Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3

[sjorsjuhmaniac]

Mijn meterkast, 1m x 40cm diep, zit in het midden van mijn woning. Dichtstbijzijnde buitengevel is 5m weg. Geen kruipruimte, en nog een gas aansluiting in de meterkast.

Hoe kan ik het beste nieuwe 3p kabels naar buiten leggen ? (EV en hvac)

- ik heb gekeken naar grondrakketten. Maar die zijn laatig op te graven in het kleine vloeroppervlak van de meterkast, ik heb maar 40cm diepte en daarin komen nu al de hoofdaansluitingen en gas naar binnen
- van buitenaf met een grondboor horizontaal doorboren. Is te doen, lijkt me lastig te mikken over een lengte van 5 m waarbij ik maar 1m x 20cm heb in de meterkast om hem op te graven.


Iemand nog een briljant idee?

[onetime]

@sjorsjuhmaniac In de meterkast beginnen met een gat in de grond, lukt dat?
En van daaruit naar buiten, of daar onder de vloer een groter gat?

[sjorsjuhmaniac]

onetime schreef op zondag 15 februari 2026 @ 23:41:
@sjorsjuhmaniac In de meterkast beginnen met een gat in de grond, lukt dat?
En van daaruit naar buiten, of daar onder de vloer een groter gat?

Ja recht naar beneden kan. Dat bedoelde ik met de 1m x 20cm.
Ik kan alleen recht naar beneden omdat deze zo ondiep is. Vloer open is erg lastig ivm vloerverwarming…

[onetime]

@sjorsjuhmaniac De vloer van de meterkast, en dan de vloer ondergraven, dat bedoelde ik.

[Xander]

sjorsjuhmaniac schreef op zondag 15 februari 2026 @ 23:30:
Mijn meterkast, 1m x 40cm diep, zit in het midden van mijn woning. Dichtstbijzijnde buitengevel is 5m weg. Geen kruipruimte, en nog een gas aansluiting in de meterkast.

Hoe kan ik het beste nieuwe 3p kabels naar buiten leggen ? (EV en hvac)

- ik heb gekeken naar grondrakketten. Maar die zijn laatig op te graven in het kleine vloeroppervlak van de meterkast, ik heb maar 40cm diepte en daarin komen nu al de hoofdaansluitingen en gas naar binnen
- van buitenaf met een grondboor horizontaal doorboren. Is te doen, lijkt me lastig te mikken over een lengte van 5 m waarbij ik maar 1m x 20cm heb in de meterkast om hem op te graven.


Iemand nog een briljant idee?

Heb je een plattegrond van de woning?

Bij mijn ouders zit de meterkast ook in het midden van de woning, maar daar achter zit de (hoek)keuken. De laatste keer dat ik daar extra leidingen moest leggen heb ik kort boven de vloer door de achterwand van de meterkast geboord, de leidingen achter de plint onder de keuken door de hoek om gelegd en daar weer door de muur naar de garage...

Misschien is er toevallig zoiets mogelijk, of kun je iets doen met een plintgoot, of een stukje verlaagd plafond in een hal of toilet, of...

[Tanuki]

Was er niet een verplichting dat de meterkast binnen 3 meter van de voordeur moet zitten? Schijnbaar is dat in een nieuwere NEN verruimd naar 4,5 meter. Maar dan voldoet het nog steeds niet toch?
Oudere woning I guess?

[Annuk]

Tanuki schreef op maandag 16 februari 2026 @ 07:20:
Was er niet een verplichting dat de meterkast binnen 3 meter van de voordeur moet zitten? Schijnbaar is dat in een nieuwere NEN verruimd naar 4,5 meter. Maar dan voldoet het nog steeds niet toch?
Oudere woning I guess?

Ja klopt, maar er zijn ook genoeg plaatsen waarbij het of oude situatie is en dus andere regels OF afwijkende regels omdat de voordeur eigenlijk niet logisch zit en de hoofdtoegang elders, b.v. oude boerderijen die omgebouwd worden tot woning.

[John245]

sjorsjuhmaniac schreef op zondag 15 februari 2026 @ 23:30:
Mijn meterkast, 1m x 40cm diep, zit in het midden van mijn woning. Dichtstbijzijnde buitengevel is 5m weg. Geen kruipruimte, en nog een gas aansluiting in de meterkast.

Hoe kan ik het beste nieuwe 3p kabels naar buiten leggen ? (EV en hvac)

- ik heb gekeken naar grondrakketten. Maar die zijn laatig op te graven in het kleine vloeroppervlak van de meterkast, ik heb maar 40cm diepte en daarin komen nu al de hoofdaansluitingen en gas naar binnen
- van buitenaf met een grondboor horizontaal doorboren. Is te doen, lijkt me lastig te mikken over een lengte van 5 m waarbij ik maar 1m x 20cm heb in de meterkast om hem op te graven.


Iemand nog een briljant idee?

Gestuurde boring?

[SniperGuy]

Weet iemand of er grafieken met historische date zijn van de netspanning en/of het hoogspanningsnet?

Ik heb een moment gehad waarbij kortstondig de netspanning (gemeten op de KWH meter) van alle drie de fases ver onder de 200V ging.
Zo kort dat homewizard het bijvoorbeeld niet registreerde, maar Domoticz wel (die laatste polled iedere seconde).
Op dat moment waren we wel issues met het OV door een schakelfout bij Tennet, maar ik vraag me af of dat ook gevolgen had voor huisaansluitingen 30km verderop.

[Schway]

sjorsjuhmaniac schreef op zondag 15 februari 2026 @ 23:30:
Mijn meterkast, 1m x 40cm diep, zit in het midden van mijn woning. Dichtstbijzijnde buitengevel is 5m weg. Geen kruipruimte, en nog een gas aansluiting in de meterkast.

Hoe kan ik het beste nieuwe 3p kabels naar buiten leggen ? (EV en hvac)

- ik heb gekeken naar grondrakketten. Maar die zijn laatig op te graven in het kleine vloeroppervlak van de meterkast, ik heb maar 40cm diepte en daarin komen nu al de hoofdaansluitingen en gas naar binnen
- van buitenaf met een grondboor horizontaal doorboren. Is te doen, lijkt me lastig te mikken over een lengte van 5 m waarbij ik maar 1m x 20cm heb in de meterkast om hem op te graven.


Iemand nog een briljant idee?

Plafond of via de wand. Ik verwacht niet dat er geen wanden naar de meterkast gaan.
Mocht je meterkast toch een eiland zijn, dan via het plafond.
Als ik naar mijn eigen woning kijk en ik wil van mijn meterkast voor elektra 10 meter de andere kant op naar buiten brengen, dan zal ik het door het plafond moeten doen, of via de voorzet wand.
Net waar ik meer zin in heb om open te trekken/repareren.

Ook ik kan niets meer via de vloer doen vanwege de vloerverwarming en de isolatie en gewapend beton.

[ericplan]

@sjorsjuhmaniac Maak eens een dwarsdoorsnede van het traject. Dat je geen kruipruimte hebt hoeft nog niet te betekenen dat je door grond moet boren. Vaak is er vrije ruimte tussen vloer en grond. En als je niet door klei hoeft is een tuinslang op een metalen buis ook nog een optie, tenminste als je niet door muren moet.

[habbekrats]

ericplan schreef op maandag 16 februari 2026 @ 17:42:
@sjorsjuhmaniac Maak eens een dwarsdoorsnede van het traject. Dat je geen kruipruimte hebt hoeft nog niet te betekenen dat je door grond moet boren. Vaak is er vrije ruimte tussen vloer en grond. En als je niet door klei hoeft is een tuinslang op een metalen buis ook nog een optie, tenminste als je niet door muren moet.

De TS kan beter eerst even controleren hoe de fundering gemaakt is. Mocht je een betonplaatfundering hebben dan zou ik daar niet zomaar even met een tuinslang onderdoor gaan spuiten. Een plaat fundering ligt op verdichte zandgrond en blijf je liever af. Bij mij in de wijk staan ook meeste door Duitsers gebouwde goedkope huizen een middel om te besparen is een plaatfundering.

[marcop23]

sjorsjuhmaniac schreef op zondag 15 februari 2026 @ 23:30:
Mijn meterkast, 1m x 40cm diep, zit in het midden van mijn woning. Dichtstbijzijnde buitengevel is 5m weg. Geen kruipruimte, en nog een gas aansluiting in de meterkast.

Hoe kan ik het beste nieuwe 3p kabels naar buiten leggen ? (EV en hvac)

Iemand nog een briljant idee?

Bedoel je met "HVAC" een warmtepomp? Zo ja: misschien kan je het gas opzeggen en de gasleiding gebruiken als mantelbuis voor de nieuwe elektra

Moet je wel zo weten te faseren dat je een poos zonder gas kan, b.v. door alvast een boilervat neer te zetten en die eerst te verwarmen met het elektrische element. Of een losse warmtepompboiler o.i.d.

[Workaholic]

Vraagje aan de kenners hier en verdient imho geen eigen topic:

ik wil vanaf woonhuis naar garage grondkabel 4x10mm2 leggen, daar een meterkast maken en vanaf daar garage, sauna, tuin etc aansluiten. Dus ipv meerdere kabels gewoon 1 dikke en vanaf daar doorzetten met eigen groepen.

Nu is mijn vraag (voor de toekomst):

Kan ik hier nog 10 panelen op het garage dak leggen, icm een thuisbatterij of 2 ivm teruglevering.

Hoe zorg ik dat het stroomverbruik in het woonhuis ook kan profiteren van de panelen en batterijen ? De meterkast in de garage heeft geen meter en alleen een hoofdschakelaar (3 fase denk ik?).

Moet ik dan een extra 35 meter 4x10mm2 gaan leggen voor teruglevering stroom accu en panelen ?

[ Voor 7% gewijzigd door Workaholic op 16-02-2026 22:07 ]

[Annuk]

Workaholic schreef op maandag 16 februari 2026 @ 22:05:
Vraagje aan de kenners hier en verdient imho geen eigen topic:

ik wil vanaf woonhuis naar garage grondkabel 4x10mm2 leggen, daar een meterkast maken en vanaf daar garage, sauna, tuin etc aansluiten. Dus ipv meerdere kabels gewoon 1 dikke en vanaf daar doorzetten met eigen groepen.

Nu is mijn vraag (voor de toekomst):

Kan ik hier nog 10 panelen op het garage dak leggen, icm een thuisbatterij of 2 ivm teruglevering.

Hoe zorg ik dat het stroomverbruik in het woonhuis ook kan profiteren van de panelen en batterijen ? De meterkast in de garage heeft geen meter en alleen een hoofdschakelaar (3 fase denk ik?).

Moet ik dan een extra 35 meter 4x10mm2 gaan leggen voor teruglevering stroom accu en panelen ?

Stroom gaat beide richtingen op..
Dus tenzij je een off-grid installatie wilt/gaat maken ben je geen 2e kabel nodig en kan je dit af met 1 kabel.

[Zwartoog]

sjorsjuhmaniac schreef op zondag 15 februari 2026 @ 23:30:
Mijn meterkast, 1m x 40cm diep, zit in het midden van mijn woning. Dichtstbijzijnde buitengevel is 5m weg. Geen kruipruimte, en nog een gas aansluiting in de meterkast.

Hoe kan ik het beste nieuwe 3p kabels naar buiten leggen ? (EV en hvac)

- ik heb gekeken naar grondrakketten. Maar die zijn laatig op te graven in het kleine vloeroppervlak van de meterkast, ik heb maar 40cm diepte en daarin komen nu al de hoofdaansluitingen en gas naar binnen
- van buitenaf met een grondboor horizontaal doorboren. Is te doen, lijkt me lastig te mikken over een lengte van 5 m waarbij ik maar 1m x 20cm heb in de meterkast om hem op te graven.


Iemand nog een briljant idee?

Van het gas af gaan, en de oude gasleiding gebruiken als mantelbuis / trekdraad

[Annuk]

Zwartoog schreef op dinsdag 17 februari 2026 @ 09:06:
[...]

Van het gas af gaan, en de oude gasleiding gebruiken als mantelbuis / trekdraad

Oude inkomende gasleiding wordt door de netbeheerder verwijderd (verplicht) dus dit idee werkt vermoedelijk niet.

[Asteroid9]

Denk dat je de partij die hem komt verwijderen best kan overtuigen om hem alleen vanaf de buitengevel te verwijderen, die 5 meter pal onder het huis krijgen ze vaak niet eens er uit zonder een hoop gedoe

[marcop23]

En als ze hem er écht uit willen hebben, tape je een nieuwe mantelbuis met gelijke diameter aan de oude. Als zij hun gasbuis er uit trekken, trek je hopelijk de nieuwe de grond in. Hopelijk

Maar ik vermoed dat ze het idd prima vinden om te laten zitten: het is immers gasloos en daarmee veilig. Ik zou wel even kijken wat de diameter van de gasbuis is: als dat 25 mm is, krijg je er maar één 5G2,5 kabel door.

[Rimco]

Juerd schreef op maandag 16 februari 2026 @ 22:32:
@juwlez Kort die bruine draad even in. Zo veel bloot koper is bijna vragen om kortsluiting als je het weer in het doosje propt.

Nou mis ik echt wel de quote waar deze reactie vandaan komt Ik heb 4 pagina's bekeken zonder een "juwlez" te vinden

Waarschijnlijk reactie geschreven ten tijde van de verplaatsing. Bericht verplaatst naar de rest

[ Voor 12% gewijzigd door Septillion op 17-02-2026 13:12 ]

[Annuk]

Rimco schreef op dinsdag 17 februari 2026 @ 10:32:
[...]


Nou mis ik echt wel de quote waar deze reactie vandaan komt Ik heb 4 pagina's bekeken zonder een "juwlez" te vinden

De post van @juwlez is verplaatst door @Septillion naar een ander topic vandaar
juwlez in "Het grote smart-module (aansluiten) topic"

Waarschijnlijk reactie geschreven ten tijde van de verplaatsing. Bericht verplaatst naar de rest

[ Voor 11% gewijzigd door Septillion op 17-02-2026 13:12 ]

[Rimco]

marcop23 schreef op dinsdag 17 februari 2026 @ 10:26:
En als ze hem er écht uit willen hebben, tape je een nieuwe mantelbuis met gelijke diameter aan de oude. Als zij hun gasbuis er uit trekken, trek je hopelijk de nieuwe de grond in. Hopelijk

Maar ik vermoed dat ze het idd prima vinden om te laten zitten: het is immers gasloos en daarmee veilig. Ik zou wel even kijken wat de diameter van de gasbuis is: als dat 25 mm is, krijg je er maar één 5G2,5 kabel door.

1 aannemer vond het wel prima, bij een ander huis moest en zou het er uit. Het (valide) argument was dat bij een eventueel gaslek op de hoofdleiding het risico bestond dat het gas de weg van de minste weerstand zou zoeken, door de oude buis naar het huis. Grappig genoeg bleek een paar maanden later die hoofdleiding inderdaad niet goed afgedopt en kwam er gas uit de grond. Mocht er iemand weer gaan graven

Je wilt dus eigenlijk minimaal een paar meter er uit hebben en dan is het vaak makkelijker voor ze om het geheel er uit te trekken.

[Erwin_83]

De invoerbuis/gele mantelbuis hoort bij het huis. Bij verwijdering gasaansluiting halen ze alleen de gasleiding (en meter) weg. Heb je hele oude bouw dan heb je kans dat er geen mantelbuis is.

[True]

Erwin_83 schreef op dinsdag 17 februari 2026 @ 10:38:
De invoerbuis/gele mantelbuis hoort bij het huis. Bij verwijdering gasaansluiting halen ze alleen de gasleiding (en meter) weg. Heb je hele oude bouw dan heb je kans dat er geen mantelbuis is.

Heb je hier een bron van? Want dan overweeg ik die mantelbuis ook te gaan misbruiken namelijk.

[Erwin_83]

True schreef op dinsdag 17 februari 2026 @ 10:42:
[...]


Heb je hier een bron van? Want dan overweeg ik die mantelbuis ook te gaan misbruiken namelijk.

Heb geen bron paraat, is ervaring uit de nieuwbouw.

[Annuk]

Erwin_83 schreef op dinsdag 17 februari 2026 @ 10:38:
De invoerbuis/gele mantelbuis hoort bij het huis. Bij verwijdering gasaansluiting halen ze alleen de gasleiding (en meter) weg. Heb je hele oude bouw dan heb je kans dat er geen mantelbuis is.

@True
Dit geldt dus inderdaad alleen als je zoals tegenwoordig bij nieuwbouw de standaard komo-vloerplaat + bijbehorende mantelbuizen hebt.
Heb je een oude situatie zonder mantelbuizen etc. dan hoort de oude gasleiding verwijderd te worden.
Ene keer kunnen ze die zo verwijderen, andere keer wordt er een splijter (of hoe zo'n ding heet) doorgetrokken en trekt de buis zoveel mogelijk mee en aan stukken.
Wat dan blijft zitten vult zichzelf dan heel snel aan met zand/grond.

[sjorsjuhmaniac]

onetime schreef op zondag 15 februari 2026 @ 23:54:
@sjorsjuhmaniac De vloer van de meterkast, en dan de vloer ondergraven, dat bedoelde ik.

zou theoretisch kunnen inderdaad. Ik snap alleen niet goed hoe ik dan zo'n 4-5m ver moet komen?

Xander schreef op maandag 16 februari 2026 @ 00:05:
[...]

Heb je een plattegrond van de woning?

Bij mijn ouders zit de meterkast ook in het midden van de woning, maar daar achter zit de (hoek)keuken. De laatste keer dat ik daar extra leidingen moest leggen heb ik kort boven de vloer door de achterwand van de meterkast geboord, de leidingen achter de plint onder de keuken door de hoek om gelegd en daar weer door de muur naar de garage...

Misschien is er toevallig zoiets mogelijk, of kun je iets doen met een plintgoot, of een stukje verlaagd plafond in een hal of toilet, of...

Ik heb het even uitgetekend, vandaar de later reactie. Ik heb met de 5m iets overdreven zie ik. Kortste kant is 3m naar de voorgevel. 4m naar zijgevel/voordeur.



Overall verlaagd plafond dus dat is idd een optie. moet wel het plafond open. En als ik dan bij de gevel ben komt de vraag alsnog hoe naar buiten. Door de gevel naar buiten vind ik ook zowat. Neem ook al veel maatregelen om de airco piping uit het zicht te hebben.

John245 schreef op maandag 16 februari 2026 @ 16:47:
[...]

Gestuurde boring?

Thx, ik ga daar eens op zoeken. Ben benieuwd hoe 'kort' hun radius kan zijn.

Schway schreef op maandag 16 februari 2026 @ 17:15:
[...]

Plafond of via de wand. Ik verwacht niet dat er geen wanden naar de meterkast gaan.
Mocht je meterkast toch een eiland zijn, dan via het plafond.
Als ik naar mijn eigen woning kijk en ik wil van mijn meterkast voor elektra 10 meter de andere kant op naar buiten brengen, dan zal ik het door het plafond moeten doen, of via de voorzet wand.
Net waar ik meer zin in heb om open te trekken/repareren.

Ook ik kan niets meer via de vloer doen vanwege de vloerverwarming en de isolatie en gewapend beton.

Ik las net ook de vorige tweaker over het plafond. had ik niet aan gedacht, moet dan alleen nog wel ergens naarbuiten.

ericplan schreef op maandag 16 februari 2026 @ 17:42:
@sjorsjuhmaniac Maak eens een dwarsdoorsnede van het traject. Dat je geen kruipruimte hebt hoeft nog niet te betekenen dat je door grond moet boren. Vaak is er vrije ruimte tussen vloer en grond. En als je niet door klei hoeft is een tuinslang op een metalen buis ook nog een optie, tenminste als je niet door muren moet.

Zie doorsnede fundering. Fundatie staat ook op palen, dus kan ook nog eens pech hebben precies bij een paal uit te komen
Er is geen ruimte tussen vloer en zand. Vloer ligt direct op zand, dit is bevestigd tijdens een verbouwing.

habbekrats schreef op maandag 16 februari 2026 @ 17:59:
[...]

De TS kan beter eerst even controleren hoe de fundering gemaakt is. Mocht je een betonplaatfundering hebben dan zou ik daar niet zomaar even met een tuinslang onderdoor gaan spuiten. Een plaat fundering ligt op verdichte zandgrond en blijf je liever af. Bij mij in de wijk staan ook meeste door Duitsers gebouwde goedkope huizen een middel om te besparen is een plaatfundering.

Woning is uit de jaren 60, geen betonplaatfundering maar gewoon een paar cm gestort, direct op zand.

Zwartoog schreef op dinsdag 17 februari 2026 @ 09:06:
[...]

Van het gas af gaan, en de oude gasleiding gebruiken als mantelbuis / trekdraad

op zicht niet eens zo'n gek idee. Hier wel vaak spanningsloos de laatste 2 jaar dus stiekem wel blij met gas. Maar stof tot nadenken.

[leeri003]

Ik heb nieuwbouw van 2024, geen gas maar de mantelbuis kleur geel zat standaard in de meterkast en was dus een mooie weg naar buiten voor de laadpaal. Daarnaast een mantelbuis 75mm naar de tuin laten leggen dat is altijd handig.

[onetime]

sjorsjuhmaniac schreef op dinsdag 17 februari 2026 @ 20:54:
[...] zou theoretisch kunnen inderdaad. Ik snap alleen niet goed hoe ik dan zo'n 4-5m ver moet komen?
[...]

Dan heb je een grotere ruimte om de boring van buiten op te vangen, als je al niet vanuit dat gat naar buiten kunt boren.

[Annuk]

@sjorsjuhmaniac een andere optie is een zuigauto laten komen, denk ook direct de veiligste optie als ik kijk naar raketten en gestuurde boringen.
M.n. omdat er niet bekend is hoe en wat een waar er precies onder je huis ligt aan bekabeling etc. van de netbeheerders.
En als je dit doet direct zorgen dat je meerdere stukken mantelbuis klaar hebt liggen om mee terug te laten nemen voor de toekomst

Mijn ervaringen met raketten en gestuurde boring is dat je aan beide kanten tenminste een gat van 1mx1m moet hebben, maar kan ook liggen aan de formaten die wij hanteren.

[ Voor 17% gewijzigd door Annuk op 18-02-2026 07:32 ]

[Caayn]

Waarom zijn losse 4mm massieve aders zo lastig te vinden?

2.5mm en 6mm zijn overal los te krijgen maar massieve 4mm aders kan ik enkel vinden wanneer je ze koopt in de vorm van een grijze kabel. Daar komt gelijk een nadeel van de ABB Flexline naar boven, de aansluiting aan de bovenzijde is enkel geschikt voor max 4mm massief of max 2.5mm soepel met adereindhuls. Zou je achter een ABB Flexline automaat een kwh meter willen plaatsen dan kan dat dus enkel met 2.5mm aders of je moet grijze kabels gaan strippen.

offtopic:
Voor achter een 16A automaat is 2.5mm ook voldoende, maar toch

[ Voor 8% gewijzigd door Caayn op 18-02-2026 08:31 ]

[Septillion]

@Caayn Als je toch al met 2,5qmm verder gaat zie ik ook niet zo meerwaarde in dikker. Ik zou wel meerwaarde zien in soepel draad (H07V2-K).

[dragonhaertt]

Caayn schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 08:30:
Waarom zijn losse 4mm massieve aders zo lastig te vinden?

2.5mm en 6mm zijn overal los te krijgen maar massieve 4mm aders kan ik enkel vinden wanneer je ze koopt in de vorm van een grijze kabel. Daar komt gelijk een nadeel van de ABB Flexline naar boven, de aansluiting aan de bovenzijde is enkel geschikt voor max 4mm massief of max 2.5mm soepel met adereindhuls. Zou je achter een ABB Flexline automaat een kwh meter willen plaatsen dan kan dat dus enkel met 2.5mm aders of je moet grijze kabels gaan strippen.

offtopic:
Voor achter een 16A automaat is 2.5mm ook voldoende, maar toch

4mm2 is natuurlijk 2x zo duur, 2x zo zwaar en een stuk lastiger te trekken.
Elektramat verkoopt het overigens wel gewoon, per rol: https://www.elektramat.nl...per-rol-100-meter-d08372/

In je groepenkast gebruikt men overigens normaal gesproken flexibele draad. Als je daar een adereindhuls op krimpt kan dat ook prima in een flexline automaat. Zo te zien gekrimpt ook maar tot 2.5mm2 trouwens.

Als je maar een klein stukje hoeft, dan zou ik inderdaad gewoon een 4mm2 xmvk/ymvk kabel afstrippen en de losse aders gebruiken. Ik neem aan dat je daar sowieso wat stukjes van over hebt als je 4mm2 gaat gebruiken ná de kwh meter.
Als je 2.5mm2 gaat gebruiken erna, dan zou ik zelf flexibele 2.5mm2 met adereindhulzen gebruiken tussen de automaat en kwh meter.

[henkNL]

SniperGuy schreef op maandag 16 februari 2026 @ 17:11:
Weet iemand of er grafieken met historische date zijn van de netspanning en/of het hoogspanningsnet?

Ik heb een moment gehad waarbij kortstondig de netspanning (gemeten op de KWH meter) van alle drie de fases ver onder de 200V ging.
Zo kort dat homewizard het bijvoorbeeld niet registreerde, maar Domoticz wel (die laatste polled iedere seconde).
Op dat moment waren we wel issues met het OV door een schakelfout bij Tennet, maar ik vraag me af of dat ook gevolgen had voor huisaansluitingen 30km verderop.

Ik weet niet of dat ergens terug is te vinden, maar doel je op 9 februari?

Ik woon zo'n 30 km bij het Tennet station in Wateringen/Rijswijk vandaan en had toen 's ochtends een flinke dip alle 3 de fasen, tot 165 volt voor ongeveer 10 seconden.

Home Assistant had het netjes weggeschreven:

[jacovn]

Caayn schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 08:30:
Waarom zijn losse 4mm massieve aders zo lastig te vinden?

2.5mm en 6mm zijn overal los te krijgen maar massieve 4mm aders kan ik enkel vinden wanneer je ze koopt in de vorm van een grijze kabel. Daar komt gelijk een nadeel van de ABB Flexline naar boven, de aansluiting aan de bovenzijde is enkel geschikt voor max 4mm massief of max 2.5mm soepel met adereindhuls. Zou je achter een ABB Flexline automaat een kwh meter willen plaatsen dan kan dat dus enkel met 2.5mm aders of je moet grijze kabels gaan strippen.

offtopic:
Voor achter een 16A automaat is 2.5mm ook voldoende, maar toch

Zelfs Praxis heeft het ook, wel €2,20 per meter. (Bruin, blauw en aarde)

Nu hoef ik maar 20 cm van hoofd schakelaar naar busbar (3x gacia jx2-9-4), en dan ook nog een 2x keer 20 cm van busbar naar de zij kasten naast de midden kast voor nog een keer 1 en 2 gacia jx2-9-4

Ik wil denk ik 10mm2 van hoofd schakelaar naar busbar. Dat is per meter €4,71 en bij 4 mm2 €1,79 (mdh elektroshop) in zwart, bruin, blauw en aarde.
De busbar kamrail is 16mm2, maar dat is al meer dan 7€ per meter voor VD draad. Wellicht maar wel 16mm2 doen, gewoon omdat het kan

[ Voor 24% gewijzigd door jacovn op 18-02-2026 21:35 ]

[blb4]

Vraagje. Volgende week wordt dan toch mijn huidige ferrarismeter vervangen door een "slimme" meter. Nu heb ik op dit moment 2 hoofdschakelaars in serie, de draaischakelaar boven de meter en de (rode) HS helemaal rechts-onderin.

Ik wil graag dat de nieuwe meter direct op die (rode) HS wordt aangesloten zodat ik de kast links-bovenin op termijn kan vervangen door een 220x330 mm kast met 2 rijen op extra ruimte te creëren.

Kan ik dit gewoon vragen aan de (Stedin) monteur en zal dat zonder problemen uitgevoerd worden?

[ Voor 44% gewijzigd door blb4 op 18-02-2026 21:48 ]

[True]

blb4 schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:40:
Vraagje. Volgende week wordt dan toch mijn huidige ferrarismeter vervangen door een "slimme" meter. Nu heb ik op dit moment 2 hoofdschakelaars in serie, de draaischakelaar boven de meter en de (rode) HS helemaal rechts-onderin.
[Afbeelding]
Ik wil graag dat de nieuwe meter direct op die (rode) HS wordt aangesloten zodat ik de kast links-bovenin op termijn kan vervangen door een 220x330 mm kast met 2 rijen op extra ruimte te creëren.

Kan ik dit gewoon vragen aan de (Stedin) monteur en zal dat zonder problemen uitgevoerd worden?

Als je de Stedinmonteur een loep geeft is het wellicht een optie. Als je meer zekerheid wilt zal je een betere foto moeten posten.

[Juerd]

blb4 schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:40:
Vraagje. Volgende week wordt dan toch mijn huidige ferrarismeter vervangen door een "slimme" meter. Nu heb ik op dit moment 2 hoofdschakelaars in serie, de draaischakelaar boven de meter en de (rode) HS helemaal rechts-onderin.
[Afbeelding]
Ik wil graag dat de nieuwe meter direct op die (rode) HS wordt aangesloten zodat ik de kast links-bovenin op termijn kan vervangen door een 220x330 mm kast met 2 rijen op extra ruimte te creëren.

Kan ik dit gewoon vragen aan de (Stedin) monteur en zal dat zonder problemen uitgevoerd worden?

Die rode hoofdschakelaar zit helemaal op de verkeerde plaats. Dan zouden de draden eerst een wereldreis door 3 kasten moeten maken. Ik vermoed dat ze dat niet gaan doen.

[evol]

Tijdens de bouw zijn er hier als optie 2 grondkabels klaargelegd.
Beiden 4x2,5mm2, elk een eigen groep, middels een Hager ADA916G welke 1 fase is.
Hoe weet ik nu welke de fase is buiten? Is dat een kwestie van trial en error? Of is er een norm hoe dit hoort te zijn aangelegd?

[blb4]

True schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:42:
[...]


Als je de Stedinmonteur een loep geeft is het wellicht een optie. Als je meer zekerheid wilt zal je een betere foto moeten posten.

Sorry, was wel een heel klein plaatje. Vervangen door betere kwaliteit foto.

[blb4]

Juerd schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:44:
[...]


Die rode hoofdschakelaar zit helemaal op de verkeerde plaats. Dan zouden de draden eerst een wereldreis door 3 kasten moeten maken. Ik vermoed dat ze dat niet gaan doen.

Vanuit 't meterbord kunnen ze toch direct naar die rechterkast?

[devriesjande]

@blb4
Dat gaat de Stedin monteur zeker niet doen. Uit eigen ervaring weet ik dat de monteur op maat gemaakte bedrading bij zich heeft.

[devriesjande]

evol schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:46:
Tijdens de bouw zijn er hier als optie 2 grondkabels klaargelegd.
Beiden 4x2,5mm2, elk een eigen groep, middels een Hager ADA916G welke 1 fase is.
Hoe weet ik nu welke de fase is buiten? Is dat een kwestie van trial en error? Of is er een norm hoe dit hoort te zijn aangelegd?

In de groepenkast kijken welke ader is aangesloten?

[evol]

devriesjande schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:56:
[...]

In de groepenkast kijken welke ader is aangesloten?

Ja, daar dacht ik idd ook nog aan na mijn post. Maar zou nog makkelijker zijn om die niet open te hoeven schroeven

[Annuk]

blb4 schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:40:
Vraagje. Volgende week wordt dan toch mijn huidige ferrarismeter vervangen door een "slimme" meter. Nu heb ik op dit moment 2 hoofdschakelaars in serie, de draaischakelaar boven de meter en de (rode) HS helemaal rechts-onderin.
[Afbeelding]
Ik wil graag dat de nieuwe meter direct op die (rode) HS wordt aangesloten zodat ik de kast links-bovenin op termijn kan vervangen door een 220x330 mm kast met 2 rijen op extra ruimte te creëren.

Kan ik dit gewoon vragen aan de (Stedin) monteur en zal dat zonder problemen uitgevoerd worden?

De op termijn vervangen wordt dus volgende week.
Heb je een tijdslot gekregen?
Dan van te voren zorgen dat je de bovenste kast geheel gedemonteerd hebt en dat alleen de onderste kast met de hs nog aan de inkomende draden zit (evt alle schroeven van de kast al los halen op 1 na).
Dan de Stedin monteur even koffie aanbieden en ondertussen even een nieuwe 22x33 kast met hoofdschakelaar ophangen zodat hij daarin/op weer kan aansluiten.
En dan kan je als de monteur weg is zelf de rest weer doen.

Want wat @devriesjande al zegt, meestal standaard bedrading of de bestaande bedrading wordt hergebruikt, het is alleen meter uitwisseling.

[blb4]

devriesjande schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:51:
@blb4
Dat gaat de Stedin monteur zeker niet doen. Uit eigen ervaring weet ik dat de monteur op maat gemaakte bedrading bij zich heeft.

Dank voor je antwoord, @Juerd ook. Blijkbaar zijn die monteurs niet de meest flexibele... Goed om te weten, ik ga denk ik maar ff met Stedin bellen.

[Annuk]

evol schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:46:
Tijdens de bouw zijn er hier als optie 2 grondkabels klaargelegd.
Beiden 4x2,5mm2, elk een eigen groep, middels een Hager ADA916G welke 1 fase is.
Hoe weet ik nu welke de fase is buiten? Is dat een kwestie van trial en error? Of is er een norm hoe dit hoort te zijn aangelegd?

Of de groepenkast los draaien en even kijken of met een duspol (tweepolige tester) gaan meten tussen alle draden (ga ervan uit dat de draden wel afgedopt zijn).

[Annuk]

blb4 schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:50:
[...]

Vanuit 't meterbord kunnen ze toch direct naar die rechterkast?

Mag tegenwoordig niet meer.

[Xander]

blb4 schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:50:
[...]

Vanuit 't meterbord kunnen ze toch direct naar die rechterkast?

devriesjande schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:51:
@blb4
Dat gaat de Stedin monteur zeker niet doen. Uit eigen ervaring weet ik dat de monteur op maat gemaakte bedrading bij zich heeft.

Je gaat er vanuit dat de monteur überhaupt bedrading vervangt... Als dat niet nodig is gok ik dat deze alleen de meter 1 op 1 uitwisselt.

Als het al een Stedin monteur is en niet een monteur van een onderaannemer die slechts 1 truckje heeft geleerd...

@blb4 Je maakt denk ik meer kans dat je zelf even de gelegenheid krijgt om dat 11x22 kastje met hoofdschakelaar uit te wisselen voor een nieuwe, als de boel toch spanningsloos is. Een kop koffie en een worstenbroodje helpen wellicht. Maar nee dit is geen garantie...

[Annuk]

blb4 schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 22:07:
[...]

Dank voor je antwoord, @Juerd ook. Blijkbaar zijn die monteurs niet de meest flexibele... Goed om te weten, ik ga denk ik maar ff met Stedin bellen.

De wet en regelgeving is minder flexibel dan de meeste monteurs hoor.
Met Stedin bellen kan wel nut hebben, want zo te zien heb je nog een stalen aansluitkast, die hebben ze liever niet meer, mogelijk zelfs nog met asbest pakkingen erin.
Dus het kan zelfs best dat de monteur eerst weer weg gaat ivm bovenstaande omdat er dan niets uitgevoerd mag worden.

Oftewel mogelijk Stedin ff bellen en fotos sturen hierover. Dan heb je misschien nog een kans dat je direct nieuwe kast krijgt met automaten.

---

Edit:
@blb4
En als je pech hebt laten ze je je kasten rechts (iig de onderste) naast het meterbord en aansluitkast ook direct weg halen ivm dat het in de weg hangt voor nieuwe plaatsing van een nieuw meterbord met aansluitkast

[ Voor 13% gewijzigd door Annuk op 18-02-2026 22:26 ]

[Cardinal]

Ik wil tbv een thuis accu kabel gaan trekken naar mijn schuur. Ik twijfel over de kabel en de aanpak.

1. Klopt het dat een YMVK 3 aderig en een YMVK-as 2 aderig hetzelfde aantal aders is, gezien de "as" apart in de buitenmantel loopt?
2. Klopt het dat "as" er alleen ervoor is dat je er niet doorheen hakt met een schop oid? en als je het wel doet door de aarde de stop eruit klapt voordat je de aders raakt?

Om bij de schuur te komen moet ik de tuin openbreken en mogelijk in de toekomst nog meer kabels trekken. Ik zat eraan te denken om een regenpijp oid. te leggen onder de grond, zodat ik later makkelijk nog meer kabels erdoorheen kan proppen. Alleen een regenpijp is nogal een groot diameter.

• bestaat er kleiner diameter pijp? waar 2 a 3 kabels doorheen kunnen?
• op basis van dat ik een pijp end-to-end ga gebruiken heeft "ymvk-as" zin?

[blb4]

Annuk schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 22:21:
[...]


De wet en regelgeving is minder flexibel dan de meeste monteurs hoor.
Met Stedin bellen kan wel nut hebben, want zo te zien heb je nog een stalen aansluitkast, die hebben ze liever niet meer, mogelijk zelfs nog met asbest pakkingen erin.
Dus het kan zelfs best dat de monteur eerst weer weg gaat ivm bovenstaande omdat er dan niets uitgevoerd mag worden.

Oftewel mogelijk Stedin ff bellen en fotos sturen hierover. Dan heb je misschien nog een kans dat je direct nieuwe kast krijgt met automaten.

Goeie, dat zou idd niet verkeerd zijn! Meterbord kan dan denk ik ook nog wat lager geplaatst waardoor er 220 x 440 ruimte zou ontstaan boven het meterbord.

[blb4]

Annuk schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 22:06:
[...]


De op termijn vervangen wordt dus volgende week.
Heb je een tijdslot gekregen?
Dan van te voren zorgen dat je de bovenste kast geheel gedemonteerd hebt en dat alleen de onderste kast met de hs nog aan de inkomende draden zit (evt alle schroeven van de kast al los halen op 1 na).
Dan de Stedin monteur even koffie aanbieden en ondertussen even een nieuwe 22x33 kast met hoofdschakelaar ophangen zodat hij daarin/op weer kan aansluiten.
En dan kan je als de monteur weg is zelf de rest weer doen.

Want wat @devriesjande al zegt, meestal standaard bedrading of de bestaande bedrading wordt hergebruikt, het is alleen meter uitwisseling.

Ik heb idd een tijdslot, donderdag tussen 10:00u en 12:00u. Maar 't klinkt alsof ik idd ff moet gaan bellen en, afhankelijk van de antwoord, ook maar ff moet gaan uitstellen.

[blb4]

Annuk schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 22:21:
[...]

Edit:
@blb4
En als je pech hebt laten ze je je kasten rechts (iig de onderste) naast het meterbord en aansluitkast ook direct weg halen ivm dat het in de weg hangt voor nieuwe plaatsing van een nieuw meterbord met aansluitkast

Dat zou helemaal lekker zijn

[Annuk]

blb4 schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 22:33:
[...]

Goeie, dat zou idd niet verkeerd zijn! Meterbord kan dan denk ik ook nog wat lager geplaatst waardoor er 220 x 440 ruimte zou ontstaan boven het meterbord.

Gaan ze niet doen, bovenkant meterbord op 1,6m en ze gaan niet snel afwijken daarvan.
Laten zakken dus al helemaal niet snel als die op 1,6m of er al onder zit.
En acht de kans groter dat je je Medusa kast weg moet halen.

[blb4]

Annuk schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 22:49:
[...]

Gaan ze niet doen, bovenkant meterbord op 1,6m en ze gaan niet snel afwijken daarvan.
Laten zakken dus al helemaal niet snel als die op 1,6m of er al onder zit.
En acht de kans groter dat je je Medusa kast weg moet halen.

Dat wordt dus idd maar even bellen. 't is een huis uit 1951, er is hier natuurlijk helemaal niets wat maar in de verste verte op een standaard meterkast lijkt. Alles zit in een kelderkast en die 1,6 m hoogte kunnen ze zelf kiezen door op de juiste trede van het keldertrapje (met 90 graden draai) te gaan staan.

[Annuk]

Cardinal schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 22:31:
Ik wil tbv een thuis accu kabel gaan trekken naar mijn schuur. Ik twijfel over de kabel en de aanpak.
[list=1]
• Klopt het dat een YMVK 3 aderig en een YMVK-as 2 aderig hetzelfde aantal aders is, gezien de "as" apart in de buitenmantel loopt?

Klopt, bij de "-as" versie zit er een aardscherm tussen de buiten en binnenmantel met tussen het aardscherm en de binnenmantel nog een litze, die sluit je daadwerkelijk aan op je aardrail.

• Klopt het dat "as" er alleen ervoor is dat je er niet doorheen hakt met een schop oid? en als je het wel doet door de aarde de stop eruit klapt voordat je de aders raakt?
[/list]

De as zorgt ervoor dat zodra er er met een schep in komt je altijd eerst de aarding raakt en daar verbinding mee hebt voordat je een andere fase oid raakt.

Om bij de schuur te komen moet ik de tuin openbreken en mogelijk in de toekomst nog meer kabels trekken. Ik zat eraan te denken om een regenpijp oid. te leggen onder de grond, zodat ik later makkelijk nog meer kabels erdoorheen kan proppen. Alleen een regenpijp is nogal een groot diameter.

• bestaat er kleiner diameter pijp? waar 2 a 3 kabels doorheen kunnen?
• op basis van dat ik een pijp end-to-end ga gebruiken heeft "ymvk-as" zin?

Er zijn meerdere mogelijkheden, zoek even op mantelbuis (is een rode ribbelbuis) en verkrijgbaar in verschillende diameters.

[Annuk]

blb4 schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 23:05:
[...]

Dat wordt dus idd maar even bellen. 't is een huis uit 1951, er is hier natuurlijk helemaal niets wat maar in de verste verte op een standaard meterkast lijkt. Alles zit in een kelderkast en die 1,6 m hoogte kunnen ze zelf kiezen door op de juiste trede van het keldertrapje (met 90 graden draai) te gaan staan.

Met een beetje pech voor jou rekenen ze vanaf de bg-vloer hoogte.
Maar iedere situatie is anders en dat laat ik altijd mooi bepalen door de uitvoerder van wie de klus is... Anders ben ik/wij de gebeten hond. Maar ga er niet vanuit dat ze gaan laten zakken of hooguit minimaal in het beste geval.

[Juerd]

evol schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:46:
Tijdens de bouw zijn er hier als optie 2 grondkabels klaargelegd.
Beiden 4x2,5mm2, elk een eigen groep, middels een Hager ADA916G welke 1 fase is.
Hoe weet ik nu welke de fase is buiten? Is dat een kwestie van trial en error? Of is er een norm hoe dit hoort te zijn aangelegd?

Als je niet de apparatuur (en kennis) hebt om spanning aan te tonen, dan kun je dus ook geen spanningsloosheid aantonen en dus niet veilig werken. Het is tijd om een duspol te kopen (en te leren hoe je daar mee werkt)!

Meten is weten

[ Voor 4% gewijzigd door Juerd op 18-02-2026 23:45 ]

[SniperGuy]

henkNL schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 20:21:
[...]

Ik weet niet of dat ergens terug is te vinden, maar doel je op 9 februari?

Ik woon zo'n 30 km bij het Tennet station in Wateringen/Rijswijk vandaan en had toen 's ochtends een flinke dip alle 3 de fasen, tot 165 volt voor ongeveer 10 seconden.

Home Assistant had het netjes weggeschreven:

[Afbeelding]

Precies dat incident! Thnx! Ik was blijkbaar dus niet de enige. ik heb hier 180V voorbij zien komen in de alerting, maar voor hoelang dat was

[RemmyB83]

SniperGuy schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 23:55:
[...]


Precies dat incident! Thnx! Ik was blijkbaar dus niet de enige. ik heb hier 180V voorbij zien komen in de alerting, maar voor hoelang dat was

Ik heb hem hier ook gemeten op een afstand van rond de 10km hemelsbreed, op 164V.

[Zwartoog]

blb4 schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 21:40:
Vraagje. Volgende week wordt dan toch mijn huidige ferrarismeter vervangen door een "slimme" meter. Nu heb ik op dit moment 2 hoofdschakelaars in serie, de draaischakelaar boven de meter en de (rode) HS helemaal rechts-onderin.
[Afbeelding]
Ik wil graag dat de nieuwe meter direct op die (rode) HS wordt aangesloten zodat ik de kast links-bovenin op termijn kan vervangen door een 220x330 mm kast met 2 rijen op extra ruimte te creëren.

Kan ik dit gewoon vragen aan de (Stedin) monteur en zal dat zonder problemen uitgevoerd worden?

Met oog op wat er al gezegd is, wat ik zou doen is een HS in de bovenste kast plaatsen, en zelf zorgen voor goede bedrading die al op de HS is aangesloten, Dus 10 mm² (denk ik?) die lang genoeg is om op de nieuwe meter aangesloten te worden. Dat maakt voor de monteur qua werk weinig uit. Kun je daarna op je gemak de oude HS weghalen en kasten vervangen. Geen garantie, wel hoge slagingskans.

[smartiedesnicke]

Ik wil een kabel voorzien voor toekomstige wallbox. Ik heb monofase, maar ik heb begrepen dat je best een 5g kabel voorziet toekomst gericht. Ik zou een xvb 5g10 willen leggen (is bijna 30meter, moet van kelder naar zolder en zo terug naar beneden).
In de zolder moet ik dan een 3 tal meter via onderdak naar gelijkvloers, daar ligt de xvb dan tussen glaswol. Mag dit? Wordt dit niet te warm? Een wachtbuis was ideaal maar ik denk voor een 5g10 dat ik daar geen ruimte voor heb.

[onetime]

@smartiedesnicke Waarom eerst naar zolder en dan weer terug naar beneden? Waarom geen 2 kabels die ergens anders bij elkaar komen? ("T-splitsing")
Die 10mm² is mooi, lage verliezen, (je hebt 1/4 van de weerstand en dus 1/16 verlies ten opzichte van een 2,5 mm²) maar ik weet niet of dat laag genoeg is om in glasvezel isolatie te kunnen. Ik ga die thermische berekening niet voor je maken.

[smartiedesnicke]

onetime schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 13:04:
@smartiedesnicke Waarom eerst naar zolder en dan weer terug naar beneden? Waarom geen 2 kabels die ergens anders bij elkaar komen? ("T-splitsing")
Die 10mm² is mooi, lage verliezen, (je hebt 1/4 van de weerstand en dus 1/16 verlies ten opzichte van een 2,5 mm²) maar ik weet niet of dat laag genoeg is om in glasvezel isolatie te kunnen. Ik ga die thermische berekening niet voor je maken.

Je doet mij denken om een alternatieve piste te nemen. Ik dacht eerst dat de wallbox rechtstreeks ononderbroken naar de hoofdzekering moest, maar ik heb mijn hoofd zekering kast in de kelder staan en vandaar een 3g10 naar een andere zekeringkast in de garage. Als ik vandaar kan aftakken (met 32A zekering)moet ik maar een 5 tal meter doen. Internet kabel en p1 kabel moeten andere weg afleggen maar daar geraak ik wel.
Dit zou ook ok zijn?
Binnen paar weken komt iemand offerte maken

[-elw00d]

Ben een PV-verdeler aan het installeren en heb even een korte/simpele check-vraag.

Mag ik de B16 alamat dubbel bedraden door de dubbele adereindhuls in de normale kooi en 2,5 mm2 VD in de kamrail kooi te stoppen? De wcd's in de kast vind ik handig om te laten zitten en het houdt de rest mooi op z'n plek, dus vandaar. Zoals op de foto kreeg ik 'm bedraad geleverd, waarbij de nul in de kamrail aansl zit...
Of is het dan beter om 'm dubbel te bedraden in de hoofd kooi zelf? Of toch liever een aftakblokje? Ik doe het graag op de mooiste manier.

De datasheet van de ABB DS201 B16 zegt:

code:

Aansluitbare geleiderdoorsnede eendraads (vierkante millimeter)     1 - -
Aansluitbare geleiderdoorsnede meerdraads (vierkante millimeter)    0.75 - 16

[adjego]

-elw00d schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 14:29:
Ben een PV-verdeler aan het installeren en heb even een korte/simpele check-vraag.

Mag ik de B16 alamat dubbel bedraden door de dubbele adereindhuls in de normale kooi en 2,5 mm2 VD in de kamrail kooi te stoppen? De wcd's in de kast vind ik handig om te laten zitten en het houdt de rest mooi op z'n plek, dus vandaar. Zoals op de foto kreeg ik 'm bedraad geleverd, waarbij de nul in de kamrail aansl zit...
Of is het dan beter om 'm dubbel te bedraden in de hoofd kooi zelf? Of toch liever een aftakblokje? Ik doe het graag op de mooiste manier.

De datasheet van de ABB DS201 B16 zegt:

code:

Aansluitbare geleiderdoorsnede eendraads (vierkante millimeter)     1 - -
Aansluitbare geleiderdoorsnede meerdraads (vierkante millimeter)    0.75 - 16

[Afbeelding]

Waarom staat die lange pijl naar het aardblok? Ik snap niet helemaal je plan. Daarnaast is die automaat naast je hoofdschakelaar nu dus zonder aardlek. Weet niet wat daar de bedoeling mee is?

[Juerd]

-elw00d schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 14:29:
Ben een PV-verdeler aan het installeren en heb even een korte/simpele check-vraag.

Mag ik de B16 alamat dubbel bedraden door de dubbele adereindhuls in de normale kooi en 2,5 mm2 VD in de kamrail kooi te stoppen?

Ja. zo'n dubbele klem van ABB mag je beschouwen als twee verschillende klemmen, die elk een ander soort draadeinde mogen hebben.

[Afbeelding]

Lelijk, maar niet fout.

De linker automaat van de PV-verdeler is geen aardlekautomaat. Heb je in de hoofdverdeler een aardlekbeveiliging (bijv. 300 mA) voor de PV-groep, of is de Z_S zo laag dat je die niet hoeft te hebben?

[-elw00d]

adjego schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 14:33:
[...]


Waarom staat die lange pijl naar het aardblok? Ik snap niet helemaal je plan. Daarnaast is die automaat naast je hoofdschakelaar nu dus zonder aardlek. Weet niet wat daar de bedoeling mee is?

Het is wel handig om mijn zolder groep ook op de aarde aan te sluiten, vandaar die pijl.
Losse automaat >> kWh Meter >> werkschakelaar >> omvormer. Omvormer zelf heeft aardlek beveiliging en de groep in de meterkast beneden (hoofdverdeler) zit op een ALS (die naar deze HS gaat dus).

[-elw00d]

Juerd schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 14:39:
[...]


Ja. zo'n dubbele klem van ABB mag je beschouwen als twee verschillende klemmen, die elk een ander soort draadeinde mogen hebben.


[...]


Lelijk, maar niet fout.

De linker automaat van de PV-verdeler is geen aardlekautomaat. Heb je in de hoofdverdeler een aardlekbeveiliging (bijv. 300 mA) voor de PV-groep, of is de Z_S zo laag dat je die niet hoeft te hebben?

Vind ik ook lelijk inderdaad.
Exact, in de hoofdverdeler zit een aardlekbeveiliging. Dus dat zou hier dubbelop zijn.

Top wat betreft die dubbele klemmen. Maar hoe moet je die datasheet dan lezen?
De kamrail kooi mag 1 mm2 t/m ... hebben?
De hoofd kooi mag 0,75 t/m 16 mm2 hebben?

[adjego]

-elw00d schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 14:40:
[...]

Het is wel handig om mijn zolder groep ook op de aarde aan te sluiten, vandaar die pijl.
Losse automaat >> kWh Meter >> werkschakelaar >> omvormer. Omvormer zelf heeft aardlek beveiliging en de groep in de meterkast beneden zit op een ALS (die naar deze HS gaat dus).

Ik begreep gewoon niet wat je met de pijlen bedoelde, maar nu wel
Ik zou zelf altijd ook in de onderverdeler aardlekautomaten gebruiken maar ieder zijn ding.

[-elw00d]

adjego schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 14:49:
[...]


Ik begreep gewoon niet wat je met de pijlen bedoelde, maar nu wel
Ik zou zelf altijd ook in de onderverdeler aardlekautomaten gebruiken maar ieder zijn ding.

Ik heb in principe ook zoveel mogelijk aardlekbeveiliging, maar een PV installatie heeft altijd wel wat lekstroom. En met mijn huidige situatie met een ALS 30 mA in de hoofdverdeler werkt het zonder storing, dus dan houdt ik het zo en zet ik er niet onnodig nog een extra ALS tussen.

[onetime]

smartiedesnicke schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 14:17:
[...] Je doet mij denken om een alternatieve piste te nemen. Ik dacht eerst dat de wallbox rechtstreeks ononderbroken naar de hoofdzekering moest, maar ik heb mijn hoofd zekering kast in de kelder staan en vandaar een 3g10 naar een andere zekeringkast in de garage. Als ik vandaar kan aftakken (met 32A zekering)moet ik maar een 5 tal meter doen. Internet kabel en p1 kabel moeten andere weg afleggen maar daar geraak ik wel.
Dit zou ook ok zijn?
Binnen paar weken komt iemand offerte maken

Waarom zou dat niet mogen? Allen heb je dan maar 1fase, tenzij je die kabel vervangt.

[Annuk]

Zwartoog schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 10:02:
[...]

Met oog op wat er al gezegd is, wat ik zou doen is een HS in de bovenste kast plaatsen, en zelf zorgen voor goede bedrading die al op de HS is aangesloten, Dus 10 mm² (denk ik?) die lang genoeg is om op de nieuwe meter aangesloten te worden. Dat maakt voor de monteur qua werk weinig uit. Kun je daarna op je gemak de oude HS weghalen en kasten vervangen. Geen garantie, wel hoge slagingskans.

@blb4 Laat sws even weten wat Stedin zegt als je contact hebt opgenomen, ben wel erg benieuwd namelijk.

Wat betreft voorbereiding van bedrading:
55cm lang bij voorkeur
Liefst ook de fases aan de aansluitkant meter gelabeld met L1-L2-L3 (volgorde die je op je HS gebruikt) en die kant extra lange hulzen gebruiken.
Monteur kan ook zeggen komt niets van in want je tang etc is niet gecontroleerd & gekalibreerd.

[blb4]

blb4 schreef op woensdag 18 februari 2026 @ 23:05:
[...]

Dat wordt dus idd maar even bellen. 't is een huis uit 1951, er is hier natuurlijk helemaal niets wat maar in de verste verte op een standaard meterkast lijkt. Alles zit in een kelderkast en die 1,6 m hoogte kunnen ze zelf kiezen door op de juiste trede van het keldertrapje (met 90 graden draai) te gaan staan.

Update: vanmorgen gebeld, aangegeven dat ik 1) nog smeltveiligheden heb in een stalen kast en 2) dat ik de bekabeling van de meter naar een andere HS wil hebben.

Kreeg te horen dat 1) er op dit moment vanuit Stedin geen aanwijzing is om stalen kasten met smeltveiligheden te vervangen dus die blijft gewoon zitten als ik daar zelf geen opdracht toe geef en 2) de aansluiting naar de HS toe zal iets zijn dat de monteur ter plekke zal beoordelen.

Dat geeft dus weinig zekerheid. Ik denk dat ik maar ff een ontwerpje ga maken met een nieuwe 220 x 110 mm kast boven het meterbord met daarin een nieuwe HS.

[Annuk]

blb4 schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 17:21:
[...]

Update: vanmorgen gebeld, aangegeven dat ik 1) nog smeltveiligheden heb in een stalen kast en 2) dat ik de bekabeling van de meter naar een andere HS wil hebben.

Kreeg te horen dat 1) er op dit moment vanuit Stedin geen aanwijzing is om stalen kasten met smeltveiligheden te vervangen dus die blijft gewoon zitten als ik daar zelf geen opdracht toe geef en 2) de aansluiting naar de HS toe zal iets zijn dat de monteur ter plekke zal beoordelen.

Dat geeft dus weinig zekerheid. Ik denk dat ik maar ff een ontwerpje ga maken met een nieuwe 220 x 110 mm kast boven het meterbord met daarin een nieuwe HS.

Heb je even een goede foto van je aansluitkast (hoofdzekering kast)?
Kan namelijk ook nog asbest verdacht zijn.
Kan je evt zelf hier ook controleren en melden bij Stedin. Daar moeten ze sws iets mee.

Na een andere HS gaan ze denk ik niet snel doen (in de Medusa kast). Optie is inderdaad een 22x11 kastje met nieuwe HS (zou dat emat geval weg doen en een A-merk pakken).
Of wat ik al eerder zei een 22x33 kast voorbereiden en die groepen etc boven de huidige hs loskoppelen en alles al voorbereiden.

[blb4]

Annuk schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 17:36:
[...]


Heb je even een goede foto van je aansluitkast (hoofdzekering kast)?
Kan namelijk ook nog asbest verdacht zijn.
Kan je evt zelf hier ook controleren en melden bij Stedin. Daar moeten ze sws iets mee.

Na een andere HS gaan ze denk ik niet snel doen (in de Medusa kast). Optie is inderdaad een 22x11 kastje met nieuwe HS (zou dat emat geval weg doen en een A-merk pakken).
Of wat ik al eerder zei een 22x33 kast voorbereiden en die groepen etc boven de huidige hs loskoppelen en alles al voorbereiden.

Dank! Deze foto heb ik kunnen vinden, ben helaas niet thuis om een betere foto te maken:


Ik heb niet exact dit type op de link die je deelde gevonden.

[Annuk]

blb4 schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 20:59:
[...]


Dank! Deze foto heb ik kunnen vinden, ben helaas niet thuis om een betere foto te maken:
[Afbeelding]

Ik heb niet exact dit type op de link die je deelde gevonden.

Lijkt verdacht veel op deze kast:
https://www.bronnenboek.nl/asbestcomponent/e-932

Zou dus wederom contact opnemen met Stedin en deze fotos en evt link van het bronnenboek mee sturen.

[blb4]

Annuk schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 22:20:
[...]


Lijkt verdacht veel op deze kast:
https://www.bronnenboek.nl/asbestcomponent/e-932

Zou dus wederom contact opnemen met Stedin en deze fotos en evt link van het bronnenboek mee sturen.

Dank, ik ga, als ik weer thuis ben, nog wat duidelijkere foto's maken. Hij lijkt namelijk ook wel op:

https://www.bronnenboek.nl/asbestcomponent/e-612
of
https://www.bronnenboek.nl/asbestcomponent/e-298
en die zijn beide asbestvrij.

[ Voor 11% gewijzigd door blb4 op 19-02-2026 22:56 ]

[Annuk]

blb4 schreef op donderdag 19 februari 2026 @ 22:53:
[...]

Dank, ik ga, als ik weer thuis ben, nog wat duidelijkere foto's maken. Hij lijkt namelijk ook wel op:

https://www.bronnenboek.nl/asbestcomponent/e-612
of
https://www.bronnenboek.nl/asbestcomponent/e-298
en die zijn beide asbestvrij.

Klopt maar dat mag de monteur ter plaatse gaan bekijken dan

[The Executer]

Iemand nog aanvullingen op de eerder door @Annuk samengestelde winkelwagen voor mij of op basis van mijn huidige meterkast?

Linkje naar de winkelwagen: https://www.sandervunderi...09fdc70caa962f9dda83dc8db

Ten opzichte van mijn eigen winkelwagentje is er ipv een ALS met losse krachtgroep een aardlekautomaat ingekomen. Mooie 2-in-1 oplossing, neemt ook nog eens minder ruimte in dan een losse ALS en krachtgroep. De kam kan ik niet helemaal plaatsen. Verder moet er denk ik nog een setje spietjes bij om de kasten aan elkaar te monteren. Bij de lege kast worden stroken afdichtstrook meegeleverd dus die is compleet. In plaats van een inzetstuk onderzijde, kan ik hier ook gewoon een blindplaat in monteren neem ik aan? Deze wordt wel op de site benoemd, maar kan ik niet vinden. Verder misschien nog een kabelboom voor naar de andere kast voor het aansluiten van de krachtgroep?

Weet iemand trouwens hoe de buisinvoer zit bij zo'n Eaton kast? Ik heb nu 10 buizen naast elkaar die rechtstreeks de kast in gaan, kan dat bij deze Eaton ook?

[ Voor 6% gewijzigd door The Executer op 20-02-2026 10:24 ]

[True]

The Executer schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 10:22:
Iemand nog aanvullingen op de eerder door @Annuk samengestelde winkelwagen voor mij of op basis van mijn huidige meterkast?

Linkje naar de winkelwagen: https://www.sandervunderi...09fdc70caa962f9dda83dc8db

Ten opzichte van mijn eigen winkelwagentje is er ipv een ALS met losse krachtgroep een aardlekautomaat ingekomen. Mooie 2-in-1 oplossing, neemt ook nog eens minder ruimte in dan een losse ALS en krachtgroep. De kam kan ik niet helemaal plaatsen. Verder moet er denk ik nog een setje spietjes bij om de kasten aan elkaar te monteren. Bij de lege kast worden stroken afdichtstrook meegeleverd dus die is compleet. In plaats van een inzetstuk onderzijde, kan ik hier ook gewoon een blindplaat in monteren neem ik aan? Deze wordt wel op de site benoemd, maar kan ik niet vinden. Verder misschien nog een kabelboom voor naar de andere kast voor het aansluiten van de krachtgroep?

Weet iemand trouwens hoe de buisinvoer zit bij zo'n Eaton kast? Ik heb nu 10 buizen naast elkaar die rechtstreeks de kast in gaan, kan dat bij deze Eaton ook?

Persoonlijk vind ik de System55 kasten wat krap in gebruik, de ABB kasten vind ik echt een stuk prettiger werken doordat je wat meer hoogte gebruikt (en die ook iets groter is) wat fijn is voor de aard-rail waarna je de PE ook kwijt bent.
Als je ze toch gaat vervangen zou ik persoonlijk er twee ABB kasten neerhangen. ABB is ook over het algemeen iets goedkoper dan Eaton bij SV. Maar negeer dit vooral als je nu denkt, verdorie ik was er bijna. Er is niets mis met de System55 kasten het is puur persoonlijke voorkeur.

M.b.t. buisinvoer volgens mij passen er gewoon 10 naast elkaar, je kunt daar deze ook mooi voor gebruiken: https://www.sandervunderi...enkasten/eaton-toebehoren (bij de afbeeldingen zie je ook wat screenshots uit de handleiding van de System55 kast en zie je dat ze 10 buizen naast elkaar plaatsen - volgens mij kan het gewoon).

Dit: https://www.sandervunderi...uk-onderzijde-hj5940.html is in principe een blindplaat als je niets uitboort/ er uit tikt

[Annuk]

The Executer schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 10:22:
Iemand nog aanvullingen op de eerder door @Annuk samengestelde winkelwagen voor mij of op basis van mijn huidige meterkast?

Linkje naar de winkelwagen: https://www.sandervunderi...09fdc70caa962f9dda83dc8db

Ten opzichte van mijn eigen winkelwagentje is er ipv een ALS met losse krachtgroep een aardlekautomaat ingekomen. Mooie 2-in-1 oplossing, neemt ook nog eens minder ruimte in dan een losse ALS en krachtgroep.

Scheelt inderdaad 4 modules ruimte, maar is iets duurder.. Heb je trouwens evt. ook een duidelijkere overzichtsfoto met evt. maten erbij hoeveel ruimte je hebt?
Je zou evt. namelijk ook (als je nog verdere uitbreidingsplannen hebt en/of tussenmeters wilt plaatsen b.v.), ook kunnen kijken voor een dubbele Medusa kast, of evt een enkele Medusa, met voorkeur voor de dubbele.

Met de enkele heb je 12 modules minder ruimte dan de samenstelling die ik je voorstelde, met de dubbele heb je 24 modules extra ruimte t.o.v. de voorstelling die ik je maakte.

De kam kan ik niet helemaal plaatsen.

De kamrail is om de hoofdschakelaar (4 polig) rechtstreeks door te verbinden met de 2 aardlekautomaten 3P+N, dan ben je alleen bedrading nodig in principe naar je 1P+N aardlekschakelaars, maar dan moet je misschien wel even een beetje knutselen met je kast (extra randje eruit halen mogelijk) waar de kasten tegen elkaar aankomen om die kamrail goed passend te maken.

Verder moet er denk ik nog een setje spietjes bij om de kasten aan elkaar te monteren. Bij de lege kast worden stroken afdichtstrook meegeleverd dus die is compleet. In plaats van een inzetstuk onderzijde, kan ik hier ook gewoon een blindplaat in monteren neem ik aan? Deze wordt wel op de site benoemd, maar kan ik niet vinden. Verder misschien nog een kabelboom voor naar de andere kast voor het aansluiten van de krachtgroep?

Weet iemand trouwens hoe de buisinvoer zit bij zo'n Eaton kast? Ik heb nu 10 buizen naast elkaar die rechtstreeks de kast in gaan, kan dat bij deze Eaton ook?

Voor de blindplaat in de 2e kast kan je hier kijken, staan er meerdere soorten.
Als je de kamrail gebruikt voor de aardlekautomaten 3P+N ben je verder geen draadboom nodig meer.

[The Executer]

Annuk schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 10:44:
[...]

Scheelt inderdaad 4 modules ruimte, maar is iets duurder..

In dit geval geen probleem, staat ook nog eens veel netter vind ik.

Heb je trouwens evt. ook een duidelijkere overzichtsfoto met evt. maten erbij hoeveel ruimte je hebt?

Zeker!



Totale breedte meterkast: 72cm
Totale hoogte na meterdeel: 77cm

Je zou evt. namelijk ook (als je nog verdere uitbreidingsplannen hebt en/of tussenmeters wilt plaatsen b.v.), ook kunnen kijken voor een dubbele Medusa kast, of evt een enkele Medusa, met voorkeur voor de dubbele.

Met de enkele heb je 12 modules minder ruimte dan de samenstelling die ik je voorstelde, met de dubbele heb je 24 modules extra ruimte t.o.v. de voorstelling die ik je maakte.

Voor nu zijn er verder geen plannen voor uitbreiding oid. Elektrisch rijden wordt hem de komende 10 jaar niet (net een nieuwe auto gekocht afgelopen augustus, hoop dat die ook weer 10 jaar mee gaat). Uitbreiding PV voorlopig ook niet, liggen 410wp panelen op het dak met een 3kw omvormer maar die laatste was gratis.

[...]

De kamrail is om de hoofdschakelaar (4 polig) rechtstreeks door te verbinden met de 2 aardlekautomaten 3P+N, dan ben je alleen bedrading nodig in principe naar je 1P+N aardlekschakelaars, maar dan moet je misschien wel even een beetje knutselen met je kast (extra randje eruit halen mogelijk) waar de kasten tegen elkaar aankomen om die kamrail goed passend te maken.

Dat laatste wordt een gevalletje zien hoe het wordt als ik de spullen in huis heb denk ik.

[...]

Voor de blindplaat in de 2e kast kan je hier kijken, staan er meerdere soorten.

Ik zag ze ook, maar niet bij alle is duidelijk of ze in de kast te gebruiken zijn qua afmeting. De blindplaat waar o.a. @True naar linkte, als ik kijk naar de 3 plekken voor de wartels lijkt het mij een vrij kleine blindplaat, maar goed heb niet veel ervaring op gebied van meterkasten, alleen die van mijzelf .

Als je de kamrail gebruikt voor de aardlekautomaten 3P+N ben je verder geen draadboom nodig meer.

Check!

[True]

The Executer schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 11:13:
Ik zag ze ook, maar niet bij alle is duidelijk of ze in de kast te gebruiken zijn qua afmeting. De blindplaat waar o.a. @True naar linkte, als ik kijk naar de 3 plekken voor de wartels lijkt het mij een vrij kleine blindplaat, maar goed heb niet veel ervaring op gebied van meterkasten, alleen die van mijzelf .

Die past in de System55 kast. Lekker vage foto, maar geen zin om nog een keer naar beneden te lopen

Dit is dus de onderkant van een tweede kast.

[DjoeC]

The Executer schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 10:22:
Iemand nog aanvullingen op de eerder door @Annuk samengestelde winkelwagen voor mij of op basis van mijn huidige meterkast?

Ik ben een voorstander van een overspanningsbeveiliging na de hs.....

[Jan-tweak]

The Executer schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 11:13:
[...]

In dit geval geen probleem, staat ook nog eens veel netter vind ik.

[...]

Zeker!

[Afbeelding]

Totale breedte meterkast: 72cm
Totale hoogte na meterdeel: 77cm

[...]

Voor nu zijn er verder geen plannen voor uitbreiding oid. Elektrisch rijden wordt hem de komende 10 jaar niet (net een nieuwe auto gekocht afgelopen augustus, hoop dat die ook weer 10 jaar mee gaat). Uitbreiding PV voorlopig ook niet, liggen 410wp panelen op het dak met een 3kw omvormer maar die laatste was gratis.

[...]

Dat laatste wordt een gevalletje zien hoe het wordt als ik de spullen in huis heb denk ik.


[...]

Ik zag ze ook, maar niet bij alle is duidelijk of ze in de kast te gebruiken zijn qua afmeting. De blindplaat waar o.a. @True naar linkte, als ik kijk naar de 3 plekken voor de wartels lijkt het mij een vrij kleine blindplaat, maar goed heb niet veel ervaring op gebied van meterkasten, alleen die van mijzelf .

[...]

Check!

ik mis de verplichte PV sticker.

en ik kan helaas de types van je IA niet goed zien, maar ik verwacht dat je PV hier achter een gewone IA 16A zit en die mee doet met de 30mA aardlekschakelaar.
Afhankelijk van je merk en type PV omvormer voldoet dat mogelijk niet aan de eisen die aan een aardlek voor de omvormer gesteld worden (veelal zie je dat hier een 100mA of zelfs 300mA aardlek wordt gevraagd.
voor bv Solaregde heeft een PV omvormer minimaal 100mA nodig.
je loopt dus de kans dat deze te vroeg gaat afschakelen en daarbij de rest ook mee gaat nemen.
Advies is om hier een alamat met de juiste waarde ( je kunt vaak dus ook een 300mA nemen, die zijn duidelijk goedkoper en makkelijker verkrijgbaar) voor een losse alamat heb je nog voldoende ruimte.
tevens zou ik wel een 1-fase overspanniningsbeveiling direct achter de HS zetten, ook hiervoor is eigenlijk nog ruimte.

[ Voor 22% gewijzigd door Jan-tweak op 20-02-2026 14:21 ]

[True]

Jan-tweak schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 14:12:
[...]

ik mis de verplichte PV sticker.
[Afbeelding]
en ik kan helaas de types van je IA niet goed zien, maar ik verwacht dat je PV hier achter een gewone IA 16A zit en die mee doet met de 30mA aardlekschakelaar.
Afhankelijk van je merk en type PV omvormer voldoet dat mogelijk niet aan de eisen die aan een aardlek voor de omvormer gesteld worden (veelal zie je dat hier een 100mA of zelfs 300mA aardlek wordt gevraagd.
voor bv Solaregde heeft een PV omvormer minimaal 100mA nodig.
je loopt dus de kans dat deze te vroeg gaat afschakelen en daarbij de rest ook mee gaat nemen.
Advies is om hier een alamat met de juiste waarde ( je kunt vaak dus ook een 300mA nemen, die zijn duidelijk goedkoper en makkelijker verkrijgbaar) voor een losse alamat heb je nog voldoende ruimte.
tevens zou ik wel een 1-fase overspanniningsbeveiling direct achter de HS zetten, ook hiervoor is eigenlijk nog ruimte.

Ik zie echt nul reden om een huidig werkende opstelling met PV op een 30 mA aardlek aan te passen op een 100 mA als de PV-installatie nu nooit uitvalt door een lekstroom die boven de 30 mA uitkomt.
M.i. zelfs voor de omvormers die een 300 mA of 100 mA eisen (ik heb er eentje die 100 mA 'eist' ..) kun je prima proberen om met een 30 mA uit de voeten te kunnen.
Je hebt gelijk dat hier een risico in zit (met uitschakelen op lekstroom), maar dan zou ik dat mitigeren door te gaan voor een 1DIN aardlekautomaat met 30 mA en persoonlijk ook pas als het een keer uitgevallen is.

[Jan-tweak]

True schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 14:30:
[...]


Ik zie echt nul reden om een huidig werkende opstelling met PV op een 30 mA aardlek aan te passen op een 100 mA als de PV-installatie nu nooit uitvalt door een lekstroom die boven de 30 mA uitkomt.
M.i. zelfs voor de omvormers die een 300 mA of 100 mA eisen (ik heb er eentje die 100 mA 'eist' ..) kun je prima proberen om met een 30 mA uit de voeten te kunnen.
Je hebt gelijk dat hier een risico in zit (met uitschakelen op lekstroom), maar dan zou ik dat mitigeren door te gaan voor een 1DIN aardlekautomaat met 30 mA en persoonlijk ook pas als het een keer uitgevallen is.

dat kan, net als pas iets doien als het kalf al verdronken is, ik ben meer voor een pro-actiefe aanpak, voorkomen lijkt me altijd beter dan afwachten tot het fout gaat.

[True]

Jan-tweak schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 14:58:
[...]

dat kan, net als pas iets doien als het kalf al verdronken is, ik ben meer voor een pro-actiefe aanpak, voorkomen lijkt me altijd beter dan afwachten tot het fout gaat.

Waarom zou het fout gaan als het nu al jaren goed gaat?
Enige reden dat er in een installatiehandleiding van een omvormer een 100 mA of 300 mA aardlek wordt geadviseerd is omdat ze uptime willen garanderen, maar gebaseerd op verschillende installatie-parameters (merk, panelen, aantal, lengte, hoek, azimuth) heb je meer of minder lekstroom. Als dat nu al tijden goed gaat zonder probleem, waarom het aanpassen, ik zie het voordeel niet.

[The Executer]

@Jan-tweak Het klopt dat de PV-sticker mist, deze had mijn vriend destijds niet bij zich en het is er niet van gekomen deze nog aan te schaffen. Op de groepenlijst staat de omvormer wel vermeldt.

De omvormer betreft een Kaco blueplanet 3.0 TL1. Deze zit op dezelfde groep als de wasmachine. Er is door mijn vriend een opbouwkastje geplaatst met een 40A 1-fase hoofdschakelaar en 2 x een installatieautomaat B16. Verder nog nooit uitval gehad.

[Jan-tweak]

The Executer schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 15:04:
@Jan-tweak Het klopt dat de PV-sticker mist, deze had mijn vriend destijds niet bij zich en het is er niet van gekomen deze nog aan te schaffen. Op de groepenlijst staat de omvormer wel vermeldt.

De omvormer betreft een Kaco blueplanet 3.0 TL1. Deze zit op dezelfde groep als de wasmachine. Er is door mijn vriend een opbouwkastje geplaatst met een 40A 1-fase hoofdschakelaar en 2 x een installatieautomaat B16. Verder nog nooit uitval gehad.

die sticker is wel heel belangrijk, mn voor de veiligheid. kun je ook zelf printen op een stickervel.

qua pv aardlek heb je dus gewoon geluk gehad, echter dit is geen zekerheid dat dit niet alsnog zou gaan gebeuren, en vaak gebeurt dat dus op de meest onverwachte tijd, bv als je op vakantie bent.
heb je achter HS van de sub-verdeelkast alleen maar 2 installatieautomaten staan, zonder aardek ? dat is zeker niet conform NEN1010. Mogelijk dat je hier een aardlekautomaat (alamat) bedoeld.

[True]

The Executer schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 15:04:
@Jan-tweak Het klopt dat de PV-sticker mist, deze had mijn vriend destijds niet bij zich en het is er niet van gekomen deze nog aan te schaffen. Op de groepenlijst staat de omvormer wel vermeldt.

De omvormer betreft een Kaco blueplanet 3.0 TL1. Deze zit op dezelfde groep als de wasmachine. Er is door mijn vriend een opbouwkastje geplaatst met een 40A 1-fase hoofdschakelaar en 2 x een installatieautomaat B16. Verder nog nooit uitval gehad.

Die sticker kun je gewoon bij bestellen bij SV (als volledig vel): https://www.sandervunderink.nl/abb-hafonorm-stickervel.html

[The Executer]

Jan-tweak schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 15:23:
[...]

die sticker is wel heel belangrijk, mn voor de veiligheid. kun je ook zelf printen op een stickervel.

qua pv aardlek heb je dus gewoon geluk gehad, echter dit is geen zekerheid dat dit niet alsnog zou gaan gebeuren, en vaak gebeurt dat dus op de meest onverwachte tijd, bv als je op vakantie bent.
heb je achter HS van de sub-verdeelkast alleen maar 2 installatieautomaten staan, zonder aardek ? dat is zeker niet conform NEN1010. Mogelijk dat je hier een aardlekautomaat (alamat) bedoeld.

Dit is de kast welke boven op zolder bij de wasmachine en omvormer geplaatst is:

True schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 15:31:
[...]


Die sticker kun je gewoon bij bestellen bij SV (als volledig vel): https://www.sandervunderink.nl/abb-hafonorm-stickervel.html

Die gaat mee besteld worden.

[Annuk]

Jan-tweak schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 14:12:
[...]

ik mis de verplichte PV sticker.
[Afbeelding]
en ik kan helaas de types van je IA niet goed zien, maar ik verwacht dat je PV hier achter een gewone IA 16A zit en die mee doet met de 30mA aardlekschakelaar.
Afhankelijk van je merk en type PV omvormer voldoet dat mogelijk niet aan de eisen die aan een aardlek voor de omvormer gesteld worden (veelal zie je dat hier een 100mA of zelfs 300mA aardlek wordt gevraagd.
voor bv Solaregde heeft een PV omvormer minimaal 100mA nodig.
je loopt dus de kans dat deze te vroeg gaat afschakelen en daarbij de rest ook mee gaat nemen.
Advies is om hier een alamat met de juiste waarde ( je kunt vaak dus ook een 300mA nemen, die zijn duidelijk goedkoper en makkelijker verkrijgbaar) voor een losse alamat heb je nog voldoende ruimte.

Als @The Executer nu totaal geen problemen heeft met een 30mA aardlekschakelaar/aardlekautomaat dan is het pure b*llsh#t om dit te gaan aanpassen naar een 100/300mA aardlekschakelaar/automaat.
Wat wel moet als dat nog niet van toepassing is de PV scheiden van de aardlekschakelaar(s) van de gangbare eindgroepen en een eigen aardlekautomaat toepassen hiervoor. Maar dit hoeft echt niet persé een 100/300mA uitvoering te zijn als er nooit problemen mee zijn (geweest) en de boel rechtstreeks aangesloten is.
PV sticker moet inderdaad nog wel toegepast worden.

tevens zou ik wel een 1-fase overspanniningsbeveiling direct achter de HS zetten, ook hiervoor is eigenlijk nog ruimte.

Een 1F overspanningsbeveiliging heeft weinig zin, een net-overspanningsbeveiliging 3 fase heeft hier veel meer zin aangezien @The Executer een 3F aansluiting heeft.

---

Edit: @The Executer zie nu dat je boven nog een PV-verdelertje hebt, plaats dan een 30mA aardlekautomaat als "distributiegroep" naar de PV-verdeler, heb je daar keer problemen dan gaat dus hooguit je wasmachine eruit, maar in ieder geval de rest van je huis niet.
Dan kan je verder de PV-verdeler ook onaangeroerd laten.

[ Voor 7% gewijzigd door Annuk op 20-02-2026 15:39 ]

[Septillion]

@Jan-tweak Ik ben ook geen voorstander van aardlek tussen PV en verbruikers delen. Maar volgens mij verbied de NEN het niet. Dus de onderverdeler hoeft geen aardlekbeveiliging te hebben als dat in de meterkast al 30mA is.

Zelf zie ik ook geen probleem in 30mA op de PV als dat al lang goed gaat. Lagere waarde is alleen maar veiliger. Ben dus alleen geen fan van PV en verbruikers achter dezelfde aardlek omdat dan geen enkel device alle elk kan zien.

[True]

The Executer schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 15:34:
[...]


Dit is de kast welke boven op zolder bij de wasmachine en omvormer geplaatst is:
[Afbeelding]


[...]


Die gaat mee besteld worden.

Als je je hier vertrouwd genoeg bij voelt kun je nog even dit opbouwkastje open schroeven om te kijken of op deze 1DIN EMAT aardlekautomaat line/load staat. Als dat zo is dan is deze überhaupt niet geschikt voor een PV-installatie.

Ik zou ten zeerste adviseren dit te controleren - of te laten controleren door iemand die dit veilig voor je kan open schroeven.

Wanneer het sowieso veilig is, is als je de hoofdschakelaar in je groepenkast uit hebt en de omvormer met de werkschakelaar uitgeschakeld hebt (ik neem aan dat je die hebt).

[Jan-tweak]

Septillion schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 15:36:
@Jan-tweak Ik ben ook geen voorstander van aardlek tussen PV en verbruikers delen. Maar volgens mij verbied de NEN het niet. Dus de onderverdeler hoeft geen aardlekbeveiliging te hebben als dat in de meterkast al 30mA is.

volledig mee eens, mag wel of het verstandig is, is weer een andere vraag, maar volgens mij zitten zijn zijn aanwezige aardlek al vol, 4+3, dus nog slechts plaats voor één, alleen hij heeft dus twee groepen daarop zitten, of je ziet de subkast als één groep. maar dan wordt het ijs wel erg dun.

Zelf zie ik ook geen probleem in 30mA op de PV als dat al lang goed gaat. Lagere waarde is alleen maar veiliger. Ben dus alleen geen fan van PV en verbruikers achter dezelfde aardlek omdat dan geen enkel device alle elk kan zien.

juist, een PV hoort eigenlijk op zijn eigen en in mijn ogen correcte volgens de spec's aangesloten te worden, waar zijn die specs anders voor.
het aspect veiligheid is juist bij een PV geen aspect, omdat daar infeite geen persoon in aanraking kan komen met een lekstroom.

[Jan-tweak]

Annuk schreef op vrijdag 20 februari 2026 @ 15:36:
[...]

Als @The Executer nu totaal geen problemen heeft met een 30mA aardlekschakelaar/aardlekautomaat dan is het pure b*llsh#t om dit te gaan aanpassen naar een 100/300mA aardlekschakelaar/automaat.
Wat wel moet als dat nog niet van toepassing is de PV scheiden van de aardlekschakelaar(s) van de gangbare eindgroepen en een eigen aardlekautomaat toepassen hiervoor. Maar dit hoeft echt niet persé een 100/300mA uitvoering te zijn als er nooit problemen mee zijn (geweest) en de boel rechtstreeks aangesloten is.
PV sticker moet inderdaad nog wel toegepast worden.

[...]

Een 1F overspanningsbeveiliging heeft weinig zin, een net-overspanningsbeveiliging 3 fase heeft hier veel meer zin aangezien @The Executer een 3F aansluiting heeft.

ik zie, maar dat is lastig te zien, slechts één 1-fase HS, dus hoe wil je daar dan een 3-fase overspanningsbeveiling plaatsen.
betreft het inderdaad een 3-fase aansluiting in de groepenkast dan is natuurlijk hier een 3-fase overspanningsbeveiling de juiste keuze.

---

Edit: @The Executer zie nu dat je boven nog een PV-verdelertje hebt, plaats dan een 30mA aardlekautomaat als "distributiegroep" naar de PV-verdeler, heb je daar keer problemen dan gaat dus hooguit je wasmachine eruit, maar in ieder geval de rest van je huis niet.
Dan kan je verder de PV-verdeler ook onaangeroerd laten.

zou je dan niet beter gewoon 2 alamats gebruiken, hebben vaak ook nog minder plaats nodig. vaak is bij een kleine sub-kast vaak geen ruimte meer voor een brede aardlek, terwijl ABB bv prima 1-din alamats heeft. Ik zag nu ook de foto van die sub-kast, en nee, daar is dus geen ruimte meer voor een aardlekschakelaar, dus beter de twee IA vervangen door alamats van 1-din breed.
ik zie overigens dat de PV al op een alamat B16/30mA staat, alleen de andere zou hier beter ook voorzien moeten worden van een alamat.

[ Voor 7% gewijzigd door Jan-tweak op 20-02-2026 15:55 ]

[Septillion]

@Jan-tweak De "max 4 groepen" regel is komen te vervallen en nu alleen vuistregel. En volgens mij keek je alleen naar de verdeler zelf, dus je telde aantal groepen op verdeler niet mee.

De specs van de PV boer zijn er qua aardlek in ieder geval er niet in de eerste plaats voor de persoonlijke veiligheid Maar dus voor veiligheid van de installatie. met als keerzijde dat de kans op uitval groter is. Maar als dat een risico is waar je mee kunt leven dan zie ik er absoluut niets op tegen om lager te gaan.