, zodat het moeilijk is om me te adviseren.

Dit is dus de samenvatting van wat we weten en getest hebben.

[plag]

Annuk schreef op vrijdag 3 januari 2025 @ 17:29:
[...]


Ik denk 1x 40A automaat

Als ik even naar mezelf kijk + een praktisch ideale situatie kan ik in 40min incl. alle administratieve handelingen klaar zijn met een verzwaring van 1x 25-40A naar 3x 25-63A.

Ik was zelf ook verbaast maar ik heb volgens de beheerder een 1x40A aansluiting maar als ik kijk zie ik toch echt 35A erop staan.

[Ethiron]

Septillion schreef op zaterdag 4 januari 2025 @ 12:27:
@Ethiron Bij PV en meterkast kijken naar je omvormer en echte Watts. Wp boeit dan 0

En qua 3-fase voorbereid doelde ik niet specifiek de PV maar algemeen. Op welke fase je de PV doet boeit een heel stuk minder dan hoe je de grote verbruikers spreid over de fases (incl geen 1-fase kookgroep gebruiken voor je kookplaat).

Ah, check. Als ik dan naar de datasheet van mijn omvormer kijk lijkt het hoe dan ook >16A te zijn, dus dan is de remautomaat nog wel nodig.

[Bobo89]

Ik heb een vraagje aan de experts hier, ik zie in de Tibber app bij fasebelasting dat deze af en toe overbelast zou zijn. De hoofdzekering staat daar nu ingesteld op 40 A.
Het gaat om een 1 fase aansluiting, dit is hoe de groepenkast er nu uit ziet.



Is het wijs om over te gaan naar een 3 fase aansluiting? Geen laadpaal, verder wel all-elektric, met grootverbruikers zoals warmtepompboiler, lucht-lucht warmtepomp, dubbele ovens.

[Bobo89]

timovd schreef op zondag 5 januari 2025 @ 16:07:
@Bobo89 in theorie heb je met 3x25A meer tot je beschikking dan met 1x40A, maar dat betekent dat je heel goed moet nadenken over faseverseling.
Is dit je hele kast? Ik mis namelijk een hoofdschakelaar. Of heb je een automaat van de netbeheerder?
Is de C40 een remautomaat voor de PV? Ondanks dat er Chinees spul in is gezet door de installateur, is dit netjes gedaan.
Ik tel 2 ALS's. Dat is wel erg weinig voor zoveel groepen. Zit niet allemaal achter een ALS? De kookgroep (18, 19) moet je dan ook verdelen over 2 fasen.
Is de beltrafo afgezekerd op 25A?

Tibber geeft nu af en toe 42 of 43 A aan, in hoeverre is dat een probleem.

Met hoofdschakelaar bedoel je deze denk ik?


Die c40 is geplaatst destijds om de omvormer van de zonnepanelen aan te sluiten op de wasmachine aansluiting. Heb begrepen dat dat nu niet meer zo zou mogen?

2 ALS's inderdaad, dat zouden er dus eigenlijk meer moeten zijn?
Die beltrafo staat uit, gebruiken we niet meer.

[DiggerStubble]

Een klein restant ontleed van wat is overgebleven nadat, na verzwaring naar 3 fases, bleek dat 1 van de 3 fases geen spanning had. V - VMvKhsas 0,6/1kV - 4x150 + 4x6 + sas50 (zo’n soort https://www.tkf.nl/nl/187052).

[Vliegvlug]

Raven schreef op woensdag 8 januari 2025 @ 06:17:
[...]

Gat bovenin het opbouw stopcontact, daar de kabel van de ventilatiebox in, dus letterlijk achter het stopcontact aangesloten i.p.v. met een stekker op de voorkant.

Een opbouw stopcontact heeft daar (volgens mij) niet de ruimte voor, er zit geen inbouwdoos achter waar ik 'm in zou kunnen proppen.

Het probleem is in dat geval dat als ik de ventilatie in de groepenkast uit wil zetten (bijv. we zitten hier regelmatig in de stank wegens houtstook of geluidsoverlast en nachtrust), de helft van de woning mee gaat en dan heb ik het alleen over dat specifieke component van de ventilatie.

Dan zou ik het opbouwstopcontact gewoon vervangen door een opbouwstopcontact met schakelaar:

Dan kan je de schakelaar gebruiken om de MV box uit en aan te zetten en mogelijk heb je dan ook nog net genoeg ruimte voor de Shelly energie meter.

‘s Nachts je mechanische ventilatiesysteem uitzetten is trouwens geen goed idee. Deze moet eigenlijk altijd draaien.

Uit je eerdere linkjes van de ClimaRad producten haal ik dat er beneden in de woonkamer een stand-alone WTW box komt en dat de box boven zorgt voor afzuiging in de natte ruimtes waarbij de frisse lucht moet komen van roosters boven de ramen in de slaapkamers.

In dat geval is het gewoon een kwestie van het rooster in de betreffende slaapkamer dichtzetten bij stankoverlast en hoeft niet de hele ventilatie box uit.
Maar doe dat rooster in je slaapkamer zo min mogelijk dicht in de nacht.

[elektriekert]

Heeft iemand nog tips om de M25 gaten uit een Eaton Systeem 55 makkelijk weg te halen?

Ik kan me vaag herinneren dat ik 4 jaar geleden een paar kleinere gaten in het 'uitbreek' rondje had geboord om er vervolgens met een waterpomptang de rest eruit te breken.

Ik vermoed dat met een goede schroevendraaier en een hamer een paar keer tikken ook zou lukken maar ik wil niet meer afbreken dan nodig.
Een tik tussen die 2 opstaande randjes

[MarkyB]

In 2014 was dit de vintage meterkast toen ik nog nergens verstand van had qua elektra.


Daarna kwam er in 2023 een PV installatie op het dak waar ik samen met iemand de groepenkast heb vervangen voor onderstaand exemplaar met gelijktijdig een uitbreiding van 1 naar 3 fasen.


Dit jaar staat er een nieuwe keuken op de planning met een elektrisch fornuis en een aparte groep voor de oven. Dat ging niet passen in de vernieuwde kast dus heb ik een nieuwe kast gekocht van Hager waar alles wél in past. En gelijk rekening gehouden als er ooit een elektrische auto mocht komen, er is nog ruimte voor een krachtgroep voor een auto lader

Omdat ik deze vervanging helemaal zelf ging doen heb ik ruim de tijd genomen om de meterkast helemaal netjes te maken en overbodige lassen en leidingen te verwijderen. Ik moest 2x nieuwe draden trekken omdat ze te kort waren om rechtstreeks in de groepenkast aan te sluiten, maar ik ben erg blij met het eindresultaat!

[True]

Had vandaag een klusje bij de grootouders van mijn vrouw. Ze roken al een tijdje (meerdere keren verschillende dagen) een brandlucht en konden dit niet plaatsen. Toevallig zag mevrouw des huizes een vlammetje terwijl ze op de zolder was (dat was van een handleiding die dubbelgevouwen tussen de WCD en het schuine dak zat geklemd). Ze heeft toen de wasmachine losgekoppeld van de tweede aansluiting (die niet zwart is).

Ik had gezegd dat ik het wel zou oplossen wat ik vandaag gedaan heb, tijdens demonteren bleek dat de nul volledig door was. Iemand een idee waar dit door komt?
Ik denk dat het een slecht contact was tussen de nul-aansluiting op de rechter WCD en de linker WCD hierdoor een hoge contactweerstand en warmteontwikkeling. Het groene lijkt mij koperoxidatie, komt dat ook door warmteontwikkeling of is dat (ooit) water geweest?

Als oplossing heb ik zo'n 15 centimeter verderop de buis doorgesneden, de aders waren daar nog goed. Flink voor het gesmolten/verbrandde deel aders afgeknipt en een nieuwe WCD geplaatst (die ABB Haf Hafobox 3611 + WCD opbouw combi). Ondanks het feit dat bij demontage leek alsof de nul volledig door was, had ik nog wel een stroomkring voor demonteren.

opbouw wcd doorgebrand

[MarkyB]

Vliegvlug schreef op zondag 12 januari 2025 @ 09:47:
[...]

Ziet er netjes uit maar valt me wel op dat het lijkt er een half open kabelgoot tussen meterbord en groepenkast zit.
Ik dacht begrepen te hebben dat de groepenkast altijd direct op het meterbord moest aansluiten of dat er wel een verbindingskastje tussen kon maar dat die wel volledig afgesloten moet zijn.

Kan zijn dat de voorkant van de kabelgoot over een dicht kastje loopt wat er nog onder zit maar als het enkel die goot is vraag ik me af of dit zo mag.
Ik tag @Annuk even, dacht dat hij zelf bij een netbeheerder werkt en dit soort aansluitingen plaatst of er op zijn minst veel vanaf weet.

Scherp! De kabelgoot loopt links en rechts TOT het meterbord, alleen de deksel loopt er overheen om een UTP kabel te verbergen. Het is niet zo dat er ruimte zit tussen het meterbord en de groepenkast.

[eatme]

Ik heb pas mijn keuken opgeknapt en hierbij heb ik 2 dubbele inbouwdozen (ABB H251) in de muur geboord en met cement vastgezet. Nadat er gestuct en geverfd is blijkt dat één van de 2 dozen niet helemaal waterpas zit. De schroeven zitten boven/onder in plaats van links-rechts zonder draaibare ring, zodat ik de hoogte van de WCD's niet kan stellen. Heeft iemand hier een goede truc/oplossing voor? Liefst zonder de doos uit te breken en hoger te zetten

Het gaat om deze dozen

[ Voor 22% gewijzigd door eatme op 14-01-2025 08:21 ]

[Tanuki]

Ik heb eindelijk nieuwe zonnepanelen. Super fijn!

Meterkast voorheen:


Meterkast na:


Nu begin ik me toch een aantal dingen af te vragen; situatie voorheen was relatief simpel. Hoofdschakelaar => kWh meter voor het huis => alle aardlekautomaten. En dan zat de b16 1f automaat (de Teco op de foto, helemaal rechts in de rechterkast) achter een van de aardlekschakelaars.

De nieuwe situatie lijkt wat complexer: Er is gekozen om de aardlekautomaat voor de zonnepanelen (nieuw geplaatst) af te takken vanaf de hoofdschakelaar.

Dus nu is het:
Hoofdschakelaar =>
1. Aardlekautomaat zonnepanelen 3f => kWh meter 3f = zonnepanelen
2. kWh meter 3f => "rest van het huis"

Nu gaat dus de oude kWh meter niet meer alles meten. In feite doet mijn energiemeter van Enexis dit ook al natuurlijk.

De vragen:
1. Klopt deze setup zo? Of moet ik dat toch anders willen?
2. Zijn er mensen met een Growatt omvormer? Want daar kun je namelijk ook een kWh meter (modbus of ct klemmen) koppelen, om de omvormer op de hoogte te stellen van het verbruik / teruglevering. Het lijkt erop(?) dat die kWh meter ook de zonnepanelen "achter zich" moet hebben, wat nu dus niet het geval is.
3. Is er een betere manier om dit aan te sluiten?

[Bensherman]

Ik ben bezig met een pv verdeler te plaatsen. Ik wil mijn pv panelen uitbreiden en geen extra kabel trekken. Nu heb ik een pv verdeler gekocht maar er zit geen aansluitschema bij.

Volgens mij komt de kabel van de omvormer bovenin de middelste zekering. Links blauw en rechts bruin.

Onderin de kabel vanuit de bestaande groep. Ook links blauw en rechts bruin.

Vanuit de onderste kabel de geel/groene naar de aarde linksboven. En daarop ook de omvormer aardkabel. Alleen moet de aarde vanuit de wcd dan ook met de aarde links verbonden worden?

Alvast bedankt

[Bensherman]

Out.of.Control schreef op dinsdag 14 januari 2025 @ 19:11:
[...]


Het lijkt erop dat er rechtsboven een klein aardrailtje zit, waar ook de aarde van de wcd al op is aangesloten.
Daarop moet dan ook de aarde van de voedende kabel en van de omvormer op worden aangesloten.

Ja klopt, alleen zit hij zowel links als rechts…ik zou denken dat ik nog een draadje tussen beide moet maken zodat ze allemaal connecten zeg maar.

[Bensherman]

Septillion schreef op dinsdag 14 januari 2025 @ 19:35:
@Bensherman Correct, alleen zelf geen van van gedeelde aardlekschakelaar. En de omvormer moet dus ook overweg kunnen met 30mA.

Daarnaast moet de boel beneden dus ook wel op orde zijn. Dus is alles beetje up to date? Aardlekschakelaars overal? En indien 1x40A netaansluiting, remautomaat aanwezig?

Wat bedoel je met “alleen geen van van gedeelde aardlekschakelaar?

Huis is uit 2005, lijkt me prima.
De omvormer staat hieronder….

[Bensherman]

Heb het nu zo opgelost.

[Xander]

Bensherman schreef op dinsdag 14 januari 2025 @ 20:38:
[Afbeelding]

Heb het nu zo opgelost.

Deze aardlekautomaten zijn waarschijnlijk unidirectioneel.



Te zien aan de pijlen die bij de contacten staan. Mits jij inderdaad dezelfde hebt dan.

Voor PV mag je alleen bidirectionele aardlekautomaten gebruiken. In het vorige deel van deze topicreeks is daarveel over geschreven, bijvoorbeeld: Juerd in "Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 2"

[Bensherman]

Xander schreef op dinsdag 14 januari 2025 @ 21:05:
[...]


Deze aardlekautomaten zijn waarschijnlijk unidirectioneel.

[Afbeelding]

Te zien aan de pijlen die bij de contacten staan. Mits jij inderdaad dezelfde hebt dan.

Voor PV mag je alleen bidirectionele aardlekautomaten gebruiken. In het vorige deel van deze topicreeks is daarveel over geschreven, bijvoorbeeld: Juerd in "Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 2"

Ik zie alleen pijlen naar 2 kanten op de schakelaar staan bij mij.

[ Voor 31% gewijzigd door Bensherman op 14-01-2025 21:50 ]

[Xander]

Bensherman schreef op dinsdag 14 januari 2025 @ 22:08:
[...]


Ah ok…dacht dat je het over “mijn” kast had. 👍

Ja dit is toch jouw kast?



Achter die aardlekautomaten mag je dus (hoogstwaarschijnlijk, als ik de goede voor me heb) geen PV aansluiten. Ook niet met een PV-verdeler ertussen.

[ Voor 12% gewijzigd door Xander op 15-01-2025 11:01 ]

[Penait1]

Binnenkort gaan wij verhuizen en laten we een nieuwe keuken plaatsen waarvoor we een nieuwe groep nodig hebben, huidige situatie is gas. Volgens mij is er echter geen ruimte meer hiervoor in de groepenkast. Zou dat makkelijk in een apart kastje kunnen net als de zonnepanelen of moet de groepenkast hiervoor vervangen worden? Dat zou mij wel een uitdaging lijken want op de gebruikelijke plek tussen de leidingen uit het plafond en de meter is weinig verticale ruimte. De dikke grijze buis die naar beneden loopt links van de meter is volgens mij van de laadpaal maar daar is in theorie nog wel plek.

De foto is helaas een beetje wazig.

Members only:

Alleen zichtbaar voor ingelogde gebruikers. Inloggen

[ Voor 6% gewijzigd door Penait1 op 17-01-2025 09:17 ]

[Remtronica]

Kwam in ons huis een oude inbouwdoos tegen met vermoedelijk een oude kabel erin. Weet iemand of dit een oude coax kabel oid met connector is?

[codys]

Korte vraag over mijn groepenkast (ik hoop dat dit de goede plek is): Ik wil een aantal oude smeltzekeringhouders vervangen door modernere automaten. Bij de meeste is aan de onderzijde een lip zichtbaar waarmee de houder gemakkelijk vsn de DIN rail kan halen, maar bij een viertal zie ik niets. Zit deze verborgen of is er een speciaal stukje gereedschap nodig om de houders te verwijderen? Ik wil weten waar ik aan toe ben voordat ik alles los ga gooien. Zie ook bijgevoegde foto van de vier houders (van onderen gefotografeerd).

[Brent]

Als jullie dit zien ...



... denken jullie dan ook: die derde fasedraad is wss ongebruikt? (Ja, al die groepen zijn 1 fase)

[ Voor 5% gewijzigd door Brent op 20-01-2025 17:02 ]

[Killerbert]

rogervdh schreef op zaterdag 11 januari 2025 @ 16:41:
Weet iemand of er kWh meters bestaan met ingebouwde kalender, waarbij het verbruik vervolgens ook op jaarbasis weergegeven kan worden op het display? De kWh meter moet volledig standalone werken, zonder enige connectiviteit (dus Homewizard etc. valt daarmee af). Ik heb al gezocht, maar volgens mij bestaat zoiets niet? Bij mij thuis heb ik Homewizard operationeel, maar bij deze toepassing/locatie is geen Internet voorhanden.

Al even geleden dat je dit heb gepost, maar mag ik vragen wat je precies wilt meten?

Als je het energieverbruik per dag of maand wilt bijhouden, kan Enelogic een handige oplossing zijn. Je hoeft alleen maar een account aan te maken, waarna de netbeheerder automatisch de energiegegevens (zoals het verbruik en de meterstanden) naar Enelogic stuurt. Deze gegevens kun je vervolgens eenvoudig inzien via de Enelogic-website of -app, zonder dat je een internetverbinding of extra apparatuur nodig hebt. Zo kun je je verbruik op een overzichtelijke manier monitoren.

Hieronder een voorbeeld vanaf de website. Begin en eind meterstanden zijn even weg gehaald:

[Brent]

PotatoChip schreef op maandag 20 januari 2025 @ 17:08:
[...]


Tis een 4 polige aardlek... Dus tis maar net hoe het intern bedraad is.

Xander schreef op maandag 20 januari 2025 @ 17:09:
[...]

Nee, ik denk dat achter beide 4-polige aardlekschakelaars alle 3 de fasen worden gebruikt.

Goed opgemerkt, ik had de 4 op de aardlek gemist.

Ik heb een offerte voor een upgrade. n.a.v. het gaan plaatsen van 2 krachtgroepen (1x panelen, 1x kookplaat, tzt wss meer) en de beperkte ruimte nu. Dit heb ik binnen, lijkt me best scherp als alle groepen idd vervangen worden:



Wat denken jullie? Op zich wilde ik evt het plaatsen van de 3-fasen groep voor de kookplaat zelf proberen, maar omdat spanningsloos-zegelrecht niet kan, denk ik er toch aan het maar aan de pro over te laten. Hoe kan ik echter het beste een extra ader trekken zodat die er ligt voor de upgrade? Zal ik toch eea moeten afkoppelen en van de groep moeten halen.

[Serpz0r]

Serpz0r schreef op dinsdag 21 januari 2025 @ 10:38:
[...]


Toch raar, in je offerte staat wel degelijk 3P+N oftewel 3 fasen en nul.
Maar ook de krachtautomaat voor je panelen staat er niet bij, dus hij zal nog duurder worden.

Beter laat je een elektra bedrijf met zegelrecht komen, die kan ook een kast voor je bestellen (met eventueel groothandels korting) ben je misschien in totaal hetzelfde kwijt.

Als je hem dan toch zelf gaat bestellen, voor 250 minder zou ik dit bij Elektramat bestellen:

[SBL]

Ik heb een vraag, hoop dat jullie mee willen kijken:
er komt een 11kW laadpaal (aanpassing meterkast niet door mij)
daarvoor komt er een 3 fasen aansluiting (door Enexis)

Daarvoor wil ik mijn groepenkast aanpassen, vooral qua bedrading.
Ik ga 6mm VDS (soepele) draad gebruiken, met adereindhulzen (dus netter dan wat zonnepaneelinstallateur heeft gedaan).
Timing:
Groepenkast aanpassen voor Enexis komt: tijdelijk kamrail over 3fasen van hoofdschakelaar die door Enexis dan kan worden verwijderd. (deze?: https://www.groepenkastcompleet.nl/kamrail-sep-3-pins-grijs)
Verdeling over fasen:
Groep van 4 automaten linksboven wil ik verdelen over fase1 en fase2, dus huidige kamrails eraf.
Aardlek:
Voor elke fase wil ik een aparte ALS. Ik wil er een 63A 2P ALS bijplaatsen voor fase1. 63A omdat ook de zonnepanelen-automaat op deze fase zit. (deze: https://www.groepenkastco...akelaar-gacia-63A-30ma-2p)
Als voorbereiding op de 3fase laadpaal-aansluiting, wil ik op fase1 en N van de hoofdschakelaar 3voudige aftakblokken zetten. (https://www.groepenkastco...ftakklem-sep-grijs-3x16mm)

Wat zouden jullie anders doen? Hebben jullie verder advies?
Foto van huidige situatie (niet door mij aangelegd) met plan voor aanpassing:

[Annuk]

SBL schreef op woensdag 22 januari 2025 @ 15:58:
[...]

Die 500mA had ik niet gezien; had alleen bij rechter gelezen en dacht dat ze gelijk waren. Dank!
Dan worden het 3 nieuwe ALS. Dat kunnen voor fase2 en fase3 dan 40A 2P 30mA worden toch, want zon op fase1 zorgt hier niet voor verhoogde stroom?!
Qua merk heeft het geen voordeel om overal Gacia te gebruiken? Dan kan ik een ander merk kiezen.

Nee Gacia (& Emat/Chint/Sep) zijn allen B/C keuze merken, wat @Trilliwilli al zegt pak een van de merken als ABB/Eaton/Hager of Schneider, dan heb je tenminste een algemeen bekend A-merk.

Heb even een grof ideetje voor je uitgewerkt, maar geef even uitgewerkt aan hoeveel groepen en wat je nodig bent, kunnen we je hier een paar voorbeelden geven.

[Lord Anubis]

Moet bij iemand een groepenkast gaan renoveren en ben nu een bestellijst aanmaken.


Een en ander gesmolten o.a. de houder van een 4p Aansluitblok. Nu voorlopig omzeilt zodat er licht is en wat automaten vervangen.

Weet iemand of er ergens het oude model ABB Haf basisrek 1 rij te bestellen is? Bij vunderinck en elektramat zie ik alleen de nieuwe en zo te zien gaan die niet passen, of weet iemand of ze wel passen.

Twee vragen over adereindhulzen; heb 6mm2 hulzen , maar bij twee ABB bestaande en drie nieuwe ABB automaten ( zitten op een andere rij ) wil ik kijken naar 2 stuks twee polig kamrail om te gebruiken en bij de andere 2x drie polige kamrail, maar in beide rijen moet er in 1 automaat aders van 6mm2 met adereindhuls komen. Gaat dat werken; verdringen de kapjes elkaar?

Als ik een dubbele (twin) adereindhuls neem voor 2x 6mm2 aders welke maat twin huls moet er gebruikt worden? Enkele 6mm hulzen zat gebruikt maar nooit dubbele.


@Xander Aanvulling ABB HAF kast basisboard - de onderkant heeft dat groene omcirkelde deel.

[ Voor 12% gewijzigd door Lord Anubis op 22-01-2025 18:29 ]

[carefree7]

grlk schreef op woensdag 22 januari 2025 @ 18:30:
[...]

Hoe heb je gemeten of de aarding werkt? Waar krijgt het stopcontact zijn voeding vandaan? Daar zou de aarde ook vandaan moeten komen.

Als ik het goed begrijp moet de bruine draad naar de massapin ~230V zijn en de neutrale draad naar de massapin niets. In mijn geval geven beide scenario's ~6V aan.

Lord Anubis schreef op woensdag 22 januari 2025 @ 18:33:
[...]

Kan zeker, maar gaf alleen aan wat een volgende stap kon zijn.
Anders wordt het uitzoeken waar de andere aders vandaan komen en of daar er een aarde draad bij loopt; eigenlijk zoals grik schreef.

Oké, naast het stopcontact aan het plafond zitten 3 kleine 3W plafondlampen, dus ik besloot het plafond open te maken en te kijken.

Ik had niet verwacht dat ik zoveel spullen zou zien. Ik zie ook een zwarte losgekoppelde draad en een geel/groene. Is het veilig om geel/groen te verbinden met de rest van de aardedraden om te zien of dit het probleem verhelpt?

Oh en volgens mij zie ik ook aardedraden! Dus je had gelijk.

[carefree7]

In het plafond van mijn badkamer heeft een van de lasdozen waar alles op aangesloten wordt geen afdekking met schroeven en lijkt zelfs niet verwijderd te kunnen worden. Het plastic waar de kabels op aansluiten gaat er helemaal omheen dus het lijkt er niet op dat iemand hier ooit van onderaf bij heeft gekund. Is het mogelijk dat het van bovenaf bereikbaar is, ook al zitten alle kabels beneden?

Iemand een idee hoe ik dit kan openen zonder alles te beschadigen?

[Ethiron]

Ha Tweakers,

De afgelopen weken heb ik meerdere lossen vragen gesteld in dit topic. Nu komt het allemaal samen en sta ik op het punt om een bestelling te plaatsen bij Sander Vunderink. Maar ik hoor graag nog jullie feedback.

Waar om gaat is dat ik de volgende zaken wil verrichten:

• Extra HLD33 plaatsen, links van mijn bestaande HLD33 om ruimte te creëren voor de toekomst
• Hoofdschakelaar alvast vervangen voor een 3F variant, om voorbereid te zijn op een omzetting (nog geen concrete plannen voor)
• 1-fase busboard alvast vervangen voor de 3-fase, 3 ALS variant
• PV aardlekautomaat en remautomaat vervangen voor ABB componenten en in de ABB kast monteren
• Aardlekautomaat voor airco installeren
• Aardlekautomaat voor buitengroep installeren
• Leidingwerk in de meterkast fatsoeneren en deels onder invoeren in de nieuwe HLD33

Dit is mijn huidige groepenkast:



EN dit is mijn plan:



Let op: type hoofdschakelaar, remautomaat en aardlekautomaten in de afbeelding zijn niet de juiste, omdat die niet voorkomen in de generator. Ik wil deze hoofdschakelaar kopen.

Qua bedrading heb ik het volgende in gedachten:

1. Vanuit de hoofdschakelaar vanaf 1 fase en nul met 6mm draad naar de PV aardlekautomaat
2. Vanuit de hoofdschakelaar de fase met PV met 6mm draad naar de remautomaat en vandaar naar één van de ALS'en
3. Vanuit de hoofdschakelaar de overige 2 fasen met 6mm draad direct op de andere 2 ALS'en
4. Vanuit de remautomaat 1 fase naar een verdeelblokje in de linkerkast
5. Vanuit de overige 2 ALS'en de andere 2 fasen naar verdeelblokjes in de linkerkast
6. Vanuit de hoofdschakelaar de nul naar een verdeelblokje in de linkerkast
7. Vanaf de verdeelblokjes, afhankelijk van de faseverdeling, de componenten in de linkerkast voeden

Wat vinden jullie van deze aanpak?

Punten waar ik al van op de hoogte ben:

1. Ja, er zit nog een fornuisgroep in. Die blijft voorlopig ook nog; die automaat wil ik pas vervangen tegen de tijd dat ik echt naar 3-fasen ga (nog niet concreet op de planning).
2. Idem dito voor elektrisch rijden: nu nog niet in scope, maar voldoende ruimte voor in de toekomst.
3. Beltrafo ontbreekt in de afbeelding, maar komt er wel in.
4. Ik weet dat men geen enorme fan is van busboards, maar omdat alle automaten al busboard varianten zijn die pas een jaar oud zijn, vervang ik die liever niet. Er moet dus gewisseld worden naar een 3-fasen busboard.

Waar ik nog even mee worstel, is dat er verschillende lijnen van ABB nu door elkaar worden gebruikt. Volgens mij maakt dat het lastig om compatibele kamrails te vinden. Klopt dat? Vandaar dat ik namelijk alles bedraad (behalve het busboard).

En welke kamrail heb ik nodig om de hoofdschakelaar tijdelijk aan de onderkant door te verbinden?

Dit is mijn winkelmandje bij Sander Vunderink: https://www.sandervunderi...3e9e397a2da1045182fef4a6b

Onwijs bedankt voor jullie feedback!

[ Voor 3% gewijzigd door Ethiron op 24-01-2025 14:39 ]

[Routepr0bleem]

Goedendag,

Ik wil 2 wandlampen aansluiten bij ons in de badkamer. Er zijn 2 van deze punten ik wil de tegel niet boren. Hoe kan ik hier 2 lampen monteren zonder te boren zonde van de tegels namelijk.