Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3

[Milmoor]

timovd schreef op zaterdag 28 februari 2026 @ 10:24:
[...]

[Afbeelding]
Nieuwe poging: Ik kan de stalen trekveer zien zitten, maar die komt niet verder (vanaf beide kanten geprobeerd). Stofzuiger en sliertjes wil ook niet lukken. Ik was in de vloer er boven al aan het proberen de leidingen op te sporen en gaten gemaakt, maar dat is wellicht niet nodig.
Iemand nog een ander idee?
Zowel met een stalen als een nylon trekveer kom ik er niet doorheen, ook niet met een draaiende beweging.

Ik heb best wat keren in nieuwbouwhuizen met een cassettebandje en een stofzuiger moeten improviseren bij de aanleg van ISDN. De cassettetape wordt netjes door de luchtstroom meegenomen. Je grijpt het losse uiteinde als je deze in de stofzuigerkop hoort. Dan snoekdraad binnen halen aan de tape, dan een trekveer, dan de echte kabels. Gedoe, maar het werkt nagenoeg altijd. Altijd met twee personen werken, zodat je kan duwen en trekken tegelijk. Dat voorkomt een deel van het opstroopeffect.

[S_Chief]

Ik wil m'n meterkast gaan voorbereiden op een 3-faseaansluiting (tbv een laadpaal). Als het goed is past het precies binnen de bestaande meterkast, dus dit is mijn plan:
1. Hoofdschakelaar vervangen door ABB 4-P 40A SD204/40 2CDD284101R0040 (https://www.sandervunderi...ijn-4-p-40a-sd204-40.html)
2. Aardlekautomaat ABB 3P+N B16 DS 203NC B16 0,03 2CSR256140R1165 (https://www.sandervunderi...16-ds-203nc-b16-0-03.html, voor de laadpaal) naast de hoofdschakelaar en verbinden met een kamrail (https://www.sandervunderi...aansluitingen-8x-pen.html)
3. Bestaande aardlekschakelaars vervangen omdat deze in een serie zitten met mogelijke problemen. Nieuwe worden dan 2x ABB 1SPK007904F0525 (https://www.elektramat.nl...-fase-2p-1spk007904f0525/).
4. Wartel (https://www.sandervunderink.nl/jacob-wartel-m32x1-5.html) voor doorvoer van de kabel voor de laadpaal (https://www.elektramat.nl/ymvk-as-grondkabel-5x4-per-meter/) via de zijkant van de meterkast.
5. Bestaande aardlekschakelaren verdelen over L1 en L2.
6. Tijdelijk met een kamrail (https://www.sandervunderi...-voudig-steek-17-8mm.html) de 3 fasen aan elkaar verbinden op de hoofdschakelaar totdat de netbeheerder komt.

Ik twijfel nog over de volgende zaken (ook omdat ik de kast nog niet heb geopend):
- Is de aarderail groot genoeg om 4mm² kabel te bevestigen
- Zijn de bestaande draden tussen ALS en installatieautomaten erboven lang genoeg zodat ik beide ALS helemaal naar rechts kan schuiven (zodat de alamat voor de laadpaal naast de hoofdschakelaar kan).
- Ik moet ergens een momentschroevendraaier voor een uurtje weten te fixen.

Zijn er nog zaken die ik over het hoofd zie, of ben ik zo compleet?

[Juerd]

@S_Chief 3. Kan goedkoper als je een blauwe wip niet erg vindt. 4. Zou zelf de kabel in een stukje buis doen en gewoon in een buisinvoer doen, waarom zou je het aan de zijkant invoeren als je bovenaan nog genoeg plek hebt? 5. Het zou mooier zijn om te verdelen over 3 fasen (extra aardlekschakelaar, en busboard vervangen door 3-split)

Ja, de aardrail kan 4 mm² aan. De draden van het busboard zijn standaard best lang, dus als ze niet zijn ingekort kun je de aardlekschakelaars overal op de onderste rail plaatsen waar je wilt.

Je hebt je huiswerk goed gedaan. Bij het zien van de aardlekschakelaars had ik al bijna meteen gereageerd dat die twijfelachtig zijn, maar dat wist je dus al

Wat ik in je lijstje nog mis is een adereindhuls en groengele tape, of liever krimpkous, voor de aardlitze. Over de grondkabel gesproken: 5x4 betekent bij een grondkabel met aardscherm dat je een extra ader hebt. 4x4 is doorgaans genoeg, de 5e "ader" is de aardlitze. Scheelt nogal in de kosten. Heb je die extra ader ergens voor nodig?

[onetime]

@S_Chief Je gaat niet binnenkort op inductie koken? Dan heb je nog een krachtgroep nodig en iets meer ruimte. (Beltrafo uit de kast en de aardleks (2) op de bovenste rij zou nog net kunnen, maar extra kast ernaast zou beter zijn.)

[S_Chief]

@Juerd Thanks voor het meedenken.
- Fijn dat die ALS veel goedkoper kan, scheelt weer.
- Volgens mij is dit geen kast met een busboardsysteem. Zie bijvoorbeeld de installatieautomaat, dat is een 0025-050. Met busboard zou het een 0025-060 moeten zijn als ik het goed heb.
- Van boven invoeren kan op zich wel, alleen moet ik dan wat meer kabel nemen zodat ik een boogje kan maken bovenaan en hij moet van boven weer helemaal naar beneden (aardlekautomaat komt naast de hoofdschakelaar).
- Met het kiezen van de grondkabel heb je mij erop betrapt dat ik nog niet helemaal thuis hierin ben. Bij 5x4 dacht ik namelijk aan 1x nul, 3x fase en 1x grond, maar zo werkt dat niet met YMvK-as. Als inspiratie heb ik een paar filmpjes van een elektricien op YouTube bekeken (YouTube: Zaptec go | 3 fase krachtgroep | Elektricien Amsterdam | Elektrisch ..., met timestamp), maar daar zie ik wel een aardedraad zitten. Blijkbaar gebruikt hij YMvK en geen YMvK-as. Heb al een artikel gevonden met wat meer uitleg (https://www.elektramat.nl/kennisbank/aardlitze-aansluiten/). Wordt dus 4x4. Kan ik dit setje dan gebruiken om een adereindhuls erop te krimpen en die in de aarderail te steken? https://www.lidl.nl/p/parkside-krimptangenset/p100398739

onetime schreef op zondag 1 maart 2026 @ 00:21:
@S_Chief Je gaat niet binnenkort op inductie koken? Dan heb je nog een krachtgroep nodig en iets meer ruimte. (Beltrafo uit de kast en de aardleks (2) op de bovenste rij zou nog net kunnen, maar extra kast ernaast zou beter zijn.)

Nee, vooralsnog blijft dat gas.

[Juerd]

@S_Chief 0025-050 is de oudere versie van de 0025-060. Beide zijn voor in een busboard, maar de 050 heeft schroefklemmen en de 060 heeft veerklemmen. Misschien moet je toch eens de kap van je groepenkast af halen en kijken wat je hebt . (En blijkt dan dat je een grijs busboard hebt, weet dan dat de nieuwe witte niet in je kast passen.)

De term "grond" als synoniem voor "aarde" is onhandig, omdat de term "grondkabel" bestaat en dat toch wel wat specifieker is dan een willekeurige kabel met beschermingsleiding.

Die Lidl adereindhulstang heb ik zelf ook. Ik ben er tevreden mee.

[ Voor 18% gewijzigd door Juerd op 01-03-2026 01:19 ]

[P5ycho]

@S_Chief die B16A voor de laadpaal kun je misschien beter als B20A nemen. Zo'n klein vol kastje met componenten zij aan zij en dan uren lang volle belasting, dan kan het wel eens zijn dat de boel toch tript. Kijk ook even wat je laadpaalfabrikant daar aanraadt.

[Workaholic]

We zijn bezig met aanleg nieuwe kabels naar de schuur (elektra, utp etc). Drie vragen (eigen topic imho overkill):

1) Ik heb een 4x10mm2 ymvkas kabel gebruikt voor aansluiting tweede meterkast in de garage (afstand 38meter). In de garage willen we een thuisbatterij plaatsen en 10x 468w panelen. Kan ik dit alles los van het grid aankoppelen daar met als doel alleen de buitenlampen + 6kW sauna daar met de panelen te voeden? Met ruim 10.000kwh per jaar en beperkte opbrengst zonnepanelen lijkt het mij beter om deze alleen voor offgrid in te zetten? Hoe denken jullie hierover?

2) Als aanvulling moet er nog een sturingskabel of extra losse dunnere elektra kabel voor de zonnepanelen of batterijen naar de hoofd meterkast?



3) Er gaat ook UTP naar de garage toe. Ik heb deze kabel gebruikt. Deze leg ik in een rode mantelbuis (40mm) naast de stroomkabel door de tuin .

Enige uitdaging is dat de monteur alleen het gedeelte van buiten -> meterkast in dezelfde mantelbuis laat binnenkomen. Gaat deze 0,5 meter - samen - in dezelfde enkele rode mantelbuis goed? Gaat dit geen storing geven? Ik meen dat de elektra grond kabel al goed is afgeschermd?

[ Voor 5% gewijzigd door Workaholic op 01-03-2026 10:54 ]

[habbekrats]

Ik vind de kabel niet heel diep liggen in de tuin, ik hou liever de 50cm aan. Grotere mantelbuis was handiger geweest. Overigens heb ik over de hele lengte door de tuin 80mm mantelbuis. Goed afdichten rondom met specie cement en binnenzijde ook met knaagdier bestendig rvs wol.

[Andrehj]

habbekrats schreef op zondag 1 maart 2026 @ 10:38:
Ik vind de kabel niet heel diep liggen in de tuin, ik hou liever de 50cm aan.

Inderdaad @Workaholic ! Die kabel ligt misschien 15 cm onder het oppervlak. De eerste keer dat je een schep in de grond steekt, steek je er dwars doorheen. Dat moet echt veel dieper.
Als je "hoe diep moet een elektriciteitskabel onder de grond" vraagt aan Google, dan krijg je antwoorden variërend van 50 cm (Karwei) via 60 cm (Hornbach, Tweakers) tot zelfs 1 meter (Gamma).
De huidige ~15 cm is echt veel te weinig.

[Jan-tweak]

S_Chief schreef op zaterdag 28 februari 2026 @ 23:03:
[Afbeelding]

[Afbeelding]

Ik wil m'n meterkast gaan voorbereiden op een 3-faseaansluiting (tbv een laadpaal). Als het goed is past het precies binnen de bestaande meterkast, dus dit is mijn plan:
1. Hoofdschakelaar vervangen door ABB 4-P 40A SD204/40 2CDD284101R0040 (https://www.sandervunderi...ijn-4-p-40a-sd204-40.html)
2. Aardlekautomaat ABB 3P+N B16 DS 203NC B16 0,03 2CSR256140R1165 (https://www.sandervunderi...16-ds-203nc-b16-0-03.html, voor de laadpaal) naast de hoofdschakelaar en verbinden met een kamrail (https://www.sandervunderi...aansluitingen-8x-pen.html)
3. Bestaande aardlekschakelaars vervangen omdat deze in een serie zitten met mogelijke problemen. Nieuwe worden dan 2x ABB 1SPK007904F0525 (https://www.elektramat.nl...-fase-2p-1spk007904f0525/).
4. Wartel (https://www.sandervunderink.nl/jacob-wartel-m32x1-5.html) voor doorvoer van de kabel voor de laadpaal (https://www.elektramat.nl/ymvk-as-grondkabel-5x4-per-meter/) via de zijkant van de meterkast.
5. Bestaande aardlekschakelaren verdelen over L1 en L2.
6. Tijdelijk met een kamrail (https://www.sandervunderi...-voudig-steek-17-8mm.html) de 3 fasen aan elkaar verbinden op de hoofdschakelaar totdat de netbeheerder komt.

Ik twijfel nog over de volgende zaken (ook omdat ik de kast nog niet heb geopend):
- Is de aarderail groot genoeg om 4mm² kabel te bevestigen
- Zijn de bestaande draden tussen ALS en installatieautomaten erboven lang genoeg zodat ik beide ALS helemaal naar rechts kan schuiven (zodat de alamat voor de laadpaal naast de hoofdschakelaar kan).
- Ik moet ergens een momentschroevendraaier voor een uurtje weten te fixen.

Zijn er nog zaken die ik over het hoofd zie, of ben ik zo compleet?

bij omzetten van 1-fase naar 3-fase zou ik dus ook je bestaande groepen opnieuw over de fases gaan verdelen, zeker omdat je toch al van plan was om de bestaande ALS te vervangen, dus daar gewoon nog ééntje extra en dan de hele kast opnieuw verdelen over de 3-fases, nu gaa je geen gelijkmatige verdeling krijgen.
Hoe oud is deze kast met zijn bestaande IA ?, is dat meer als 25 jaar zou ik ook direct de IA mee gaan vervangen door nieuwe ABB.
ik zie zo geen kookgroep, dus mogelijk is het nu ook om naar electrisch (inductie koken over te stappen).
bij een laadpaal hou rekening met de nieuwe ontwikkelingen (ERE certificaten voor elektrisch vervoer) dus kies een paal die over een ingebouwde MID kWh meter beschikt, want dat is wel een eis voor ERE.
ik zie ook geen zonnepanelen, zou dat kunnen, want zeker in combinatie met een EV kan dit ook nu nog best interessant worden.

[Annuk]

Andrehj schreef op zondag 1 maart 2026 @ 10:55:
[...]

Inderdaad @Workaholic ! Die kabel ligt misschien 15 cm onder het oppervlak. De eerste keer dat je een schep in de grond steekt, steek je er dwars doorheen. Dat moet echt veel dieper.
Als je "hoe diep moet een elektriciteitskabel onder de grond" vraagt aan Google, dan krijg je antwoorden variërend van 50 cm (Karwei) via 60 cm (Hornbach, Tweakers) tot zelfs 1 meter (Gamma).
De huidige ~15 cm is echt veel te weinig.

Dan spreek ik in deze over de laagspanning en middenspanning kabels van netbeheerders, laagspanningsnorm minimaal 60cm en middenspanning minimaal 80cm is de norm.
Weet dat het soms echt niet anders kan maar probeer minimaal 40 a 50cm aan te houden ook in je tuin (minimaal anderhalve schep diepte).

[Workaholic]

Dank @Annuk @Andrehj @habbekrats dank voor jullie reacties. Ik ga de hovenier vragen om de kabels dieper te leggen en dan ook direct een rode lint etc er boven te leggen.

Wat vinden jullie van de situatie in de meterkast - dit kleine stuk mantelbuis wat binnenkomt - maar netwerk kabels in dezelfde buis. Gaat dat geen storing geven? Zie laatste foto.

[Jan-tweak]

Workaholic schreef op zondag 1 maart 2026 @ 10:24:
We zijn bezig met aanleg nieuwe kabels naar de schuur (elektra, utp etc). Drie vragen (eigen topic imho overkill):

1) Ik heb een 4x10mm2 ymvkas kabel gebruikt voor aansluiting tweede meterkast in de garage (afstand 38meter). In de garage willen we een thuisbatterij plaatsen en 10x 468w panelen. Kan ik dit alles los van het grid aankoppelen daar met als doel alleen de buitenlampen + 6kW sauna daar met de panelen te voeden? Met ruim 10.000kwh per jaar en beperkte opbrengst zonnepanelen lijkt het mij beter om deze alleen voor offgrid in te zetten? Hoe denken jullie hierover?

2) Als aanvulling moet er nog een sturingskabel of extra losse dunnere elektra kabel voor de zonnepanelen of batterijen naar de hoofd meterkast?

[Afbeelding] [Afbeelding]

3) Er gaat ook UTP naar de garage toe. Ik heb deze kabel gebruikt. Deze leg ik in een rode mantelbuis (40mm) naast de stroomkabel door de tuin .

Enige uitdaging is dat de monteur alleen het gedeelte van buiten -> meterkast in dezelfde mantelbuis laat binnenkomen. Gaat deze 0,5 meter - samen - in dezelfde enkele rode mantelbuis goed? Gaat dit geen storing geven? Ik meen dat de elektra grond kabel al goed is afgeschermd?

[Afbeelding]

hangt van het type UTP kabel af, mn of deze ook over een eigen afscherming beschikt. dus kijk mn naar CAT 6A, 7 of CAT 8 kabels, deze beschikken namelijk ook over afschermingen om mn invloeden van andere kabels te verminderen. Vanaf CAT 7 heb je dubbele afschermingen op zowel de TP als ook de mantel.

[Annuk]

Workaholic schreef op zondag 1 maart 2026 @ 11:07:
Dank @Annuk @Andrehj @habbekrats dank voor jullie reacties. Ik ga de hovenier vragen om de kabels dieper te leggen en dan ook direct een rode lint etc er boven te leggen.

Wat vinden jullie van de situatie in de meterkast - dit kleine stuk mantelbuis wat binnenkomt - maar netwerk kabels in dezelfde buis. Gaat dat geen storing geven? Zie laatste foto.

Is totaal niet relevant tenzij jij aan 1 van beide kanten een enorme frequentie regelaar gaat plaatsen of dat je de mantelbuis letterlijk vol zou drukken met UTP die allemaal in gebruik zijn.
Wat @Jan-tweak hierboven zegt over de Cat6A/7/8 veroorzaakt eerder meer storing dan minder omdat het veelal verkeerd is aangesloten bij de gemiddelde persoon.

[P5ycho]

Het mooie van Ethernet over twisted pair is dat alle signalling differentieel is en dus prima tegen de velden van de gemiddelde kabel of meterkast bestand is.

Wat @Annuk schrijft klopt. Ik zou gewoon cat6 trekken van een goed merk zoals Belden, zie oa sandervunderink voor een doos/rol met een goede prijs. Wel in een mantelbuis leggen.

[ Voor 6% gewijzigd door P5ycho op 01-03-2026 11:46 ]

[badkuip]

badkuip schreef op dinsdag 24 februari 2026 @ 21:38:
[...]


Sorry, aardlekschakelaar zonnepanelen is 0,3A. Aardlekautomaat groepen is 0,03A.
Als die van de zonnepanelen achter de 0,03A aardlek zou zitten, dan is het inderdaad niet logisch.
Het zou kunnen zijn dat de kleurcodering niet meer klopt.
Ik kan de 0,03A aardlek eens uitzetten. Eens kijken wat er gebeurt bij de zonnepanelen.

Even hier op verder gaan…
Ik heb dit nog niet gedaan. Kan me niet voorstellen dat de zonnepanelen achter de aardlek van een van de hoofdschakelaars zit, maar je weet maar nooit. Ik zal het eens testen.

Nu is het aanleggen van de PV-verdeler voor de stroom op zolder niet mijn eerste keus. Ik wil toch echt de huidige elektrabuis vinden die van uit meterkast naar de zolder loopt.
Maar waar loopt een buis in hoekwoning in de jaren 50? Meterkast bevindt zich aan zijde met de buurman naast ons. Zou de elektra dan langs die muur omhoog gebracht worden? In een muur tussen twee woningen?
Of zal de elektra vanuit de meterkast eerst een bocht maken naar een dragende binnenmuur, die beneden de woonkamer afscheid van de gang met meterkast. Op de eerste verdieping is staat diezelfde muur tussen slaapkamers en overloop. Op de zolder is dat een muur tussen voorzolder en zolderkamer.

Ik heb al eerder de bouwtekeningen opgehaald uit het gemeentelijk archief maar daar kan ik elektra niet op vinden. Kan zijn dat ik opnieuw een bezoekje moet gaan brengen aan het archief.
Wat voor normen zouden er in 1957 gegolden hebben voor installaties? En is met een norm bepaald waar elektra naar verdiepingsvloeren omhoog gebracht wordt? Hoe is dat vandaag de dag bij nieuwbouwwoningen bepaald? Of is dat niet genormeerd en mag een aannemer dat zelf weten?

[Juerd]

P5ycho schreef op zondag 1 maart 2026 @ 09:19:
@S_Chief die B16A voor de laadpaal kun je misschien beter als B20A nemen. Zo'n klein vol kastje met componenten zij aan zij en dan uren lang volle belasting, dan kan het wel eens zijn dat de boel toch tript. Kijk ook even wat je laadpaalfabrikant daar aanraadt.

De kans dat ie tript lijkt me best klein, maar het is desalniettemin een goed punt dat ik over het hoofd had gezien. Vanwege de 80%-regel zou je ofwel een 20 A automaat voor de laadpaal moeten gebruiken (dan negeer je de selectiviteitsregel van de netcode), ofwel de laadpaal moeten instellen op ten hoogste 9 kW als je 'm op 3×16 A afzekert (dan laadt het ietsje trager).

[P5ycho]

Selectiviteit is met B16A toch al niet haalbaar tov een C25A hoofdzekeringsautomaat, dus dan beter 20A plaatsen denk ik. Heb ik wel gedaan iig.

[ Voor 8% gewijzigd door P5ycho op 01-03-2026 14:19 ]

[Jan-tweak]

P5ycho schreef op zondag 1 maart 2026 @ 14:13:
Selectiviteit is met B16A toch al niet haalbaar tov een C25A hoofdzekeringsautomaat, dus dan beter 20A plaatsen denk ik.

hoe kom je daar bij ? 25/16 = 1,56 afgerond dus de mooie 1,6 verschil, prima toch, en dan wil je een 20A nemen, lijkt net de omgekeerde wereld. (25 op 20 is slechts 1,25) Dus die 20A is een heel stuk minder lijkt me, en dus ook onveiliger.

[P5ycho]

Jan-tweak schreef op zondag 1 maart 2026 @ 14:20:
[...]

hoe kom je daar bij ? 25/16 = 1,56 afgerond dus de mooie 1,6 verschil, prima toch, en dan wil je een 20A nemen, lijkt net de omgekeerde wereld. (25 op 20 is slechts 1,25) Dus die 20A is een heel stuk minder lijkt me, en dus ook onveiliger.

Leuke vuistregel, maar vziw is volledige selectiviteit in geval van een botte kortsluiting en deze automaten meestal een illusie. Dat heb ik in de praktijk ook al eens gezien hier thuis.

[habbekrats]

Jan-tweak schreef op zondag 1 maart 2026 @ 14:20:
[...]

hoe kom je daar bij ? 25/16 = 1,56 afgerond dus de mooie 1,6 verschil, prima toch, en dan wil je een 20A nemen, lijkt net de omgekeerde wereld. (25 op 20 is slechts 1,25) Dus die 20A is een heel stuk minder lijkt me, en dus ook onveiliger.

Selectiviteit heeft niet zoveel met de veiligheid van je huisinstallatie van doen, meer ongewenst uitvallen van andere delen. Maar selectiviteit in een huisinstallatie is niet echt belangrijk helemaal ajs je 25A voorbeveiliging al 10A belasting van een andere groep heeft.

[Jan-tweak]

P5ycho schreef op zondag 1 maart 2026 @ 14:29:
[...]

Leuke vuistregel, maar vziw is volledige selectiviteit in geval van een botte kortsluiting en deze automaten meestal een illusie. Dat heb ik in de praktijk ook al eens gezien hier thuis.

wat moet ik daar op zeggen, wil je volledige selectiviteit moet je vooral alles volledig met het zelfde merk en zeer uitvoerig opelkaar gaan afstemmen. Qua tijdsbestek is dat voor de normale installaties onbetaalbaar.

Je aan deze betrouwde stelregels houden geeft je echter vaak wel voldoende speelruimte, en ja, wil je echt zeker gaan kies voor een ruimere hoofdaansluiting, die komt echter met een behoorlijk prijsverschil, dat is de keerzijde.

[Jan-tweak]

habbekrats schreef op zondag 1 maart 2026 @ 14:44:
[...]

Selectiviteit heeft niet zoveel met de veiligheid van je huisinstallatie van doen, meer ongewenst uitvallen van andere delen. Maar selectiviteit in een huisinstallatie is niet echt belangrijk helemaal ajs je 25A voorbeveiliging al 10A belasting van een andere groep heeft.

sorry, Selectiviteit heeft zeker met veiligheid te maken, en ongewenst uitvallen van installaties is overigens ook een veiligheidsaspect.

[P5ycho]

Tsjah, ik heb geen selectiviteit naar de tweede groepenkast in de garage. Die hangt met een 300ma ALS op de C25A hoofdautomaten. Een extra 16A tussen kabel en hoofdschakelaar voegt niet zoveel toe als de kabel goed gedimensioneerd is.

Wat betreft die 20A voor de laadpaal, want daar begon dit mee, ik zou liever een betrouwbare laadpaal hebben dan selectiviteit.

[ Voor 22% gewijzigd door P5ycho op 01-03-2026 15:52 ]

[Xander]

Jan-tweak schreef op zondag 1 maart 2026 @ 14:20:
[...]

hoe kom je daar bij ? 25/16 = 1,56 afgerond dus de mooie 1,6 verschil, prima toch, en dan wil je een 20A nemen, lijkt net de omgekeerde wereld. (25 op 20 is slechts 1,25) Dus die 20A is een heel stuk minder lijkt me, en dus ook onveiliger.

Die factor 1,6 is een leuke vuistregel... voor smeltpatronen.

Voor installatieautomaten zijn er ook wel vuistregels, bijvoorbeeld deze uit NPR5310:

En dan zie je voor gedeeltelijke selectiviteit met een B-automaat achter een C-automaat of een B-automaat achter een gG smeltpatroon ineens al een vuistregel van ≥2×.

[Jan-tweak]

Xander schreef op zondag 1 maart 2026 @ 16:36:
[...]


Die factor 1,6 is een leuke vuistregel... voor smeltpatronen.

jup, is bekend, maar zeker met alleen met B ook nog redelijk bruikbaar voor automaten.

Voor installatieautomaten zijn er ook wel vuistregels, bijvoorbeeld deze uit NPR5310:
[Afbeelding]
En dan zie je voor gedeeltelijke selectiviteit met een B-automaat achter een C-automaat of een B-automaat achter een gG smeltpatroon ineens al een vuistregel van ≥2×.

klopt, zeker voor combinatie van verschillende typen gaat het al een stuk lastiger worden en gaat die simplele vuistregel ook niet meer op.
Ik weet, met automaten heb je zeker bij B-kart. nog iets meer speelruimte, maar ik zie liever dat die dus niet gebruikt.
maar waar ik op reageerde dat de beste poster dacht dat bij 16A met een 25A hoofdzekering je al die selectiviteit niet meer had en dus net zo goed ook de combinatie met 20A op 25A kunt toepassen.
En dat lijkt me nu niet bepaald de juiste insteek.

[Xander]

Jan-tweak schreef op zondag 1 maart 2026 @ 16:49:
[...]
jup, is bekend, maar zeker met alleen met B ook nog redelijk bruikbaar voor automaten.

Euh, nee. Met B achter C komt je vuistregel misschien nog in de buurt. Met alleen B (dus B achter B) absoluut niet.

maar waar ik op reageerde dat de beste poster dacht dat bij 16A met een 25A hoofdzekering je al die selectiviteit niet meer had en dus net zo goed ook de combinatie met 20A op 25A kunt toepassen.
En dat lijkt me nu niet bepaald de juiste insteek.

Tja, het is in die zin allebei fout... Is het ene dan meer fout dan het andere?

[P5ycho]

Jan-tweak schreef op zondag 1 maart 2026 @ 16:49:
maar waar ik op reageerde dat de beste poster dacht dat bij 16A met een 25A hoofdzekering je al die selectiviteit niet meer had en dus net zo goed ook de combinatie met 20A op 25A kunt toepassen.
En dat lijkt me nu niet bepaald de juiste insteek.

Ik had specifieker kunnen zijn en moeten stellen dat volledige selectiviteit niet haalbaar is, maar dat heb ik later ook toegelicht. Ik heb nooit willen zeggen dat er geen selectiviteit is tussen B16A en C25A.

@Xander bedankt voor het overzicht en je toevoeging.

[Jan-tweak]

Xander schreef op zondag 1 maart 2026 @ 16:53:
[...]


Euh, nee. Met B achter C komt je vuistregel misschien nog in de buurt. Met alleen B (dus B achter B) absoluut niet.

sorry, klopt, een hoofdzekering is veelal een C (bij een automaat), maar die 1,6 zie je dus wel bij de redelijke standaard 25A hoofdzekering waar de achterliggende groepen juist elk met 16A zijn afgezekerd.
en ja, dus geen volledige selectiviteit maar wel een praktische, want anders zouden de groepen met maximaal 10A afgezekerd mogen gaan worden, lijkt me niet echt handig.

[...]

Tja, het is in die zin allebei fout... Is het ene dan meer fout dan het andere?

[Himalaya]

Jan-tweak schreef op zondag 1 maart 2026 @ 17:38:
[...]
sorry, klopt, een hoofdzekering is veelal een C (bij een automaat), maar die 1,6 zie je dus wel bij de redelijke standaard 25A hoofdzekering waar de achterliggende groepen juist elk met 16A zijn afgezekerd.
en ja, dus geen volledige selectiviteit maar wel een praktische, want anders zouden de groepen met maximaal 10A afgezekerd mogen gaan worden, lijkt me niet echt handig.

[...]

Maar uit ervaring gaan ze er samen uit bij een kortsluiting. Zat een fout in mijn laadpaalstekker waardoor de 16A groep er uit klapte maar ook gelijk twee fases met 25 C automaten er uit gingen. Bij een gewone overbelasting geloof ik het wel maar bij een stevige kortsluiting is er geen enkele garantie.

Ik hou me er nu ook niet meer aan, heb de autoladers nu op 20A afgezekerd (laden wel gewoon op 16A dus max 80%), vind het beperken van de temperatuur bij langdurige laden een grotere veiligheidsfeature dan de selectiviteit.

Ja ik zou ook op 13A kunnen laden en heb dat ook lang gedaan maar moet soms in een nacht twee auto’s en een thuisaccu laden.

[Jan-tweak]

Himalaya schreef op zondag 1 maart 2026 @ 17:59:
[...]

Maar uit ervaring gaan ze er samen uit bij een kortsluiting. Zat een fout in mijn laadpaalstekker waardoor de 16A groep er uit klapte maar ook gelijk twee fases met 25 C automaten er uit gingen. Bij een gewone overbelasting geloof ik het wel maar bij een stevige kortsluiting is er geen enkele garantie.

en wat was de oorzaak van die kortsluiting? verkeerd gemonteerde stekker of wat?
en bij een overbelasting (volgens mij toch een eerder voorkomend probleem dan een vlinke kortsluiting helpt je juist deze vuistregel tegen het trippen van je hoofdzekering.
bij een automaat die je zelf weer kunt herstellen is dat niet zo'n groot probleem maar bij een hoofdzekering waar je geen toegang toe hebt is dat een heel stuk lastiger.

Ik hou me er nu ook niet meer aan, heb de autoladers nu op 20A afgezekerd (laden wel gewoon op 16A dus max 80%), vind het beperken van de temperatuur bij langdurige laden een grotere veiligheidsfeature dan de selectiviteit.

Ja ik zou ook op 13A kunnen laden en heb dat ook lang gedaan maar moet soms in een nacht twee auto’s en een thuisaccu laden.

dat is je eigen keuze om een stuk veiligheid om te ruilen voor gebruiksgemak, dat is de eerste stap richting een ramp.

[S_Chief]

P5ycho schreef op zondag 1 maart 2026 @ 09:19:
@S_Chief die B16A voor de laadpaal kun je misschien beter als B20A nemen. Zo'n klein vol kastje met componenten zij aan zij en dan uren lang volle belasting, dan kan het wel eens zijn dat de boel toch tript. Kijk ook even wat je laadpaalfabrikant daar aanraadt.

Dank voor de tip. Heb even gekeken naar Alfen en daar raden ze 20A aan voor 11kW laden:

Jan-tweak schreef op zondag 1 maart 2026 @ 10:56:
[...]

bij omzetten van 1-fase naar 3-fase zou ik dus ook je bestaande groepen opnieuw over de fases gaan verdelen, zeker omdat je toch al van plan was om de bestaande ALS te vervangen, dus daar gewoon nog ééntje extra en dan de hele kast opnieuw verdelen over de 3-fases, nu gaa je geen gelijkmatige verdeling krijgen.
Hoe oud is deze kast met zijn bestaande IA ?, is dat meer als 25 jaar zou ik ook direct de IA mee gaan vervangen door nieuwe ABB.
ik zie zo geen kookgroep, dus mogelijk is het nu ook om naar electrisch (inductie koken over te stappen).
bij een laadpaal hou rekening met de nieuwe ontwikkelingen (ERE certificaten voor elektrisch vervoer) dus kies een paal die over een ingebouwde MID kWh meter beschikt, want dat is wel een eis voor ERE.
ik zie ook geen zonnepanelen, zou dat kunnen, want zeker in combinatie met een EV kan dit ook nu nog best interessant worden.

Deze kast is nu 19 jaar.

Als ik nog een ALS erbij moet gaan zetten dan past het helaas niet meer in de meterkast (deze zit vol met een 3 fasen HS en alamat erbij). Ik begrijp dat het netjes is om de bestaande automaten te verdelen over alle fasen, maar is dit een vereiste?

Vooralsnog blijf ik bij gas voor koken, laadpaal heb ik inderdaad rekening gehouden met een MID gecertificeerde meter. Voor nu heb ik een Alfen op het oog, daarmee heb ik dan ook gelijk load balancing.

Zonnepanelen zijn voor nu nog even toekomstmuziek. Heb daar in het verleden wel onderzoek naar gedaan maar blijkbaar vonden veel bedrijven het plaatsen lastig ivm steil dak. Met het plaatsen van een laadpaal ben ik in ieder geval niet meer afhankelijk van openbaar laden voor ~50 cent/kWh (thuis kan dat nu al voor de helft).

[ Voor 59% gewijzigd door S_Chief op 01-03-2026 19:51 ]

[Himalaya]

Jan-tweak schreef op zondag 1 maart 2026 @ 18:40:
[...]
en wat was de oorzaak van die kortsluiting? verkeerd gemonteerde stekker of wat?
en bij een overbelasting (volgens mij toch een eerder voorkomend probleem dan een vlinke kortsluiting helpt je juist deze vuistregel tegen het trippen van je hoofdzekering.
bij een automaat die je zelf weer kunt herstellen is dat niet zo'n groot probleem maar bij een hoofdzekering waar je geen toegang toe hebt is dat een heel stuk lastiger.

[...]

dat is je eigen keuze om een stuk veiligheid om te ruilen voor gebruiksgemak, dat is de eerste stap richting een ramp.

De oorzaak was een aangegoten stekker waar twee fases elkaar gevonden hadden en letterlijk de rook uit de stekker kwam.

Ik denk dat selectiviteit meer een ding is om te voorkomen dat je hele huis (of de straat) ineens in het donker zit, ik zie niet zo snel waar de veiligheid in het geding is zolang alle bedrading voldoende dikte heeft. En selectief ten opzicht van de straatkast ben ik wel, alleen in huis loop ik sneller een risico dat ik in het donker zit. En met automaten meestal zo weer opgelost.

Ik vond bijna 30 graden minder in een volle groepenkast belangrijker. En ja, ik heb ook een rookmelder in de meterkast.

[Workaholic]

Jan-tweak schreef op zondag 1 maart 2026 @ 11:08:
[...]

hangt van het type UTP kabel af, mn of deze ook over een eigen afscherming beschikt. dus kijk mn naar CAT 6A, 7 of CAT 8 kabels, deze beschikken namelijk ook over afschermingen om mn invloeden van andere kabels te verminderen. Vanaf CAT 7 heb je dubbele afschermingen op zowel de TP als ook de mantel.

Voor alle zekerheid Ik heb nu dus twee van deze utp kabels in de dezelfde mantelbuis zitten door de muur naar de meterkast. Als ik het goed begrijp moet dit goed gaan? In de tuin zelf kan ik dit uiteraard wel goed scheiden door utp in aparte mantelbuis te leggen, maar de muur naar binnen toe heeft maar 1 gat en mantelbuis.

[ Voor 23% gewijzigd door Workaholic op 01-03-2026 20:00 ]

[Vliegvlug]

Workaholic schreef op zondag 1 maart 2026 @ 19:57:
[...]

Voor alle zekerheid Ik heb nu dus twee van deze utp kabels in de dezelfde mantelbuis zitten door de muur naar de meterkast. Als ik het goed begrijp moet dit goed gaan? In de tuin zelf kan ik dit uiteraard wel goed scheiden door utp in aparte mantelbuis te leggen, maar de muur naar binnen toe heeft maar 1 gat en mantelbuis.

Heb je de reacties van Annuk en P5ycho recht er onder niet gelezen, Belden cat6 wordt letterlijk in die laatste reactie benoemd.

[Workaholic]

Zeker! Maar dit type belden kabel is niet afgeschermd, vandaar dat ik het voor de zekerheid nogmaals vraag.
Voor nu doe ik maar de aanname dat het gewoon kan blijven. Dank!

[ Voor 38% gewijzigd door Workaholic op 01-03-2026 20:57 ]

[Annuk]

Workaholic schreef op zondag 1 maart 2026 @ 20:56:
Zeker! Maar dit type belden kabel is niet afgeschermd, vandaar dat ik het voor de zekerheid nogmaals vraag.
Voor nu doe ik maar de aanname dat het gewoon kan blijven. Dank!

Lees even mijn bericht van eerder terug wat @Vliegvlug hierboven ook nog quoted.

Afscherming is nergens voor nodig en levert meestal meer ellende op dan bevordering.

[Jan-tweak]

S_Chief schreef op zondag 1 maart 2026 @ 19:01:
[...]

Dank voor de tip. Heb even gekeken naar Alfen en daar raden ze 20A aan voor 11kW laden:

[Afbeelding]


[...]


Deze kast is nu 19 jaar.

Als ik nog een ALS erbij moet gaan zetten dan past het helaas niet meer in de meterkast (deze zit vol met een 3 fasen HS en alamat erbij). Ik begrijp dat het netjes is om de bestaande automaten te verdelen over alle fasen, maar is dit een vereiste?

verstandig in ieder geval en volgens mij ook wel gevraagd.
Maar bij 19 jaar en eigenlijk al een te kleine kast zou ik het direct goed doen, en direct een nieuwe kast die ook nog voldoende reserve heeft plaatsen.

Vooralsnog blijf ik bij gas voor koken, laadpaal heb ik inderdaad rekening gehouden met een MID gecertificeerde meter. Voor nu heb ik een Alfen op het oog, daarmee heb ik dan ook gelijk load balancing.

Zonnepanelen zijn voor nu nog even toekomstmuziek. Heb daar in het verleden wel onderzoek naar gedaan maar blijkbaar vonden veel bedrijven het plaatsen lastig ivm steil dak. Met het plaatsen van een laadpaal ben ik in ieder geval niet meer afhankelijk van openbaar laden voor ~50 cent/kWh (thuis kan dat nu al voor de helft).

Denk dan ook aan een dynamische contract.

[AR34]

Met betrekking tot selectiviteit en onderverdelers lees ik hier en op het internet verschillende standpunten, maar krijg het idee dat selectiviteit een onmogelijkheid is bij standaard woningaansluitingen. Als je 3x25A geleverd krijgt van de leverancier, en een 11kW laadpaal aansluit via een B20A alamat (80% regel) in een aparte OVK, moet de installatieautomaat van de OVK in de hoofdkast dan 20A of 25A zijn? Het lijkt mij 25A, zeker aangezien in de OVK ook andere gebruikers en mogelijke toekomstige uitbreidingen komen. Onderstaand in ieder geval de op dit moment bedachte opzet voor vervanging groepenkast + OVK in garage. Wat is jullie idee hierbij?

[P5ycho]

Je wil die kabel naar de OVK vooral beschermen tegen een onbedoelde sluiting naar aarde, die waarschijnlijk een te hoge weerstand heeft om je overstroombeveiliging te doen ingrijpen. Een 300mA ALS is dan voldoende lijkt me.
Als je op die kabel ook overstroombeveiliging plaatst is dat verre van selectief en is het maar net de vraag welke automaat er het eerst tript, maar het kan wel.

Ik weet je toekomstplannen niet, maar 6mm2 en 40A hoofdschakelaar in de kast zou al voldoende zijn hier. De kabeldiameter tussen HVK en OVK is afhankelijk van de lengte, maar als het naar een garage aan huis is (10m) dan is 6mm2 meer dan zat.

[ Voor 24% gewijzigd door P5ycho op 02-03-2026 18:59 ]

[The Executer]

Afgelopen zaterdag had mijn zoontje wedstrijden van de jeugdbrandweer. Terwijl ik daar was kreeg ik bericht dat mijn pakket binnen zou komen. Ik kon daar niet veel doen dus gauw naar huis (met een korte tussenstop bij de supermarkt). Ik was nog geen 5 minuten thuis toen er een grote bus voor de deur stopte. Qua formaat van de doos had ze er wat moeite mee, maar dat is helemaal goed gekomen!

Bij het openmaken vielen mij echter wat zaken op:
- Schroef van de kap afgebroken
- 1 van de fases was maar deels ingevoerd
- Randaarde naar de tweede kast lag los. Weet niet of dit bewust zo gedaan is. Daarnaast is deze wel erg krap, past allemaal nét.
- Randaarde van overspanningsbeveiliging naar aardrails lijkt wel heel erg vastgedraaid te hebben gezeten
- DIN-rail-systeem lag los in de kast (Weet niet of dit bewust zo gedaan is)


Vervolgens eerst even eten gegeten, en om 12 uur begonnen met het vervangen:


Zondag op zolder het oude EMAT kapot gedraaide spul eruit en vervangen door Eaton:


Achteraf'jes:
- Aanleggen nieuwe randaarde van aardrails naar meterkast. De huidige draad bleek veel te kort en ben stomweg vergeten deze mee te bestellen. Voor nu zit er een 2.5mm2 tussen. Ik las online dat tegenwoordig 6mm2 gebruikelijk is? En moet dit perse een vertinde variant zijn?
- Blindplaat rechterkast vergeten . Had ze gebeld of ik inderdaad een screenshot van elektramat door mocht sturen, en dat was geen enkel probleem. Liever vragen en akkoord krijgen dan stomweg opsturen en misschien wrijving veroorzaken. Daarna gauw alles bij elkaar geklikt en opgestuurd toen ik op het werk was.
- PV Sticker. Jup, ook stickervel vergeten. Nu zit er vanuit Eaton ook een stickervel bij, met ook een PV sticker maar die is niet heel duidelijk.

De meterkast is er en zit er in, nu resteert nog het aanleggen van de kabel naar/door de garage voor de warmtepomp!

Dank voor jullie adviezen en hulp , waaronder @Annuk @Septillion @Jan-tweak en de mensen die ik nog vergeten ben te taggen

[AR34]

P5ycho schreef op maandag 2 maart 2026 @ 18:51:
Je wil die kabel naar de OVK vooral beschermen tegen een onbedoelde sluiting naar aarde, die waarschijnlijk een te hoge weerstand heeft om je overstroombeveiliging te doen ingrijpen. Een 300mA ALS is dan voldoende lijkt me.
Als je op die kabel ook overstroombeveiliging plaatst is dat verre van selectief en is het maar net de vraag welke automaat er het eerst tript, maar het kan wel.

Ik was eigenlijk in de veronderstelling dat twee aardlekbeveiligingen in serie niet was toegestaan. Maar dat mag dan wel als het om 300mA vs 30mA gaat? In dat geval is een alamat ipv een automaat wel een prima optie. Dan is die kabel ook nog beschermd tegen aardlekken.

Ik weet je toekomstplannen niet, maar 6mm2 en 40A hoofdschakelaar in de kast zou al voldoende zijn hier. De kabeldiameter tussen HVK en OVK is afhankelijk van de lengte, maar als het naar een garage aan huis is (10m) dan is 6mm2 meer dan zat.

Die toekomstplannen weet ik zelf ook nog niet 100%, maar alles nu voorbereiden op de toekomst kost marginaal extra geld, terwijl het veel moeite in de toekomst kan schelen. De lengte zal inderdaad zo'n 10-12m zijn verwacht ik.

[True]

The Executer schreef op maandag 2 maart 2026 @ 21:13:
Afgelopen zaterdag had mijn zoontje wedstrijden van de jeugdbrandweer. Terwijl ik daar was kreeg ik bericht dat mijn pakket binnen zou komen. Ik kon daar niet veel doen dus gauw naar huis (met een korte tussenstop bij de supermarkt). Ik was nog geen 5 minuten thuis toen er een grote bus voor de deur stopte. Qua formaat van de doos had ze er wat moeite mee, maar dat is helemaal goed gekomen!

Bij het openmaken vielen mij echter wat zaken op:
- Schroef van de kap afgebroken
- 1 van de fases was maar deels ingevoerd
- Randaarde naar de tweede kast lag los. Weet niet of dit bewust zo gedaan is. Daarnaast is deze wel erg krap, past allemaal nét.
- Randaarde van overspanningsbeveiliging naar aardrails lijkt wel heel erg vastgedraaid te hebben gezeten
- DIN-rail-systeem lag los in de kast (Weet niet of dit bewust zo gedaan is)
[Afbeelding] [Afbeelding] [Afbeelding]

Vervolgens eerst even eten gegeten, en om 12 uur begonnen met het vervangen:
[Afbeelding] [Afbeelding] [Afbeelding] [Afbeelding] [Afbeelding] [Afbeelding] [Afbeelding]

Zondag op zolder het oude EMAT kapot gedraaide spul eruit en vervangen door Eaton:
[Afbeelding]

Achteraf'jes:
- Aanleggen nieuwe randaarde van aardrails naar meterkast. De huidige draad bleek veel te kort en ben stomweg vergeten deze mee te bestellen. Voor nu zit er een 2.5mm2 tussen. Ik las online dat tegenwoordig 6mm2 gebruikelijk is? En moet dit perse een vertinde variant zijn?
- Blindplaat rechterkast vergeten . Had ze gebeld of ik inderdaad een screenshot van elektramat door mocht sturen, en dat was geen enkel probleem. Liever vragen en akkoord krijgen dan stomweg opsturen en misschien wrijving veroorzaken. Daarna gauw alles bij elkaar geklikt en opgestuurd toen ik op het werk was.
- PV Sticker. Jup, ook stickervel vergeten. Nu zit er vanuit Eaton ook een stickervel bij, met ook een PV sticker maar die is niet heel duidelijk.

De meterkast is er en zit er in, nu resteert nog het aanleggen van de kabel naar/door de garage voor de warmtepomp!

Dank voor jullie adviezen en hulp , waaronder @Annuk @Septillion @Jan-tweak en de mensen die ik nog vergeten ben te taggen

Ik zou die punten die waarschijnlijk betrekking hebben op hun montage en/of verpakking en/of verzending met wat foto's op de mail zetten. Al wil je er zelf niets mee zullen ze het wel serieus oppakken bij een volgende bestelling van dit formaat (Medusa).

[AR34]

The Executer schreef op maandag 2 maart 2026 @ 21:13:
Afgelopen zaterdag had mijn zoontje wedstrijden van de jeugdbrandweer. Terwijl ik daar was kreeg ik bericht dat mijn pakket binnen zou komen. Ik kon daar niet veel doen dus gauw naar huis (met een korte tussenstop bij de supermarkt). Ik was nog geen 5 minuten thuis toen er een grote bus voor de deur stopte. Qua formaat van de doos had ze er wat moeite mee, maar dat is helemaal goed gekomen!

Bij het openmaken vielen mij echter wat zaken op:
- Schroef van de kap afgebroken
- 1 van de fases was maar deels ingevoerd
- Randaarde naar de tweede kast lag los. Weet niet of dit bewust zo gedaan is. Daarnaast is deze wel erg krap, past allemaal nét.
- Randaarde van overspanningsbeveiliging naar aardrails lijkt wel heel erg vastgedraaid te hebben gezeten
- DIN-rail-systeem lag los in de kast (Weet niet of dit bewust zo gedaan is)
[Afbeelding] [Afbeelding] [Afbeelding]

Vervolgens eerst even eten gegeten, en om 12 uur begonnen met het vervangen:
[Afbeelding] [Afbeelding] [Afbeelding] [Afbeelding] [Afbeelding] [Afbeelding] [Afbeelding]

Zondag op zolder het oude EMAT kapot gedraaide spul eruit en vervangen door Eaton:
[Afbeelding]

Achteraf'jes:
- Aanleggen nieuwe randaarde van aardrails naar meterkast. De huidige draad bleek veel te kort en ben stomweg vergeten deze mee te bestellen. Voor nu zit er een 2.5mm2 tussen. Ik las online dat tegenwoordig 6mm2 gebruikelijk is? En moet dit perse een vertinde variant zijn?
- Blindplaat rechterkast vergeten . Had ze gebeld of ik inderdaad een screenshot van elektramat door mocht sturen, en dat was geen enkel probleem. Liever vragen en akkoord krijgen dan stomweg opsturen en misschien wrijving veroorzaken. Daarna gauw alles bij elkaar geklikt en opgestuurd toen ik op het werk was.
- PV Sticker. Jup, ook stickervel vergeten. Nu zit er vanuit Eaton ook een stickervel bij, met ook een PV sticker maar die is niet heel duidelijk.

De meterkast is er en zit er in, nu resteert nog het aanleggen van de kabel naar/door de garage voor de warmtepomp!

Dank voor jullie adviezen en hulp , waaronder @Annuk @Septillion @Jan-tweak en de mensen die ik nog vergeten ben te taggen

Mooie kast zo, lekker ruim. Is er een reden waarom je specifiek voor een ABB overspanningsbeveiliging hebt gekozen ipv Eaton?

[leeri003]

Dit was aangesloten op de hoofdschakelaar hadden ze dat niet netjes met een adereindhuls moeten doen, lijkt mij van wel of heb ik het fout.

[Sine]

Dat is broddelwerk ja, soepel moet in dit geval met hulzen.

[True]

leeri003 schreef op maandag 2 maart 2026 @ 22:04:
[Afbeelding]
Dit was aangesloten op de hoofdschakelaar hadden ze dat niet netjes met een adereindhuls moeten doen, lijkt mij van wel of heb ik het fout.

Ligt er aan:

• merk elektrocomponent (die schrijft voor wat voor aders/installatiedraad is toegestaan)
• of het ultrasoon gelast is
• bij die laatste hoeveel moment het wordt aangedraaid
• of het een kooiklem is of een schroef
• of de monteur het ultrasoon gelaste stukje koper vier keer misdrukt en matig monteert, maar in dat geval is alles meuk

Ik kan wegens de kwaliteit v.d. foto niet met 100% zeker zeggen of dit nu wel of niet ultrasoon gelast is.

[Sine]

Nee, dit was niet gelast, daar zijn het veel te nette losse aders voor.

Ik vraag me ook af hoe het er aan de meter uitziet ... ik hoop dat ze daar niet hetzelfde gedaan hebben.

[Jan-tweak]

leeri003 schreef op maandag 2 maart 2026 @ 22:04:
[Afbeelding]
Dit was aangesloten op de hoofdschakelaar hadden ze dat niet netjes met een adereindhuls moeten doen, lijkt mij van wel of heb ik het fout.

jup, bij litzedraad (lose, dit zijn heel duidelijk geen ultrasoon gelaste draad) dus met adereindhuls, zou ik zeker wel nog doen, en van wie kwam deze ?

[ Voor 4% gewijzigd door Jan-tweak op 02-03-2026 23:31 ]

[P5ycho]

AR34 schreef op maandag 2 maart 2026 @ 21:30:
[...]


Ik was eigenlijk in de veronderstelling dat twee aardlekbeveiligingen in serie niet was toegestaan. Maar dat mag dan wel als het om 300mA vs 30mA gaat? In dat geval is een alamat ipv een automaat wel een prima optie. Dan is die kabel ook nog beschermd tegen aardlekken.

Als je selectiviteit wilt moet je minimaal 3x groter en een tijdsvertraging kiezen, dus een ALS van 100 of 300mA van het S type. Dat is een stukje duurder.
Als je alleen de kabel wilt beschermen en accepteert dat bij een serieus aardlek in de OVK de OVK geheel uit kan vallen vanwege het ontbreken van de tijdsvertraging dan voldoet dit, tenzij je heel strict NEN1010 wilt volgen.
Kosten zijn 55 vs 121 euro voor ABB ALS met of zonder tijdvertraging.

Bron: https://omega-energietech...lectiviteit-is-geen-luxe/

[Juerd]

@The Executer Overal waar je "randaarde" schrijft, heb je het over aarde, niet randaarde. Randaarde is het contact van een stopcontact, en heet zo omdat de aardeklem daarbij aan de rand zit. In België gebruiken ze geen randaarde, maar penaarde, waarbij in plaats van de klemmen boven en onder, een pin uit de contactdoos steekt. Die groengele en blote (vaak vertinde) draden heten gewoon aarde, zonder "rand". Om je vraag daarover te beantwoorden: nee, dat hoeft niet vertind te zijn, je mag ook een blote koperdraad of groengeel geïsoleerde draad gebruiken.

Wie heeft die kast gebouwd? Wat een ellende, hoe je die hebt ontvangen. Die adereindhuls lijkt ook niet in de buurt van een krimptang geweest te zijn. Het zou niet raar zijn geweest als je het teruggestuurd had.

[Juerd]

@leeri003 @Sine In installatieautomaten en aardlekschakelaars en dergelijke hoef je in het algemeen geen adereindhuls te gebruiken. De productnormen schrijven voor dat de klem ook geschikt moet zijn voor een soepele draad zonder afwerking (niet altijd; bij installatieautomaten groter dan 32 A mag bijvoorbeeld wel een specifiekere eis worden gesteld aan het draadeinde). Een klein beetje twisten is genoeg.

Zelf ben ik er wel van overtuigd dat het met een adereindhuls netter en beter is, maar het is nu eenmaal niet fout om 'm weg te laten.

[Sine]

Bij een automaat 'mag' het misschien, maar zo'n verdwaalde ader wil je niet 'bij de buren' hebben. mi is dit gewoon prutswerk.

Overigens mag het in de kWh-meter zeker niet, dat zijn klemmen a-la grote kroonsteen. Daar heb je zelfs lange hulzen nodig want dat zijn twee schroeven achter elkaar.

[Vliegvlug]

Sine schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 08:58:

Overigens mag het in de kWh-meter zeker niet, dat zijn klemmen a-la grote kroonsteen. Daar heb je zelfs lange hulzen nodig want dat zijn twee schroeven achter elkaar.

Daar zie ik ook netjes hulzen zitten op de foto.

[Sine]

Vliegvlug schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 09:01:
[...]

Daar zie ik ook netjes hulzen zitten op de foto.

Dat is niet op de meter, dat is het verdeelrailtje in de verdeler zelf. Die 'spaghetti' komt direct van onder de kWh meter.

[Caayn]

Mag je aan de voedende kant van een 40A ALS aftakblokjes gebruiken? Zoja is een blokje van 10mm² voldoende of is het beter en heeft het meerwaarde om naar 16mm² te gaan? Een 10mm² kamrail mag 63A hebben maar geldt dat ook voor dergelijke blokjes?

10mm² blokjes heb ik nog liggen Ik heb helaas geen tang waarmee ik volgens de specificaties geen 6mm twin adereindhulzen kan persen.

[ Voor 7% gewijzigd door Caayn op 03-03-2026 10:00 ]

[Sine]

Blokjes zijn ook niet zelden bron van ellende, ik zou een perstang regelen.

Die heb ik ook niet, maar *Toevallig* past twin-6mm2 ook best aardig in een amp tang

[ Voor 8% gewijzigd door Sine op 03-03-2026 13:14 ]

[Juerd]

Caayn schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 09:58:
Mag je aan de voedende kant van een 40A ALS aftakblokjes gebruiken?

Aftakblokjes mogen eigenlijk altijd wel, voor zover de vorm past bij het soort klem. Ze hebben in het algemeen rechthoekige stiften, dus ze moeten in een rechthoekig gat. Dat zal bij bijna alle moderne aardlekschakelaars het geval zijn.

Zoja is een blokje van 10mm² voldoende of is het beter en heeft het meerwaarde om naar 16mm² te gaan? Een 10mm² kamrail mag 63A hebben maar geldt dat ook voor dergelijke blokjes?

Het moet raar lopen wil je 16 mm² nodig hebben in een huisinstallatie. Dat past ook in allerlei dingen niet. Maar bepaal welke draaddikte je nodig hebt, en neem dan een bijbehorend aftakblokje. Veel te groot is niet handig.

10mm² blokjes heb ik nog liggen Ik heb helaas geen tang waarmee ik volgens de specificaties geen 6mm twin adereindhulzen kan persen.

Mijn tang gaat, zoals zo veel tangen, officieel tot 10 mm². Ik heb er meermaals twin 6 mm² mee gedaan en dat zit stevig vast, al past het maar net in de opening van de tang. Samen met een op moment gezette kooiklem durf ik dat wel aan. Ik vermoed dat 't niet goed is voor de levensduur van de tang, maar hij was goedkoop genoeg.

[Annuk]

Juerd schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 13:25:

Mijn tang gaat, zoals zo veel tangen, officieel tot 10 mm². Ik heb er meermaals twin 6 mm² mee gedaan en dat zit stevig vast, al past het maar net in de opening van de tang. Samen met een op moment gezette kooiklem durf ik dat wel aan. Ik vermoed dat 't niet goed is voor de levensduur van de tang, maar hij was goedkoop genoeg.

Ik mag niet klagen met wat ik hiervoor beschikbaar heb natuurlijk

Maar in principe kan je tot 16mm² er wel vanuit gaan dat een dubbele huls dezelfde diameter heeft dan een enkele van een stap groter (deze heb ik persoonlijk gemeten).
Twin 2,5mm > enkele 4mm
Twin 4mm > enkele 6mm
Twin 6mm > enkele 10mm
Twin 10mm > enkele 16mm
Enige wat er dan aan scheelt is de isolatie krans eraf halen en dan past het wel.

Oftewel je tang tot 10mm past ook prima een twin 6 in en de tang tot 16mm een twin 10

[Annuk]

Sine schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 13:13:
Blokjes zijn ook niet zelden bron van ellende, ik zou een perstang regelen.

Valt mee met die blokjes, mits je alles maar goed monteert.

Maar zal er wel eerlijk bijzetten dat iedere overgang (die niet perse nodig is) wel een extra kans op fouten is.

Die heb ik ook niet, maar *Toevallig* past twin-6mm2 ook best aardig in een amp tang

Dit zou ik nog minder adviseren dan blokjes + moment schroevendraaier.

Dan kan je ook gaan zeggen een drevel kan je prima een huls mee samen-slaan, of persen met een combinatietang of waterpomptang...

komt een beetje neer op de uitspraak: "alles is een hamer als je het maar goed hanteert"

[Annuk]

Sine schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 08:58:
Bij een automaat 'mag' het misschien, maar zo'n verdwaalde ader wil je niet 'bij de buren' hebben. mi is dit gewoon prutswerk.

Overigens mag het in de kWh-meter zeker niet, dat zijn klemmen a-la grote kroonsteen. Daar heb je zelfs lange hulzen nodig want dat zijn twee schroeven achter elkaar.

Meestal wel inderdaad maar er zijn ook genoeg types meters met een enkele schroef om de afgaande draad vast te zetten.
En zou eigenlijk ook prima moeten kunnen, zowel (hoofd)zekeringautomaten alsook smeltveiligheden hebben aan beide zijden maar 1 schroef om de draad mee vast te klemmen.

[Annuk]

Caayn schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 09:58:
Mag je aan de voedende kant van een 40A ALS aftakblokjes gebruiken? Zoja is een blokje van 10mm² voldoende of is het beter en heeft het meerwaarde om naar 16mm² te gaan? Een 10mm² kamrail mag 63A hebben maar geldt dat ook voor dergelijke blokjes?

10mm² blokjes heb ik nog liggen Ik heb helaas geen tang waarmee ik volgens de specificaties geen 6mm twin adereindhulzen kan persen.

Bestel gewoon deze + twin-6mm hulzen en je bent er.
Want ogenschijnlijk moet je toch al aftak-blokjes en/of kamrails bestellen, dan zou ik persoonlijk eerder dit bestellen, heb je ook in de toekomst nog weer iets aan.

[Vliegvlug]

Sine schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 09:07:
[...]

Dat is niet op de meter, dat is het verdeelrailtje in de verdeler zelf. Die 'spaghetti' komt direct van onder de kWh meter.

Ik zie aan de linkerkant automaten waar die flexibele draden zonder adereindhulzen uit zijn gehaald en rechts die meters met dubbele adereindhulzen er nog in dus snap nog steeds niet wat je wilt zeggen.

[Sine]

Vliegvlug schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 20:08:
[...]

Ik zie aan de linkerkant automaten waar die flexibele draden zonder adereindhulzen uit zijn gehaald en rechts die meters met dubbele adereindhulzen er nog in dus snap nog steeds niet wat je wilt zeggen.

Dat is niet de meter waar je naar kijkt, dat is een verdeelrailtje in de groepenkast. Die rafelige draden piepen achter het meterbord om omlaag naar de kWh meter. Die aansluitingen zie je dus niet op die foto.

De foto is een beetje tricky overigens, het onderste 1/3e is een weerspiegeling van de bovenkant.

Annuk schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 16:48:
[...]

Valt mee met die blokjes, mits je alles maar goed monteert.

Maar zal er wel eerlijk bijzetten dat iedere overgang (die niet perse nodig is) wel een extra kans op fouten is.

[...]

Dit zou ik nog minder adviseren dan blokjes + moment schroevendraaier.

Dan kan je ook gaan zeggen een drevel kan je prima een huls mee samen-slaan, of persen met een combinatietang of waterpomptang...

komt een beetje neer op de uitspraak: "alles is een hamer als je het maar goed hanteert"

Ik ben (extreem) geen fan van die krengen, zelfs op een afgaande groep vind ik het gehannes. Dan liever een railtje wago's in de kast of een lasdoosje erboven.
Of automaten waarbij je twee draden onder de klem mag zetten.

En zonder duidelijk foute oplossingen te willen verdedigen, het is een krimp in een opgesloten ruimte. Plat meppen of met een tang bij elkaar knijpen is dat niet.
En voor mezelf durf ik dat prima te gebruiken (lees: dat heb ik meer dan eens gebruikt) Nu wilt het dat vandaag een 16mm2 krimper met de post is binnen gekomen, want ik moet een stukje aan mijn eigen kast aanpassen waarvoor ik weer wat dubbele hulzen nodig heb.

Onder een goede klemschroef die je met 2Nm aandraait maakt die krimp overigens niet donders veel uit, alles daar onder wordt geplet met met +250kg

[ Voor 99% gewijzigd door Sine op 03-03-2026 20:35 ]

[Annuk]

Sine schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 20:13:
[...]

Ik ben (extreem) geen fan van die krengen, zelfs op een afgaande groep vind ik het gehannes. Dan liever een railtje wago's in de kast of een lasdoosje erboven.
Of automaten waarbij je twee draden onder de klem mag zetten.

Het is inderdaad gehannes in een krappe kast, dat ben ik met je eens.
Railtje wago's of rijgklemmen is inderdaad helemaal mooi maar kost je soms je schaarse ruimte die er is in je kast.
Lasdoosje vind ik inderdaad ook een mooie en prima oplossing, maar ook wel eens (uitzonderlijke) situatie tegen gekomen waar dat eigenlijk net geen oplossing is zonder nog weer extra lasdoosjes toe te passen of waar de ruimte rondom de kast nog schaarser is dan in de kast.

Dat gezegd hebbende er is geen echte top of flop oplossing, alles is mogelijk mits je er tijd en geld in kunt en wilt steken.

En zonder duidelijk foute oplossingen te willen verdedigen, het is een krimp in een opgesloten ruimte. Plat meppen of met een tang bij elkaar knijpen is dat niet.
En voor mezelf durf ik dat prima te gebruiken (lees: dat heb ik meer dan eens gebruikt)

Als je 1 van mijn "boeren" oplossingen toepast kan dat ook meer dan voldoende zijn, er zijn zelfs speciale slagdrevels hiervoor (zelfde idee als alleen met een hamer), en het gaat in principe om het samenknijpen, en dat wil ook meer dan prima met een combinatietang hoor, gaat alleen iets minder makkelijk dan met het juiste stuk gereedschap.

Nu wilt het dat vandaag een 16mm2 krimper met de post is binnen gekomen, want ik moet een stukje aan mijn eigen kast aanpassen waarvoor ik weer wat dubbele hulzen nodig heb.

Onder een goede klemschroef die je met 2Nm aandraait maakt die krimp overigens niet donders veel uit, alles daar onder wordt geplet met met +250kg

In principe (mits toegestaan in die automaat) hoeft er natuurlijk niets geperst te worden, dat het netter staat erbuiten gelaten.

Maar 2Nm is volgens mij nog steeds ongeveer 200gr druk hoor en geen 200kg

[Xander]

Vliegvlug schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 20:08:
Ik zie aan de linkerkant automaten waar die flexibele draden zonder adereindhulzen uit zijn gehaald en rechts die meters met dubbele adereindhulzen er nog in dus snap nog steeds niet wat je wilt zeggen.

Sine schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 20:13:
Dat is niet de meter waar je naar kijkt, dat is een verdeelrailtje in de groepenkast. Die rafelige draden piepen achter het meterbord om omlaag naar de kWh meter. Die aansluitingen zie je dus niet op die foto.

Nou, volgens mij kijk je hier toch echt naar een kWh-meter:


Ik kan zo snel in ieder geval geen ander DIN-rail component bedenken waar je 3 fasen op aansluit, een signaalkabeltje (modbus / pulsuitgang) en wat een verzegelbaar plaatje over de schroeven heeft.

Maar @Sine bedoelt natuurlijk de kWh-meter van de netbeheerder. Oftewel het andere uiteinde van die 10mm² draden naar de hoofdschakelaar.

[leeri003]

Ik zal volgende keer een betere foto aanleveren, die rechtse is een Fronius smartmeter.
Ik heb de ingaande kabels die de hoofdschakelaar (hager SBR440) ingingen zelf even genummerd zodat ik de boel niet zou verwisselen.

Het kwam er aardig rommelig uit vandaar mijn vraag over de adereindhulzen.
Ik begrijp dus dat het kan zijn dat het zonder adereindhulzen mag maar niet echt netjes is.
Die blauwe nul zat in de hoofdschakelaar maar schurkt op de foto tegen de smartmeter aan, zit nu weer allemaal netjes.

Het railtje eronder vond ik wel een gedoe, maar uiteindelijk allemaal goed gekomen.

Aan de kWh meter kant ben ik niet geweest.

[ Voor 19% gewijzigd door leeri003 op 03-03-2026 22:00 ]

[Sine]

Xander schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 21:43:

Maar @Sine bedoelt natuurlijk de kWh-meter van de netbeheerder. Oftewel het andere uiteinde van die 10mm² draden naar de hoofdschakelaar.

Correct

Annuk schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 21:23:
[...]

In principe (mits toegestaan in die automaat) hoeft er natuurlijk niets geperst te worden, dat het netter staat erbuiten gelaten.

Dubbel soepel in een automaat zonder huls?
Brrr

Maar 2Nm is volgens mij nog steeds ongeveer 200gr druk hoor en geen 200kg

2Nm op de schroef, steek je vinger maar eens in de klem ... dan draai ik die aan met 2Nm

De voorspanning van een M5 bout bij 2Nm is grofweg iets van 250kg

leeri003 schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 21:58:
Aan de kWh meter kant ben ik niet geweest.

Nee, mijn zorg was dan ook vooral hoe dat er dan uitziet als ze bij de hoofdschakelaar 'droog' onder de klemmen zitten.
Dat wekt niet echt vertrouwen zeg maar

[ Voor 35% gewijzigd door Sine op 03-03-2026 22:11 ]

[Annuk]

Sine schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 22:08:
[...]


Correct


[...]

Dubbel soepel in een automaat zonder huls?
Brrr

Let wel ik ben er ook geen voorstander van hoor, werk alles netjes af met hulzen persoonlijk.

[...]

2Nm op de schroef, steek je vinger maar eens in de klem ... dan draai ik die aan met 2Nm

De voorspanning van een M5 bout bij 2Nm is grofweg iets van 250kg


[...]


Nee, mijn zorg was dan ook vooral hoe dat er dan uitziet als ze bij de hoofdschakelaar 'droog' onder de klemmen zitten.
Dat wekt niet echt vertrouwen zeg maar

Zo te zien is het een ABB meterbord (en vermoed ook de aansluitkast met automaten), en de draden die daar standaard bijgeleverd worden zitten wel ongeïsoleerde hulzen op geperst voor de meter zijde.
@leeri003 kan natuurlijk altijd eens contact opnemen met zijn netbeheerder en dit melden en aangeven dat ie dit niet vertrouwd en graag gecontroleerd wil hebben, m.n. ook de meter zijde.

[Juerd]

Annuk schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 16:43:
[...]
Maar in principe kan je tot 16mm² er wel vanuit gaan dat een dubbele huls dezelfde diameter heeft dan een enkele van een stap groter (deze heb ik persoonlijk gemeten).
Twin 2,5mm > enkele 4mm
Twin 4mm > enkele 6mm
Twin 6mm > enkele 10mm
Twin 10mm > enkele 16mm
[...]

Doorsnedes kun je volgens gewoon optellen, volgens mij. Dus 2×2,5 = 5, 2×4 = 8, 2×6 = 12, etc. Een twin 6 mm² is net iets groter dan een enkele 10 mm², al scheelt het weinig. Heb het ook nagemeten en ik had je bijna gelijk gegeven, maar toen bleek dat ik verschillende merken met elkaar vergeleek en dat het met de binnendiameter wel uitkomt: twin 2,5 is net iets groter dan 4, twin 4 is net iets groter dan 6, twin 6 kon ik niet vergelijken met 10 want die had ik niet beschikbaar

[Caayn]

Annuk schreef op dinsdag 3 maart 2026 @ 16:58:
[...]

Bestel gewoon deze + twin-6mm hulzen en je bent er.
Want ogenschijnlijk moet je toch al aftak-blokjes en/of kamrails bestellen, dan zou ik persoonlijk eerder dit bestellen, heb je ook in de toekomst nog weer iets aan.

Dat is toevallig de tang die ik al heb Gisteravond een paar twin hulzen gehaald bij de bouwmarkt om te testen en wat test kabeltjes geprobeerd en het past "net". Vindt het nog wel lastig om een mooie pers te krijgen.

[icecreamfarmer]

Xander schreef op zondag 1 februari 2026 @ 12:19:
[...]

Heb je nergens een inbouwdoos waar je iets zoals een MFZ61DX-UC kwijt zou kunnen?

Nee moet 12v uitvoeren.

Dus ik zat te denken aan Puls -> zwave -> kastje wat de tijd limiteert -> adapter -> spiegelverwarming

[Annuk]

icecreamfarmer schreef op woensdag 4 maart 2026 @ 14:16:
[...]


Nee moet 12v uitvoeren.

Dus ik zat te denken aan Puls -> zwave -> kastje wat de tijd limiteert -> adapter -> spiegelverwarming

Weet niet wat die spiegelverwarming trekt aan A's maar is een Shelly 1 mini niet iets? Heeft potentiaal vrije contacten dus zou je voor de werking met 230V kunnen voeden en 12V schakelen oid, en kan je als het goed is instellen met een auto-off functie

[JT]

Ik wil 5,2kwp aan panelen bij laten leggen. Ik heb hiervoor een 3fase-omvormer. Die moet natuurlijk aangesloten worden. Nu ligt er geen 3fase naar zolder. Hoofdaansluiting is 3x25A. Op termijn ga ik de zolder aanpakken en wil ik er ook een installatiekast tussen zetten om ook wcd's en lichtpunten op aan te kunnen sluiten. Ik heb 3 opties bedacht en ben benieuwd wat volgens jullie het handigst/beste is.:

• Ongebruikte loze leiding 25mm maar wel aan de andere kant van de zolder, waar verder niks is. Dan moet ik het eerst achter de schotten vandaan leiden en in vol zicht van de ene naar de andere kant langs het schuine plafond naar de andere kant leiden. Veel gedoe en niet mooi.
• Redelijk aan de kant en in de buurt van waar de omvormer moet komen ligt nu een leiding met stopcontact voor de wasmachine die we niet gebruiken op een eigen groep. Dit is echter een 16mm buis. Na een tijd zoeken kom ik erop uit dat er volgens mij 5x1,5mm of 4x2,5mm (voor 230v 3-fase) doorheen mag. 5x1,5 kan ik afzekeren op 10A. Op termijn wil ik deze leiding dan in de vloer vrezen naar de muur toe maar tot die tijd mag die wel langs de traphek lopen in een buis.
• Compleet nieuwe leiding. Dat wordt echt een forse klus met wat sporen die in zekere mate zichtbaar blijven. Ik moet dan naar de kruipruimte en onder de trap in de trapkast weer door de vloer om de kabel omhoog te halen. Dan kan deze in de koof achter de hoek van de trap. Daar zit nu een nette houten geschilderde plaat, die moet ik er dan uit gaan zagen en de vraag is hoe strak en netjes je het er weer uit krijgt. Dan kan ik de kabel daar vast maken. Anders hangt de kabel grotendeels los, waarvan ik uberhaupt niet weet of het mag. Wel komt de kabel extreem in de buurt van waar die moet zijn. Maar deze optie heb ik eigenlijk het minste zin in

[marcop23]

JT schreef op woensdag 4 maart 2026 @ 21:42:
Ik heb 3 opties bedacht en ben benieuwd wat volgens jullie het handigst/beste is.:

• Redelijk aan de kant en in de buurt van waar de omvormer moet komen ligt nu een leiding met stopcontact voor de wasmachine die we niet gebruiken op een eigen groep. Dit is echter een 16mm buis. Na een tijd zoeken kom ik erop uit dat er volgens mij 5x1,5mm of 4x2,5mm (voor 230v 3-fase) doorheen mag. 5x1,5 kan ik afzekeren op 10A. Op termijn wil ik deze leiding dan in de vloer vrezen naar de muur toe maar tot die tijd mag die wel langs de traphek lopen in een buis.

Wat voor 16mm-buis is het? Is die glad van binnen (pvc buis, of flex met een gladde binnenlaag)? Zonder scherpe bochten? Als je geluk hebt, krijg je er "gewoon" 5 x 2,5 mm2 doorheen.

[Juerd]

JT schreef op woensdag 4 maart 2026 @ 21:42:
[...] Dit is echter een 16mm buis. Na een tijd zoeken kom ik erop uit dat er volgens mij 5x1,5mm of 4x2,5mm (voor 230v 3-fase) doorheen mag.

Er mogen zo veel draden in als je er zonder geweld in kunt krijgen.

In de eerste 2 edities van de N(EN) 1010 was 5×2,5 mm in een buis van 16 mm (toen nog ⅝ Engelsche (1940) of Engelse (1969) duim genoemd) niet toegestaan.

Maar met de regels die van de NEN 1010:1984 tot :1996 golden kun je er 5 hedendaagse 2,5 mm² draden doorheen trekken (want die zijn wat dunner dan vroeger en het maximum was gedefinieerd als percentage). Met de regels die sinds de NEN 1010:1996 gelden is er überhaupt geen officieel specifiek maximum meer. Dat nieuws heeft echter 30 jaar later nog steeds een heleboel mensen niet bereikt...

5x1,5 kan ik afzekeren op 10A.

Afhankelijk van de omstandigheden soms ook wel op 16 A, al is dat voor PV waarschijnlijk te dun.

Ik zou eerst 5×2,5 mm² proberen. En als dat niet lukt, opnieuw proberen met kabelglijmiddel.

[ Voor 13% gewijzigd door Juerd op 04-03-2026 22:23 ]

[Jan-tweak]

JT schreef op woensdag 4 maart 2026 @ 21:42:
Ik wil 5,2kwp aan panelen bij laten leggen. Ik heb hiervoor een 3fase-omvormer. Die moet natuurlijk aangesloten worden. Nu ligt er geen 3fase naar zolder. Hoofdaansluiting is 3x25A. Op termijn ga ik de zolder aanpakken en wil ik er ook een installatiekast tussen zetten om ook wcd's en lichtpunten op aan te kunnen sluiten. Ik heb 3 opties bedacht en ben benieuwd wat volgens jullie het handigst/beste is.:

• Ongebruikte loze leiding 25mm maar wel aan de andere kant van de zolder, waar verder niks is. Dan moet ik het eerst achter de schotten vandaan leiden en in vol zicht van de ene naar de andere kant langs het schuine plafond naar de andere kant leiden. Veel gedoe en niet mooi.
• Redelijk aan de kant en in de buurt van waar de omvormer moet komen ligt nu een leiding met stopcontact voor de wasmachine die we niet gebruiken op een eigen groep. Dit is echter een 16mm buis. Na een tijd zoeken kom ik erop uit dat er volgens mij 5x1,5mm of 4x2,5mm (voor 230v 3-fase) doorheen mag. 5x1,5 kan ik afzekeren op 10A. Op termijn wil ik deze leiding dan in de vloer vrezen naar de muur toe maar tot die tijd mag die wel langs de traphek lopen in een buis.
• Compleet nieuwe leiding. Dat wordt echt een forse klus met wat sporen die in zekere mate zichtbaar blijven. Ik moet dan naar de kruipruimte en onder de trap in de trapkast weer door de vloer om de kabel omhoog te halen. Dan kan deze in de koof achter de hoek van de trap. Daar zit nu een nette houten geschilderde plaat, die moet ik er dan uit gaan zagen en de vraag is hoe strak en netjes je het er weer uit krijgt. Dan kan ik de kabel daar vast maken. Anders hangt de kabel grotendeels los, waarvan ik uberhaupt niet weet of het mag. Wel komt de kabel extreem in de buurt van waar die moet zijn. Maar deze optie heb ik eigenlijk het minste zin in

Even een mogelijke gekke vraag, zou je de omvormer ook bv in je garage kunnen plaatsen en de DC bekabeling daarna toe brengen, dat zou eventueel ook buiten om kunnen. Is maar een idee. Ik neem aan dat het hier om slechts een string gaat.

[icecreamfarmer]

Annuk schreef op woensdag 4 maart 2026 @ 16:04:
[...]


Weet niet wat die spiegelverwarming trekt aan A's maar is een Shelly 1 mini niet iets? Heeft potentiaal vrije contacten dus zou je voor de werking met 230V kunnen voeden en 12V schakelen oid, en kan je als het goed is instellen met een auto-off functie

De adapter die ik er bij gekocht heb en specifiek hier voor geschikt is is 12v 3a.
Is dat niet wat hoog voor een potentiaal vrij contact? Dacht dat dat normaal voor lichte stuurstromen gebruikt wordt.

[ThinkPad]

Jan-tweak schreef op woensdag 4 maart 2026 @ 22:29:
[...]

Even een mogelijke gekke vraag, zou je de omvormer ook bv in je garage kunnen plaatsen en de DC bekabeling daarna toe brengen, dat zou eventueel ook buiten om kunnen. Is maar een idee. Ik neem aan dat het hier om slechts een string gaat.

Zo is dat bij m'n ouders ook gedaan. Zij slapen op zolder dus daar wil je geen omvormer ophangen (klikkend relais). De DC-kabels van de panelen zijn over de nok geleid en een verdieping lager op de omvormer aangesloten die op een bergzolder hangt.

Houd wel rekening met het scheiden van plus en min zodat ze niet in dezelfde buis zitten i.v.m. vlamboog als er sluiting zou ontstaan.

[Annuk]

icecreamfarmer schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 09:14:
[...]


De adapter die ik er bij gekocht heb en specifiek hier voor geschikt is is 12v 3a.
Is dat niet wat hoog voor een potentiaal vrij contact? Dacht dat dat normaal voor lichte stuurstromen gebruikt wordt.

De mini mag op DC-spanning 150W schakelen zo te lezen, en bij jou is het ongeveer 40W.

Evt pak je een Shelly 1 Gen3 als je de mini niet zwaar genoeg vind, deze mag zo te zien 300W DC schakelen.

[icecreamfarmer]

Annuk schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 10:06:
[...]


De mini mag op DC-spanning 150W schakelen zo te lezen, en bij jou is het ongeveer 40W.

Evt pak je een Shelly 1 Gen3 als je de mini niet zwaar genoeg vind, deze mag zo te zien 300W DC schakelen.

Oke helder. Nooit met Shelly gewerkt maar die moet ik dan programmeren om die output en tijdsduur te kunnen leveren?
Ziet er wel uit als een nettere oplossing.

[Annuk]

icecreamfarmer schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 10:15:
[...]


Oke helder. Nooit met Shelly gewerkt maar die moet ik dan programmeren om die output en tijdsduur te kunnen leveren?
Ziet er wel uit als een nettere oplossing.

Heb de persoonlijk altijd nog op AC 230V werkend, dus (nog) geen DC ervaringen, maar volgens de sheets en ervaringen kan het ook met DC spanning.
En je kunt met bv een puls drukker een signaal geven op de SW ingang en er een auto-off timer op instellen (dat weet ik dan weer wel uit eigen ervaring).
Je kunt ze evt koppelen aan je eigen huis-automatiseringen als je wenst maar is geen eis, je kunt hem ook stand-alone laten werken.

[Reptile209]

ThinkPad schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 09:22:
[...]
Zo is dat bij m'n ouders ook gedaan. Zij slapen op zolder dus daar wil je geen omvormer ophangen (klikkend relais). [...]

De hoeveelheid herrie die een klikkend relais in de omvormer maakt, valt natuurlijk ook wel mee (tenzij je super licht slaapt ofzo). Hooguit dat je in de zomer een vroege klik hebt rond 5.30-6.00 of later, en in de avond ergens 22-23u. Het is niet dat dat ding de hele nacht aan het rammelen is . Ik heb hem op zolder op de overloop naast mijn slaapkamer hangen en echt nog nooit iets van gehoord.

[DjoeC]

Zijn er eigenlijk betaalbare bi-stabiele relais die voor 230V gebruikt kunnen worden en NIET vuistgroot zijn? Voor DC gebruik ik de Hongfa HFD2/005-S-L2-D (max 30V/3A DC en 125V 1A) en die durf ik dus niet op 230V in te zetten.... Bistabiel want dat scheelt een bak aan continue verbruik.

[TKroon]

Reptile209 schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 12:17:
[...]

De hoeveelheid herrie die een klikkend relais in de omvormer maakt, valt natuurlijk ook wel mee (tenzij je super licht slaapt ofzo). Hooguit dat je in de zomer een vroege klik hebt rond 5.30-6.00 of later, en in de avond ergens 22-23u. Het is niet dat dat ding de hele nacht aan het rammelen is . Ik heb hem op zolder op de overloop naast mijn slaapkamer hangen en echt nog nooit iets van gehoord.

Dat hangt dan wel echt van de omvormer af. Ik heb twee SMA's (TriPower en een Sunnyboy) en die hoor je wel degelijk schakelen. Prima voor de technische ruimte, maar ik zou er zeker niet naast willen slapen.

[dragonhaertt]

DjoeC schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 13:05:
Zijn er eigenlijk betaalbare bi-stabiele relais die voor 230V gebruikt kunnen worden en NIET vuistgroot zijn? Voor DC gebruik ik de Hongfa HFD2/005-S-L2-D (max 30V/3A DC en 125V 1A) en die durf ik dus niet op 230V in te zetten.... Bistabiel want dat scheelt een bak aan continue verbruik.

Hager en Finder maken 1din bistabiele relais voor 230v, van zo'n 20 tot 60 euro per stuk zo uit mijn hoofd.

Edit: zoiets? https://www.elektramat.nl...5B0%5D=Bistabiel%20relais

[ Voor 9% gewijzigd door dragonhaertt op 05-03-2026 16:12 ]

[JT]

marcop23 schreef op woensdag 4 maart 2026 @ 21:54:
[...]

Wat voor 16mm-buis is het? Is die glad van binnen (pvc buis, of flex met een gladde binnenlaag)? Zonder scherpe bochten? Als je geluk hebt, krijg je er "gewoon" 5 x 2,5 mm2 doorheen.

Het is reguliere vaste pvc-buis. Bochten weet ik niet hoe en wat. Ligt er vanaf nieuwbouw dus zal vast niet heel gek zijn ofzo.

Edit: dit is dan wel weer ruk



Misschien maar kijken of ik de pur eruit kan krijgen om te zien of ik bij de overgang naar vast kan komen en dan zelf iets een pvc-buis vormen die ertussen past ofzo.

Juerd schreef op woensdag 4 maart 2026 @ 22:04:
[...]


Er mogen zo veel draden in als je er zonder geweld in kunt krijgen.

In de eerste 2 edities van de N(EN) 1010 was 5×2,5 mm in een buis van 16 mm (toen nog ⅝ Engelsche (1940) of Engelse (1969) duim genoemd) niet toegestaan.

Maar met de regels die van de NEN 1010:1984 tot :1996 golden kun je er 5 hedendaagse 2,5 mm² draden doorheen trekken (want die zijn wat dunner dan vroeger en het maximum was gedefinieerd als percentage). Met de regels die sinds de NEN 1010:1996 gelden is er überhaupt geen officieel specifiek maximum meer. Dat nieuws heeft echter 30 jaar later nog steeds een heleboel mensen niet bereikt...


[...]

Afhankelijk van de omstandigheden soms ook wel op 16 A, al is dat voor PV waarschijnlijk te dun.

Ik zou eerst 5×2,5 mm² proberen. En als dat niet lukt, opnieuw proberen met kabelglijmiddel.

Goede kennis. Vind het nog steeds spannend in het kader van verzekering. Maar misschien maar gewoon doen dan. Qua pv, het gaat om 5,2kw, misschien kan het iets over de 6 worden maar zeker niet de volle 11kw van een reguliere 3fase-groep ofzo.

Jan-tweak schreef op woensdag 4 maart 2026 @ 22:29:
[...]

Even een mogelijke gekke vraag, zou je de omvormer ook bv in je garage kunnen plaatsen en de DC bekabeling daarna toe brengen, dat zou eventueel ook buiten om kunnen. Is maar een idee. Ik neem aan dat het hier om slechts een string gaat.

Dat zou mooi zijn. Maar wij hebben geen garage en ook geen schuur tegen het huis aan.

[ Voor 12% gewijzigd door JT op 05-03-2026 16:28 ]

[Xander]

JT schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 16:22:
[...]

Het is reguliere vaste pvc-buis. Bochten weet ik niet hoe en wat. Ligt er vanaf nieuwbouw dus zal vast niet heel gek zijn ofzo.

Edit: dit is dan wel weer ruk

[Afbeelding]

Hoe zeker ben je er van dat het verderop vaste buis is?

Dit ziet eruit als het voorbedraade flex kan zijn.

[DjoeC]

dragonhaertt schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 16:11:
[...]

Hager en Finder maken 1din bistabiele relais voor 230v, van zo'n 20 tot 60 euro per stuk zo uit mijn hoofd.

Edit: zoiets? https://www.elektramat.nl...5B0%5D=Bistabiel%20relais

Hmm, mooi lijstje! Ik zoek eigenlijk geen DIN maar PCb - in die link staat vast wel iets nuttigs! Dank je wel!!!

[JT]

Xander schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 16:48:
[...]

Hoe zeker ben je er van dat het verderop vaste buis is?

Dit ziet eruit als het voorbedraade flex kan zijn.

Niet, ik weet alleen dat het boven wél pvc is vanuit de vloer. Maar even over nadenken hoe ik dit het beste kan controleren zonder dat ik de hele zooi overal los moet halen.

[True]

JT schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 17:06:
[...]

Niet, ik weet alleen dat het boven wél pvc is vanuit de vloer. Maar even over nadenken hoe ik dit het beste kan controleren zonder dat ik de hele zooi overal los moet halen.

Vragen bij de buren.
Aannemer bellen.
Elektricien bellen die destijds projectmatig de woningen gedaan heeft.

[blackd]

JT schreef op woensdag 4 maart 2026 @ 21:42:

• Ongebruikte loze leiding 25mm maar wel aan de andere kant van de zolder, waar verder niks is. Dan moet ik het eerst achter de schotten vandaan leiden en in vol zicht van de ene naar de andere kant langs het schuine plafond naar de andere kant leiden. Veel gedoe en niet mooi.

Ben bang dat dit de beste optie is.

Hier vergelijkbare situatie, bouwjaar 2017.
Plaatsen 24 panelen ipv 7 schaampanelen vanuit de bouw. 1 fase omvormer weg, 3 fase omvormer ervoor terug.
Ik wilde de aansluiting van de 1 fase omvormer aanpassen naar 3 fasen. Was geen beweging in te krijgen. Waarschijnlijk als flex gelegd.
Uiteindelijk loze leiding naar zolder gevonden die ging recht omhoog vanuit de MK. Deze gebruikt voor 3 fasen.

Mijn vermoeden: alle elektrapunten zijn waarschijnlijk flex. Alleen de loze leidingen geplaatst tijdens de bouw is gladde PVC.

[JT]

True schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 18:47:
[...]


Vragen bij de buren.
Aannemer bellen.
Elektricien bellen die destijds projectmatig de woningen gedaan heeft.

Dat bedacht ik mij later ook ja.

blackd schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 19:17:
[...]

Ben bang dat dit de beste optie is.

Hier vergelijkbare situatie, bouwjaar 2017.
Plaatsen 24 panelen ipv 7 schaampanelen vanuit de bouw. 1 fase omvormer weg, 3 fase omvormer ervoor terug.
Ik wilde de aansluiting van de 1 fase omvormer aanpassen naar 3 fasen. Was geen beweging in te krijgen. Waarschijnlijk als flex gelegd.
Uiteindelijk loze leiding naar zolder gevonden die ging recht omhoog vanuit de MK. Deze gebruikt voor 3 fasen.

Mijn vermoeden: alle elektrapunten zijn waarschijnlijk flex. Alleen de loze leidingen geplaatst tijdens de bouw is gladde PVC.

Mogelijk wordt het dan toch dat. Weer een leerpunt voor een eventueel volgend nieuwbouwhuis: op z'n minst een loze leiding aan elke kant van het dak/achter beide schotten.

[AR34]

plag schreef op woensdag 10 september 2025 @ 09:46:
De geadviseerde rail van ABB (2CDL230331R1012 (https://www.elektramat.nl...12-modules-psc-3-24-10-n/) bij de DS301C automaat heeft gaten in de kamrail zitten. Even wat foto's vanuit mijn groepenkast. Ik moest hier ook lang naar zoeken toen ik het kocht de foto op elektramat bijvoorbeeld laat dit niet goed zien.

[...]

Met wat voor maat heb je dit aangesloten? 6 of 10mm2?

En heb je nou een doorvoer van de linker naar de rechterkast in het midden tussen de twee rails? Ik dacht dat die ABB kasten alleen een doorvoer hadden onder de 1e en boven de tweede rail.

[ Voor 21% gewijzigd door AR34 op 05-03-2026 21:03 ]

[Annuk]

JT schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 20:18:
[...]

Dat bedacht ik mij later ook ja.
[...]

Mogelijk wordt het dan toch dat. Weer een leerpunt voor een eventueel volgend nieuwbouwhuis: op z'n minst een loze leiding aan elke kant van het dak/achter beide schotten.

En mogelijk op nog veel meer plaatsen
Uitgevoerd in vaste Low Friction buis (dus geen flex) en minimaal 3/4"

Maar ja daar gaat ook veel €€€ in zitten als optie's in een projectbouw oid.

[plag]

AR34 schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 20:59:
[...]


Met wat voor maat heb je dit aangesloten? 6 of 10mm2?

En heb je nou een doorvoer van de linker naar de rechterkast in het midden tussen de twee rails? Ik dacht dat die ABB kasten alleen een doorvoer hadden onder de 1e en boven de tweede rail.

Het is aangesloten met 10mm2. En de doorvoer is niet de officiële doorvoer in het midden heb het plastic stuk daar zelf weggehaald bij beide kasten.

[surcharge]

Hoi, ik woon landelijk in Zweden.

Ik heb een meterkast (3x35A) aan een paal buiten, waarna een 16mm² grondkabel van ca 30 meter naar huis doorloopt en daar eindigt in een groepenkast. Hierna loopt een 6? 10? mm² grondkabel van ca 70 meter naar de groepenkast van de 24 kW PV-installatie en de schuur.

Ik heb nu last van te hoge spanning, de spanning aan de kant van de netbeheerder loopt op tot ca 243V als ik 30A teruglever, waarna de spanning bij de omvormer een minuut lang boven de 253V en de omvormer afslaat. Terwijl de generatie stopt, valt de spanning op de meter ook gelijk met 7v naar beneden. Er is dus sprake van een hoge impedantie aan de netbeheerder kant.

Heeft het zin om de tweede kabel te vervangen voor een 16mm² en wat zou dat ongeveer kosten als je zelf een graafmachine kunt regelen? Of heeft het alleen zin als de netbeheerder eerst het net versterkt?

[JT]

Annuk schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 21:01:
[...]


En mogelijk op nog veel meer plaatsen
Uitgevoerd in vaste Low Friction buis (dus geen flex) en minimaal 3/4"

Maar ja daar gaat ook veel €€€ in zitten als optie's in een projectbouw oid.

Volgens mij is de loze leiding op zolder zelfs 25mm dus dat is wel netjes. Maar inderdaad, zo uit mijn hoofd was het 90 euro per loze leiding, 140 euro per extra wcd. Met de kennis én financiele positie van nu had ik er veel meer gedaan, maar ja. Ik kan mij zo al minstens 9 plekken bedenken.

[onetime]

JT schreef op donderdag 5 maart 2026 @ 20:18:
[...] Weer een leerpunt voor een eventueel volgend nieuwbouwhuis: op z'n minst een loze leiding aan elke kant van het dak/achter beide schotten.

Afgelopen maanden zolder bij vriendin geïsoleerd; meteen vanaf lichtpunt-doos naar beide kanten een pijp met draden, inclusief geschakelde draad. Nu in alle vier de hoeken elektra beschikbaar.