Lucht/Water warmtepomp om mee te verwarmen en te koelen #11

[Beer070]

mr_evil08 schreef op zondag 5 april 2026 @ 22:14:
[...]

Niet elke warmtepomp draait continue op vollast waar juridisch vanuit wordt gegaan.

Een praktijk meting kan knap lastig zijn doordat de omgevingsgeluiden het overstemt.

De meeste klachten gaat over resoneren en niet het geluid van de warmtepomp zelf.

Ik denk dat Carboy vooral kijkt vanuit zijn verantwoordelijkheid als installateur, en niet vanuit de praktische klachten.
Volgens de specificaties maakt mijn WP meer herrie dan die van de buurman, maar men klaagt over zijn WP omdat die op een specifieke (compressor) toonhoogte zit, en bij mij de herrie wegvalt in het geruis van de bomen.
Ik denk dat de geluidshinder eisen nog een heel eind moeten komen om op de juiste parameters te sturen.

[BarryH]

Over geluid valt nog veel te leren.
In selectieproces warmtepomp dus goed inlezen en overdenken

[Carboy54]

Beer070 schreef op maandag 6 april 2026 @ 08:41:
[...]

Ik denk dat Carboy vooral kijkt vanuit zijn verantwoordelijkheid als installateur, en niet vanuit de praktische klachten.
Volgens de specificaties maakt mijn WP meer herrie dan die van de buurman, maar men klaagt over zijn WP omdat die op een specifieke (compressor) toonhoogte zit, en bij mij de herrie wegvalt in het geruis van de bomen.
Ik denk dat de geluidshinder eisen nog een heel eind moeten komen om op de juiste parameters te sturen.

Zolang de wet is zoals die is is mijn verantwoordelijkheid ook jouw verantwoordelijkheid bij klachten. Er zijn buren die al allergisch worden bij het zien van een warmtepomp en gaan al klagen zonder dat hij is aangesloten. Dan is het bezit van een goedgekeurd label ook voor de eigenaar een veilig gevoel.

[martijnst]

Carboy54 schreef op zondag 5 april 2026 @ 19:40:
[...]

De nieuwe Vaillant Pro en Plus 2026 passen er net binnen ( zie eerste foto ) of een omkasting dat scheelt 5- 8 dB meerprijs 995 euro. Het is wel bij iedere woning weer anders ivm ramen en deuren en hoogte.

Wat is de breedte van de woning die je voor de berekening hebt gebruikt? (waarvan je zegt dat deze twee modellen er net tussen passen)

---

Edit: Dus ik wil toch even checken hoor, wat je nu zegt. Ik denk dat je met "eerste foto" het screenshot bedoelt dat je zelf plaatste, van een rijtjeshuis.

Hoe breed is dat huis in je berekening?

En als de nieuwe Arotherm Pro zou passen, dan neem ik aan de oude Arotherm Plus ook wel omdat die stiller is? Even los van welk model (vermogen) je bedoelt.

[ Voor 28% gewijzigd door martijnst op 06-04-2026 10:53 ]

[mr_evil08]

Martin7182 schreef op maandag 6 april 2026 @ 08:18:
[...]

Allemaal extra redenen die niet makkelijk te bewijzen zijn. De eenvoudigst te bewijzen reden blijft echter zeker gelden: het geluid bij vollast.
Maar dat geldt twee kanten op; bij b.v. resonantieoverlast hebben de buren pas echt een punt als je óók boven de (vollast) geluidsnorm uitkomt.

De 40db meting is met fluisterbedrijf ingeschakeld, geen vollast.

[Martin7182]

mr_evil08 schreef op maandag 6 april 2026 @ 10:18:
[...]

De 40db meting is met fluisterbedrijf ingeschakeld, geen vollast.

Dat zou ik willen nuanceren, het is maximaal 40 dB in fluisterbedrijf 's nachts en maximaal 45 dB in normaal bedrijf overdag. Het is dus niet zo dat je aan de regels voldoet door je unit te "knijpen" tot 40 resp. 45 dB.

[Carboy54]

Martin7182 schreef op maandag 6 april 2026 @ 10:33:
[...]

Dat zou ik willen nuanceren, het is maximaal 40 dB in fluisterbedrijf 's nachts en maximaal 45 dB in normaal bedrijf overdag. Het is dus niet zo dat je aan de regels voldoet door je unit te "knijpen" tot 40 resp. 45 dB.

Correct dan moet die optie aanwezig zijn en permanent en aantoonbaar 24/7 zijn ingeschakeld.

[Carboy54]

martijnst schreef op maandag 6 april 2026 @ 10:10:
[...]


Wat is de breedte van de woning die je voor de berekening hebt gebruikt? (waarvan je zegt dat deze twee modellen er net tussen passen)

---

Edit: Dus ik wil toch even checken hoor, wat je nu zegt. Ik denk dat je met "eerste foto" het screenshot bedoelt dat je zelf plaatste, van een rijtjeshuis.

Hoe breed is dat huis in je berekening?

En als de nieuwe Arotherm Pro zou passen, dan neem ik aan de oude Arotherm Plus ook wel omdat die stiller is? Even los van welk model (vermogen) je bedoelt.

Even uit mijn hoofd 5.75. Meting gebaseerd op de oude Arotherm met tonaaltoeslag van 3. De nieuwe Pro en Plus worden nog stiller en zonder tonaal vlgs de laatste info. Die gegevens zijn op geluidslabel nog niet beschikbaar.

Edit tonaaltoeslag bij dit model is 2.

[ Voor 5% gewijzigd door Carboy54 op 06-04-2026 17:13 ]

[martijnst]

Carboy54 schreef op maandag 6 april 2026 @ 11:05:
[...]

Even uit mijn hoofd 5.75. Meting gebaseerd op de oude Arotherm met tonaaltoeslag van 3. De nieuwe Pro en Plus worden nog stiller en zonder tonaal vlgs de laatste info. Die gegevens zijn op geluidslabel nog niet beschikbaar.

Hmmm interessant. Als ik een heel droog rijtjeshuis instel in de WPAC-excel, en de warmtepomp precies op de middellijn van de gevel zet, krijg ik voor dacht / nacht:

- breedte 4 meter: 55 / 50 dbA
- breedte 4,5 meter: 56 / 51 dbA
- breedte 5 meter: 57 / 52 dbA
- breedte 5,5 meter: 57 / 52 dbA
- breedte 6 meter: 58 / 53 dbA

(edit: 5,5 meter is omlaag na aanpassing berekening: hoogte warmtepomp ingesteld op 60cm en beoordelingshoogte ook; voor andere breedtes maakte het niet uit)

Dat klopt waarschijnlijk met wat je zegt, hoewel je nu een nog zwaardere tonaliteit rekent dan ik eerder heb gezien.

@ErikVers Misschien interessant om in jouw vergelijkingstabel een indicatie op te nemen van de minimale breedte van een rijtjeshuis voor de lagere modellen? Het enige is dat geluidslabel.com blijkbaar toch een andere waarde aanhoudt dan jij in de tabel (Arotherm 55/6). Ik begrijp wel als je die verantwoordelijkheid niet per se wil nemen :-)

[ Voor 6% gewijzigd door martijnst op 06-04-2026 17:04 ]

[Fleighe]

Weet iemand of een gaasfilter (zo'n Y-filter) nog wat toevoegt als er al een magnetische vuilafscheider (bijv een Caleffi Dirtmag) in het systeem komt? Filtert zo'n vuilafscheider ook de grotere deeltjes?

[Glashelder]

Fleighe schreef op maandag 6 april 2026 @ 12:43:
Weet iemand of een gaasfilter (zo'n Y-filter) nog wat toevoegt als er al een magnetische vuilafscheider (bijv een Caleffi Dirtmag) in het systeem komt? Filtert zo'n vuilafscheider ook de grotere deeltjes?

Voegt zeker wat toe.



Foto van een medetweaker overigens

[Bazi]

Ik ben mij aan het voorbereiden op een lucht-water warmtepomp later dit jaar. Nu heb ik ook nog een binnenunit van een lucht-lucht warmtepomp/airco over (3,5 kW), die eerst op zolder hing maar daar weg moest en ook niet meer nodig is (geen leefruimte). Deze kan ik dus ergens anders inzetten.

Omdat de lucht-water WP straks ook kan koelen, ben ik aan het kijken waar dit niet voldoende zou zijn en de airco dus nuttig is. Graag even een dubbelcheck of mijn gedachten kloppen.

Situatie:
Woonkamer: volledig voorzien van vloerverwarming. Temperatuur stijgt 's zomers maximaal 2 graden per dag om dan 's nachts weer iets te zakken, maar over langere tijd wordt de maximale temperatuur dus wel steeds wat hoger.
Aanbouw (thuiswerkplek): volledig voorzien van vloerverwarming. Door de beperkte isolatie (vroegere garage), plat dak, aan 3 kanten buitenmuur waar de zon op staat en veel glas, wordt deze erg warm. 's Zomers stijgt de temperatuur 10 graden overdag (tot 30+), om dan 's nachts weer 8 graden te zakken.
Slaapkamer boven: temperatuur stijgt 's zomers zo'n 2 graden per dag, koelt 's nachts 1,5 graad af dus het wordt wel steeds warmer. Maar, dit is nog zonder te luchten 's avonds (woonde er nog niet).
In de tweede slaapkamer ernaast hangt al een airco. Als ik deze aanzet daalt de luchtvochtigheid in de andere slaapkamer sterk, en de temperatuur ook iets (nog zonder ventilator), dus dat helpt al wat.




Ik heb ook naar fancoils gekeken, maar omdat alle bestaande leidingen niet geïsoleerd zijn, zou dit nieuwe leidingen nodig hebben, en kan het niet tegelijk met vloerkoeling gebruikt worden, toch? Dan zouden er meerdere moeten komen.

Als ik de ervaringen hier lees, kan de vloerkoeling straks zo'n 2 graden helpen.

Kortom:
- vloerkoeling is voldoende voor de woonkamer
- vloerkoeling helpt nauwelijks in de aanbouw, daar is sowieso extra koeling nodig
- extra koeling in slaapkamer is fijn, maar 3,5 kW is vrij veel voor een ruimte van 13 m2, en als het echt warm is kan ik altijd naar de andere slaapkamer gaan

Volgens mij is de meest logische plek voor de airco dan toch in de aanbouw? Dat helpt ook de woonkamer, door het verlagen van de luchtvochtigheid.

Kloppen mijn gedachten zo?

[ErikVers]

martijnst schreef op maandag 6 april 2026 @ 11:24:
[...]


Hmmm interessant. Als ik een heel droog rijtjeshuis instel in de WPAC-excel, en de warmtepomp precies op de middellijn van de gevel zet, krijg ik voor dacht / nacht:

- breedte 4 meter: 55 / 50 dbA
- breedte 4,5 meter: 56 / 51 dbA
- breedte 5 meter: 57 / 52 dbA
- breedte 5,5 meter: 58 / 53 dbA
- breedte 6 meter: 58 / 53 dbA

Dat klopt waarschijnlijk met wat je zegt, hoewel je nu een nog zwaardere tonaliteit rekent dan ik eerder heb gezien.

@ErikVers Misschien interessant om in jouw vergelijkingstabel een indicatie op te nemen van de minimale breedte van een rijtjeshuis voor de lagere modellen? Het enige is dat geluidslabel.com blijkbaar toch een andere waarde aanhoudt dan jij in de tabel (Arotherm 55/6). Ik begrijp wel als je die verantwoordelijkheid niet per se wil nemen :-)

Ik neem de waardes over uit de installatie handleidingen van de fabrikanten. Zie bij de door jou genoemde website wel vaker afwijkingen hierop. Geen idee waarom. Lwa max is lwa max. Een eventuele tonaal toeslag of niet, moet los benoemd staan om er mee te kunnen werken.

[Andrehj]

@Bazi Airco's zijn hier off-topic, want dit topic gaat over L/W warmtepompen, en airco's zijn L/L.
Mijn reactie op jouw vraag vind je in het juiste topic: Andrehj in "Lucht/lucht warmtepomp om mee te verwarmen en te koelen - #2"

[Bazi]

Andrehj schreef op maandag 6 april 2026 @ 16:39:
@Bazi Airco's zijn hier off-topic, want dit topic gaat over L/W warmtepompen, en airco's zijn L/L.
Mijn reactie op jouw vraag vind je in het juiste topic: Andrehj in "Lucht/lucht warmtepomp om mee te verwarmen en te koelen - #2"

Ik had hem bewust in dit topic geplaatst, omdat het vooral een vraag is over de vloerkoeling van de L/W. In welke ruimte gaat de vloerkoeling voldoende helpen, en waar niet. Uit dat laatste volgt dan een plek voor de airco.

[Carboy54]

martijnst schreef op maandag 6 april 2026 @ 11:24:
[...]


Hmmm interessant. Als ik een heel droog rijtjeshuis instel in de WPAC-excel, en de warmtepomp precies op de middellijn van de gevel zet, krijg ik voor dacht / nacht:

- breedte 4 meter: 55 / 50 dbA
- breedte 4,5 meter: 56 / 51 dbA
- breedte 5 meter: 57 / 52 dbA
- breedte 5,5 meter: 58 / 53 dbA
- breedte 6 meter: 58 / 53 dbA

Dat klopt waarschijnlijk met wat je zegt, hoewel je nu een nog zwaardere tonaliteit rekent dan ik eerder heb gezien.

@ErikVers Misschien interessant om in jouw vergelijkingstabel een indicatie op te nemen van de minimale breedte van een rijtjeshuis voor de lagere modellen? Het enige is dat geluidslabel.com blijkbaar toch een andere waarde aanhoudt dan jij in de tabel (Arotherm 55/6). Ik begrijp wel als je die verantwoordelijkheid niet per se wil nemen :-)

Edit: de woning was 5.56 meter met de Vaillant aroTHERM plus VWL 55/6 A en tonaliteit bij deze unit van 2. Rechts boven lees je de meet resultaten af. De 2 opties binnen de wetgeving waren de Vaillant of de Weheat Flint,

[martijnst]

Carboy54 schreef op maandag 6 april 2026 @ 16:57:
[...]

Edit: de woning was 5.56 meter met de Vaillant Vaillant aroTHERM plus VWL 55/6 A en tonaliteit bij deze unit van 2. Rechts boven lees je de meet resultaten af. De 2 opties binnen de wetgeving waren de Vaillant of de Weheat Flint,

[Afbeelding]

Thanks! Dat kan ik reproduceren met de WPAC-tool. Inderdaad past deze Arotherm, maar zou er alsnog uitvallen als met tonaliteit 3 gerekend had moeten worden.

[Beer070]

Carboy54 schreef op maandag 6 april 2026 @ 10:06:
[...]

Zolang de wet is zoals die is is mijn verantwoordelijkheid ook jouw verantwoordelijkheid bij klachten. Er zijn buren die al allergisch worden bij het zien van een warmtepomp en gaan al klagen zonder dat hij is aangesloten. Dan is het bezit van een goedgekeurd label ook voor de eigenaar een veilig gevoel.

Dat waardeer ik, en ik weet ook dat er genoeg installatiebedrijven zijn die het hier niet zo nauw mee nemen.

[Eijsbeer]

Helaas ook mijn ervaring. Installateur 1 stelde voor om een Sparrow op een meter van de erfgrens neer te zetten, installateur 2 stelde voor om de veiligheidszone voor propaan te negeren. Ik zoek rustig verder

[Blihi]

Tieske88 schreef op woensdag 1 april 2026 @ 12:10:
Hoi allemaal, ik ben wat opties aan het onderzoeken en vooralsnog 2 vragen (nog te weinig mijns inziens om een los topic aan te maken). Ik wil van een gasketel naar FE en vooralsnog zoek ik naar en LW R290 WP voor de verwarming en een losse WPboiler op de (open) zolder.

De eerste vraag: wat zijn de verschillen tussen een Panasonic Aquarea L en een Vaillant Arotherm Pro? Een installateur biedt beide aan maar gaf aan dat er weinig verschil inzit, toen op basis vanwege het iets stillere systeem voor de Vaillant gegaan. Echter lijkt de Panasonic goedkoper en indien die geluidstechnisch ook voldoet zou dat ook een optie kunnen zijn. Daarnaast heb je ook de Vaillant plus, die is stiller maar ook duurder en ik vraag mij af of ik de meerkosten terugverdien door de hogere efficiëntie en lager minimaal vermogen.

Daarnaast het benodigd vermogen (uitgaande van een losse warmtepompboiler). Ons gemiddelde gasverbruik de laatste jaren is 650m3 (alleen als we overdag thuis zijn de thermostaat op 19, anders op 17). Dit zou betekenen minder dan 5kW. Echter warmteverliesberekening vanuit de bouw (2018 dus nog gestoeld op CV) komt uit op 10 kW. Hier zit wel een post van 1kW voor nachtverlaging, 1kW voor indien de buren niet thuis zijn en 3,5kW voor ventilatie (systeem C op vol vermogen). Als we in de toekomst op WTW overgaan (90% terugwinning) zouden we ook dan dus met 5kW voldoende moeten hebben. Echter klinkt dat weinig voor een 2-kapper van bijna 200m2. Ik wil uiteraard niet teveel pendelgedrag maar ik wil ook niet stelselmatig tekort komen, ook niet als we permanent bijvoorbeeld 20graden willen hebben in de woonkamer. Afgifte gaat nu overigens via vloerverwarming: 6 groepen, totaal 490m1, ingestelde flow 7 liter/minuut. Boven stoken we nu nauwelijks, mogelijk brengen we een extra fancoil aan op zolder om die iets beter op termperatuur te houden in de winter.

Je kiest een WP niet op basis van gasverbruik als je gasverbruik kunstmatig laag is door niet te stoken. Je dimensioneert een WP op basis van referntietemperaturen: 21 graden in de woonkamer, 22 in de badkamer, 19 in de slaapkamers, 17 in de overige ruimtes.

Als je een WP aanschaft die op zijn tenen loopt om aan je huidige, zeer beperkte, stookbehoefte te voldoen, dan kom je later in de problemen. Ofwel omdat je zelf meer warmte wilt en dat dus niet kan, ofwel omdat je huis onverkoopbaar wordt omdat het niet aan de normen voldoet.

5 kW is veel te weinig voor een jaren 80 tweekapper van 200 m2. De 10 kW klinkt al een stuk logischer. Kies voor een systeem wat ver terug kan moduleren, bijvoorbeeld Mitsubishi of Toshiba. Biedt de installateur dat niet aan, zoek dan een andere installateur.

SWW moet je je niet blind op staren. De invloed daarvan is minimaal. De keuze voor een 300 liter RVS boilervat bij de WP, of een losse WP boiler hangt meer af van het beschikbare budget en de ruimte om de lucht aan- en afvoer goed te krijgen. Een WPB maakt verder herrie, dus die moet je ook geisoleerd weten te plaatsen.

[ Voor 5% gewijzigd door Blihi op 07-04-2026 11:44 ]

[Tieske88]

Blihi schreef op dinsdag 7 april 2026 @ 11:43:
[...]


Je kiest een WP niet op basis van gasverbruik als je gasverbruik kunstmatig laag is door niet te stoken. Je dimensioneert een WP op basis van referntietemperaturen: 21 graden in de woonkamer, 22 in de badkamer, 19 in de slaapkamers, 17 in de overige ruimtes.

Als je een WP aanschaft die op zijn tenen loopt om aan je huidige, zeer beperkte, stookbehoefte te voldoen, dan kom je later in de problemen. Ofwel omdat je zelf meer warmte wilt en dat dus niet kan, ofwel omdat je huis onverkoopbaar wordt omdat het niet aan de normen voldoet.

5 kW is veel te weinig voor een jaren 80 tweekapper van 200 m2. De 10 kW klinkt al een stuk logischer. Kies voor een systeem wat ver terug kan moduleren, bijvoorbeeld Mitsubishi of Toshiba. Biedt de installateur dat niet aan, zoek dan een andere installateur.

SWW moet je je niet blind op staren. De invloed daarvan is minimaal. De keuze voor een 300 liter RVS boilervat bij de WP, of een losse WP boiler hangt meer af van het beschikbare budget en de ruimte om de lucht aan- en afvoer goed te krijgen. Een WPB maakt verder herrie, dus die moet je ook geisoleerd weten te plaatsen.

Dankjewel voor je reatie. Ik wil uiteraard niet uitgaan van het huidige beperkte stookgedrag. Echter de 10kW uit de officiële warmteverliesberekening is worst case in het meest extreme geval (-10 buiten, buren waar de verwarming uitstaat, de verwarming ineens 2,5 graad omhoog draaien, 24/7 de ventilatatie vol aan met koude lucht direct van buiten). Dat is volgens mij een situatie die in de praktijk niet voor gaat komen (en dan kan ik altijd nog een ventilatorkacheltje aanzetten). Het gaat overigens uit een woning uit 2018 en niet uit de jaren tachtig .

Overigens vraag ik mij af wat je bedoelt met dat de keuze tussen een boilervat bij de WP en een WPB mede afhangt van het beschikbare budget? Zover ik begrepen heb is dat op het totaal niet echt een substantieel verschil?

[marvel27]

Sport_Life schreef op zondag 5 april 2026 @ 19:05:
Die demo versie werkt niet op mijn eigen huis ?

copykat schreef op zondag 5 april 2026 @ 17:48:
waar kan ik zoiets doen? is dat iets dat je via een gmaps en website kan of moet er iemand voor langs komen?
via gemeente aanvragen?

Neem even een kijkje in het topic over de geluidseisen voor airco's en warmtepompen. Staat meer info in over de eisen en hoe je zo'n berekening kan (laten) maken, bv met de wpac tool.

[Blihi]

Tieske88 schreef op dinsdag 7 april 2026 @ 13:02:
[...]


Dankjewel voor je reatie. Ik wil uiteraard niet uitgaan van het huidige beperkte stookgedrag. Echter de 10kW uit de officiële warmteverliesberekening is worst case in het meest extreme geval (-10 buiten, buren waar de verwarming uitstaat, de verwarming ineens 2,5 graad omhoog draaien, 24/7 de ventilatatie vol aan met koude lucht direct van buiten). Dat is volgens mij een situatie die in de praktijk niet voor gaat komen (en dan kan ik altijd nog een ventilatorkacheltje aanzetten). Het gaat overigens uit een woning uit 2018 en niet uit de jaren tachtig .

2018 is inderdaad een ander verhaal. Ik zit zelf in een woning uit 2020 (oplevering), gebouwd naar de normen van 2018 en opgeleverd met CV ketel. Die is in 2022 vervangen door een 8 kW Toshiba R32 WP. Dat was toen, en is wellicht nu nog, de WP met het grootste regelbereik. Bij -10 buiten haalt hij nog steeds ruim 8 kW vermogen en bij +10 buiten ligt de ondergrens op 1,2 kW thermisch.

Wij stoken daar nu jaren mee en hebben echt helemaal nooit problemen met warmte. De binnentemperatuur is "volgens norm", dus 21 beneden in de woonkamer, 19 boven in de slaapkamers. De badkamer draait altijd mee en is meestal tussen de 21 en 22 graden. De woning is volledig (190 m2) voorzien van vloerverwarming en kan daarom ook koelen, maar tijdens de echte zomerse weken is airco nog steeds nodig (vrijstaande woning met veel glas, waar de zon lekker omheen draait).

Omdat de woning met een gasgestookte CV opgeleverd was, heb ik nog steeds twee mengverdelers en volledige master/master zoneregeling. Ondanks dat komt de SCOP boven de 5 uit (voor verwarming).

Overigens vraag ik mij af wat je bedoelt met dat de keuze tussen een boilervat bij de WP en een WPB mede afhangt van het beschikbare budget? Zover ik begrepen heb is dat op het totaal niet echt een substantieel verschil?

Een RVS boilervat van 300 liter met 3-weg klep kost je hooguit 1400 euro, een WP boiler het dubbele, na aftrek subsidie. De installatiekosten zijn voor een WP boiler ook aanzienlijk hoger vanwege de gaten door de muur en lucht aan- en afvoer.

Let altijd op dat je kiest voor een RVS boiler, en dus geen versie met magnesium anode (helemaal als je ook een waterontharder gebruikt).

[RonJ]

Laten we hier eens ophouden met dat vuistregelgeneuzel over bouwjaar x = vermogen y. Dat is echt niveautje CV-boer doet sinds kort ook wat warmtepompjes, steekt zijn vinger in de lucht en roept maar wat.

Het benodigde vermogen hangt af van de isolatiegraad, toegepaste ventilatiesysteem en de afgifte en dient gewoon altijd onderbouwd te worden met een berekening. Of je bouwjaar nou 2025 of 1825 is.

Dat kan de koevlaas zijn als er bruikbare verbruiksgegevens zijn of beter, een warmteverliesberekening. Dan kan het prima zijn dat je daarop gebaseerd toch de keuze maakt om (iets) kleiner te gaan, bijvoorbeeld door de mogelijkheid om snel op te stoken zonder gebruik BUH te laten schieten. Maar dan heb je het over van 10 naar 8-9kW gaan, niet naar 5. Helemaal eens met @Blihi dat je een warmtepomp niet dimensioneert op extreem laag stookgedrag, idem met SWW, dat doe je imho in een gezinswoning dan altijd op 4 personen, ook al woon je zelf alleen. Een degelijke installatie gaat 20 jaar mee, dan is het belachelijk om evt. volgende bewoners, of jezelf in een toekomstige situatie, op te zadelen met een ongeschikte installatie die ver voor de levensduur bereikt is de container in kan.

Overigens niet eens met de prijzen die je noemt voor een WP-boiler. Je hebt bijv. de Atlantic (Fujitsu) Explorer 270L na subsidie al voor 1100 euro staan. Daar komen dan 2 gaten bij (als dat in de muur is kost je dat een paar tientjes voor de huur van een diamantboor), een paar buizen/geluidsdempende slangen en een afdekkapje. Dat kost hooguit 2-300 euro, ofwel evenveel als je zelf noemt voor een los 300l RVS vat. Laat je dat doen kost het iets meer, maar het is hoe dan ook geneuzel in de marge op het geheel. Vooral doen wat in de situatie het beste past dus.

[Martin7182]

Blihi schreef op woensdag 8 april 2026 @ 12:38:

Een RVS boilervat van 300 liter met 3-weg klep kost je hooguit 1400 euro, een WP boiler het dubbele, na aftrek subsidie. De installatiekosten zijn voor een WP boiler ook aanzienlijk hoger vanwege de gaten door de muur en lucht aan- en afvoer.

Let altijd op dat je kiest voor een RVS boiler, en dus geen versie met magnesium anode (helemaal als je ook een waterontharder gebruikt).

In bepaalde gevallen misschien. €2800 is in mijn ogen wel wat aan de hoge kant. Je kunt b.v. ook een WPB kiezen met geëmailleerd vat en actieve anode die nooit vervangen hoeft te worden. Na aftrek subsidie voor maar een paar honderd euro.
Wij hebben hier een tweedehands RVS vat voor bijna niks en de WPB kostte minder dan het subsidiebedrag. Dat gaat nu niet meer, maar ik geef alleen maar aan dat het ook goedkoop kan. Bij vervanging van de gasketel kan de WPB draaien op binnenlucht en het (dubbele) cv-kanaal gebruiken als afvoer.
Maar bij een bestaande L/W WP zou ik ook eerder kiezen voor uitbreiding/integratie met een los SWW vat. Mits de SWW leiding niet het hele huis door hoeft.

[Maasluip]

Blihi schreef op woensdag 8 april 2026 @ 12:38:
[...]

Let altijd op dat je kiest voor een RVS boiler, en dus geen versie met magnesium anode (helemaal als je ook een waterontharder gebruikt).

Over hard water, ik heb vrij hard water (Limburgs grondwater, 11,39 Duitse graden) en ook altijd last van kalk op uitstroomopeningen van de kranen en de thermostatische temperatuurkraan van de douche zat na een paar maanden altijd vast van de kalk.

Sinds ik een warmtepomp heb zijn die kalkproblemen (letterlijk) opgelost. Waar de warmteregeling van de douchekraan het eerst niet deed, na een paar maanden warmtepomp was die op magische wijze weer gangbaar.
Op de een of andere manier zorgt het verhitten van water via de CV voor meer kalkafzet.

[Martin7182]

Logisch, een CV verwarmt het water tot een hogere temperatuur. Dus meer kalkafzetting.

[Technician-]

Martin7182 schreef op woensdag 8 april 2026 @ 15:21:
Logisch, een CV verwarmt het water tot een hogere temperatuur. Dus meer kalkafzetting.

Dat is niet logisch, het aantal mineralen in het systeem blijft gelijk, of alles moet neerslaan in de wisselaar van de ketel.
De vraagsteller zijn boiler zal wel zelf opgevreten worden

[dunklefaser]

Ik persoonlijk zou een boek over anorganische scheikunde raadplegen (Internet doet het ook),
sectie over oplosbaarheid van zouten in water en m.n. de temperatuurafhankelijkheid.
Daar vind je zeker ook iets over de "hardheid" van water en waardoor die veroorzaakt wordt.

[Technician-]

dunklefaser schreef op woensdag 8 april 2026 @ 17:50:
Ik persoonlijk zou een boek over anorganische scheikunde raadplegen (Internet doet het ook),
sectie over oplosbaarheid van zouten in water en m.n. de temperatuurafhankelijkheid.
Daar vind je zeker ook iets over de "hardheid" van water en waardoor die veroorzaakt wordt.

Als je water opwarmt en weer afkoelt, blijft in inhoud gelijk, alleen als er bij hogere temp calciumcarbonaat wordt afgezet dan veranderd dat. Koffieapp / waterkoker.
In de rvs wisselaar van de cv ketel vindt nauwelijks afzetting plaats, het is nl een indirecte verwarming met cv water van 70-75C
Zou dat wel gebeuren zou de wisselaar in no-time zijn dichtgeslibd.
Vandaar mijn opmerking over het CV toestel.

In een boiler kan wel eerder neerslag van mineralen plaatsvinden. Maar dan kom je idd op scheikunde.

[Rijtjeswoning78]

Zit hier mee te lezen en wil mijn eigen ervaring toevoegen. Rijtjeswoning uit 1978, tussentype. In het voorjaar van 2024 een Daikin Altherma 3 (8 kW lucht-water) laten installeren, €11.400 all-in inclusief buffervat en wat leidingwerk aanpassingen. Na ISDE-subsidie van €2.800 netto €8.600. Wat ik van tevoren niet wist: met mijn spouwmuurisolatie en dakisolatie was het huis al warm genoeg voor een volledig elektrische pomp. De installateur twijfelde aanvankelijk vanwege de radiatoren (niet vervangen), maar de COP ligt inmiddels op circa 4,1 in de praktijk. Heb alles bijgehouden in een spreadsheet en uitgeschreven op mijn site als iemand de details wil: duurzaamwoonwijzer.nl/artikel/warmtepomp-kosten-2026

[ Voor 4% gewijzigd door Rijtjeswoning78 op 08-04-2026 21:27 . Reden: link ]

[copykat]

Ik heb iemand over de vloer gehad als onderdeel van orientatie over warmtepompen.
In tegenstelling tot anderen was t geen weheat of quatt en hij leek me meer een verkopende techneut dan een verkoper/adviseur.(Dat bedoel ik positief, hij kon alles goed uitleggen en beredeneren.) 2 uur gesproken.
Hij adviseerde een daikin altherma.
Scheen stiller te zijn dan qeheat sparrow p60. En efficienter in de scop.
En wat ook interresant is zijn de convectoren met condensafvoer. Voor effectiverre koeling ten opzichte koeling boven dauwpunt.
In hoeverre werkt dit ook echt?
Het vergt wel meer werk als nieuwe leidingen ivm consensatie op metalen leidingen. Dus de investment is denk ik hoger..
Als de daikin altherma 3 ongeveer evenduur is als een weheat Sparrow p60 zal de daikin een snellere terugbetaling doen door minder vermogen te gebruiken onder gelijke omstandigheden. Wat ook mogelijk is zijn zones per ruimte.
De details komen nog maar ik probeer een beetje informatie te achterhalen in hoeverre de besproken mogelijkheden onderbouwd zijn. Is de daikin beter dan de weheat? Doen die concectoren met condens afvoer voldoende verwarmen en koelen? Nadeel de buitenunit is zo zwaar dat hij niet aan de muur kan. Hij moet staan op de grond.

[tonwes99]

copykat schreef op vrijdag 10 april 2026 @ 00:59:
Ik heb iemand over de vloer gehad als onderdeel van orientatie over warmtepompen.
In tegenstelling tot anderen was t geen weheat of quatt en hij leek me meer een verkopende techneut dan een verkoper/adviseur.(Dat bedoel ik positief, hij kon alles goed uitleggen en beredeneren.) 2 uur gesproken.
Hij adviseerde een daikin altherma.
Scheen stiller te zijn dan qeheat sparrow p60. En efficienter in de scop.
En wat ook interresant is zijn de convectoren met condensafvoer. Voor effectiverre koeling ten opzichte koeling boven dauwpunt.
In hoeverre werkt dit ook echt?
Het vergt wel meer werk als nieuwe leidingen ivm consensatie op metalen leidingen. Dus de investment is denk ik hoger..
Als de daikin altherma 3 ongeveer evenduur is als een weheat Sparrow p60 zal de daikin een snellere terugbetaling doen door minder vermogen te gebruiken onder gelijke omstandigheden. Wat ook mogelijk is zijn zones per ruimte.
De details komen nog maar ik probeer een beetje informatie te achterhalen in hoeverre de besproken mogelijkheden onderbouwd zijn. Is de daikin beter dan de weheat? Doen die concectoren met condens afvoer voldoende verwarmen en koelen? Nadeel de buitenunit is zo zwaar dat hij niet aan de muur kan. Hij moet staan op de grond.

Geen onwaarheden, maar even een aanvulling:
Altijd, maar zeker bij een warmtepomp, wil je verwarmen met een zo laag mogelijke temperatuur. Vloerverwarming is het beste, liefst met een pomploze verdelen. Convectoren/fancoils hebben een hogere watertemperatuur nodig, en overbemeten radiatoren werken nog net wat minder.

Voor koelen werkt een airco, koele luchtstroom het beste, een convector/fancoil met condensafvoer minder, en een convector of vloerverwarming net boven het dauwpunt nog wat minder.

Maar nu naar jouw situatie, als je juist in je slaapkamer wil koelen, dan begin je te overwegen om alle radiatoren te vervangen door convectoren/LT radiatoren, kostbaar, zeker als je ook nog condensafvoer wil.

Akternatief is...
- Voor koelen toch een lagere effectiviteit òf een L/L warmtepomp (lokale airco) te overwegen. Eén lokale airco kost niet veel en geeft ook extra verwarming op kritische dagen, dus kan de warmtepomp versimpelen.
- Voor verwarming concentreer je op afgifte in je huiskamer. Voor slaapkamers kun je radiatoren laten zitten en ofwel je warmtepomp op 2 temperatuurzones laten werken, of een wat lagere warmteopbrengst in overige ruimtes accepteren. Meestal gaat die lagere aanvoertemperatuur/lagere afgifte goed, alleen de badkamer vraagt dan vaak een elektrische handdoekradiator of zo.

[STIMPPYYY]

copykat schreef op vrijdag 10 april 2026 @ 00:59:
Ik heb iemand over de vloer gehad als onderdeel van orientatie over warmtepompen.
In tegenstelling tot anderen was t geen weheat of quatt en hij leek me meer een verkopende techneut dan een verkoper/adviseur.(Dat bedoel ik positief, hij kon alles goed uitleggen en beredeneren.) 2 uur gesproken.
Hij adviseerde een daikin altherma.
Scheen stiller te zijn dan qeheat sparrow p60. En efficienter in de scop.
En wat ook interresant is zijn de convectoren met condensafvoer. Voor effectiverre koeling ten opzichte koeling boven dauwpunt.
In hoeverre werkt dit ook echt?
Het vergt wel meer werk als nieuwe leidingen ivm consensatie op metalen leidingen. Dus de investment is denk ik hoger..
Als de daikin altherma 3 ongeveer evenduur is als een weheat Sparrow p60 zal de daikin een snellere terugbetaling doen door minder vermogen te gebruiken onder gelijke omstandigheden. Wat ook mogelijk is zijn zones per ruimte.
De details komen nog maar ik probeer een beetje informatie te achterhalen in hoeverre de besproken mogelijkheden onderbouwd zijn. Is de daikin beter dan de weheat? Doen die concectoren met condens afvoer voldoende verwarmen en koelen? Nadeel de buitenunit is zo zwaar dat hij niet aan de muur kan. Hij moet staan op de grond.

De Altherma 3 tot 8kW kan redelijk ver terugmoduleren (Sparrow nog verder dacht ik). Daarboven zit je op een minimaal vermogen van 900w dacht ik. Dat is erg veel.

Houd er ook rekening mee dat de Daikin Altherma 3 R32 is en niet tot 65gr kan verwarmen (60gr max dacht ik). Dus minder efficient voor legionella bij FE.

Is de 4 geen optie? Vond ‘m wel erg duur btw tov meerwaarde van 3.

[assje]

Rijtjeswoning78 schreef op woensdag 8 april 2026 @ 21:14:
Rijtjeswoning uit 1978, tussentype.

Goed bezig en leuk verslag. Ik weet niet hoe groot die woning is maar ik vind 1.650m3 gas nog wel heel fors voor een tussenwoning; dan was er qua isolatie waarschijnlijk ook nog wel wat te halen. Ik zat in mijn tussenwoning uit 1976 op de helft van dat verbruik (119m2).

[copykat]

@tonwes99 dank voor je reactie.

Wbt koeling. Dat staat laag in mn prio lijstje. Als ik boven dauwpunt kan koelen en de zon betaald mijn verbruikte wp stroom tijdens dat proces van 2 graden lager houden tov niks doen, ook goed.( optioneel alleen op zolder(daar is t af en toe, paar dagen per jaar echt warm.) in de vorm van een monoblock airco)
( die zou meteen als electrische verwarming mee kunnen doen voor instand backup.) Die 2 dikke roosters in de muur naar buiten zit ik niet op te wachten dus ook dat is eh hmmmm liever niet. Split aircos heb ik ook afgevinkt. Teveel buitenunits nodig om alle kamers te voorzien van een binnenunit.

Hij kwam aanzetten met die: Je kan koelen, optie als in nieuwe kunststof leidingen (met isolatielaagje) en die speciale convectieradiatoren van daikin (even duur als een jaga hybrid convector boosterblock) met de consensopvang aangesloten op een pomp die het naar zolder kon pompen om daar in t rioolafvoer te dumpen.
Dus opzich beter omdat je onder dauwpunt kon koelen en op mijn vraag hoe om te gaan met condens op leidingen werd gezegt alles vv door kunststof wat sowieso minder condensgevoelig is. En de extra isolatielaag ,leiding is dan totaal 32mm, maakt t mogelijk echt te koelen met een 18 graden luchtstroom van de ventilator op de convector die dan als kou overbrenger werkt.
Vloerverwarming, boven 1ste verd. Daar moet ik sowieso nieuwe convectoren of radiatoren plaatsen.. vloervv is eh lastig alles is al af. Ik had al bedacht dat zonering per slaapkamer nutteloos (als niet, makkelijk, effectief te krijgen) was met radiatoren/convectoren. Hoogstens manual booster aan voor extra warmte afgifte van de desbetreffende convector in een kamer. Dus gewoon boosterfans aanzetten en dus t rendement van afgifte verhogen op die plek => kamer word warmer dan zonder boosterfans aan.

Waar ik wel op "aan ging" was freesloze vloerverwarming met isolatieplaat waar al leidingruimte gefreest is. Dus neerleggen, leidingen clicken egaline er over klaar.
Dat zou beneden, bg , een goede vv zijn voor radiatorverwarming, iets duurder als zandcement maar je hebt er extra vloer isolatie voor terug. ( enige waar ik dan weer denk van eh, hoe geeft die slang vd vloer verwarming de warmte (verspreid) af als die in de isolatiemateriaal ligt?)
Ik probeer mn vrouw nogsteeds te overtuigen dat vloerverwarming leggen niet zo ingrijpend is. ( 2 lagen tegels bikken is al 2cm lager komen)

Hij had overigens t ook over bypass kleppen en gemotoriseerde inlaat regelkleppen per kamer om zonering te regelen. Dus actiefe waterzijding zeg maar. Al met al klonk t aantrekkelijk.
Als de offerte binnen komt kan ik iets beter bewoorden wat ik denk te krijgen als ik de offerte accepteer.

[copykat]

@STIMPPYYY het was een propaan gevulde versie dus misschien is het ook de 4. ( 75 graden en een scop van 4.8 bij 55 graden cv water of zo iets. Beter dan sparrow die op 35graden zn cop specificeerde)
Hoop info in 1 keer dus niet alles in mn hoofd opgeslagen.

[ Voor 20% gewijzigd door copykat op 10-04-2026 07:49 ]

[Mjier]

Rijtjeswoning78 schreef op woensdag 8 april 2026 @ 21:14:
Zit hier mee te lezen en wil mijn eigen ervaring toevoegen. Rijtjeswoning uit 1978, tussentype. In het voorjaar van 2024 een Daikin Altherma 3 (8 kW lucht-water) laten installeren, €11.400 all-in inclusief buffervat en wat leidingwerk aanpassingen. Na ISDE-subsidie van €2.800 netto €8.600. Wat ik van tevoren niet wist: met mijn spouwmuurisolatie en dakisolatie was het huis al warm genoeg voor een volledig elektrische pomp. De installateur twijfelde aanvankelijk vanwege de radiatoren (niet vervangen), maar de COP ligt inmiddels op circa 4,1 in de praktijk. Heb alles bijgehouden in een spreadsheet en uitgeschreven op mijn site als iemand de details wil: duurzaamwoonwijzer.nl/artikel/warmtepomp-kosten-2026

Dank voor het delen!
Een opmerking, in het tabelletje "Na 1 jaar de harde cijfers" op de web-pagina staat dat de warmtepomp 2800 kWh/jaar verbruikt. Verderop in het artikel staat:
Hoeveel stroom verbruikt een warmtepomp?
Mijn Daikin 8 kW verbruikt circa 3.800 kWh per jaar.
Kun je daar nog even naar kijken, anders is het nogal verwarrend.

[Jan2023]

copykat schreef op vrijdag 10 april 2026 @ 07:44:
@tonwes99 dank voor je reactie.

Wbt koeling. Dat staat laag in mn prio lijstje. Als ik boven dauwpunt kan koelen en de zon betaald mijn verbruikte wp stroom tijdens dat proces van 2 graden lager houden tov niks doen, ook goed.( optioneel alleen op zolder(daar is t af en toe, paar dagen per jaar echt warm.) in de vorm van een monoblock airco)
( die zou meteen als electrische verwarming mee kunnen doen voor instand backup.) Die 2 dikke roosters in de muur naar buiten zit ik niet op te wachten dus ook dat is eh hmmmm liever niet. Split aircos heb ik ook afgevinkt. Teveel buitenunits nodig om alle kamers te voorzien van een binnenunit.

Hij kwam aanzetten met die: Je kan koelen, optie als in nieuwe kunststof leidingen (met isolatielaagje) en die speciale convectieradiatoren van daikin (even duur als een jaga hybrid convector boosterblock) met de consensopvang aangesloten op een pomp die het naar zolder kon pompen om daar in t rioolafvoer te dumpen.
Dus opzich beter omdat je onder dauwpunt kon koelen en op mijn vraag hoe om te gaan met condens op leidingen werd gezegt alles vv door kunststof wat sowieso minder condensgevoelig is. En de extra isolatielaag ,leiding is dan totaal 32mm, maakt t mogelijk echt te koelen met een 18 graden luchtstroom van de ventilator op de convector die dan als kou overbrenger werkt.
Vloerverwarming, boven 1ste verd. Daar moet ik sowieso nieuwe convectoren of radiatoren plaatsen.. vloervv is eh lastig alles is al af. Ik had al bedacht dat zonering per slaapkamer nutteloos (als niet, makkelijk, effectief te krijgen) was met radiatoren/convectoren. Hoogstens manual booster aan voor extra warmte afgifte van de desbetreffende convector in een kamer. Dus gewoon boosterfans aanzetten en dus t rendement van afgifte verhogen op die plek => kamer word warmer dan zonder boosterfans aan.

Waar ik wel op "aan ging" was freesloze vloerverwarming met isolatieplaat waar al leidingruimte gefreest is. Dus neerleggen, leidingen clicken egaline er over klaar.
Dat zou beneden, bg , een goede vv zijn voor radiatorverwarming, iets duurder als zandcement maar je hebt er extra vloer isolatie voor terug. ( enige waar ik dan weer denk van eh, hoe geeft die slang vd vloer verwarming de warmte (verspreid) af als die in de isolatiemateriaal ligt?)
Ik probeer mn vrouw nogsteeds te overtuigen dat vloerverwarming leggen niet zo ingrijpend is. ( 2 lagen tegels bikken is al 2cm lager komen)

Hij had overigens t ook over bypass kleppen en gemotoriseerde inlaat regelkleppen per kamer om zonering te regelen. Dus actiefe waterzijding zeg maar. Al met al klonk t aantrekkelijk.
Als de offerte binnen komt kan ik iets beter bewoorden wat ik denk te krijgen als ik de offerte accepteer.

Dit komt op mij over als een zeer gecompliceerd systeem.
Met zoneregeling zal er ook wel een buffervat geadviseerd worden , en ga je ook gelijk voor een boilervat voor sww ?
En vvw is mooi en comfortabel maar laat je het beste 24/7 op dezelfde temperatuur staan.
Jij krijgt een vloer met weinig massa , zal snel reageren maar koelt ook snel weer af.
Als er boven al radiatoren hangen zou ik die eerst gaan gebruiken , het systeem waterzijdig inregelen en thats it , je zal je verbazen wat de warmteafgifte nog zal zijn met conventionele radiatoren die vele uren doorgaan bij lange runs van je warmtepomp.
En lijkt mij als je wil koelen in een hete zomer een airco goed zal voldoen .

[copykat]

@Jan2023 , nou ja het kwam bij mij ook over als veel bips and bobs. Maar ik wil wel even tijd investeren in het idee.

Mijn reverentie is en was een WeHeat sparrow p60 AE met 200liter wws
40liter buffervat. Ge-ent op henrad comfort 6 hybrids oid. Boven en lage jaga hybrids in de woonkamer of alles jaga hybrid. En dan gewoon 1 stooklijn en de thermostaat als aan uit regeling in de woonkamer. Dus overal een soort continu comfortabele temp met weinig schommelingen.
Iedereen in de slaapkamer een goedkope action electrische fan ( koelen) met verwarmings mogelijkheid. Voor de idividuele smaak.
Ik heb een rolluik op slaapkamer zuid die houd veel warmte buiten.
En de enige plek waar we t echt te warm hebben is zolder. ( staat nu zo'n lawaai ding mobiele airco met de afvoerslang op de mechanische ventilatie afvoer aan gesloten, ( terugslag klep er tussen zodat als de mobiele airco uit staat er geen valse lucht ( lees wc lucht) in mn slaapkamer komt. Dat ding staat misschien 14 dagen per jaar aan.
Dus airco is interresant voor zolder en misschien 2de unit woonkamer. ( meteen extra snel heater voor de ik heb t koud momenten) voordeel is de wp configuratie kan dan volledig los gekoppeld worden van de luxe, de airco.
In tijd en financiering.
Mn enige nu beslissing die ik er thuis doorheen wil krijgen is begane grond warmte overdracht. Radiatoren of toch vloerverwarming. Liefst zonder veel troep.
(Waf) 4 daagjes hotel kan misschien ook veel doen in de stresfactor
😀

[Jan2023]

@copykat

het kwam bij mij ook over als veel bips and bobs. Maar ik wil wel even tijd investeren in het idee.

Uiteraard , niet te snel beslissen.
Verschillen in de diverse warmtepompen kan ik niet beoordelen , mijn reaktie gaat meer over de opzet van het systeem.
Parallel buffervat ? , vanwege zoneregeling?
Diverse kleppen sprak je over , en een speciale pomp om condenswater af cq op te voeren naar een afvoer op zolder.
En speciaal geisoleerd leidingwerk van 32 mm naar radiatoren om condens tegen te gaan.
Zal de kosten van installatie aardig opvoeren .
Succes met alle keuzes .

[ Voor 3% gewijzigd door Jan2023 op 10-04-2026 17:39 ]

[cville]

Ik ben een offerte aanvraag voor een warmtepomp aan het voorbereiden. Details m.b.t. mijn huidige en toekomstige situatie vindt je hier. Hier vindt je een apart topic met concrete vragen. Ik kijk uit naar jullie reacties.

[Technician-]

Hoe relevant is BRL100 nog in de toekomst?
Moet je als leverancier van warmtepompen, airconditioning e.d. nog moeite en geld steken in BRL100 als de markt naar water installaties gaat?
Ja nu worden monoblocs ook verplicht in de F gassen verordening, maar dat lijkt een wassen neus.
Als een bedrijf een airco R32 plaatst zonder papieren kan een controlerende instantie het een als potentieel milieudelict zien.
Maar hoe gaat het met waterzijdig aansluiten van L/W monoblocs, daar komt niks koude technisch bij kijken.
Vlg mijn certificerende instantie moet ik zo snel mogelijk B3 halen en nieuwe apparaat ATEX A3L kopen. Om nog propaan te mogen plaatsen.
Ik zeg waarom, ja om een defecte compressor te vervangen. Nou als er een compressor kapot mocht gaan bel ik de fabrikant wel die het mag doen (onder garantie).

Die hele controle wordt een wassen neus.
En de hele opgetuigde kerstboom aan certificaten en opleidingen voor propaan WP’en is ook een wassen neus.
Over een tijdje gaat iedereen en zijn moeder die dingen neerzetten, waar ze uitlopen met PV, batterijen en die handel.

Ontopic:
Letten jullie bij de keuze van een bedrijf op of het bedrijf BRL100 gecertificeerd is?

[ Voor 18% gewijzigd door Technician- op 12-04-2026 19:34 ]

[copykat]

Technician- schreef op zondag 12 april 2026 @ 19:30:
......

Ontopic:
Letten jullie bij de keuze van een bedrijf op of het bedrijf BRL100 gecertificeerd is?

Ik ben benieuwd met welke checks je kan bepalen of je een kundige installateur gekozen hebt.( los van google search installateur x en problemen.)
Eentje die het gebeuren juist ende correct aangesloten heeft , netjes werk levert. En ja das meestal niet de goedkoopste. Maar er zijn ook veel niet de goedkoopste en toch iets minder goed. Dus factuur is niet de meest ideale keuze bepaler.

[Technician-]

copykat schreef op zondag 12 april 2026 @ 20:37:
[...]

Ik ben benieuwd met welke checks je kan bepalen of je een kundige installateur gekozen hebt.( los van google search installateur x en problemen.)
Eentje die het gebeuren juist ende correct aangesloten heeft , netjes werk levert. En ja das meestal niet de goedkoopste. Maar er zijn ook veel niet de goedkoopste en toch iets minder goed. Dus factuur is niet de meest ideale keuze bepaler.

Nou ja zelf hebben we een NVKL erkenning en certificering op gebied van werken volgens de normen. Ook de kost heeft rechten als hij via NVKL een bedrijf aanschrijft. NVKL klimaatspecialist en koeltechnische bedrijf.
De normen en controles zijn dermate hoog dat daar geen prutsers bij zouden (moeten) zitten.

[WPMC]

Hi allemaal, ik heb sinds Febr een monoblok warmtepomp waarmee ik ook kan koelen (DewarmteMP). Ik heb me eindeloos verdiept in de beste optie om te verwarmen voordat ik deze aanschafte. Ik weet ondertussen veel van de do's en dont's van verwarmen, maar nagenoeg niets over koelen. Kan het ook niet echt vinden op het forum, is er een speciaal forum voor of is er ergens een lijstje met tips te vinden?

Mijn huis heeft 180m2 vloerverwarming van BG tot zolder.

[BarryH]

Technician- schreef op zondag 12 april 2026 @ 19:30:
Hoe relevant is BRL100 nog in de toekomst?
Moet je als leverancier van warmtepompen, airconditioning e.d. nog moeite en geld steken in BRL100 als de markt naar water installaties gaat?
Ja nu worden monoblocs ook verplicht in de F gassen verordening, maar dat lijkt een wassen neus.
Als een bedrijf een airco R32 plaatst zonder papieren kan een controlerende instantie het een als potentieel milieudelict zien.
Maar hoe gaat het met waterzijdig aansluiten van L/W monoblocs, daar komt niks koude technisch bij kijken.
Vlg mijn certificerende instantie moet ik zo snel mogelijk B3 halen en nieuwe apparaat ATEX A3L kopen. Om nog propaan te mogen plaatsen.
Ik zeg waarom, ja om een defecte compressor te vervangen. Nou als er een compressor kapot mocht gaan bel ik de fabrikant wel die het mag doen (onder garantie).

Die hele controle wordt een wassen neus.
En de hele opgetuigde kerstboom aan certificaten en opleidingen voor propaan WP’en is ook een wassen neus.
Over een tijdje gaat iedereen en zijn moeder die dingen neerzetten, waar ze uitlopen met PV, batterijen en die handel.

Ontopic:
Letten jullie bij de keuze van een bedrijf op of het bedrijf BRL100 gecertificeerd is?

Nee. Wel bij bodem systeem

[STIMPPYYY]

WPMC schreef op zondag 12 april 2026 @ 21:44:
Hi allemaal, ik heb sinds Febr een monoblok warmtepomp waarmee ik ook kan koelen (DewarmteMP). Ik heb me eindeloos verdiept in de beste optie om te verwarmen voordat ik deze aanschafte. Ik weet ondertussen veel van de do's en dont's van verwarmen, maar nagenoeg niets over koelen. Kan het ook niet echt vinden op het forum, is er een speciaal forum voor of is er ergens een lijstje met tips te vinden?

Mijn huis heeft 180m2 vloerverwarming van BG tot zolder.

Wat wil je weten? Koelen is (soms) specifiek per warmtepomp qua instellingen. Verder zijn algemene zaken als composiet verdeler en kunstof leidingen aan te raden om condensatie te voorkomen (bij 18gr koelen bv)

[Zwartoog]

Technician- schreef op zondag 12 april 2026 @ 19:30:
...
Ontopic:
Letten jullie bij de keuze van een bedrijf op of het bedrijf BRL100 gecertificeerd is?

Niet, dit is voor het eerst dat ik van BRL100 hoor. En dan volg ik dit topic al ruim 5 jaar. Nee, consumenten moeten erop kunnen vertrouwen dat een installateur de benodigde vereisten heeft.

Ik vraag vakmensen doorgaans een beetje uit. Komt er op den duur onzinnig gewauwel uit, tegenspraken of überhaupt onkennis, dan kijk ik verder. Goed vooraf verdiepen is dan wel essentiëel. Als ze al niet goed zitten met dingen die je wel weet, dan wordt het sowiesie een rommeltje op de aspecten die je als leek niet weet.

Het is wel flink zoeken soms...

[Technician-]

Zwartoog schreef op maandag 13 april 2026 @ 13:12:
[...]

Niet, dit is voor het eerst dat ik van BRL100 hoor. En dan volg ik dit topic al ruim 5 jaar. Nee, consumenten moeten erop kunnen vertrouwen dat een installateur de benodigde vereisten heeft.

Ik vraag vakmensen doorgaans een beetje uit. Komt er op den duur onzinnig gewauwel uit, tegenspraken of überhaupt onkennis, dan kijk ik verder. Goed vooraf verdiepen is dan wel essentiëel. Als ze al niet goed zitten met dingen die je wel weet, dan wordt het sowiesie een rommeltje op de aspecten die je als leek niet weet.

Het is wel flink zoeken soms...

BRL100 is de oude STEK

[Technician-]

BarryH schreef op zondag 12 april 2026 @ 22:15:
[...]

Nee. Wel bij bodem systeem

Propaan monoblocs vallen ook onder de F-gassenregelgeving cq BRL100 nu.

[Jan2023]

@Technician-

Ook de kost heeft rechten als hij via NVKL een bedrijf aanschrijft.

Wie of wat is de kost ?

[Technician-]

Jan2023 schreef op maandag 13 april 2026 @ 17:55:
@Technician-

[...]

Wie of wat is de kost ?

De klant, de opdrachtgever, een autocorrect foutje.

[mr_evil08]

Vraagje Koelen met stukje stalen CV leiding er tussen is dat echt zo problematisch ?

De buitenkant van de aanvoerleiding heeft condens.
Het is wel van zink.

Natuurlijk kun je Armaflex HT omheen doen, ik lees overal dat je koper moet hebben.
Wat zijn de gevolgen? "slipt" de zaak dicht en roest het van binnen bijvoorbeeld?

De buitenkant is niet het probleem totdat er roest op zit uiteraard, vochtschade in de woning ben ik niet bang voor(behalve als de leiding lek raakt natuurlijk).

[ Voor 14% gewijzigd door mr_evil08 op 14-04-2026 13:54 ]

[Glashelder]

Het kan van binnen sowieso niet roesten. De zuurstof die in het water zit wordt verbruikt om wat roest te vormen en is dan 'op', dan stopt ook het proces van roesten.

Ik vind het wel een goede vraag. Ik koel hier zelf ook met de WP en heb nog nergens iets van roest gezien op de leidingen. Wel is het zo dat ze op veel plekken geverfd zijn door de vorige bewoners en dat zal wel helpen vermoed ik. En ik koel niet condenserend.

[Wokschotel]

Ik heb een offerte liggen voor de aanleg van een Bosch Compress 5800i AW 12kW. Deze 12 groepen vloerverwarming (verdeeld over 2 verdelers) en een aantal radiatoren gaan verwarmen. De VV-verdelers zijn voorzien van een pomp. Nu zegt de installateur over de aloude discussie wel/geen buffervat:

Een buffer is nodig vanwege de naregeling en/of pomp hebt op je vloerverwarming. Deze kan dus soms dicht staan. De warmtepomp heeft ALTIJD een bepaalde hoeveelheid doorstroming (debiet) nodig voor onder andere de ontdooicyclus van de warmtepomp. Als je je verdelers vervangt voor “pomploze, open verdelers” dan kan het zonder buffer maar dat is meestal duurder dan een buffer.

Hier zit wel wat in volgen mij, maar mijn VV-verdelers zijn voorzien van stelmotoren die ik altijd open kan zetten. Dus gaat dat argument dan nog op? (even los van de misschien mindere efficiency en het vervangen van verdelers door pomploze verdelers hoeft ook niet de hoofdprijs te kosten). En ik dacht, hoe groter het buffervat, hoe meer ik de WP op 'gunstige' tijden kan laten verwarmen.

[mr_evil08]

Glashelder schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 14:00:
Het kan van binnen sowieso niet roesten. De zuurstof die in het water zit wordt verbruikt om wat roest te vormen en is dan 'op', dan stopt ook het proces van roesten.

Ik vind het wel een goede vraag. Ik koel hier zelf ook met de WP en heb nog nergens iets van roest gezien op de leidingen. Wel is het zo dat ze op veel plekken geverfd zijn door de vorige bewoners en dat zal wel helpen vermoed ik. En ik koel niet condenserend.

Hier wordt rond 14 graden water gekoeld maar de afgiftepunten blijven net boven dauwpunt(niet condenserend koelen dus).

Ook aanvoerleiding boven dauwpunt houden valt niet condenserend koelen tegen bij ons.

[ Voor 3% gewijzigd door mr_evil08 op 14-04-2026 14:41 ]

[Glashelder]

Ik vind het hier ook alleen maar goed werken als boven de airco's draaien. Beneden hebben we alleen vloerkoeling. Die combinatie werkt best goed.

Alleen vloerkoeling doet zo goed als niets.

[TeslaNerd]

In het Quatt Chill topic staan nu de eerste berichten dat de eerste Chills op 21 april zullen worden geinstalleerd.
Ik ben benieuwd wat de real life ervaringen met deze ook door Amitime geproduceerde water/lucht airco’s gaat zijn deze zomer.
Quatt heeft er 2 jaar over gedaan om dit samen met Amitime als special product te ontwikkelen

[ Voor 9% gewijzigd door TeslaNerd op 14-04-2026 15:25 ]

[mr_evil08]

@Glashelder Hier hangt ook nog een stukje luchtbehandeling dat veranderd de zaak in niet condenserend koelen toch nog redelijk werkt.

Boven hangt wel één krachtige singlesplit strategisch gericht op de gang maar wordt enkel gebruikt tijdens hittegolf.

Je hebt ook plafond koeling, vloerkoeling daarintegen werkt inderdaad een stuk minder.

[ Voor 54% gewijzigd door mr_evil08 op 14-04-2026 16:17 ]

[JBtL]

Glashelder schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 14:00:
Het kan van binnen sowieso niet roesten. De zuurstof die in het water zit wordt verbruikt om wat roest te vormen en is dan 'op', dan stopt ook het proces van roesten.

Ik vind het wel een goede vraag. Ik koel hier zelf ook met de WP en heb nog nergens iets van roest gezien op de leidingen. Wel is het zo dat ze op veel plekken geverfd zijn door de vorige bewoners en dat zal wel helpen vermoed ik. En ik koel niet condenserend.

Ik zie wel roestplekjes op de stalen aanvoerleiding door de verf heen komen in 1 kamer. Reden voor mij om een dauwsensor op de leiding te gaan monteren en koeling daarmee te regelen. Over de jaren kan je zo de leidingen wel kapot krijgen denk ik.

[Get!em]

Glashelder schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 15:17:
Ik vind het hier ook alleen maar goed werken als boven de airco's draaien. Beneden hebben we alleen vloerkoeling. Die combinatie werkt best goed.

Alleen vloerkoeling doet zo goed als niets.

Vloerkoeling doet voor de luchttemperatuur tijdens de warme momenten inderdaad niet veel.

Het helpt echter wel om de massa/beton koel te houden. Als er dan savonds wel verkoeling is buiten, kun je met simpel ramen open je huis vrij vlot koel krijgen. Doe je dan de ramen weer dicht dan blijft het ook redelijk koel.

Zou je de massa niet koel houden, dan warmt de massa na het ramen dichtdoen de lucht weer op.

[lookoutordie]

Iemand ervaring met Viessmann warmtepompen en warmwaterboilers?

Sinds eind maart nieuwe woning met warmtepomp.
Type: Viessmann Vitocall 200-S 201.D10
Warmwaterboiler: Vitocell 100V CVAB 300S2 (300L).

Ik merk dat de woning te warm wordt ondanks ik de gevraagde temperatuur in de woonkamer op 22°C heb staan. Heb de stooklijn nu al wat aangepast maar deze werkt vooral op de buitentemperatuur.
Ik heb al proberen te zoeken om deze in te stellen op de kamertemperatuur maar ik vind dit nergens specifiek terug. Ook niet in de handleiding. Ik heb verschillende verwarmingsmodi (gereduceerd, normaal en constant).
In de handleiding staat dat de constante modus wel afgesteld zou staan op de kamertemperatuur maar het nadeel is dat de warmtepomp dan telkens naar de maximum aanvoertemperatuur gaat (= 40°C) waardoor het in huis veel te warm werd.

Om nu een idee te hebben, het is buiten 15°C.
Binnentemperatuur 23,1°C.
Aanvoertemp 22,3 °C
Retourtemp: 22,4°C
Door de stooklijn aan te passen heb ik er al een graadje afgekregen maar voorbije week was met gelijkaardige temperaturen de binnentemperatuur 24,3 °C. De warmtepomp heeft ook een koelfunctie maar wanneer zal deze dan in gang schieten?

Tweede puntje gaat over het warm water.
Hier vind ik dat ondanks de inhoud 300L bevat er toch nog niet zo veel warm water beschikbaar is. Heb de instellingen ook al proberen aan te passen maar het effect blijft hetzelfde, soms haalt hij zelfs de gevraagde temperatuur niet. Hierbij is het ook belangrijk om te vermelden dat ik alle elektrische weerstanden heb uitstaan.
Wanneer ik 55°C vraag dan krijg ik vaak maar 52-53 °C in het vat bovenaan. Ik kan deze instellen op "bovenaan", "normaal" en "temp2". Zowel bovenaan en normaal geven identieke waarden maar ik merk niet echt op dat ik meer warm water heb. Er staat wel een tijdschema op van 13-17u maar de boiler is al warm na 30-40 mins bovenaan waardoor deze stopt met bijwarmen en springt verder niet meer aan. Komt erop neer dat ik voldoende warm water wil laten maken op zonne-energie.

De boiler staat nu dus op 50°C ingesteld, om 13u dus laten opwarmen en staat nu op 49,2 °C mits klein beetje warmwater gebruik voor de afwas. Dus van warmteverlies valt dit al bij al mee denk ik.

[manusjevanalles]

JBtL schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 16:20:
[...]

Ik zie wel roestplekjes op de stalen aanvoerleiding door de verf heen komen in 1 kamer. Reden voor mij om een dauwsensor op de leiding te gaan monteren en koeling daarmee te regelen. Over de jaren kan je zo de leidingen wel kapot krijgen denk ik.

Wat voor sensor is een dauwsensor? Die is nieuw voor mij.

[dunklefaser]

Tomexergie schreef op woensdag 1 april 2026 @ 15:24:
Monitoring maart 2026 opgeven svp.

Waarop hangt de "monitoring maart 2026" op dit moment?

[copykat]

Glashelder schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 15:17:
Knip.

Alleen vloerkoeling doet zo goed als niets.

Kan je hier over uitweiden?
Ik ben aan t nadenken om beneden vloer verwarming te laten installeren als er een wp fe gaat komen. Koelen boven dauwpunt was 1 vd dingen. ( als bij effect.)

[Mjier]

Get!em schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 16:22:
[...]

Vloerkoeling doet voor de luchttemperatuur tijdens de warme momenten inderdaad niet veel.

Het helpt echter wel om de massa/beton koel te houden. Als er dan savonds wel verkoeling is buiten, kun je met simpel ramen open je huis vrij vlot koel krijgen. Doe je dan de ramen weer dicht dan blijft het ook redelijk koel.

Zou je de massa niet koel houden, dan warmt de massa na het ramen dichtdoen de lucht weer op.

Het helpt inderdaad wel degelijk. Zonder warmt de massa van de vloer met iedere warme dag een graadje op. Met vloerkoeling blijft de vloer koel. En een simpel ventilatortje over de koele vloer laten blazen help ook.
Het werkt wel, maar natuurlijk veel langzamer dan een Jaga met DHB.

[Glashelder]

copykat schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 19:13:
[...]

Kan je hier over uitweiden?
Ik ben aan t nadenken om beneden vloer verwarming te laten installeren als er een wp fe gaat komen. Koelen boven dauwpunt was 1 vd dingen. ( als bij effect.)

Ik kan natuurlijk alleen spreken over mijn eigen ervaringen.. even als disclaimer voor ik allerlei mensen over me heen kreeg bij wie het wel naar tevredenheid werkt

Wij hadden hier in het hele huis airco, inclusief de benedenverdieping. Anderhalf jaar geleden hebben wij de woonkamer compleet verbouwd en daarvoor moest de airco natuurlijk even van de muur af. Als onderdeel van die verbouwing is er vloerverwarming gekomen. Omdat het toch niet de mooiste apparaten zijn, wilde ik eerst even kijken wat het effect van vloerkoeling zou zijn tijdens warme zomerdagen. Onze ervaring is dat uitsluitend vloerkoeling leidt tot heerlijke koude voetjes, maar de ruimte blijft gewoon oncomfortabel warm. Ik had daarop al een beetje besloten de airco terug te laten hangen, totdat we boven de airco's aanslingerden. We kwamen er toen achter dat het beneden toen wel aangenaam werd. Mijn theorie daarover is dat het leeuwendeel van de warmte in de woonkamer door de warmte vloer komt. Als je dan boven alleen airco hebt dan stroom die koude lucht naar beneden maar de warme vloer warmt die gelijk weer op: dat werkt dus ook niet. Als de vloerkoeling actief is met de airco's boven dan vult de benedenverdieping zich uiteindelijk wel moet koele lucht

[Mjier]

Glashelder schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 19:44:
[...]

Ik kan natuurlijk alleen spreken over mijn eigen ervaringen.. even als disclaimer voor ik allerlei mensen over me heen kreeg bij wie het wel naar tevredenheid werkt

Wij hadden hier in het hele huis airco, inclusief de benedenverdieping. Anderhalf jaar geleden hebben wij de woonkamer compleet verbouwd en daarvoor moest de airco natuurlijk even van de muur af. Als onderdeel van die verbouwing is er vloerverwarming gekomen. Omdat het toch niet de mooiste apparaten zijn, wilde ik eerst even kijken wat het effect van vloerkoeling zou zijn tijdens warme zomerdagen. Onze ervaring is dat uitsluitend vloerkoeling leidt tot heerlijke koude voetjes, maar de ruimte blijft gewoon oncomfortabel warm. Ik had daarop al een beetje besloten de airco terug te laten hangen, totdat we boven de airco's aanslingerden. We kwamen er toen achter dat het beneden toen wel aangenaam werd. Mijn theorie daarover is dat het leeuwendeel van de warmte in de woonkamer door de warmte vloer komt. Als je dan boven alleen airco hebt dan stroom die koude lucht naar beneden maar de warme vloer warmt die gelijk weer op: dat werkt dus ook niet. Als de vloerkoeling actief is met de airco's boven dan vult de benedenverdieping zich uiteindelijk wel moet koele lucht

Nu maak je mij weer aan het twijfelen. Zou het bij mij dan ook zo zijn dat de Jaga's boven voor koelte zorgen die door het trapgat in de woonkamer komt, en dit mij de illusie geeft dat die vloer op de begane grond zo lekker koelt?
Of misschien toch de combinatie. Elke kWh warmte die je met je WP naar buiten stuurt zit niet meer binnen.

[Glashelder]

Ligt er een beetje aan hoeveel warmte die Jaga's afvoeren... Twee binnenunits die staan te loeien voeren denk ik wel wat meer warmte af dan Jaga's, al is het alleen al omdat de airco's bovenin de ruimte hangen.

[Get!em]

Glashelder schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 19:44:
[...]

Ik kan natuurlijk alleen spreken over mijn eigen ervaringen.. even als disclaimer voor ik allerlei mensen over me heen kreeg bij wie het wel naar tevredenheid werkt

Wij hadden hier in het hele huis airco, inclusief de benedenverdieping. Anderhalf jaar geleden hebben wij de woonkamer compleet verbouwd en daarvoor moest de airco natuurlijk even van de muur af. Als onderdeel van die verbouwing is er vloerverwarming gekomen. Omdat het toch niet de mooiste apparaten zijn, wilde ik eerst even kijken wat het effect van vloerkoeling zou zijn tijdens warme zomerdagen. Onze ervaring is dat uitsluitend vloerkoeling leidt tot heerlijke koude voetjes, maar de ruimte blijft gewoon oncomfortabel warm. Ik had daarop al een beetje besloten de airco terug te laten hangen, totdat we boven de airco's aanslingerden. We kwamen er toen achter dat het beneden toen wel aangenaam werd. Mijn theorie daarover is dat het leeuwendeel van de warmte in de woonkamer door de warmte vloer komt. Als je dan boven alleen airco hebt dan stroom die koude lucht naar beneden maar de warme vloer warmt die gelijk weer op: dat werkt dus ook niet. Als de vloerkoeling actief is met de airco's boven dan vult de benedenverdieping zich uiteindelijk wel moet koele lucht

Je beschrijft t zelfde effect als ik zojuist, maar dan met airco boven. Lijkt me dus prima dezelfde ervaring dat t wel werkt, aanvullend op elkaar.

[Get!em]

Mjier schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 19:58:
[...]

Nu maak je mij weer aan het twijfelen. Zou het bij mij dan ook zo zijn dat de Jaga's boven voor koelte zorgen die door het trapgat in de woonkamer komt, en dit mij de illusie geeft dat die vloer op de begane grond zo lekker koelt?
Of misschien toch de combinatie. Elke kWh warmte die je met je WP naar buiten stuurt zit niet meer binnen.

Hier zorgen ook jaga dbh voor de koele lucht en de vvw voor de koele massa. Werkt idd samen.

[Seafarer]

Mjier schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 19:43:
[...]

Het helpt inderdaad wel degelijk. Zonder warmt de massa van de vloer met iedere warme dag een graadje op. Met vloerkoeling blijft de vloer koel. En een simpel ventilatortje over de koele vloer laten blazen help ook.
Het werkt wel, maar natuurlijk veel langzamer dan een Jaga met DHB.

Ik zou toch voor een serieuse ventilator gaan. Flow is alles.

[Mjier]

Seafarer schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 21:31:
[...]

Ik zou toch voor een serieuse ventilator gaan. Flow is alles.

Komt toch die good-old trias energetica weer om de hoek.
Beperk de vraag, dus in geval van koeling: zorg voor zonwering, ramen en deuren dicht, goede natuurlijke isolatie met faseverschuiving, boom in de tuin. Als de opwarming in je huis niet zo snel gaat hoef je ook niet zoveel of zo snel weg te koelen. Dan werken ook die kleine ventilatortjes van de Jaga prima.
En als je dan zelf met een biertje onder die boom gaat zitten beperk je de warmtelast binnen weer met zo'n 70W.
n=1

[blb4]

manusjevanalles schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 16:48:
[...]


Wat voor sensor is een dauwsensor? Die is nieuw voor mij.

Ik gebruik DHT22, die meet temperatuur en relatieve luchtvochtigheid en daarmee kan je dauwpunt berekenen.

[blb4]

Mjier schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 19:58:
[...]

Nu maak je mij weer aan het twijfelen. Zou het bij mij dan ook zo zijn dat de Jaga's boven voor koelte zorgen die door het trapgat in de woonkamer komt, en dit mij de illusie geeft dat die vloer op de begane grond zo lekker koelt?
Of misschien toch de combinatie. Elke kWh warmte die je met je WP naar buiten stuurt zit niet meer binnen.

Ik heb geen vloerverwarming, mijn ervaring is dat ik aardig kan koelen met convectors met ventilatoren. Mijn indruk is dat dit beter gaat dan met vloerverwarming. In elk geval sneller.

[GudZ]

Wokschotel schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 14:06:
Ik heb een offerte liggen voor de aanleg van een Bosch Compress 5800i AW 12kW. Deze 12 groepen vloerverwarming (verdeeld over 2 verdelers) en een aantal radiatoren gaan verwarmen. De VV-verdelers zijn voorzien van een pomp. Nu zegt de installateur over de aloude discussie wel/geen buffervat:


[...]


Hier zit wel wat in volgen mij, maar mijn VV-verdelers zijn voorzien van stelmotoren die ik altijd open kan zetten. Dus gaat dat argument dan nog op? (even los van de misschien mindere efficiency en het vervangen van verdelers door pomploze verdelers hoeft ook niet de hoofdprijs te kosten). En ik dacht, hoe groter het buffervat, hoe meer ik de WP op 'gunstige' tijden kan laten verwarmen.

Ik kan jouw openingspost van je installatie niet vinden. Kun je hiernaar posten of een topic openen? Dan kun je gedegen advies krijgen.

[ocaj]

Het is overigens niet alleen warme lucht die naar zolder stijgt, maar de luchtvochtigheid is op zolder ook hoger dan beneden. Als je dus niet-condenserend wil koelen, dan helpt een airco op zolder enorm omdat die de luchtvochtigheid in het hele huis verlaagt.
Dat lijkt een goede combinatie: Doordat je op zolder het vocht afvoert, kun je beneden langer of met lagere aanvoertemperatuur koelen omdat het dauwpunt lager blijft.

[JBtL]

manusjevanalles schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 16:48:
[...]


Wat voor sensor is een dauwsensor? Die is nieuw voor mij.

Zoiets:

https://www.warmteservice...sktGnvrX2PBcaAl5uEALw_wcB

[Glashelder]

Mjier schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 21:44:
[...]

Komt toch die good-old trias energetica weer om de hoek.
Beperk de vraag, dus in geval van koeling: zorg voor zonwering, ramen en deuren dicht, goede natuurlijke isolatie met faseverschuiving, boom in de tuin. Als de opwarming in je huis niet zo snel gaat hoef je ook niet zoveel of zo snel weg te koelen. Dan werken ook die kleine ventilatortjes van de Jaga prima.
En als je dan zelf met een biertje onder die boom gaat zitten beperk je de warmtelast binnen weer met zo'n 70W.
n=1

Tsja, zonwering kost ook klauwen met geld en op het moment dat het doorgaans zo heet is dan is stroom gratis door de zonnepanelen..

Zeer oninteressante investering.

[Get!em]

manusjevanalles schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 16:48:
[...]


Wat voor sensor is een dauwsensor? Die is nieuw voor mij.

Een gewone goedkope temperatuur met luchtvochtigheid sensor volstaat.

Je kunt die omrekenen naar dauwpunt temperatuur.

Vervolgens kun je die gebruiken om je aanvoer temperatuur bij te stellen. Hier in huis effectief 6 sensoren actief en de hoogste dauwpunt waarde bepaalt mijn setpoint (met marge).

De dauwpunt helper bij mij in Homeassistant.

YAML:

{% set h = states('sensor.sonoff_thermometer_keuken_luchtvochtigheid') | float(60) %}
{% set t = states('sensor.sonoff_thermometer_keuken_temperatuur') | float (20) %}
{% set a = 17.625 %}
{% set b = 243.04 %}
{{ ((b*(log(h/100)+((a*t)/(b+t)))) / (a-log(h/100)-((a*t)/(b+t)))) |float(0) |round(1) }}

[manusjevanalles]

Get!em schreef op woensdag 15 april 2026 @ 07:57:
[...]

Een gewone goedkope temperatuur met luchtvochtigheid sensor volstaat.

Je kunt die omrekenen naar dauwpunt temperatuur.

Vervolgens kun je die gebruiken om je aanvoer temperatuur bij te stellen. Hier in huis effectief 6 sensoren actief en de hoogste dauwpunt waarde bepaalt mijn setpoint (met marge).

De dauwpunt helper bij mij in Homeassistant.

YAML:

{% set h = states('sensor.sonoff_thermometer_keuken_luchtvochtigheid') | float(60) %}
{% set t = states('sensor.sonoff_thermometer_keuken_temperatuur') | float (20) %}
{% set a = 17.625 %}
{% set b = 243.04 %}
{{ ((b*(log(h/100)+((a*t)/(b+t)))) / (a-log(h/100)-((a*t)/(b+t)))) |float(0) |round(1) }}

Ah zo, ja die heb ik ook. Ik dacht een speciale sensor die vocht op de leiding detecteerde.

[Get!em]

manusjevanalles schreef op woensdag 15 april 2026 @ 08:01:
[...]


Ah zo, ja die heb ik ook. Ik dacht een speciale sensor die vocht op de leiding detecteerde.

Kan ook. Maar dan meet je een symptoom en ben je feitelijk al te laat.

https://www.bol.com/nl/nl/p/alre-it-sn120000-temperatuursensor-tps-3-dauwpuntsensor-voor-leiding-10m-kabel/9300000189884391/

Ik hou hier met houten vloeren in iedergeval een marge aan.

[ Voor 5% gewijzigd door Get!em op 15-04-2026 08:11 ]

[manusjevanalles]

Get!em schreef op woensdag 15 april 2026 @ 08:10:
[...]

Kan ook. Maar dan meet je een symptoom en ben je feitelijk al te laat.

https://www.bol.com/nl/nl/p/alre-it-sn120000-temperatuursensor-tps-3-dauwpuntsensor-voor-leiding-10m-kabel/9300000189884391/

Ik hou hier met houten vloeren in iedergeval een marge aan.

Ik heb bij mij het koelen met de WP nog niet goed onder de knie. Bij mij knalt hij met teveel vermogen naar een veel te koude temperatuur. Het is me nog niet goed gelukt de besturing te verbeteren.

[Get!em]

manusjevanalles schreef op woensdag 15 april 2026 @ 08:18:
[...]


Ik heb bij mij het koelen met de WP nog niet goed onder de knie. Bij mij knalt hij met teveel vermogen naar een veel te koude temperatuur. Het is me nog niet goed gelukt de besturing te verbeteren.

Voordeel van een buffervat 😏🤭

Als je een setting hebt om de compressor sneller te laten moduleren, die uitproberen.

Stille modus kan ook, waarbij maximale compressor beperkt wordt.

[ Voor 17% gewijzigd door Get!em op 15-04-2026 08:35 ]

[Andrehj]

ocaj schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 22:15:
Het is overigens niet alleen warme lucht die naar zolder stijgt, maar de luchtvochtigheid is op zolder ook hoger dan beneden. Als je dus niet-condenserend wil koelen, dan helpt een airco op zolder enorm omdat die de luchtvochtigheid in het hele huis verlaagt.
Dat lijkt een goede combinatie: Doordat je op zolder het vocht afvoert, kun je beneden langer of met lagere aanvoertemperatuur koelen omdat het dauwpunt lager blijft.

Waarom zou de luchtvochtigheid op zolder hoger zijn dan beneden? Juist omdat daar de zon op het dak schijnt (en de temperatuur daar dus in de zomer hoger is), zal de relatieve luchtvochtigheid er lager zijn. De hoeveelheid vocht in de lucht is immers niet ineens groter geworden.
Alleen als je op zolder (veel) was droogt zou de luchtvochtigheid er hoger kunnen zijn.

[Andrehj]

manusjevanalles schreef op woensdag 15 april 2026 @ 08:18:
Ik heb bij mij het koelen met de WP nog niet goed onder de knie. Bij mij knalt hij met teveel vermogen naar een veel te koude temperatuur. Het is me nog niet goed gelukt de besturing te verbeteren.

Heb je al uitgerekend hoeveel afgiftevermogen je hebt bij de ingestelde watertemperatuur en dat vergeleken met het minimale vermogen van je compressor? Meestal zit daar het probleem...

[Seafarer]

Mjier schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 21:44:
[...]

Komt toch die good-old trias energetica weer om de hoek.
Beperk de vraag, dus in geval van koeling: zorg voor zonwering, ramen en deuren dicht, goede natuurlijke isolatie met faseverschuiving, boom in de tuin. Als de opwarming in je huis niet zo snel gaat hoef je ook niet zoveel of zo snel weg te koelen. Dan werken ook die kleine ventilatortjes van de Jaga prima.
En als je dan zelf met een biertje onder die boom gaat zitten beperk je de warmtelast binnen weer met zo'n 70W.
n=1

Warmte last beperking is altijd je eerste keus.

Het ging om vloerkoeling, (waar vaak geroepen wordt dat het totaal niet werkt en daar ben ik het niet helemaal mee eens) je hebt maar 1 contactvlak (1 enorme lamel van een jaga) als je daar fatsoenlijk mee wilt koelen dan dien je een enorme lucht flow te creeren en niet een pc fannetje erop richten.

De buren zijn er blij mee het koelt echt wel. Maar de constante herrie van de fan op standje max. is wel een beetje irritant.

[Seafarer]

blb4 schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 22:06:
[...]

Ik heb geen vloerverwarming, mijn ervaring is dat ik aardig kan koelen met convectors met ventilatoren. Mijn indruk is dat dit beter gaat dan met vloerverwarming. In elk geval sneller.

Logisch je hebt veel luchtflow (ventilators) en veel oppervlakte (lamellen)

[Wokschotel]

GudZ schreef op dinsdag 14 april 2026 @ 22:08:
[...]

Ik kan jouw openingspost van je installatie niet vinden. Kun je hiernaar posten of een topic openen? Dan kun je gedegen advies krijgen.

Ja, goeie. Zie: WWW (Wokschotel Wil Warmptepomp), advies gevraagd

Aanvullingen daarop:
- glas is inmiddels vervangen door HR++ glas beneden (ivm monumentale status/kozijnen was HR+++ geen optie)
- warmtepomp-boiler is binnen en wordt volgende week geinstalleerd.
- ik ga voor de all-electric WP voor het hele huis (vloerverwarming + radiatoren), dan is 12kW wel nodig.

[mr_evil08]

manusjevanalles schreef op woensdag 15 april 2026 @ 08:18:
[...]


Ik heb bij mij het koelen met de WP nog niet goed onder de knie. Bij mij knalt hij met teveel vermogen naar een veel te koude temperatuur. Het is me nog niet goed gelukt de besturing te verbeteren.

Installateursmenu dauwpuntbewaking 1 of 2K verhogen.

[ Voor 3% gewijzigd door mr_evil08 op 15-04-2026 19:02 ]

[teacher]

de discussie over zonwering is verdwenen, dit is immers het lucht/water topic

[manusjevanalles]

mr_evil08 schreef op woensdag 15 april 2026 @ 19:01:
[...]

Installateursmenu dauwpuntbewaking 1 of 2K verhogen.

Mijn WP heeft alleen een temperatuursensor, dus geen dauwpuntbewaking (andere thermostaat nodig). Ik heb alle dauwpunten in Home Assistant zitten, en vorig jaar geëxperimenteerd met runs koelen en dan stop boven het dauwpunt. Maar had op een gegeven moment toch de verdeler helemaal nat.
Dit jaar weer verder experimenteren.

[GudZ]

Wokschotel schreef op woensdag 15 april 2026 @ 12:56:
[...]

Ja, goeie. Zie: WWW (Wokschotel Wil Warmptepomp), advies gevraagd

Aanvullingen daarop:
- glas is inmiddels vervangen door HR++ glas beneden (ivm monumentale status/kozijnen was HR+++ geen optie)
- warmtepomp-boiler is binnen en wordt volgende week geinstalleerd.
- ik ga voor de all-electric WP voor het hele huis (vloerverwarming + radiatoren), dan is 12kW wel nodig.

Zo'n 2.000 kuub gas voor je eigen woning (zonder mantelzorgwoning erbij), toch? Of heb je inmiddels nieuwe statistieken. Ik heb eigenlijk alleen maar vragen voordat ik zeg: plemp een 12kw neer. Ook wat betreft je VV verdelers enzo. Zou ik op de foto erbij zetten. Ik zou een nieuw topic maken, er is te veel gewijzigd zowel in jouw situatie (geïsoleerd en glas vervangen, twee jaar meer data van gasverbruik) als ook de markt (meer aanbod in de markt).

[Scientific]

Glashelder schreef op woensdag 15 april 2026 @ 03:32:
[...]

Tsja, zonwering kost ook klauwen met geld en op het moment dat het doorgaans zo heet is dan is stroom gratis door de zonnepanelen..

Zeer oninteressante investering.

Dan mag je alleen koelen als de zon schijnt. Succes daarmee... Zonwering is uiteraard een no-brainer als je comfortabel de warme dagen wil doorkomen. Met koeling die alleen op zonnepanelen-energie werkt, en symptoombestrijding zal doen bij gebrek aan zonwering, kan je daar nooit tegenop.

[copykat]

Voor zover ik er in sta.
Zonwering, schaduw en passieve koeling( geen direct zonlicht in je huis laten komen zodat t minder opwarmt is en blijft de (gezondste) lekkerste methode.
Lichte koeling om iets van de warmte opbouw weer te verwijderen zodat t langer duurt voordat het pfff ik wil een airco gevoel er is.
Vloerverwarming is voor koelen dus niet erg effectief.( mn vader heeft een (appartement met vloer verwarming en koeling zonder radiatoren. ( grootschalige WP op dak vh pand dus niet persoonlijk systeem maar wel een warmer- kouder draaiknop) En de ramen en deuren moeten gesloten blijven anders raakt t systeem in de war.) Opzich werkt t wel.
Als ik hier zo lees is convector met booster, dus een hybrid als jaga strada enz. Effectiever en heeft meer koeling capaciteit. Omdat je bij koeling warmte uit de lucht wilt halen en bij warmte kou uit betonnen vloer is vloerverwarming ideaal als comfort in de winter. Maar koude voeten in de zomer minder effectief.
En een tocht over vloer generen is weer een beetje minder voor je comfort.

Dus convectoren met boosters en een dauwpunt controle mechamisme lijkt me de sweetspot als je geen fancoils en of ander systeem wilt hebben met condens afvoersystemen.
En je kan altijd nog als backup bij extreem hete dagen ( max 3 weken per jaar?) een mobiele airco of monoblock airco plaatsen.

[mr_evil08]

manusjevanalles schreef op woensdag 15 april 2026 @ 20:16:
[...]


Mijn WP heeft alleen een temperatuursensor, dus geen dauwpuntbewaking (andere thermostaat nodig). Ik heb alle dauwpunten in Home Assistant zitten, en vorig jaar geëxperimenteerd met runs koelen en dan stop boven het dauwpunt. Maar had op een gegeven moment toch de verdeler helemaal nat.
Dit jaar weer verder experimenteren.

Ik heb toen direct voor een kunstof verdeler gekozen.
Met de aanvoertemperatuur boven dauwpunt blijven doet vloer koeling bijna niks.

De oppervlakte temperatuur van de vloer zelf is dan nog ver boven dauwpunt.

[ Voor 6% gewijzigd door mr_evil08 op 15-04-2026 22:46 ]

[ocaj]

Andrehj schreef op woensdag 15 april 2026 @ 09:44:
[...]

Waarom zou de luchtvochtigheid op zolder hoger zijn dan beneden? Juist omdat daar de zon op het dak schijnt (en de temperatuur daar dus in de zomer hoger is), zal de relatieve luchtvochtigheid er lager zijn. De hoeveelheid vocht in de lucht is immers niet ineens groter geworden.
Alleen als je op zolder (veel) was droogt zou de luchtvochtigheid er hoger kunnen zijn.

Ik ben geen natuurkundige, maar heb altijd begrepen dat doordat warme lucht stijgt, al het vocht in die lucht "meestijgt" naar boven en daar blijft hangen. Daardoor is de lucht op zolder vaak vochtiger dan in de woonkamer beneden.

[EVfan]

ocaj schreef op woensdag 15 april 2026 @ 22:54:
[...]


Ik ben geen natuurkundige, maar heb altijd begrepen dat doordat warme lucht stijgt, al het vocht in die lucht "meestijgt" naar boven en daar blijft hangen. Daardoor is de lucht op zolder vaak vochtiger dan in de woonkamer beneden.

@ocaj @Andrehj
Jullie verwarren wellicht relatieve luchtvochtigheid en absolute luchtvochtigheid?
De warme lucht stijgt op en bevat iha meer grammen water, maar omdat de “oplosbaarheid” van waterdamp in lucht hoger is bij hogere temperatuur kan de relatieve luchtvochtigheid (% van maximale hoeveelheid waterdamp in de lucht) wel lager zijn. Hoeft niet altijd zo te zijn. Factoren die ook nog spelen zijn ventilatie en luchtstroming.

[marnie]

manusjevanalles schreef op woensdag 15 april 2026 @ 20:16:
[...]


Mijn WP heeft alleen een temperatuursensor, dus geen dauwpuntbewaking (andere thermostaat nodig). Ik heb alle dauwpunten in Home Assistant zitten, en vorig jaar geëxperimenteerd met runs koelen en dan stop boven het dauwpunt. Maar had op een gegeven moment toch de verdeler helemaal nat.
Dit jaar weer verder experimenteren.

Ik was vorig zomer redelijk tevreden met deze (eenvoudige) automatisering die de outlet temperatuur onder het dauwpunt van de kamer houdt, het is geen airco maar wij hebben enige graden verkoeling wel plezierig gevonden bij warm weer. Misschien heb je er wat aan.

Het zet de outlet temperatuur van de wp even boven het dauwpunt.
Heeft wel een helper (timer.wachttijd_koelcurve_veranderen) nodig. En natuurlijk een sensor kamer dauwpuntmeting en sensoren op de inlet- en outlet temperatuur van de wp.

YAML:

alias: WP kouderegeling dauwpunt
description: WP op inlet
triggers:
  - entity_id:
      - automation.wp_kouderegeling_nw
    attribute: last_triggered
    trigger: state
  - entity_id:
      - sensor.dauwpunt_woonkamer
    for:
      hours: 0
      minutes: 0
      seconds: 1
    enabled: true
    from: null
    to: null
    trigger: state
  - trigger: state
    entity_id:
      - sensor.adlar_water_inlet_temp_t6
      - sensor.adlar_water_outlet_temp_t7
    for:
      hours: 0
      minutes: 0
      seconds: 1
    from: null
    to: null
conditions:
  - condition: state
    entity_id: switch.adlar_main_switch
    state:
      - "on"
  - condition: state
    entity_id: select.adlar_mode
    state:
      - Cooling
  - condition: state
    entity_id: select.adlar_cooling_setting_curve
    state:
      - "Off"
  - condition: state
    entity_id: timer.wachttijd_koelcurve_veranderen
    state: idle
  - condition: numeric_state
    entity_id: sensor.dauwpunt_woonkamer
    below: 20
  - condition: state
    entity_id: input_select.wp_selecteer_bedrijfsmodus
    state:
      - Auto koelen
actions:
  - if:
      - condition: numeric_state
        entity_id: sensor.adlar_water_outlet_temp_t7
        value_template: "{{ float(state.state) -1 }}"
        above: sensor.dauwpunt_woonkamer
    then:
      - alias: Temp set bij start kouderegeling (WP op inlet)
        target:
          entity_id: number.adlar_temp_set_cooling
        data:
          value: "{{states ('sensor.dauwpunt_woonkamer') | int(0) + 2 }}"
        action: number.set_value
        enabled: true
    else:
      - target:
          entity_id:
            - number.adlar_temp_set_cooling
        data:
          value: >-
            {{((states ('number.adlar_temp_set_cooling') | int(0) + 1), 20) |
            min }}
        action: number.set_value
        enabled: true
      - action: timer.start
        metadata: {}
        data:
          duration: "0:05:00"
        target:
          entity_id: timer.wachttijd_koelcurve_veranderen
        enabled: true
mode: single

YAML:

- sensor:
  - name: "Dauwpunt woonkamer"
    unique_id: dauwpunt_woonkamer
    device_class: temperature
    unit_of_measurement: "°C"
    availability: >
      {{  states('sensor.smart_thermostat_x_luchtvochtigheid') | is_number | float > 0 and
          states('sensor.smart_thermostat_x_temperatuur') | is_number | float > 0
      }}  
    state: >
        {% set RH = states('sensor.smart_thermostat_x_luchtvochtigheid') |float %}
        {% set temp = states('sensor.smart_thermostat_x_temperatuur') |int %}
        {% set dewpoint = 243.04*(log(RH/100)+(17.625*temp/(243.04+temp)))
          /(17.625-log(RH/100)-(17.625*temp/(243.04+temp))) %}
        {{ dewpoint | float }}

[ Voor 31% gewijzigd door marnie op 16-04-2026 09:53 ]