Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3

[Lord Anubis]

habbekrats schreef op zondag 26 juli 2026 @ 13:01:
[...]

En hoeveel inductie zou dat zijn, 30 jaar krulletjes gemaakt en nooit problemen mee gehad.

Onbelangrijk dat iets voor jou nooit problemen gaf. Dat heet voortschrijdend inzicht.
SEP als merk of bv een bfr als zekering vervanger kan ook jaren goed werken.

Soms zie je een ader door de/een lus lopen, bij veel stroom door de geluste ader dan nog onbelangrijk? Geen temperatuur verhoging mogelijk?

[habbekrats]

Lord Anubis schreef op zondag 26 juli 2026 @ 13:00:
Nu zelf een vraag, ze hebben hier een slimme meter geplaatst en had al een 3f schakelaar geplaatst ivm 3f aanvraag. Was niet in de buurt maar wilde wat veranderen om een extra alamat plaatsen en zag het volgende:

Nieuwe kabel van straat naar MK. Van af de hoofdautomaat naar de s-meter en tot mijn nieuwe 3f schakelaar hebben ze de oude kleuren aders gebruikt; grijs rood en zwart, terwijl het straat deel en nieuwe deel al g/g, bl, zw. br en grijs heeft. De woning zelf heeft bv deels oude kleuren maar wil dat nog vervangen.

Moet de Netbeheerder dat niet corrigeren dat van rond de meter? Ziet er raar uit, grijs als aarde met g/g en grijs als 1 mogelijke fase draad. Ze lopen in het onderste deel van de kast alledrie naast elkaar. Maf toch. Wil hun niet onnodig aanschrijven.

Normaal is de (huis) eigenaar verantwoordelijk voor de bedrading van de meter naar de hoofdschakelaar . Ik had het wel netjes gevonden als na een renovatie van de HAK dit meegenomen wordt. Netbeheerder kabels hebben wat afwijkende kleuren ook afhankelijk van de ouderdom en regio. L1/2/3 zijn vaak rood/geel/blauw nul soms zwart of nieuwer wel groen/geel of blauw/geel. GPLK ken ik alleen rood/wit/blauw en nul =zwart.

[Lord Anubis]

habbekrats schreef op zondag 26 juli 2026 @ 13:10:
[...]

Normaal is de (huis) eigenaar verantwoordelijk voor de bedrading van de meter naar de hoofdschakelaar . Ik had het wel netjes gevonden als na een renovatie van de HAK dit meegenomen wordt. Netbeheerder kabels hebben wat afwijkende kleuren ook afhankelijk van de ouderdom en regio. L1/2/3 zijn vaak rood/geel/blauw nul soms zwart of nieuwer wel groen/geel of blauw/geel. GPLK ken ik alleen rood/wit/blauw en nul =zwart.

Daar ging ik ook vanuit maar ze hebben de oude aders gebruikt. Zitten ook wat verkleuringen/dunner op oude bochten die recht gebogen zijn.

Probleem ( oke geen werkelijk probleem) is dat ze in eerste instantie zelfs mijn schakelaar kastje verzegeld hadden. Maar wel een probleem is uiteraard dat de gehele s-meter muurplaat/kast verzegeld is, dus kan zelf het niet corrigeren of aanpassen. Er zitten maar liefst 5 zegels op. Grootverbruikers?

[Annuk]

@Lord Anubis @habbekrats
Normale kleuren voor netbeheerders zijn inderdaad rood/geel/blauw voor fase 1 t/m 3 en blauw/geel als nul/pen.
Daar wordt (volgens de normen) nooit groen/geel voor gebruikt in kabel van netbeheerders.
Ook al jaren in GPLK met diezelfde kleuren.

Maar er zijn zeker her en der afwijkende kabels in omloop, hetzij door gebrek aan juiste leveranties des tijds.
B.v. 3xzwart + blauw (of blauw/geel) maar ook wel kabels met br/zw/gr + bl (installatie kleuren).

[Lord Anubis]

@Annuk Maar ik neem aan dat je spreekt tot aan de meter of op z’n minst tot de hoofdautomaat. Achter de meter zou, lijkt mij vanwege meter vernieuwing/renovatie de norm kleuren gebruikt moeten worden die in een ‘moderne’ huis installatie thuis horen. Vanwege de zegels kan een huis eigenaar of installateur zonder zegelrechten eigenlijk nooit dat deel renoveren.

[peterpv]

Lord Anubis schreef op zondag 26 juli 2026 @ 12:46:
Krullen zijn eigenlijk niet goed, wekken inductie op.

Inductie wordt niet opgewekt, een stuk draad (opgerold of niet) heeft een inductie, ongeveer 1 nH per millimeter. Op de 50 Hz netspanning is deze inductie compleet irrelevant.
Er bestaat ook magnetische koppeling tussen spoelen maar ook hier: doet niks op 50 Hz.

Wat wel van belang is en waarom krullen worden afgeraden is de warmte ontwikkeling.
Als er lange tijd een grote stroom door een krul loopt wordt deze (te) warm. Vanwege het opkrullen kan de warmte niet weg en zou de temperatuur zo hoog op kunnen lopen dat de isolatie smelt.
Een verlengsnoer op een (oprol) haspel moet je ook altijd volledig uitrollen (wanneer er een grote stroom doorheen gaat) om dezelfde reden: warmteontwikkeling in de kabel.

[ Voor 5% gewijzigd door peterpv op 26-07-2026 13:48 ]

[No Ip for you]

linkdrops zijn ongewenst

[ Voor 89% gewijzigd door teacher op 26-07-2026 17:04 ]

[Annuk]

Lord Anubis schreef op zondag 26 juli 2026 @ 13:40:
@Annuk Maar ik neem aan dat je spreekt tot aan de meter of op z’n minst tot de hoofdautomaat.

Nee de kleuren van de kabels die in de grond liggen.
De kleuren van/naar de meter naar boven zijn modern gezien 3x zwart + blauw voor de nul, of soms zijn er (al) setjes met bruin/zwart/grijs + blauw voor het deel vanaf de meter naar de HS.

Achter de meter zou, lijkt mij vanwege meter vernieuwing/renovatie de norm kleuren gebruikt moeten worden die in een ‘moderne’ huis installatie thuis horen. Vanwege de zegels kan een huis eigenaar of installateur zonder zegelrechten eigenlijk nooit dat deel renoveren.

Is geen eis, doe het persoonlijk veelal wel maar het moet niet.
Dat zal je echt met de (monteur van) netbeheerder of een installateur met zegelrecht moeten regelen om dit aangepast te krijgen.

netbeheerder heeft in principe weinig tot niets met de NEN1010 (en dien kleuren) van doen en het aansluiten op/van de hoofdschakelaar van de klant is officieel gezien een grijs gebied zelfs

[peterpv]

jacovn schreef op zondag 26 juli 2026 @ 14:59:
Ook blijft hij stug vasthouden aan losse aardlek automaten en losse zekering automaten. Is dat niet een beetje achterhaald ?

"Vroeger" (lang geleden) waren er geen alamat (aardlek automaat + installatie automaat) in één dus zat je vast aan losse aardlek en losse zekeringautomaat.
Tegenwoordig heb je de keuze. Het hangt er dus vanaf wat je voorkeur is.
Alleen alamats gebruiken zou duurder uit kunnen pakken omdat je tot 4 installatieautomaten (groepen) achter één aardlek automaat mag hangen (ik ga er even vanuit dat 1 aardlek + 4 zekeringautomaten goedkoper is dan 4 alamats).
Alleen alamats gebruiken zou meer ruimte in de groepenkast kunnen innemen omdat alamats meestal twee slots nodig hebben en installatieautomaten maar één.
Als je maar weinig groepen hebt kan alleen alamats gebruiken voordeel hebben.

[ Voor 5% gewijzigd door peterpv op 26-07-2026 15:18 ]

[Freeaqingme]

Lord Anubis schreef op zondag 26 juli 2026 @ 12:46:
Krullen zijn eigenlijk niet goed, wekken inductie op.

Over die inductie; als je de nul in dezelfde richting krult als de fase, heft dat dan die inductie niet op? Tuurlijk blijft het argument van de warmteontwikkeling overeind, maar denk dat de inductiestromen geen probleem zijn als de nul in dezelfde richting gekruld wordt.

[habbekrats]

peterpv schreef op zondag 26 juli 2026 @ 13:47:
[...]

Inductie wordt niet opgewekt, een stuk draad (opgerold of niet) heeft een inductie, ongeveer 1 nH per millimeter. Op de 50 Hz netspanning is deze inductie compleet irrelevant.
Er bestaat ook magnetische koppeling tussen spoelen maar ook hier: doet niks op 50 Hz.

Wat wel van belang is en waarom krullen worden afgeraden is de warmte ontwikkeling.
Als er lange tijd een grote stroom door een krul loopt wordt deze (te) warm. Vanwege het opkrullen kan de warmte niet weg en zou de temperatuur zo hoog op kunnen lopen dat de isolatie smelt.
Een verlengsnoer op een (oprol) haspel moet je ook altijd volledig uitrollen (wanneer er een grote stroom doorheen gaat) om dezelfde reden: warmteontwikkeling in de kabel.

Ik rolde ook geen 2 meter op natuurlijk max 1 lus en dat wordt echt niet warmer dan 1 gevouwen overlengte. Staat ook nergens in de NEN1010.

[No Ip for you]

nee, zo communiceren we niet op tweakers.

[ Voor 91% gewijzigd door teacher op 26-07-2026 17:04 ]

[DoMoFo]

peterpv schreef op zondag 26 juli 2026 @ 15:17:
[...]

Alleen alamats gebruiken zou meer ruimte in de groepenkast kunnen innemen omdat alamats meestal twee slots nodig hebben en installatieautomaten maar één.

Ik vind dit zo'n mooie optie: B16, 30mA in 1 module:

https://new.abb.com/products/nl/2CSR255163R1165/ds301c-b16-a30

Als ik ooit een nieuwe kast moest bouwen (en in het verlengde van eerdere bus board posts), zou ik er 12 op een rij gooien met bijbehorende kam ipv. 3x ALS + 12x Eindgroep. Behalve de individuele aardlek isolatie ook nog eens 6 modules vrij.

[jacovn]

DoMoFo schreef op zondag 26 juli 2026 @ 19:16:
[...]

Ik vind dit zo'n mooie optie: B16, 30mA in 1 module:

https://new.abb.com/products/nl/2CSR255163R1165/ds301c-b16-a30

Als ik ooit een nieuwe kast moest bouwen (en in het verlengde van eerdere bus board posts), zou ik er 12 op een rij gooien met bijbehorende kam ipv. 3x ALS + 12x Eindgroep. Behalve de individuele aardlek isolatie ook nog eens 6 modules vrij.

De planning voor ons is 3 x 8 alamats 1 fase en 6 x 3 fase alamats. En in totaal 16 modbus meters. Daar is ruimte genoeg voor mede door het verdwijnen van de aardlek modules.

[DoMoFo]

Annuk schreef op zondag 26 juli 2026 @ 10:20:
[...]

Dan zou ik als "hoofdschakelaar" voor je naar je omvormer gaat bv een C25A zekeringautomaat plaatsen, en dan bij de retour je kast weer in een normale hoofdschakelaar 63A.
En mogelijk bij je omvormer nog een beveiliging toepassen in de vorm van een zekeringautomaat van 25A (netbeheerder) + de max waarde die je omvormer kan doen. Dus b.v. een C40A of C50A zekeringautomaat.

Dit is volgens mij "het" perfecte plaatje, ik heb dit zo in mijn situatie (mede dankzij tweakers NTS & pvr):

3x C25A (NET) ---> HS ---> C25A, 300mA Selectief (Alamat) ---> Van Groepenkast naar Verdeler ---> Werkschakelaar ---> Omvormer (25A + 7A Extra) ---> C32A, 300mA Selectief (Alamat) ---> Van Verdeler naar Groepenkast ---> Werkschakelaar ---> 40A, 30mA (ALS) ---> B16 Eindgroepen.

Heb voor het "gemak" de omschakelaar (Net / Omvormer) er nog even buiten gehouden

Annuk schreef op zondag 26 juli 2026 @ 10:47:
[...]

Dan moet je al een selectieve aardlekschakelaar 300mA pakken, en gezien zo'n kort trace en twijfel of je dit als distributie groep moet zien...
Ik zeg geen volmondig ja of nee in dit geval...
Beetje lastige situatie....

Waar ik nog wel een beetje zenuwachtig van wordt, is dat eea voor interpretatie vatbaar is. Zelfs jij, dit zeg ik met alle respect, kan geen volmondig ja/nee zeggen.

Ik laat mijn installatie over ca. 2 maanden officieel NEN1010 inspecteren/keuren. We kunnen kort zijn over de nut & noodzaak van 30mA aardlek op eindgroepen. Waar ik wel bang voor ben is "de mening" van de inspecteur m.b.t. de definitie van een eindgroep en het gebruik van 300mA (selectieve) aardlek schakelaars.

Ik kan alle gemaakte keuzes v.w.b. de totale verticale selectiviteit van aardlek fouten uitleggen en van onderbouwing voorzien.



Ik vond dit wel een mooi artikel over de definitie van distributie vs. eindgroep maar dan van een standaard PV omvormer. Alle argumenten die in dit artikel worden gebruikt om een PV omvormer als een eindgroep te kwalificeren, gebruik ik om mijn Accu omvormer als distributiegroep te kwalificeren:

Is de kabel tussen omvormer en verdeelkast een eindgroep of distributiegroep?

Maar als het afkeur wordt trek ik alle aardleks eruit en steek een vork in het stopcontact...

[habbekrats]

@DoMoFo Het gaat er bij distributie en vast aangesloten apparaten alleen maar om wat voor aarding je hebt. Indien je omvormer beveiligd is met 25A zonder aardlek moet je een hele lage weerstand op je aarding hebben. b.v. van je netbeheerder. 1,5 Ohm geeft ~150A kortsluitstroom dan gaat een b en c automaat er wel uit Heb je een redelijk recent huis met eigen aarding dan moet je meten maar veel huizen zit maar 1 korte pen in de grond om onder de 166 ohm te komen.

[Juerd]

habbekrats schreef op zondag 26 juli 2026 @ 21:48:
@DoMoFo Het gaat er bij distributie en vast aangesloten apparaten alleen maar om wat voor aarding je hebt. Indien je omvormer beveiligd is met 25A zonder aardlek moet je een hele lage weerstand op je aarding hebben. b.v. van je netbeheerder. 1,5 Ohm geeft ~150A kortsluitstroom dan gaat een b en c automaat er wel uit

Met een C25 moet je minstens 250 A kortsluitstroom halen, oftewel een totale circuitweerstand van maximaal 0,92 Ω. En daar wil je ook nog een veiligheidsmarge bij.

[elsinga]

Vraag: heeft iemand hier ervaring met de Zonneplan Evo (=SAJ M2) microomvormers en de aardlekautomaat waar ze op aangesloten zijn? Ik heb een B16 30mA 3P+N in de planning, maar kan nergens vinden of dat een C of een 300mA variant zou moeten zijn. De B16 30mA kan deze week nog retour webshop.

Mijn Goodwe omvormer werkt prima achter een C16 30mA trouwens. Die gaat nu op 1 van de fasen van de 3P+N komen, met op de andere 2 fasen dus die SAJ M2.

[Japie.G]

DoMoFo schreef op zondag 26 juli 2026 @ 21:05:
[...]

Dit is volgens mij "het" perfecte plaatje, ik heb dit zo in mijn situatie (mede dankzij tweakers NTS & pvr):

3x C25A (NET) ---> HS ---> C25A, 300mA Selectief (Alamat) ---> Van Groepenkast naar Verdeler ---> Werkschakelaar ---> Omvormer (25A + 7A Extra) ---> C32A, 300mA Selectief (Alamat) ---> Van Verdeler naar Groepenkast ---> Werkschakelaar ---> 40A, 30mA (ALS) ---> B16 Eindgroepen.

Heb voor het "gemak" de omschakelaar (Net / l

Hoofdschakelaar in plaats van werkschakelaar vind ik netter. Je schakelt namelijk niet slechts 1 apparaat ermee, maar ook (een gedeelte van) de achterliggende installatie.

[Septillion]

@elsinga C-kar is nooit nodig voor PV. Handleiding lijkt niets te zeggen over aardlek. Dus weet je ook niet zeker of ze weinig lekken. Dan is 100/300mA denk ik verstandiger om uitval te voorkomen.

[Jan-tweak]

Japie.G schreef op maandag 27 juli 2026 @ 08:21:
[...]


Hoofdschakelaar in plaats van werkschakelaar vind ik netter. Je schakelt namelijk niet slechts 1 apparaat ermee, maar ook (een gedeelte van) de achterliggende installatie.

wat is het doel van deze HS ---> C25A, 300mA Selectief (Alamat) ---> een 300mA mag namelijk niet voor een algemene goepen gebruikt worden, alleen voor directe apparatuur die een lagere tripwaarde waarde noodzakelijk maakt.( zonder dat daar enig WCD achter zou kunnen zitten, en ik zie dus B16 eindgroepen, dus waarom hier voor een alamat gekozen is met 300mA is me een raadsel.).

dit snap ik oook niet ? : Verdeler ---> Werkschakelaar ---> Omvormer (25A + 7A Extra) --->
een onderverdeling zoals bv een PV (sub)verdeler MOET een HS hebben waarmee je alles in die onderverdeling spanningsloos kunt schakelen, een werkschakelaar heeft in mijn gedachte een heel andere functie. dus eerder wat @Annuk eerder al heeft geschreven.

je schrijft: Waar ik wel bang voor ben is "de mening" van de inspecteur m.b.t. de definitie van een eindgroep en het gebruik van 300mA (selectieve) aardlek schakelaars.
in mijn optiek heeft selectiviteit namelijk niets te maken met de tripwaarde van een aardlekbeveiliging met uitzondering van tijdselectiviteit:

Opzich prima dat je het laat keuren maar ben je dan niet bang dat die beste keurder als eerste om een bewijs van jouw qualificaties voor het ontwerp gaat vragen en dan zou die keuring wel eens heel snel over kunnen zijn?

Zeker als het om dergelijke complexe installaties gaat is juist het beginpunt van het ontwerp en de deskundigheid wie het ontworpen heeft van essentiel belang en dat kun je door een keuring niet oplossen.
Kun je niet veel beter met een echte deskundige dit direct bespreken en het ontwerp op een correcte manier opbouwen, lijkt me namelijk een stuk veiliger dan wat je nu doet.

[Jan-tweak]

elsinga schreef op maandag 27 juli 2026 @ 08:12:
Vraag: heeft iemand hier ervaring met de Zonneplan Evo (=SAJ M2) microomvormers en de aardlekautomaat waar ze op aangesloten zijn? Ik heb een B16 30mA 3P+N in de planning, maar kan nergens vinden of dat een C of een 300mA variant zou moeten zijn. De B16 30mA kan deze week nog retour webshop.

Mijn Goodwe omvormer werkt prima achter een C16 30mA trouwens. Die gaat nu op 1 van de fasen van de 3P+N komen, met op de andere 2 fasen dus die SAJ M2.

heb je zelf wel eens de moeite genomen om te kijken wat Goodwe zelf over de juiste aardlekbeveiling voor hun eigen producten zegt, ik lees namelijk dat Goodwe zelf aangeeft dat deze beveiliging 300mA zou moeten zijn.
Of iets wel of niet werkt heeft daar eigenlijk niets mee te maken, dat kan ook puur geluk zijn, of anders om als je pech hebt vliegt je aardlek je regelmatig om de oren.

[DoMoFo]

Japie.G schreef op maandag 27 juli 2026 @ 08:21:
[...]


Hoofdschakelaar in plaats van werkschakelaar vind ik netter. Je schakelt namelijk niet slechts 1 apparaat ermee, maar ook (een gedeelte van) de achterliggende installatie.

De werkschakelaars zijn uitgevoerd als hoofdschakelaars, puur benaming

Jan-tweak schreef op maandag 27 juli 2026 @ 10:13:
[...]


wat is het doel van deze HS ---> C25A, 300mA Selectief (Alamat) ---> een 300mA mag namelijk niet voor een algemene goepen gebruikt worden, alleen voor directe apparatuur die een lagere tripwaarde waarde noodzakelijk maakt.( zonder dat daar enig WCD achter zou kunnen zitten, en ik zie dus B16 eindgroepen, dus waarom hier voor een alamat gekozen is met 300mA is me een raadsel.).

Er zit geen 300mA op eindgroepen, er is totale verticale selectiviteit op een "verdeelinrichting die de energie verder verdeelt" toegepast. Ik geef expliciet aan dat 30mA op eindgroepen geen discussie is...

dit snap ik oook niet ? : Verdeler ---> Werkschakelaar ---> Omvormer (25A + 7A Extra) --->
een onderverdeling zoals bv een PV (sub)verdeler MOET een HS hebben waarmee je alles in die onderverdeling spanningsloos kunt schakelen, een werkschakelaar heeft in mijn gedachte een heel andere functie. dus eerder wat @Annuk eerder al heeft geschreven.

Dat is exact de functie van de (benoemde) werkschakelaars uitgevoerd als hoofdschakelaars.

Een hoofdschakelaar is iets anders, een verdeelinrichting heeft geen hoofdschakelaar maar een werkschakelaar. Dat je hier hetzelfde apparaat voor kunt gebruiken doet geen afbreuk aan de benaming.

je schrijft: Waar ik wel bang voor ben is "de mening" van de inspecteur m.b.t. de definitie van een eindgroep en het gebruik van 300mA (selectieve) aardlek schakelaars.
in mijn optiek heeft selectiviteit namelijk niets te maken met de tripwaarde van een aardlekbeveiliging met uitzondering van tijdselectiviteit:

Mijn hele punt is dat er verschil in definities en interpretaties door experts (inspecteurs) bestaat, die een eindoordeel (kunnen) beïnvloeden. En tijd selectiviteit is precies wat is toegepast in mijn voorbeeld, de specs v/d fabrikant met tijden staat er letterlijk bij... (de onderliggende selectiviteit berekening mag je zelf doen )

[ Voor 6% gewijzigd door DoMoFo op 27-07-2026 11:03 ]

[DoMoFo]

Jan-tweak schreef op maandag 27 juli 2026 @ 10:19:
[...]


heb je zelf wel eens de moeite genomen om te kijken wat Goodwe zelf over de juiste aardlekbeveiling voor hun eigen producten zegt, ik lees namelijk dat Goodwe zelf aangeeft dat deze beveiliging 300mA zou moeten zijn.

Zie mijn laatste link in de post waar je op hebt gereageerd, PV = eindgroep != 300mA

Overigens een mooi (exact) voorbeeld van het punt in mijn post, al gaat het hier om een fabrikant en geen expert...

[ Voor 12% gewijzigd door DoMoFo op 27-07-2026 10:52 ]

[stefdej]

DoMoFo schreef op zondag 26 juli 2026 @ 19:16:
[...]

Ik vind dit zo'n mooie optie: B16, 30mA in 1 module:

https://new.abb.com/products/nl/2CSR255163R1165/ds301c-b16-a30

Als ik ooit een nieuwe kast moest bouwen (en in het verlengde van eerdere bus board posts), zou ik er 12 op een rij gooien met bijbehorende kam ipv. 3x ALS + 12x Eindgroep. Behalve de individuele aardlek isolatie ook nog eens 6 modules vrij.

Werkt super, alleen krap zat met aansluiten.

[DoMoFo]

stefdej schreef op maandag 27 juli 2026 @ 10:40:
[...]

[Afbeelding]

Werkt super, alleen krap zat met aansluiten.

Nu had je een iets grotere kast kunnen nemen , maar mooi!!!

[Annuk]

stefdej schreef op maandag 27 juli 2026 @ 10:40:
[...]

[Afbeelding]

Werkt super, alleen krap zat met aansluiten.

Mooi strak, maar zo te zien ook geen thuis installatie als ik erboven kijk en die spanningsrails zie...

[Septillion]

@Jan-tweak SAJ != Goodwe

[Septillion]

DoMoFo schreef op maandag 27 juli 2026 @ 10:38:
[...]

Zie mijn laatste link in de post waar je op hebt gereageerd, PV = eindgroep != 300mA

Overigens een mooi (exact) voorbeeld van het punt in mijn post, al gaat het hier om een fabrikant en geen expert...

De 30mA (aanraak beveiliging) geldt alleen voor groepen voor algemeen gebruik. Geldt niet voor vaste installatie of specifiek gebruik. Daar heb je dus alleen tegen aardfouten te beschermen.

PV wil nog wel eens lekken. Dus als fabrikant niet specifiek zegt dat ze onder de 30mA blijven zou ik 100mA of 300mA plaatsen.

[Jan-tweak]

Septillion schreef op maandag 27 juli 2026 @ 10:58:
@Jan-tweak SAJ != Goodwe

oke, dat wist ik ook niet, maar dan is het duidelijk, gewoon 300mA toepassen en geen 30mA. toch?

[Septillion]

@Jan-tweak In principe geldt dat lager is veiliger. Maar als de PV al standaard blijkt te lekken en daardoor steeds groot heb je er ook niets aan.

Dus in principe is 300mA dus prima tenzij de fabrikant anders verplicht (is wat anders dan toestaan). Zo staat bijvoorbeeld SMA 30mA toe en dat gaat hier ook al jaren prima. Maar ik had ook 300mA mogen pakken.

[ Voor 5% gewijzigd door Septillion op 27-07-2026 11:10 ]

[elsinga]

Septillion schreef op maandag 27 juli 2026 @ 09:32:
@elsinga C-kar is nooit nodig voor PV. Handleiding lijkt niets te zeggen over aardlek. Dus weet je ook niet zeker of ze weinig lekken. Dan is 100/300mA denk ik verstandiger om uitval te voorkomen.

Ook maar even met Zonneplan gebeld, want geen reactie op de mail (ik gok dat de persoon achter dit persoonlijk mailadres op vakantie is).

Het moet een B16 (of B20, maar dat is in mijn geval niet nodig met max 13A opwek per fase) 300mA worden. Ik ga de 30mA variant terugsturen en een 300mA variant meebestellen bij de volgende bestelling ergens.

[elsinga]

Jan-tweak schreef op maandag 27 juli 2026 @ 10:19:
[...]


heb je zelf wel eens de moeite genomen om te kijken wat Goodwe zelf over de juiste aardlekbeveiling voor hun eigen producten zegt, ik lees namelijk dat Goodwe zelf aangeeft dat deze beveiliging 300mA zou moeten zijn.
Of iets wel of niet werkt heeft daar eigenlijk niets mee te maken, dat kan ook puur geluk zijn, of anders om als je pech hebt vliegt je aardlek je regelmatig om de oren.

Heb ik niet naar gekeken, want emat is ooit geplaatst door de firma die de bestaande Goodwe omvormer heeft geplaatst. Dan mag je verwachten dat het goed is (en na bijna 10 jaar is die 30mA nog nooit afgeschakeld, dus ook uit de praktijk blijkt dat het kan). Wordt overigens nu wel een 300mA, vanwege de nieuwe panelen, dus dan voldoe ik ook aan de eisen van Goodwe.

[Jan-tweak]

DoMoFo schreef op maandag 27 juli 2026 @ 10:37:
[...]

De werkschakelaars zijn uitgevoerd als hoofdschakelaars, puur benaming

kijk, en ja de juiste benaming doet er dus wel toe, ga iets geen hond noemen als het een kat is.
dus hoofdschakelaar is gewoon een hoofdschakelaar en niet iets anders. Juist bij het toepassen van genormde werkvelden is een juiste benaming van essencieel belang en vaak zie je daar het verschil tussen een leek en een deskundige in.

[...]

Er zit geen 300mA op eindgroepen, er is totale verticale selectiviteit op een "verdeelinrichting die de energie verder verdeelt" toegepast. Ik geef expliciet aan dat 30mA op eindgroepen geen discussie is...


[...]

Dat is exact de functie van de (benoemde) werkschakelaars uitgevoerd als hoofdschakelaars.

Een hoofdschakelaar is iets anders, een verdeelinrichting heeft geen hoofdschakelaar maar een werkschakelaar. Dat je hier hetzelfde apparaat voor kunt gebruiken doet geen afbreuk aan de benaming.


[...]

Mijn hele punt is dat er verschil in definities en interpretaties door experts (inspecteurs) bestaat, die een eindoordeel (kunnen) beïnvloeden. En tijd selectiviteit is precies wat is toegepast in mijn voorbeeld, de specs v/d fabrikant met tijden staat er letterlijk bij... (de onderliggende selectiviteit berekening mag je zelf doen )

[Lord Anubis]

DoMoFo in "Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3"DoMoFo schreef op maandag 27 juli 2026 @ 10:37

Dat is exact de functie van de (benoemde) werkschakelaars uitgevoerd als hoofdschakelaars.

Een hoofdschakelaar is iets anders, een verdeelinrichting heeft geen hoofdschakelaar maar een werkschakelaar. Dat je hier hetzelfde apparaat voor kunt gebruiken doet geen afbreuk aan de benaming.


[...]

Mijn hele punt is dat er verschil in definities en interpretaties door experts (inspecteurs) bestaat, die een eindoordeel (kunnen) beïnvloeden. En tijd selectiviteit is precies wat is toegepast in mijn voorbeeld, de specs v/d fabrikant met tijden staat er letterlijk bij... (de onderliggende selectiviteit berekening mag je zelf doen )

Dat klopt. Vele interpretaties bij vele installateurs.
Ik heb een 3f HS 63A met achter de bus een 3F WS ( identiek) voor omvormers en een Deye. Wel met HS en WS PV melding. Tijdens de s-meter plaatsing begon 1 van de twee installateurs over dat er nu twee HS waren en de ander zei nee de één fungeert als WS. De eerste ‘WAS HET DAAR NIET MEE EENS’. We lieten het er maar bij . Moest zelf toch weg.

[Septillion]

@elsinga Eigenlijk dus zoals de handleiding gecombineerd met de NEN zegt SAJ verplicht dus überhaupt geen aardlekschakelaar maar deze komt dus voort uit de NEN dat de boel beveiligd is tegen een aardfout. En hoewel lager = veiliger geldt, voldoet 300mA daar dus voor.

Maar je hebt straks twee systemen? Die zou ik dan wel gewoon achter twee alamats zetten. En denk om de totale maximale stroom.

[elsinga]

Er zitten straks 3 omvormers achter 1x 3P+N, de bestaande Goodwe en 2x een micro-omvormer van Zonneplan/SAJ. De Goodwe doet max 3300W, dus net geen 14A, de 2 SAJ's doen 1860 en 1395 max dus nog veel minder.

De SAJ's gaan via dezelfde "loze" leiding naar beneden als de Goodwe, hiervoor wordt er een andere kabel door die buis getrokken (en ook iets met de werkschakelaar op zolder). En als je meerdere fasen via dezelfde buis transporteert, dan moeten die op dezelfde groep zitten in de groepenkast volgens de NEN. Dat wordt dus 1x een 3-fasen alamat, die in totaal max 6500W voor z'n kiezen krijgt over 3 fasen heen. Maar dat zal nooit lang zijn, want de Goodwe heeft panelen op ZW, de SAJ's op NO (achter- en voorzijde woning). De totale opwek wordt dus gespreid over de dag, waarbij de overgang tussen 10 en 12 zit. En bij bewolking en difuus licht wekken ze minder op, maar wel gelijktijdig.

Ik maak me over de maximale stromen niet erg druk.

[DoMoFo]

Jan-tweak schreef op maandag 27 juli 2026 @ 12:03:
[...]
kijk, en ja de juiste benaming doet er dus wel toe, ga iets geen hond noemen als het een kat is.
dus hoofdschakelaar is gewoon een hoofdschakelaar en niet iets anders. Juist bij het toepassen van genormde werkvelden is een juiste benaming van essencieel belang en vaak zie je daar het verschil tussen een leek en een deskundige in.

Voor iemand die zo gebrand is op de "exacte" benaming begrijp ik niet waarom je het consequent over hoofdschakelaars hebt. Waar ik werkschakelaar heb benoemd in mijn schema zal ik voortaan "lastscheider" gebruiken, mijn excuus. Een hoofdschakelaar zet overigens de "gehele" installatie spanningsloos.

Mijn opmerking "uitgevoerd als hoofdschakelaar" ging over de type marktbenaming van de schakelaar, ik zal hier ook strikter in zijn.

[Septillion]

@elsinga Ahh, een 3P+N. Dus 1 automaat, 1 kabel, 3 omvormers, 1 omvormer per fase?

Als ze via zelfde buis lopen kan je daar ook af met 1x N natuurlijk. Gewoon 5 aders naar boven en gaan.

Ga ik er wel vanuit dat er alleen PV op die kabel komt en niet ook verbruikers. Dan wordt het namelijk een heel ander verhaal.

[elsinga]

Ja, wordt inderdaad een 3P+N kabel, met 1 omvormer per kabel en 1 N voor alle drie. En ook alleen die 3 PV installaties op die groep, geen verbruikers. Dat mag ook niet, want meer invoeden dan 800W.

[dennisdew16]

Even kort een vraag over de 63A hoofdschakelaar die ik hier vaak voorbij zie komen als advies. In wat voor situaties raden jullie die aan? Mogelijk dat ik dit in de toekomst ook ga hanteren als ik een groepenkast ga vervangen maar lijkt me wel af te hangen van je hoofdzekering, pv, accu etc?

[Lord Anubis]

Jan-tweak schreef op maandag 27 juli 2026 @ 12:03:
[...]
kijk, en ja de juiste benaming doet er dus wel toe, ga iets geen hond noemen als het een kat is.
dus hoofdschakelaar is gewoon een hoofdschakelaar en niet iets anders. Juist bij het toepassen van genormde werkvelden is een juiste benaming van essencieel belang en vaak zie je daar het verschil tussen een leek en een deskundige in.

[...]

Huh, je vergelijking is onjuist: Een hond blijft altijd een hond en wordt geen kat. Maar een hoofdschakelaar die je bv vergrendelt en naast een machine plaatst, wordt wél een werkschakelaar. Het is bv exact hetzelfde apparaat, alleen met een andere taak, andere benaming maar technisch gezien dezelfde actie en functie; iets afschakelen en evt vergrendelen.

[Vaevictis_]

Lord Anubis schreef op maandag 27 juli 2026 @ 18:29:
[...]

Huh, je vergelijking is onjuist: Een hond blijft altijd een hond en wordt geen kat. Maar een hoofdschakelaar die je bv vergrendelt en naast een machine plaatst, wordt wél een werkschakelaar. Het is bv exact hetzelfde apparaat, alleen met een andere taak, andere benaming maar technisch gezien dezelfde actie en functie; iets afschakelen en evt vergrendelen.

Een hoofdschakelaar en werkschakelaar zijn echte andere apparaten. Dat een hoofdschakelaar de functie kan hebben van een werkschakelaar (als in lastscheider) staat hier los van?

Een hoofdschakelaar heeft als doel om een hele aangesloten installatie(s) in 1x spaningsloos te maken terwijl een werkschakelaar altijd bij 1 apparaat spanningsloos maakt. Daarnaast ook andere veiligheidseisen.

[Lord Anubis]

Vaevictis_ schreef op maandag 27 juli 2026 @ 18:36:
[...]


Een hoofdschakelaar en werkschakelaar zijn echte andere apparaten. Dat een hoofdschakelaar de functie kan hebben van een werkschakelaar (als in lastscheider) staat hier los van?

Een hoofdschakelaar heeft als doel om een hele aangesloten installatie(s) in 1x spaningsloos te maken terwijl een werkschakelaar altijd bij 1 apparaat spanningsloos maakt. Daarnaast ook andere veiligheidseisen.

He he is dat niet wat ik schreef. Het is vanwege hun locatie en de dan bedoelde functie en daardoor de benaming anders. Het kan nog steeds de zelfde hardware zijn.

[bjusterbaarlik]

dennisdew16 schreef op maandag 27 juli 2026 @ 16:38:
Even kort een vraag over de 63A hoofdschakelaar die ik hier vaak voorbij zie komen als advies. In wat voor situaties raden jullie die aan? Mogelijk dat ik dit in de toekomst ook ga hanteren als ik een groepenkast ga vervangen maar lijkt me wel af te hangen van je hoofdzekering, pv, accu etc?

Als de stroom door de hoofdschakelaar groter dan 40A kan worden dan moet je over naar een zwaardere hoofdschakelaar. Bij een 25A of 35A 3 fase aansluiting kan dat alleen door 1 fase PV en/of accu. In zo'n geval kan de nul stroom boven de 40A komen en dan moet je de hoofdschakelaar en bedrading aanpassen zodat die zwaar genoeg zijn.

[jadjong]

dennisdew16 schreef op maandag 27 juli 2026 @ 16:38:
Even kort een vraag over de 63A hoofdschakelaar die ik hier vaak voorbij zie komen als advies. In wat voor situaties raden jullie die aan? Mogelijk dat ik dit in de toekomst ook ga hanteren als ik een groepenkast ga vervangen maar lijkt me wel af te hangen van je hoofdzekering, pv, accu etc?

Bij een bekende kastenbouwer was het kiezen van een 63A schakelaar de makkelijkste manier om de hele kast met 10mm2 draad gemonteerd te krijgen. De schakelaar zelf is niet echt belangrijk bij het Nederlandse net waar 3x25A al duur genoeg is.

De kast intern op 10mm2 draad is fijn wanneer je naast de netvoeding ook veel PV en veel accu hebt. Heb je zes panelen met een stekkerbatterij ergens in de hoek dan is het minder belangrijk.

[Beer070]

Annuk schreef op maandag 27 juli 2026 @ 10:52:
[...]


Mooi strak, maar zo te zien ook geen thuis installatie als ik erboven kijk en die spanningsrails zie...

Ik heb wel 5x16mm2 in huis voor de omvormers en accu’s, maar ook niet dat formaat spanningsrail.

En ik ben ook een fan van die ABB alamats, maar niet van de suffe schroefjes op de buitenkant van de ABB kasten.

[jacovn]

Beer070 schreef op maandag 27 juli 2026 @ 19:37:
[...]

Ik heb wel 5x16mm2 in huis voor de omvormers en accu’s, maar ook niet dat formaat spanningsrail.

En ik ben ook een fan van die ABB alamats, maar niet van de suffe schroefjes op de buitenkant van de ABB kasten.

Maakt voor de afstanden in de meterkast het nog uit om van 10mm2 naar 16mm2 te gaan ?

Spanningsval over paar cm zal niet veel zijn. Erg warm zal een 10mm2 toch ook niet worden van een keer 25A+17A ?

[Andrehj]

@jacovn 25 + 16 kan ook prima door 6 mm². Zelfs 10 mm² is daarvoor al aan de dikke kant.
Ik begrijp niet wat je met 16 mm² wilt bereiken voor die kleine stukjes in je groepenkast.

[ Voor 39% gewijzigd door Andrehj op 27-07-2026 20:50 ]

[jacovn]

Andrehj schreef op maandag 27 juli 2026 @ 20:48:
@jacovn 25 + 16 kan ook prima door 6 mm². Zelfs 10 mm² is daarvoor al aan de dikke kant.
Ik begrijp niet wat je met 16 mm² wilt bereiken voor die kleine stukjes in je groepenkast.

Voor mijn nieuwe opzet zie ik wel 16mm2 kamrails staan, maar er komt 10mm2 kabel van kast naar kast voor de andere 3 fase kamrail. En ook 10mm2 naar de 3 x fase met kamrail voor de 1 fase alamats.

Dat lijkt mij ook wel dik genoeg. Achter de meeste alamats zit 2.5 mm2 bevalve de EV (6 mm2) en mijn 3 fase solar systeem (6 mm2). Mijn solar uitbreiding wil ik met 4mm2 maken.

[Navi]

jacovn schreef op maandag 27 juli 2026 @ 20:41:
[...]

Maakt voor de afstanden in de meterkast het nog uit om van 10mm2 naar 16mm2 te gaan ?

Spanningsval over paar cm zal niet veel zijn. Erg warm zal een 10mm2 toch ook niet worden van een keer 25A+17A ?

10mm2 is goed tot 63A. 16mm2 is overkill.

[Beer070]

Navi schreef op maandag 27 juli 2026 @ 22:16:
[...]

10mm2 is goed tot 63A. 16mm2 is overkill.

Ik gebruik 16mm2 om de 64kwh accu’s zo snel mogelijk (3x25A) te kunnen ontladen over een afstand van 20m. Accu’s staan achter in de schuur. Meter staat voor bij de deur. Alle verlies wat ik kan beperken is mooi meegenomen. PV levert in de zomer op goeie dagen 80kwh aan overcapaciteit op. Prijsverschil tussen 10mm2 en 16mm2 was 7 euro/m.

[Ethiron]

Enige tijd geleden schreef ik over de uitbreiding van mijn groepenkast.

Actiepunt dat toen nog openstond was het vervangen van de 6mm2 bedrading voor 10mm2 bedrading. Dat heb ik inmiddels gedaan. Helaas past er geen 10mm2 twin-huls in de ABB alamat linksboven, waardoor de nul nu nog is uitgevoerd in 6mm2.

Mijn plan is nu om de NOARK PV-alamat te vervangen door deze ABB alamat van 1 module breed (DS301C B20 A300).

het voordeel wat ik daarin zie is (naast dat het een A-merk is) dat ik makkelijker een kamrail voor de nul kan plaatsen omdat alle componenten dan even breed zijn.

Het idee is om op die dinrail 3x drie alamats voor te bereiden verdeeld over alledrie de fasen. Dus een kamrail voor 9 componenten voor de nul en 3x een kamrail voor 3 componenten voor de fasen. De laatste 3 posities zijn voor een nieuwe beltrafo.

Tot slot moeten de bestaande groepen nog goed verdeeld worden over de fasen en moet de kookgroep nog verplaatst worden naar de krachtgroep.

Hoe kijken jullie hier naar en hebben jullie nog andere feedback?

[stefdej]

Als je alleen DS301C alamats gaat gebruiken is deze kamrail mooier dan losse voor de L en N ABB kamrail voor DS301C 3-polig+nul voor 12 modules (PSc 3/24/10 N) | Elektramat

[Ethiron]

@stefdej thanks, die ken ik! Maar volgens mij helaas alleen beschikbaar voor 12 modules, dan past de nieuwe brede beltrafo niet meer.

[Freeaqingme]

stefdej schreef op dinsdag 28 juli 2026 @ 11:33:
Als je alleen DS301C alamats gaat gebruiken is deze kamrail mooier dan losse voor de L en N ABB kamrail voor DS301C 3-polig+nul voor 12 modules (PSc 3/24/10 N) | Elektramat

Moet zeggen dat ik 40 euro wel echt heel veel geld vind voor een kamrail. Bij Sander Vunderink kost die nog maar 25 euro (link). Maar ook dan nog niet echt goedkoop.

[stefdej]

Ethiron schreef op dinsdag 28 juli 2026 @ 12:23:
@stefdej thanks, die ken ik! Maar volgens mij helaas alleen beschikbaar voor 12 modules, dan past de nieuwe brede beltrafo niet meer.

Deze mag je inkorten met een ijzerzaag, eindkapje kan je er zo weer op klikken. Zoals @Freeaqingme aangaf is hij bij sandervunderink wat goedkoper. 

[Annuk]

Ethiron schreef op dinsdag 28 juli 2026 @ 11:16:
Enige tijd geleden schreef ik over de uitbreiding van mijn groepenkast.

Actiepunt dat toen nog openstond was het vervangen van de 6mm2 bedrading voor 10mm2 bedrading. Dat heb ik inmiddels gedaan. Helaas past er geen 10mm2 twin-huls in de ABB alamat linksboven, waardoor de nul nu nog is uitgevoerd in 6mm2.

Daar heb je deze adapters voor..
https://www.sandervunderi...-van-10mm2-en-groter.html

[Ethiron]

Thanks @Annuk @stefdej en @Freeaqingme ik zie inderdaad dat je hem kan inkorten.

Dat is idd een mooie optie. Overigens kun je hem bij de Hornbach nog met laagste prijsgarantie halen, dan is ie de prijs van Sander Vunderink -10%

Nog andere feedback op de kast zoals hij nu is?

[adjego]

Ethiron schreef op dinsdag 28 juli 2026 @ 13:02:
Overigens kun je hem bij de Hornbach nog met laagste prijsgarantie halen, dan is ie de prijs van Sander Vunderink -10%

Doen ze dat ook bij webshopprijzen ja?

[ Voor 24% gewijzigd door adjego op 28-07-2026 13:20 ]

[devriesjande]

Ethiron schreef op dinsdag 28 juli 2026 @ 13:02:
Thanks @Annuk @stefdej en @Freeaqingme ik zie inderdaad dat je hem kan inkorten.

Dat is idd een mooie optie. Overigens kun je hem bij de Hornbach nog met laagste prijsgarantie halen, dan is ie de prijs van Sander Vunderink -10%

Nog andere feedback op de kast zoals hij nu is?

De beltrafo niet in het midden van de kast maar aan een zijkant plaatsen. Dan kan de laagspanningsbedrading direct de kast uit.

[Swelson]

Weet iemand hoe je zo’n mini kastje van Hager of ABB aansluit op bijvoorbeeld 16 mm buis? Doordat het afneembare deksel de volledige zijkant bedekt, kun je er bijvoorbeeld geen wartel op zetten. Dat kan alleen aan de achterkant.

Er zitten allerlei markeringen in voor uitbreekopeningen. Maar geen idee waar die afmetingen naar verwijzen?

[habbekrats]

@Swelson Ik heb deze ook ooit gekocht, van ellende weggegooid en een andere gekocht

Deze https://www.vekto.nl/gewiss-din-behuizing-8-modules-ip40

Jij heb denk ik iets smaller nodig https://www.vekto.nl/groepenkast/ledig/q/manufacturer/Gewiss

[Ethiron]

adjego schreef op dinsdag 28 juli 2026 @ 13:20:
[...]


Doen ze dat ook bij webshopprijzen ja?

Jazeker, zolang in NL gevestigd en onder onze wetgeving en fiscaal stelsel vallend.

@devriesjande thanks voor de tip.

[MWDKing]

Vanaf de micro-omvormer op mijn platte dak heb ik een 3x1,5mm2 kabel nodig naar binnen. Nu kom ik niet helemaal uit het type mantel. De kabel gaat via een dakdoorvoer naar binnen. Een niet-buigbare mantelbuis is dus geen optie om hem tegen het UV-licht te beschermen. Ik zie daarom 2 opties:

1. Neopreen zonder mantel (reageert niet met het EPDM, goed UV bestendig)
2. XMVK met zwarte UV-bestendige flexibele buis (PP-UV / PE-UV) (XMVK/YMVK bevat weekmakers en is daardoor niet UV-bestendig en beschadigd het EPDM).

Het makkelijkste lijkt me dan Neopreen. Zie ik iets over het hoofd?

[WargamingPlayer]

Japie.G schreef op maandag 27 juli 2026 @ 08:21:
[...]


Hoofdschakelaar in plaats van werkschakelaar vind ik netter. Je schakelt namelijk niet slechts 1 apparaat ermee, maar ook (een gedeelte van) de achterliggende installatie.

Ik heb volgende verdeling Grid -> HS -> BUS 10mm2.

Van mijn BUS een 40A automaat -> 2 x Aardlek 40A -> 2 x 4x16A automaat.

En van mijn BUS -> 40A HS -> C25 Automaat -> 15m 6mm2 XMVK -> Onderverdeler

Onderverdeler heeft 40A HS -> 16A Alamat 300mA voor PV.

Parallel een de PV Alamat een 40A 30mA Aardlek, en daar aan 4 x 16A voor 2x Accu, 1x Wasmachine, 1 x Wasdroger.

De PV heeft ook nog een werkschakelaar.

Ik kan dus met 1 handeling mijn onderverdeler uitschakelen. Door 3 keer een HS uit te schakelen is alles gewoon uit.

[ Voor 8% gewijzigd door WargamingPlayer op 28-07-2026 16:31 ]

[WargamingPlayer]

habbekrats schreef op dinsdag 28 juli 2026 @ 14:02:
@Swelson Ik heb deze ook ooit gekocht, van ellende weggegooid en een andere gekocht

Deze https://www.vekto.nl/gewiss-din-behuizing-8-modules-ip40

Jij heb denk ik iets smaller nodig https://www.vekto.nl/groepenkast/ledig/q/manufacturer/Gewiss

Ik heb deze:

12 module groepenkast met transparante deksel

Als onderverdeler hangen. De 5 module uitvoering vind ik wat te nauw om in te werken. Maar je hebt ze met 2, 4, 5, 6, 8 en 12 modules breed. En goed voorbereid voor diverse wartels. Ik heb er in de 12 module het volgende zitten:

• HS 40A.
• ALAMAT B16 300mA voor PV
• ALS 40 30mA
• 4x AUT 16A
• Shelly EM-50 met 2x CT klem.

[ Voor 13% gewijzigd door WargamingPlayer op 28-07-2026 17:16 ]

[Juerd]

Vaevictis_ schreef op maandag 27 juli 2026 @ 18:36:
[...]


Een hoofdschakelaar en werkschakelaar zijn echte andere apparaten. Dat een hoofdschakelaar de functie kan hebben van een werkschakelaar (als in lastscheider) staat hier los van?

Een hoofdschakelaar heeft als doel om een hele aangesloten installatie(s) in 1x spaningsloos te maken terwijl een werkschakelaar altijd bij 1 apparaat spanningsloos maakt. Daarnaast ook andere veiligheidseisen.

Dit is een populaire opvatting, maar het komt niet overeen met NEN 1010 of de laagspannings- of machinerichtlijn.

Een hoofdschakelaar is een lastscheider. Een werkschakelaar is een lastscheider. Beide voldoen aan elkaars eisen, omdat ze hetzelfde zijn. Ze hebben bovendien wel degelijk dezelfde functie: scheiden. Je kunt alle andere toestellen die aan dezelfde eisen voldoen, ook gebruiken voor beide functies, ook als ze buiten het scheiden nog andere functies hebben: aardlekschakelaars, aardlekautomaten, en installatieautomaten kunnen allemaal als lastscheider en dus als hoofdschakelaar of werkschakelaar worden ingezet.

(Omdat een enkel toestel meerdere functies tegelijk mag hebben, hoef je dus geen extra werkschakelaar te installeren voor een apparaat dat al een eigen groep heeft: de groepsautomaat is en vermogensschakelaar en dus een lastscheider en dus desgewenst ook een werkschakelaar. Die warmtepomp of laadpaal in de voortuin hoef je dus niet te voorzien van een plaatselijke scheider die vervolgens elke vrijdagavond door dronken mensen wordt uitgeschakeld... (Of je ook een scheider die geen lastscheider is mag gebruiken als werkschakelaar of scheider voor de voedingsbron van een installatie, weet ik niet zeker. Maar die zijn redelijk zeldzaam geworden dus dit is in de praktijk nauwelijks een issue.))

De belangrijkste eis voor een scheider is 3 mm afstand tussen de inwendige geopende contacten. Daarom is zelfs een dubbelpolige lichtschakelaar nog geen scheider, en dus ook niet bruikbaar als werkschakelaar.

Zo'n lastscheider die als werkschakelaar wordt ingezet, moet natuurlijk wel kunnen worden vergrendeld als ie is geplaatst buiten het zicht van mensen die onderhoud plegen. En dat kan met alle gebruikelijke groepenkastcomponenten. De meeste hebben daar specifieke voorzieningen voor, maar er bestaan ook universele lockouts. (En laten we wel wezen: het gaat hier om huisinstallaties. Een stuk tape over de schakelaar is al heel wat.)

Een werkschakelaar is dus geen doosje met daarin een draaischakelaar. Die schakelaar in dat doosje is een lastscheider. Die mag je ook als hoofdschakelaar inzetten. En andersom. Werkschakelaar is een *functie*, geen specifiek ding met een specifiek uiterlijk (al zijn er natuurlijk wel eisen voor het uiterlijk).

Het "in 1x spanningsloos" was een ontwerpprincipe (niet altijd verplicht) en dat kon je met een hoofdschakelaar bereiken. Of met een aardlekschakelaar. Enfin, hetzelfde verhaal dus. Maakt allemaal niet meer uit, want de eerste zin van deze alinea staat niet voor niks in de verleden tijd. Alles scheiden met één handeling is niet meer realistisch haalbaar als je meerdere voedingsbronnen hebt. Daarom staat er in de huidige NEN 1010 dat 't van elke voedingsbron moet kunnen worden gescheiden. Hoe je dat precies doet, mag je voor 'n groot deel zelf bepalen, en het mag in meerdere stappen (wat natuurlijk niet wenselijk is).

In de praktijk wordt de term "werkschakelaar" vooral gebruikt voor een los doosje met daarin een scheider, die je met wartels en veel te weinig bedradingsruimte in de buurt van een specifiek apparaat plaatst. Ik neem 't je niet kwalijk als je 't in die betekenis gebruikt. Maar ga niet zo ver dat je mensen gaat corrigeren die gewoon gelijk hebben

Tot slot: een stopcontact kan ook een valide werkschakelaar zijn.

[ Voor 6% gewijzigd door Juerd op 30-07-2026 14:27 ]

[Japie.G]

Juerd schreef op dinsdag 28 juli 2026 @ 17:24:
[...]


Dit is een populaire opvatting, maar het komt niet overeen met NEN 1010 of de laagspannings- of machinerichtlijn.

Een hoofdschakelaar is een lastscheider. Een werkschakelaar is een lastscheider. Beide voldoen aan elkaars eisen, omdat ze hetzelfde zijn. Ze hebben bovendien wel degelijk dezelfde functie: scheiden. Je kunt alle andere toestellen die aan dezelfde eisen voldoen, ook gebruiken voor beide functies, ook als ze buiten het scheiden nog andere functies hebben: aardlekschakelaars, aardlekautomaten, en installatieautomaten kunnen allemaal als lastscheider en dus als hoofdschakelaar of werkschakelaar worden ingezet.

(Omdat een enkel toestel meerdere functies tegelijk mag hebben, hoef je dus geen extra werkschakelaar te installeren voor een apparaat dat al een eigen groep heeft: de groepsautomaat is en vermogensschakelaar en dus een lastscheider en dus desgewenst ook een werkschakelaar. Die warmtepomp of laadpaal in de voortuin hoef je dus niet te voorzien van een plaatselijke scheider die vervolgens elke vrijdagavond door dronken mensen wordt uitgescahkeld... (Of je ook een scheider die geen lastscheider mag gebruiken als werkschakelaar of scheider voor de voedingsbron van een installatie, weet ik niet zeker. Maar die zijn redelijk zeldzaam geworden dus dit is in de praktijk nauwelijks een issue.))

De belangrijkste eis voor een scheider is 3 mm afstand tussen de inwendige geopende contacten.

Zo'n lastscheider die als werkschakelaar wordt ingezet, moet natuurlijk wel kunnen worden vergrendeld als ie is geplaatst buiten het zicht van mensen die onderhoud plegen. En dat kan met alle gebruikelijke groepenkastcomponenten. De meeste hebben daar specifieke voorzieningen voor, maar er bestaan ook universele lockouts. (En laten we wel wezen: het gaat hier om huisinstallaties. Een stuk tape over de schakelaar is al heel wat.)

Een werkschakelaar is dus geen doosje met daarin een draaischakelaar. Die schakelaar in dat doosje is een lastscheider. Die mag je ook als hoofdschakelaar inzetten. En andersom. Werkschakelaar is een *functie*, geen specifiek ding met een specifiek uiterlijk (al zijn er natuurlijk wel eisen voor het uiterlijk).

Het "in 1x spanningsloos" was een ontwerpprincipe (niet altijd verplicht) en dat kon je met een hoofdschakelaar bereiken. Of met een aardlekschakelaar. Enfin, hetzelfde verhaal dus. Maakt allemaal niet meer uit, want de eerste zin van deze alinea staat niet voor niks in de verleden tijd. Alles scheiden met één handeling is niet meer realistisch haalbaar als je meerdere voedingsbronnen hebt. Daarom staat er in de huidige NEN 1010 dat 't van elke voedingsbron moet kunnen worden gescheiden. Hoe je dat precies doet, mag je voor 'n groot deel zelf bepalen, en het mag in meerdere stappen (wat natuurlijk niet wenselijk is).

In de praktijk wordt de term "werkschakelaar" vooral gebruikt voor een los doosje met daarin een scheider, die je met wartels en veel te weinig bedradingsruimte in de buurt van een specifiek apparaat plaatst. Ik neem 't je niet kwalijk als je 't in die betekenis gebruikt. Maar ga niet zo ver dat je mensen gaat corrigeren die gewoon gelijk hebben

Tot slot: een stopcontact kan ook een valide werkschakelaar zijn.

Pfff.. wat een discussie. Ik denk dat inderdaad hier vooral het verschil zit tussen de formele definitie en de gebruikelijke betekenis van de term.

Technisch heb je gelijk: een werkschakelaar is geen specifiek apparaat, maar een functie. Die kan worden vervuld door een hoofdschakelaar, lastscheider, installatieautomaat of zelfs een stekkerverbinding, mits aan de eisen van NEN 1010 wordt voldaan. Kies wat je wilt.

In de praktijk hebben de termen m.i. echter een wel een vaste betekenis gekregen. Bij hoofdschakelaar bedoelt men vrijwel altijd de centrale scheider van een verdeelinrichting, en bij werkschakelaar een lokale scheider bij een apparaat voor onderhoud.

Dat onderscheid is vooral vaktaal en verwachtingspatroon, niet zozeer een normeis. Als iemand zegt “plaats een werkschakelaar bij de warmtepomp”, denkt niemand aan de groepsautomaat in de meterkast, ook al zou die technisch dezelfde functie kunnen vervullen.

Daarom is het duidelijker om de gebruikelijke terminologie te hanteren. Anders ontstaat snel een discussie over de letter van de norm, terwijl iedereen hetzelfde bedoelt.

Google ‘werkschakelaar’ en kijk naar de resultaten
Google ‘hoofdschakelaar’ en kijk naar de resultaten.

Helemaal geen discussie nodig eigenlijk. * Japie.G heeft twee ‘hoofdschakelaars’ of euhh lastscheiders (of waren het werkschakelaars??😆) in z’n groepenkast zitten. Voor iedereen duidelijk. Das belangrijk! Technisch kan bv die sf440 omschakelaar dezelfde functie uitvoeren. Maar die is niet voor iedereen herkenbaar als hoofdschakelaar. Dus gewoon niet doen denk ik dan.

[ Voor 10% gewijzigd door Japie.G op 30-07-2026 10:54 ]

[Lord Anubis]

Japie.G schreef op dinsdag 28 juli 2026 @ 19:57:
[...]


Pfff.. wat een discussie. Ik denk dat inderdaad hier vooral het verschil zit tussen de formele definitie en de gebruikelijke betekenis van de term.

Technisch heb je gelijk: een werkschakelaar is geen specifiek apparaat, maar een functie. Die kan worden vervuld door een hoofdschakelaar, lastscheider, installatieautomaat of zelfs een stekkerverbinding, mits aan de eisen van NEN 1010 wordt voldaan. Kies wat je wilt.

Google ‘werkschakelaar’ en kijk naar de resultaten
Google ‘hoofdschakelaar’ en kijk naar de resultaten.

Helemaal geen discussie nodig eigenlijk. * Japie.G heeft twee ‘hoofdschakelaars’ of euhh lastscheiders (of waren het werkschakelaars??😆) in z’n groepenkast zitten.

[Afbeelding]

Eh, wat Google je laat zien is niet van belang.

Je zal dus 1 hoofdschakelaar en 1 werkschakelaar hebben in jouw geval, en hun werkingsprincipe en hun functie is die van een lastscheider.

Dus je hebt twee lastscheiders, een als Hoofdschakelaar en een als werkschakelaar.

[Japie.G]

Lord Anubis schreef op dinsdag 28 juli 2026 @ 20:13:
[...]


Eh, wat Google je laat zien is niet van belang.

Je zal dus 1 hoofdschakelaar en 1 werkschakelaar hebben in jouw geval, en hun werkingsprincipe en hun functie is die van een lastscheider.

Dus je hebt twee lastscheiders, een als Hoofdschakelaar en een als werkschakelaar.

punt van mn verhaal niet begrepen. Ben geen begenadigd schrijver helaas.

[jacovn]

Japie.G schreef op dinsdag 28 juli 2026 @ 20:15:
[...]


punt van mn verhaal niet begrepen. Ben geen begenadigd schrijver helaas.

Was goed te lezen. Netjes gelabeled die meterkast

[ Voor 14% gewijzigd door jacovn op 28-07-2026 20:22 ]

[Frantic]

Ik heb een inbouwdoos achter onze toekomstige inloopkast. Ik wil hierop de led verlichting van de kast aansluiten. Nu loop ik tegen t feit aan dat een kniedeksel met buisinvoer 30mm uit de muur steekt. Terwijl ik bij voorkeur max 20mm wil gebruiken.

Iemand tips of toch maar het ‘verlies’ van die ene centimeter nemen?

Kan er natuurlijk een wcd op monteren met evt een haakse platte stekker. Hieraan zullen dan middels juiste lasdozen E.d. 2 stopcontacten gerealiseerd worden voor de led drivers. Al kan ik natuurlijk daar ook de stekker af knippen en deze rechtstreeks aansluiten in de lasdozen.

[ Voor 34% gewijzigd door Frantic op 30-07-2026 09:50 ]

[dragonhaertt]

Frantic schreef op donderdag 30 juli 2026 @ 09:43:
Ik heb een inbouwdoos achter onze toekomstige inloopkast. Ik wil hierop de led verlichting van de kast aansluiten. Nu loop ik tegen t feit aan dat een kniedeksel met buisinvoer 30mm uit de muur steekt. Terwijl ik bij voorkeur max 20mm wil gebruiken.

Iemand tips of toch maar het ‘verlies’ van die ene centimeter nemen?

Kan er natuurlijk een wcd op monteren met evt een haakse platte stekker. Hieraan zullen dan middels juiste lasdozen E.d. 2 stopcontacten gerealiseerd worden voor de led drivers. Al kan ik natuurlijk daar ook de stekker af knippen en deze rechtstreeks aansluiten in de lasdozen.

Ik zie dat je net je post aanpast, maar een platte stekker zou inderdaad mijn voorkeur hebben.
Deze kan je bijvoorbeeld direct op de draad van je LED driver monteren:
https://www.onlinekabelsh...daarde-stekker-zwart.html

[Frantic]

@dragonhaertt ja is een optie inderdaad, al heb ik minimaal 2 led drivers

[Jan-tweak]

Japie.G schreef op dinsdag 28 juli 2026 @ 19:57:
[...]


Pfff.. wat een discussie. Ik denk dat inderdaad hier vooral het verschil zit tussen de formele definitie en de gebruikelijke betekenis van de term.

Technisch heb je gelijk: een werkschakelaar is geen specifiek apparaat, maar een functie. Die kan worden vervuld door een hoofdschakelaar, lastscheider, installatieautomaat of zelfs een stekkerverbinding, mits aan de eisen van NEN 1010 wordt voldaan. Kies wat je wilt.

In de praktijk hebben de termen m.i. echter een wel een vaste betekenis gekregen. Bij hoofdschakelaar bedoelt men vrijwel altijd de centrale scheider van een verdeelinrichting, en bij werkschakelaar een lokale scheider bij een apparaat voor onderhoud.

Dat onderscheid is vooral vaktaal en verwachtingspatroon, niet zozeer een normeis. Als iemand zegt “plaats een werkschakelaar bij de warmtepomp”, denkt niemand aan de groepsautomaat in de meterkast, ook al zou die technisch dezelfde functie kunnen vervullen.

Daarom is het duidelijker om de gebruikelijke terminologie te hanteren. Anders ontstaat snel een discussie over de letter van de norm, terwijl iedereen hetzelfde bedoelt.

Google ‘werkschakelaar’ en kijk naar de resultaten
Google ‘hoofdschakelaar’ en kijk naar de resultaten.

Helemaal geen discussie nodig eigenlijk. * Japie.G heeft twee ‘hoofdschakelaars’ of euhh lastscheiders (of waren het werkschakelaars??😆) in z’n groepenkast zitten. Voor iedereen duidelijk. Das belangrijk! Technisch kan bv die sf440 omschakelaar dezelfde functie uitvoeren. Maar die is niet voor iedereen herkenbaar als hoofdschakelaar. Dus gewoon niet doen denk ik dan.

~[Afbeelding]

even je meternummer op de foto bewerken (verbergen), zou ik zo niet op het net zetten.

[dragonhaertt]

Frantic schreef op donderdag 30 juli 2026 @ 10:18:
@dragonhaertt ja is een optie inderdaad, al heb ik minimaal 2 led drivers

Je kan er altijd een stekkerdoosje aan monteren.

[Japie.G]

Jan-tweak schreef op donderdag 30 juli 2026 @ 10:19:
[...]

even je meternummer op de foto bewerken (vebergen), zou ik zo niet op het net zetten.

Thanks, je hebt gelijk.

[plag]

Frantic schreef op donderdag 30 juli 2026 @ 09:43:
Ik heb een inbouwdoos achter onze toekomstige inloopkast. Ik wil hierop de led verlichting van de kast aansluiten. Nu loop ik tegen t feit aan dat een kniedeksel met buisinvoer 30mm uit de muur steekt. Terwijl ik bij voorkeur max 20mm wil gebruiken.

Iemand tips of toch maar het ‘verlies’ van die ene centimeter nemen?

Kan er natuurlijk een wcd op monteren met evt een haakse platte stekker. Hieraan zullen dan middels juiste lasdozen E.d. 2 stopcontacten gerealiseerd worden voor de led drivers. Al kan ik natuurlijk daar ook de stekker af knippen en deze rechtstreeks aansluiten in de lasdozen.

Ik heb voor iets soortgelijks de attema p25 serie gebruikt. Je hebt dan deze (https://www.hornbach.nl/p/attema-k25-p25-uitbreidingsdoos-wit/4116924) op je inbouwdoos (15mm) diepte, dan met de koker (https://www.hornbach.nl/p/attema-p25-kabelgoot-wit-2-meter/7058495) (8mm) naar boven de kast en daar heb ik een lasdoos die iets dieper is om over te gaan op de lamp.

Je hebt ook bochtstukken e.d. om het trace volledig dicht te maken. Ik heb in die koker vd draad liggen omdat ik van inbouwdoos naar lasdoos ga. Kunt ook de z serie gebruiken als je meer binnenruimte nodig hebt in de koker.

https://www.attema.com/nl_NL/producten/connectivity/k25p25-plattebuissysteem/

[ Voor 6% gewijzigd door plag op 30-07-2026 18:03 ]

[jacovn]

Als ik mijn meterkast om laat bouwen lijkt het me wel handig labels aan de buizen uit plafond en vloer te maken.

Nu heb ik een letter tang, dus kan van die witte labels om een flex buis plakken. Er komt een vaste pijp uit de plafonds, maar laatste stuk is flex.

Of zijn er goede betaalbare labels waar ik op kan schrijven of die lettertang labels op kan plakken. Iemand een tip ?

[Lord Anubis]

Wat je kan is een 19mm pijp van 5cm ( of langer en zelfs korter mag ook 😉) lengte door midden zagen zodat je twee halve schalen hebt. Deze met twee x 2 kleine gleufje aan elk uiteindes zijkant ( dus in de schaal kant) in vijlen en deze dan vastzetten met een tyrap aan ieder schaal einde en dan op de schaal zelf je etiket plakken. Kleine gaatjes boren van 3mm2 kan ook voor dunne tyraps. Pak desnoods een grijze slagpijp, goed bewerkbaar en zichtbaar.

HTH

[ Voor 47% gewijzigd door Lord Anubis op 30-07-2026 14:18 ]

[Lord Anubis]

dubbel

[ Voor 200% gewijzigd door Lord Anubis op 30-07-2026 14:19 ]

[jacovn]

Goede tip, ik kwam met zoeken zulke producten tegen: Snelflex kabelcodering clips flexbuis 16mm

13,xx voor 50 stuks maar daar komen nog verzendkosten bij.

[Schway]

Ik gebruik een merkstift.

[jacovn]

De electricien heeft het er met een stift opgeschreven. Met even nadenken heb ik zijn handschrift kunnen herkennen.

Het zijn 27 buizen in totaal, wel handig als alle oude kasten eruit gehaald worden dat het duidelijk is. Ik zou graag de kast vervangen hebben in 1 dag. Hij wordt helemaal opgebouwd van te voren, maar als je dan tijd verliest met teksten ontcijferen is ook zo zonde.

[Schway]

De buizen hebben alleen nummers die overeenkomen met de groepenkast.

Groep 1 is de wasmachine en zit in buis 1.
Groep 2 is de droger
3 is badkamer

etc.

[AR34]

jacovn schreef op donderdag 30 juli 2026 @ 13:02:
Als ik mijn meterkast om laat bouwen lijkt het me wel handig labels aan de buizen uit plafond en vloer te maken.

Nu heb ik een letter tang, dus kan van die witte labels om een flex buis plakken. Er komt een vaste pijp uit de plafonds, maar laatste stuk is flex.

Of zijn er goede betaalbare labels waar ik op kan schrijven of die lettertang labels op kan plakken. Iemand een tip ?

Ik heb zelf deze toegepast. Werkte prima, maar wel met zelf geprinte papieren labels. Zal niet goed werken met een label writer denk ik.

[Annuk]

https://www.allekabels.nl.../tiewrap-kabelbinder.html

Gebruik dergelijke ty-raps nog wel eens, al dan niet met geprint etiket of geschreven (of genummerd).

[jacovn]

Annuk schreef op donderdag 30 juli 2026 @ 19:12:
https://www.allekabels.nl.../tiewrap-kabelbinder.html

Gebruik dergelijke ty-raps nog wel eens, al dan niet met geprint etiket of geschreven (of genummerd).

Als die voor jou goed genoeg zijn dan bestel ik die wel.

25 x 8 mm Label kan ik wel wat mee. En paar cent per stuk

[FredvZ]

Frantic schreef op donderdag 30 juli 2026 @ 09:43:
Ik heb een inbouwdoos achter onze toekomstige inloopkast.

Bedoel je daarmee de kamer achter de inloopkast?
Of ga een kast zonder tegen de muur aan zetten en zit de inbouwdoos daar achter?

Ik wil hierop de led verlichting van de kast aansluiten. Nu loop ik tegen t feit aan dat een kniedeksel met buisinvoer 30mm uit de muur steekt. Terwijl ik bij voorkeur max 20mm wil gebruiken.

Iemand tips of toch maar het ‘verlies’ van die ene centimeter nemen?

Het Attema K25 systeem heeft een platte buis met bijpassende deksel voor de inbouwdoos.
https://www.elektramat.nl...tbreidingsdoos-wit-at5618

[MWDKing]

Hi allen,

Ik wil de zonnepanelen op mijn tuinkamer gaan plaatsen en daar een aparte alamat in het kleine verdelertje daar plaatsen.

Hieronder de verdeling in huis t/m die alamat. Is dit zo veilig volgens jullie? Ik maak me met name wat zorgen om de dikgedrukte delen.

[huisaansluiting 3x25A]
-kabel intern groepenkast
[3P Groepenkast 3fase B20 installatieautomaat]
-kabel 4mm2 ~20m
[3P Miniverdeler tuinkamer: gepland B16 30mA alamat/RCBO ABB 2CSR255163R1165]
-3x1.5mm2 (advies fabrikant)
{1600VA microomvormer}

N.B.:
1. t/m de 3P miniverdeler is gemaakt door een elektricien 6 jaar geleden in opdracht van de aannemer, maar ik eerlijk gezegd was die goed in slijpen en boren, maar twijfel ik over zijn theoretisch kennis...
2. Wellicht relevant; in de 3P groepenkast zit nu al een alamat voor de zonnepanelen op het woonhuis (zelfde type ABB).

[True]

MWDKing schreef op donderdag 30 juli 2026 @ 22:56:
Hi allen,

Ik wil de zonnepanelen op mijn tuinkamer gaan plaatsen en daar een aparte alamat in het kleine verdelertje daar plaatsen.

Hieronder de verdeling in huis t/m die alamat. Is dit zo veilig volgens jullie? Ik maak me met name wat zorgen om de dikgedrukte delen.

[huisaansluiting 3x25A]
-kabel intern groepenkast
[3P Groepenkast 3fase B20 installatieautomaat]
-kabel 4mm2 ~20m
[3P Miniverdeler tuinkamer: gepland B16 30mA alamat/RCBO ABB 2CSR255163R1165]
-3x1.5mm2 (advies fabrikant)
{1600VA microomvormer}

N.B.:
1. t/m de 3P miniverdeler is gemaakt door een elektricien 6 jaar geleden in opdracht van de aannemer, maar ik eerlijk gezegd was die goed in slijpen en boren, maar twijfel ik over zijn theoretisch kennis...
2. Wellicht relevant; in de 3P groepenkast zit nu al een alamat voor de zonnepanelen op het woonhuis (zelfde type ABB).

Een beeld zegt meer dan duizend woorden
Kun je foto's plaatsen of een schema tekenen?

[Cobb]

Iemand ervaringen met goede bedrijven voor een overhaul van een meterkast in regio ZH omgeving Lansingerland ? Vindt het echt bijzonder lastig om in ZH wat betrouwbaars te vinden.

De ZP installatie moet nog worden voorzien van een schakelaar (dat is nooit gebeurt bij de installatie en toko is falliet) Ook moet er een groep bij voor de kookplaat.

[MWDKing]

True schreef op donderdag 30 juli 2026 @ 23:07:
[...]


Een beeld zegt meer dan duizend woorden
Kun je foto's plaatsen of een schema tekenen?

Hierbij het schema (poging tot single line diagram). Mijn vraag: is de keten na het toevoegen van de "Alamat B16 30mA (ABB 2CSR255163R1165)" voor de zonnepanelen veilig?

[Jim423]

Waarom heeft die tuinkamer 3 fase nodig? Wat zit er nog meer in die verdeler? In je tekening staat ABB 3P+N maar ik neem aan dat dit 1P+N moet zijn.

[jacovn]

Wellicht 3 fase micro omvormer ?

En weet je zeker dat je met een 30mA goed zit ?

[Xander]

MWDKing schreef op vrijdag 31 juli 2026 @ 00:13:
[...]

Hierbij het schema (poging tot single line diagram). Mijn vraag: is de keten na het toevoegen van de "Alamat B16 30mA (ABB 2CSR255163R1165)" voor de zonnepanelen veilig?


[Afbeelding]

Als dat schema de complete installatie is dan is het veilig.

Als er nog meer in je groepenkasten zit (eindgroepen???) is het misschien niet veilig. Wellicht kom je in de knoei met de totale maximale stroom uit 3 voedingsbronnen (net en 2x PV, waarvan er 1x al mist in je schema). Komen beide PV-installaties op verschillende fases? Als er nog eindgroepen in de onderverdeler zitten moet je misschien rekening houden met de nulstroom in de voedingskabel, die kan hoger worden dan je verwacht met teruglevering en afname op verschillende fases.

[Rene-Sackers]

Ik ben bezig om een back-up verdeler aan te sluiten op mijn hybride omvormer. Mocht iemand feedback hebben en/of even mee willen kijken, dan stel ik dar erg op prijs

https://gathering.tweakers.net/forum/list_message/85824838

[Jan-tweak]

MWDKing schreef op vrijdag 31 juli 2026 @ 00:13:
[...]

Hierbij het schema (poging tot single line diagram). Mijn vraag: is de keten na het toevoegen van de "Alamat B16 30mA (ABB 2CSR255163R1165)" voor de zonnepanelen veilig?

welke merk en type omvormer heb je, want vrijwel altijd heeft een omvormer van een PV installatie een 100mA of 300mA aardlekbeveiliging nodig, bv bij SolarEgde is de minimaale waarde 100mA ( 300mA mag ook en is vaak ook makkelijker te krijgen).

opmerking 2); ik zou geen 1,5mm2 bekabeling gebruiken, de standaard in Nederland toegepaste bekabeling is 2,5mm2 en die zou ik hier ook gewoon toepassen. waarom je hier 3-fase gebruikt is mij ook onduidelijk, ik ken geen 3-fase micro-omvormer, die zijn volgens mij alle gewoon 1-fase toestellen. zie ook mijn opmerking 3.

opmerking 3) ik snap niet wat jij met een 3 fase aansluiting met een micro-omvormer wilt, de mij bekende microomvormers zijn alle 1-fase omvormers, ook m.b.t. van bedrijfszekerheid zou ik hier veel eerder 3 aparte 1-fase alamats met elk aparte bekabeling naar (tenmiste dat vermoed ik) 1-fase micro-omvormer en dat dan 3 stuks.

even een snelle schema van wat ik bedoel:

[Afbeelding]

[MWDKing]

Jan-tweak schreef op vrijdag 31 juli 2026 @ 10:08:
[...]
welke merk en type omvormer heb je, want vrijwel altijd heeft een omvormer van een PV installatie een 100mA of 300mA aardlekbeveiliging nodig, bv bij SolarEgde is de minimaale waarde 100mA ( 300mA mag ook en is vaak ook makkelijker te krijgen).

opmerking 2); ik zou geen 1,5mm2 bekabeling gebruiken, de standaard in Nederland toegepaste bekabeling is 2,5mm2 en die zou ik hier ook gewoon toepassen. waarom je hier 3-fase gebruikt is mij ook onduidelijk, ik ken geen 3-fase micro-omvormer, die zijn volgens mij alle gewoon 1-fase toestellen. zie ook mijn opmerking 3.

opmerking 3) ik snap niet wat jij met een 3 fase aansluiting met een micro-omvormer wilt, de mij bekende microomvormers zijn alle 1-fase omvormers, ook m.b.t. van bedrijfszekerheid zou ik hier veel eerder 3 aparte 1-fase alamats met elk aparte bekabeling naar (tenmiste dat vermoed ik) 1-fase micro-omvormer en dat dan 3 stuks.

even een snelle schema van wat ik bedoel:
[Afbeelding]

[...]

Bedankt voor je reactie. Hierbij een toelichting

Opmerking 1: In de hoofdgroepenkast zit een B16 30ma alamat naar een 1-fase Solaredge 2300VA omvormer. Dat gaat zonder problemen. De toe te voegen NIEUWE zonneinstallatie wordt een 1-fase Hoymiles 1600VA omvormer. Die wil ik beveiligen met eenzelfde ABB B16 30ma alamat. Ik zorg dat ze allebei op een andere fase komen.

Opmerking 2: Er pas maximaal 1,5mm2 in de prioritaire stekker van Hoymiles. Ze bieden zelf ook kant en klare kabels aan van diezelfde dikte. De kabel wordt maximaal 6m voor 1600VA. Dus dat lijkt me geen probleem.

Opmerking 3: Ik hoef/wil/kan geen 3 fase aansluiten voor de ene micro-omvormer. Er zit in de schuur/tuinkamer al een 3 fase groepenkastje (subverdeler van de hoofdgroepenkast).

Zie ook een nieuwer/duidelijker overzicht in mijn reactie op @Xander