Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3

[Annuk]

Rimco schreef op woensdag 22 april 2026 @ 10:36:
[...]


Blijkbaar had ik een PDF van 2023 gepakt (via Google), ze hebben de tarieven dus flink verhoogd

Dat kan inderdaad, ik weet (wist) ook niet wanneer jij de werkzaamheden hebt laten uitvoeren, 1 ding is zeker het wordt eerder duurder dan goedkoper.
En zo te lezen heb je gewoon enorme mazzel gehad met je verlaging van je aansluiting.

[ProgMAN]

Hej tweakers, ik heb een vraag over de meterkast in mijn woning en ik hoop dat jullie kunnen helpen :-)

De woning huur ik van een woningbouwstichting. Omdat ik recentelijk een inductiekookplaat 2-fasen heb aangeschaft wil ik de hoofdaansluiting laten verzwaren. De 2-fasen perilex aansluiting was al aanwezig.

Als ik kijk op de website van Enexis is de huidige aansluiting 1x 25A. Ik wil graag een aanvraag doen naar 1x 35A. De kosten hiervoor zijn op dit moment nog nul euro. Hierdoor heb ik, in mijn ogen, wat meer ruimte om meerdere apparaten tegelijk aan te kunnen zetten zoals koken met de inductiekookplaat en een oven aan. Er zijn ook 8 zonnepanelen op het dak geïnstalleerd.

Op de website van Enexis wordt aangegeven dat er een (correcte) hoofdschakelaar aanwezig moet zijn voordat ze verzwaring kunnen aanbrengen. https://www.enexis.nl/met...meterkast/hoofdschakelaar

Kan iemand een hoofdschakelaar ontdekken a.h.v. de foto's? Misschien links onderin waar de tekst twe-zijdige voeding bij staat? Ik heb er zelf net te weinig verstand van.

[marcop23]

Annuk schreef op woensdag 22 april 2026 @ 10:36:
[...]


Een dikkere aansluiting kan goedkoper worden afhankelijk natuurlijk van gebruik, maar dat houd ook teruglevering overdag in als je niet thuis bent en niets hebt afgeregeld, dan kan natuurlijk je teruglevering je flink geld gaan kosten als dat buiten je bundel komt te vallen.

Je hebt gelijk: bovengemiddeld verbruik betekent ook dat je maandelijkse kosten waarschijnlijk gaan stijgen. Heb je een ondergemiddeld verbruik (bv een appartement met stadsverwarming), dan gaan de netbeheerderkosten waarschijnlijk omlaag.

Ik bedoelde vooral dat de extra kosten voor enkel een dikke aansluiting (bv om selectiviteitsredenen, of conservatieve installateurs die 3x25A spannend vinden), zonder extra verbruik, goedkoper zal worden. De drempel om 3x35A te nemen zal kleiner worden.

Overigens gaat er dus waarschijnlijk geen sprake zijn van een "bundel", enkel een vooraf bepaald bedrag per kWh.

[Shadow_Zero]

Momenteel wordt er hier druk gewerkt aan de nieuwe keuken waarbij er ook veel elektra werkzaamheden worden uitgevoerd. De stroom is er inmiddels een paar keer af geweest, en ik realiseer mij nu dat de consequentie dan is dat er op dat moment geen werkende verlichting in de woonkamer (+ keuken) meer is, plus dat internet er uit ligt, want alle wcd's in de meterkast zitten ook op de woonkamer groep. Dus ik zat te denken of dat niet praktischer/optimaler kan.

Deels wordt het al opgelost, want de nieuwe keuken krijgt hangkasten met inbouw spotjes die op een nieuwe groep komen.
Verder bedenk ik mij dat ik een kans gemist heb toen ik vorig jaar de tuin op een aparte groep heb laten aansluiten (qua belasting niet nodig, maar ik wilde het graag gescheiden hebben van de woonkamer), en de verlichting van de aanbouw niet ook op die groep heb laten aansluiten (kabels liggen volgens mij bij elkaar). Kan ik alsnog eens naar informeren.

Huidige groepenkast is:
1 Bel
2 Tuin
3 Reserve (wordt keuken)
4 Reserve (wordt keuken)
5 Reserve
6 Reserve
7 Reserve
8 Reserve
9 Kookgroep
10 Kookgroep
11 Wasmachine
12 Magnetron
13 Vriezer 2e verdieping
14 Begane grond entree, Overloop, Badkamer, Slaapkamer 1e voorzijde
15 Slaapkamers 1e achterzijde, 2e verdieping
16 Woonkamer/keuken
17 Airco
18 Oven
19 Vaatwasser
20 Badkamer Whirlpool

Twee reserves zullen worden gebruikt door de keuken. Het betreft een 1-fase aansluiting (en we hebben nog geen elektrische auto dan wel thuisbatterij).

De meterkast wcd's op een eigen groep, is dat een idee om te overwegen?

Ik neem aan dat voor de toekomst een eventuele thuisbatterij en laadpaal (nog een lastige, gezien we geen oprit of voortuin hebben) allebei ook op een eigen groep zouden gaan? Verder kan ik geen nieuwe groepen voor de toekomst bedenken geloof ik...

Tips, adviezen, ervaringen welkom!

[True]

ProgMAN schreef op woensdag 22 april 2026 @ 10:42:
Hej tweakers, ik heb een vraag over de meterkast in mijn woning en ik hoop dat jullie kunnen helpen :-)

De woning huur ik van een woningbouwstichting. Omdat ik recentelijk een inductiekookplaat 2-fasen heb aangeschaft wil de hoofdaansluiting verzwaren. De 2-fasten perilex aansluiting was al aanwezig.

Als ik kijk op de website van Enexis is de huidige aansluiting 1x 25A. Ik wil graag een aanvraag doen naar 1x 35A. De kosten hiervoor zijn op dit moment nog nul euro. Hierdoor heb ik, in mijn ogen, wat meer ruimte om meerdere apparaten tegelijk aan te kunnen zetten zoals koken met de inductiekookplaat en een oven aan. Er zijn ook 8 zonnepanelen op het dak geïnstalleerd.

Op de website van Enexis wordt aangegeven dat er een (correcte) hoofdschakelaar aanwezig moet zijn voordat ze verzwaring kunnen aanbrengen. https://www.enexis.nl/met...meterkast/hoofdschakelaar

Kan iemand een hoofdschakelaar ontdekken a.h.v. de foto's? Misschien links onderin waar de tekst twe-zijdige voeding bij staat? Ik heb er zelf net te weinig verstand van.
[Afbeelding]

[Afbeelding]

Je hebt geen hoofdschakelaar, misschien is die Eaton (die met gele knop) misbruikt als hoofdschakelaar, dat zou kunnen, maar lijkt mij niet.

offtopic:
In het algemeen is je verhuurder verantwoordelijk voor je aansluiting en je groepenkast, kun je dit niet bij hen neerleggen?

[oeps]

Hallo allemaal,
Even wat dubbelchecken met jullie.

Jaren geleden heb ik mijn meterkast laten vervangen/uitbreiden/3-fase upgrade.

De elektricien destijds gevraagd om de meterkast voor te bereiden voor 1) Elektrische auto, 2) Omvormer ooit direct op meterkast (zit nu samen met wasmachine via een tussenkastje met aardlek, werkt prima) en 3) Warmtepomp. Op de foto de 3 hager ADM416G (type B, 30mA) Alamats waarvan de rechter in gebruik is voor de warmtepompen, de andere 2 links nog ongebruikt.

Bij de uitbreiding zat een thuisbatterij nog niet in mijn hoofd maar die staat er nu wel (voorlopig aangesloten met de 800W limiet op een CEE stopcontact op de gewone groep van de garage).

De batterij wil ik nu op een eigen groep aansluiten zodat ik het afgiftevermogen omhoog kan zetten (max 2400 W, het is een Zendure 2400 Pro). Op de batterij komen later ook nog 4 zonnepanelen die direct op de Zendure aangesloten worden.
Vragen

• Is mijn meterkast goed voorbereid als ik de Zendure AC2400 Pro direct aansluit op een van de ongebruikte hager ADM416G?

Plan is om met 5-aderige kabel 2,5mm² naar de garage te gaan, traject van een meter of 7. In de garage een doos om de fases uit te splitsen en één gaat dan naar een CEE wandcontactdoos voor de Zendure. 2 Fases blijven dan voorlopig ongebruikt in de garage.

• Of is het ook zinvol/mogelijk om een toekomstige laadpaal op de 2 overgebleven fases aan te sluiten of is dat een ongewenste situatie. Alternatief is het tzt ombouwen naar een tussenmeterkast in de garage en dan batterij en Autolader beperken tot 10A.
  Deze laatste oplossing lijkt mij het beste want dan hou ik nog een ongebruikte hager over in de meterkast voor een toekomstige vervanging van de omvormer op zolder, 10 jaar oud.
• Moet ik nog een aparte aardedraad trekken om straks de zonnepanelen en bevestigingsmateriaal/goot op kan aarden?

Tips, waarschuwingen zijn welkom, veiligheid staat voorop.
Zit nog te twijfelen of ik alleen de kabel zelf aanleg en de rest overlaat aan elektricien of het zelf doe (voor de Warmtepomp heb ik het zelf aangelegd vanaf de alamat naar de werkschakelaar buiten).
Dank!

[devriesjande]

@ProgMAN

Er zit geen hoofdschakelaar in de groepenkast.
De informatie op de website van Enexis is niet echt betrouwbaar. Het is best mogelijk dat er een 35A hoofdzekering is geplaatst. Dat kan je helaas zelf niet controleren.
Ik zou dit via de verhuurder spelen.

[Rimco]

Annuk schreef op woensdag 22 april 2026 @ 10:39:
[...]


Dat kan inderdaad, ik weet (wist) ook niet wanneer jij de werkzaamheden hebt laten uitvoeren, 1 ding is zeker het wordt eerder duurder dan goedkoper.
En zo te lezen heb je gewoon enorme mazzel gehad met je verlaging van je aansluiting.

Ik had het telefonisch nagevraagd en ze waren begripvol. De kosten van beide wijzigingen waren soortgelijk en als je bijvoorbeeld zou betalen voor het vervangen door automaten kan je natuurlijk op dat moment ook makkelijk kiezen welke waarde ze hebben.

Nu een verlaging een stuk goedkoper is dan vervangen door automaten ligt dat misschien anders. Met dit soort dingen is het vaak goed om vriendelijk te vragen wat de mogelijkheden zijn, al zal het met de tekorten van tegenwoordig een stuk moeilijker zijn. Ik denk dat onze wijziging ergens in of zelfs voor 2022 was.

[MrScratch]

MrScratch schreef op donderdag 9 april 2026 @ 15:19:
[...]

Dit was de groepenkast van mijn huidige woning. Ik heb (nog) geen foto van de groepenkast van de nieuwe woning helaas. Daar is nog geen hoofschakelaar aanwezig. Ik plaatste de foto om aan te geven wat ik met de zekeringen van de netbeheerder bedoelde.

Ik heb een offerte opgevraagd voor plaatsen van een 4-aderige hoofdschakelaar. Alleen dat. Krijg terug dat dit ongeveer 300 euro inclusief BTW moet kosten. Hoe is het mogelijk?

Is letterlijk het weghalen van de 2polige hoofdschakelaar en er een 4-polige voor terugzetten. Materiaalkosten zijn 40 euro ofzo voor die schakelaar. Huis staat op minder dan 1 kilometer van de locatie van het bedrijf.

Ben ik nou gek of is dit echt veel te veel?

[Reptile209]

MrScratch schreef op woensdag 22 april 2026 @ 12:05:
[...]

Ik heb een offerte opgevraagd voor plaatsen van een 4-aderige hoofdschakelaar. Alleen dat. Krijg terug dat dit ongeveer 300 euro inclusief BTW moet kosten. Hoe is het mogelijk?

Is letterlijk het weghalen van de 2polige hoofdschakelaar en er een 4-polige voor terugzetten. Materiaalkosten zijn 40 euro ofzo voor die schakelaar. Huis staat op minder dan 1 kilometer van de locatie van het bedrijf.

Ben ik nou gek of is dit echt veel te veel?

Meer offertes opvragen als je twijfelt aan de prijs? Het is natuurlijk ook wat meer dan de materiaalkosten: er is iemand in totaal 1-2 uur mee bezig, die moet kunnen en mogen werken onder spanning waarschijnlijk voor een HS, enz.

[Annuk]

MrScratch schreef op woensdag 22 april 2026 @ 12:05:
[...]

Ik heb een offerte opgevraagd voor plaatsen van een 4-aderige hoofdschakelaar. Alleen dat. Krijg terug dat dit ongeveer 300 euro inclusief BTW moet kosten. Hoe is het mogelijk?

Is letterlijk het weghalen van de 2polige hoofdschakelaar en er een 4-polige voor terugzetten. Materiaalkosten zijn 40 euro ofzo voor die schakelaar. Huis staat op minder dan 1 kilometer van de locatie van het bedrijf.

Ben ik nou gek of is dit echt veel te veel?

Voorrij kosten (diesel is duur en de bus incl. materialen moeten toch rijden)
Risico opslag
Personeelskosten
GWL + pand kosten
Verzekeringen & pensioenen
Stukje winstmarge
Mogelijk specifieke inkoop naar klant-wens
Kosten voor zegelrecht
Opleiding kosten

Een globale greep van kosten voor een bedrijf die wij niet zien maar die wel be/ver-rekend moeten worden.
En dergelijke kleine klusjes worden altijd duur(der) betaald dan een grote(re) klus.

Heb wel eens berekend als ik hetzelfde in de maand wil overhouden als ik nu heb, en alles voor elkaar heb zonder eigen pand moet ik al plm. €140p.u. rekenen en dan heb ik op het totaal 10% winst gerekend wat overblijft globaal om weer te kunnen investeren in het bedrijf.

[True]

MrScratch schreef op woensdag 22 april 2026 @ 12:05:
[...]

Ik heb een offerte opgevraagd voor plaatsen van een 4-aderige hoofdschakelaar. Alleen dat. Krijg terug dat dit ongeveer 300 euro inclusief BTW moet kosten. Hoe is het mogelijk?

Is letterlijk het weghalen van de 2polige hoofdschakelaar en er een 4-polige voor terugzetten. Materiaalkosten zijn 40 euro ofzo voor die schakelaar. Huis staat op minder dan 1 kilometer van de locatie van het bedrijf.

Ben ik nou gek of is dit echt veel te veel?

€300 voelt als heel veel en er zijn al wel een aantal argumenten boven mij genoemd. Maar vergeet ook vooral niet dat de huidige situatie onveilig is om aan te werken.
Je betaalt ook indirect voor iemand komt die trainingen gevolgd heeft over werken met persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM), die kan toepassen, die toepast en ook zegelrecht heeft.
De zegels worden los geknipt, de zekeringsdeksel gaat los (mits er geen asbestrisico is overigens) met PBM wordt de zekering losgedraaid, de deksel gaat weer dicht, de PBM gaan uit, de 2P hoofdschakelaar wordt verwijderd, de 4P hoofdschakelaar wordt geplaatst, alles wordt op moment aangedraaid. Als de draden van de meter naar de hoofdschakelaar slecht zijn wordt een melding gemaakt naar de netbeheerder dat er daarvoor iemand moet komen. Er wordt een tijdelijke brug geplaatst voor de L2 en L3. De hele groepenkast is nu ter verantwoordelijkheid van de elektricien die heeft er namelijk als laatste aan gezeten als er iets gebeurt - ook in het oude deel - wordt hij hierop aangekeken.
Gaan de PBM weer aan, de zekeringsdeksel weer open, de schroefzekering terug, met een 2-polige spanningsmeter wordt de hoofdschakelaar gecontroleerd, de zekeringsdeksel weer dicht, de PBM weer uit, nieuwe zegels plaatsen en dit communiceren met de netbeheerder.

Voor die €300 wordt de telefoon ook opgenomen, wordt een offerte opgemaakt, wordt een planning gemaakt, wordt iemand ingepland op een moment dat jij beschikbaar bent, het liefst ook ergens in de komende twee weken, wordt de mail beantwoord en als er achteraf nog vragen of problemen zijn wordt er weer (nu met spoed) iemand heen gestuurd om er naar te kijken. En als laatste voor die €300 zitten ook nog dure verzekeringen voor het personeel voor gevaarlijk werk met gebruik van PBM.

En die verzekering geldt ook voor je stagiairs natuurlijk: https://nos.nl/artikel/25...air-16-in-hotel-tubbergen

Vind ik die €300 duur? Ja zeker. En het kan vast goedkoper en nog steeds goed en veilig. Maar dit voor €100 doen is een vriendendienst niet een klus waar marge op zit voor een gevestigd elektrobedrijf.

[MrScratch]

Reptile209 schreef op woensdag 22 april 2026 @ 12:10:
[...]

Meer offertes opvragen als je twijfelt aan de prijs? Het is natuurlijk ook wat meer dan de materiaalkosten: er is iemand in totaal 1-2 uur mee bezig, die moet kunnen en mogen werken onder spanning waarschijnlijk voor een HS, enz.

Inderdaad een goed idee. Ik heb nog een andere elektricien gebeld en die geeft aan dat het ongeveer 130-150 euro gaat kosten. Dus dan is de keuze makkelijk.

[MrScratch]

True schreef op woensdag 22 april 2026 @ 12:59:
[...]


€300 voelt als heel veel en er zijn al wel een aantal argumenten boven mij genoemd. Maar vergeet ook vooral niet dat de huidige situatie onveilig is om aan te werken.
Je betaalt ook indirect voor iemand komt die trainingen gevolgd heeft over werken met persoonlijke beschermingsmiddelen (PBM), die kan toepassen, die toepast en ook zegelrecht heeft.
De zegels worden los geknipt, de zekeringsdeksel gaat los (mits er geen asbestrisico is overigens) met PBM wordt de zekering losgedraaid, de deksel gaat weer dicht, de PBM gaan uit, de 2P hoofdschakelaar wordt verwijderd, de 4P hoofdschakelaar wordt geplaatst, alles wordt op moment aangedraaid. Als de draden van de meter naar de hoofdschakelaar slecht zijn wordt een melding gemaakt naar de netbeheerder dat er daarvoor iemand moet komen. Er wordt een tijdelijke brug geplaatst voor de L2 en L3. De hele groepenkast is nu ter verantwoordelijkheid van de elektricien die heeft er namelijk als laatste aan gezeten als er iets gebeurt - ook in het oude deel - wordt hij hierop aangekeken.
Gaan de PBM weer aan, de zekeringsdeksel weer open, de schroefzekering terug, met een 2-polige spanningsmeter wordt de hoofdschakelaar gecontroleerd, de zekeringsdeksel weer dicht, de PBM weer uit, nieuwe zegels plaatsen en dit communiceren met de netbeheerder.

Voor die €300 wordt de telefoon ook opgenomen, wordt een offerte opgemaakt, wordt een planning gemaakt, wordt iemand ingepland op een moment dat jij beschikbaar bent, het liefst ook ergens in de komende twee weken, wordt de mail beantwoord en als er achteraf nog vragen of problemen zijn wordt er weer (nu met spoed) iemand heen gestuurd om er naar te kijken. En als laatste voor die €300 zitten ook nog dure verzekeringen voor het personeel voor gevaarlijk werk met gebruik van PBM.

En die verzekering geldt ook voor je stagiairs natuurlijk: https://nos.nl/artikel/25...air-16-in-hotel-tubbergen

Vind ik die €300 duur? Ja zeker. En het kan vast goedkoper en nog steeds goed en veilig. Maar dit voor €100 doen is een vriendendienst niet een klus waar marge op zit voor een gevestigd elektrobedrijf.

Oke, dat klinkt allemaal wel logisch. Ik snap wel dat er bijkomende kosten voor zijn, maar als het bijvoorbeeld 200 euro was geweest, had ik er niet verder over nagedacht. Lijkt me dat je voor 200 euro ook prima marge kunt maken.

[Annuk]

MrScratch schreef op woensdag 22 april 2026 @ 13:16:
[...]

Oke, dat klinkt allemaal wel logisch. Ik snap wel dat er bijkomende kosten voor zijn, maar als het bijvoorbeeld 200 euro was geweest, had ik er niet verder over nagedacht. Lijkt me dat je voor 200 euro ook prima marge kunt maken.

Lees even wat ik hierboven al uiteengezet heb.
Voor een compleet bedrijf zullen de kosten niet anders zijn globaal. €140 p.u. en reistijd nog niet eens mee berekend of voorrijkosten.
Meeste bedrijven specificeren dat apart op factuur, en bij Jantje 200m van de zaak is het enorm duur, maar voor Pietje 80km verderop is het goedkoop aan de voorrijkosten.

Tevens vraag die 2e offerte even uit welke materialen en of die ook zegelrecht heeft.
En bv welke randvoorwaarden mbt o.a. garantie.
Het klinkt als een wat eerlijker prijs, maar houd ook rekening met de rest.

[Rouge Baste]

Omdat ik mijn groepenkast toch uit moet breiden voor een nieuw te bouwen tuinhuis wil ik gelijk mijn aansluiting verzwaren van 1x35A naar 3x25A waarbij ik de stoppen van Enexis ook wil laten vervangen door automaten.
De groepenkast heb ik 8 jaar terug al vervangen waarna er later nog een Quooker en zonnepanelen bij zijn gekomen met aardlekschakelaars.

Vanzelfsprekend begint het bij het vervangen van de hoofdschakelaar, verder had ik het volgende bedacht:
-Bij het omzetten naar 3 fase zal de groepenkast uitgebreid moeten worden met een extra kast van 12 of 24 modules. Een kast van 24 modules zal krap worden maar ik zou hierbij 6 cm vrije ruimte aan de linkerkant overhouden.
-De aardlekautomaat van de zonnepanelen is nu een C25A, het lijkt me handig om deze te vervangen voor een B25A zodat deze iets selectiever is.
-Voor de kookplaat zou ik de huidige fornuisgroep van 2x16A willen behouden en deze aansluiten op 2 verschillende fases. Mijn Bora Pure Kookplaat zou geschikt moeten zijn om op 2 verschillende fases te werken een 3e fase zou alleen de afzuiging voeden dus om hier de automaat voor te vervangen vind ik zonde.
-Groep 1 en groep 9 zou ik willen samenvoegen en de tuin en het tuinhuis hiervan afhalen. Hierbij speel ik 1 automaat achter mijn aardlekschakelaars vrij waarop ik de Quooker zou willen aansluiten. De geplaatste 16A aardlekautomaat kan ik dan verwijderen uit de kast.
-Voor het nieuwe tuinhuis zou ik een 3 fase aardlekautomaat voor willen plaatsen en hier een 3-fase kabel naar toeleggen. Mogelijk wil ik in het tuinhuis een aparte groepenkast plaatsen maar hier zou ik wel 3x16A beschikbaar willen hebben dus hoe en waar dit precies af te zekeren weet ik nog niet.
-Voor de toekomst wil ik ruimte houden voor een 3 fase aardlekautomaat om elektrisch te kunnen laden. Daarnaast wil ik nog 1 of 2 stopcontacten in de lege ruimte in de groepenkast plaatsen om makkelijk een stekkerdoos in de meterkast zelf aan te kunnen sluiten

Mis ik nu nog iets? Volstaat het vervangen van de zekering van de PV of is dit niet nodig? Tips over hoe het tuinhuis aan te sluiten? Ik heb nog geen specifieke plannen in het tuinshuis maar ik wil in ieder geval voorbereid zijn.

[ Voor 4% gewijzigd door Rouge Baste op 24-04-2026 10:48 ]

[ProgMAN]

True schreef op woensdag 22 april 2026 @ 10:58:
[...]


Je hebt geen hoofdschakelaar, misschien is die Eaton (die met gele knop) misbruikt als hoofdschakelaar, dat zou kunnen, maar lijkt mij niet.

offtopic:
In het algemeen is je verhuurder verantwoordelijk voor je aansluiting en je groepenkast, kun je dit niet bij hen neerleggen?

Bedankt @True voor de info. En @devriesjande ik ga bij mijn verhuurder informeren wat die kan betekenen. Misschien een correcte hoofdschakelaar installeren?!?

[ Voor 13% gewijzigd door ProgMAN op 22-04-2026 13:45 ]

[Taro]

Heb mijn elektricien en iemand anders gesproken en denk dat ik voor de volgende aanpassing ga:

Van:
3x C25 hoofdaansluiting
3x B20 in meterkast
4mm2 naar onderverdeelkast in garage
Onderverdeelkast:

• 3x 40A hoofdschakelaar
• 3-fase kWh meter van HomeWizard, 3x100A
• 6x B16 (3x2400 Watt omvormer en 3x ABB stopcontacten)

En 1x B25 voor de zonnepanelen in de meterkast.

Naar:

3x C25 hoofdaansluiting
3x B25 in meterkast
6mm2 naar onderverdeelkast in garage
Onderverdeelkast:
3x 40A hoofdschakelaar
3-fase kWh meter van HomeWizard, 3x100A

• 5x B16 (2x2400 Watt omvormer en 3x ABB stopcontacten)
• 1x B20 (4000 Watt omvormer)
• 1x B25 (SolarEdge 1-fase 5k omvormer)

Dit is dan voor 1-2 maanden. Waarschijnlijk wordt dat daarna het volgende:

3x C25 hoofdaansluiting
3x B25 in meterkast
6mm2 naar onderverdeelkast in garage
Onderverdeelkast:
3x 40A hoofdschakelaar
3-fase kWh meter van HomeWizard, 3x100A

• 3x B16 (3x ABB stopcontacten)
• 3x B20 (3x 4000 Watt omvormers). Mogelijk op 1 ervan de SolarEdge 5k op de PV AC ingang OF ik stap over op een 3-fase Enphase oplossing om de opbrengst netjes te verdelen, daar denk ik al langer over na.

Voorheen hadden we o.a. een aquarium, dan had ik het erg gevonden als een fase het tijdelijk niet zou doen. Tegenwoordig zijn de koelkast en vriezer het grootste probleem en dat risico accepteren we.

Ik weet dat dit niet 100% perfect is, maar zijn er enorm grote bezwaren om het niet zo in te richten? Dan ga ik dat nu bestellen en zaterdag in orde maken.

[devriesjande]

ProgMAN schreef op woensdag 22 april 2026 @ 13:43:
[...]


Bedankt @True voor de info. En @devriesjande ik ga bij mijn verhuurder informeren wat die kan betekenen. Misschien een correcte hoofdschakelaar installeren?!?

Een hoofdschakelaar is niet verplicht. Er zit dus al een kookgroep in de woning. Daarom denk ik niet dat er een 25A hoofdzekering is geplaatst.
Vraag aan de verhuurder of je zonder problemen de kookplaat kan plaatsen.

[Out.of.Control]

@Taro Voor de B25 in de meterkast zou ik dan wel kiezen voor een variant die ook de nul beveiligt (dus een 4P in plaats van 3P+N). Met alleen gebruikers of alleen opwek is dat niet nodig, maar met een combinatie (die jij ook hebt) kan de stroom door de nul groter worden dan de fase-stroom. Dan is het wel verstandig om die ook te beveiligen.

[Taro]

Out.of.Control schreef op woensdag 22 april 2026 @ 20:33:
@Taro Voor de B25 in de meterkast zou ik dan wel kiezen voor een variant die ook de nul beveiligt (dus een 4P in plaats van 3P+N). Met alleen gebruikers of alleen opwek is dat niet nodig, maar met een combinatie (die jij ook hebt) kan de stroom door de nul groter worden dan de fase-stroom. Dan is het wel verstandig om die ook te beveiligen.

Bedankt, zal ik doen.

Aangezien er ook zonnepanelen op de onderverdeelkast worden aangesloten: moet ik nog ergens een 300 mA ipv 30 mA toepassen? Zo ja, op de B25 van de panelen in de onderverdeler OF beter op de 3xB25 in de meterkast?

Zie dat er al jaren een 0,03 A B25 op zit en dat dat goed gaat. Dus alles 30 mA doen?

[manusjevanalles]

wheli schreef op zondag 15 maart 2026 @ 20:24:
Thanks voor je feedback. Helpt dit?

[Afbeelding]

[Afbeelding]

[Afbeelding]

Ik het @wheli helpen bij het fatsoeneren van zijn groepenkast. In de hoofdkast komt een Hager 4P B20 300mA, zodat ook de nul beveiligd is omdat er dus in de onderverdeler op 2 fases PV is aangesloten, en er een batterij bij moet.

Voor de onderverdeler (rechter foto) zou ik de 4P hoofdschakelaar, de aardlekschakelaar (30 mA) en 2x alamat (B16 300 mA) op de onderste rail willen plaatsen. Bestaat er een kamrail die dit geheel in één keer kan verbinden en over de fases verdeelt? Ik kan hem namelijk niet vinden.

[FL_]

FL_ schreef op woensdag 22 april 2026 @ 09:33:
[...]


Haha, wow, hoe heb ik dit over het hoofd gezien THANKS!
Dan vanavond mijn vrouw toch weer even blij maken met wat extra werkzaamheden

De andere wijzigingen komen later wel, maar deze gaat asap aangepast worden!

En voor nu even aangepast naar de juiste kanten, bij de volgende upgrade wordt ie weer mooi gemaakt!



Hartelijk dank voor de tips en oplettendheid @Annuk en @FredvZ !

[Zwartoog]

Over die nulstroom: die vraag speelde bij mij en m'n accu dus ook: Zwartoog in "Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3"

Inmiddels ruim 2 weken gelogged, en het valt reuze mee tot nog toe:


Dit is 3,9 kWp PV en 2,4 kW thuisbatterij en verder gewoon verbruiken. De hoogste piek tot nog toe is 24,6A, maar doorgaans blijft deze veel lager, en is kort. In een normale huissituatie is er dus niet snel een probleem. Bij @Taro is het echter geen normale huissituatie

[Taro]

Zwartoog schreef op woensdag 22 april 2026 @ 21:43:
Over die nulstroom: die vraag speelde bij mij en m'n accu dus ook: Zwartoog in "Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3"

Inmiddels ruim 2 weken gelogged, en het valt reuze mee tot nog toe:
[Afbeelding]

Dit is 3,9 kWp PV en 2,4 kW thuisbatterij en verder gewoon verbruiken. De hoogste piek tot nog toe is 24,6A, maar doorgaans blijft deze veel lager, en is kort. In een normale huissituatie is er dus niet snel een probleem. Bij @Taro is het echter geen normale huissituatie

Dit heb je gelogd met een Shelly, of?

[Out.of.Control]

Taro schreef op woensdag 22 april 2026 @ 21:33:
[...]

Bedankt, zal ik doen.

Aangezien er ook zonnepanelen op de onderverdeelkast worden aangesloten: moet ik nog ergens een 300 mA ipv 30 mA toepassen? Zo ja, op de B25 van de panelen in de onderverdeler OF beter op de 3xB25 in de meterkast?

Zie dat er al jaren een 0,03 A B25 op zit en dat dat goed gaat. Dus alles 30 mA doen?

Een 300mA in de meterkast kan nooit kwaad, lijkt me. Maar jouw setup is nogal, ehh, uitgebreid, dus ga aub niet uit van alleen mijn antwoord.

[Zwartoog]

Taro schreef op woensdag 22 april 2026 @ 22:05:
[...]

Dit heb je gelogd met een Shelly, of?

Zie link: P1 meter uitlezen, en dan de afname en terugleverstromen gebruiken om de nulstroom te berekenen. Zwartoog in "Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3"

Het is in essentie een benadering, aangezien er geen rekening wordt gehouden met arbeidsfactor of faseverschuiving, maar die zijn voor een huissituatie doorgaans nihil. Het is meer voor het beeld dat de hoofdkabel niet wordt overbelast: 25A op fase 1 en 25A teruglevering op fase 2 geeft een nulstroom van 50A. Nu is de kabel in ieder geval begroot geweest op (eenfasige) 40A aansluitingen, maar ik wilde het niet te gek maken.

[Annuk]

Rouge Baste schreef op woensdag 22 april 2026 @ 13:24:
Omdat ik mijn groepenkast toch uit moet breiden voor een nieuw te bouwen tuinhuis wil ik gelijk mijn aansluiting verzwaren van 1x35A naar 3x25A waarbij ik de stoppen van Enexis ook wil laten vervangen door automaten.
De groepenkast heb ik 8 jaar terug al vervangen waarna er later nog een Quooker en zonnepanelen bij zijn gekomen met aardlekschakelaars.

Vanzelfsprekend begint het bij het vervangen van de hoofdschakelaar, verder had ik het volgende bedacht:
-Bij het omzetten naar 3 fase zal de groepenkast uitgebreid moeten worden met een extra kast van 12 of 24 modules. Een kast van 24 modules zal krap worden maar ik zou hierbij 6 cm vrije ruimte aan de linkerkant overhouden.

In principe prima toch? En anders plaats je de kast aan de rechterkant, betekend alleen dat je al die buizen in moet korten en van onderen in de nieuwe kast invoeren.

-De aardlekautomaat van de zonnepanelen is nu een C25A, het lijkt me handig om deze te vervangen voor een B25A zodat deze iets selectiever is.

Verstandig, maar eigenlijk nog niet goed, weet je ook wat je PV (terug)levert? Dan kan je evt. kijken naar een beter passende zekeringswaarde (en van een goed merk i.p.v. deze chinese rotzooi).

-Voor de kookplaat zou ik de huidige fornuisgroep van 2x16A willen behouden en deze aansluiten op 2 verschillende fases. Mijn Bora Pure Kookplaat zou geschikt moeten zijn om op 2 verschillende fases te werken een 3e fase zou alleen de afzuiging voeden dus om hier de automaat voor te vervangen vind ik zonde.

Dat kan en mag met de huidige opstelling niet, dan zou je daar al apart een 3P+N/4P aardlekschakelaar voor moeten aanschaffen waarbij je de nullen van de automaten doorkoppelt, en de fases dus verdeeld op die aardlekschakelaar.
Beste is gewoon een 3P+N aardlekautomaat plaatsen en daar je kookplaat op aansluiten (en ook de enige correcte manier).

-Groep 1 en groep 9 zou ik willen samenvoegen en de tuin en het tuinhuis hiervan afhalen. Hierbij speel ik 1 automaat achter mijn aardlekschakelaars vrij waarop ik de Quooker zou willen aansluiten. De geplaatste 16A aardlekautomaat kan ik dan verwijderen uit de kast.

Zou ik niet doen, je hebt het nu mooi gescheiden en zou dat bij voorkeur zo laten.
Weet trouwens niet waar je je tuin hebt aangesloten, maar die zou ik persoonlijk bij voorkeur achter een eigen aardlekautomaat zetten, zodat wanneer er daar een aardfout ontstaat niet je halve woning plat ligt (gebeurd altijd als je op vakantie bent, en dan heb je niet de mogelijkheid om weer in te schakelen en ontdooit je vriezer fijn ).

-Voor het nieuwe tuinhuis zou ik een 3 fase aardlekautomaat voor willen plaatsen en hier een 3-fase kabel naar toeleggen. Mogelijk wil ik in het tuinhuis een aparte groepenkast plaatsen maar hier zou ik wel 3x16A beschikbaar willen hebben dus hoe en waar dit precies af te zekeren weet ik nog niet.

Zie hierboven, dit is inderdaad de way-to-go, een eigen aardlekautomaat voor de tuin(huis) en de rest van de tuin etc. daar inderdaad ook bij op.
Afhankelijk van wat je wensen/eisen zijn en hoe de boel is/wordt aangelegd kan je hierin keuzes maken m.b.t. zekeringswaardes etc.

-Voor de toekomst wil ik ruimte houden voor een 3 fase aardlekautomaat om elektrisch te kunnen laden. Daarnaast wil ik nog 1 of 2 stopcontacten in de lege ruimte in de groepenkast plaatsen om makkelijk een stekkerdoos in de meterkast zelf aan te kunnen sluiten.

Zou geen Din-rail WCD's toepassen, pak dan een stukje kabel of draad in buis die uitkomen in b.v. een ABB 3611S, met daarop een WCD deksel

Mis ik nu nog iets? Volstaat het vervangen van de zekering van de PV of is dit niet nodig? Tips over hoe het tuinhuis aan te sluiten? Ik heb nog geen specifieke plannen in het tuinshuis maar ik wil in ieder geval voorbereid zijn.[Afbeelding]

[Afbeelding]

[Afbeelding]

Zou je PV en Quooker aardlekautomaat sowieso uitwisselen voor een versie van ABB, en met name voor je PV goed kijken welke waarde je nodig bent en welke karakteristiek.
Voor de tuin ook goed kijken wat je wenst te bereiken, wil je b.v. klussen in je tuin(huis) of niet? Of is het b.v. alleen voor een telefoon opladen en/of laptop?
Daar kan je namelijk je voorbeveiliging en je evt. verdeler op vaststellen.
Wat mogelijk nu een optie is:
Zorgen voor sowieso voldoende dikke kabel naar je tuin(huis), nu een B16 30mA aardlekautomaat in je groepenkast, een 4-polige werkschakelaar in je tuinhuis waarachter je het verdeeld in wat losse WCD's en verlichting in de tuin.
Dan kan je later altijd nog gaan upgraden met een eigen verdeler in je tuinhuis, en dan kan je evt de gebruikte 3F+N B16 30mA aardlekautomaat daar nog toepassen voor een krachtstroom aansluiting.
Dan plaats je tegen die tijd b.v. een C25 300mA aardlekautomaat in je hoofdverdeler als voorbeveiliging naar je tuin(huis).

[Jan-tweak]

FredvZ schreef op woensdag 22 april 2026 @ 09:07:
@FL_ Volgens mij heb je dit verkeerd aangesloten. Zowel de ingaande kamrail als de uitgaande draden lijken op de foto aan dezelfde kant te zitten. Op deze manier doet de alamat helemaal niets!


[Afbeelding]

nog erger, op deze groep zit dus totaal geen beveiliging als ik dat zo zie, de enige beveiliging die je nog hebt is de hoofdzekering van je netbeheerder.
Wie heeft dit aangesloten ?

[FL_]

Jan-tweak schreef op donderdag 23 april 2026 @ 13:09:
[...]

nog erger, op deze groep zit dus totaal geen beveiliging als ik dat zo zie, de enige beveiliging die je nog hebt is de hoofdzekering van je netbeheerder.
Wie heeft dit aangesloten ?

Ik de avond ervoor
Maar ondertussen staat het weer zoals het moet.

[Atlas]

Wat zijn jullie ervaringen met Finder?

Ik wil met 12 volt een 230 relais bedienen, en dan het liefste op een Din-Rail.
Als het kan van ABB, maar die lijken niet te vinden te zijn.
https://www.elektramat.nl...-12v-dc-22-22-9-012-4000/

Deze vond ik wel, maar Finder zegt me niets en dit topic heeft wel geteld 3 entries, dus troep of wel goed?

[ Voor 29% gewijzigd door Atlas op 23-04-2026 15:33 ]

[Homer-Simpson]

Atlas schreef op donderdag 23 april 2026 @ 15:33:
Wat zijn jullie ervaringen met Finder?

Ik wil met 12 volt een 230 relais bedienen, en dan het liefste op een Din-Rail.
Als het kan van ABB, maar die lijken niet te vinden te zijn.
https://www.elektramat.nl...-12v-dc-22-22-9-012-4000/

Deze vond ik wel, maar Finder zegt me niets en dit topic heeft wel geteld 3 entries, dus troep of wel goed?

Finder is een prima merk. Wordt zeer veel in de industrie toegepast.

[timpel_800]

Beste,

Het huis van mijn schoonouders bestaat uit 2 aaneengesloten huizen in een straat. De muur in de woonkamer is weggebroken.
Huis 1 heeft een 3 x 25 A aansluiting. Huis 2 heeft nog een 1 fase aansluiting met terugloopteller.
We krijgen nu van Liander het dringende verzoek deze terugloopmeter te vervangen door een slimme meter.
Mijn idee was echter om de gehele aansluiting te laten verwijderen en een kabel onder door het kruipruimte te trekken van huis #1 en daarmee de groepenkast van huis # 2 te voeden.
Dit lijkt mij geen probleem. Op huis #2 zitten twee 1 fase omvormers en daarnaast wat keukenapparatuur en verlichting. De rest van het huis is aangesloten op huis #1.

- Ik sluit de kabel direct aan op de Hoofdschakelaar (40A) van Huis #1.
- Ik trek een 10mm2 kabel (10 meter maximaal) naar huis #2 en sluit deze aan op de huidige hoofschakelaar 40A (de kast heb ik recent vervangen en voorbereid op 3 fase omdat we dit min of meer zagen aankomen).

Vragen: Is dit zo correct of moet ik nog ergens een extra Aardlekschakelaar plaatsen? In feite zie ik het gewoon als een tweede verdeelkast?

Zou Liander te paaien zijn met het feit dat we een aansluiting verwijderen en zo wat coulanter is met de kosten (€1255 om te verwijderen?)
Alvast bedankt voor jullie reactie.

[onetime]

@timpel_800 Momenteel krijg je nog geld toe op een elektra aansluiting. Reken het maar even uit.
En bedenk dan wat je wilt. Weet je zeker dat het nooit meer 2 aparte huizen worden?

edit: bovendien is dit de goedkoopste manier voor 3x 50A, veel goedkoper dan 3x 35A. Houden die 2e aansluiting

[ Voor 23% gewijzigd door onetime op 24-04-2026 00:19 ]

[timpel_800]

Hoe bedoel je dat? Met de energie belasting? Of bedoel je dat we nu nog kunnen salderen?
Huis kan niet meer gesplitst worden dus dat is geen issue.

[onetime]

Krijg je niet op beide energie contracten teruggaaf energie belasting? Zijn het kadastraal nog 2 aparte huizen?

[marcop23]

Zwartoog schreef op donderdag 23 april 2026 @ 07:51:
[...]
Het is meer voor het beeld dat de hoofdkabel niet wordt overbelast: 25A op fase 1 en 25A teruglevering op fase 2 geeft een nulstroom van 50A. Nu is de kabel in ieder geval begroot geweest op (eenfasige) 40A aansluitingen, maar ik wilde het niet te gek maken.

Kleine correctie:
25 A verbruik op L1 + 25 A teruglevering op L2 geeft 25 A 43 A door de nul. Pas als er stroom door de derde fase loopt, kan de nulstroom > 25 A worden (bij gelijke arbeidsfactor).

[ Voor 1% gewijzigd door marcop23 op 24-04-2026 11:39 . Reden: Ik was zelf ook fout :-( ]

[KoningSlakkie]

Hoi iedereen,

Ik heb een thuisaccu + solar en ik wil een peblar business 22kW op liefst 32A installeren. Er zijn echt twee verschillende kampen als het gaat om de automaat.

Waar het om gaat is dat ik eigenlijk 32A laden op 1 fase wil laden. Met solar en de thuisaccu heb ik dat beschikbaar alleen de hoofdzekering is 3x25A. Maar het doel is om de 1x32A aan te kunnen tikken zolang er zoveel overschot beschikbaar is (best zelden). Maar ik heb 12 panelen op noord bijgelegd dus dit jaar even zien of ik dat ga halen. Wat ook kan is afzekeren op 32A en dan wellicht softwarematig begrenzen op 28A of iets dergelijks. De auto ondersteunt 1x32A of 3x16A.

Link naar de thuisaccu E-schema: epicfailguy23 in "Ervaringen met onbalanshandel door Balans Batterij & Energie"

Hele hele hele grote en belangrijkste kant tekening. De bekabeling naar de laadpaal is 5x4mm2 en is 14 meter lang in een 19mm buis (De nieuwbouwaannemer heeft zich niet gehouden aan de afspraak). Ik ken elektriciens die gewoon een 32A automaat zouden gebruiken of zelfs 40A zodat je continu 32A kan trekken. Maar ik vermoed dat ik bij een 5x4mm2 sowieso moet gaan afzekeren op 25A.

Wat zouden jullie zelf doen? En wat zou je aanraden? Wat is conform de NEN norm?

[ Voor 7% gewijzigd door KoningSlakkie op 23-04-2026 21:54 ]

[timpel_800]

onetime schreef op donderdag 23 april 2026 @ 17:44:
Krijg je niet op beide energie contracten teruggaaf energie belasting? Zijn het kadastraal nog 2 aparte huizen?

Goed punt. Ik neem aan van wel. Dat veranderd de zaak. Dankje!

[pvg]

timpel_800 schreef op donderdag 23 april 2026 @ 18:44:
[...]

Goed punt. Ik neem aan van wel. Dat veranderd de zaak. Dankje!

Als dat het geval is: de 1-fase aansluiting laten verkleinen naar een 10A aansluiting met lager vastrecht (schijnt te kunnen bij oa Enexis). Dan hou je nog meer over 🤣

[Fleighe]

Goedenavond,
ik wil een rem automaat gaan plaatsen op fase 3, want daarop zitten de zonnepanelen die 20A+ kunnen leveren (erfenisje van de vorige bewoners). Netaansluiting is 3x25A. Ik ga nu ook gebruiksgroepen op deze fase aansluiten.
De vraag is, welk type automaat (b40) heb ik nodig? 1P / 1P+N / 3P / 3P+N?
Ik denk zelf dat een 1P goed is? Klopt het dat 1P+N in ieder geval een slecht idee is omdat je dan een zwevende nul kan krijgen op de krachtstroomgroepen?
Alvast bedankt

[FredvZ]

Fleighe schreef op donderdag 23 april 2026 @ 20:25:
Goedenavond,
De vraag is, welk type automaat (b40) heb ik nodig? 1P / 1P+N / 3P / 3P+N?
Ik denk zelf dat een 1P goed is? Klopt het dat 1P+N in ieder geval een slecht idee is omdat je dan een zwevende nul kan krijgen op de krachtstroomgroepen?
Alvast bedankt

1P+N, dan schakelt de nul ook gelijk mee.

Je moet alleen de nul aansluiten die naar de aardlekschakelaar op fase 3 gaat. De nul voor groepen op fase 1 en 2 moet niet langs de remautomaat.

[FredvZ]

KoningSlakkie schreef op donderdag 23 april 2026 @ 18:20:
Wat zouden jullie zelf doen? En wat zou je aanraden? Wat is conform de NEN norm?

Je hebt een nieuwbouwwoning met 1x25A?

Als je drie fase hebt waarom dan niet met 3 fase laden?
De slimme meter doet intern afname en terugleveren tegen elkaar wegstrepen.

[FredvZ]

timpel_800 schreef op donderdag 23 april 2026 @ 15:46:
- Ik sluit de kabel direct aan op de Hoofdschakelaar (40A) van Huis #1.

Daar moet eigenlijk (op zijn minst) een installatie automaat tussen om de uitgaande kabel te beschermen tegen overbelasting.
6mm² of misschien zelfs 4mm² met een 20A automaat is mogelijk al voldoende.

[Juerd]

Fleighe schreef op donderdag 23 april 2026 @ 20:25:
Goedenavond,
ik wil een rem automaat gaan plaatsen op fase 3, want daarop zitten de zonnepanelen die 20A+ kunnen leveren (erfenisje van de vorige bewoners). Netaansluiting is 3x25A. Ik ga nu ook gebruiksgroepen op deze fase aansluiten.
De vraag is, welk type automaat (b40) heb ik nodig? 1P / 1P+N / 3P / 3P+N?
Ik denk zelf dat een 1P goed is? Klopt het dat 1P+N in ieder geval een slecht idee is omdat je dan een zwevende nul kan krijgen op de krachtstroomgroepen?
Alvast bedankt

Klopt in principe, maar "in ieder geval" is te kort door de bocht. Als je uitstluitend enkelfase dingen aansluit achter die remautomaat, kun je de nul wel meeschakelen. Ik kan er geen voordelen van bedenken, behalve misschien dat bedrading iets overzichtelijker wordt omdat die dezelfde route kan volgen. Je zou in dat geval elke meerfasegroep vóór de remautomaat moeten hebben, en dus ook moeten bedraden en voorzien van aardlekschakelaars op basis van de gecombineerde stroom.

Ik zou overigens voor een C40 gaan (of D40 als je 'm kan vinden), om wat hogere inschakelpieken te kunnen hebben. Voor de beveiliging is dat goed genoeg: elke karakteristiek met I₂ = 1,45 × I_n is geschikt (oftewel B, C, of D) want de remautomaat is er alleen voor overbelasting en niet voor kortsluiting.

[ Voor 15% gewijzigd door Juerd op 23-04-2026 22:02 ]

[manusjevanalles]

manusjevanalles schreef op woensdag 22 april 2026 @ 21:36:
[...]


Ik het @wheli helpen bij het fatsoeneren van zijn groepenkast. In de hoofdkast komt een Hager 4P B20 300mA, zodat ook de nul beveiligd is omdat er dus in de onderverdeler op 2 fases PV is aangesloten, en er een batterij bij moet.

Voor de onderverdeler (rechter foto) zou ik de 4P hoofdschakelaar, de aardlekschakelaar (30 mA) en 2x alamat (B16 300 mA) op de onderste rail willen plaatsen. Bestaat er een kamrail die dit geheel in één keer kan verbinden en over de fases verdeelt? Ik kan hem namelijk niet vinden.

Ondergesneeuwd in alle berichten hier, mag ik jullie input hierop nog vragen?

[ Voor 4% gewijzigd door manusjevanalles op 23-04-2026 22:01 ]

[KoningSlakkie]

FredvZ schreef op donderdag 23 april 2026 @ 21:41:
[...]

Je hebt een nieuwbouwwoning met 1x25A?

Als je drie fase hebt waarom dan niet met 3 fase laden?
De slimme meter doet intern afname en terugleveren tegen elkaar wegstrepen.

Excuses ik heb 3x25A. Nee het punt is dat ik wil laden op overschot. Op 1 fase (met mijn 11kW 6A lader) is dat een bereik van 1.4-3.7 kW met een stapgrootte van ~60 watt.

Zodra ik boven de 3.7kW wil laden moet mijn lader switchen naar 3 fase. Dan heb ik een bereik van 4.1 kW - 11 kW met een stapgrootte van 700 watt.

Fase switchen werkt slecht, kost te veel tijd. Handshakes gaan niet altijd goed met de auto. En stap grootte is te groot. Vooral als je net een overschot van 4.4kW hebt en er springt een apparaat aan of er komt heel eventjes een wolk. Dan krijg je een flipperkastveffect.
Stap grootte van 700W op 3 fase is te groot om netjes te moduleren.

Met een 22kW lader kan ik op 1x32A super accuraat moduleren van 1.4 kW naar 7.3 kW en alles ertussen in kleine stapjes zonder gedoe met fase switching. Wil ik “snel laden” doe ik inderdaad 3x16A.

[Jim423]

manusjevanalles schreef op donderdag 23 april 2026 @ 22:00:[...]Ondergesneeuwd in alle berichten hier, mag ik jullie input hierop nog vragen?

Dat denk ik niet, het is allemaal verschillend materiaal.

KoningSlakkie schreef op donderdag 23 april 2026 @ 22:03:[...]Met een 22kW lader kan ik op 1x32A super accuraat moduleren van 1.4 kW naar 7.3 kW en alles ertussen in kleine stapjes zonder gedoe met fase switching. Wil ik “snel laden” doe ik inderdaad 3x16A.

Ik zou voorbeveiligen met 3x16A of 3x20A.
Daarna solar/batterij/lader automaten parallel zetten hierachter. Automaat voor de lader kan dan 3x32A of 3x40A worden.
Uiteraard moet alles nagemeten worden met een installatietester en voorzien worden van de juiste aardlekbeveiligingen.

[manusjevanalles]

Jim423 schreef op donderdag 23 april 2026 @ 22:08:
[...]


Dat denk ik niet, het is allemaal verschillend materiaal.


[...]

Alles in de onderverdeler is Eaton. Dus hoofdschakelaar, 2x alamat en 1x ALS van hetzelfde merk.

[KoningSlakkie]

Jim423 schreef op donderdag 23 april 2026 @ 22:08:
[...]


Ik zou voorbeveiligen met 3x16A of 3x20A.
Daarna solar/batterij/lader automaten parallel zetten hierachter. Automaat voor de lader kan dan 3x32A of 3x40A worden.
Uiteraard moet alles nagemeten worden met een installatietester en voorzien worden van de juiste aardlekbeveiligingen.

En zonder voorbeveiliging? De huidige automaat van 3x16A behouden? Uiteraard is het moeilijk te beoordelen als ik het niet verder kan toelichten hoe het precies is verbonden.

Ik zeg dat inderdaad omdat ik wel een automaat durf te wisselen wat al is geplaatst door een elektricien. Maar aanvullende stappen wil ik niet aan beginnen zonder een elektricien in te schakelen. Er is namelijk geen plek meer voor een extra automaat.

[ Voor 27% gewijzigd door KoningSlakkie op 23-04-2026 23:03 ]

[Rouge Baste]

Bedankt voor je uitgebreide en complete antwoord.

Annuk schreef op donderdag 23 april 2026 @ 09:13:
[...]

In principe prima toch? En anders plaats je de kast aan de rechterkant, betekend alleen dat je al die buizen in moet korten en van onderen in de nieuwe kast invoeren.

Creatieve oplossing, hier had ik zelf nog niet aan gedacht, ik ga het overwegen.

Verstandig, maar eigenlijk nog niet goed, weet je ook wat je PV (terug)levert? Dan kan je evt. kijken naar een beter passende zekeringswaarde (en van een goed merk i.p.v. deze chinese rotzooi).

Ik heb een 1 fase 5kW omvormer en op het dak ligt voor 5060 W aan zonnepanelen, een lagere zekeringswaarde zou dus niet volstaan. Vervangen voor ABB was al het plan, deze rotzooi ook niet zelf geplaatst.

Dat kan en mag met de huidige opstelling niet, dan zou je daar al apart een 3P+N/4P aardlekschakelaar voor moeten aanschaffen waarbij je de nullen van de automaten doorkoppelt, en de fases dus verdeeld op die aardlekschakelaar.
Beste is gewoon een 3P+N aardlekautomaat plaatsen en daar je kookplaat op aansluiten (en ook de enige correcte manier).

Ik snap niet waarom dit niet zou mogen, waarom bestaat er dan een 2 fase oplossing? Of heeft dit te maken dat de nul dan van 2 verschillende aardlekschakelaars komt? Ik zie bij online aanbieders van kant en klare groepenkast zelfs 3 fase kasten aangeboden waarbij een 2x16A fornuisgroep geplaatst is.
Als het zo is dat dit moet, dan zal ik dit overigens zeker zo doen maar anders zou me dat een 100 euro schelen.

Zou ik niet doen, je hebt het nu mooi gescheiden en zou dat bij voorkeur zo laten.
Weet trouwens niet waar je je tuin hebt aangesloten, maar die zou ik persoonlijk bij voorkeur achter een eigen aardlekautomaat zetten, zodat wanneer er daar een aardfout ontstaat niet je halve woning plat ligt (gebeurd altijd als je op vakantie bent, en dan heb je niet de mogelijkheid om weer in te schakelen en ontdooit je vriezer fijn ).

Bij overzetten van de kookplaat naar een 3P+N aardlekautomaat dan zou het samenvoegen ook niet meer nodig zijn omdat er dan weer 2 stuks 16A automaten vrijkomen.
Met straks de gehele tuin en het tuinhuis gevoed vanaf een eigen 3P+N aardlekautomaat is dit hoe dan ook geen probleem meer.

Zou je PV en Quooker aardlekautomaat sowieso uitwisselen voor een versie van ABB, en met name voor je PV goed kijken welke waarde je nodig bent en welke karakteristiek.
Voor de tuin ook goed kijken wat je wenst te bereiken, wil je b.v. klussen in je tuin(huis) of niet? Of is het b.v. alleen voor een telefoon opladen en/of laptop?
Daar kan je namelijk je voorbeveiliging en je evt. verdeler op vaststellen.
Wat mogelijk nu een optie is:
Zorgen voor sowieso voldoende dikke kabel naar je tuin(huis), nu een B16 30mA aardlekautomaat in je groepenkast, een 4-polige werkschakelaar in je tuinhuis waarachter je het verdeeld in wat losse WCD's en verlichting in de tuin.
Dan kan je later altijd nog gaan upgraden met een eigen verdeler in je tuinhuis, en dan kan je evt de gebruikte 3F+N B16 30mA aardlekautomaat daar nog toepassen voor een krachtstroom aansluiting.
Dan plaats je tegen die tijd b.v. een C25 300mA aardlekautomaat in je hoofdverdeler als voorbeveiliging naar je tuin(huis).

In eerste instantie geen krachstroom nodig in het tuinhuis maar er zal wel geklust worden en geen idee wat er verder nog zal gebeuren later. Ik zal er in ieder geval een 5 aderige kabel naartoe leggen. Een werkschakelaar in het tuinhuis om het daarna verder te verdelen lijkt me een mooie oplossing.

Nogmaals, bedankt voor de hulp.

[Annuk]

Rouge Baste schreef op vrijdag 24 april 2026 @ 07:33:

Ik snap niet waarom dit niet zou mogen, waarom bestaat er dan een 2 fase oplossing? Of heeft dit te maken dat de nul dan van 2 verschillende aardlekschakelaars komt? Ik zie bij online aanbieders van kant en klare groepenkast zelfs 3 fase kasten aangeboden waarbij een 2x16A fornuisgroep geplaatst is.
Als het zo is dat dit moet, dan zal ik dit overigens zeker zo doen maar anders zou me dat een 100 euro schelen.

Nee dit mag inderdaad niet op 2 verschillende aardlekschakelaars, dan moet je al een 3 fase aardlekschakelaar daarvoor toepassen.

De "2 fase" toepassing van kookplaten is een Nederlands gedrocht.
Dit is namelijk een/de manier om toch 32A van 1 fase bij de kookplaat te krijgen zonder daar veel dikkere aders naartoe te trekken en het op 1 normale automaat te doen.

Je hebt nu dus eigenlijk 3 opties om het "goed" te doen, op volgorde van minst wenselijk naar meest wenselijk.
1. De kookgroep laten zitten hoe die is > nadeel is dat je officieel gezien een gelijktijdigheid factor van 1 hebt en dus stelselmatig je hoofdzekering zou overbelasten (alle pitten op boost vermoedelijk om dat te creëren).

2. 3P+N aardlekschakelaar plaatsen en die verbinden met je kookgroep, dan kan je wel op 2 verschillende fases aansluiten.

3. Kookgroep verwijderen en daarvoor in de plaats een 3P+N aardlekautomaat, kan je je kookplaat netjes op 2 (of 3) fases aansluiten.

Bij punt 3: sluit je kookplaat netjes aan op 3 fases, het is mogelijk, en je weet schijnbaar dat 1 van die fases alleen de afzuiging doet, dan weet je voor de verdere verdeling van je fases dat je op die 3e fase wat andere zwaardere apparatuur kunt plaatsen omdat de kookplaat daar niet veel weg haalt.

[Gwaihir]

Fleighe schreef op donderdag 23 april 2026 @ 20:25:
ik wil een rem automaat gaan plaatsen op fase 3, want daarop zitten de zonnepanelen die 20A+ kunnen leveren (erfenisje van de vorige bewoners). Netaansluiting is 3x25A. Ik ga nu ook gebruiksgroepen op deze fase aansluiten.

Je gaat dus een of meerdere (1-fase) aardlek schakelaars plaatsen en wil de stroom door elk tot 40A beperken, van de goed 45A die beschikbaar is? Ik weet niet hoe groots 't plan is, maar ik zou denken: plaats maar twee groepen per ALS. (En / of gebruik er 'ns een alamat bij.)

Wordt 't toch een remautomaat, dan lijkt me 1P+N specifiek op dat nieuwe 1-fase gedeelte op fase 3. (Dus zonder dat van de bestaande (kracht)groepen ineens iets onderbroken kan worden. En zonder dat je huis geheel in het donker kan komen zitten erdoor.)

En nalopen of er stukjes bekabeling zijn waarover 45A zou kunnen lopen -> zijn die al dik genoeg? Dat zullen er niet veel zijn, dus niet veel te vervangen.

[2_05]

Ik heb een vraag over de aanleg van een dubbele wisselschakelaar waar nu een serieschakelaar zit, voor het bedienen van twee lampen apart van elkaar. Nieuwe buizen leggen geeft een hoop breek en herstelwerk, dus ik wil de bestaande buizen gebruiken. Er zitten 16mm elektrabuizen tussen de schakelaar en de centraaldoos. Op deze specifieke aftakkingen van de centraaldoos zitten alleen de schakelaar voor verlichting, er zitten geen wcd aan doorverbonden (Op de groep zitten dus wel WCD). Ik heb gekeken naar de volgende opties.

1. Standaard uitvoering. 6xT draden bij de ene (dubbele) wisselschakelaar en 1xL + 4xT voor de andere (dubbele) wisselschakelaar. 6xT mag nooit in een 16mm buis dus dat valt af.
2. Aderbesparende uitvoering. L + 4xT naar beide schakelaars. Dit kan alleen in een buis als alle draden 1.5mm2 zijn.
3. Een systeem zoals klik-aan/klik-uit gebruiken. Er zou dan L+N+2xT naar de inbouwschakelaar moeten. Hiervoor moet ik mogelijk de inbouwdoos groter gaan hakken.

Zijn er nog andere opties? Ik ben nu nieuwe draden aan het trekken en kan dus makkelijk de aderbesparende uitvoering aanleggen, maar mag ik hierbij de L in 1.5mm2 uitvoeren zodat het in de 16mm buis past?

[ Voor 5% gewijzigd door 2_05 op 24-04-2026 11:26 ]

[Zwartoog]

marcop23 schreef op donderdag 23 april 2026 @ 18:13:
[...]

Kleine correctie:
25 A verbruik op L1 + 25 A teruglevering op L2 geeft 25 A door de nul. Pas als er stroom door de derde fase loopt, kan de nulstroom > 25 A worden (bij gelijke arbeidsfactor).

Ik was niet helemaal correct, maar volgens de formule jij ook niet:
https://electronics.stack...n-unbalanced-3-phase-syst

L1=25, L2=-25, L3=0 geeft 43A (1 fase ongebruikt, levering + teruglevering)
L1=25, L2=25, L3=0 geeft 25A (1 fase ongebruikt, andere twee levering)
L1=25, L2=25, L3=-25 geeft 50A (twee levering, één teruglevering)

[Rouge Baste]

Annuk schreef op vrijdag 24 april 2026 @ 07:57:
[...]

Nee dit mag inderdaad niet op 2 verschillende aardlekschakelaars, dan moet je al een 3 fase aardlekschakelaar daarvoor toepassen.

De "2 fase" toepassing van kookplaten is een Nederlands gedrocht.
Dit is namelijk een/de manier om toch 32A van 1 fase bij de kookplaat te krijgen zonder daar veel dikkere aders naartoe te trekken en het op 1 normale automaat te doen.

Je hebt nu dus eigenlijk 3 opties om het "goed" te doen, op volgorde van minst wenselijk naar meest wenselijk.
1. De kookgroep laten zitten hoe die is > nadeel is dat je officieel gezien een gelijktijdigheid factor van 1 hebt en dus stelselmatig je hoofdzekering zou overbelasten (alle pitten op boost vermoedelijk om dat te creëren).

2. 3P+N aardlekschakelaar plaatsen en die verbinden met je kookgroep, dan kan je wel op 2 verschillende fases aansluiten.

3. Kookgroep verwijderen en daarvoor in de plaats een 3P+N aardlekautomaat, kan je je kookplaat netjes op 2 (of 3) fases aansluiten.

Bij punt 3: sluit je kookplaat netjes aan op 3 fases, het is mogelijk, en je weet schijnbaar dat 1 van die fases alleen de afzuiging doet, dan weet je voor de verdere verdeling van je fases dat je op die 3e fase wat andere zwaardere apparatuur kunt plaatsen omdat de kookplaat daar niet veel weg haalt.

Dat wordt dan optie 3. Duidelijk uitleg!

[Annuk]

2_05 schreef op vrijdag 24 april 2026 @ 10:27:
Ik heb een vraag over de aanleg van een dubbele wisselschakelaar waar nu een serieschakelaar zit, voor het bedienen van twee lampen apart van elkaar. Nieuwe buizen leggen geeft een hoop breek en herstelwerk, dus ik wil de bestaande buizen gebruiken. Er zitten 16mm elektrabuizen tussen de schakelaar en de centraaldoos. Op deze specifieke aftakkingen van de centraaldoos zitten alleen de schakelaar voor verlichting, er zitten geen wcd aan doorverbonden (Op de groep zitten dus wel WCD). Ik heb gekeken naar de volgende opties.

1. Standaard uitvoering. 6xT draden bij de ene schakelaar en 1xL + 4xT voor de andere schakelaar. 6xT mag nooit in een buis dus dat valt af.
2. Aderbesparende uitvoering. L + 4xT naar beide schakelaars. Dit kan alleen in een buis als alle draden 1.5mm2 zijn.
3. Een systeem zoals klik-aan/klik-uit gebruiken. Er zou dan L+N+2xT naar de inbouwschakelaar moeten. Hiervoor moet ik mogelijk de inbouwdoos groter gaan hakken.

Zijn er nog andere opties? Ik ben nu nieuwe draden aan het trekken en kan dus makkelijk de aderbesparende uitvoering aanleggen, maar mag ik hierbij de L in 1.5mm2 uitvoeren zodat het in de 16mm buis past?

Je wilt van je serie-schakelaar nu dus een wissel-wisselschakelaar maken waarbij het ene deel dus een echte wissel-schakeling wordt of beide?

In geval van 1x aan/uit + 1x wisselschakeling wordt het 1x bruin, 3x zwart.
Dubbele wissel schakeling 1x bruin, 4x zwart.

Het zit (neem ik aan) op dezelfde groep, dus kan je de bruine doorlussen van het ene P-contact naar de andere. Daar hoef je niet perse 2x bruin voor te gebruiken.

Wordt dit de eind-schakelaar om zo te zeggen dan 6xzwart.
Vulgraad van de buis is tegenwoordig niet zo relevant meer, en er mag in zoveel er past mits je geen hitte overschrijding hebt/krijgt, en dat zal tegenwoordig met de led-lampen wel meevallen.

Oftewel gewoon optie 1.

Tip:
Bestel evt ook even een doosje zwart met witte streep draad, dat maakt het uitzoeken voor jezelf een stuk makkelijker met wat welke draad is.

[2_05]

Annuk schreef op vrijdag 24 april 2026 @ 11:00:
[...]
Vulgraad van de buis is tegenwoordig niet zo relevant meer, en er mag in zoveel er past mits je geen hitte overschrijding hebt/krijgt, en dat zal tegenwoordig met de led-lampen wel meevallen.

Als je bij lage belasting mag vullen zoveel past is het wel makkelijker. Is ook niet zo'n lang traject dus dan zou iets meer vullen wel een oplossing zijn.

Annuk schreef op vrijdag 24 april 2026 @ 11:00:
[...]
Tip:
Bestel evt ook even een doosje zwart met witte streep draad, dat maakt het uitzoeken voor jezelf een stuk makkelijker met wat welke draad is.

Goede tip, ik zat in een andere ruimte al te stoeien met het juist aansluiten in de centraaldoos.

[JeroenVerweij]

Ik heb gisteren eindelijk de elektra in mijn tuin goed in kaart gebracht (vorig jaar naar deze woning verhuisd). Ik kwam wat “bijzondere” keuzes tegen van de vorige bewoner(s) die ik ga herstellen.

Het elektra in de tuin komt allemaal vanuit een schuurtje. Daar komt een kabel vanuit huis naar binnen. Echter, deze kabel zit niet op een aparte groep. Op dezelfde groep zitten namelijk ook nog wat WCD’s in huis, wat lichtpunten en ook de koelkast. Ik vermoed dus dat de kabel naar de schuur ergens bij de keuken, die vlakbij de schuur zit, een aftakking heeft.

Het meest zuiver zou natuurlijk zijn om de elektra naar het schuur (en dus tuin) op een nieuwe kabel en aparte groep aan te sluiten. Dit is wel even een klusje dus als er een eenvoudigere optie is, dan is die welkom.

Nu mijn vraag: is een onderverdeler in de schuur in deze situatie een optie? Of mag dit niet als er op de groep in de hoofdkast ook nog andere zaken zitten (zoals de WCD, lichtpunten en koelkast binnen)?

Ik denk dat ik het antwoord al weet en mijn schep vast kan gaan pakken, maar ik toets het graag even

Bedankt voor het meedenken!

[Annuk]

JeroenVerweij schreef op vrijdag 24 april 2026 @ 11:26:
Ik heb gisteren eindelijk de elektra in mijn tuin goed in kaart gebracht (vorig jaar naar deze woning verhuisd). Ik kwam wat “bijzondere” keuzes tegen van de vorige bewoner(s) die ik ga herstellen.

Het elektra in de tuin komt allemaal vanuit een schuurtje. Daar komt een kabel vanuit huis naar binnen. Echter, deze kabel zit niet op een aparte groep. Op dezelfde groep zitten namelijk ook nog wat WCD’s in huis, wat lichtpunten en ook de koelkast. Ik vermoed dus dat de kabel naar de schuur ergens bij de keuken, die vlakbij de schuur zit, een aftakking heeft.

Het meest zuiver zou natuurlijk zijn om de elektra naar het schuur (en dus tuin) op een nieuwe kabel en aparte groep aan te sluiten. Dit is wel even een klusje dus als er een eenvoudigere optie is, dan is die welkom.

Nu mijn vraag: is een onderverdeler in deze situatie een optie? Of mag dit niet als er op de groep in de hoofdkast ook nog andere zaken zitten (zoals de WCD, lichtpunten en koelkast binnen)?

Ik denk dat ik het antwoord al weet en mijn schep vast kan gaan pakken, maar ik toets het graag even

Bedankt voor het meedenken!

Een onderverdeler in de schuur heeft weinig tot geen toegevoegde waarde op dit moment.
Aangezien in je woning als het goed is 30mA aardlekschakelaars zitten en je dit vermoedelijk ook zou doen in je onderverdeler.
Dan gaat bij een aardfout in je tuin alsnog je woning mee, en juist dat wil je voorkomen.

Als je b.v. een kruipruimte hebt en je kunt de kabel naar je tuin(huisje) traceren kan je de onder de woning lassen naar een nieuw stuk kabel je meterkast in en daar een eigen aardlekautomaat plaatsen.
Mooiste is natuurlijk een geheel nieuwe kabel in 1 stuk naar je tuinhuis.

[marcop23]

Zwartoog schreef op vrijdag 24 april 2026 @ 10:35:
[...]

Ik was niet helemaal correct, maar volgens de formule jij ook niet:
https://electronics.stack...n-unbalanced-3-phase-syst
[Afbeelding]
L1=25, L2=-25, L3=0 geeft 43A (1 fase ongebruikt, levering + teruglevering)
L1=25, L2=25, L3=0 geeft 25A (1 fase ongebruikt, andere twee levering)
L1=25, L2=25, L3=-25 geeft 50A (twee levering, één teruglevering)

Ah, je hebt gelijk Bij verbruik op fase 1 + teruglevering op fase 2 zit er effectief slechts 60 graden tussen de stromen, in plaats van 120 graden. Dan is de stroom inderdaad 2 x cos(30 graden) x 25 A = 43 A.

[JeroenVerweij]

Annuk schreef op vrijdag 24 april 2026 @ 11:32:
[...]


Een onderverdeler in de schuur heeft weinig tot geen toegevoegde waarde op dit moment.
Aangezien in je woning als het goed is 30mA aardlekschakelaars zitten en je dit vermoedelijk ook zou doen in je onderverdeler.
Dan gaat bij een aardfout in je tuin alsnog je woning mee, en juist dat wil je voorkomen.

Als je b.v. een kruipruimte hebt en je kunt de kabel naar je tuin(huisje) traceren kan je de onder de woning lassen naar een nieuw stuk kabel je meterkast in en daar een eigen aardlekautomaat plaatsen.
Mooiste is natuurlijk een geheel nieuwe kabel in 1 stuk naar je tuinhuis.

Dank voor je snelle reactie!
Inderdaad 30mA aardlekschakelaars binnen.

Dat van die kabel in de kruipruimte is nog wel te overwegen, goede suggestie.
Al denk ik dat als ik hem daar tegenkom, ik gewoon een geheel nieuwe kabel trek. De huidige kabel komt in de schuur namelijk uit een leiding uit de grond, dus vermoed dat ik die leiding ook in de kruipruimte tegen ga komen en de nieuwe kabel daar doorheen kan trekken.

Ik ga binnenkort de kruipruimte toegankelijk maken en eens kijken Dank!

[elektriekert]

timpel_800 schreef op donderdag 23 april 2026 @ 15:46:
Beste,

Het huis van mijn schoonouders bestaat uit 2 aaneengesloten huizen in een straat. De muur in de woonkamer is weggebroken.
Huis 1 heeft een 3 x 25 A aansluiting. Huis 2 heeft nog een 1 fase aansluiting met terugloopteller.
We krijgen nu van Liander het dringende verzoek deze terugloopmeter te vervangen door een slimme meter.
Mijn idee was echter om de gehele aansluiting te laten verwijderen en een kabel onder door het kruipruimte te trekken van huis #1 en daarmee de groepenkast van huis # 2 te voeden.
Dit lijkt mij geen probleem. Op huis #2 zitten twee 1 fase omvormers en daarnaast wat keukenapparatuur en verlichting. De rest van het huis is aangesloten op huis #1.

- Ik sluit de kabel direct aan op de Hoofdschakelaar (40A) van Huis #1.
- Ik trek een 10mm2 kabel (10 meter maximaal) naar huis #2 en sluit deze aan op de huidige hoofschakelaar 40A (de kast heb ik recent vervangen en voorbereid op 3 fase omdat we dit min of meer zagen aankomen).

Vragen: Is dit zo correct of moet ik nog ergens een extra Aardlekschakelaar plaatsen? In feite zie ik het gewoon als een tweede verdeelkast?

Zou Liander te paaien zijn met het feit dat we een aansluiting verwijderen en zo wat coulanter is met de kosten (€1255 om te verwijderen?)
Alvast bedankt voor jullie reactie.

Je hebt een terugloop meter met daar 2 omvormers op met zonnepanelen?
Dus je krijgt geld toe wanneer die meter meer teruglevert dan verbruikt?

In dat geval zou ik hem zo lang mogelijk laten hangen.
Al helemaal als ze ff 1255€ voor het weghalen vragen

[Juerd]

Annuk schreef op vrijdag 24 april 2026 @ 07:57:
[...]

Nee dit mag inderdaad niet op 2 verschillende aardlekschakelaars

Welles!

Je hebt nu dus eigenlijk 3 opties om het "goed" te doen, op volgorde van minst wenselijk naar meest wenselijk.
1. De kookgroep laten zitten hoe die is [...]
2. 3P+N aardlekschakelaar plaatsen en die verbinden met je kookgroep, dan kan je wel op 2 verschillende fases aansluiten.
3. Kookgroep verwijderen en daarvoor in de plaats een 3P+N aardlekautomaat, kan je je kookplaat netjes op 2 (of 3) fases aansluiten.

(Aardlekschakelaar is 4P, niet 3P+N.)

2b: 2L2N kookgroep met aardlekautomaten, gevoed door 2 verschillende fasen.
2c: 2L2N kookgroep zonder aardlekbeveiliging, gevoed door 2 verschillende fasen (alleen als Zs laag genoeg is!)
2d: 2L2N kookgroep achter 2 verschillende 2P aardlekschakelaars, gevoed door 2 verschillende fasen, want dat mag volgens mij wel degelijk.

4. Kookgroep voeden met 2 verschillende fasen en ombouwen naar echte 2-fase-groep (1 nuldraad!) door de nulcontacten aan de afgaande kant van de automaten aan elkaar te verbinden. (4a: achter 4P aardlekschakelaar, 4b: als Zs laag genoeg is, zonder aardlekschakelaar)

[Annuk]

Juerd schreef op vrijdag 24 april 2026 @ 13:50:
[...]


Welles!

Wat ik daar lees is jou mening/interpretatie daarvan, en nog geen onomstotelijk citaat o.i.d. uit de NEN.

En aangezien je meerdere 1F aardlekschakelaars niet kunt koppelen aan elkaar, voldoe je mijns inziens niet aan de eis om in dat geval via daar het toestel in 1 handeling spanningsloos te kunnen maken.

[...]


(Aardlekschakelaar is 4P, niet 3P+N.)

2b: 2L2N kookgroep met aardlekautomaten, gevoed door 2 verschillende fasen.

Is een optie inderdaad, maar ben er persoonlijk geen fan van.

2c: 2L2N kookgroep zonder aardlekbeveiliging, gevoed door 2 verschillende fasen (alleen als Zs laag genoeg is!)

Opzettelijk iets dergelijks niet benoemd omdat de meesten hier hun Z_s niet kunnen meten, ga daarom in principe altijd uit van een installatie met aardlekschakelaars (of aardlekautomaten).

2d: 2L2N kookgroep achter 2 verschillende 2P aardlekschakelaars, gevoed door 2 verschillende fasen, want dat mag volgens mij wel degelijk.

Inderdaad volgens jou
zie rest hierboven

4. Kookgroep voeden met 2 verschillende fasen en ombouwen naar echte 2-fase-groep (1 nuldraad!) door de nulcontacten aan de afgaande kant van de automaten aan elkaar te verbinden. (4a: achter 4P aardlekschakelaar, 4b: als Zs laag genoeg is, zonder aardlekschakelaar)

Zou inderdaad een optie kunnen zijn al zie ik zo 1,2,3 even niet voor me wat je exact bedoelt.
Moet ik deze oplossing zien als: voedende zijde automaten F+N verbinden, en afgaande de ene automaat alleen de fase verbinden en andere fase + nul? Of bedoel je aan de afgaande zijde ook deze nog fysiek koppelen aan elkaar?
Voor 4b geldt hetzelfde wat ik hierboven zei.

[onetime]

@Annuk Dit is dus geen goede manier:

Je hebt nu dus eigenlijk 3 opties om het "goed" te doen, op volgorde van minst wenselijk naar meest wenselijk.
1. De kookgroep laten zitten hoe die is > nadeel is dat je officieel gezien een gelijktijdigheid factor van 1 hebt en dus stelselmatig je hoofdzekering zou overbelasten (alle pitten op boost vermoedelijk om dat te creëren).

je weet wel, zie: Het grote kookplaat aansluiten topic

[Juerd]

Annuk schreef op vrijdag 24 april 2026 @ 14:54:
[...]

Wat ik daar lees is jou mening/interpretatie daarvan, en nog geen onomstotelijk citaat o.i.d. uit de NEN.

Ha, dat gaat 'm nooit worden, want in het algemeen geldt: wat niet niet mag, mag dus wel. De meeste dingen die mogen, hebben helemaal geen bevestigende bewoording in de norm. Andersom wel: als er voorwaarden zijn, of als iets überhaupt niet mag, dan staat het in de norm. Daarom leg ik de bal ook bij degenen die beweren dat 't niet mag, want als dat zo is, dan moet dat ergens staan. Ik heb inderdaad al uitgebreid aangegeven waarom ik denk dat 't wel zal mogen.

En aangezien je meerdere 1F aardlekschakelaars niet kunt koppelen aan elkaar, voldoe je mijns inziens niet aan de eis om in dat geval via daar het toestel in 1 handeling spanningsloos te kunnen maken.

Er is geen eis om dingen in 1 handeling te kunnen scheiden. Dat mag in meerdere stappen, zelfs met losse enkelpolige scheiders volgens 537.2.6 (al heeft dat volgens dezelfde bepaling niet de voorkeur).

Maar in 1 keer scheiden kan wel nog steeds: het is een kookgroep, dus je kan de 2 automaten in 1 keer scheiden middels de verbinding op de schakelaars (537.1.2). Het gedeelte met de verschillende voedingsbronnen is dan gescheiden. Dat er stroomopwaarts van de verschillende voedingsbronnen dingen afzonderlijk geopend kunnen worden, maakt daarbij niet uit: Dat gebeurt ook bij smeltzekeringen, enkelpolige hoofdautomaten, etc.

Zou inderdaad een optie kunnen zijn al zie ik zo 1,2,3 even niet voor me wat je exact bedoelt.
Moet ik deze oplossing zien als: voedende zijde automaten F+N verbinden, en afgaande de ene automaat alleen de fase verbinden en andere fase + nul? Of bedoel je aan de afgaande zijde ook deze nog fysiek koppelen aan elkaar?

Voedende kant normaal aansluiten: L1, N, L2, N (of eventueel L2 en L3, als het maar verschillende fasen zijn).

Afgaande kant: fasen normaal aansluiten, enkele nuldraad op een van de nulcontacten, en nog een brug (kamrail of draad) om de nulcontacten aan elkaar te verbinden. Je kan dit ook nog met een 3e automaat doen (ABB maakt bijv. schakelaar-bruggetjes voor 3 busboard-automaten) en dan heb je een krachtgroep gemaakt van 3× 1P+N. Deze constructie is erg goedkoop (als je een upgrade vanaf 1 fase doet en dus al een kookgroep hebt, kost het alleen een heel kort stukje installatiedraad) en 50% ruimtebesparend t.o.v. een 3P+N automaat. Het nadeel is dat je stroomopwaarts een 4P aardlekschakelaar moet hebben. In de praktijk vind je deze configuratie vooral bij ABB-kasten met driefasen busboard.

Een kracht-aardlekautomaat is de mooiste oplossing, maar wel nogal prijzig. Als je dan een goedkope ombouw-mogelijkheid hebt, zou ik steeds daarvoor kiezen. Dan maar wat minder mooi.

[ Voor 3% gewijzigd door Juerd op 24-04-2026 20:05 ]

[Annuk]

Juerd schreef op vrijdag 24 april 2026 @ 20:03:
[...]


Ha, dat gaat 'm nooit worden, want in het algemeen geldt: wat niet niet mag, mag dus wel. De meeste dingen die mogen, hebben helemaal geen bevestigende bewoording in de norm. Andersom wel: als er voorwaarden zijn, of als iets überhaupt niet mag, dan staat het in de norm. Daarom leg ik de bal ook bij degenen die beweren dat 't niet mag, want als dat zo is, dan moet dat ergens staan. Ik heb inderdaad al uitgebreid aangegeven waarom ik denk dat 't wel zal mogen.


[...]


Er is geen eis om dingen in 1 handeling te kunnen scheiden. Dat mag in meerdere stappen, zelfs met losse enkelpolige scheiders volgens 537.2.6 (al heeft dat volgens dezelfde bepaling niet de voorkeur).

Maar in 1 keer scheiden kan wel nog steeds: het is een kookgroep, dus je kan de 2 automaten in 1 keer scheiden middels de verbinding op de schakelaars (537.1.2). Het gedeelte met de verschillende voedingsbronnen is dan gescheiden.

Point taken en inderdaad dit kan ik niet ontkennen, dat ik het geheel eens ben met deze redenatie om het uiteindelijk dan wel te doen ben ik niet. Maar inderdaad zo je het zo stelt is het niet verboden.

Dat er stroomopwaarts van de verschillende voedingsbronnen dingen afzonderlijk geopend kunnen worden, maakt daarbij niet uit: Dat gebeurt ook bij smeltzekeringen, enkelpolige hoofdautomaten, etc.

Alles voor je hoofdschakelaar (om even zo te zeggen) hoeft niet aan de NEN1010 te voldoen want netbeheerder, daarvoor gelden weer andere regels dan voor gewone thuis installatie's.

[...]


Voedende kant normaal aansluiten: L1, N, L2, N (of eventueel L2 en L3, als het maar verschillende fasen zijn).

Afgaande kant: fasen normaal aansluiten, enkele nuldraad op een van de nulcontacten, en nog een brug (kamrail of draad) om de nulcontacten aan elkaar te verbinden. Je kan dit ook nog met een 3e automaat doen (ABB maakt bijv. schakelaar-bruggetjes voor 3 busboard-automaten) en dan heb je een krachtgroep gemaakt van 3× 1P+N. Deze constructie is erg goedkoop (als je een upgrade vanaf 1 fase doet en dus al een kookgroep hebt, kost het alleen een heel kort stukje installatiedraad) en 50% ruimtebesparend t.o.v. een 3P+N automaat. Het nadeel is dat je stroomopwaarts een 4P aardlekschakelaar moet hebben. In de praktijk vind je deze configuratie vooral bij ABB-kasten met driefasen busboard.

Een kracht-aardlekautomaat is de mooiste oplossing, maar wel nogal prijzig. Als je dan een goedkope ombouw-mogelijkheid hebt, zou ik steeds daarvoor kiezen. Dan maar wat minder mooi.

Okee, dan zag ik je idee wel goed voor me inderdaad Vind het persoonlijk wel een beetje een Picobello B.V. idee maar snap inderdaad wel wat je hiermee (wilt) bereikt.

[Juerd]

Annuk schreef op zaterdag 25 april 2026 @ 10:01:
Alles voor je hoofdschakelaar (om even zo te zeggen) hoeft niet aan de NEN1010 te voldoen want netbeheerder, daarvoor gelden weer andere regels dan voor gewone thuis installatie's.

Wellicht hoeven de hoofdzekeringen niet te voldoen aan de NEN 1010, dat weet ik niet, maar het lijkt erop dat ze in de praktijk wel degelijk volledig aan alle eisen van de NEN 1010 voldoen.

Uiteindelijk gaan dit soort regels, voor zo ver die er überhaupt zijn, om de veiligheid. Als iets acceptabel is in de hoofdzekeringen, dan zou hetzelfde acceptabel moeten zijn voor de rest van de installatie, maar ook andersom: als iets in de installatie echt niet mag, dan zou dat voor de hoofdzekeringen ook zeker niet moeten mogen. Welke norm er ook moge gelden voor de hoofdzekeringen, het zal door de gelijke doelstelling uiteindelijk steeds wel grotendeels overeenkomen met de norm voor de installatie erachter.

Okee, dan zag ik je idee wel goed voor me inderdaad Vind het persoonlijk wel een beetje een Picobello B.V. idee maar snap inderdaad wel wat je hiermee (wilt) bereikt.

Deze oplossing is op ABB busboards zo ontzettend standaard, dat je 't ombouwkitje voor de 3-fase variant zelfs kant-en-klaar kunt kopen: https://www.hornbach.nl/p...oor-fornuisgroep/6718545/ (NB: die werkt alleen op een busboard met herhalende L1-L2-L3-indeling). Bizar duur overigens: bijna 10 € voor 2 korte stukjes installatiedraad, een klein stukje plastic, en een sticker.

[ Voor 18% gewijzigd door Juerd op 25-04-2026 15:59 ]

[JT]

Goed, ik begin mij zo langzaamaan voor te bereiden op een thuisaccu. Omdat logistiek een grote losse accu en losse zware omvormer in mijn situatie niet handig is, worden het 3 losse stekkeraccu's, voor elke fase 1. Ik wil ze niet binnen. Nu is er 1 plek waar buiten 3-fasestroom is en dat is onder de carport bij de autolader. Volgens mij ga ik dan het volgende nodig hebben:

• Verdeelkast om lader en accu's te splitten van elkaar, maar dan wel een die geschikt is voor buiten. Bij voorkeur met slot, de carport is namelijk open en de accu's bevinden zich dan 3-4 meter van de straat.
• 3-fase installatieautomaat voor de aanvoer
• 2x 3-fase installatieautomaat, voor de accu's 1 en voor de lader 1. Ik zag in het Zendure-topic dat iemand de drie accu's, met 2400w omvormervermogen per stuk, in een buitenlasdoos alle 3 had aangesloten op 1 automaat. Ik denk dat het mag want je overstijgt nooit het maximale vermogen toch?
• Ik zou het makkelijk vinden om daadwerkelijk te kunnen stekkeren mocht het eens nodig zijn. Maar voor buiten lijkt mij de standaard stekker niet handig toch? Want dan zou ik misschien kunnen kijken voor CEE-stekkers.

Verder zoek ik nog een oplossing om het te beveiligen tegen diefstal. Je hebt dan die warmtepompombouwkasten, maar die zijn met 50cm te diep, dan kom ik in de knel met de auto. De accu's zijn 30cm diep. Mocht iemand nog een idee hebben dan hoor ik het graag. Anders misschien iets laten maken van dik cortenstaal ofzo. Moet natuurlijk wel kunnen luchten in de zomer voor de omvormer, die met koellichaam bovenop zit, maar in de winter wat isolatie voor de accu's zou dan weer niet verkeerd zijn.

Dit is de plek, de 3-fase kabel naar de lasdoos heeft nog wat speling (10-20 centimeter):

Members only:

Alleen zichtbaar voor ingelogde gebruikers. Inloggen

Ideeën of kritiek hoor ik graag

[ Voor 6% gewijzigd door JT op 26-04-2026 13:09 ]

[Septillion]

@JT Als je ze verdeelt over de fases zou je 1x 3P+N kunnen pakken voor de accu's. Maar 3 losse lijkt me in dit geval handiger. + dus automaat voor de auto + hoofdschakelaar.

En maak het jezelf gewoon makkelijk, gebruik gewoon geen stekker... Voer het gewoon een lasdoos in met een wartel en gaan. Makkelijker, goedkoper en veiliger.

Maar nog de hamvraag, hoe dik is de kabel naar de lader? En hoeveel amp doet die lader?

[JT]

Septillion schreef op zondag 26 april 2026 @ 14:46:
@JT Als je ze verdeelt over de fases zou je 1x 3P+N kunnen pakken voor de accu's. Maar 3 losse lijkt me in dit geval handiger. + dus automaat voor de auto + hoofdschakelaar.

Jij bedoelt dan dus 2x3fase automaat en 3x1fase automaat?

En maak het jezelf gewoon makkelijk, gebruik gewoon geen stekker... Voer het gewoon een lasdoos in met een wartel en gaan. Makkelijker, goedkoper en veiliger.

Maar nog de hamvraag, hoe dik is de kabel naar de lader? En hoeveel amp doet die lader?

5x4qmm, lader is een 11kw lader, 16a dan volgens mij? Ik ga sowieso niet tegelijk auto laden en accu laden, dat is het uitgangspunt. Dan kan ik binnen niks meer, met alles elektrisch is dat niet handig.

[ Voor 9% gewijzigd door JT op 26-04-2026 14:57 ]

[Septillion]

@JT 3x P+N, 1x 3P+N en een 4P hoofdschakelaar.

En 4qmm is wel erg dun... Je probleem zit niet in tegelijk accu laden en auto laden. Maar in auto laden en accu ontladen. In minst gunstige geval, 1-fase EV aangesloten en op die fase lever je niets met de accu's en op de andere vol vermogen, dan heb je een N stroom van 27A. Nu ontstaat dat niet zomaar natuurlijk maar als het gebeurd heb je het niet door. Dus dan zou het slim zijn om de kabel in de meterkast te voorzien van een 4P automaat ipv 3P+N.

[AR34]

Even een praktische vraag, ik ben bezig met de voorbereiding van een onderverdeelkast in de garage. Heb nu vanuit de garage 3 gaten geboord naar de kruipruimte, vanaf daar is het een paar meter naar de meterkast. In de gaten steek ik dan elektra buis zodat de kabel beschermd is in de doorvoering in steen. Ik wil minimaal 5x6mm2 aanleggen en standaard YMvK is dan 15,3mm diameter. Een 19mm buis heeft een binnendiameter van zo'n 16mm. Ik verwacht dat dit wel moet lukken, maar heb er geen ervaring mee. Heeft iemand dat eerder zo gedaan? 22mm of 25mm buis zou beter zijn maar die kan ik nergens vinden.

[JT]

Septillion schreef op zondag 26 april 2026 @ 15:08:
@JT 3x P+N, 1x 3P+N en een 4P hoofdschakelaar.

Ja precies. Een gedachtekronkel deed mij denken aan een 3P+N per accu maar dat kan niet eens

En 4qmm is wel erg dun... Je probleem zit niet in tegelijk accu laden en auto laden. Maar in auto laden en accu ontladen. In minst gunstige geval, 1-fase EV aangesloten en op die fase lever je niets met de accu's en op de andere vol vermogen, dan heb je een N stroom van 27A. Nu ontstaat dat niet zomaar natuurlijk maar als het gebeurd heb je het niet door. Dus dan zou het slim zijn om de kabel in de meterkast te voorzien van een 4P automaat ipv 3P+N.

Ah zo. Nu hebben wij geen 1fase EV en verwacht ik ook totaal niet dat die komt. Maar ik zal eens kijken of mijn Easeelader daar iets in kan, bijvoorbeeld 1fase laden uitschakelen of beperken.

Edit: in de instellingen is de Easee begrensd op 16a en de app geeft zelf aan dat die 3,6kW is voor 1fase laden.

[ Voor 5% gewijzigd door JT op 26-04-2026 16:00 ]

[Annuk]

AR34 schreef op zondag 26 april 2026 @ 15:56:
Even een praktische vraag, ik ben bezig met de voorbereiding van een onderverdeelkast in de garage. Heb nu vanuit de garage 3 gaten geboord naar de kruipruimte, vanaf daar is het een paar meter naar de meterkast. In de gaten steek ik dan elektra buis zodat de kabel beschermd is in de doorvoering in steen. Ik wil minimaal 5x6mm2 aanleggen en standaard YMvK is dan 15,3mm diameter. Een 19mm buis heeft een binnendiameter van zo'n 16mm. Ik verwacht dat dit wel moet lukken, maar heb er geen ervaring mee. Heeft iemand dat eerder zo gedaan? 22mm of 25mm buis zou beter zijn maar die kan ik nergens vinden.

Weet niet of je een Wildkamp in de buurt hebt?
https://www.wildkamp.nl/p...glad-l-4-m-25-mm/15579362

Of is evt een grotere diameter met rechtstreeks naar de mk als mantelbuis evt een optie?

[JT]

AR34 schreef op zondag 26 april 2026 @ 15:56:
Even een praktische vraag, ik ben bezig met de voorbereiding van een onderverdeelkast in de garage. Heb nu vanuit de garage 3 gaten geboord naar de kruipruimte, vanaf daar is het een paar meter naar de meterkast. In de gaten steek ik dan elektra buis zodat de kabel beschermd is in de doorvoering in steen. Ik wil minimaal 5x6mm2 aanleggen en standaard YMvK is dan 15,3mm diameter. Een 19mm buis heeft een binnendiameter van zo'n 16mm. Ik verwacht dat dit wel moet lukken, maar heb er geen ervaring mee. Heeft iemand dat eerder zo gedaan? 22mm of 25mm buis zou beter zijn maar die kan ik nergens vinden.

Mijn 5x4qmm voer ik door naar de meterkast met 25mm buis. Wat je beschrijft wordt wel heel krap. Het is stugge kabel die zeker niet meer recht is als je ermee hebt gewerkt. Ik heb bij de lokale installateur gevraagd of die buis had. Zo een stukkie meegekregen.

[Septillion]

@JT Zou ik als nog de 4P automaat plaatsen. Want is precies dat moment dat je er niet aan denkt als de auto van vrienden ingeplugd wordt ofzo. Dan blijft het veilig.

[Annuk]

@AR34 of je gaat voor wat grover geschut (als je evt ook nog ruimte voor toekomstige kabels oid wilt houden en je eigenlijk alleen de doorvoer wilt "beschermen" tegen uitstekend wapeningsstaal of stukken beton).
Dan boor je een gat voor b.v. ø110mm, stuk buis erin met schroefdeksel of speci-deksel en daar de gaten in voor je kabels.

[AR34]

Annuk schreef op zondag 26 april 2026 @ 16:15:
@AR34 of je gaat voor wat grover geschut (als je evt ook nog ruimte voor toekomstige kabels oid wilt houden en je eigenlijk alleen de doorvoer wilt "beschermen" tegen uitstekend wapeningsstaal of stukken beton).
Dan boor je een gat voor b.v. ø110mm, stuk buis erin met schroefdeksel of speci-deksel en daar de gaten in voor je kabels.

Op zich een goed idee, maar ik moet schuin (onder 55 graden) van de garage naar de kruipruimte. De garagevloer zelf ligt op zand. Heb nu 3x een 25mm gat geboord, direct naast elkaar, met een boor van 1000mm lang. Met een 110 zou ik een professionele booraannemer nodig hebben denk ik

Mn idee hierbij is 1x die voeding naar de onderverdeelkast, 1x voor 2 ethernet kabel en 1x reserve. Die gaten zijn trouwens ondanks een mooie boormal wel een beetje bij elkaar uitgekomen.

[AR34]

JT schreef op zondag 26 april 2026 @ 16:05:
[...]

Mijn 5x4qmm voer ik door naar de meterkast met 25mm buis. Wat je beschrijft wordt wel heel krap. Het is stugge kabel die zeker niet meer recht is als je ermee hebt gewerkt. Ik heb bij de lokale installateur gevraagd of die buis had. Zo een stukkie meegekregen.

Had als alternatief ook nog even gekeken of YMvKf een optie was, maar die kan ik alleen vinden in 10mm2 en die is zelfs nog iets dikker (18,3mm). Zal toch eens gaan kijken of ik ergens 25mm vandaan kan halen.

[TheGhostInc]

AR34 schreef op zondag 26 april 2026 @ 15:56:
In de gaten steek ik dan elektra buis zodat de kabel beschermd is in de doorvoering in steen.

Ik doe het zelf ook wel, maar een stenen omhulsel is een prima bescherming van de kabel, een mm PVC voegt weinig toe. Dus gewoon erdoorheen steken is ook prima.

Maar ik gebruik vaak gewoon riool PVC, dan is 40mm wel een mooi maatje en kom je uit op zo'n boor:
https://www.ecotools.nl/d...80-mm-met-zijsleuven-3867

Het voordeel van een diamant boor is dat hij rustig overal doorheen slijpt, ongeacht de maat, ik heb ook weleens met een reguliere SDS 20+mm 1m lang geboord, maar dan kan de flex in de boor al je slagkracht absorberen.
Met 280mm boor lengte kom je verder dan je denkt (je connector & boorkop gaan gewoon het gat in, red bijna 50cm nog wel.)

[Juerd]

AR34 schreef op zondag 26 april 2026 @ 15:56:
Even een praktische vraag, ik ben bezig met de voorbereiding van een onderverdeelkast in de garage. Heb nu vanuit de garage 3 gaten geboord naar de kruipruimte, vanaf daar is het een paar meter naar de meterkast. In de gaten steek ik dan elektra buis zodat de kabel beschermd is in de doorvoering in steen. Ik wil minimaal 5x6mm2 aanleggen en standaard YMvK is dan 15,3mm diameter. Een 19mm buis heeft een binnendiameter van zo'n 16mm. Ik verwacht dat dit wel moet lukken, maar heb er geen ervaring mee. Heeft iemand dat eerder zo gedaan? 22mm of 25mm buis zou beter zijn maar die kan ik nergens vinden.

Het zal krap kunnen worden: afhankelijk van de kwaliteit van de kabel kan de dikte redelijk variëren. Als het een kort recht stukje van tientallen centimeters is, zal dat geen probleem zijn, maar je zal in elk geval geen bocht kunnen maken.

Het is best gebruikelijk om YMvK zonder verdere bescherming door steen of baksteen te steken, al is dat in overtreding van 522.8.14 van de NEN 1010 en daarom niet iets dat ik zou adviseren. Het PVC van de mantel is behoorlijk taai; ik heb eens een uiteinde YMvK met zwaartekracht op een draaiende horizontale 10 mm HSS-boor laten rusten en na 5 minuten was de mantel maar licht beschadigd. Als het aan beide uiteinden een ruime bocht maakt en dan goed gefixeerd is, zal het denk ik echt niet zomaar slijten, en die dingen moet je sowieso doen, want bij een buis kan het scherpe uiteinde de mantel ook beschadigen.

Dit gezegd hebbende, 25 mm elektrabuis bestaat gewoon en kun je online bestellen. Hornbach heeft 25 mm flexibele buis in de winkel (met veel 1-ster reviews).

[AR34]

Juerd schreef op zondag 26 april 2026 @ 17:27:
[...]


Het zal krap kunnen worden: afhankelijk van de kwaliteit van de kabel kan de dikte redelijk variëren. Als het een kort recht stukje van tientallen centimeters is, zal dat geen probleem zijn, maar je zal in elk geval geen bocht kunnen maken.

Het is best gebruikelijk om YMvK zonder verdere bescherming door steen of baksteen te steken, al is dat in overtreding van 522.8.14 van de NEN 1010 en daarom niet iets dat ik zou adviseren. Het PVC van de mantel is behoorlijk taai; ik heb eens een uiteinde YMvK met zwaartekracht op een draaiende horizontale 10 mm HSS-boor laten rusten en na 5 minuten was de mantel maar licht beschadigd. Als het aan beide uiteinden een ruime bocht maakt en dan goed gefixeerd is, zal het denk ik echt niet zomaar slijten, en die dingen moet je sowieso doen, want bij een buis kan het scherpe uiteinde de mantel ook beschadigen.

Dit gezegd hebbende, 25 mm elektrabuis bestaat gewoon en kun je online bestellen. Hornbach heeft 25 mm flexibele buis in de winkel (met veel 1-ster reviews).

Een bocht maken in de elektrabuis was ik ook niet van plan. Het idee is een mantelbuis in de muur, om de kabel tijdens het invoeren te beschermen tegen gruis en krassen door het steen. Vervolgens in de kruipruimte een draai maken naar een stukje horizontaal gemonteerde elektrabuis. De draai is dan niet voorzien van een flex of aanvullende bescherming, gewoon een kale YMvK zeg maar. Na het stukje horizontaal weer een bocht en weer een stukje horizontale elektrabuis. En de bocht dan weer niet in een buis. Vanaf daar dan invoer richting de meterkast. Eigenlijk zoals je hier ziet bij de werkschakelaar van een andere Tweaker.

Flexbuis lijkt me eigenlijk niks btw, die invoeren in een muur met spouw lijkt me een hels karwei. Ik ga wel gewoon wat 25mm buis bestellen. Helaas alleen per 4 meter, maar dan moet ik de verzendkosten maar voor lief nemen

[ Voor 5% gewijzigd door AR34 op 26-04-2026 17:48 ]

[Kickasz]

Ik heb wat twijfels over mijn keuze en die zijn deels kostengedreven . Slechte motivator, maar nonetheless de volgende casus. Binnenkort wordt buiten een losstaande overkapping geplaatst. Daar ligt al een stroomkabel in de tuin die straks aangesloten moet worden. De bedoeling is dat deze de overkapping en omliggende zaken van stroom voorziet.

Om het e.e.a. netjes te kunnen aansluiten, heb ik het volgende bedacht: om daar een kleine installatiekast te plaatsen om alles netjes aan te sluiten. Daarvoor heb ik de Eaton mini-installatiekast leeg 1-rij 6 modules incl. N/PE-klem IP30 gevonden.

Hierin wil ik de volgende modules plaatsen:

• Eaton hoofdschakelaar 40A 1-fase (2P) (276271)
• Eaton installatieautomaat 1-polig+nul 10A B-kar (PLN6-B10/1N-MW) - Overkapping
• Eaton installatieautomaat 1-polig+nul 10A B-kar (PLN6-B10/1N-MW) - Tuin bvb robotmaaier, klein gereedschap
• Eaton installatieautomaat 1-polig+nul 6A B-kar (263161) - Home automation
• Eaton installatieautomaat 1-polig+nul 6A B-kar (263161) - Verlichting

De reden dat ik heb gekozen om 10A- en 6A-automaten te plaatsen, is om de selectiviteit te waarborgen. Een nadeel daarin is dat deze automaten nogal duur zijn t.o.v. de standaard 16A-automaten. De lage A-automaten kosten zo'n 22 euro, waar de 16 A 12 euro kosten.

Ik vraag mij daarop hard af of ik het mijzelf allemaal niet veel te ingewikkeld maak. Het is ten slotte mogelijk om in de overkapping een verdeeldoos te plaatsen en daarin alles aan te sluiten. Daarmee verlies ik wel wat gemak, maar het scheelt ook de nodige kosten.

Iemand nog tips of goede ideeën of heb ik het prima aangepakt en moet ik alleen nog de kosten accepteren...

[Navi]

Kickasz schreef op zondag 26 april 2026 @ 18:07:
Ik heb wat twijfels over mijn keuze en die zijn deels kostengedreven . Slechte motivator, maar nonetheless de volgende casus. Binnenkort wordt buiten een losstaande overkapping geplaatst. Daar ligt al een stroomkabel in de tuin die straks aangesloten moet worden. De bedoeling is dat deze de overkapping en omliggende zaken van stroom voorziet.

Om het e.e.a. netjes te kunnen aansluiten, heb ik het volgende bedacht: om daar een kleine installatiekast te plaatsen om alles netjes aan te sluiten. Daarvoor heb ik de Eaton mini-installatiekast leeg 1-rij 6 modules incl. N/PE-klem IP30 gevonden.

Hierin wil ik de volgende modules plaatsen:

• Eaton hoofdschakelaar 40A 1-fase (2P) (276271)
• Eaton installatieautomaat 1-polig+nul 10A B-kar (PLN6-B10/1N-MW) - Overkapping
• Eaton installatieautomaat 1-polig+nul 10A B-kar (PLN6-B10/1N-MW) - Tuin bvb robotmaaier, klein gereedschap
• Eaton installatieautomaat 1-polig+nul 6A B-kar (263161) - Home automation
• Eaton installatieautomaat 1-polig+nul 6A B-kar (263161) - Verlichting

De reden dat ik heb gekozen om 10A- en 6A-automaten te plaatsen, is om de selectiviteit te waarborgen. Een nadeel daarin is dat deze automaten nogal duur zijn t.o.v. de standaard 16A-automaten. De lage A-automaten kosten zo'n 22 euro, waar de 16 A 12 euro kosten.

Ik vraag mij daarop hard af of ik het mijzelf allemaal niet veel te ingewikkeld maak. Het is ten slotte mogelijk om in de overkapping een verdeeldoos te plaatsen en daarin alles aan te sluiten. Daarmee verlies ik wel wat gemak, maar het scheelt ook de nodige kosten.

Iemand nog tips of goede ideeën of heb ik het prima aangepakt en moet ik alleen nog de kosten accepteren...

Ik zou geen IP30 kast kiezen als hij niet echt binnen hangt.

[Kickasz]

De overkapping wordt volledig afgesloten. Dat lijkt mij wel oke of kan ik beter voor een hogere IP klasse kiezen?

[AR34]

Kickasz schreef op zondag 26 april 2026 @ 18:51:
De overkapping wordt volledig afgesloten. Dat lijkt mij wel oke of kan ik beter voor een hogere IP klasse kiezen?

Ik zou deze dan pakken.

[Just-Be]

AR34 schreef op zondag 26 april 2026 @ 17:44:
[...]


Een bocht maken in de elektrabuis was ik ook niet van plan. Het idee is een mantelbuis in de muur, om de kabel tijdens het invoeren te beschermen tegen gruis en krassen door het steen. Vervolgens in de kruipruimte een draai maken naar een stukje horizontaal gemonteerde elektrabuis. De draai is dan niet voorzien van een flex of aanvullende bescherming, gewoon een kale YMvK zeg maar. Na het stukje horizontaal weer een bocht en weer een stukje horizontale elektrabuis. En de bocht dan weer niet in een buis. Vanaf daar dan invoer richting de meterkast. Eigenlijk zoals je hier ziet bij de werkschakelaar van een andere Tweaker.

Flexbuis lijkt me eigenlijk niks btw, die invoeren in een muur met spouw lijkt me een hels karwei. Ik ga wel gewoon wat 25mm buis bestellen. Helaas alleen per 4 meter, maar dan moet ik de verzendkosten maar voor lief nemen

Mocht je dicht bij een Duitse bouwmarkt wonen: https://www.bauhaus.info/...re/stangenrohr/p/12171607

Als je in de buurt van Breda woont dan heb ik er ook nog wel een aantal liggen.

[Annuk]

AR34 schreef op zondag 26 april 2026 @ 18:55:
[...]


Ik zou deze dan pakken.

Of deze...

@Kickasz wat is de reden dat je er automaten wilt toepassen?
En hoe zit het in huis aangesloten?
Zou persoonlijk iets meer prio steken in de hoofd-meterkast en zorgen dat daar in ieder geval een eigen aardlekautomaat zit voor buiten, en daarna daadwerkelijk buiten kijken.
Wil je alleen alles makkelijk kunnen scheiden kunnen reguliere B16 automaten misschien ook.

[cville]

Ik wil graag jullie mening over de beveiliging van een onderverdeler t.b.v. een warmtepomp en in de toekomst een batterij. Het gaat me puur om de afzekering; ik realiseer me dat deze opsteling niet selectief is (kan niet bij 3x25A hoofdaansluiting) en dat er ook een extra hoofdschakelaar nodig is.

Welke van deze opties heeft de voorkeur en waarom:

Enexis - METERKAST --- ONDERVERDELER

OPTIE 1
C25 → C20 300mA 3P → B20 30mA 1P (warmtepomp) + B16 30mA 1P (BUH)

OPTIE 2
C25 → C25 300mA 3P → B20 30mA 1P (warmtepomp) + B16 30mA 1P (BUH)

OPTIE 3
C25 → B20 300mA 3P → B20 30mA 1P (warmtepomp) + B16 30mA 1P (BUH)

Er kunnen uiteraard ook andere opties zijn.

[ Voor 9% gewijzigd door cville op 26-04-2026 20:31 ]

[Kickasz]

Annuk schreef op zondag 26 april 2026 @ 19:16:
[...]


Of deze...

@Kickasz wat is de reden dat je er automaten wilt toepassen?
En hoe zit het in huis aangesloten?
Zou persoonlijk iets meer prio steken in de hoofd-meterkast en zorgen dat daar in ieder geval een eigen aardlekautomaat zit voor buiten, en daarna daadwerkelijk buiten kijken.
Wil je alleen alles makkelijk kunnen scheiden kunnen reguliere B16 automaten misschien ook.

De voor mij belangrijkste reden is het netwerk met bijbehorende camera's van Ubiquiti met PoE adapters en switch in de overkapping komt te hangen. Ik wil voorkomen dat door een probleem in een van de overige stroomkringen het netwerk en de camera's uitvallen. Daarnaast is het met kleinere groepen eenvoudiger vinden waar een stroomprobleem zit. De kans op problemen met stroom lijken mij buiten groter dan binnen.

Binnen zit het denk ik wel goed, het huis is vorig jaar pas opgeleverd, dus geen legacy meterkast. Het zit als volgt: Hoofdzekering 3x 25A -> Eaton aardlekschakelaar 2P 40A 30mA PFIM-40/2/003-A-MB -> Eaton installatieautomaat B16 1-fase (1P+N). Op de kabel sluit ik de overkapping aan.

Ik zal in ieder geval de schakelkast vervangen voor een IP65 versie .

[Annuk]

Kickasz schreef op zondag 26 april 2026 @ 20:14:
[...]


De voor mij belangrijkste reden is het netwerk met bijbehorende camera's van Ubiquiti met PoE adapters en switch in de overkapping komt te hangen. Ik wil voorkomen dat door een probleem in een van de overige stroomkringen het netwerk en de camera's uitvallen.

Dan zou ik eerder kijken naar een POE gevoede UTP die kant op met een juiste passthrough switch voor je netwerk aldaar.
En ook je netwerk setup in huis achter een eigen aardlekautomaat.

Daarnaast is het met kleinere groepen eenvoudiger vinden waar een stroomprobleem zit. De kans op problemen met stroom lijken mij buiten groter dan binnen.

Klopt deels, en het voordeel inderdaad met automaten als schakelaar gebruiken is dat je makkelijker kunt uitsluiten waar het probleem zit.

Binnen zit het denk ik wel goed, het huis is vorig jaar pas opgeleverd, dus geen legacy meterkast. Het zit als volgt: Hoofdzekering 3x 25A -> Eaton aardlekschakelaar 2P 40A 30mA PFIM-40/2/003-A-MB -> Eaton installatieautomaat B16 1-fase (1P+N). Op de kabel sluit ik de overkapping aan.

Ik zal in ieder geval de schakelkast vervangen voor een IP65 versie .

Dit is juist je probleem, je huidige/aanstaande setup zit achter dezelfde aardlekschakelaar als een deel van de rest van je huis, ook dit zou ik persoonlijk achter een eigen aardlekautomaat plaatsen, dan heeft de rest van je woning er sowieso geen last van als daar fouten ontstaan.

[Kickasz]

Goed punt, een aardlekschakelaar voegt meer toe dan een hoofschakelaar. Om de kosten een beetje in de hand te houden, stap ik over naar 4 x 16A automaten. Dat scheelt meer dan de helft.

[Annuk]

Kickasz schreef op zondag 26 april 2026 @ 21:34:
Goed punt, een aardlekschakelaar voegt meer toe dan een hoofschakelaar. Om de kosten een beetje in de hand te houden, stap ik over naar 4 x 16A automaten. Dat scheelt meer dan de helft.

Vergeet niet 1 (of 2) van deze bij te bestellen, 1 iig voor je tuin om die af te scheiden, en mogelijk een 2e om je netwerk apparatuur af te scheiden van de rest

[marcop23]

Kickasz schreef op zondag 26 april 2026 @ 20:14:
[...]
Daarnaast is het met kleinere groepen eenvoudiger vinden waar een stroomprobleem zit. De kans op problemen met stroom lijken mij buiten groter dan binnen.

Veruit in de meeste gevallen resulteren problemen met stroom buiten (vocht enzo) in het trippen van een aardlekschakelaar. Niet in een harde kortsluiting waar een automaat op tript. Wil je hier betrouwbaarheid winnen, dan moet je meerdere aardlekschakelaars gebruiken voor de verschillende apparatuur. In de meterkast moet je dan zorgen voor b.v. een 300mA-aardlekautomaat.

En ja, de kosten van al deze spulletjes nemen zijn helaas meteen weer een stuk hoger

Met verschillende automaten (maar geen aardlekautomaten) heb je natuurlijk wel het voordeel dat je problematische groepen makkelijk spanningsloos kan maken en kan scheiden.

[ Voor 10% gewijzigd door marcop23 op 26-04-2026 21:54 ]

[Taro]

Inmiddels de migratie voltooid:

1. SolarEdge B25 van meterkast naar onderverdeelkast
2. 3xB25 4P gekozen ipv 3P+N in meterkast (nav advies hier)
3. 5x4mm2 -> 5x6mm2 naar onderverdeler
4. 1 van de B16's -> 1xB20 voor de 4000 Watt omvormer

Het werkt, maar zoals verwacht gooit de nul roet in het eten. Met de Flir camera zie ik in het midden van de 4P 3xB25 temperaturen (70-80 graden!) die ik niet wil zien, ondanks dat er bijv. "nog maar" -2500 op de SE op Fase A terugvloeit en +2400 op Fase B en +2400 op Fase C wordt afgenomen en dus nog niet eens volledig vermogen wordt gebruikt. De SE kan tot in de praktijk 4500 Watt terugleveren en de accu's 2400-4000 Watt per fase. Op dit moment limiteer ik daarom zowel de SE als de accu's om problemen te voorkomen. Woensdag moet de SolarEdge toch de hele dag uit door werkzaamheden en dan willen we direct een goede oplossing realiseren. Ik heb inmiddels 15 meter 4mm2 besteld om de SolarEdge weer met B25 in de meterkast aan te sluiten en buiten de accuverdeler te houden. Dit was voorheen 2,5mm2, dus direct upgraden naar 4mm2. Er is dus altijd al onbalans geweest, maar die was waarschijnlijk minder goed zichtbaar door de 3x40A hoofdaansluiting. Op de 3x25A wordt die onbalans heel goed zichtbaar.

Goed om te vermelden:

1. De 4000 Watt omvormer heeft een 8 kWh accu, met 2 uurtjes is die dus wel vol en kan de SE opbrengst dan niet meer opvangen op die Fase. Vandaar dat we de 2400 Watt omvormers weer verdelen over de 3-fases. Die hebben per stuk +-17 kWh opslag
2. Ja, op termijn ga ik naar een 3-fase PV oplossing, maar een SE 3-fase omvormer werkt bij mijn set-up niet door te korte strings. En voor bijv. een Enphase systeem moet ik alle optimizers vervangen en dan beter ook maar direct de 10 jaar oude panelen upgraden, zo weer 6-8k EUR verder... Dus nu eerst focus op korte termijn, daarna verder kijken.
3. Had al een 3P+N besteld. Vraag is: Moet daar nog een ALS voor of niet? En is dit een betere keuze dan een 4P?

Tijd voor een volgende iteratie dus. Deze keer met (hopelijk) duidelijke AI-gegenereerde schema's erbij. Let niet op de suicide kabels, dat heb ik niet verzonnen

De huidige en niet houdbare situatie (Let niet op waar de kabel links vandaan komt, moet uiteraard E ipv F zijn):


Optie A: SolarEdge terug naar meterkast icm huidige 4P


Optie B: SolarEdge terug naar meterkast icm 3P + N, optioneel of verplicht: ALS erbij? Dit werd genoemd als extra beveiliging voor bijv. de kabel naar de onderverdeler. De groepen daar zijn ieder van een aardlek voorzien. Dus is ALS hier als extra nodig of niet?


Toekomstig, minder haast, Optie C: A of B met als aanvulling per fase een B20 met CEE 32A Blauw -> Gemakkelijk wisselen testproducten.


Hoor graag of 3P+N vs 4P de beste keuze is, of er dan wel/niet een ALS voor die 3P+N wordt aangeraden, of die CEE 32A stekkers een goede flexibele optie zijn (ja, ik schakel dan altijd een 2400 Watt omvormer uit op die fase) en of er nog andere suggesties of aandachtspunten zijn.

[Kickasz]

marcop23 schreef op zondag 26 april 2026 @ 21:53:
[...]

Veruit in de meeste gevallen resulteren problemen met stroom buiten (vocht enzo) in het trippen van een aardlekschakelaar. Niet in een harde kortsluiting waar een automaat op tript. Wil je hier betrouwbaarheid winnen, dan moet je meerdere aardlekschakelaars gebruiken voor de verschillende apparatuur. In de meterkast moet je dan zorgen voor b.v. een 300mA-aardlekautomaat.

En ja, de kosten van al deze spulletjes nemen zijn helaas meteen weer een stuk hoger

Met verschillende automaten (maar geen aardlekautomaten) heb je natuurlijk wel het voordeel dat je problematische groepen makkelijk spanningsloos kan maken en kan scheiden.

Weer een stuk wijzer geworden, dank daarvoor!

Wat ik heb gevonden, is dat een 300 mA aardlekautomaat niet selectief is of kan zijn. Wat inhoudt dat de kans bestaat dat de 300 mA aardlekautomaat op hetzelfde moment uitvalt als de 30 mA. Waardoor het imho minder nut heeft. Dan zou ik een selectieve aardlekschakelaar moeten gebruiken. Het nadeel is dat die wel heel erg duur zijn, zowel de 300mA als 100mA

Daarnaast begrijp ik dat het in serie plaatsen van een aardlekschakelaar van hetzelfde aantal mA tot gevolg heeft dat beide aardlekken er alsnog uit kunnen vallen. Daarmee ontgaat mij het nut om zowel in de meterkast als in de overkapping een aardlek te plaatsen. Als ik spanningloos wil kunnen werken, is een hoofdschakelaar passender.

Of sla ik hier nu volledig de plank mis?

[Annuk]

Kickasz schreef op zondag 26 april 2026 @ 23:43:
[...]


Weer een stuk wijzer geworden, dank daarvoor!

Wat ik heb gevonden, is dat een 300 mA aardlekautomaat niet selectief is of kan zijn. Wat inhoudt dat de kans bestaat dat de 300 mA aardlekautomaat op hetzelfde moment uitvalt als de 30 mA. Waardoor het imho minder nut heeft. Dan zou ik een selectieve aardlekschakelaar moeten gebruiken. Het nadeel is dat die wel heel erg duur zijn, zowel de 300mA als 100mA

Daarnaast begrijp ik dat het in serie plaatsen van een aardlekschakelaar van hetzelfde aantal mA tot gevolg heeft dat beide aardlekken er alsnog uit kunnen vallen. Daarmee ontgaat mij het nut om zowel in de meterkast als in de overkapping een aardlek te plaatsen. Als ik spanningloos wil kunnen werken, is een hoofdschakelaar passender.

Of sla ik hier nu volledig de plank mis?

Daarom ook mijn advies, uitgaande van jou verhaal dat je tuin z'n eigen kabel op een eigen eindgroep heeft:
Plaats de kabel naar de tuin op een eigen aardlekautomaat (zekering+aardlekschakelaar in 1), dan heb je de aardlekschakelaar gescheiden van de rest van je huis.
Dan kan je in je tuinhuis een setje automaten (eigenlijk) misbruiken als scheidings-schakelaars voor de verschillende onderdelen.
In mijn ogen win je er niet heel veel aan om een exotischere setup te maken.

Als je een foto van je huidige groepenkast kan/wil plaatsen probeer ik even snel een paar schetsen via E.m te maken hoe de boel er anders uit zou zien + een bestellijst.

[nico_09]

@Taro Elke automaat achter een aardlekschakelaar, of een 3 fase aardlekautomaat gebruiken.

3p+n of 4p.
Volgens mij is een 4p automaat veiliger omdat de N ook beveiligd wordt tegen overbelasting. Of dit noodzakelijk is in jou situatie weet ik niet maar kan geen kwaad, 4p wel iets duurder.