Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3

[Annuk]

TKroon schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 06:59:
[...]

In de meterkast heb ik dit: https://gathering.tweakers.net/forum/view_message/85624592

Daar zit de omschakelaar. Maar omdat de batterij in de schuur van de overkapping staat heb ik een extra schakelaar gemaakt om de kabel spanningsloos te maken en op een betere manier de draden te verbinden.

@habbekrats bedoelt dat je nu nog per ongeluk je Grid 230V per ongeluk aan je AC out van de accu kunt koppelen in je onderverdeler, vandaar daar (ook) nog een omschakelaar en dat is inderdaad geen gek idee, dan maak je 100% zeker (ook) geen fouten in je onderverdeler.

[TKroon]

Annuk schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 07:06:
[...]


@habbekrats bedoelt dat je nu nog per ongeluk je Grid 230V per ongeluk aan je AC out van de accu kunt koppelen in je onderverdeler, vandaar daar (ook) nog een omschakelaar en dat is inderdaad geen gek idee, dan maak je 100% zeker (ook) geen fouten in je onderverdeler.

Ah zo, ja dat zou het inderdaad ook oplossen en voorkomen dat de alamat uitvallen als ik schakel in een foute volgorde. Met twee omschakelaars (een in elke groepenkast) kan dat inderdaad niet fout gaan. Even nadenken hoe ik die dan aansluit, want het is geen gedeelde OUT in dit geval, maar meer dat er niet op beide kabels tegelijk spanning kan staan.

[Annuk]

TKroon schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 07:11:
[...]

Ah zo, ja dat zou het inderdaad ook oplossen en voorkomen dat de alamat uitvallen als ik schakel in een foute volgorde. Met twee omschakelaars (een in elke groepenkast) kan dat inderdaad niet fout gaan. Even nadenken hoe ik die dan aansluit, want het is geen gedeelde OUT in dit geval, maar meer dat er niet op beide kabels tegelijk spanning kan staan.

Volgens mij zo:

code:

AC in    ac out
    \      /
  Omschakelaar

Waarbij je achter de AC in (naar de accu) van de omkeerschakelaar je je alamat nog behoud.

En dan nog zeker weten dat je niet (per ongeluk) terug voed naar het Grid door een foutieve schakelhandeling/volgorde, je zou niet de eerste zijn die daar een hele dikke rekening voor krijgt.

[ Voor 13% gewijzigd door Annuk op 10-07-2026 07:16 ]

[manusjevanalles]

Juerd schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 00:38:
[...]


Een dubbele adereindhuls is een adereindhuls met de dubbele kerndoorsnede. Dus als een klem maximaal 10 mm² met huls mag hebben, dan mag 2×6 mm² er in principe niet in, want 12 > 10. Dat geldt overigens ook voor de tangen... In de praktijk wordt de maximale waarde helaas omlaag afgerond naar de eerstvolgende gangbare maat: als 16 net niet past, dan zal er 10 in de datasheet komen en daar moet je je dan ook aan houden.

De klem "weet niet" dat er 2 draden in de huls zitten en "kan het ook niks schelen". Het is gewoon een grotere huls.

De beoogde automaten gaan gelukkig tot 25mm2. Maar de adereindhulstang gaat maar tot 10mm2 (volgens de specs op Aliexpress). Ik vind wel dat de kwaliteit van de gekrompen dubbele adereindhuls netjes is, voor zover visueel te beoordelen, en de huls was er niet af te trekken. Gaat dit een probleem vormen? Ik zie verder geen opties in de volle kast.

[ Voor 3% gewijzigd door manusjevanalles op 10-07-2026 07:21 ]

[Annuk]

manusjevanalles schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 07:18:
[...]


De beoogde automaten gaan gelukkig tot 25mm2. Maar de adereindhulstang gaat maar tot 10mm2 (volgens de specs op Aliexpress). Ik vind wel dat de kwaliteit van de gekrompen dubbele adereindhuls netjes is, voor zover visueel te beoordelen, en de huls was er niet af te trekken. Gaat dit een probleem vormen? Ik zie verder geen opties in de volle kast.

Wat @Juerd al zegt, wordt naar beneden afgerond ook met de tangen, want 12mm² is geen (standaard) maat.
In dit geval past het en het zit goed zou ik me geen zorgen maken met de tang.
Zelf pers ik ook wel regelmatig twin10 met een tang tot 16mm² gaat (en tang wordt jaarlijks gecheckt en gecalibreerd).

Heb je geen optie voor kamrails in de kast?

[manusjevanalles]

Annuk schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 07:30:
[...]


Wat @Juerd al zegt, wordt naar beneden afgerond ook met de tangen, want 12mm² is geen (standaard) maat.
In dit geval past het en het zit goed zou ik me geen zorgen maken met de tang.
Zelf pers ik ook wel regelmatig twin10 met een tang tot 16mm² gaat (en tang wordt jaarlijks gecheckt en gecalibreerd).

Heb je geen optie voor kamrails in de kast?

Dat stelt gerust.

Nee helaas passen kamrails niet, nog maar 2 posities vrij rechts waar de alamat komt.

[habbekrats]

TKroon schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 07:11:
[...]

Ah zo, ja dat zou het inderdaad ook oplossen en voorkomen dat de alamat uitvallen als ik schakel in een foute volgorde. Met twee omschakelaars (een in elke groepenkast) kan dat inderdaad niet fout gaan. Even nadenken hoe ik die dan aansluit, want het is geen gedeelde OUT in dit geval, maar meer dat er niet op beide kabels tegelijk spanning kan staan.

Het gaat er ook om dat de installatie duidelijk en veilig te bedienen is ook als je er zelf niet bent.

Ik heb mijn vrouw het uitgelegd en er hangt ook een handleiding bij hoe de ESS vrij te schakelen en de huisinstallatie terug naar het grid. Dit kan bij mij op 1 plaats in de meterkast met 2 handelingen. De 1-0-2 schakelaar naar stand grid en de voeding naar het ESS uitzetten.

[TKroon]

habbekrats schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 08:07:
[...]

Het gaat er ook om dat de installatie duidelijk en veilig te bedienen is ook als je er zelf niet bent.

Ik heb mijn vrouw het uitgelegd en er hangt ook een handleiding bij hoe de ESS vrij te schakelen en de huisinstallatie terug naar het grid. Dit kan bij mij op 1 plaats in de meterkast met 2 handelingen. De 1-0-2 schakelaar naar stand grid en de voeding naar het ESS uitzetten.

Ja precies, de instructie staat nog op mijn to-do-lijstje. De 1-0-2-schakelaar hangt in de meterkast. Omdat de batterij en de aansluiting in dit geval verder weg staan is het wat lastiger. Misschien als ik nóg een kabel had getrokken, dan had ik vanaf de meterkast zowel de GRID als BACKUP van de batterij gehad, in plaats van via een onderverdeelkast.

[TKroon]

Annuk schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 07:15:
[...]


Volgens mij zo:

code:

AC in    ac out
    \      /
  Omschakelaar

Waarbij je achter de AC in (naar de accu) van de omkeerschakelaar je je alamat nog behoud.

En dan nog zeker weten dat je niet (per ongeluk) terug voed naar het Grid door een foutieve schakelhandeling/volgorde, je zou niet de eerste zijn die daar een hele dikke rekening voor krijgt.

Terugvoeden naar het grid kan niet, want de BACKUP is niet verbonden met de grid door de omschakelaar in de meterkast. Het is alleen dat de gekoppelde nul met de aarde een probleem is voor de batterij. Dat is opgelost door de "hoofdschakelaar" in de onderverdeelkast.

Ik zoek nu dus alleen een omschakelaar voor in de onderverdeelkast (in plaats van de hoofdschakelaar dan denk ik) die maar één van beide verbindingen open kan hebben:

1. AC in - GRID
2. BACKUP - noodstroom

Dus wederom een 1-0-2-schakelaar, maar dus gescheiden verbindingen en niet eenzelfde OUT (zoals de omschakelaar in de meterkast).

In dat geval kan er niks fout gaan en werkt de noodstroom alleen maar als BEIDE omschakelaars goed staan.

code:

                            --------------
                           |   batterij   |
AC IN       -------------> | --- GRID     |
  |                        |              |
  |                  ----- | --- BACKUP   |
  |                 |      |              |
  |                 |       --------------
  |                 |  
   \                |  
 ---------------------------
|   AC in     noodstroom in |
|       \       /           |
|      omschakelaar         |
|          |                |
|     vier groepen          |
 ---------------------------

[ Voor 3% gewijzigd door TKroon op 10-07-2026 09:06 ]

[djluc]

Juerd schreef op donderdag 9 juli 2026 @ 16:51:
@dragonhaertt Als er uittrekbare delen zijn, maar dat zal in een huisinstallatie niet zo snel gebeuren .

In IEC 61439-1:2011 staat onder "8.4.2.3 Barriers or enclosures" nadrukkelijk het concept van air insulated live parts, die inside enclosures or behind barriers moeten. Ook hier weer: een omhulsel (een groepenkast is dat) is goed genoeg; daarbinnen hoeft geen verdere afscherming. Verderop in dezelfde bepaling komt het stuk over gereedschap of sleutel ook weer terug: "(...) a) By the use of a key or tool, i.e. any mechanical aid, to open the door, cover or overide ~~~[sic] an interlock.(...)".

Deze regels zijn er natuurlijk om de grote industriële (rail)kasten mogelijk te maken. Voor een moderne huisgroepenkast is het goed te doen om alles aanraakveilig te maken en het is zonde om die kans te missen. Maar de foto die deze conversatie teweeg bracht, is van een oudere kast, toen ook voor huisgroepenkasten nog veel met ongeïsoleerde draden werd gewerkt.

Ik heb uitgezocht waar o.a. op gekeurd wordt. Dit is een gecombineerde lijst uit een aantal onderzoeken scope 8 en scope 10. Sommige hebben verschillende versies i.v.m. de van toepassing zijnde NEN normen voor die panden.

Boven de normen staan nog de normen van de fabrikant, de "leveranciersvoorschriften" waar allereerst aan gehouden moet worden.

NEN 1010 – Aanleg van laagspanningsinstallaties
NEN 1010:2020 – huidige uitgave
NEN 1010:2015 + C1:2016 – vorige uitgave met correctieblad

NEN 3140 – Veilig beheer en inspectie van installaties
NEN 3140+A3:2019 – geldende versie

IEC 61439 – Schakel- en verdeelinrichtingen (paneelbouw)
NEN-EN-IEC 61439-1 – algemene regels
NEN-EN-IEC 61439-1:2021 – uitgave 2021

IEC 60204 – Elektrische uitrusting van machines
Deze zit er naar ik denk alleen bij voor vast aangesloten machines
NEN-EN-IEC 60204 – algemeen
NEN-EN-IEC 60204-1:2018 – deel 1, algemene eisen

NTA 8220 – Beoordeling brandrisico elektrisch materiaal
NTA 8220:2017 – uitgave 2017

NPR 8040 – Thermografie / infraroodinspectie
NPR 8040-1:2013 – deel 1

SCIOS – Certificatieregeling inspecties
SCIOS TD12 versie 8.1-2024-01
SCIOS TD14 Versie 2.9: 2024-08
SCIOS IB22 Versie 2.0: 2024-01

Kortom: Er worden bij die inspecties veel diverse normen bij- en door elkaar gebruikt om tot een eindresultaat te komen. Heb ai er wat korte omschrijvingen bij laten zetten voor de duidelijkheid.

Om toegang te krijgen tot de normen kan je een abonnement nemen of ze aankopen. Of als abonnement:
https://connect.nen.nl/po...Standaard/Elektrotechniek

Het beantwoord denk ik wel goed waarom er veel verschillen van inzichten zijn over installatiedetails. Het is onduidelijk wat er precies aan normen van toepassing is. Ook zijn er veel punten die benoemd worden in meerdere normen.

Ook tussen installateurs en keurders komen die verschillen vaak naar voren. Ook omdat er soms meerdere goede oplossingen zijn voor bepaalde situaties.

edit: incorrecte omschrijvingen weg

[Xander]

djluc schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 10:05:
SCIOS – Certificatieregeling inspecties
SCIOS TD12 versie 8.1-2024-01 – inspectie & rapportage Scope 10
SCIOS TD14 Versie 2.9: 2024-08 – steekproefmethodiek Scope 10
SCIOS IB22 Versie 2.0: 2024-01 – classificatie van gebreken

Ik weet niet welke AI dit heeft uitgespuugd, maar het zijn niet de laatste versies en de omschrijvingen kloppen niet. Als je TD12 tegenkomt in een Scope 10 rapport dan gaat er iets fout.

SCIOS TD12 versie 8.4: 2025-01 - Inspecties van Elektrische Installaties en Elektrische Arbeidsmiddelen (= Scope 8 en Scope 9)

SCIOS TD14 versie 2.12: 2026-05 - Inspectie van elektrisch materieel op brandrisico’s (= Scope 10)

SCIOS TD18 versie 2.5: 2025-01 - Inspectie van zonnestroominstallaties (= Scope 12)

IB22 klopt in jouw lijstje dan weer wel.

Deze documenten kun je trouwens ook niet verkrijgen bij NEN, want het zijn geen NEN normen.

[djluc]

Xander schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 11:00:
[...]

Ik weet niet welke AI dit heeft uitgespuugd, maar het zijn niet de laatste versies en de omschrijvingen kloppen niet. Als je TD12 tegenkomt in een Scope 10 rapport dan gaat er iets fout.

SCIOS TD12 versie 8.4: 2025-01 - Inspecties van Elektrische Installaties en Elektrische Arbeidsmiddelen (= Scope 8 en Scope 9)

SCIOS TD14 versie 2.12: 2026-05 - Inspectie van elektrisch materieel op brandrisico’s (= Scope 10)

SCIOS TD18 versie 2.5: 2025-01 - Inspectie van zonnestroominstallaties (= Scope 12)

IB22 klopt in jouw lijstje dan weer wel.

Deze documenten kun je trouwens ook niet verkrijgen bij NEN, want het zijn geen NEN normen.

De namen komen letterlijk uit een stapel inspectierapporten. Letterlijk copy/paste.

Ze zijn over een periode van enkele jaren dus dat er oudere versies tussen zitten kan kloppen.

Alleen de omschrijvingen even met Claude toegevoegd voor de duidelijkheid. Kan die normen zelf niet inzien dus dank voor de toevoegingen!

[Xander]

djluc schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 11:04:
[...]

De namen komen letterlijk uit een stapel inspectierapporten. Letterlijk copy/paste.

Als je dit:

SCIOS TD12 versie 8.1-2024-01 – inspectie & rapportage Scope 10

Of dit:

SCIOS TD14 Versie 2.9: 2024-08 – steekproefmethodiek Scope 10

Letterlijk uit een inspectierapport hebt gekopieerd dan zou ik eens een stevig woordje wisselen met het inspectiebedrijf.

[djluc]

Xander schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 11:07:
[...]


Als je dit:

[...]

Of dit:

[...]

Letterlijk uit een inspectierapport hebt gekopieerd dan zou ik eens een stevig woordje wisselen met het inspectiebedrijf.

heb de ai samenvattingen verwijderd bij de rapporten!

[Jan-tweak]

djluc schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 10:05:
[...]

Ik heb uitgezocht waar o.a. op gekeurd wordt. Dit is een gecombineerde lijst uit een aantal onderzoeken scope 8 en scope 10. Sommige hebben verschillende versies i.v.m. de van toepassing zijnde NEN normen voor die panden.

Boven de normen staan nog de normen van de fabrikant, de "leveranciersvoorschriften" waar allereerst aan gehouden moet worden.

NEN 1010 – Aanleg van laagspanningsinstallaties
NEN 1010:2020 – huidige uitgave
NEN 1010:2015 + C1:2016 – vorige uitgave met correctieblad

hou je wel rekening mee dat een wettelijke borging van de NEN1010 loopt via de Bbl, en die staat nog steeds m.b.t. de NEN1010 op versie 2015. De overgang naar 2020 is namelijk op het laatste punt uitgesteld.
Zelfs zou ik wel al vast de NEN1010:2020 aanhouden, dan ben je voor de toekomst ook al voorbereid.
En daar de Bbl ook voor de woningeigenaren geld en niet alleen voor bedrijven (NEN 3140) is dat dus ook van belang voor de normale consument die in koophuis woont.

NEN 3140 – Veilig beheer en inspectie van installaties
NEN 3140+A3:2019 – geldende versie

IEC 61439 – Schakel- en verdeelinrichtingen (paneelbouw)
NEN-EN-IEC 61439-1 – algemene regels
NEN-EN-IEC 61439-1:2021 – uitgave 2021

IEC 60204 – Elektrische uitrusting van machines
Deze zit er naar ik denk alleen bij voor vast aangesloten machines
NEN-EN-IEC 60204 – algemeen
NEN-EN-IEC 60204-1:2018 – deel 1, algemene eisen

NTA 8220 – Beoordeling brandrisico elektrisch materiaal
NTA 8220:2017 – uitgave 2017

NPR 8040 – Thermografie / infraroodinspectie
NPR 8040-1:2013 – deel 1

SCIOS – Certificatieregeling inspecties
SCIOS TD12 versie 8.1-2024-01
SCIOS TD14 Versie 2.9: 2024-08
SCIOS IB22 Versie 2.0: 2024-01

Kortom: Er worden bij die inspecties veel diverse normen bij- en door elkaar gebruikt om tot een eindresultaat te komen. Heb ai er wat korte omschrijvingen bij laten zetten voor de duidelijkheid.

Om toegang te krijgen tot de normen kan je een abonnement nemen of ze aankopen. Of als abonnement:
https://connect.nen.nl/po...Standaard/Elektrotechniek

Het beantwoord denk ik wel goed waarom er veel verschillen van inzichten zijn over installatiedetails. Het is onduidelijk wat er precies aan normen van toepassing is. Ook zijn er veel punten die benoemd worden in meerdere normen.

Ook tussen installateurs en keurders komen die verschillen vaak naar voren. Ook omdat er soms meerdere goede oplossingen zijn voor bepaalde situaties.

edit: incorrecte omschrijvingen weg

[Jan-tweak]

djluc schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 10:05:
[...]

Ik heb uitgezocht waar o.a. op gekeurd wordt. Dit is een gecombineerde lijst uit een aantal onderzoeken scope 8 en scope 10. Sommige hebben verschillende versies i.v.m. de van toepassing zijnde NEN normen voor die panden.

Boven de normen staan nog de normen van de fabrikant, de "leveranciersvoorschriften" waar allereerst aan gehouden moet worden.

NEN 1010 – Aanleg van laagspanningsinstallaties
NEN 1010:2020 – huidige uitgave
NEN 1010:2015 + C1:2016 – vorige uitgave met correctieblad

NEN 3140 – Veilig beheer en inspectie van installaties
NEN 3140+A3:2019 – geldende versie

IEC 61439 – Schakel- en verdeelinrichtingen (paneelbouw)
NEN-EN-IEC 61439-1 – algemene regels
NEN-EN-IEC 61439-1:2021 – uitgave 2021

IEC 60204 – Elektrische uitrusting van machines
Deze zit er naar ik denk alleen bij voor vast aangesloten machines
NEN-EN-IEC 60204 – algemeen
NEN-EN-IEC 60204-1:2018 – deel 1, algemene eisen

NTA 8220 – Beoordeling brandrisico elektrisch materiaal
NTA 8220:2017 – uitgave 2017

NPR 8040 – Thermografie / infraroodinspectie
NPR 8040-1:2013 – deel 1

SCIOS – Certificatieregeling inspecties
SCIOS TD12 versie 8.1-2024-01
SCIOS TD14 Versie 2.9: 2024-08
SCIOS IB22 Versie 2.0: 2024-01

Kortom: Er worden bij die inspecties veel diverse normen bij- en door elkaar gebruikt om tot een eindresultaat te komen. Heb ai er wat korte omschrijvingen bij laten zetten voor de duidelijkheid.

in mijn ogen is wel een groot verschil tussen wettelijk geborgde normen zoals de NEN1010 via de Bbl en overige normen die dat niet zijn.

de genoemde SCIOS TD, zijn dus geen normen maar een meer vrijwillige verplichting als je aan deze niet wettelijk verplichte inspecties wil of moet (eis verzekering bv) deelnemen.
Deze ontbreken dus elke wettelijke basis, en wat je zelf schrijft is het vaak ook maar een duiding van bestaande (wettelijke) normen.
Over de zin of onzin van dergelijke inspecties en certificatie is weer een heel ander verhaal. Soms is het een echt toegevoegde waarde en soms is het ook pure geldklopperij.

Om toegang te krijgen tot de normen kan je een abonnement nemen of ze aankopen. Of als abonnement:
https://connect.nen.nl/po...Standaard/Elektrotechniek

Het beantwoord denk ik wel goed waarom er veel verschillen van inzichten zijn over installatiedetails. Het is onduidelijk wat er precies aan normen van toepassing is. Ook zijn er veel punten die benoemd worden in meerdere normen.

Ook tussen installateurs en keurders komen die verschillen vaak naar voren. Ook omdat er soms meerdere goede oplossingen zijn voor bepaalde situaties.

edit: incorrecte omschrijvingen weg

[WargamingPlayer]

habbekrats schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 08:07:
[...]

Het gaat er ook om dat de installatie duidelijk en veilig te bedienen is ook als je er zelf niet bent.

Ik heb mijn vrouw het uitgelegd en er hangt ook een handleiding bij hoe de ESS vrij te schakelen en de huisinstallatie terug naar het grid. Dit kan bij mij op 1 plaats in de meterkast met 2 handelingen. De 1-0-2 schakelaar naar stand grid en de voeding naar het ESS uitzetten.

Wat gebeurt er als ze de volgorde vergeet? Of het fout doet?

Volgens mij moet het zo zijn dat bij een afgesloten kast, de volgorde van bediening niets uit maakt.

[beetje off-topic]

Persoonlijk zie ik een groepenkast als veilig wanneer ik of een ieder ander, bij volledige inschakeling, je je blote handen in kan stoppen zonder schade te ondervinden of je leven in de waag te stellen. Een installateur die dat niet durft bij zijn eigen werk, is voor mij geen goede installateur ook al kent die alle regels.

Dit is een persoonlijke mening.

[/beetje off-topic]

[True]

WargamingPlayer schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 11:49:
[...]
[beetje off-topic]

Persoonlijk zie ik een groepenkast als veilig wanneer ik of een ieder ander, bij volledige inschakeling, je je blote handen in kan stoppen zonder schade te ondervinden of je leven in de waag te stellen. Een installateur die dat niet durft bij zijn eigen werk, is voor mij geen goede installateur ook al kent die alle regels.

Dit is een persoonlijke mening.

[/beetje off-topic]

Zonder de groepenkast te openen als die dicht geschroefd zit, dan ben ik het met je eens.
Anders kun je ook stellen dat een woning nooit veilig is omdat je ook de zekeringkast van de netbeheerder kunt open schroeven en daar onder de hoofdzekeringen 150A afgezekerd treft in de infrastructuur van de netbeheerder, kun je ook dood aan gaan ..

[timpel_800]

Een vraag over smeltzekeringen:

Ik heb zelf een thuisbatterij met noodstroom voorziening en lees dus ook met in het grote Sigenergy topic. Hier worden soms behoorlijke omvormers geplaatst van bijv. 17kW. Ondanks dat de batterij aan Loadbalancing doet, zie je toch weleens dat er een domme laadpaal in het systeem zit en er weleens een smeltzekering uitklapt als de auto en de batterij tegelijk gaan laden. Of dat de installateur de Gridlimiet niet heeft ingesteld, of verkeerd.

Dit is natuurlijk altijd vervelend.
Maar is zoiets niet eenvoudig te voorkomen? Door 3 extra 25A installatie automaten te plaatsen?
Dus: Smeltzekeringen 3 x 25 A -> Hoofdschakelaar -> 3 losse 25A automaten -> rest van de groepenkast.
Omdat automaten altijd eerder afschakelen dan smeltzekeringen zullen bij overbelasting altijd eerst de automaten trippen en dat scheelt je een bezoekje van de Netbeheerder dat al snel + €100 kost.
De automaten zijn natuurlijk niet gratis maar na 1 bezoek van de netbeheerder heb je ze eruit.

Goed idee? Of zijn hier bezwaren tegen?

[Thunderwookie]

Annuk schreef op donderdag 9 juli 2026 @ 23:31:
[...]

Tot de muur of breedte op de plaat?
Als het de plaat is zou ik kijken als ik jou was om tenminste te zorgen dat je die zijkanten dicht krijgt tot aan de muur.

Tot aan de plaat. Delen bijplaatsen is niet echt een optie, mede omdat de datakabel van de cv daar loopt en door de muur gaat en lastig te verplaatsen is.

Als er echt geen andere optie is dan is 2x6 prima maar zou altijd opteren voor 2x12 als die mogelijkheid er is (met wat werk), in zo'n 2x6 kan je bv net 2 kracht groepen plaatsen en houd je op beide rails net 2 plekken over en dat zijn dan vaak loze plekken.

En de enige optie om de zaak echt gecentreerd te houden. ik snap wat je bedoelt met de beperkte ruimte.

Evt beide een optie inderdaad maar inderdaad niet recht boven het meterbord.

Inderdaad idem aan bovenstaande reactie.
Al met al, de grote hamvraag, ga ik 'off centre', of niet

[...]


De optie van @Rimco met de Medusa 44x55 is ook mooi (al dan niet gevuld met ABB componenten).
Zeker als je dan ook nog net dat stukje buis tussen meterbord en kast kwijt raakt.

Aan een onderkant van de Medusa zit een soortgelijk deel als dit, maar weet zo even niet zeker of dit ook 1 op 1 dezelfde is, zo ja ben je in principe klaar (kan je flexibel aanpassen door die doorvoeren uit te snijden), en kan je dus iets off-center de kast plaatsen en heb je direct heerlijk veel werk ruimte.

De Medusa is een mooie kast, moet hier wel echt even passen en meten. zeker omdat hij erg diep is. (de ene site zegt 15cm de andere 19cm ) aangezien ik ook de stofzuigert en fiets accu's heb hangen is mijn ruimte beperkt.
Op de tekeningen van de Medusa 440 zie ik wel een verticaal tussenschot tussen de 2 delen, ik ken de kast niet, kan iemand toevallig (uit ervaring) vertellen of dat deze weg kunnen zodat de din rails ook echt 'koppelbaar' zijn of door lopen? (zodat ik bijvoorbeeld over het midden een kamrails kan plaatsen)

Nog een vraag betreft de airco`s: Achter de aardlek op een installatieautomaat zoals ik nu in gedachten heb, of voor de aardlek op een eigen aardlekautomaat? Incl. airco`s heb ik maar 9-10 groepen bezet. (ik begrijp het hele plaatje, maar ik vind het 63a verhaal af en toe nog wat lastig)

edit:
@Annuk of andere specialisten: ik heb nu alle automaten e.d. ingetekend in de groepenkast die we met zijn allen hebben besproken ,
Maar de EV lader, de Batterij en wat stopcontacten+verlichting komen in de garage.
Is het dan beter om een onderverdeler te maken in de garage zodat ik niet 3 kabels hoef te trekken? En zo ja, moet ik dan een automaat in de meterkast plaatsen(rekening houdend met de 63a in de meterkast) of is een nieuwe hoofschakelaar in de verdeler met een aardlekautomaat voor de EV, een aardlekautomaat voor de batterij voldoende? En ga ik dan te ver als ik de verlichting en stopcontacten bij de aardlekautomaat van de EV doe? of ook een eigen aardlekautomaatje?

[ Voor 13% gewijzigd door Thunderwookie op 10-07-2026 19:19 ]

[habbekrats]

WargamingPlayer schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 11:49:
[...]

Wat gebeurt er als ze de volgorde vergeet? Of het fout doet?

Volgens mij moet het zo zijn dat bij een afgesloten kast, de volgorde van bediening niets uit maakt.

[beetje off-topic]

Persoonlijk zie ik een groepenkast als veilig wanneer ik of een ieder ander, bij volledige inschakeling, je je blote handen in kan stoppen zonder schade te ondervinden of je leven in de waag te stellen. Een installateur die dat niet durft bij zijn eigen werk, is voor mij geen goede installateur ook al kent die alle regels.

Dit is een persoonlijke mening.

[/beetje off-topic]

Dat kan niet verkeerd fout gaan, de 1-0-2 scakelaar ESS - uit - GRID bepaalt waar de huis installatie de prik van krijgt. Of in stand uit is de huinstallatie gewoon uit. De voedings automaat naar decESS uit zetten is een optie maar niet noodzakelijk. Deze schakeling is niet bijzonder maar heeft bijna iedereen zo in een ESS systeem met noodstroomfunctie.


Die 1-0-2 kun je ook weglaten alleen dan is bij onderhoud aan het ESS het huis stroomloos.

[bjusterbaarlik]

timpel_800 schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 13:19:
Een vraag over smeltzekeringen:

Ik heb zelf een thuisbatterij met noodstroom voorziening en lees dus ook met in het grote Sigenergy topic. Hier worden soms behoorlijke omvormers geplaatst van bijv. 17kW. Ondanks dat de batterij aan Loadbalancing doet, zie je toch weleens dat er een domme laadpaal in het systeem zit en er weleens een smeltzekering uitklapt als de auto en de batterij tegelijk gaan laden. Of dat de installateur de Gridlimiet niet heeft ingesteld, of verkeerd.

Dit is natuurlijk altijd vervelend.
Maar is zoiets niet eenvoudig te voorkomen? Door 3 extra 25A installatie automaten te plaatsen?
Dus: Smeltzekeringen 3 x 25 A -> Hoofdschakelaar -> 3 losse 25A automaten -> rest van de groepenkast.
Omdat automaten altijd eerder afschakelen dan smeltzekeringen zullen bij overbelasting altijd eerst de automaten trippen en dat scheelt je een bezoekje van de Netbeheerder dat al snel + €100 kost.
De automaten zijn natuurlijk niet gratis maar na 1 bezoek van de netbeheerder heb je ze eruit.

Goed idee? Of zijn hier bezwaren tegen?

Prima optie lijkt mij. Je zou het ook kunnen combineren tot één apparaat met een veilighedenlastscheider lijkt mij. Hager L76M of Eaton 114321 veilighedenlastscheider bijvoorbeeld. Dat is een lastscheider met kleine smeltzekeringen ingebouwd. Al weet ik zou niet als die er ook zijn met een snelle uitschakelkarakteristiek.

[ Voor 3% gewijzigd door bjusterbaarlik op 10-07-2026 17:45 ]

[Annuk]

Thunderwookie schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 13:20:
[...]

Tot aan de plaat. Delen bijplaatsen is niet echt een optie, mede omdat de datakabel van de cv daar loopt en door de muur gaat en lastig te verplaatsen is.


[...]

En de enige optie om de zaak echt gecentreerd te houden. ik snap wat je bedoelt met de beperkte ruimte.


[...]

Inderdaad idem aan bovenstaande reactie.
Al met al, de grote hamvraag, ga ik 'off centre', of niet


[...]

De Medusa is een mooie kast, moet hier wel echt even passen en meten. zeker omdat hij erg diep is. (de ene site zegt 15cm de andere 19cm ) aangezien ik ook de stofzuigert en fiets accu's heb hangen is mijn ruimte beperkt.
Op de tekeningen van de Medusa 440 zie ik wel een verticaal tussenschot tussen de 2 delen, ik ken de kast niet, kan iemand toevallig (uit ervaring) vertellen of dat deze weg kunnen zodat de din rails ook echt 'koppelbaar' zijn of door lopen? (zodat ik bijvoorbeeld over het midden een kamrails kan plaatsen)

Duidelijk genoeg?

Nog een vraag betreft de airco`s: Achter de aardlek op een installatieautomaat zoals ik nu in gedachten heb, of voor de aardlek op een eigen aardlekautomaat? Incl. airco`s heb ik maar 9-10 groepen bezet. (ik begrijp het hele plaatje, maar ik vind het 63a verhaal af en toe nog wat lastig)

edit:
@Annuk of andere specialisten: ik heb nu alle automaten e.d. ingetekend in de groepenkast die we met zijn allen hebben besproken ,
Maar de EV lader, de Batterij en wat stopcontacten+verlichting komen in de garage.
Is het dan beter om een onderverdeler te maken in de garage zodat ik niet 3 kabels hoef te trekken? En zo ja, moet ik dan een automaat in de meterkast plaatsen(rekening houdend met de 63a in de meterkast) of is een nieuwe hoofschakelaar in de verdeler met een aardlekautomaat voor de EV, een aardlekautomaat voor de batterij voldoende? En ga ik dan te ver als ik de verlichting en stopcontacten bij de aardlekautomaat van de EV doe? of ook een eigen aardlekautomaatje?

Verlichting wil je sowieso scheiden van je EV.
En wat betreft een onderverdeler oid, dat is voor jezelf kijken wat €€ voordelig en praktisch is, beide opties kan wat je benoemd.

[Thunderwookie]

Annuk schreef op zaterdag 11 juli 2026 @ 07:12:
[...]

[Afbeelding]
Duidelijk genoeg?

Absoluut, wederom dank! Stof tot nadenken, gaat uiteindelijk goedkomen.

Verlichting wil je sowieso scheiden van je EV.
En wat betreft een onderverdeler oid, dat is voor jezelf kijken wat €€ voordelig en praktisch is, beide opties kan wat je benoemd.

Dit is de laatste versie die ik heb ontworpen. Als je/jullie willen, graag nog even een kritische blik

Voor nu heb ik alles nog ontworpen met de ABB kast. Met een verdeler naar de garage. Alles in deze kast 10 mm².
De kabel die ik naar de garage ga trekken +- 5 tot 6m max lengte, red ik dat met 6 mm² of toch 10 mm² doen? (de batterij en EV komen gecombineerd uit op 36a)

Ik heb de PV op fase 1, de batterij op fase 2 of 3 (Of naargelang wat uit komt, met de gedachte nu nog 1x35a, straks 3x25a)
De verdeler is na de hoofdschakelaar 63a voorzien van aardlekautomaten

Ik heb een tijdelijke 2x16a kookgroep, de 4 polige aardlekautomaten voor de ev en kookgroep worden pas na 3x25 aansluiting in gebruik genomen.

[Annuk]

Thunderwookie schreef op zaterdag 11 juli 2026 @ 15:49:
[...]

Absoluut, wederom dank! Stof tot nadenken, gaat uiteindelijk goedkomen.


[...]

Dit is de laatste versie die ik heb ontworpen. Als je/jullie willen, graag nog even een kritische blik

Voor nu heb ik alles nog ontworpen met de ABB kast. Met een verdeler naar de garage. Alles in deze kast 10 mm².
De kabel die ik naar de garage ga trekken +- 5 tot 6m max lengte, red ik dat met 6 mm² of toch 10 mm² doen? (de batterij en EV komen gecombineerd uit op 36a)

6 is meer dan genoeg voor die lengte mogelijk kan 4mm2 ook nog wel.

Ik heb de PV op fase 1, de batterij op fase 2 of 3 (Of naargelang wat uit komt, met de gedachte nu nog 1x35a, straks 3x25a)
De verdeler is na de hoofdschakelaar 63a voorzien van aardlekautomaten

Ik heb een tijdelijke 2x16a kookgroep, de 4 polige aardlekautomaten voor de ev en kookgroep worden pas na 3x25 aansluiting in gebruik genomen.


[Afbeelding]

[Afbeelding]

Ik mis nog een voorbeveiliging voor de kabel naar je onderverdeler, bv een C25 300mA.
Let wel als je zo'n ABB kast gaat gebruiken en je doet de kamrail bovenlangs op de HS dat je op de bovenste rail heel weinig ruimte hebt aan de onderkant zeker als daar nog bedrading oid tussen moet.

En zou in de onderverdeler dat WCD verwijderen en gewoon een opbouwdoos met wcd plaatsen, veel praktischer dan in een kast.

[elsinga]

Vraag: voor mijn nieuwe groepenkast wil ik een overspanningsbeveiliging in gaan zetten. Gewone woning uit 2011, 3x25A netaansluiting, netbeheerder biedt aarde aan. Groepenkast wordt volledig Eaton, dus wil ik ook een Eaton overspanningsbeveiliging toepassen. De xPole SPCT-2 komt dan naar voren, alleen weet ik niet precies welke variant ik dan moet hebben. Hopelijk kunnen jullie me daar in helpen.

Ik dacht dat ik deze nodig had, maar die is niet voor een TT systeem (wat bij woningbouw wel gebruikelijk is):



Voor TT kom ik de volgende varianten tegen:





Verschil is waar ik de N aansluit, waarbij de variant met de Z-D63 het aansluiten wel makkelijker maakt (anders moet je onderaan een dubbele aansluiting maken onder de kamrail, niet aan te raden). Welke variant zouden jullie aanraden?

Dank!

[Thunderwookie]

Ik mis nog een voorbeveiliging voor de kabel naar je onderverdeler, bv een C25 300mA.
Let wel als je zo'n ABB kast gaat gebruiken en je doet de kamrail bovenlangs op de HS dat je op de bovenste rail heel weinig ruimte hebt aan de onderkant zeker als daar nog bedrading oid tussen moet.

Maar dan heb ik meerdere aardlekautomaten (van de onderverdeler) achter een aardlekautomaat?

En zou in de onderverdeler dat WCD verwijderen en gewoon een opbouwdoos met wcd plaatsen, veel praktischer dan in een kast.

Was maar een idee zodat ik vast stroom had als ik verder nog niets had aangelegd.

[Spherix]

Thunderwookie schreef op zaterdag 11 juli 2026 @ 18:35:
[...]

Maar dan heb ik meerdere aardlekautomaten (van de onderverdeler) achter een aardlekautomaat?


[...]

Als je in de tuin de kabel naar de schuur raakt, welke aardlek klapt er dan uit ;-)?

[habbekrats]

@elsinga Als de netbeheerder een aarde draad PE van het transformatorhuisje meeneemt in de kabel heb je een TN stelsel.

[Beer070]

jadjong schreef op dinsdag 7 juli 2026 @ 08:56:
Flexibele draad is prima te verwerken, zelfs 120mm2 gaat makkelijker de bocht om dan 10mm2 vast.

In mijn ervaring gaat 5x16mm2 vast makkelijker de bocht om dan 5x6mm2 en 5x10mm2. De 16mm2 bestaat uit strengen die buigzamer lijken.

[Freeaqingme]

Beer070 schreef op zaterdag 11 juli 2026 @ 21:12:
[...]

In mijn ervaring gaat 5x16mm2 vast makkelijker de bocht om dan 5x6mm2 en 5x10mm2. De 16mm2 bestaat uit strengen die buigzamer lijken.

Misschien dat dat net een ander type merk of iets was? Ik heb hier wel eens een 5x16mm2 kabel verwerkt en dat ging echt 100 keer moeilijker dan 5x10 of 5x6mm2. Met de 5x16mm2 moest ik echt een gevecht voeren om goed te krijgen, met die andere twee veel minder.

[habbekrats]

ligt er maar net aan welke 5x16 je neemt

klasse5



klasse 2


klasse 1

[Jan-tweak]

habbekrats schreef op zaterdag 11 juli 2026 @ 20:56:
@elsinga Als de netbeheerder een aarde draad PE van het transformatorhuisje meeneemt in de kabel heb je een TN stelsel.

@elsinga
Je hebt op basis van je informatie dus geen TT stelsel maar een TN-S stelsel.

bron

een mogelijk 3-fase overspanningsbeveiliging is bbv deze van het mekr Eaton.
Eaton xPole overspanningsbeveiliging type 2+3 3P+N (TN, TN-S, TN-C-S) 40kA DIN-rail (SPCT2-280/4), prijs circa 85 euro


echter vergeet niet specialistische merken zoals Dehn of Raycap.
Raycap ProTec overspanningsbeveiliging type 2 3P+N (TN-S) 50kA DIN-rail (RA-59.0104)
kost ook maar 99 euro.

[ Voor 8% gewijzigd door Jan-tweak op 11-07-2026 22:37 ]

[Annuk]

Beer070 schreef op zaterdag 11 juli 2026 @ 21:12:
[...]

In mijn ervaring gaat 5x16mm2 vast makkelijker de bocht om dan 5x6mm2 en 5x10mm2. De 16mm2 bestaat uit strengen die buigzamer lijken.

Wat @habbekrats al zegt ligt net aan welke klasse je hebt.

Freeaqingme schreef op zaterdag 11 juli 2026 @ 21:55:
[...]


Misschien dat dat net een ander type merk of iets was? Ik heb hier wel eens een 5x16mm2 kabel verwerkt en dat ging echt 100 keer moeilijker dan 5x10 of 5x6mm2. Met de 5x16mm2 moest ik echt een gevecht voeren om goed te krijgen, met die andere twee veel minder.

Opzich is 4(5)x16 (-as) nog redelijk prima te verwerken.
Pak maar eens 240mm2 of 630mm2 koper klasse 2, dan leer je je woordenschat wel uitbreiden (op de negatieve manier)

Moet trouwens wel zeggen (en je merkt het wel bij VD-draad al) dat merk en type draad/kabel ook zeker wel veel verschil maakt.

[ Voor 7% gewijzigd door Annuk op 11-07-2026 23:23 ]

[elsinga]

habbekrats schreef op zaterdag 11 juli 2026 @ 20:56:
@elsinga Als de netbeheerder een aarde draad PE van het transformatorhuisje meeneemt in de kabel heb je een TN stelsel.

Ah, dat is goed om te weten. Ga ik daar de juiste aansluitwijze voor de overspanningsbeveiliging bij zoeken. Dank!

[ Voor 37% gewijzigd door elsinga op 12-07-2026 10:29 ]

[elsinga]

Jan-tweak schreef op zaterdag 11 juli 2026 @ 22:36:
[...]

@elsinga
Je hebt op basis van je informatie dus geen TT stelsel maar een TN-S stelsel.
[Afbeelding]
bron

een mogelijk 3-fase overspanningsbeveiliging is bbv deze van het mekr Eaton.
Eaton xPole overspanningsbeveiliging type 2+3 3P+N (TN, TN-S, TN-C-S) 40kA DIN-rail (SPCT2-280/4), prijs circa 85 euro
[Afbeelding]

echter vergeet niet specialistische merken zoals Dehn of Raycap.
Raycap ProTec overspanningsbeveiliging type 2 3P+N (TN-S) 50kA DIN-rail (RA-59.0104)
kost ook maar 99 euro.
[Afbeelding]

Okay, TN-S dus. En de genoemde Eaton SPCT2-280/4 had ik in eerste instantie ook ingetekend. Nu nog even uitvogelen hoe ik daar de PE goed op aansluit, iets met kamrailtje en PE draad op dezelfde plek....

Het lijkt er op dat ik alle door mij als plaatjes genoemde varianten mag gebruiken. Of is "TN-S-/TT-systeem" voor die specifieke combinatie en niet TN-S of TT?

[ Voor 4% gewijzigd door elsinga op 12-07-2026 10:30 ]

[Xander]

elsinga schreef op zondag 12 juli 2026 @ 10:25:
[...]

Okay, TN-S dus. En de genoemde Eaton SPCT2-280/4 had ik in eerste instantie ook ingetekend. Nu nog even uitvogelen hoe ik daar de PE goed op aansluit, iets met kamrailtje en PE draad op dezelfde plek....

Je maakt je druk om niets. Eaton componenten hebben een aparte aansluiting voor een (vork)kamrail, de klemmen blijven gewoon vrij om draad aan te sluiten.

Het lijkt er op dat ik alle door mij als plaatjes genoemde varianten mag gebruiken. Of is "TN-S-/TT-systeem" voor die specifieke combinatie en niet TN-S of TT?

Je mag alle varianten gebruiken.

[Jan-tweak]

elsinga schreef op zondag 12 juli 2026 @ 10:25:
[...]

Okay, TN-S dus. En de genoemde Eaton SPCT2-280/4 had ik in eerste instantie ook ingetekend. Nu nog even uitvogelen hoe ik daar de PE goed op aansluit, iets met kamrailtje en PE draad op dezelfde plek....

Het lijkt er op dat ik alle door mij als plaatjes genoemde varianten mag gebruiken. Of is "TN-S-/TT-systeem" voor die specifieke combinatie en niet TN-S of TT?

afhankelijk wat de fabrikant zelf aangeeft, mijn keuze zou overigens juist niet de Eaton maar de raycap gaan, heeft gewoon net iets betere spec's en dat gebied is hun specialiteit, Dehn is overigens ook een prima product. Maar dat is dus mijn persoonlijke mening.

[Frantic]

Werkt mooi die Niko New Hydro inbouw stopcontacten! Volgende keer alleen de bovenrand van de dozenboor toch mooi stukje in de volle steen houden. Brak op t laatst nog een klein stukje voeg weg. Waardoor je, als je er op let, een stukje van de doos ziet. Achja, cosmetische fix kunnen we daar wel op loslaten.

[ Voor 23% gewijzigd door Frantic op 12-07-2026 12:20 ]

[FredvZ]

Thunderwookie schreef op donderdag 9 juli 2026 @ 21:39:
Als ik vragen mag, (ik zie in het gehele topic verschillende meningen voorbij komen) wel of geen remautomaat?

Dat ligt aan de situatie en de portemonnee van de eigenaar de groepenkast.
Belangrijkste is dat de installatie voldoet aan het beoogde energietransport (gebruik, teruglevering, opslag).

Mijn persoonlijke voorkeur is het gebruiken van zo min mogelijk componenten. In een bestaande kast zou dat beteken dat ik de bestaande 40A aardleks zou vervangen door 63A aardleks plus de bedrading geschikt zou maken voor 63A.
Daar zit natuurlijk wel een prijskaartje aan, mocht het budgettechnisch niet kunnen dan is een 40A remautomaat een veilig (en betaalbaarder) alternatief.

[onetime]

Vergeet, vooral met een beperkt aantal gewone groepen, de mogelijkheid van alamats niet.
Geen aardleks meer, geen rem-automaat, alleen voldoende dikke bedrading.

edit: met het voordeel van ook voor de aardlek onafhankelijk...

[ Voor 17% gewijzigd door onetime op 12-07-2026 13:02 ]

[rtmalm]

Situatie: Op de kast van de hoofdschakelaar zit een sticker met de tekst "Netbeheerder biedt aarding aan". Als ik het goed heb begrpen is dat TN-S of TN-C-S. Ik heb geen informatie welke van de twee het is, ik weet ook niet of het relevant is voor mijn vraag.

Vorig jaar is bij ons een zwembad gebouwd met allerlei pompen en filters. Bij toeval kwam de tuinman erachter dat er een aardpen was geslagen. Dat is TT aarding.

Mijn vraag: is het erg dat TT en TN(-C)-S nu in mijn woning mogelijk gecombineerd zijn?

[Annuk]

Frantic schreef op zondag 12 juli 2026 @ 12:18:
[Afbeelding]

Werkt mooi die Niko New Hydro inbouw stopcontacten! Volgende keer alleen de bovenrand van de dozenboor toch mooi stukje in de volle steen houden. Brak op t laatst nog een klein stukje voeg weg. Waardoor je, als je er op let, een stukje van de doos ziet. Achja, cosmetische fix kunnen we daar wel op loslaten.

Beetje stopaq aquastop erboven spuiten en dan beetje stof van de voegen erop blazen.

[uaT]

rtmalm schreef op zondag 12 juli 2026 @ 13:03:
Situatie: Op de kast van de hoofdschakelaar zit een sticker met de tekst "Netbeheerder biedt aarding aan". Als ik het goed heb begrpen is dat TN-S of TN-C-S. Ik heb geen informatie welke van de twee het is, ik weet ook niet of het relevant is voor mijn vraag.

Vorig jaar is bij ons een zwembad gebouwd met allerlei pompen en filters. Bij toeval kwam de tuinman erachter dat er een aardpen was geslagen. Dat is TT aarding.

Mijn vraag: is het erg dat TT en TN(-C)-S nu in mijn woning mogelijk gecombineerd zijn?

Dat is niet erg, wel moeten ze goed met elkaar zijn verbonden

[Frantic]

Annuk schreef op zondag 12 juli 2026 @ 14:09:
[...]


Beetje stopaq aquastop erboven spuiten en dan beetje stof van de voegen erop blazen.

Ik moet nog een stukje voegen en pier hier dan ook weer een beetje tussen maar das ook een goeie.

[Thunderwookie]

FredvZ schreef op zondag 12 juli 2026 @ 12:48:
[...]

Dat ligt aan de situatie en de portemonnee van de eigenaar de groepenkast.
Belangrijkste is dat de installatie voldoet aan het beoogde energietransport (gebruik, teruglevering, opslag).

Mijn persoonlijke voorkeur is het gebruiken van zo min mogelijk componenten. In een bestaande kast zou dat beteken dat ik de bestaande 40A aardleks zou vervangen door 63A aardleks plus de bedrading geschikt zou maken voor 63A.
Daar zit natuurlijk wel een prijskaartje aan, mocht het budgettechnisch niet kunnen dan is een 40A remautomaat een veilig (en betaalbaarder) alternatief.

Aangezien alles nu Emat en Noark is, ga ik alles vervangen en dan ook maar gelijk 63a en 10mm2 bedraden.

[elsinga]

Xander schreef op zondag 12 juli 2026 @ 10:48:
[...]

Je maakt je druk om niets. Eaton componenten hebben een aparte aansluiting voor een (vork)kamrail, de klemmen blijven gewoon vrij om draad aan te sluiten.
[Afbeelding]

[...]

Je mag alle varianten gebruiken.

Check! Dat van die aparte kamrail aansluiting wist ik van de aardlekautomaten, maar had ik niet gezien bij de overspanningsbeveiliging. Nog even goed gekeken in zowel infoblad als installatiehandleiding, maar kan het daar niet vinden. Maar mooi dat ze dat ook bij de SPCT2 hebben, scheelt weer. Dank!

[elsinga]

Jan-tweak schreef op zondag 12 juli 2026 @ 10:54:
[...]

afhankelijk wat de fabrikant zelf aangeeft, mijn keuze zou overigens juist niet de Eaton maar de raycap gaan, heeft gewoon net iets betere spec's en dat gebied is hun specialiteit, Dehn is overigens ook een prima product. Maar dat is dus mijn persoonlijke mening.

Uit OCD overwegingen wordt het toch de Eaton, omdat alle andere materiaal (op de Homewizard kWh meters) ook Eaton is.

[rtmalm]

uaT schreef op zondag 12 juli 2026 @ 14:16:
[...]

Dat is niet erg, wel moeten ze goed met elkaar zijn verbonden

Wat is in dit geval "goed" met elkaar verbonden? Alleen de groen/gele aarde die ergens met elkaar verboden zijn of moet er meer verbonden zijn?

[uaT]

rtmalm schreef op zondag 12 juli 2026 @ 18:40:
[...]

Wat is in dit geval "goed" met elkaar verbonden? Alleen de groen/gele aarde die ergens met elkaar verboden zijn of moet er meer verbonden zijn?

Je hoeft de aardpen niet aan te sluiten maar als je dat doet mag niet alleen 1 groep op de aardpen zitten. Alle aarddraden dus in een aardblokje aan elkaar koppelen.

[ Voor 28% gewijzigd door uaT op 12-07-2026 20:02 ]

[Jan-tweak]

Thunderwookie schreef op vrijdag 10 juli 2026 @ 13:20:
[...]

Tot aan de plaat. Delen bijplaatsen is niet echt een optie, mede omdat de datakabel van de cv daar loopt en door de muur gaat en lastig te verplaatsen is.


[...]

En de enige optie om de zaak echt gecentreerd te houden. ik snap wat je bedoelt met de beperkte ruimte.


[...]

Inderdaad idem aan bovenstaande reactie.
Al met al, de grote hamvraag, ga ik 'off centre', of niet


[...]

De Medusa is een mooie kast, moet hier wel echt even passen en meten. zeker omdat hij erg diep is. (de ene site zegt 15cm de andere 19cm ) aangezien ik ook de stofzuigert en fiets accu's heb hangen is mijn ruimte beperkt.
Op de tekeningen van de Medusa 440 zie ik wel een verticaal tussenschot tussen de 2 delen, ik ken de kast niet, kan iemand toevallig (uit ervaring) vertellen of dat deze weg kunnen zodat de din rails ook echt 'koppelbaar' zijn of door lopen? (zodat ik bijvoorbeeld over het midden een kamrails kan plaatsen)

Nog een vraag betreft de airco`s: Achter de aardlek op een installatieautomaat zoals ik nu in gedachten heb, of voor de aardlek op een eigen aardlekautomaat? Incl. airco`s heb ik maar 9-10 groepen bezet. (ik begrijp het hele plaatje, maar ik vind het 63a verhaal af en toe nog wat lastig)

[edit]

@Annuk of andere specialisten: ik heb nu alle automaten e.d. ingetekend in de groepenkast die we met zijn allen hebben besproken ,
Maar de EV lader, de Batterij en wat stopcontacten+verlichting komen in de garage.
Is het dan beter om een onderverdeler te maken in de garage zodat ik niet 3 kabels hoef te trekken? En zo ja, moet ik dan een automaat in de meterkast plaatsen(rekening houdend met de 63a in de meterkast) of is een nieuwe hoofschakelaar in de verdeler met een aardlekautomaat voor de EV, een aardlekautomaat voor de batterij voldoende? En ga ik dan te ver als ik de verlichting en stopcontacten bij de aardlekautomaat van de EV doe? of ook een eigen aardlekautomaatje?

heel simpel, en dat geld eigenlijk voor elk apparaat waarbij of de kans voor een aardlek hoger is (bv ook bij een buitenstopcontact of buitenverlichting) of waarbij je zeker wilt zijn dat deze onafhankelijk van andere apparatuur moet werken ( bv warmtepompen en bv ook airco's) is de eerste keuze om de aardlek onafhankelijk te houden en dus een aardlekautomaat toe te passen.
Ik zou een EV laadpaal altijd apart houden, een extra 1-din breede alamat voor je WCD en verlichting zal ook niet de kosten zijn.
ja, is een iets duurdere oplossing maar ook zeker geeft meer bedrijfszekerheid.

m.b.t. tot je onderverdeler, op zich een prima idee, zolang ook de juiste kabeldiameters in acht worden genomen en er toch wel een bepaalde selectiviteit in acht word genomen, ookal is dat met de nieuwe NEN 1010 niet meer echt verplicht, maar is zeker nog verstandig.

[/edit]

[Jan-tweak]

elsinga schreef op zondag 12 juli 2026 @ 17:29:
[...]

Uit OCD overwegingen wordt het toch de Eaton, omdat alle andere materiaal (op de Homewizard kWh meters) ook Eaton is.

dat kan, een look is zeker bij technische zaken niet altijd een goede raadgever.

[dz445]

Hallo,

Een paar jaar geleden kocht ik een huis uit 2003. Onlangs, tijdens wat verbouwingen, moest ik de elektriciteit uitschakelen, maar ik kreeg hem daarna niet meer volledig aan. Na het openen van de meterkast ontdekte ik dat een stroomonderbreker defect was en dat de aardlekschakelaar niet reageerde op de testknop. Bovendien hing de hele elektriciteitsvoorziening van het huis aan één roestige aansluiting. Dit moet allemaal beschadigd zijn door een waterlek dat ik twee jaar geleden ontdekte en heb gerepareerd.

Kortom, ik besloot alles in de meterkast te vervangen. Daarnaast leek het me een goed idee om de installatie voor te bereiden op driefasenstroom. Jammer dat ik niet wist van de deadline van 1 juli, en nu moet ik jaren wachten op 3x25A, wat volgens mij al in het huis wordt aangelegd.

Ik heb een nieuwe ABB Haf basisrek, een busboard voor 3 aardlekschakelaars, een 4-polige hoofdschakelaar, 3 aardlekschakelaars, 6 stroomonderbrekers en de beltransformator geïnstalleerd. H07V2-K 6 mm² draden met Knipex-aderhulzen, vastgedraaid tot 2,8 Nm.

Dit is mijn eerste meterkast, dus alle constructieve kritiek is welkom.

[Jan-tweak]

dz445 schreef op maandag 13 juli 2026 @ 10:10:
Hallo,

Een paar jaar geleden kocht ik een huis uit 2003. Onlangs, tijdens wat verbouwingen, moest ik de elektriciteit uitschakelen, maar ik kreeg hem daarna niet meer volledig aan. Na het openen van de meterkast ontdekte ik dat een stroomonderbreker defect was en dat de aardlekschakelaar niet reageerde op de testknop. Bovendien hing de hele elektriciteitsvoorziening van het huis aan één roestige aansluiting. Dit moet allemaal beschadigd zijn door een waterlek dat ik twee jaar geleden ontdekte en heb gerepareerd.

Kortom, ik besloot alles in de meterkast te vervangen. Daarnaast leek het me een goed idee om de installatie voor te bereiden op driefasenstroom. Jammer dat ik niet wist van de deadline van 1 juli, en nu moet ik jaren wachten op 3x25A, wat volgens mij al in het huis wordt aangelegd.

Ik heb een nieuwe ABB Haf basisrek, een busboard voor 3 aardlekschakelaars, een 4-polige hoofdschakelaar, 3 aardlekschakelaars, 6 stroomonderbrekers en de beltransformator geïnstalleerd. H07V2-K 6 mm² draden met Knipex-aderhulzen, vastgedraaid tot 2,8 Nm.

Dit is mijn eerste meterkast, dus alle constructieve kritiek is welkom.

[Afbeelding]

[Afbeelding]

[Afbeelding]

[Afbeelding]

ik zou zelf, maar dat is zeker geen kritiek eerder voor een iets grotere kast gekozen hebben, ruimte voldoende lijkt me. ik zie geen PV, zou je die willen hebben loopt je al snel tegen een te volle kast aan.

[Out.of.Control]

@dz445 Ziet er op het oog goed uit, maar wel een vraag over de draad tussen de aansluitblokjes en de hoofdschakelaar. Die zit bij de hoofdschakelaar met een adereindhuls maar bij het aansluitblokje zie ik dat niet. Is dit een soepele of stugge draad? In het ene geval zou ik ook bij het blokje een adereindhuls verwachten en in het andere geval zou ik juist geen huls bij de HS verwachten.
En ik neem aan dat het busboard ook nieuw is, gezien de sporen op de oude automaten?

[dz445]

Jan-tweak schreef op maandag 13 juli 2026 @ 11:24:
[...]


ik zou zelf, maar dat is zeker geen kritiek eerder voor een iets grotere kast gekozen hebben, ruimte voldoende lijkt me. ik zie geen PV, zou je die willen hebben loopt je al snel tegen een te volle kast aan.

Later wil ik het uitbreiden met zoiets als:

https://www.elektramat.nl/abb-lege-groepenkast-2-rijen-12-modules-1-fase-busboard-110x330mm-hnl-zwart-1spf006964f0852

[dz445]

Out.of.Control schreef op maandag 13 juli 2026 @ 11:26:
@dz445 Ziet er op het oog goed uit, maar wel een vraag over de draad tussen de aansluitblokjes en de hoofdschakelaar. Die zit bij de hoofdschakelaar met een adereindhuls maar bij het aansluitblokje zie ik dat niet. Is dit een soepele of stugge draad? In het ene geval zou ik ook bij het blokje een adereindhuls verwachten en in het andere geval zou ik juist geen huls bij de HS verwachten.
En ik neem aan dat het busboard ook nieuw is, gezien de sporen op de oude automaten?

Ze hebben kabelgeleiders, maar zonder het gele plastic, omdat de draad daardoor niet diep genoeg in het klemmenblok kon komen.



Het busboard (120313) is nieuw, evenals het basisrek (1SPF006938F0008).

[ Voor 15% gewijzigd door dz445 op 13-07-2026 11:52 ]

[DavidZH]

Wij hebben een kleine uitdaging: voor de aankomende verbouwing zijn ze nu aan het graven om de bredere fundering te kunnen storten. Daarbij zijn ze opde Enexis huisaansluitkabel gestuit die net 400mm uit gevel ligt op ca. 200mm diep. Dat was op de KLIC ook wel aangegeven. Dat traject loopt door de nieuwe fundatie heen.

Die kabel is zover ik weet nog de originele uit 1958, dus met teer- en paperisolatie. Te veel bewegen is al funest.

In de meterkast is alles qua maatvoering ook niet conform de huidige normen. Alleen elektra en de KPN lijn komen daar binnen. Gas en water in de kelder (gas gaat ook rap verdwijnen zonder verbruikers). Ik ben er niet tegen dat ze alles komen saneren, maar ik voel er niets voor dat ik alles dan volgen de nieuwe norm moet gaan uitmeten. Ook qua diepte is het al krap.

Mijn vraag is vooral gericht aan @Annuk en de andere Tweakers in dit topic die van doen hebben met een netbeheerder; wat moet ik hiermee?

• Enexis bellen om het veilig te laten maken? Ik ben niet gerust op die oude kabel.
• Zelf een doorvoer in de nieuwe fundering maken van twee lagen PVC? (in de lengte open snijden, over de kabel heen zetten en de naden 180graden t.o. elkaar vastplakken)

Ik ben wel van plan om 3 of 4 invoerbochten al onder de nieuwe fundering door te leggen (wil zelf ook naar de garage en het accuhok rode buis trekken).

Plaatjes ter illustratie:De Enexiskabel ligt in de bocht langs het huis. KPN gaat nog langer recht door. De grijze grondkabel naar rechts gaat naar de garage en wordt t.z.t. vervangen door een mantelbuis.

[onetime]

Overleg met Enexis is ook een goed idee.
Mijn ongefundeerde mening Jouw plannen uitvoeren met voldoende ruime pijpen, en voldoende loze pijpen voor extra kabels en ook een kraan op de gevel? (in de winter binnen afsluiten)
De open gesneden pijpen per stuk dicht tapen, anders loopt er mogelijk cement in.
Ook bij 180 graden verschoven snedes, want dat lukt zeker niet perfect.
Je wilt niet dat die pijp volloopt...

[DavidZH]

onetime schreef op maandag 13 juli 2026 @ 12:59:
Overleg met Enexis is ook een goed idee.
Mijn ongefundeerde mening Jouw plannen uitvoeren met voldoende ruime pijpen, en voldoende loze pijpen voor extra kabels en ook een kraan op de gevel? (in de winter binnen afsluiten)

Dank. Ik doe invoerbochten in de meterkast. 3 of 4 stuks die alleen voor elektra en besturing zijn.

Je wilt niet dat die pijp volloopt...

Lijkt me idd. geen succesvolle actie na al het werk om het goed te maken...

[Annuk]

DavidZH schreef op maandag 13 juli 2026 @ 11:51:
Wij hebben een kleine uitdaging: voor de aankomende verbouwing zijn ze nu aan het graven om de bredere fundering te kunnen storten. Daarbij zijn ze opde Enexis huisaansluitkabel gestuit die net 400mm uit gevel ligt op ca. 200mm diep. Dat was op de KLIC ook wel aangegeven. Dat traject loopt door de nieuwe fundatie heen.

Die kabel is zover ik weet nog de originele uit 1958, dus met teer- en paperisolatie. Te veel bewegen is al funest.

In de meterkast is alles qua maatvoering ook niet conform de huidige normen. Alleen elektra en de KPN lijn komen daar binnen. Gas en water in de kelder (gas gaat ook rap verdwijnen zonder verbruikers). Ik ben er niet tegen dat ze alles komen saneren, maar ik voel er niets voor dat ik alles dan volgen de nieuwe norm moet gaan uitmeten. Ook qua diepte is het al krap.

Mijn vraag is vooral gericht aan @Annuk en de andere Tweakers in dit topic die van doen hebben met een netbeheerder; wat moet ik hiermee?

• Enexis bellen om het veilig te laten maken? Ik ben niet gerust op die oude kabel.
• Zelf een doorvoer in de nieuwe fundering maken van twee lagen PVC? (in de lengte open snijden, over de kabel heen zetten en de naden 180graden t.o. elkaar vastplakken)

Ik ben wel van plan om 3 of 4 invoerbochten al onder de nieuwe fundering door te leggen (wil zelf ook naar de garage en het accuhok rode buis trekken).

Plaatjes ter illustratie:

[Afbeelding]	[Afbeelding]	[Afbeelding]
[Afbeelding]	[Afbeelding]

De Enexiskabel ligt in de bocht langs het huis. KPN gaat nog langer recht door. De grijze grondkabel naar rechts gaat naar de garage en wordt t.z.t. vervangen door een mantelbuis.

Iedere situatie is wat dat betreft uniek, neem contact op met Enexis en vraag info over saneren en/of verplaatsen.
Zal je bij voorkeur wel een mantelbuis moeten leggen maar verder is er vaak nog wel iets te regelen onder die normen ook mbt hoogtes etc.

[DavidZH]

@Annuk Bedankt voor je reactie. Ik heb Enexis vanmiddag gebeld, maar de eerste lijn kon natuurlijk niets voor me doen. Ze heeft het doorgezet naar een technische afdeling die binnen 2 dagen zouden moeten terugbellen. Maar dat wordt toch wel krap dag.

Ik maak een rode doorvoerbuis ONDER de fundatie door (700mm diep) met een dop er op. Als ze besluiten om te gaan saneren zal dat ZEKER deze week niet zijn (vrijdag wordt er gestort). Ik zal foto's maken met referentiepunten zodat we t.z.t de boel makkelijk kunnen terugvinden.

[Annuk]

DavidZH schreef op maandag 13 juli 2026 @ 22:04:
@Annuk Bedankt voor je reactie. Ik heb Enexis vanmiddag gebeld, maar de eerste lijn kon natuurlijk niets voor me doen. Ze heeft het doorgezet naar een technische afdeling die binnen 2 dagen zouden moeten terugbellen. Maar dat wordt toch wel krap dag.

Ik maak een rode doorvoerbuis ONDER de fundatie door (700mm diep) met een dop er op. Als ze besluiten om te gaan saneren zal dat ZEKER deze week niet zijn (vrijdag wordt er gestort). Ik zal foto's maken met referentiepunten zodat we t.z.t de boel makkelijk kunnen terugvinden.

Misschien kan je spoed aanvragen, als je pech hebt wordt anders straks je halve vloer weer uitgebroken op jou kosten. En dan ben je denk ik verder van huis.

[Faston]

Hebben jullie ervaring met groepenkast componenten van AEG? Het lijkt heel erg op ABB kasten en onderdelen maar is aantrekkelijker geprijsd.

[Freestuff]

Faston schreef op dinsdag 14 juli 2026 @ 13:33:
Hebben jullie ervaring met groepenkast componenten van AEG? Het lijkt heel erg op ABB kasten en onderdelen maar is aantrekkelijker geprijsd.

Ja die worden door ABB gemaakt, hebben ze overgenomen.

[Frantic]

Faston schreef op dinsdag 14 juli 2026 @ 13:33:
Hebben jullie ervaring met groepenkast componenten van AEG? Het lijkt heel erg op ABB kasten en onderdelen maar is aantrekkelijker geprijsd.

Zoek even terug in dit topic. Deze vraag heb ik zelf uitgebreid gesteld en beantwoord met foto's

[satcp]

Joydashy schreef op donderdag 15 januari 2026 @ 08:53:
Is Hager de enige die zo'n mooie0 omkeerschakelaar heeft?
https://www.sandervunderi...ggregaat-aansluiting.html

Ik wil mijn kast in principe met ABB bouwen vanwege de mooie 1-mod alamats, zo lelijk als er dan net 1 Hager unit in zit.

Vond wel deze:
https://www.rexel.nl/nln/...RAIL-MONTAGE/p/2850249629
Maar is 25A, past minder goed bij de andere schakelaars, en kan ik bijna nergens vinden (vind ik dan weer verdacht).

Zelfde vraag.

Mijn kast bestaat volledig uit ABB materiaal. Ik zou graag een omschakelaar toevoegen (2P of 4P 40A), maar ABB lijkt niets vergelijkbaars te hebben. Draaiknop of kantelhendel maakt niet uit, maar de meest compacte ABB omschakelaar die ik vind zijn fors groter en hebben bovendien een afwijkend kleurschema van de normale ABB automaten.

Hager SFT440 4P 40A omschakelaar (4 modules breed)



Hager SFT240 2P 40A omschakelaar (2 modules breed - ideaal voor monofase)



ABB OT40F4C 4P 40A omschakelaar (6 modules breed volgens datasheet maar ik kan me niet van de indruk ontdoen dat de schakelaar breder lijkt)



ABB heeft geen 2P variant.

Kijk ik bij de verkeerde productcategorie bij ABB? Hebben ze ook omschakelaars voor niet-industriële toepassingen?

[Annuk]

satcp schreef op dinsdag 14 juli 2026 @ 17:45:
[...]

Zelfde vraag.

Mijn kast bestaat volledig uit ABB materiaal. Ik zou graag een omschakelaar toevoegen (2P of 4P 40A), maar ABB lijkt niets vergelijkbaars te hebben. Draaiknop of kantelhendel maakt niet uit, maar de meest compacte ABB omschakelaar die ik vind zijn fors groter en hebben bovendien een afwijkend kleurschema van de normale ABB automaten.

Hager SFT440 4P 40A omschakelaar (4 modules breed)

[Afbeelding: Hager SFT440]

Hager SFT240 2P 40A omschakelaar (2 modules breed - ideaal voor monofase)

[Afbeelding: Hager SFT240]

ABB OT40F4C 4P 40A omschakelaar (6 modules breed volgens datasheet maar ik kan me niet van de indruk ontdoen dat de schakelaar breder lijkt)

[Afbeelding: ABB OT40F4C]

ABB heeft geen 2P variant.

Kijk ik bij de verkeerde productcategorie bij ABB? Hebben ze ook omschakelaars voor niet-industriële toepassingen?

40A kan ik zo snel niet vinden, 25A evt wel.

https://new.abb.com/products/nl/2CCA703031R0001/e214-25-202

[satcp]

Annuk schreef op dinsdag 14 juli 2026 @ 18:03:
[...]


40A kan ik zo snel niet vinden, 25A evt wel.

https://new.abb.com/products/nl/2CCA703031R0001/e214-25-202

Ja, die ken ik, maar 25A is te weinig en ABB lijkt geen "zwaardere" modellen te hebben in die serie. Mijn aansluiting is 1x40A (België).

[Frantic]

Iemand ervaring met Spelsberg Geos kasten?

ChatGPT kwam hiermee omdat ik een zwarte/antraciete ip65 kast zoek voor een deel van de buitenelektra..

[TGEN]

Frantic schreef op dinsdag 14 juli 2026 @ 20:21:
Iemand ervaring met Spelsberg Geos kasten?

ChatGPT kwam hiermee omdat ik een zwarte/antraciete ip65 kast zoek voor een deel van de buitenelektra..

Geen ervaring met de Geos-serie zelf, maar wel met de AKe 24 in een vochtige halfsteens garage, en die werkt prima. Ik denk dat je er geen miskoop mee doet, voor wat mijn mening waard is .

[dennisdew16]

Is er iemand die mij mogelijk wat inspiratie kan geven voor onderstaande situatie?

Het gaat om de groepenkast bij m'n ouders thuis en die willen nu twee kracht groepen erbij, een voor elektrisch koken en een voor toekomstige thuisaccu. De zonnepanelen boer heeft in het verleden het abb kastje ernaast geplaatst maar nu is er weer ruimte tekort. Rechts waar de dubbele wcd zit past mogelijk nog zo'n kastje. Dan wordt het wel een zootje denk ik maar is wel het goedkoopst... Kwa afmetingen passen er ook net geen twee groepenkasten naast elkaar (43cm beschikbaar). Zat zelf te kijken naar een attema next L groepenkast maar dan kom ik ook net 1 module tekort. Een mogelijkheid die er ook nog is is alle automaten vervangen door 1module alamats van abb maar dat zou wel de laatste optie zijn denk ik omdat je dan zo weer €400 extra kwijt bent. Als er nog creatieve ideeën zijn hoor ik het graag!

[onetime]

@dennisdew16 Als je tussen kabelgoot en ander kant alles maximaal opschuift heb je niet genoeg ruimte voor nog een gewone kast? En als je het pijpje niet naast maar door de kabelgoot laat lopen? Ook dan niet?
Wat vindt je dan van deze: https://www.sandervunderi...18-modules-res18x320.html ? Vergeet de aanvullende onderdelen niet te bestellen.
Je kunt bestaande inhoud van de groepoenkast hergebruiken.

[Jan-tweak]

dennisdew16 schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 15:46:
Is er iemand die mij mogelijk wat inspiratie kan geven voor onderstaande situatie?

Het gaat om de groepenkast bij m'n ouders thuis en die willen nu twee kracht groepen erbij, een voor elektrisch koken en een voor toekomstige thuisaccu. De zonnepanelen boer heeft in het verleden het abb kastje ernaast geplaatst maar nu is er weer ruimte tekort. Rechts waar de dubbele wcd zit past mogelijk nog zo'n kastje. Dan wordt het wel een zootje denk ik maar is wel het goedkoopst... Kwa afmetingen passen er ook net geen twee groepenkasten naast elkaar (43cm beschikbaar). Zat zelf te kijken naar een attema next L groepenkast maar dan kom ik ook net 1 module tekort. Een mogelijkheid die er ook nog is is alle automaten vervangen door 1module alamats van abb maar dat zou wel de laatste optie zijn denk ik omdat je dan zo weer €400 extra kwijt bent. Als er nog creatieve ideeën zijn hoor ik het graag!


[...]


[...]

Ik zou als eerste een beginnen om de inkomende kabels te voorzien van deugdtelijke klembeugels, want dat ziet er niet al te goed uit, ookal zit dat mogelijk al geruime tijd.
En dan heb ik nog niet over die losse aardkabel aan de linkerkant bovenop de PV verdeelkast.

Overigens zijn de plankjes (ombouw) wettelijk eigenlijk niet toegestaan.
volgens mij zou je mogelijk twee 220*110 Eaton-holec kasten kunnen plaatsen, hierbij heb je twee mogelijkheden, 1 links en 1 rechts of 2 keer rechts. dan moeten wel wat dingen uit de kast verdwijnen.
ik vraag me alleen af of je ook niet met een kookgroep (uit de voeten kunt komen), die heeft maar 2-dinplekken nodig. en de vraag of een thuis-batterij echt wel 3-fase moet hebben ( dat kan natuurlijk, alleen dat zal in de huidige kast dus niet gaan passen)

[ Voor 4% gewijzigd door Jan-tweak op 15-07-2026 16:29 ]

[Hippe Lip]

@dennisdew16
Wat @onetime al zegt: àles van die muur halen, ook dat pijpje rechts van de kabelgoot.
Dan kun je de kabelgoot nog vervangen door een smaller maar hoger exemplaar om nog eens 1 of 2 centimeter te winnen en alles bij elkaar moeten er dan 2 bakken van 22cm in passen.
Als je dat eenmaal gedaan hebt zul je veel voldoening van je werk hebben.

En die grijze kabels aan de bovenkant mogen dan IN de groepenkast netjes aangesloten zijn, boven de kast hadden die toch echt wel van een stukje pijp voorzien mogen worden. Het lijkt wel of er op elke centimeter kabel bezuinigd is, zo krap zit het erin...

[ Voor 26% gewijzigd door Hippe Lip op 15-07-2026 16:57 ]

[Annuk]

dennisdew16 schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 15:46:
Is er iemand die mij mogelijk wat inspiratie kan geven voor onderstaande situatie?

Het gaat om de groepenkast bij m'n ouders thuis en die willen nu twee kracht groepen erbij, een voor elektrisch koken en een voor toekomstige thuisaccu. De zonnepanelen boer heeft in het verleden het abb kastje ernaast geplaatst maar nu is er weer ruimte tekort. Rechts waar de dubbele wcd zit past mogelijk nog zo'n kastje. Dan wordt het wel een zootje denk ik maar is wel het goedkoopst... Kwa afmetingen passen er ook net geen twee groepenkasten naast elkaar (43cm beschikbaar). Zat zelf te kijken naar een attema next L groepenkast maar dan kom ik ook net 1 module tekort. Een mogelijkheid die er ook nog is is alle automaten vervangen door 1module alamats van abb maar dat zou wel de laatste optie zijn denk ik omdat je dan zo weer €400 extra kwijt bent. Als er nog creatieve ideeën zijn hoor ik het graag!


[...]


[...]

Wat @Hippe Lip hierboven me zegt, maar dan kan je mogelijk direct die kabels van onderen invoeren in de kast aan de rechterkant, al dan niet aldaar verlengd met wat rijgklemmen op de onderste din-rail in de kast als ze te kort zijn.

Net even gekeken (wel dure optie) maar als je kant en klaar aardlekautomaten kast koopt van ABB bij SanderVunderink kost het je €706, zelf samenstellen (zelfde kast) is ruim €130 duurder.

En weet niet of je er evt de hoogte nog in kunt, anders is dat misschien ook nog een optie.
Veel werk misschien maar wel in 1 keer alles weer strak.

[Annuk]

Jan-tweak schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 16:28:
[...]
ik vraag me alleen af of je ook niet met een kookgroep (uit de voeten kunt komen), die heeft maar 2-dinplekken nodig.

Dit is absoluut geen aanrader bij een 3x25A aansluiting, er zijn wel opties met 2 gekoppelde aardlekautomaten beide op een andere fase maar daar gaat niet alles goed op.

en de vraag of een thuis-batterij echt wel 3-fase moet hebben ( dat kan natuurlijk, alleen dat zal in de huidige kast dus niet gaan passen)

Dat is geheel afhankelijk van wat voor batterij installatie er komt, zonder details te weten is hier weinig op aan te raden.

[Xander]

dennisdew16 schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 15:46:
De zonnepanelen boer heeft in het verleden het abb kastje ernaast geplaatst maar nu is er weer ruimte tekort. Rechts waar de dubbele wcd zit past mogelijk nog zo'n kastje. Dan wordt het wel een zootje denk ik maar is wel het goedkoopst... Kwa afmetingen passen er ook net geen twee groepenkasten naast elkaar (43cm beschikbaar).

Wacht even, 11+22+11cm past dus wel maar 22+22cm niet? Huh?

[dennisdew16]

Xander schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 17:30:
[...]


Wacht even, 11+22+11cm past dus wel maar 22+22cm niet? Huh?

Ik was in de veronderstelling dat het kastje van abb smaller was, mijn fout. Blijkbaar zijn de 12 en 10 module varianten allebei 110.

[dennisdew16]

@onetime @Jan-tweak @Hippe Lip @Annuk Bedankt voor jullie bijdrage, daar kan ik wat mee!

Ik ben net nog even langs geweest en 2x22cm zou net moeten kunnen als ik alles van de muur haal en opnieuw begin. Mogelijk dan zelfs zonder andere kabelgoot te plaatsen. Twee volledige kasten heeft wel de voorkeur ivm toekomst bestendigheid.

Waar ik wel mee zit, omdat de twee kasten dan allebei voor de helft boven het meterbord zitten, is dat ik geen onderinvoer kan doen. Of ik zie wat over het hoofd? Want alle onder invoer stukken steken iets uit wat ik zo zie (uitgaande van ABB, maar denk dat dit bij elke fabrikant zo is). Mogelijk moet ik dan alsnog kijken voor een wat hogere kabelgoot zodat ik in de toekomst de kabels daarlangs kan invoeren?

[Makrolon]

dennisdew16 schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 19:45:
@onetime @Jan-tweak @Hippe Lip @Annuk Bedankt voor jullie bijdrage, daar kan ik wat mee!

Ik ben net nog even langs geweest en 2x22cm zou net moeten kunnen als ik alles van de muur haal en opnieuw begin. Mogelijk dan zelfs zonder andere kabelgoot te plaatsen. Twee volledige kasten heeft wel de voorkeur ivm toekomst bestendigheid.

Waar ik wel mee zit, omdat de twee kasten dan allebei voor de helft boven het meterbord zitten, is dat ik geen onderinvoer kan doen. Of ik zie wat over het hoofd? Want alle onder invoer stukken steken iets uit wat ik zo zie (uitgaande van ABB, maar denk dat dit bij elke fabrikant zo is). Mogelijk moet ik dan alsnog kijken voor een wat hogere kabelgoot zodat ik in de toekomst de kabels daarlangs kan invoeren?

Met de multitool de invoer stukken die boven het meter bord komen vlak afzagen.


Maar als het kan zou ik altijd van boven invoeren. Veel netter in de kast.

[Juerd]

Jan-tweak schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 16:28:
[...]
Overigens zijn de plankjes (ombouw) wettelijk eigenlijk niet toegestaan.

Wettelijk? Welke wet, welk artikel?

Het is misschien niet verstandig (hoewel dat denk ik wel meevalt als het nog genoeg luchtstroming toestaat), maar het zou mij verbazen als het daadwerkelijk in een wet staat dat 't niet mag.

[ Voor 10% gewijzigd door Juerd op 15-07-2026 23:00 ]

[Jan-tweak]

Juerd schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 23:00:
[...]


Wettelijk? Welke wet, welk artikel?

Het is misschien niet verstandig (hoewel dat denk ik wel meevalt als het nog genoeg luchtstroming toestaat), maar het zou mij verbazen als het daadwerkelijk in een wet staat dat 't niet mag.

kijk maar een naar de NEN2768 welke in het Bbl verplichtend (art. 1.7.1) is opgenomen. zie tabel 1.3. door de koppeling met de Bbl is dat dus wettelijk bepaald.

[Waypoint]

Even een leek vraag maar hoe sluiten jullie de led dimmers van Jung netjes aan ?

je kunt hem klemmen maar de opening voor de vd kabel is super kort, de kabel kan er maar 2 of 3mm in. Met vd draad leek mij dat niet heel stevig .

[Annuk]

dennisdew16 schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 19:45:
@onetime @Jan-tweak @Hippe Lip @Annuk Bedankt voor jullie bijdrage, daar kan ik wat mee!

Ik ben net nog even langs geweest en 2x22cm zou net moeten kunnen als ik alles van de muur haal en opnieuw begin. Mogelijk dan zelfs zonder andere kabelgoot te plaatsen. Twee volledige kasten heeft wel de voorkeur ivm toekomst bestendigheid.

Waar ik wel mee zit, omdat de twee kasten dan allebei voor de helft boven het meterbord zitten, is dat ik geen onderinvoer kan doen. Of ik zie wat over het hoofd? Want alle onder invoer stukken steken iets uit wat ik zo zie (uitgaande van ABB, maar denk dat dit bij elke fabrikant zo is). Mogelijk moet ik dan alsnog kijken voor een wat hogere kabelgoot zodat ik in de toekomst de kabels daarlangs kan invoeren?

Heb het idee dat als je de rechterkant goed vrij maakt dat het net lukt om daar een kast te plaatsen, en dan de andere kast mooi boven het meterbord.

[spork]

Jan-tweak schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 23:29:
[...]


kijk maar een naar de NEN2768 welke in het Bbl verplichtend (art. 1.7.1) is opgenomen. zie tabel 1.3. door de koppeling met de Bbl is dat dus wettelijk bepaald.

NEN26768 heeft geen tabel 1.3?
(NEN 2768:2016+A2:2022)

[Jan-tweak]

spork schreef op donderdag 16 juli 2026 @ 09:49:
[...]

NEN26768 heeft geen tabel 1.3?
(NEN 2768:2016+A2:2022)

edit; zie o.a. ook het omgevingsbesluit art. 1.4 en bijlage II waar de norm NEN 2768 is vastgelegd.
de tabel 1.3 kwam uit het praktijkboek Bbl.

[ Voor 25% gewijzigd door Jan-tweak op 16-07-2026 10:32 ]

[Annuk]

Jan-tweak schreef op donderdag 16 juli 2026 @ 10:11:
[...]

dat klopt, maar de Bbl wel.

Die tabel in de BBL gaat over RC waardes

[Jan-tweak]

Annuk schreef op donderdag 16 juli 2026 @ 10:12:
[...]

Die tabel in de BBL gaat over RC waardes

sorry, het was niet de Bbl zelf, mijn fout maar kwam uit het praktijkboek Bbl.
de wettelijke borging zit echter ook in de Omgevingsregeling en dan via art. 1.4 en bijlage II.

[njh]

dz445 schreef op maandag 13 juli 2026 @ 10:10:
Hallo,

Een paar jaar geleden kocht ik een huis uit 2003. Onlangs, tijdens wat verbouwingen, moest ik de elektriciteit uitschakelen, maar ik kreeg hem daarna niet meer volledig aan. Na het openen van de meterkast ontdekte ik dat een stroomonderbreker defect was en dat de aardlekschakelaar niet reageerde op de testknop. Bovendien hing de hele elektriciteitsvoorziening van het huis aan één roestige aansluiting. Dit moet allemaal beschadigd zijn door een waterlek dat ik twee jaar geleden ontdekte en heb gerepareerd.

Kortom, ik besloot alles in de meterkast te vervangen. Daarnaast leek het me een goed idee om de installatie voor te bereiden op driefasenstroom. Jammer dat ik niet wist van de deadline van 1 juli, en nu moet ik jaren wachten op 3x25A, wat volgens mij al in het huis wordt aangelegd.

Ik heb een nieuwe ABB Haf basisrek, een busboard voor 3 aardlekschakelaars, een 4-polige hoofdschakelaar, 3 aardlekschakelaars, 6 stroomonderbrekers en de beltransformator geïnstalleerd. H07V2-K 6 mm² draden met Knipex-aderhulzen, vastgedraaid tot 2,8 Nm.

Dit is mijn eerste meterkast, dus alle constructieve kritiek is welkom.

[Afbeelding]

[Afbeelding]

[Afbeelding]

[Afbeelding]

Ziet er netjes uit. Heb je de installatie ook gemeten en beproeft?

[dz445]

njh schreef op donderdag 16 juli 2026 @ 10:43:
[...]

Ziet er netjes uit. Heb je de installatie ook gemeten en beproeft?

Tot op zekere hoogte. Ik heb de meterkast gecontroleerd op kortsluiting voordat ik hem aanzette. Ik heb de aardlekschakelaars getest met hun testknoppen. Ik heb de meter zojuist via P1 met Home Assistant verbonden en houd de belasting gedurende een bepaalde tijd in de gaten. Ik ben aan het uitzoeken welke apparaten op welke groep zijn aangesloten om te kijken of ik ze beter kan verdelen.

[njh]

dz445 schreef op donderdag 16 juli 2026 @ 11:35:
[...]

Tot op zekere hoogte. Ik heb de meterkast gecontroleerd op kortsluiting voordat ik hem aanzette. Ik heb de aardlekschakelaars getest met hun testknoppen. Ik heb de meter zojuist via P1 met Home Assistant verbonden en houd de belasting gedurende een bepaalde tijd in de gaten. Ik ben aan het uitzoeken welke apparaten op welke groep zijn aangesloten om te kijken of ik ze beter kan verdelen.

Toch is het goed om te weten dat de checks die je nu hebt gedaan (de testknop en de P1-meting) helaas niet hetzelfde zijn als het officieel meten en beproeven van de installatie.

Om je een idee te geven waarom die aanvullende metingen zo belangrijk zijn (juist na een waterschade):

De testknop: De testknop op een aardlekschakelaar (ALS) test alleen het interne mechanisme van de schakelaar zelf door een kunstmatige lekstroom te creëren. Wat je hiermee niet test, is of de ALS ook daadwerkelijk snel genoeg uitschakelt (binnen 300 milliseconden) bij een échte foutstroom in huis, en of je aarding in de stopcontacten wel goed verbonden is met de meterkast. Als de aarding ergens onderbroken is, doet de testknop het nog steeds, maar ben je in de rest van je huis niet beschermd.

Isolatieweerstand (na de waterschade): Met een multimeter of P1-meter meet je geen isolatiefouten. Na een lekkage kan er onzichtbaar vocht in leidingen of lasdozen zijn getrokken. Dit kan leiden tot een constante, kleine lekstroom die net onder de grens van de aardlekschakelaar blijft, maar wel voor sluipverbruik, warmteontwikkeling of corrosie zorgt. Dit meet je alleen met een isolatieweerstandstester (megger) op 500V.

Wettelijke verantwoordelijkheid: In de installatietechniek en wetgeving geldt een heel strak principe: de laatste persoon die aan een installatie werkt, is vanaf dat moment volledig verantwoordelijk en aansprakelijk voor de veiligheid ervan. Nu jij de complete meterkast hebt vervangen, ligt die verantwoordelijkheid (en de eventuele aansprakelijkheid bij defecten of brand) dus officieel bij jou en niet meer bij de oorspronkelijke installateur van het huis.

Het officiële meetrapport (Verzekering & Verkoop): Juist vanwege die verantwoordelijkheid is een officieel meetrapport (opleverrapport volgens NEN 1010) zo belangrijk. Mocht er in de toekomst onverhoopt ooit brand ontstaan, dan is het eerste wat de opstalverzekering wil zien een bewijs dat de meterkast aantoonbaar is doorgemeten en goedgekeurd. Zonder dit rapport sta je als doe-het-zelver juridisch en financieel heel erg zwak. Daarnaast is het bij een eventuele verkoop van je huis een officieel bewijs dat de installatie veilig is opgeleverd.

Om er echt met een gerust hart te kunnen slapen (en jezelf juridisch in te dekken), is het echt de moeite waard om een installatietester te huren en zelf een rapport op te stellen, of een elektricien te vragen om een uurtje te komen meten en dit rapport voor je op te maken.

edit:
Wil je niet bang maken hoor, maar meer erop wijzen wat de verplichtingen zijn. Zelf een paar maanden geleden de cursus groepenkastspecialist gedaan om mijn eigen meterkast, die ik 2jaar geleden vervangen heb, volledig te kunnen keuren.

[ Voor 4% gewijzigd door njh op 16-07-2026 11:48 ]

[dz445]

njh schreef op donderdag 16 juli 2026 @ 11:44:
[...]

Toch is het goed om te weten dat de checks die je nu hebt gedaan (de testknop en de P1-meting) helaas niet hetzelfde zijn als het officieel meten en beproeven van de installatie.

Om je een idee te geven waarom die aanvullende metingen zo belangrijk zijn (juist na een waterschade):

De testknop: De testknop op een aardlekschakelaar (ALS) test alleen het interne mechanisme van de schakelaar zelf door een kunstmatige lekstroom te creëren. Wat je hiermee niet test, is of de ALS ook daadwerkelijk snel genoeg uitschakelt (binnen 300 milliseconden) bij een échte foutstroom in huis, en of je aarding in de stopcontacten wel goed verbonden is met de meterkast. Als de aarding ergens onderbroken is, doet de testknop het nog steeds, maar ben je in de rest van je huis niet beschermd.

Isolatieweerstand (na de waterschade): Met een multimeter of P1-meter meet je geen isolatiefouten. Na een lekkage kan er onzichtbaar vocht in leidingen of lasdozen zijn getrokken. Dit kan leiden tot een constante, kleine lekstroom die net onder de grens van de aardlekschakelaar blijft, maar wel voor sluipverbruik, warmteontwikkeling of corrosie zorgt. Dit meet je alleen met een isolatieweerstandstester (megger) op 500V.

Wettelijke verantwoordelijkheid: In de installatietechniek en wetgeving geldt een heel strak principe: de laatste persoon die aan een installatie werkt, is vanaf dat moment volledig verantwoordelijk en aansprakelijk voor de veiligheid ervan. Nu jij de complete meterkast hebt vervangen, ligt die verantwoordelijkheid (en de eventuele aansprakelijkheid bij defecten of brand) dus officieel bij jou en niet meer bij de oorspronkelijke installateur van het huis.

Het officiële meetrapport (Verzekering & Verkoop): Juist vanwege die verantwoordelijkheid is een officieel meetrapport (opleverrapport volgens NEN 1010) zo belangrijk. Mocht er in de toekomst onverhoopt ooit brand ontstaan, dan is het eerste wat de opstalverzekering wil zien een bewijs dat de meterkast aantoonbaar is doorgemeten en goedgekeurd. Zonder dit rapport sta je als doe-het-zelver juridisch en financieel heel erg zwak. Daarnaast is het bij een eventuele verkoop van je huis een officieel bewijs dat de installatie veilig is opgeleverd.

Om er echt met een gerust hart te kunnen slapen (en jezelf juridisch in te dekken), is het echt de moeite waard om een installatietester te huren en zelf een rapport op te stellen, of een elektricien te vragen om een uurtje te komen meten en dit rapport voor je op te maken.

edit:
Wil je niet bang maken hoor, maar meer erop wijzen wat de verplichtingen zijn. Zelf een paar maanden geleden de cursus groepenkastspecialist gedaan om mijn eigen meterkast, die ik 2jaar geleden vervangen heb, volledig te kunnen keuren.

Bedankt voor je uitgebreide antwoord.

Dat is inderdaad veel om over na te denken.

Ik ga me erin verdiepen en kijken wat ik kan doen om mezelf te beschermen in geval van een ongeluk.

Ik vraag me af waar de grens ligt als het gaat om het afschuiven van verantwoordelijkheid op mij. Word ik aansprakelijk gesteld als ik een enkele stroomonderbreker vervang?

In wezen denk ik dat verzekeringen een soort oplichterij zijn.

[Annuk]

dz445 schreef op donderdag 16 juli 2026 @ 12:18:
[...]

Bedankt voor je uitgebreide antwoord.

Dat is inderdaad veel om over na te denken.

Ik ga me erin verdiepen en kijken wat ik kan doen om mezelf te beschermen in geval van een ongeluk.

Ik vraag me af waar de grens ligt als het gaat om het afschuiven van verantwoordelijkheid op mij. Word ik aansprakelijk gesteld als ik een enkele stroomonderbreker vervang?

In wezen denk ik dat verzekeringen een soort oplichterij zijn.

Officieel gezien wel ja, op het moment dat jij eraan gewerkt hebt op welke manier dan ook ben jij officieel gezien verantwoordelijk voor de gehele installatie.

En ja verzerkeringen zijn semi-oplichtingspartijen die het liefst alleen innen en zo min mogelijk uitbetalen, een inspecteur een rondje door je huis laten lopen is voor hen goedkoper dan je volledig afgebrande woning uit te betalen.

[njh]

dz445 schreef op donderdag 16 juli 2026 @ 12:18:
[...]

Bedankt voor je uitgebreide antwoord.

Dat is inderdaad veel om over na te denken.

Ik ga me erin verdiepen en kijken wat ik kan doen om mezelf te beschermen in geval van een ongeluk.

Ik vraag me af waar de grens ligt als het gaat om het afschuiven van verantwoordelijkheid op mij. Word ik aansprakelijk gesteld als ik een enkele stroomonderbreker vervang?

In wezen denk ik dat verzekeringen een soort oplichterij zijn.

Als je puur een kapotte automaat vervangt voor exact hetzelfde type (onderhoud), dan is er weinig aan de hand. Je bent dan alleen verantwoordelijk voor die specifieke handeling.

Zodra je echter de meterkast uitbreidt (een groep toevoegt) of volledig vervangt (zoals je nu hebt gedaan), doe je een ingrijpende wijziging. Vanaf dat moment moet die wijziging voldoen aan de huidige normen (NEN 1010) en ben jij daar als installateur volledig verantwoordelijk voor.

Mocht je je willen verdiepen in het meten van een meterkast, ik heb onlangs een app gemaakt om een meetrapport op te kunnen stellen. Als je zoekt op NEN Installatie Keuren in de Appstore/Playstore dan vind je hem wel. Uitgangspunt is wel dat je verstand van zaken hebt, en eigenlijk meer gericht op de installateur/ZZP'er (VP/VOP minimaal) en het hebben van een installatietester. Maar geeft wel inzicht in wat er zoal getest dient te worden.

[Freeaqingme]

njh schreef op donderdag 16 juli 2026 @ 11:44:
[...]
Om er echt met een gerust hart te kunnen slapen (en jezelf juridisch in te dekken), is het echt de moeite waard om een installatietester te huren en zelf een rapport op te stellen, of een elektricien te vragen om een uurtje te komen meten en dit rapport voor je op te maken.

edit:
Wil je niet bang maken hoor, maar meer erop wijzen wat de verplichtingen zijn. Zelf een paar maanden geleden de cursus groepenkastspecialist gedaan om mijn eigen meterkast, die ik 2jaar geleden vervangen heb, volledig te kunnen keuren.

Over zo'n installatietester gesproken, wat voor model zou je op uit komen als je als doe-het-zelver zo'n ding al dan niet tweedehands zou willen aanschaffen?

[njh]

Freeaqingme schreef op donderdag 16 juli 2026 @ 13:07:
[...]

Over zo'n installatietester gesproken, wat voor model zou je op uit komen als je als doe-het-zelver zo'n ding al dan niet tweedehands zou willen aanschaffen?

Zelf wel te spreken over de Metrel MI3102BT Installatietester Eurotest XE, deze zie je bij heel veel bedrijven terug. Tweedehands nog steeds wel aan de prijs maar net iets prettiger. Ze dienen wel jaarlijks gekalibreerd te worden indien je het echt officieel wil gaan doen.

[Beer070]

Annuk schreef op donderdag 16 juli 2026 @ 12:21:
[...]


Officieel gezien wel ja, op het moment dat jij eraan gewerkt hebt op welke manier dan ook ben jij officieel gezien verantwoordelijk voor de gehele installatie.

En ja verzerkeringen zijn semi-oplichtingspartijen die het liefst alleen innen en zo min mogelijk uitbetalen, een inspecteur een rondje door je huis laten lopen is voor hen goedkoper dan je volledig afgebrande woning uit te betalen.

Zou je kunnen stellen dat het vanuit het eigen belang verstandiger is om altijd te ontkennen dat je iets hebt gedaan aan je eigen installatie?

Ik heb 3 jaar geleden voor het laatst een officiële elektricien aan mijn installatie laten werken, en die plaatste een kookplaat aansluiting met een 3 fase installatie automaat. Later heb ik hier geleerd dat dat sinds 2015 een aardlekautomaat had moeten zijn, dus zelf geen overdreven vertrouwen in 'de officiële electricien'

[devriesjande]

Een kookplaat is een vast aangesloten apparaat. Een aardlekschakelaar is niet verplicht als de aardverspreidingsweerstand laag genoeg is.

[ Voor 4% gewijzigd door devriesjande op 16-07-2026 19:45 ]

[habbekrats]

devriesjande schreef op donderdag 16 juli 2026 @ 19:42:
Een kookplaat is een vast aangesloten apparaat. Een aardlekschakelaar is niet verplicht als de aardverspreidingsweerstand laag genoeg is.

Maar wel extra veilig als je er wel 1 gebruikt.