Het grote Victron ontwerp topic

[Q]

Conrado schreef op vrijdag 21 november 2025 @ 12:02:
[...]

Als je daarmee een incident voorkomt is de investering peanuts.

offtopic:
Ik vind het niet netjes om de keuze van een ander belachelijk te maken....

Het is niet mijn doel om iemands keuze belachelijk te maken, maar om de keuze in perspectief te plaatsen.

Edit: 3000 euro extra lijkt nuttig als je een risico wegneemt van huis afbranden. Maar je negeert de kans op dat risico. Risico is kans maal impact.

Ik ga het misschien anders formuleren:

Als je het risico van onvoldoende kortsluitstroom in eilandbedrijf niet wilt accepteren, waarom accepteer je dan wel de inherrente risico’s van een thuis accu met LFP cellen die een explosie kunnen veroorzaken?
Hoe staat dit in verhouding tot elkaar?

En inhakend op de Temu-discussie: ik ben het eens met de gedachte: je kunt een Temu-brand vaak niet voorkomen met automaten + voldoende kortsluitstroom of wat dan ook. Het Temu-apparaat wordt gewoon een dikke weerstand en wordt gloeiend heet. Zou me niet verbazen als de stroom ook niet zo groot zal zijn als het misgaat.

Maar misschien bewijs ik hiermee dat ik het risico niet goed snap.

[ Voor 22% gewijzigd door Q op 21-11-2025 12:52 ]

[Q]

-

[ Voor 125% gewijzigd door Q op 21-11-2025 12:53 ]

[bommer]

We weten nu igv dat de Multiplus II 3K, 4K5, 5K en 6K5 niet voldoende kortsluitstroom kan produceren.
Dat daarbij een risico kan ontstaan bij kortsluiting
In eilandbedrijf.(hoe klein ook)
En dat het niet voldoet aan de norm.
(Kort samen gevat staat er in deel 8, dat een alternative energiebron, niet beveiliging mag aan tasten. Omschreven in de andere delen)

Hoe groot iemand het risico vind, mag hij/zij zelf bepalen. En wat hij/zij daarmee doet.
Mijn mening is: dat regels en normen er niet voor niets zijn en meestal het gevolg van eerdere incidenten.

Persoonlijk heb ik de afweging gemaakt, de norm te volgen. Die vlamboog detectie gaat er overigens ook komen, iedere automaat die eruit gaat wordt aangepast.

[ Voor 10% gewijzigd door bommer op 21-11-2025 13:00 ]

[BernieW]

bommer schreef op vrijdag 21 november 2025 @ 12:58:
We weten nu igv dat de Multiplus II 3K, 4K5, 5K en 6K5 niet voldoende kortsluitstroom kan produceren.
Dat daarbij een risico kan ontstaan bij kortsluiting
In eilandbedrijf.(hoe klein ook)
En dat het niet voldoet aan de norm.
(Kort samen gevat staat er in deel 8, dat een alternative energiebron, niet beveiliging mag aan tasten. Omschreven in de andere delen)

Hoe groot iemand het risico vind, mag hij/zij zelf bepalen. En wat hij/zij daarmee doet.
Mijn mening is: dat regels en normen er niet voor niets zijn en meestal het gevolg van eerdere incidenten.

Persoonlijk heb ik de afweging gemaakt, de norm te volgen. Die vlamboog detectie gaat er overigens ook komen, iedere automaat die eruit gaat wordt aangepast.

Nee.
We weten dat de meest gebruikte Multiplussen in huisinstallaties bij eilandbedrijf een kortsluitstroom hebben de automaten niet direct (binnen een paar honderd ms) aan laten spreken.
We weten ook dat deze multiplussen na een aantal seconden de AC uitgangen afsluiten.

Maar over risico is tot nu toe het enige wat hier langs is gekomen de aanname dat omdat de reactie bij eilandbedrijf anders is het dus een groter risico vormt.

Op die aanname zijn in de discussie geen voorbeelden gekomen of is feitelijke onderbouwing geleverd.

Ook is niet aangetoond dat het niet voldoet aan installatienorm. Er is wel gevraagd te laten zien waar het niet aan de norm voldoet, maar daar is geen antwoord op gekomen.

[Gunther.S]

Ja, harde kortsluiting komt inderdaad weinig voor en gebeurt dan meestal nog door gebruikersfouten (werken onder spanning of verkeerde manipulatie, dus dan zit je er bovenop daar waar een gevaarlijke situatie (vonken, warmte) zich kan ontwikkelen).

Zowel een kortsluiting als een slecht contact hebben altijd een bepaalde impedantie die de stroom beperkt. Bij een slecht contact kan het goed zijn dat er maar ~40 A loopt, zowel on- als off-grid, omdat in dat geval de load-impedantie de bepalende factor is. On-grid zal de automaat dan binnen een minuut of twee aanspreken; off-grid grijpt de Victron in binnen 0.5 tot 3 seconden. Vanuit een veiligheidsoogpunt lijkt off-grid in dat scenario dus gunstiger.

Bij een echte harde kortsluiting wordt de stroom begrensd door de netimpedantie. Kijk je dan naar de energie die daarbij vrijkomt, dan is dat relatief:

* 1000 A on-grid → automaat schakelt uit binnen ~50 ms (volgens de karakteristieke curve)
* 40 A off-grid (Victron) → schakelt uit binnen 0.5 tot 3 s

Kort door de bocht (de kortsluitstroom en -spanning zijn niet constant, en de dissipatie verdeelt zich over kabels, contactweerstanden en het boogplasma):

* On-grid: 1000A x 240V x 0.05s = 12 kJ
* Off-grid: 40 A x 240V x 0.5 à 3s = 4.8 à 28.8 kJ

Thermisch gezien kan je ook rekenen met E = 𝐼² x t (bij gelijke kortsluit-impedantie). In dat geval komt een on-grid kortsluiting er veel slechter uit vanwege de veel hogere stroom.

Wat langdurig vonken betreft (met potentieel brandgevaar): uit ervaring weet ik dat een stopcontact met slecht contact of corrosie on-grid wekenlang vonken kan trekken en toch blijven functioneren. Op den duur raken de kabels zwaar beschadigd en verdwijnt de isolatie; dan moet je volledig vertrouwen op de brandveiligheid van het stopcontact. Je moet maar “geluk” hebben dat een niet-zelf-veroorzaakte fout nét goed genoeg is om de automaat wel te laten afschakelen en niet langdurig te blijven vonken.

Het worst-case-scenario is dus dat een harde kortsluiting (lage impedantie) off-grid door de hogere bronimpedantie wordt “omgezet” in een overbelasting scenario. Je moet dan net de pech hebben dat de impedantie laag genoeg zou zijn om on-grid de automaat te laten springen, maar off-grid niet - terwijl er toch vonkvorming blijft bestaan.

Persoonlijk kan ik daar prima mee leven, zeker omdat off-grid situaties bijzonder weinig zullen voorkomen.

[ Voor 2% gewijzigd door Gunther.S op 21-11-2025 23:05 . Reden: typo ]

[pegagus]

Even zitten zoeken in de NEN1010. Die is (tot mijn verrassing) ook van toepassing op campers en caravans. En dan staat er niet heel veel meer in dan aardlek en max 48V en nog wat randzaken. Maar geen specifieke eisen aan overstroom, behalve dat die aanwezig moet zijn. En dan komt het er toch weer op neer dat de overstroom de kabels beschermd en niet het apparaat. En dat kabels en beveiliging op elkaar afgestemd moet zijn.

[BernieW]

pegagus schreef op vrijdag 21 november 2025 @ 16:18:
Even zitten zoeken in de NEN1010. Die is (tot mijn verrassing) ook van toepassing op campers en caravans. En dan staat er niet heel veel meer in dan aardlek en max 48V en nog wat randzaken. Maar geen specifieke eisen aan overstroom, behalve dat die aanwezig moet zijn. En dan komt het er toch weer op neer dat de overstroom de kabels beschermd en niet het apparaat. En dat kabels en beveiliging op elkaar afgestemd moet zijn.

Klopt, je ziet het ook andersom. Als je een apparaat ontwerpt mag bij abnormaal bedrijf testen voor oa CE labeling de huiszekering niet aanspreken.
NEN1010 heeft een apart hoofdstuk (deel8) over 'prosumenten' en lokale opweking al of niet met netkoppeling, is een aantal weken geleden al voorbij gekomen. Dit deel is apart uitgegeven.

[ Voor 12% gewijzigd door BernieW op 21-11-2025 18:14 ]

[pvg]

tijn1976 schreef op vrijdag 21 november 2025 @ 08:38:
[...]

Bedankt, misschien is die verticale kast diy kast met een jk bms een betere keuze.

Alleen mits de cellen hierin rechtop staan, want liggend wordt afgeraden.

[born2tweak]

Geen idee of het hier op prijs wordt gesteld maar we hebben wat warmtebeeld foto's gemaakt nadat ik de installatie in gebruik heb genomen. Daarbij heb ik eerst de accu vol geladen en daarna met 11KW voor langere tijd leeggetrokken (laadpaal). Daarmee wilde ik kijken wat het systeem zou doen, of er geen problemen optreden en slechte verbindingen o.i.d. naar voren komen. Ik ben erg tevreden met het resultaat, er zijn geen problematische zaken naar voren gekomen en de te verwachten opwarming is denk ik normaal.

[ Voor 68% gewijzigd door born2tweak op 21-11-2025 20:00 ]

[bommer]

pegagus schreef op vrijdag 21 november 2025 @ 16:18:
Even zitten zoeken in de NEN1010. Die is (tot mijn verrassing) ook van toepassing op campers en caravans. En dan staat er niet heel veel meer in dan aardlek en max 48V en nog wat randzaken. Maar geen specifieke eisen aan overstroom, behalve dat die aanwezig moet zijn. En dan komt het er toch weer op neer dat de overstroom de kabels beschermd en niet het apparaat. En dat kabels en beveiliging op elkaar afgestemd moet zijn.

ik lees toch heel wat anders, artikel 432.1 en bijlage 41.D
zijn nog wat meer verwijzingen. maar aangezien jullie zelf de beschikking hebben. hief ik niet alle artikelen op te noemen.

[ Voor 9% gewijzigd door bommer op 21-11-2025 20:07 ]

[bommer]

kopieren is beveilig, link delen kan/mag wel.

Paragraaf 430.1 van de NEN1010:2020+C1:2024:nl: Onderwerp en toepassingsgebied
Dit hoofdstuk beschrijft hoe actieve geleiders worden beschermd door een of meer toestellen die de voeding automatisch uitschakelen in geval van overbelasting en in geval van kortsluiting (zie rubriek 434)
https://connect.nen.nl/St...h=430.1&ComplianceDocId=0

In bijlage 41.D.1 & 41.D.2 van de NEN1010:2020+C1:2024:nl
Staat wat als niet kan voldoende kortsluitstroom kan worden geleverd,
https://connect.nen.nl/Standard/HTMLDeepLink?
RNR=3709962&Native=1&chapter=41.D&paragraph=41.D.1&ComplianceDocId=0
https://connect.nen.nl/St...=41.D.2&ComplianceDocId=0

In paragraaf 432.4 van de NEN1010:2020+C1:2024:nl: Kenmerken van de beveiligingstoestellen.
Hier in wordt verwezen naar de normen waaraan de beveiligings toestellen moeten voldoen.
In de specsheet van de multiplus wordt niet verwezen naar deze normen.
https://connect.nen.nl/St...h=432.4&ComplianceDocId=0

[ Voor 58% gewijzigd door bommer op 22-11-2025 07:09 ]

[Beer070]

bommer schreef op vrijdag 21 november 2025 @ 12:58:


Persoonlijk heb ik de afweging gemaakt, de norm te volgen. Die vlamboog detectie gaat er overigens ook komen, iedere automaat die eruit gaat wordt aangepast.

Kan je de vlamboog detectie niet gewoon op de hoofdaansluiting zetten per fase? Ben je voor nog geen 500 euro klaar. Ik heb bij mensen thuis regelmatig slechte aansluitingen gezien en zelf ook al eens een losgeschoten draad gehad die vonken gaf.
In het risico profiel zie ik dit als een veel serieuzer issue waar ik iets mee zou willen (echter niet victron gerelateerd)

[bommer]

Beer070 schreef op vrijdag 21 november 2025 @ 20:21:
[...]

Kan je de vlamboog detectie niet gewoon op de hoofdaansluiting zetten per fase? Ben je voor nog geen 500 euro klaar. Ik heb bij mensen thuis regelmatig slechte aansluitingen gezien en zelf ook al eens een losgeschoten draad gehad die vonken gaf.
In het risico profiel zie ik dit als een veel serieuzer issue waar ik iets mee zou willen (echter niet victron gerelateerd)

das een slim idee, ga ik onderzoeken.

Edit: Er zijn helaas (nog) geen 3f vlamboog automaten op de markt, i.g.v. de A-merken als Eaton, ABB, Hager hebben deze nog niet in het programma.
Ze richten zich vooral op de eindgroepen.

[ Voor 15% gewijzigd door bommer op 22-11-2025 07:30 ]

[BernieW]

bommer schreef op vrijdag 21 november 2025 @ 20:02:
[...]

ik lees toch heel wat anders, artikel 432.1 en bijlage 41.D
zijn nog wat meer verwijzingen. maar aangezien jullie zelf de beschikking hebben. hief ik niet alle artikelen op te noemen.

Zie het ook zo, ook op een camper lijkt me net als voor thuisbatterijen met eilandbedrijf hoofdstuk 8 (deel8) van toepassing. En dit deel wijst voor beveiliging tegen elektrische schok naar 411.3.2 (waar een normale aardlekschakelaar aan moet voldoen) en tegen kortsluiting/overstroom naar rubriek 43 (paragrafen 430 t/m 436).

Heb het even snel doorgebladerd, maar zie in rubriek 43 zo snel geen eisen over afschakelsnelheid bij kortsluiting. De enige relatie naar tijd is gemaakt met de eis dat de kabels binnen de temperatuur specificatie moeten blijven. Wat me verder opvalt is dat de verwijzing naar EN-IEC standaarden voor afschakelkarakteristieken tegen overstroom niet hard normatief is gemaakt.

Hoofdstuk 8 erkent uiteraard wel de verschillen in kortsluitstromen tussen netbedrijf en eilandbedrijf.

[bommer]

BernieW schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 11:43:
[...]


Zie het ook zo, ook op een camper lijkt me net als voor thuisbatterijen met eilandbedrijf hoofdstuk 8 (deel8) van toepassing. En dit deel wijst voor beveiliging tegen elektrische schok naar 411.3.2 (waar een normale aardlekschakelaar aan moet voldoen) en tegen kortsluiting/overstroom naar rubriek 43 (paragrafen 430 t/m 436).

Heb het even snel doorgebladerd, maar zie in rubriek 43 zo snel geen eisen over afschakelsnelheid bij kortsluiting. De enige relatie naar tijd is gemaakt met de eis dat de kabels binnen de temperatuur specificatie moeten blijven. Wat me verder opvalt is dat de verwijzing naar EN-IEC standaarden voor afschakelkarakteristieken tegen overstroom niet hard normatief is gemaakt.

Hoofdstuk 8 erkent uiteraard wel de verschillen in kortsluitstromen tussen netbedrijf en eilandbedrijf.

Ik dacht gezien te hebben dat het naar dezelfde rabel verwees, als de reeactie snelheid van de aardlek schakelaars, die tabel staat iets hoger. Maar ook in sectie 4

edit:
Onder 411.3.2.2 Staat de tabel welke de maximale uitschakeltijden weergeeft voor een aardlekschakelaar.
Voor een TN stelsel is dat 0,2s en voor een TT (de meeste installaties in NL) 0,07s

In 41.D.2 wordt verwezen naar deze tabel, mocht dit niet kunnen. Dan moet de uitgangspanning van de bron worden terug gebracht naar 50VAC of 120VDC.

[ Voor 13% gewijzigd door bommer op 22-11-2025 14:21 ]

[bommer]

Aanvullend uitgezocht, afschakelen van geleiders waarin in een kortsluitstroom loopt met een relais
is niet aan te raden. (dus ook mijn eigen bedachte oplossing, gaat niet werken)
Er zal een vlamboog ontstaan tussen de contacten. Er zijn bepaalde relais, welke mogen afschakelen onder overbelasting, echter niet voor kortsluitingen, zover wij konden vinden.

[pegagus]

Als ik het zo lees, moeten we Victron op hun blauwe ogen geloven dat de omvormer snel genoeg afschakelt bij overbelasting.

[bommer]

pegagus schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 17:15:
Als ik het zo lees, moeten we Victron op hun blauwe ogen geloven dat de omvormer snel genoeg afschakelt bij overbelasting.

Norm technisch voldoet het niet, tenzij je minimaal een 8K installeert.
Ik denk dat voor een 3 fase install 2 parallel 5k per fase ook voldoet. Kan ik alleen niet echt schema’s of voorbeelden van vinden.
Gevonden in voorbeeld van 6x een 15K

[ Voor 21% gewijzigd door bommer op 22-11-2025 17:38 ]

[BernieW]

bommer schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 17:31:
[...]

Norm technisch voldoet het niet, tenzij je minimaal een 8K installeert.
Ik denk dat voor een 3 fase install 2 parallel 5k per fase ook voldoet. Kan ik alleen niet echt schema’s of voorbeelden van vinden.
Gevonden in voorbeeld van 6x een 15K

Ik probeer even terug te filmen, maar zie het nog niet. Aan welke paragraaf van de NEN 1010 voldoet de Victron niet?

[bommer]

BernieW schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 18:11:
[...]


Ik probeer even terug te filmen, maar zie het nog niet. Aan welke paragraaf van de NEN 1010 voldoet de Victron niet?

Niet aan het binnen de norm (NEN1010:2020+C1:2024:NL) gestelde tijd automatisch kunnen laten afschakelen van de voeding in geval van een kortsluiting.

Sommige vinden dat geen probleem, zelfde als te hard rijden. Dat mag ook niet en is risico voller dan de maximum gestelde snelheid rijden.
Op eigen risico dus

Jullie zullen zelf even de volledige atrikelen moeten lezen op nen conect, je kan de tekst niet kopieren en plakken. Dat hebben ze beveiligd.

Mij werdt gevraagd mijn stelling te verdedigen door aan te geven waar het staat in de norm, bij deze en de voroge post met de artikelen genoemd.

Inmiddels heb ik 2 inspecteurs en een projectleider geraadpleegt en deze delen de zelfde mening.
Vind voldoende bewijs te hebben geleverd.
Snap dat het mensen misschien niet uitkomt en graag anders willen zien/horen. Geef de artikelen maar dat staat dat uitschakelen langer dan gesteld in de norm oke is.

Dit is overigens alleen voor de 3K,4K5,5K en mogelijk de 6K5 de 8K, 10K en 15K beschikken over voldoende vermogen.

[ Voor 4% gewijzigd door bommer op 22-11-2025 19:06 ]

[BernieW]

bommer schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 18:49:
[...]

Niet aan het binnen de norm (NEN1010:2020+C1:2024:NL) gestelde tijd automatisch kunnen laten afschakelen van de voeding in geval van een kortsluiting.

....

In welke pargraaf van rubriek 43 staat een afschakeltijd genoemd?

Wat er het dichtst bijkomt is paragraaf 432.4 Maar deze verwijst naar standaarden als referentie voor uitschakelkarakteristieken (mooi woord voor galgje ). Het betekent dus niet dat een Victron omvormer op één van deze standaarden gecertificeerd moet zijn. De opmerking in deze paragraaf is wat dat betreft ook duidelijk.
Maar laten we wel wezen, NEN 1010 is de Nederlandse implementatie van de IEC 60364 serie die door de meeste landen gebruikt worden. En heel veel landen hebben geen vrije markt zoals we die in de EU kennen. Dat betekent dus dat een fabrikant of importeur vooraf moet aantonen dat een product aan de lokale eisen voldoet voordat het wordt toegelaten. Eén zo'n land is bv Australië.

[bommer]

BernieW schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 19:06:
[...]


In welke pargraaf van rubriek 43 staat een afschakeltijd genoemd?

Wat er het dichtst bijkomt is paragraaf 432.4 Maar deze verwijst naar standaarden als referentie voor uitschakelkarakteristieken (mooi woord voor galgje ). Het betekent dus niet dat een Victron omvormer op één van deze standaarden gecertificeerd moet zijn. De opmerking in deze paragraaf is wat dat betreft ook duidelijk.
Maar laten we wel wezen, NEN 1010 is de Nederlandse implementatie van de IEC 60364 serie die door de meeste landen gebruikt worden. En heel veel landen hebben geen vrije markt zoals we die in de EU kennen. Dat betekent dus dat een fabrikant of importeur vooraf moet aantonen dat een product aan de lokale eisen voldoet voordat het wordt toegelaten. Eén zo'n land is bv Australië.

Een victron omvormer hoeft niet te voldoen aan de NEN1010, de installatie wel.
Mijn solar edge omvormer voldoet ook niet aan de norm. Mijn PV installatie wel.
En als je al een vergelijk zou willen maken als zijnde een beveiligings toestel de normen waar deze aan moeten voldoen staat in de NEN1010.

Kijk ook naar bijlage 41

[ Voor 11% gewijzigd door bommer op 22-11-2025 19:12 ]

[BernieW]

bommer schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 19:08:
[...]

Een victron omvormer hoeft niet te voldoen aan de NEN1010, de installatie wel.

Dat is ook niet wat ik beweer. Maar als je voor overstroom/kortsluiting afhankelijk bent van je omvormer zal dat deel van de omvormer moeten voldoen aan de eisen voor de installatie toch?

Dus waar voldoet een installatie met een Victron (of waarschijnlijk willekeurige andere omvormer) niet aan in eiland bedrijf, welke eis uit welke standaard?

En dit is niet vervelend bedoelt, maar ik zie he licht gewoon (nog) niet.

[ Voor 6% gewijzigd door BernieW op 22-11-2025 19:16 ]

[bommer]

BernieW schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 19:14:
[...]


Dat is ook niet wat ik beweer. Maar als je voor overstroom/kortsluiting afhankelijk bent van je omvormer zal dat deel van de omvormer moeten voldoen aan de eisen voor de installatie toch?

Dus waar voldoet een installatie met een Victron (of waarschijnlijk willekeurige andere omvormer) niet aan in eiland bedrijf, welke eis uit welke standaard?

En dit is niet vervelend bedoelt, maar ik zie he licht gewoon (nog) niet.

Zal het nog een keer proberen. Heb bewijs al gegeven in de artikelen, ook al vond je dat niet voldoende.
Als je mij niet geloofd, bel je installateur en vraag het hun inpecteur.
De voeding van de installatie moet zoveel kortsluitstroom kunnen leveren om de beveiligings toestellen automatisch te kunnen laten afschakelen.
Binnen de tijden gemoemd in tabel Onder 411.3.2.2
Hiet wordt naar verwezen in bijlage 41.D.1 2 & 3

[bommer]

Ik snap het is verwarrend, want die tabel lijkt in eerste instantie alleen te gaan over de afschakel tijden van een aardlekschakelaar

[bommer]

Kost mij ook tijd on het verband te zien, leesbaarheid van normen is niet ideaal

[workzone]

bommer schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 18:49:
[...]

Dit is overigens alleen voor de 3K,4K5,5K en mogelijk de 6K5 de 8K, 10K en 15K beschikken over voldoende vermogen.

En als je bij een 8K al een basis belasting hebt van 90%, en daarna een sluiting, blijft er dan nog voldoende kortsluit stroom over?

[bommer]

workzone schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 19:31:
[...]


En als je bij een 8K al een basis belasting hebt van 90%, en daarna een sluiting, blijft er dan nog voldoende kortsluit stroom over?

Die zelfde vraag kun je ook stellen, als je in 2 of zelfs 3 fases een sluiting hebt. Bij een 3f motor.
Gaan de accu’s ook dat vermogen leveren.
Overigens denk ik als jouw basis load al 90% is, je misschien moet upgraden.

En ja ik vind het eigelijk ook overdreven en zou aan een 6K5 meer dan genoeg hebben. Ook voor mijn pieken.
Mijn eigen basis load is maar 25% van die 8K.

[ Voor 4% gewijzigd door bommer op 22-11-2025 19:42 ]

[bommer]

Ik denk ook dat veel installateurs hier helemaal niet aan denken. Pas als er een keer iets niet werkt. Dan gaat men kijken.

[BernieW]

bommer schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 19:26:
Ik snap het is verwarrend, want die tabel lijkt in eerste instantie alleen te gaan over de afschakel tijden van een aardlekschakelaar

Kun je alsjeblieft aangeven waar staat dat een eis voor "Bescherming tegen elektrische schok" uit rubriek 41 ook geldt voor rubriek 43 "Beveiliging tegen overstroom"?
Ik heb dat verband nog nergens in de standaard terug kunnen vinden, erger nog hoofdstuk 8, wat het uitgansgpunt is voor een installatie in eilandbedrijf, verwijst naar zowel paragraaf 411 voor aardbescherming en rubriek 43 voor overstroon/kortsluiting zonder daarbij te noemen dat bepaalde eisen voor aardebeveiliging ook gelden voor overstroom of kortsluiting.

Simpel gezegd dus, ik ben jouw spoor hierin bijster

[bommer]

BernieW schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 20:05:
[...]


Kun je alsjeblieft aangeven waar staat dat een eis voor "Bescherming tegen elektrische schok" uit rubriek 41 ook geldt voor rubriek 43 "Beveiliging tegen overstroom"?
Ik heb dat verband nog nergens in de standaard terug kunnen vinden, erger nog hoofdstuk 8, wat het uitgansgpunt is voor een installatie in eilandbedrijf, verwijst naar zowel paragraaf 411 voor aardbescherming en rubriek 43 voor overstroon/kortsluiting zonder daarbij te noemen dat bepaalde eisen voor aardebeveiliging ook gelden voor overstroom of kortsluiting.

Simpel gezegd dus, ik ben jouw spoor hierin bijster

Hoofdstuk 8 is waardeloos, het verwijst niet perse naar een accu systeem, het gaat meer over energie management.

Het topic kortsluitstroom gaat over alle voedingen, grid, gennerator, PV en ook batterij omvormers.

Maar ik kan het kennelijk niet goed overbrengen, misschien jouw installateur wel.

[pegagus]

De Victron hoeft dat vermogen niet te leveren volgens de norm. En daarom is er de uitzondering dat wanneer een voedingsbron niet voldoende kortsluitvermogen kan leveren binnen de zelfde tijd (afhankelijk van het type installatie) de spanning moet dalen naar 50VDC of 120AC.

En daar lijkt Victron niet aan te voldoen.

[bommer]

pegagus schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 20:25:
De Victron hoeft dat vermogen niet te leveren volgens de norm. En daarom is er de uitzondering dat wanneer een voedingsbron niet voldoende kortsluitvermogen kan leveren binnen de zelfde tijd (afhankelijk van het type installatie) de spanning moet dalen naar 50VDC of 120AC.
En daar lijkt Victron niet aan te voldoen.

Waar baseer je dat op, zo het graag willlen lezen in de norm?

Ow, sorry ik had ff beter moeten lezen.
Klopt wat je zegt, als bij kortsluiting niet aan de tijden uit de tabel kan worden voldaan, dan moet de spanning naar een veiligspanning worden gebracht. En daar voldoet de victron idd ook niet aan.

[ Voor 31% gewijzigd door bommer op 22-11-2025 20:59 ]

[BernieW]

bommer schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 20:24:
[...]

Hoofdstuk 8 is waardeloos, het verwijst niet perse naar een accu systeem, het gaat meer over energie management.

Het topic kortsluitstroom gaat over alle voedingen, grid, gennerator, PV en ook batterij omvormers.

Maar ik kan het kennelijk niet goed overbrengen, misschien jouw installateur wel.

Het wel de structuur van NEN 1010, of je hoofdstuk 8 nu waardeloos vindt of niet. Maar neem ook mee dat hoofdstuk 8 nieuw is en nog volop in ontwikkeling. Zoals NEN al aangeeft is dat de reden dat dit hoofdstuk apart is uitgegeven, Hoofdstuk 7 geeft daarentegen een mooi inkijkje hoe voor speciale toepassingen NEN 1010 werkt, dit staat ook helder in de redactionele opzet vanaf pagina 19 uitgelegd.

Er is ook geen twijfel dat rubriek 43 van toepassing is op thuisbatterijen in eilandbedrijf. Het enige wat ik je nu al een paar keer gevraagd heb is aan te geven in welke paragraaf staat dat de uitschakeltijd bij overstroom cq kortsluiting gelijk moet zijn als bij aanraakbeveiliging op elektrische schok zoals jij het hierboven een aantal keren genoemd hebt. Het zal wel aan mij liggen, maar tot nu toe heb ik dit niet in de standaard terug kunnen vinden.

[bommer]

BernieW schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 20:50:
[...]


Het wel de structuur van NEN 1010, of je hoofdstuk 8 nu waardeloos vindt of niet. Maar neem ook mee dat hoofdstuk 8 nieuw is en nog volop in ontwikkeling. Zoals NEN al aangeeft is dat de reden dat dit hoofdstuk apart is uitgegeven, Hoofdstuk 7 geeft daarentegen een mooi inkijkje hoe voor speciale toepassingen NEN 1010 werkt, dit staat ook helder in de redactionele opzet vanaf pagina 19 uitgelegd.

Er is ook geen twijfel dat rubriek 43 van toepassing is op thuisbatterijen in eilandbedrijf. Het enige wat ik je nu al een paar keer gevraagd heb is aan te geven in welke paragraaf staat dat de uitschakeltijd bij overstroom cq kortsluiting gelijk moet zijn als bij aanraakbeveiliging op elektrische schok zoals jij het hierboven een aantal keren genoemd hebt. Het zal wel aan mij liggen, maar tot nu toe heb ik dit niet in de standaard terug kunnen vinden.

Bijlage 41.D.1 /41.D.2 en 41.D.3

[bommer]

BernieW schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 20:50:
[...]


Het wel de structuur van NEN 1010, of je hoofdstuk 8 nu waardeloos vindt of niet. Maar neem ook mee dat hoofdstuk 8 nieuw is en nog volop in ontwikkeling. Zoals NEN al aangeeft is dat de reden dat dit hoofdstuk apart is uitgegeven, Hoofdstuk 7 geeft daarentegen een mooi inkijkje hoe voor speciale toepassingen NEN 1010 werkt, dit staat ook helder in de redactionele opzet vanaf pagina 19 uitgelegd.

Er is ook geen twijfel dat rubriek 43 van toepassing is op thuisbatterijen in eilandbedrijf. Het enige wat ik je nu al een paar keer gevraagd heb is aan te geven in welke paragraaf staat dat de uitschakeltijd bij overstroom cq kortsluiting gelijk moet zijn als bij aanraakbeveiliging op elektrische schok zoals jij het hierboven een aantal keren genoemd hebt. Het zal wel aan mij liggen, maar tot nu toe heb ik dit niet in de standaard terug kunnen vinden.

Ik kon in hoofdstuk 8 niet iets specifieks vinden dat een thuisbatterij systeem omschreef.

Onder 8-2:4 staat wel dit en zijn we weer terug bij deel 4 van de norm.

Ik denk dat dit een heel belangrijk stuk is bij nader inzien. Het zegt dat alle beveiligingen intakt moeten blijven. Overstroom, kortsluitbeveiling als mede aardlekken

[ Voor 5% gewijzigd door bommer op 22-11-2025 21:07 ]

[BernieW]

bommer schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 20:51:
[...]

Bijlage 41.D.1 /41.D.2 en 41.D.3

Ah, nu begrijp ik de verwarring. Alle bijlagen 41 horen bij hoofdstuk 41. De uitleg hiervoor staat op pagina 21 bovenaan.
De eisen in de bijlagen zijn wel normatief, maar ze zijn alleen van toepassing op het hoofdstuk met hetzelfde nummer. Volgens de titel "Maatregelen waar automatische uitschakeling in overeenstemming met
411.3.2 niet mogelijk is" is bijlage 41.D is dus alleen van toepassing op pararaaf 411.3.2.

[bommer]

BernieW schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 21:09:
[...]


Ah, nu begrijp ik de verwarring. Alle bijlagen 41 horen bij hoofdstuk 41. De uitleg hiervoor staat op pagina 21 bovenaan.
De eisen in de bijlagen zijn wel normatief, maar ze zijn alleen van toepassing op het hoofdstuk met hetzelfde nummer. Volgens de titel "Maatregelen waar automatische uitschakeling in overeenstemming met
411.3.2 niet mogelijk is" is bijlage 41.D is dus alleen van toepassing op pararaaf 411.3.2.

434 verwijst naar 41.D.x en daarin wordt voor de tijden verwezen naar 411

[ Voor 3% gewijzigd door bommer op 22-11-2025 21:25 ]

[BernieW]

bommer schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 21:04:
[...]

Ik kon in hoofdstuk 8 niet iets specifieks vinden dat een thuisbatterij systeem omschreef.

Onder 8-2:4 staat wel dit en zijn we weer terug bij deel 4 van de norm.
[Afbeelding]
Ik denk dat dit een heel belangrijk stuk is bij nader inzien. Het zegt dat alle beveiligingen intakt moeten blijven. Overstroom, kortsluitbeveiling als mede aardlekken

Hoofdstuk 8-2 is wel je startpunt, is zeer de moeite waard om te lezen.
Maar het onderschrijft ook wat jij zegt, het verwijst in 8-2:8.1.1.3 naar paragraaf 411.3.2 voor bescherming tegen eletrische schok en in 8-2:8.1.1.3 wordt heel nadrukkelijk naar hoofdstuk 43 verwezen.

Nu we toch in de normen zitten, heeft iemand al eens gekeken of NPR 9090 ook te gebruiken is bij het DC deel van ons soort systemen?

[bommer]

Zoals @pegagus ook aangeeft in 41.D.2 wordt aangegeven dat als je niet kunt voldoen, de spanning naar 50VAC moet worden gebracht.
Dit doet de victron niet.

[bommer]

Is een NPR normatief?

[BernieW]

bommer schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 21:24:
[...]

[Afbeelding]
434 verwijst naar 41.D.x en daarin wordt voor de tijden verwezen naar 411

Het zal wel aan mij liggen, maar ik zie in geen enkele subparagraaf onder 434 een verwijzing naar bijlage 41.D

[BernieW]

bommer schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 21:27:
Zoals @pegagus ook aangeeft in 41.D.2 wordt aangegeven dat als je niet kunt voldoen, de spanning naar 50VAC moet worden gebracht.
Dit doet de victron niet.

De eis geldt voor als je niet kunt voldoen aan automatische uitschakeling wanneer er een fout is tussen fase en omgeving of aarde, dus precies die omstandigheden waar je aardlekschakelaar bescherming biedt en het deel van de installatie met de fout automatisch uitschakelt.
Maar geldt dus niet bij kortsluitng.

Ik weet eigenlijk niet of de Victron hier aan voldoet, misschien de moeite van het proberen waard een keer een aardlektester er aan te knopen als ik voor onderhoud oid m'n huis even niet door de Victron laat lopen.

[Beer070]

BernieW schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 22:47:
[...]


De eis geldt voor als je niet kunt voldoen aan automatische uitschakeling wanneer er een fout is tussen fase en omgeving of aarde, dus precies die omstandigheden waar je aardlekschakelaar bescherming biedt en het deel van de installatie met de fout automatisch uitschakelt.
Maar geldt dus niet bij kortsluitng.

Ik weet eigenlijk niet of de Victron hier aan voldoet, misschien de moeite van het proberen waard een keer een aardlektester er aan te knopen als ik voor onderhoud oid m'n huis even niet door de Victron laat lopen.

Bedoel je: om te testen of de victron zelf een aardlekschakelaar heeft? Volgens mij zeggen ze zelf in de documentatie dat je die zou moeten toevoegen. Toch?

[BernieW]

Beer070 schreef op zaterdag 22 november 2025 @ 22:54:
[...]

Bedoel je: om te testen of de victron zelf een aardlekschakelaar heeft? Volgens mij zeggen ze zelf in de documentatie dat je die zou moeten toevoegen. Toch?

Als het al in de instructies van Victron staat is het al duidelijk, dan is die functie niet ingebakken en moet je gewoon een aardlekschakelaar gebruiken. Op zich ook logisch, want wat zou je trigger moeten zijn? Ik heb hier na mijn Victrons een 3 fase 300mA alamat die ik ook als remautomaat gebruik. De 30 mA zit op de losse groepen en een paar 1 fase alamats voor speciale aansluitingen.

[Q]

Als ik misschien ook nog wat mag delen, wat mogelijk context kan bieden (dit is bekende informatie):

Bron:

Veiligheid is essentieel bij laagspanningsinstallaties. ‘Je moet zorgen dat er altijd voldoende ‘kortsluitvermogen’ is’, licht Jongbloed toe. ‘Als er iets fout gaat in de installatie, is er stroom nodig om een automaat of zekering te laten doorsmelten.’ Een veiligheidsmaatregel. Maar een PV-installatie (‘photo voltaic’-installatie) voor zonnepanelen, levert nauwelijks kortsluitstroom. ‘Daarvoor moet je een andere manier van uitschakelen gebruiken. Bijvoorbeeld door elke groep uit te rusten met een aardlekbeveiliging, zoals de vernieuwde NEN 1010-norm als mogelijkheid noemt.’

Eerdere post met NEN1010 video van Pauw Jongbloed die direct is betrokken bij de norm.

@Bravo citeert hier twee belangrijke punten:

Volgens mij zit de genoemde nul-aarde verbinding in de meeste offgrid omvormers, moet je alleen wat meer aardlekautomaten/-schakelaars installeren om voldoende veilig te worden.
Let wel: 80% van de voorkomende foutstromen worden hiermee afgedekt (fase-aarde), de fase-fase of fase-nul niet met deze oplossing.

Ik heb de video ook gezien en dat is precies wat benoemd wordt: het risico wordt niet 100% weg genomen, maar aangezien 80% van de fouten door aardlek wordt afgevangen, is dat misschien 'goed genoeg'.

Veiligheid is essentieel bij laagspanningsinstallaties. ‘Je moet zorgen dat er altijd voldoende ‘kortsluitvermogen’ is’, licht Jongbloed toe. ‘Als er iets fout gaat in de installatie, is er stroom nodig om een automaat of zekering te laten doorsmelten.’ Een veiligheidsmaatregel. Maar een PV-installatie (‘photo voltaic’-installatie) voor zonnepanelen, levert nauwelijks kortsluitstroom. ‘Daarvoor moet je een andere manier van uitschakelen gebruiken. Bijvoorbeeld door elke groep uit te rusten met een aardlekbeveiliging, zoals de vernieuwde NEN 1010-norm als mogelijkheid noemt.’

Dit is rechtreeks van Pauw Jongbloed. Het lijkt er op dat meer aardlek automaten toepassen, dus op iedere groep apart om te voorkomen dat de omvormer uitvalt, inderdaad 'goed genoeg' is.

edit: Wat verder in het filmpje (37:00) worden kortsluitingen besproken, dan wordt gekeken naar de lokale opwekkende omvormer en wat deze maximaal kan leveren. In het geval van een B16 zou er 80A nodig moeten zijn, terwijl de omvormer maximaal 60A piekvermogen kan leveren, dan gaat de omvormer uit. Dit wordt een niet NEN1010 conforme oplossing genoemd.

In de video is Pauw heel stellig hier over: het uitvallen van de omvormer is niet conform NEN1010, maar hij zegt er iets bij wat mij wel doet denken dat er nuance is op 37:28 als de data koppeling uitvalt. Ik weet niet goed wat hier wordt bedoeld. Over wat voor data koppeling wordt hier gesproken?

Bravo zegt:

Oplossing: tweerichting automaten.

Ik wil dit puur even noemen om compleet te zijn, of dat écht een goede oplossing is weet ik niet, wordt ook door Pauw genoemd in een andere context.

[bommer]

Q schreef op zondag 23 november 2025 @ 00:07:
Als ik misschien ook nog wat mag delen, wat mogelijk context kan bieden (dit is bekende informatie):

Bron:


[...]


Eerdere post met NEN1010 video van Pauw Jongbloed die direct is betrokken bij de norm.

@Bravo citeert hier twee belangrijke punten:


[...]


Ik heb de video ook gezien en dat is precies wat benoemd wordt: het risico wordt niet 100% weg genomen, maar aangezien 80% van de fouten door aardlek wordt afgevangen, is dat misschien 'goed genoeg'.


[...]


Dit is rechtreeks van Pauw Jongbloed. Het lijkt er op dat meer aardlek automaten toepassen, dus op iedere groep apart om te voorkomen dat de omvormer uitvalt, inderdaad 'goed genoeg' is.


[...]


In de video is Pauw heel stellig hier over: het uitvallen van de omvormer is niet conform NEN1010, maar hij zegt er iets bij wat mij wel doet denken dat er nuance is op 37:28 als de data koppeling uitvalt. Ik weet niet goed wat hier wordt bedoeld. Over wat voor data koppeling wordt hier gesproken?

Bravo zegt:

[...]

Ik wil dit puur even noemen om compleet te zijn, of dat écht een goede oplossing is weet ik niet, wordt ook door Pauw genoemd in een andere context.

Kan zijn dat hij dat zegt, maar zo staat het nog niet in de norm!
Er staat in het nieuwe hoofdstuk toch echt.

Als de norm commisie dat een goed idee vind, waar om staat het er dan expiciet niet in!
Heel logisch er blijft een risico. Aanvaardbaar of niet.

En de oplossing wordt in die genoemde post ook gegeven: 2 richting automaat, dat is geen aardlekschakelaar.

Maar we komen er toch niet uit. En dat snap ik ook. Het zou inhouden dat mensen dingen zouden moeten aanpassen, omdat installaties niet voldoen. (Als ze aan de norm willen voldoen)
Dat voelt als onrecht en gaan alles in het werk stellen ,de stelling te ontkrachten.en/of regelgeving naar eigeninzicht te interperteren.

Aan de andere kant heb je nu dan een aantal genoemde deskundige (die de hele werkweek) met deze materie bezig zijn. En zeggen net zoals ik het voldoet niet.
Deze mensen hebben niets te winnen of verliezen bij de uitkomst.

En wat mij betreft, laten we het rusten. Ik blijf bij mij standpunt, gevraagd is dat te verdedigen.
Dat heb ik gedaan en mij alleen maar gesterkt in mijn mening.
Ik ga het normatief correct doen, door een zwaarder model te plaatsen.

[ Voor 31% gewijzigd door bommer op 23-11-2025 08:26 ]

[bommer]

Even in context

Een aardlekschakelaar is geen andere normatieve beveiliging voor een installatie automaat die kortsluiting afschakeld. (Tussen 2 fases of fase nul, kan het ding helemaal niet)
Nog de omvormer zelf. Deze moeten aanspecifiek eisen voldoen, verwijzigen naar welke normen, heb ik eerder al gegeven. En staat ook in de nen1010

[ Voor 3% gewijzigd door bommer op 23-11-2025 08:25 ]

[Pakhaas]

Ik wil met een kennis een Victron systeem bouwen. Hij heeft thuis ook een systeem van 76kwh.

Zelf wil ik voor 30kwh met 2 omvormers op 2 fases gaan. Hij zegt dat het ongeveer 4000 euro kost. Dat is € 133 per kwh. Klinkt wel heel goedkoop. Is dat haalbaar bij zelfbouw of ben je aan materiaal veel meer kwijt?

Edit: foutje aangepast.

[ Voor 5% gewijzigd door Pakhaas op 23-11-2025 10:02 ]

[pvg]

Pakhaas schreef op zondag 23 november 2025 @ 09:23:
Ik wil met een kennis een Victron systeem bouwen. Hij heeft thuis ook een systeem van 76kwh.

Zelf wil ik voor 30kwh met 2 omvormers op 2 fases gaan. Hij zegt dat het ongeveer 4000 euro kost. Dat is € 7.50 per kwh. Klinkt wel heel goedkoop. Is dat haalbaar bij zelfbouw of ben je aan materiaal veel meer kwijt?

Je bedoelt 75euro/kWh voor alleen de accu? Dat kan met MB56 cellen. Reken op 5kEuro, excl. evt. bouw van hok/kast, ventilatie, meterkast aanpassingen enz.

[Pakhaas]

pvg schreef op zondag 23 november 2025 @ 09:43:
[...]

Je bedoelt 75euro/kWh voor alleen de accu? Dat kan met MB56 cellen. Reken op 5kEuro, excl. evt. bouw van hok/kast, ventilatie, meterkast aanpassingen enz.

Ja ik maakte een fout zie ik. Het is 133 euro /kwh voor complete systeem.

[BernieW]

bommer schreef op zondag 23 november 2025 @ 08:07:
Even in context
[Afbeelding]
Een aardlekschakelaar is geen andere normatieve beveiliging voor een installatie automaat die kortsluiting afschakeld. (Tussen 2 fases of fase nul, kan het ding helemaal niet)
Nog de omvormer zelf. Deze moeten aanspecifiek eisen voldoen, verwijzigen naar welke normen, heb ik eerder al gegeven. En staat ook in de nen1010

Ik denk dat je gerust kunt stellen dat een aardlekschakelaar nooit een beveiliging tegen kortsluiting is. Daar is ie gewoon niet op ontworpen. De twee belangrijkste risico's, kortsluiting en elektrische schok moet je apart aanpakken. Vandaar ook twee aparte hoofdstukken in NEN 1010. Ook met een Multiplus heb je gewoon aardlekschakelaars nodig, deze werken ook normaal in eilandbedrijf. Bij kortsluiting in eilandbedrijf kun je onvoldoende vertrouwen op de bestaande automaten, en dus is er een voorziening in de Multiplus die deze rol overneemt, volledig in overeenstemming met Hoofdstuk 8 en hoofdstuk 43.

Zou dat niet het geval zijn dan kun je als tweaker nog doorprutsen, maar overtreden alle installateurs die Victron met mogelijkheid tot eilandbedrijf installeren de Nederlandse wet. In geval van een ongeval heeft een dergelijke installateur dan een heel groot probleem, en Victron ook.

Van de andere kant, als je denkt dat een Multiplus niet aan de internationale en Nederlandse eisen voldoet moet je dat heel goed kunnen onderbouwen en er niet continu omheen blijven draaien. Het is namelijk nog al een bewering. Ook in een rechtbank zou je dit op technische feiten moeten kunnen uitleggen.

En omdat we nu toch met NEN1010 bezig zijn, voor wie geinteresserd is, hier een pagina van NEN met uitleg van NEC64, de commissie die oa NEN1010 onderhoudt. En zoals vaak bij dergelijke grote standaarden heeft NEC64 werkgroepen. Helaas staan de onderwerpen per werkgroep er niet bij, maar meestal zijn ze gericht op specifieke deelgebieden. Werkgroepen werken dan voorstellen voor hun deelgebied uit en die voeg je samen in de plenaire sessies. Maar bij de structuur zie je ook dat NEN1010 gebaseerd is op de IEC (internationaal) en Cenelec (Europees, niet alleen EU) standaarden IEC-EN 60364 (verwijzing naar de technische commissies TC64 van beiden).

[Conrado]

BernieW schreef op zondag 23 november 2025 @ 09:59:
Van de andere kant, als je denkt dat een Multiplus niet aan de internationale en Nederlandse eisen voldoet moet je dat heel goed kunnen onderbouwen en er niet continu omheen blijven draaien. Het is namelijk nog al een bewering. Ook in een rechtbank zou je dit op technische feiten moeten kunnen uitleggen.

Ho ho, dat is volgens mij niet wat @bommer beweert.

Ik denk/geloof dat hij duidelijk heeft gemaakt dat de meeste Victron's in eilandbedrijf een veiligheid niet laten trippen. En dat is niet conform NEN1010. Victron heeft daar niets mee te maken, want hun apparatuur voldoet aan alle product eisen. Daar ga ik tenminste van uit. Het probleem is de complete installatie.

Nu is NEN1010 een norm, echter geen wettelijke vereiste maar een richtlijn. Dat betekent dat 'gelijkwaardig aan NEN1010' ook voldoet. En tja, daar wordt het een mistig gebied, want is de alternatieve beveiliging - die is er weldegelijk - gelijkwaardig? Wie weet dat...?

[Beer070]

Conrado schreef op zondag 23 november 2025 @ 10:45:
[...]

Ho ho, dat is volgens mij niet wat @bommer beweert.

Ik denk/geloof dat hij duidelijk heeft gemaakt dat de meeste Victron's in eilandbedrijf een veiligheid niet laten trippen. En dat is niet conform NEN1010. Victron heeft daar niets mee te maken, want hun apparatuur voldoet aan alle product eisen. Daar ga ik tenminste van uit. Het probleem is de complete installatie.

Nu is NEN1010 een norm, echter geen wettelijke vereiste maar een richtlijn. Dat betekent dat 'gelijkwaardig aan NEN1010' ook voldoet. En tja, daar wordt het een mistig gebied, want is de alternatieve beveiliging - die is er weldegelijk - gelijkwaardig? Wie weet dat...?

Ik heb zelf een tijdje direct met NEN te maken gehad en zij zagen zichzelf toen als een groep mensen die een advies geven als leidraad om na te denken over een veilige omgeving. In iedere installatie/omgeving/activiteit speelt een risico afweging die door de eigenaar zelf gemaakt moet worden en waarbij rest risico geaccepteerd wordt.
Bijvoorbeeld: In een gemiddelde caravan opslag ligt meer dan 1000kg propaan in flessen. Het risico om daar 200 caravans te verliezen is aanzienlijk en toch wordt niet gevraagd om alle propaan te verwijderen. Eigenaren accepteren het risico. En de ‘norm’ zegt dat je dat niet zou moeten accepteren, maar de norm heeft geen antwoord hoe je dan wel lekker makkelijk een dagje met de caravan er op uit kan, en waar je die propaan dan wel moet bewaren.
NEN normen zijn vrijwel nooit wettelijk geborgd, met een paar uitzonderingen rondom arbeidsrecht en veilig werken. NEN 1010 staat in geen enkele wet en wordt in huiselijke/consumenten situaties ook niet geborgd of vereist. Ook niet door verzekeraars.

[BernieW]

Conrado schreef op zondag 23 november 2025 @ 10:45:
[...]

Ho ho, dat is volgens mij niet wat @bommer beweert.

Ik denk/geloof dat hij duidelijk heeft gemaakt dat de meeste Victron's in eilandbedrijf een veiligheid niet laten trippen. En dat is niet conform NEN1010. Victron heeft daar niets mee te maken, want hun apparatuur voldoet aan alle product eisen. Daar ga ik tenminste van uit. Het probleem is de complete installatie.

Nu is NEN1010 een norm, echter geen wettelijke vereiste maar een richtlijn. Dat betekent dat 'gelijkwaardig aan NEN1010' ook voldoet. En tja, daar wordt het een mistig gebied, want is de alternatieve beveiliging - die is er weldegelijk - gelijkwaardig? Wie weet dat...?

Het bouwbesluit gaat uit van veronderstelling van confomiteit als je aan de geharmoniseerde standaard voldoet. Voor huisinstallaties is dat u nog steeds de 2015 versie van NEN1010. Maar inderdaad NEN1010 is geen harde verplichting, Maar je maakt het jezelf ontzettend moeilijk als je NEN1010 niet toepast en op een andere manier wilt aantonen aan het bouwbesluit te doen.

Maar als deel van je elektrische installatie kan een voorziening in de Victron het hiaat dat je in eilandbedrijf hebt op overstroom/kortsluitbeveiliging oplossen. NEN1010 schrijft niet voor dat dit een aparte onderdeel buiten de Victron moet zijn. Een installatie met een Victron, waarbij de Victron de beveiliging bij overstroom/kortsluiting verzorgt mag dus gewoon en de hele installatie (incl Victron) voldoet aan NEN1010.
Dit is vergelijkbaar met de verplichte DC schakelaar bij zonnepanelen, die zit bij de meeste stringomvormers ingebouwd in de omvormer.

[Conrado]

Beer070 schreef op zondag 23 november 2025 @ 11:02:
NEN 1010 staat in geen enkele wet en wordt in huiselijke/consumenten situaties ook niet geborgd of vereist.

Dat zie ik toch anders, want als zelfbouwer weet ik dat NEN1010 in het bouwbesluit vermeld is.

Op de Wikipedia pagina wordt ook op dat wettelijke kader ingegaan. Samenvatting:

• NEN-normen zijn niet vastgesteld op grond van een regelgevende bevoegdheid;
• NEN-normen stellen veelal geen eisen, maar zijn slechts rekenmethodes;
• Aan NEN-normen behoeft niet te worden voldaan voor zover op andere wijze een gelijkwaardig resultaat wordt bereikt.

Begrijp me goed, mijn redenatie is niet "Niet erg dat het niet aan NEN1010 voldoet, want dat is toch maar een richtlijn". In tegendeel, ik hecht veel aan veiligheid.

offtopic:
Als kampeerder ken ik geen stalling waar ik de gasflessen in de caravan mag achterlaten.

[Beer070]

BernieW schreef op zondag 23 november 2025 @ 11:07:
[...]


Het bouwbesluit gaat uit van veronderstelling van confomiteit als je aan de geharmoniseerde standaard voldoet. Voor huisinstallaties is dat u nog steeds de 2015 versie van NEN1010. Maar inderdaad NEN1010 is geen harde verplichting, Maar je maakt het jezelf ontzettend moeilijk als je NEN1010 niet toepast en op een andere manier wilt aantonen aan het bouwbesluit te doen.

Maar als deel van je elektrische installatie kan een voorziening in de Victron het hiaat dat je in eilandbedrijf hebt op overstroom/kortsluitbeveiliging oplossen. NEN1010 schrijft niet voor dat dit een aparte onderdeel buiten de Victron moet zijn. Een installatie met een Victron, waarbij de Victron de beveiliging bij overstroom/kortsluiting verzorgt mag dus gewoon en de hele installatie (incl Victron) voldoet aan NEN1010.
Dit is vergelijkbaar met de verplichte DC schakelaar bij zonnepanelen, die zit bij de meeste stringomvormers ingebouwd in de omvormer.

Ik ben geen expert op het gebied van het bouwbesluit. Het is mijn veronderstelling dat dit gaat over nieuw gebouwde woningen?
Als je dus een Victron af fabriek in je woning geïntegreerd wil hebben dan zou het hier mogelijk aan moeten voldoen toch?
Ik kan me niet voorstellen dat het bouwbesluit geldt voor aanpassingen die achteraf gemaakt worden.
Zonder hier op enige wijze iemand te veroordelen of een groep mensen te labelen is het mijn eigen ervaring dat de meeste elektriciens die ik tegen ben gekomen op bouwplaatsen niet de vaardigheden hebben om een gedegen afweging te maken of überhaupt een nieuw ontwerp te maken wat voldoet aan een nieuwe NEN1010. (Ik denk overigens dat ik dat ook niet zou kunnen).

[BernieW]

Beer070 schreef op zondag 23 november 2025 @ 11:17:
[...]

Ik ben geen expert op het gebied van het bouwbesluit. Het is mijn veronderstelling dat dit gaat over nieuw gebouwde woningen?
Als je dus een Victron af fabriek in je woning geïntegreerd wil hebben dan zou het hier mogelijk aan moeten voldoen toch?
Ik kan me niet voorstellen dat het bouwbesluit geldt voor aanpassingen die achteraf gemaakt worden.
Zonder hier op enige wijze iemand te veroordelen of een groep mensen te labelen is het mijn eigen ervaring dat de meeste elektriciens die ik tegen ben gekomen op bouwplaatsen niet de vaardigheden hebben om een gedegen afweging te maken of überhaupt een nieuw ontwerp te maken wat voldoet aan een nieuwe NEN1010. (Ik denk overigens dat ik dat ook niet zou kunnen).

Ik ken het bouwbesluit onvoldoende, is voor mij een andere tak van sport. Maar het gaat wel verder dan alleen nieuwbouw, ook verbouwingen aan een huis moeten aan het bouwbesluit voldoen. Maar het zijn niet altijd de laatste eisen die dan gelden. Als je bv een aanbouw plaatst, hoeft die niet aan de isolatie eisen voor nieuwbouw te voldoen.
Aanpassingen van de elektrische installatie/meterkast zijn ook, hoe gek het ook klinkt, verbouwingen en wat ik altijd begrepen heb is dan de huidige versie van NEN1010 van toepassing. Een installateur moet zich hieraan houden. Als je bv een meterkast hebt die niet voldoet aan de huidige NEN1010 (er ontbreekt bv een hoofdschakelaar) en je laat je installatie aanpassen, dan moet de installateur de meterkast aanpassen naar de laatste NEN1010. Of installateurs dat altijd ook doen is natuurlijk een ander verhaal.

[ger356]

Pakhaas schreef op zondag 23 november 2025 @ 09:23:
Ik wil met een kennis een Victron systeem bouwen. Hij heeft thuis ook een systeem van 76kwh.

Zelf wil ik voor 30kwh met 2 omvormers op 2 fases gaan. Hij zegt dat het ongeveer 4000 euro kost. Dat is € 133 per kwh. Klinkt wel heel goedkoop. Is dat haalbaar bij zelfbouw of ben je aan materiaal veel meer kwijt?

Edit: foutje aangepast.

Als je zo blanco begint, is het handig eens te kijken bij zonnepanelensuper.nl (https://zonnepanelensuper.nl/ess-thuisbatterij-sets) Daar vindt je allerlei complete sets in allerlei configuraties en daarmee krijg je een goed beeld van de kosten en wat je nodig hebt. Je moet nog wel rekening houden met plaatsing, kabelgoten en evt extra automaten enz in je meterkast.
Als je alles zelf bij elkaar gaat sprokkelen in China kun je goedkoper uitkomen, maar dan moet je wel weten wat je doet.

[bommer]

Conrado schreef op zondag 23 november 2025 @ 10:45:
[...]

Ho ho, dat is volgens mij niet wat @bommer beweert.

Ik denk/geloof dat hij duidelijk heeft gemaakt dat de meeste Victron's in eilandbedrijf een veiligheid niet laten trippen. En dat is niet conform NEN1010. Victron heeft daar niets mee te maken, want hun apparatuur voldoet aan alle product eisen. Daar ga ik tenminste van uit. Het probleem is de complete installatie.

Nu is NEN1010 een norm, echter geen wettelijke vereiste maar een richtlijn. Dat betekent dat 'gelijkwaardig aan NEN1010' ook voldoet. En tja, daar wordt het een mistig gebied, want is de alternatieve beveiliging - die is er weldegelijk - gelijkwaardig? Wie weet dat...?

Wat ik aangeef is dat de victron omvormer geen vervanging is voor een installatie automaat, die moeten op zich zelf weer voldoen aan normen.
Voldoet de victron aan die normen, nee.
Dus is het ook niet gelijkwaardig.

Victrin voldoet wel aan de andere normen gestel voor apparatuur. En alsook de netcode volgensmij

En idd de nen1010 is opzich zelf niet verplicht, echter in de BBL (bouwbesluit) verplicht gesteld voor woningen,
Dus ja, je moet er aan voldoen. Ik geloof dat de laatste BBL in december ingaat. Met die verplichting van de NEN1010. De hele reden dat hij nu vrij inzichtelijk is, samen met de andere naar verwezen normen in de BBL

[ Voor 10% gewijzigd door bommer op 23-11-2025 13:35 ]

[bommer]

De discussie gaat nu inmiddels wel een stuk dieper,
Het geen ik als eerste beweerde, dat niet voldoen aan de kortsluitstroom, dat klopt.

[HyperBart]

Pakhaas schreef op donderdag 20 november 2025 @ 12:17:
[...]

Ja ik zal de temperatuur eens gaan meten. Het wordt nu ook wel fris in de garage, maar ik heb begrepen dat de accu's een bereik hebben van -10 tot +50 graden graden. Nu moet je die uitersten niet opzoeken, maar als je min rond de 3 graden blijft en max rond de 35, zal dat wel kunnen denk ik.

Ga denk een plan maken om de 1 steens buitenmuur van binnen te isoleren en het balkenplafond kan ook worden geïsoleerd. De gargedeur is al een geïsoleerde versie

Met de vriestemperaturen -3.5 wordt het daar ambient 2 a 3 graden.

De batterijkist intern zelf is nooit lager dan 6 graden gegaan.

[onetime]

BernieW schreef op zondag 23 november 2025 @ 11:31:
[...] Ik ken het bouwbesluit onvoldoende, is voor mij een andere tak van sport. Maar het gaat wel verder dan alleen nieuwbouw, ook verbouwingen aan een huis moeten aan het bouwbesluit voldoen. Maar het zijn niet altijd de laatste eisen die dan gelden. Als je bv een aanbouw plaatst, hoeft die niet aan de isolatie eisen voor nieuwbouw te voldoen.
Aanpassingen van de elektrische installatie/meterkast zijn ook, hoe gek het ook klinkt, verbouwingen en wat ik altijd begrepen heb is dan de huidige versie van NEN1010 van toepassing. Een installateur moet zich hieraan houden. Als je bv een meterkast hebt die niet voldoet aan de huidige NEN1010 (er ontbreekt bv een hoofdschakelaar) en je laat je installatie aanpassen, dan moet de installateur de meterkast aanpassen naar de laatste NEN1010. Of installateurs dat altijd ook doen is natuurlijk een ander verhaal.

"Je hebt de klok horen luiden maar weet niet waar de klepel hangt"
Bij de NEN1010 heb je zoiets als het "rechtens verkregen niveau" dat voor verschillende delen van de installatie verschillend kan zijn. De nieuwe stukken moeten aan de dan geldende versie voldoen, maar de eerder aangelegde stukken aan de eisen die destijds tijdens de aanleg golden. "grote wijzigingen" aan een deel veranderen de eisen voor dat deel naar de huidige versie.

Een aanbouw moet ook aan de huidige isolatie eisen voldoen (ben met een verbouwing bezig), maar de rest van het gebouw mag blijven zoals het is. Anders zou iets aanbouwen vaak resulteren in sloop en nieuwbouw...

[BernieW]

onetime schreef op zondag 23 november 2025 @ 17:16:
[...]

"Je hebt de klok horen luiden maar weet niet waar de klepel hangt"
Bij de NEN1010 heb je zoiets als het "rechtens verkregen niveau" dat voor verschillende delen van de installatie verschillend kan zijn. De nieuwe stukken moeten aan de dan geldende versie voldoen, maar de eerder aangelegde stukken aan de eisen die destijds tijdens de aanleg golden. "grote wijzigingen" aan een deel veranderen de eisen voor dat deel naar de huidige versie.

Een aanbouw moet ook aan de huidige isolatie eisen voldoen (ben met een verbouwing bezig), maar de rest van het gebouw mag blijven zoals het is. Anders zou iets aanbouwen vaak resulteren in sloop en nieuwbouw...

Ik ben inderdaad niet volledig genoeg geweest, de nuance zit in de delen die aangepast worden. En ik zeg ook dat het niet mijn tak van sport is. Ik had in gedachte dat als je een Victron installert, je ook de meterkast aanpast. Hoe zit het in dat geval, moet dan alleen de aanpassing voldoen aan minimaal de laatste geharmoniseerde versie van NEN1010 of moet de hele meterkast dan voldoen aan de moderne eisen?

Heb zelf in 2012 een ingrijpende verbouwing laten doen. In die tijd waren de renovatieisen voldoende voor het nieuwe deel. Begrijp dat tegenwoordig bij ingrijpende verbouwingen waarbij >25% van het oopervlak van de thermische schil wordt vervangen de nieuwbouweisen gelden, Ook de site van RVO is onduidelijk over kleinere aanbouwen. Op zich natuurlijk een no-brainer om dat niet naar de huidige stand te isoleren.Jammer dat het toen niet gold, ben de laatste tijd druk bezig geweest met naisolatie, ook van het nieuwe gedeelte.

[ Voor 4% gewijzigd door BernieW op 23-11-2025 18:28 ]

[Pakhaas]

HyperBart schreef op zondag 23 november 2025 @ 16:59:
[...]


Met de vriestemperaturen -3.5 wordt het daar ambient 2 a 3 graden.

De batterijkist intern zelf is nooit lager dan 6 graden gegaan.

In jouw batterijkidt nog nooit lager dan 6 graden? In onze garage is het nu ongeveer 7 graden. Buiten is het 1 graden.

[Conrado]

pmaene schreef op woensdag 19 november 2025 @ 20:56:
Ik twijfel voor mijn installatie (ook met JK boxen) tussen een Lynx Shunt en Smart BMS. Zou je eventueel kunnen aangeven welke extra functionaliteit het Smart BMS biedt naast de contactor, want dat is me niet helemaal duidelijk uit de documentatie. Daarnaast meen ik op de Victron Community gelezen te hebben dat het bij de NG-versie niet langer mogelijk is om de contacten door te lussen.

Toch even teruggehaald want Toby heeft net een video on-line gezet over de Smart BMS, die al je vragen beantwoord

[Bravo]

BernieW schreef op zondag 23 november 2025 @ 18:26:
[...]


Ik ben inderdaad niet volledig genoeg geweest, de nuance zit in de delen die aangepast worden. En ik zeg ook dat het niet mijn tak van sport is. Ik had in gedachte dat als je een Victron installert, je ook de meterkast aanpast. Hoe zit het in dat geval, moet dan alleen de aanpassing voldoen aan minimaal de laatste geharmoniseerde versie van NEN1010 of moet de hele meterkast dan voldoen aan de moderne eisen?

Heb zelf in 2012 een ingrijpende verbouwing laten doen. In die tijd waren de renovatieisen voldoende voor het nieuwe deel. Begrijp dat tegenwoordig bij ingrijpende verbouwingen waarbij >25% van het oopervlak van de thermische schil wordt vervangen de nieuwbouweisen gelden, Ook de site van RVO is onduidelijk over kleinere aanbouwen. Op zich natuurlijk een no-brainer om dat niet naar de huidige stand te isoleren.Jammer dat het toen niet gold, ben de laatste tijd druk bezig geweest met naisolatie, ook van het nieuwe gedeelte.

Hele interessante discussie die nu wordt gevoerd.
De oplossingen zoals beschreven in de NEN 1010 zijn inderdaad niet verplicht vanuit het bbl, zoals een aantal al hebben aangegeven. Je hebt de mogelijkheid om zelf op een andere manier hetzelfde veiligheidsniveau te bereiken wat met de NEN1010 wordt voorgeschreven. Het bereiken van het veiligheidsniveau van de NEN1010 is overigens wel verplicht.
In mijn werkveld (systeemveiligheid) proberen we altijd eerst aan de norm te voldoen, voordat we een eigen veiligheidsonderbouwing voor een alternatieve route gaan onderzoeken. Aan de norm voldoen is vaak veel gemakkelijker, goedkoper en sneller dan het onderbouwen waarom een alternatief even veilig is. Soms ontkom je er niet aan om alternatieven te onderzoeken, omdat bijvoorbeeld een ondergronds treinstation heel slecht werkt als er iedere 50 meter een brandwerende scheiding aanwezig moet zijn. Dan komt er geen trein meer in het station...

Vanuit het bbl worden renovaties/verbouw verschillend behandeld. Bij een renovatie/verbouw waarin de thermische schil wordt aangepast, dan hoeft alleen het stuk wat wordt aangepast aan de renovatie isolatieeisen te voldoen (mits de genoemde grens van 25% van het totaal niet overschreden wordt).
Bij een aanpassing van de elektrische installatie ben je al snel bezig in de groepenkast (/verdeler). Als de groepenkast (/verdeler) wordt aangepast, moet deze daarna weer voldoen aan de dan geldende NEN1010. Bij de meeste huishoudens is er maar 1 groepenkast (verdeler) dus ben je voor de hele installatie aan de beurt, bij bedrijven hangen vaak meerdere verdelers waardoor de impact beperkt blijft.
Als je een Victron installeert maar de groepenkast niet hoeft aan te passen, dan is alles prima. Je gebruikt dan een bestaande groep op een andere manier (als dat binnen de norm mogelijk is!). Maar dan kan je Victron geen eilandbedrijf leveren, want daarvoor is gegarandeerd een aanpassing in je groepenkast nodig om te voldoen.
Voor eilandbedrijf is de standaard voorgeschreven onderbouwing voor een veilige installatie niet haalbaar met alle modellen van Victron zoals @bommer onderbouwd heeft. De gestelde afschakeltijden worden niet gehaald.
Dan kun je op zoek naar alternatieven, zoals 2-richtingenschakelaars, beperken van de zekeringen (B6/10 ipv B16) op de afgaande groepen of nog weer iets heel anders. De genoemde oplossingen worden in de NEN1010 dan weer genoemd, waardoor je weer via de norm kunt aantonen dat je veilig genoeg bent (het is een aanpassing van het ontwerp zodat je wel binnen de norm werkt). Andere oplossingen heb ik nog niet voorbij zien komen met een onderbouwing dat het even veilig is als de norm.
Alleen met de stelling dat het voor de eigenaar/gebruiker veilig genoeg is (perceptie), zoals de norm. Maar dat zal voor een instantie/inspecteur niet altijd genoeg zijn. Maar die controleren in Nederland niet iedere wijziging, dus wordt het niet afgekeurd.

Ik ben blij dat we niet de keurplicht hebben zoals de buurlanden (Belgie, Duitsland) bij wijzigingen in de elektrische huisinstallatie. Maar het hoeft maar een paar keer te vaak goed mis te gaan totdat de politiek naar dat soort middelen gaat kijken. Laten wij niet verantwoordelijk zijn voor die ongelukken met de installaties die wij zelf bouwen/installeren.

[ Voor 16% gewijzigd door Bravo op 24-11-2025 10:32 ]

[pegagus]

Wat ik mij nog wel afvraag (beroepshalve heb ik een heel klein beetje verstand van SIL, waarbij je werk met kans op falen en de gevolgen van het falen). In een normale woonsituatie heb je een bepaalde kleine kans op een stroomstoring en een bepaalde nog kleinere kans op een harde kortsluiting cq een situatie dat een Victron niet voldoende snel is.

Doet de NEN1010 daar nog iets mee, als in kans kleiner dan 1x per 1000 jaar bv? Ongetwijfeld zit iets dergelijks wel achter de norm, want niets is ooit 100% veilig. Maar maakt de norm wellicht een uitzondering heel kleine kansen?

[Conrado]

Bravo schreef op maandag 24 november 2025 @ 09:28:
Bij een aanpassing van de elektrische installatie ben je al snel bezig in de groepenkast. Als de groepenkast (/verdeler) wordt aangepast, moet deze daarna weer voldoen aan de dan geldende NEN1010. Bij de meeste huishoudens is er maar 1 groepenkast (verdeler) dus ben je voor de hele installatie aan de beurt, bij bedrijven hangen vaak meerdere verdelers waardoor de impact beperkt blijft.
....
Is het veilig genoeg?

Op het forum vind je genoeg voorbeelden van Tweakers die hun verdeler aanpassen voor bijvoorbeeld PV-installaties of laadpalen. Niemand die dan ook de hele boel ombouwt om aan de laatste NEN1010 te voldoen, met bijvoorbeeld max. 4 groepen per ALS.

Toch denk ik dat de veiligheid niet in het geding is.....

[Bravo]

Conrado schreef op maandag 24 november 2025 @ 10:44:
[...]

Op het forum vind je genoeg voorbeelden van Tweakers die hun verdeler aanpassen voor bijvoorbeeld PV-installaties of laadpalen. Niemand die dan ook de hele boel ombouwt om aan de laatste NEN1010 te voldoen, met bijvoorbeeld max. 4 groepen per ALS.

Toch denk ik dat de veiligheid niet in het geding is.....

Wordt er door die tweakers dan ook gekeken naar de leeftijd van de onderdelen die al wel in de installatie aanwezig zijn en of dat nog voldoet? Dom vervangen om aan de norm te voldoen is het ene uiterste, maar altijd maar door blijven gaan met wijzigingen/uitbreidingen zonder het geheel nog een keer te bekijken is ook niet goed.
Overigens kost een extra ALS niet heel veel als je toch al de groepenkast open trekt. Kan alleen net het verschil zijn of er een extra kast bij moet of niet.

Onlangs heb ik mijn groepenkast ook laten vervangen, omdat er een laadpaal bij is gekomen. De rest van de installatie was nog origineel, dus ruim 40 jaar oud. Ondanks dat er in de afgelopen 40 jaar zonnepanelen bij zijn gekomen (extra kastje er naast) extra kabels zijn getrokken (samengevoegd op bestaande groepen in lasdozen boven de verdeler) hebben de vorige bewoners nooit kritisch naar het geheel gekeken.
2 aardlekschakelaars met respectievelijk 1 afgaande groep (wasmachine) en 3 afgaande groepen (de rest van het huis + schuur) + een PV aardlekautomaat. Totaal beschikbaar amperage was 35A + 12A > 40A waar de kast voor geschikt was.
Ook in mijn andere (klus)woningen zat bij aankoop altijd een installatie waar ik niet vrolijk van werd. Anyway, ik heb dus geen ervaring met huizen die recenter zijn gebouwd volgens de toenmalige regels en heb daar persoonlijk geen afweging voor gemaakt.

[pegagus]

Wordt je installatie veiliger wanneer je "kleinere" automaten in je meterkast zet? En wordt je installatie onveiliger als je voedingsbron heel erg veel kleiner wordt?

De norm is wat die is. Maar hierboven had iemand als de hoeveelheid energie bij kortsluiting uitgerekend, volgens mij zat daar niet heel veel verschil in.

Als het daadwerkelijk om elektrische veiligheid gaat zijn de volgende zaken belangrijker en effectiever:

- testen van de aarlek middels het knopje
- geen goedkope chinese laders en accu's gebruiken
- vlamboogbeveiliging installeren

[Conrado]

Bravo schreef op maandag 24 november 2025 @ 11:16:
Wordt er door die tweakers dan ook gekeken naar de leeftijd van de onderdelen die al wel in de installatie aanwezig zijn en of dat nog voldoet? Dom vervangen om aan de norm te voldoen is het ene uiterste, maar altijd maar door blijven gaan met wijzigingen/uitbreidingen zonder het geheel nog een keer te bekijken is ook niet goed.

Dat zul je die tweakers moeten vragen, zie bijvoorbeeld dit draadje over aanpassingen aan de verdeler.

Laten we hier teruggaan naar het onderwerp en de hamvraag "Is een Victron-systeem in eilandebedrijf veilig genoeg?"

[agraaff]

GJzon schreef op woensdag 19 november 2025 @ 01:08:
[...]


@agraaff Natuurlijk kun je je kookplaat aanzetten. Een deel wordt geleverd door de accu en de rest gewoon uit het net.
Peak-shaving noemen ze dit. Bij ons (met vrouw en 2 studerende meiden in huis) zijn ze in staat om te koken (inductie), magnetron/oven aan, wasmachine en droger aan en intussen ook de waterkoker aan voor de thee. Met een beetje geluk gaat ook nog de vaatwasser aan. Intussen draait de airco op hun kamers om de boel te verwarmen of te koelen in de zomer. Echt waar, dit gebeurt in het weekend tussen 16.00 en 18.00. Heb het opgegeven om hier wat van te zeggen. Het blijven vrouwen.Geen techneuten.
En op dit moment draait er ook nog een warmtepomp.
Maar daarom ga ik geen 60 kWh accu's plaatsen want die krijg ik nooit vol in een dag, zelfs met 31 panelen.
's Zomers misschien.
Het is een kwestie van een balans vinden. Als je de nachten en een deel overdag kunt opvangen met een accu dan is dat al mooi. 's Zomers vaak geen probleem. Maar lukt je dat maart t.e.m. mei en september/oktober?
Als je zelf al uitrekent dat met een Victron systeem de terugverdientijd 15-20 jaar is dan zou je kunnen weten dat dit kansloos is Met alle respect. Alles na 10 jaar levensduur is meegenomen en de rest is afwachten.
Vandaar m'n opmerking, begin met een stekker-thuisaccu (of 3 als je 3-fasen hebt). Kun je met weinig capaciteit beginnen en eventueel uitbreiden. Op de Zenzure en Marstek Venus A kun je eventueel zelfs nog extra panelen aansluiten.

Ik heb een P1 meter van Home Wizard. Met abonnement. Kan nu over 3 jaar zien per dag wat de pieken zijn in gebruik en zonne-energie.

Dus kunst is gewoon je eigen verbruik te verhogen en na 1 januari 2027 je export van je zonnepanelen op 0 kunnen zetten.
Met dynamische contracten kun je op dit moment zonder terugleverkosten een contract afsluiten.
Helaas weten we niet wat er eind volgend jaar met de contracten gaat gebeuren.
Op dit moment heb ik gemerkt dat het verschil tussen een vast contract en dynamisch minimaal is qua maandlasten.
Uiteraard is dit mijn mening en inzicht. Waar ik me wel ontzettend aan stoor is dat met de z.g. energietransitie wij opgescheept worden met heel veel extra kosten, alleen om te voorkomen dat we terugleverkosten gaan betalen. En vervolgens wordt er ook nog gedreigd dat de stroom in de winter er regelmatig uren of zelfs dagen af kan gaan vanwege z.g. overbelasting van het net.

Ik heb nog even met ChatGPT zitten doorrekenen:

Optimale batterijcapaciteit voor jou: 4–8 kWh

Niet:
15 kWh
20 kWh
32 kWh
Dat is weggegooid geld qua ROI, want:
Je krijgt hem maar 15–20% van het jaar vol uit PV
Je verbruik is te laag
De besparing per extra kWh capaciteit daalt snel

8 kWh is sweet spot:

Vangt avond/nacht volledig af
Biedt ruimte voor arbitrage
Is supersnel terugverdiend
Is goedkoop genoeg om in één keer te kopen

Is toch uitbreidbaar naar 12–16 kWh indien 2028/2029 nodig

Terugverdientijd: plug-in batterij VS Victron
8 kWh plug-in = €2.500
Besparing ~ €300–350/jaar
➡️ Return: 7–8 jaar
➡️ Zonder inflatie: 8 jaar
➡️ Met inflatie: 6 jaar

Victron 4k5 + 15 kWh batterij = €4.000–4.500

Besparing ~ €300–350/jaar
➡️ Return met inflatie: 11–12 jaar
➡️ Zonder inflatie: 15-20 jaar

Exact dezelfde besparing voor bijna dubbele investering.

Dus zie van de victon af denk ik, kan ook altijd nog 3 stekker accu's op 3 fasen zetten

Wel een goede voor meedre hier om de berekening eerst goed te toen voor de ROI.

Ik krijg nu geen 0 op de meter, dan moet ik met een Victron system aan de slag. Maar wel de grootste besparing mogelijk voor een fatsoenlijke ROI.

Helaas moet ik door die mafklappers van de regering nu en 2500 investeren en ga ik evengoed omhoog in mijn maandlasten

[pegagus]

Ik kom zelf uit op ca. 25% PV opslaan en later gebruiken. Dat zal voor de meesten ongeveer wel opgaan, omdat de zon in Nederland uiteindelijk min of meer het zelfde schijnt. En dan moet je ook nog rekenen met conversieverliezen.

Maar die plugin batterij kan maar op één fase. En dus ook gebruiken op maar één fase. Die andere twee fases trekken gewoon van het net. Mijn sommetje zegt ca. 600 euro/jaar over 3 fases aan besparing. Ik reken zelf met 5k voor 3 Victrons + batterij. Voor 4k heb je net de Victrons en de accucellen, maar er komt echt nog wel wat bij. Ik schat de terugverdientijd op minimaal 8 jaar op basis van enkel zonne energie.

De batterijen worden overigens steeds goedkoper, maar de vermogensomvormers nauwelijks. Het is koffiedik kijken wat dynamische tarieven straks gaan doen, maar als ik nog eens op 4.000 kWh 5 cent/kWh kan besparen, is dat weer 200 euro per jaar. En dan gaat het naar een jaar of 6. Eventueel PV-stroom in de nacht terugleveren kan wellicht ook nog wat opleveren.

[BernieW]

Bravo schreef op maandag 24 november 2025 @ 09:28:

....

Ik ben blij dat we niet de keurplicht hebben zoals de buurlanden (Belgie, Duitsland) bij wijzigingen in de elektrische huisinstallatie. Maar het hoeft maar een paar keer te vaak goed mis te gaan totdat de politiek naar dat soort middelen gaat kijken. Laten wij niet verantwoordelijk zijn voor die ongelukken met de installaties die wij zelf bouwen/installeren.

Als we er van uit mogen gaan dat in die landen, net als bij ons, de IEC 60364 serie de basis is voor de lokale eisen, ben ik benieuwd hoe de keuring eilandbedrijf met bv een Victron beoordeeld.

Het is voor mij dus de vraag of de inspecteurs aanvullende eisen stellen op de installatie achter de Victron of dat ze de interne voorziening in een Victron MP om de uitgang af te schakelen bij kortsluiting afdoende vinden (om het niet schakelen van een automaat bij kortsluiting te mitigeren).

Er zijn hier verschillende mensen actief uit landen met verplichte keuringen (oa Belgie en Frankrijk), ik ben benieuwd wat hun ervaringen zijn.

[Bravo]

BernieW schreef op maandag 24 november 2025 @ 13:09:
[...]


Als we er van uit mogen gaan dat in die landen, net als bij ons, de IEC 60364 serie de basis is voor de lokale eisen, ben ik benieuwd hoe de keuring eilandbedrijf met bv een Victron beoordeeld.

Het is voor mij dus de vraag of de inspecteurs aanvullende eisen stellen op de installatie achter de Victron of dat ze de interne voorziening in een Victron MP om de uitgang af te schakelen bij kortsluiting afdoende vinden (om het niet schakelen van een automaat bij kortsluiting te mitigeren).

Er zijn hier verschillende mensen actief uit landen met verplichte keuringen (oa Belgie en Frankrijk), ik ben benieuwd wat hun ervaringen zijn.

Ik weet niet hoe de omringende landen de verplichtingen met betrekking tot elektrische installaties in de wetgeving hebben opgenomen. In Nederland gaat het via het via bbl (de woningwet) en is het van toepassing in on-grid en off-grid omstandigheden. Mogelijk dat in Belgie of Duitsland het via de netbeheerder oid wordt betrokken, die heeft geen zeggenschap over off-grid situaties.
Ik meen begrepen te hebben dat je in Duitsland bijvoorbeeld een deel van de regels kunt omzeilen als je een grid forming omvormer met batterij gebruikt als bron. En dat alleen de lader voor die batterij (dus een losse lader!) aan het net hangt onder de toelatings/meldingplicht valt.

[HyperBart]

agraaff schreef op maandag 24 november 2025 @ 12:24:
[...]


Ik heb nog even met ChatGPT zitten doorrekenen:

Optimale batterijcapaciteit voor jou: 4–8 kWh

Niet:
15 kWh
20 kWh
32 kWh
Dat is weggegooid geld qua ROI, want:
Je krijgt hem maar 15–20% van het jaar vol uit PV
Je verbruik is te laag
De besparing per extra kWh capaciteit daalt snel

8 kWh is sweet spot:

Vangt avond/nacht volledig af
Biedt ruimte voor arbitrage
Is supersnel terugverdiend
Is goedkoop genoeg om in één keer te kopen

Is toch uitbreidbaar naar 12–16 kWh indien 2028/2029 nodig

Terugverdientijd: plug-in batterij VS Victron
8 kWh plug-in = €2.500
Besparing ~ €300–350/jaar
➡️ Return: 7–8 jaar
➡️ Zonder inflatie: 8 jaar
➡️ Met inflatie: 6 jaar

Victron 4k5 + 15 kWh batterij = €4.000–4.500

Besparing ~ €300–350/jaar
➡️ Return met inflatie: 11–12 jaar
➡️ Zonder inflatie: 15-20 jaar

Exact dezelfde besparing voor bijna dubbele investering.

Dus zie van de victon af denk ik, kan ook altijd nog 3 stekker accu's op 3 fasen zetten

Wel een goede voor meedre hier om de berekening eerst goed te toen voor de ROI.

Ik krijg nu geen 0 op de meter, dan moet ik met een Victron system aan de slag. Maar wel de grootste besparing mogelijk voor een fatsoenlijke ROI.

Helaas moet ik door die mafklappers van de regering nu en 2500 investeren en ga ik evengoed omhoog in mijn maandlasten

pegagus schreef op maandag 24 november 2025 @ 12:46:
Ik kom zelf uit op ca. 25% PV opslaan en later gebruiken. Dat zal voor de meesten ongeveer wel opgaan, omdat de zon in Nederland uiteindelijk min of meer het zelfde schijnt. En dan moet je ook nog rekenen met conversieverliezen.

Maar die plugin batterij kan maar op één fase. En dus ook gebruiken op maar één fase. Die andere twee fases trekken gewoon van het net. Mijn sommetje zegt ca. 600 euro/jaar over 3 fases aan besparing. Ik reken zelf met 5k voor 3 Victrons + batterij. Voor 4k heb je net de Victrons en de accucellen, maar er komt echt nog wel wat bij. Ik schat de terugverdientijd op minimaal 8 jaar op basis van enkel zonne energie.

De batterijen worden overigens steeds goedkoper, maar de vermogensomvormers nauwelijks. Het is koffiedik kijken wat dynamische tarieven straks gaan doen, maar als ik nog eens op 4.000 kWh 5 cent/kWh kan besparen, is dat weer 200 euro per jaar. En dan gaat het naar een jaar of 6. Eventueel PV-stroom in de nacht terugleveren kan wellicht ook nog wat opleveren.

Ik denk dat dit beide heel correcte benaderingen zijn.
Bijna een jaar later en ik shift hier ongeveer een 2000kWh qua verbruik.
2000 maal 28 cent == 560 EUR per jaar wat ik ongeveer bespaar/verschuif.

Ik had recent een 2de kist besteld maar met de wetenschap dat er hier binnen een paar dagen 2 EV's voor de deur staan gaat het eigenlijk niet meer nuttig zijn om die tweede kist in dienst te stellen omdat overschot PV dan bijna altijd in een van de twee EV's kan. Met die 2de kist gaat de terugverdientijd van de hele installatie richting de 7 à 8 jaar.

[bommer]

HyperBart schreef op maandag 24 november 2025 @ 16:48:
[...]


[...]


Ik denk dat dit beide heel correcte benaderingen zijn.
Bijna een jaar later en ik shift hier ongeveer een 2000kWh qua verbruik.
2000 maal 28 cent == 560 EUR per jaar wat ik ongeveer bespaar/verschuif.

Ik had recent een 2de kist besteld maar met de wetenschap dat er hier binnen een paar dagen 2 EV's voor de deur staan gaat het eigenlijk niet meer nuttig zijn om die tweede kist in dienst te stellen omdat overschot PV dan bijna altijd in een van de twee EV's kan. Met die 2de kist gaat de terugverdientijd van de hele installatie richting de 7 à 8 jaar.

Ik ben ook aan het rekenen gegaan, ik kan ook maar iets van 2500 shiften.
En handelen op day a head, wordt denk ik in 2028 ook lastig met die dynamische nettarieven.
Mijn berekening loopt al richting de 13 jaar.
Dat gaat hem niet worden.

[DanTm]

agraaff schreef op maandag 24 november 2025 @ 12:24:
[...]


Ik heb nog even met ChatGPT zitten doorrekenen:

Optimale batterijcapaciteit voor jou: 4–8 kWh

Niet:
15 kWh
20 kWh
32 kWh
Dat is weggegooid geld qua ROI, want:
Je krijgt hem maar 15–20% van het jaar vol uit PV
Je verbruik is te laag
De besparing per extra kWh capaciteit daalt snel

8 kWh is sweet spot:

Vangt avond/nacht volledig af
Biedt ruimte voor arbitrage
Is supersnel terugverdiend
Is goedkoop genoeg om in één keer te kopen

Is toch uitbreidbaar naar 12–16 kWh indien 2028/2029 nodig

Terugverdientijd: plug-in batterij VS Victron
8 kWh plug-in = €2.500
Besparing ~ €300–350/jaar
➡️ Return: 7–8 jaar
➡️ Zonder inflatie: 8 jaar
➡️ Met inflatie: 6 jaar

Victron 4k5 + 15 kWh batterij = €4.000–4.500

Besparing ~ €300–350/jaar
➡️ Return met inflatie: 11–12 jaar
➡️ Zonder inflatie: 15-20 jaar

Exact dezelfde besparing voor bijna dubbele investering.

Dus zie van de victon af denk ik, kan ook altijd nog 3 stekker accu's op 3 fasen zetten

Wel een goede voor meedre hier om de berekening eerst goed te toen voor de ROI.

Ik krijg nu geen 0 op de meter, dan moet ik met een Victron system aan de slag. Maar wel de grootste besparing mogelijk voor een fatsoenlijke ROI.

Helaas moet ik door die mafklappers van de regering nu en 2500 investeren en ga ik evengoed omhoog in mijn maandlasten

Ik weet niet of je vergelijking helemaal correct is. Kijk ook naar laad en ontlaadsnelheden. Dat kan de Victron waarschijnlijk een stuk sneller dan de plugin batterij. Ook is de Victron setup wel goedkoper te krijgen. Ik heb recent een MP2 5k geïnstalleerd en was totaal ergens tussen de 2500-3000 kwijt (meer richting de 2500).
Je moet wel technisch handig zijn, dat is bij een plugin meestal veel minder noodzakelijk

[Beer070]

Bravo schreef op maandag 24 november 2025 @ 09:28:
[...]

Hele interessante discussie die nu wordt gevoerd.
De oplossingen zoals beschreven in de NEN 1010 zijn inderdaad niet verplicht vanuit het bbl, zoals een aantal al hebben aangegeven. Je hebt de mogelijkheid om zelf op een andere manier hetzelfde veiligheidsniveau te bereiken wat met de NEN1010 wordt voorgeschreven. Het bereiken van het veiligheidsniveau van de NEN1010 is overigens wel verplicht.
In mijn werkveld (systeemveiligheid) proberen we altijd eerst aan de norm te voldoen, voordat we een eigen veiligheidsonderbouwing voor een alternatieve route gaan onderzoeken. Aan de norm voldoen is vaak veel gemakkelijker, goedkoper en sneller dan het onderbouwen waarom een alternatief even veilig is. Soms ontkom je er niet aan om alternatieven te onderzoeken, omdat bijvoorbeeld een ondergronds treinstation heel slecht werkt als er iedere 50 meter een brandwerende scheiding aanwezig moet zijn. Dan komt er geen trein meer in het station...

Vanuit het bbl worden renovaties/verbouw verschillend behandeld. Bij een renovatie/verbouw waarin de thermische schil wordt aangepast, dan hoeft alleen het stuk wat wordt aangepast aan de renovatie isolatieeisen te voldoen (mits de genoemde grens van 25% van het totaal niet overschreden wordt).
Bij een aanpassing van de elektrische installatie ben je al snel bezig in de groepenkast (/verdeler). Als de groepenkast (/verdeler) wordt aangepast, moet deze daarna weer voldoen aan de dan geldende NEN1010. Bij de meeste huishoudens is er maar 1 groepenkast (verdeler) dus ben je voor de hele installatie aan de beurt, bij bedrijven hangen vaak meerdere verdelers waardoor de impact beperkt blijft.
Als je een Victron installeert maar de groepenkast niet hoeft aan te passen, dan is alles prima. Je gebruikt dan een bestaande groep op een andere manier (als dat binnen de norm mogelijk is!). Maar dan kan je Victron geen eilandbedrijf leveren, want daarvoor is gegarandeerd een aanpassing in je groepenkast nodig om te voldoen.
Voor eilandbedrijf is de standaard voorgeschreven onderbouwing voor een veilige installatie niet haalbaar met alle modellen van Victron zoals @bommer onderbouwd heeft. De gestelde afschakeltijden worden niet gehaald.
Dan kun je op zoek naar alternatieven, zoals 2-richtingenschakelaars, beperken van de zekeringen (B6/10 ipv B16) op de afgaande groepen of nog weer iets heel anders. De genoemde oplossingen worden in de NEN1010 dan weer genoemd, waardoor je weer via de norm kunt aantonen dat je veilig genoeg bent (het is een aanpassing van het ontwerp zodat je wel binnen de norm werkt). Andere oplossingen heb ik nog niet voorbij zien komen met een onderbouwing dat het even veilig is als de norm.
Alleen met de stelling dat het voor de eigenaar/gebruiker veilig genoeg is (perceptie), zoals de norm. Maar dat zal voor een instantie/inspecteur niet altijd genoeg zijn. Maar die controleren in Nederland niet iedere wijziging, dus wordt het niet afgekeurd.

Ik ben blij dat we niet de keurplicht hebben zoals de buurlanden (Belgie, Duitsland) bij wijzigingen in de elektrische huisinstallatie. Maar het hoeft maar een paar keer te vaak goed mis te gaan totdat de politiek naar dat soort middelen gaat kijken. Laten wij niet verantwoordelijk zijn voor die ongelukken met de installaties die wij zelf bouwen/installeren.

Ik ben ook blij dat we niet de keurplicht hebben. Wat ik heb begrepen vanuit België is dat het daar er wel is, maar niemand zich er aan houdt.
Volgens mij gaan de veiligheidsnormen over een gebruikelijke 'non-failed' of gebruikelijke conditie, en is bij de Victron huis installaties de island-mode een 'failed' of nood-conditie (van het grid). Dat er in die situatie andere dingen gebeuren dan 'gebruikelijk' is logisch en hoeft niet noodzakelijkerwijs binnen een norm opgelost te worden.
Bijvoorbeeld: Een auto mag normaal gesproken niet op banden rijden die ongeschikt zijn voor de maximum snelheid die de auto kan halen. Echter op een thuiskomer band geld die eis niet omdat het om een tijdelijke nood situatie gaat.

Met betrekking tot de NEN1010: ik ben nog nooit een roze aarde vereffeningsdraad tegengekomen in een groepenkast of op een dak, en ik deze kleur bij de meeste elektrowinkels niet krijgen. (verplicht sinds 2020+C1:2024)
Wat ik hier mee wil zeggen is dat zelf de meest heilige elektriciens die zich aan de norm willen houden zich er waarschijnlijk niet aan houden op in mijn ogen vergelijkbare onhoudbare kwalificaties.

Ter vergelijking: Wie weet er hier waar volgens het bouwbesluit een gecertificeerde elektricien aan moet voldoen?

[Conrado]

bommer schreef op maandag 24 november 2025 @ 21:58:
Ik ben ook aan het rekenen gegaan, ik kan ook maar iets van 2500 shiften.
En handelen op day a head, wordt denk ik in 2028 ook lastig met die dynamische nettarieven.
Mijn berekening loopt al richting de 13 jaar.
Dat gaat hem niet worden.

We hadden al eerder vastgesteld dat een Victron-systeem gewoon een interessante hobby is

Los daarvan is het lastig vooruit te kijken. Er is niets zo onzeker als energieprijzen.

[Beer070]

Conrado schreef op maandag 24 november 2025 @ 22:16:
[...]

We hadden al eerder vastgesteld dat een Victron-systeem gewoon een interessante hobby is

Los daarvan is het lastig vooruit te kijken. Er is niets zo onzeker als energieprijzen.

goedkoper dan 3 dagen per week in de kroeg zitten.
En veeeel goedkoper dan roken.

[bommer]

Conrado schreef op maandag 24 november 2025 @ 22:16:
[...]

We hadden al eerder vastgesteld dat een Victron-systeem gewoon een interessante hobby is

Los daarvan is het lastig vooruit te kijken. Er is niets zo onzeker als energieprijzen.

Zelfs al zou ik niets meer terug leveren, stijgen zonder een accu systeem, mijn kosten met 100 euro per maand. Voor de prijs van een victron systeem.
Kan ik die 100 euro p/m heel wat jaren betalen.
En een elk ander (kant en klaar) merk systeem ook.

Ik ga het afwachten, misschien komt er wel een subsidie. Of BTW vrij netzoals PV
Misschien wel wat panelen upgraden, daar heb ik in het voor en najaar wat aan en is betrekkelijk goedkoop te doen.

[bommer]

Beer070 schreef op maandag 24 november 2025 @ 22:18:
[...]

goedkoper dan 3 dagen per week in de kroeg zitten.
En veeeel goedkoper dan roken.

Ben vrijwilliger bij een dansschool, scheelt best in de kosten🙂
En roken doen we gelukkig al een paar jaar niet meer.

[Conrado]

bommer schreef op maandag 24 november 2025 @ 22:26:
Of BTW vrij netzoals PV

BTW vrij - althans een groot deel - is er al, het is wel wat gedoe....

[bommer]

Conrado schreef op maandag 24 november 2025 @ 22:41:
[...]

BTW vrij - althans een groot deel - is er al, het is wel wat gedoe....

Dan moet ik eerst nog uit de KOR stappen( mijn panelen zijn nog van die tijd) en kan ik er pas in 2027 weer gebruik van maken.
Dus voor de korte termijn een no-go

[Conrado]

bommer schreef op maandag 24 november 2025 @ 22:56:
Dan moet ik eerst nog uit de KOR stappen( mijn panelen zijn nog van die tijd) en kan ik er pas in 2027 weer gebruik van maken.

BTW-nummer op naam van iemand anders...?

[bommer]

Conrado schreef op maandag 24 november 2025 @ 22:57:
[...]

BTW-nummer op naam van iemand anders...?

Hmm, wordt wat lastig. Ik had het al uitgezocht, het is niet anders.
Ik vind een periode van terug verdienen van 7 jaar prima. Dat is een reële periode t.o.v de levensduur.
Maar 13 jaar is telang. Moet ook nog aanpassingen maken aan de schuur voor de opslag, anders wordt het er swinters te koud en zomers te warm.

[ Voor 35% gewijzigd door bommer op 24-11-2025 23:07 ]

[GJzon]

HyperBart schreef op maandag 24 november 2025 @ 16:48:
[...]


[...]


Ik denk dat dit beide heel correcte benaderingen zijn.
Bijna een jaar later en ik shift hier ongeveer een 2000kWh qua verbruik.
2000 maal 28 cent == 560 EUR per jaar wat ik ongeveer bespaar/verschuif.

Ik had recent een 2de kist besteld maar met de wetenschap dat er hier binnen een paar dagen 2 EV's voor de deur staan gaat het eigenlijk niet meer nuttig zijn om die tweede kist in dienst te stellen omdat overschot PV dan bijna altijd in een van de twee EV's kan. Met die 2de kist gaat de terugverdientijd van de hele installatie richting de 7 à 8 jaar.

Beetje off-topic maar wel interessant.
Niet alleen tweakers hebben een probleem met opslag van energie en gebrek aan zon 's nachts en in de winter:
https://www.youtube.com/watch?app=desktop&v=WP1ZYbwXu6k

[Impossibl3]

bommer schreef op maandag 24 november 2025 @ 21:58:
[...]

Ik ben ook aan het rekenen gegaan, ik kan ook maar iets van 2500 shiften.
En handelen op day a head, wordt denk ik in 2028 ook lastig met die dynamische nettarieven.
Mijn berekening loopt al richting de 13 jaar.
Dat gaat hem niet worden.

Voor de rekenaars onder ons. Tijden terug heb ik een rekentool aangepast met omvormer efficiëntie om te kijken hoeveel elektra je kan verschuiven maar ook hoeveel je nog moet importeren omdat je aan de limieten zit van je omvormer. https://github.com/Thijs91/Battery-Simulation

[MJ de Bruijn]

Een paar jaar geleden moest ik ook de keuze maken om wel of niet in een batterij-systeem (Victron) te investeren. Ik ben een beetje oud en in matige gezondheid, dus ik wist/weet niet of ik het nog 10 jaar ging/ga redden.
Optie 1. Ik haal die 10 jaar. Dan was het een goede investering omdat het systeem zichzelf heeft terugverdiend.
Optie 2. Ik haal die 10 jaar niet. Dan was het ook een goede investering omdat ik er veel plezier aan beleef.
Zo heeft ieder z'n eigen overwegingen.

[agraaff]

DanTm schreef op maandag 24 november 2025 @ 22:11:
[...]

Ik weet niet of je vergelijking helemaal correct is. Kijk ook naar laad en ontlaadsnelheden. Dat kan de Victron waarschijnlijk een stuk sneller dan de plugin batterij. Ook is de Victron setup wel goedkoper te krijgen. Ik heb recent een MP2 5k geïnstalleerd en was totaal ergens tussen de 2500-3000 kwijt (meer richting de 2500).
Je moet wel technisch handig zijn, dat is bij een plugin meestal veel minder noodzakelijk

Ik ben handig en elektro opleiding lts/mts/hts electro gedaan laaaaaaang geleden (1997) dus kan het allemaal zelf bouwen.
Heb een lijst gemaakt met wat ik denk nodig te hebben en kom toch al snel richting de 4K.
Kan hier en daar soms iets goedkoper dus misschien dat ik op de 3500 blijf maar lager niet.
Dan heb ik 1 Multiplus 4K5 en 1 Yixiang 16KWh en een beetje voorbereid op mogelijke uitbreiding.
Schermpje kan evt weg, kan 50mm2 voor 35 vervangen dat soort zaken maar of je het daarme gaat redden naar de €2500,-?



Benodigdheden Aantal Prijs per stuk Totaal Waar
3 fasen omshakelaar 1 € 52,69 € 52,69 https://www.sandervunderi...ggregaat-aansluiting.html
Victron Multiplus II 48V - 4K5VA - 55A 1 € 649,95 € 649,95 Victron Energy MultiPlus-II 5000VA 48-Volt 230V Pure Sinusomvormer 70 amp Batterij Lader : Amazon,nl: Auto & motor
Victron Energy Cerbo GX MK2 1 € 235,90 € 235,90 Victron Energy MK2 Version Controller/Monitor System : Amazon,nl: Electronics & Photo
Victron GX Touch 70 1 € 279,95 € 279,95 Victron Energy GX Touch 70, Remote Control Screen (waterproof) : Amazon,nl: Automotive
Victron GX Touch 70 wall mount 1 € 35,00 € 35,00 Victron Energy GX Touch 70 Wall Mount : Amazon,nl: Electronics & Photo
Victron Energy 3-Phase Energy Meter ET340 1 € 150,00 € 150,00
Victron VE,Can to CAN-bus 1,8m BMS-kabel type B 1 € 29,00 € 29,00 VICTRON_ENERGY Unisex NT-1225 VE CAN TO CAN BUS BMS Type B Cable 1 8 m, Multicolor, EU Standard : Amazon,nl: Sports & Outdoors
Victron Energy Lynx Distributor M10 1 € 209,58 € 209,58 Victron Energy Lynx Distributor (M10) : Amazon,nl: Automotive
Victron Energy Lynx Class-T Power In M10 1 € 187,95 € 187,95 Victron Energy Lynx Class-T Power In (M10) : Amazon,nl: Automotive
Littelfuse class-T zekering 200A 125V 1 € 69,00 € 69,00 Littelfuse class-T zekering 225A 125V
Victron Energy MEGA fuse 125A 80V 1 € - € -
50mm2 rood in meter 3
50mm2 zwart in meter 3
70mm2 rood in meter 3 € - € - Accukabel - Rick Donkers
70mm2 zwart in meter 3 € - € -
Kabelschoen 70mm2 M10 6 € - € -
Kabelschoen 50mm2 M8 × 4 6 € - € -
"CAT5 kabel 1,5m 3" 1 € - € -
Aardedraad 6mm2 vertind in meter 15 € - € -
EVE LiFePO4 325Ah 3,2V accucel MB31 16 € 60,41 € 966,56
Yixiang V2 box 14,4Kwh 1 € 467,00 € 467,00 Yixiang V2 Box Eu Stock Stacked 51,2v 280ah Lifepo4 Diy Box Lithium Battery 15kwh Energy Storage Battery Pack Accessories - Buy Yixiang V2 Box Eu Stock Stacked 51,2v 280ah Lifepo4 Diy Box Lithium Battery 15kwh Energy Storage Battery Pack Accessories lifepo4 Diy Box Product on Alibaba,com
Perstang 70mm2 1 € 49,00 € 49,00 AMZCNC Hydraulic crimping pliers of 8 tons, 4-70 mm², cable shoe pliers with 9 pairs of this (crimping pliers (4-70mm²) + scissors) : Amazon,nl: DIY & Tools
Montagebord 1 € - € -
Brandwerende verf (liter) 1 € - € -
Goot smal 2 € - € -
Goot breed 2 € - € -
Grijze kartelpijp 4 € - € -
montage klemmen 20 € - € -
4x6mm2 kabel in meter 15 € - € -
Victron Lynx shunt 0 € - € -
Krachtgroep 3 fasen 25A 1 € 34,04 € 34,04 EMAT krachtgroep 3-polig+nul 25A B-kar (85004008) | Elektramat
Hoofdschakelaar 3 fasen 40A (4-polig) 1 € - € -
4P aardlek (40A/30mA) 1 € - € -
Verrijdbaar onderstel 1 € 151,47 € 151,47
Groepenkastje 2 € - € -
Aardrail 6mm2 1 € - € -

Totaal € 3.567,09

[DanTm]

agraaff schreef op woensdag 26 november 2025 @ 10:12:
[...]

Ik ben handig en elektro opleiding lts/mts/hts electro gedaan laaaaaaang geleden (1997) dus kan het allemaal zelf bouwen.
Heb een lijst gemaakt met wat ik denk nodig te hebben en kom toch al snel richting de 4K.
Kan hier en daar soms iets goedkoper dus misschien dat ik op de 3500 blijf maar lager niet.
Dan heb ik 1 Multiplus 4K5 en 1 Yixiang 16KWh en een beetje voorbereid op mogelijke uitbreiding.
Schermpje kan evt weg, kan 50mm2 voor 35 vervangen dat soort zaken maar of je het daarme gaat redden naar de €2500,-?

Ja het ligt er natuurlijk aan wat je nodig hebt... maar ik maakte de vergelijking met een plugin batterij.
Ik heb geen externe uitbreidingen mee gerekend (AC bekabeling, meterkast upgrades, dat had ik zelf allemaal al).
Verder heb jij een heel aantal dure spullen erop staan (GX touch, Lynx) die niet echt nodig zijn.

Wat ik kwijt was grofweg:
Multiplus 5000: 700
Cerbo GX: 200
Smartshunt: 70
Batterij: 1500
Overig (kabels/zekeringen): 230

Totaal grofweg: 2700

[Flesdop]

agraaff schreef op woensdag 26 november 2025 @ 10:12:
[...]

Ik ben handig en elektro opleiding lts/mts/hts electro gedaan laaaaaaang geleden (1997) dus kan het allemaal zelf bouwen.
Heb een lijst gemaakt met wat ik denk nodig te hebben en kom toch al snel richting de 4K.
Kan hier en daar soms iets goedkoper dus misschien dat ik op de 3500 blijf maar lager niet.
Dan heb ik 1 Multiplus 4K5 en 1 Yixiang 16KWh en een beetje voorbereid op mogelijke uitbreiding.
Schermpje kan evt weg, kan 50mm2 voor 35 vervangen dat soort zaken maar of je het daarme gaat redden naar de €2500,-?

[Afbeelding]

Benodigdheden Aantal Prijs per stuk Totaal Waar
3 fasen omshakelaar 1 € 52,69 € 52,69 https://www.sandervunderi...ggregaat-aansluiting.html
Victron Multiplus II 48V - 4K5VA - 55A 1 € 649,95 € 649,95 Victron Energy MultiPlus-II 5000VA 48-Volt 230V Pure Sinusomvormer 70 amp Batterij Lader : Amazon,nl: Auto & motor
Victron Energy Cerbo GX MK2 1 € 235,90 € 235,90 Victron Energy MK2 Version Controller/Monitor System : Amazon,nl: Electronics & Photo
Victron GX Touch 70 1 € 279,95 € 279,95 Victron Energy GX Touch 70, Remote Control Screen (waterproof) : Amazon,nl: Automotive
Victron GX Touch 70 wall mount 1 € 35,00 € 35,00 Victron Energy GX Touch 70 Wall Mount : Amazon,nl: Electronics & Photo
Victron Energy 3-Phase Energy Meter ET340 1 € 150,00 € 150,00
Victron VE,Can to CAN-bus 1,8m BMS-kabel type B 1 € 29,00 € 29,00 VICTRON_ENERGY Unisex NT-1225 VE CAN TO CAN BUS BMS Type B Cable 1 8 m, Multicolor, EU Standard : Amazon,nl: Sports & Outdoors
Victron Energy Lynx Distributor M10 1 € 209,58 € 209,58 Victron Energy Lynx Distributor (M10) : Amazon,nl: Automotive
Victron Energy Lynx Class-T Power In M10 1 € 187,95 € 187,95 Victron Energy Lynx Class-T Power In (M10) : Amazon,nl: Automotive
Littelfuse class-T zekering 200A 125V 1 € 69,00 € 69,00 Littelfuse class-T zekering 225A 125V
Victron Energy MEGA fuse 125A 80V 1 € - € -
50mm2 rood in meter 3
50mm2 zwart in meter 3
70mm2 rood in meter 3 € - € - Accukabel - Rick Donkers
70mm2 zwart in meter 3 € - € -
Kabelschoen 70mm2 M10 6 € - € -
Kabelschoen 50mm2 M8 × 4 6 € - € -
"CAT5 kabel 1,5m 3" 1 € - € -
Aardedraad 6mm2 vertind in meter 15 € - € -
EVE LiFePO4 325Ah 3,2V accucel MB31 16 € 60,41 € 966,56
Yixiang V2 box 14,4Kwh 1 € 467,00 € 467,00 Yixiang V2 Box Eu Stock Stacked 51,2v 280ah Lifepo4 Diy Box Lithium Battery 15kwh Energy Storage Battery Pack Accessories - Buy Yixiang V2 Box Eu Stock Stacked 51,2v 280ah Lifepo4 Diy Box Lithium Battery 15kwh Energy Storage Battery Pack Accessories lifepo4 Diy Box Product on Alibaba,com
Perstang 70mm2 1 € 49,00 € 49,00 AMZCNC Hydraulic crimping pliers of 8 tons, 4-70 mm², cable shoe pliers with 9 pairs of this (crimping pliers (4-70mm²) + scissors) : Amazon,nl: DIY & Tools
Montagebord 1 € - € -
Brandwerende verf (liter) 1 € - € -
Goot smal 2 € - € -
Goot breed 2 € - € -
Grijze kartelpijp 4 € - € -
montage klemmen 20 € - € -
4x6mm2 kabel in meter 15 € - € -
Victron Lynx shunt 0 € - € -
Krachtgroep 3 fasen 25A 1 € 34,04 € 34,04 EMAT krachtgroep 3-polig+nul 25A B-kar (85004008) | Elektramat
Hoofdschakelaar 3 fasen 40A (4-polig) 1 € - € -
4P aardlek (40A/30mA) 1 € - € -
Verrijdbaar onderstel 1 € 151,47 € 151,47
Groepenkastje 2 € - € -
Aardrail 6mm2 1 € - € -

Totaal € 3.567,09

De omschakelaar kan voor zwevende nul zorgen, neemt een sontheimer.
Ga je voor een 4k5 of een 5kVA?
GX scherm is leuk, maar heb je ook op je telefoon/computer.
De ET340 is voor 80 euro verkrijgbaar maar je bedrag toont een VM-3P75CT?
Canbuskabel kun je ook zelf knijpen als je de spullen er voor hebt.
Hoe vaak ga je de batterij verplaatsen? Onderstel wel nodig dan?
Verder zie ik EMAT (B-kwaliteit) onderdelen, waarom geen ABB voor 4 euro meer?

Er zijn nog een hoop bedragen niet ingevuld, is dat al aanwezig of moet je dat nog aanschaffen?
Door slim te shoppen zijn er hier en daar nog wel wat tientjes vanaf te halen. b.v. distributor is voor 180 al vergrijbaar bij NKON, kortom loop alles nog eens na.

[onetime]

bommer schreef op maandag 24 november 2025 @ 22:26:
[...] Misschien wel wat panelen upgraden, daar heb ik in het voor en najaar wat aan en is betrekkelijk goedkoop te doen.

Dat is de goedkoopste en beste optie om je eigen verbruik zoveel mogelijk met eigen opwek te dekken.

Er is een subtiel maar belangrijk verschil met je eigen verbruik verhogen, dat gaat erom om zoveel mogelijk -al- je eigen opwek zelf te gebruiken.

[agraaff]

ik had eerst de VM-3P75CT daar staan maar heb voldoende aan de ET340 denk ik. vergeten de prijs aan te passen.
Onderstels is voor gemak, geen ruimte om de boel in de bergin in elkaar te zetten. moet hem dus verplaatsen als hij vol zit met accu's. daarna waarchijnlijk nooit meer. Zou een goedkoop hondje kunnen halen bij de bouwmarkt hiervoor.
GX scherm twijvelde ik ook over, leuke gadget maa niet vereist.
Kabel kan ik idd makkelij zelf knijpen.
Lynx shunt is waarschijnlijk overkill hier, smart shunt is voldoende.
Alles dat nog leeg is hjeb ik geen prizxen van opgezocht. Prijzen die er staan zijn ook nog niet persee de laagste gewoon een snelle indicatie.
De 3 fase omschakelaar heb ik al liggen, had ik toevallig al ooit gekocht maar nooit gebruikt.
Ga voor de 4K5, iets goedkoper, en is stiller en lichter, dit laatste is niet heel relevant maar makkelijk met plaatsen. De 4K5 is meer dan genoeg voor mijn load, ook als ik het ooit uit wil breiden naar 3 fase met 3*4K5
de 3000 is dan weer net niet future proof.
Zit er tussen EMAT en ABB zo'n verschil? zijn beide goedgekeurd dus zouden in theorie beide moeten voldoen?

p.s. zal mijn lijst is volledig vullen met bedragen, kijken waar ik op uit kom.

[ Voor 3% gewijzigd door agraaff op 26-11-2025 11:13 ]

[agraaff]

Wil niet een hele discussie uitlokken maar een kleine mag wel.
Misschien had EMAT ooit een slechte naam, wat ik lees is dit en dan zie ik niet zo'n probleem:

• KEMA-keur
• CE-markering
• RoHS-certificering
• voldoet aan NEN normen 1010 / 3140
• ISO 9001- en ISO 14001-certificering
• 10 jaar garantie

https://www.emat.nl/blog/...O%2014001%2Dcertificering.

[DanTm]

agraaff schreef op woensdag 26 november 2025 @ 11:09:

Lynx shunt is waarschijnlijk overkill hier, smart shunt is voldoende.

volgens mij werkt de lynx shunt ook niet zo lekker, en wordt de smart shunt overal aangeraden.
Verder als je perse een Lynx busbar wilt hebben kun je ook alleen de Power-In kopen (M8 is voldoende).
Die kun je eenvoudig modificeren om zekeringen te kunnen plaatsen (zie youtube), en dan kun je er een Adler EF3 zekering erin stoppen.

[agraaff]

Alles ingevuld kan nog wel iets goedkoper op sommige punten:



Benodigdheden Aantal Prijs per stuk Totaal Waar
3 fasen omshakelaar 1 € 52,69 € 52,69 https://www.sandervunderi...ggregaat-aansluiting.html
Victron Multiplus II 48V - 4K5VA - 55A 1 € 649,95 € 649,95 NKON
Victron Energy Cerbo GX MK2 1 € 214,95 € 214,95 NKON
Victron GX Touch 70 0 € 279,95 € - Niet nodig
Victron GX Touch 70 wall mount 0 € 35,00 € - Niet nodig
Victron Energy 3-Phase Energy Meter ET340 1 € 79,95 € 79,95 NKON
Victron VE,Can to CAN-bus 1,8m BMS-kabel type B 1 € 14,95 € 14,95 NKON
Victron Energy Lynx Distributor M10 1 € 179,95 € 179,95 NKON
Victron Energy Lynx Class-T Power In M10 1 € 119,95 € 119,95 Victron Energy Lynx Class-T Power In (M10) : Amazon,nl: Automotive
Littelfuse class-T zekering 200A 125V 1 € 34,95 € 34,95 NKON 200A 80V (5 stuks)
Victron Energy MEGA fuse 125A 80V 1 € 34,95 € 34,95 NKON 125A 80V (5 stuks)
50mm2 rood in meter 3 € 11,45 € 34,35 Accukabel 50 mm2 Zwart dubbel geïsoleerd UltraFlex - accukabels
50mm2 zwart in meter 3 € 11,45 € 34,35 Accukabel 50 mm2 Zwart dubbel geïsoleerd UltraFlex - accukabels
70mm2 rood in meter 3 € 22,95 € 68,85 Accukabel 70mm2 Rood dubbel geïsoleerd Ultraflex - accukabels
70mm2 zwart in meter 3 € 22,95 € 68,85 Accukabel 70mm2 Rood dubbel geïsoleerd Ultraflex - accukabels
Kabelschoen 70mm2 M10 6 € 5,00 € 30,00 Weet niet of merk wat uitmaakt 5 euro is schatting
Kabelschoen 50mm2 M8 × 4 6 € 5,00 € 30,00 Weet niet of merk wat uitmaakt 5 euro is schatting
"CAT5 kabel 1,5m 3" 1 € 2,50 € 2,50
Aardedraad 6mm2 vertind 5 meter 1 € 12,45 € 12,45 Hornbach
EVE LiFePO4 325Ah 3,2V accucel MB31 16 € 60,41 € 966,56 Alibabba
Yixiang V2 box 14,4Kwh 1 € 467,00 € 467,00 Yixiang V2 Box Eu Stock Stacked 51,2v 280ah Lifepo4 Diy Box Lithium Battery 15kwh Energy Storage Battery Pack Accessories - Buy Yixiang V2 Box Eu Stock Stacked 51,2v 280ah Lifepo4 Diy Box Lithium Battery 15kwh Energy Storage Battery Pack Accessories lifepo4 Diy Box Product on Alibaba,com
Perstang 70mm2 1 € 49,00 € 49,00 AMZCNC Hydraulic crimping pliers of 8 tons, 4-70 mm², cable shoe pliers with 9 pairs of this (crimping pliers (4-70mm²) + scissors) : Amazon,nl: DIY & Tools
FERMACELL Gipsvezelplaat 1500 x 1000 x 10 mm 2 € 12,95 € 25,90 Hornbach
Goot smal 1 € 25,14 € 25,14 Hager bedradingskanaal + deksel 2000x40x60 mm BA7 blauw (BA740060BL) | Elektramat
Goot breed 1 € 57,17 € 57,17 Hager bedradingskanaal + deksel 2000x80x60 mm BA6 blauw (BA6800600BLAUB) | Elektramat
Grijze kartelbuis 5 meter 1 € 5,00 € 5,00 Bouwmarkt
montage klemmen zak 1 € 5,00 € 5,00 bouwmarkt
4x6mm2 kabel in meter 15 € 4,92 € 73,80 YMvK kabel 4x6 per meter | Elektramat
Victron smart shunt 1 € 89,95 € 89,95 https://www.nkon.nl/victr...artshunt-500-a-50-mv.html
Krachtgroep 3 fasen 25A 1 € 38,71 € 38,71 ABB Componenten installatieautomaat 3p+N B kar 25A 6kA (S203-B25NA) | Elektramat
Hoofdschakelaar 3 fasen 40A (4-polig) 1 € 28,25 € 28,25 ABB hoofdschakelaar 40A 3-fase (4P) rood (2CDD284101R0040) | Elektramat
4P aardlek (40A/30mA) 1 € 87,85 € 87,85 ABB Componenten FlexLine aardlekschakelaar 4-polig 40A 30mA type A (FX204 A-40A/0.03) | Elektramat
Verrijdbaar onderstel 0 € 151,47 € -
Groepenkastje 2 € 120,19 € 240,38 ABB Componenten Mistral verdeelkast 2-rijen 24 modules 320x435 mm (1SL1214A00) | Elektramat
Aardrail 6mm2 1 € 3,96 € 3,96 Wöhner 01258 WOH PE-KLEM GROEN/GEEL WOHNER | Elektramat

Totaal € 3.827,31

[SjaakPeer]

Ik ben voornemens begin volgend jaar (wanneer beschikbaar) een drietal Victron 48V RS19's aan te schaffen en in een 19" rack plaatsen. Ik heb een 3-fasen LG warmtepomp en daar komt t.z.t. nog een 3-fasen autolader bij. Na de recente review van de Victron (hoog voltage) HS19 door Harold, heb ik definitief afscheid genomen van het idee deze geintegreerde 3-fasen lader/omvormer te kopen.

In mijn zoektocht naar 48V DC fuses en/of breakers kom ik nu uit op TOMZN DC MCCB breakers: Een voorbeeld daarvan kun je hier vinden.

Dit lijkt een nettere installatie te worden dan separate DC-schakelaars en losse Class-T zekeringen. Wanneer ik verschillende YouTube reviews van deze DC MCCB's mag geloven, werken deze zekering/schakelaar combinaties vrij goed.

Mijn 2 vragen aan jullie:

Zijn er al tweakers met ervaring met deze DC MCCB schakelaars?
Hebben jullie voorbeelden hoe deze netjes weg te werken in een 19" rack?

[ Voor 7% gewijzigd door SjaakPeer op 26-11-2025 14:21 ]