Het centrale balansventilatie met warmteterugwinning topic

[Andrehj]

laurens0619 schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 20:03:
Ongeveer 3 uur per dag wil ik graag mn wtw uitschakelen omdat de buren dan, steevast, gaan stoken richting mijn wtw aanvoer.

Filters naar gekeken maar twijfels of dit naast geur ook echt àlles wegfiltert.

Ik heb daarom een slimme perilex gemaakt, op schema (of buitensensor als het lukt) gooit die de wtw dagelijks eventjes op 0

Deze methode vindt de voeding van je WTW waarschijnlijk niet zo leuk.
Het kan gelukkig beter.
De op de WTW aan te sluiten option box (heb je toch al nodig voor bedrade CO2-sensoren) heeft een schakelingang waarmee je WTW extern in de service mode kan zetten. Even snel de handleiding opgesnord, en volgens mij is dat ingang 3.

Ik doe dat met een Z-wave schakelaar (Fibaro Smart Implant), met parallel daarover een handmatig bediende schakelaar. Die gebruik ik als ik voor onderhoud bij de unit moet. Werkt prima.

[laurens0619]

Andrehj schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 20:17:
[...]

Deze methode vindt de voeding van je WTW waarschijnlijk niet zo leuk.
Het kan gelukkig beter.
De op de WTW aan te sluiten option box (heb je toch al nodig voor bedrade CO2-sensoren) heeft een schakelingang waarmee je WTW extern in de service mode kan zetten. Even snel de handleiding opgesnord, en volgens mij is dat ingang 3.

Ik doe dat met een Z-wave schakelaar (Fibaro Smart Implant), met parallel daarover een handmatig bediende schakelaar. Die gebruik ik als ik voor onderhoud bij de unit moet. Werkt prima.

Lol ik heb mij helemaal surf gezocht met manieren om dit te doen maar hier had ik nog niet aan gedacht.

Een option box heb ik niet helaas denk ik

[JT]

TomVH2 schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 20:09:
[...]

in huis produceer je toch ook stof (kleding en etc)? Dus bij jou blijven de extractieventielen proper? Ik moet ze hier toch jaarlijks reinigen ondanks F7 filter in aanvoerlucht. En de G4 filter van de afgevoerde lucht zit ook goed vol na 6 maand.

Sowieso maken wij het filter voor de afgevoerde lucht elke 3 maanden schoon of vervangen we het en ja, stof zit er in het filter maar de ventilator is aardig schoon.

[Epep]

Bij ons staat de Q600 EVR in de berging garage en we horen hem best wel goed. Zeker als die meer dan 350m3 doet. En dan niet zozeer in de buizen maar meer het apparaat zelf. Echter heb ik de Voorverwarmer of Bypass in de app ook nooit actief gezien.

[pythagorasABC]

Wat betreft geluid van de WTW, hoe zijn de ervaringen met het geluid van een WTW op een houten zoldervloer? Ik kan in dit topic niets terugvinden over slechte ervaringen, maar ook niet een positieve ervaring.

Ik zag dat @Franciesco een tafeltje met dempers heeft gemaakt hiervoor. Werkt dit naar behoren? Zou direct plaatsen op de vloer misschien ook nog kunnen?

[JT]

pythagorasABC schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 21:59:
Wat betreft geluid van de WTW, hoe zijn de ervaringen met het geluid van een WTW op een houten zoldervloer? Ik kan in dit topic niets terugvinden over slechte ervaringen, maar ook niet een positieve ervaring.

Ik zag dat @Franciesco een tafeltje met dempers heeft gemaakt hiervoor. Werkt dit naar behoren? Zou direct plaatsen op de vloer misschien ook nog kunnen?

Mijn Flair kan ook aan de muur, wellicht een optie?

[_kilian_]

pythagorasABC schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 21:59:
Wat betreft geluid van de WTW, hoe zijn de ervaringen met het geluid van een WTW op een houten zoldervloer? Ik kan in dit topic niets terugvinden over slechte ervaringen, maar ook niet een positieve ervaring.

Ik zag dat @Franciesco een tafeltje met dempers heeft gemaakt hiervoor. Werkt dit naar behoren? Zou direct plaatsen op de vloer misschien ook nog kunnen?

Ben hier ook wel benieuwd naar. Hier zal de unit ook op of net boven een houten zolder vloer komen. Wel in een aparte afgesloten installatie ruimte. Tegen de muur kan niet, omdat er buizen achterlangs moeten en heb ook niet veel hoogte om mee te spelen.

[bensss]

pythagorasABC schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 21:59:
Wat betreft geluid van de WTW, hoe zijn de ervaringen met het geluid van een WTW op een houten zoldervloer? Ik kan in dit topic niets terugvinden over slechte ervaringen, maar ook niet een positieve ervaring.

Ik zag dat @Franciesco een tafeltje met dempers heeft gemaakt hiervoor. Werkt dit naar behoren? Zou direct plaatsen op de vloer misschien ook nog kunnen?

Een houten ondergrond of houten/gipsplaten muurtje is niet altijd een probleem als er maar voldoende ontkoppeling is. Dat kan op heel veel verschillende manieren. Op stand 2 draaien de ventilatoren sowieso niet superhard en zijn de trillingen op mijn Zehnder nauwelijks voelbaar en sowieso niet hoorbaar. Dus als de unit waterpas staat en er is voldoende ontkoppeling (rubberen voetjes oid) dan is het niet zo’n groot probleem.

De fabrikant wil uiteraard wel graag een stenen wand met massa want hij wil geen gezeur over geluid van WTW’s. Dat gezeur is er namelijk al genoeg door slecht gedempt motorgeluid bij veel installaties.

De oplossing van @Franciesco kan trouwens ook heel goed werken als je dit tafeltje minder hoog maakt. Je kan ook eerst direct op een paar rubberen tegels/voetjes proberen. Maar zelf zou ik in de hoogte liever iets meer ruimte nemen zodat je de onderconstructie nog iets kan aanpassen mocht het niet het gewenste effect hebben. Moet er niet ook een afvoer onder?

[ Voor 14% gewijzigd door bensss op 07-01-2026 09:10 ]

[Mats007]

@Mats007
Met een ERV-wisselaar gaat de voorverwarmer pas bij erg lage temperaturen aan, afhankelijk volgens mij ook van je debiet. Hier was het vanochtend rond 5 uur even -4°, en toen is de voorverwarmer ook niet aan geweest (bij 220 m³/h).

Ah, kijk, dan ben ik wellicht wat te voorbarig geweest. Laat ik alles lekker zo staan. Ik heb nu ook pakweg 220m3 aan debiet lopen. Hij is erg fijn en ben er blij mee vooralsnog!

[Mats007]

P5ycho schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 16:38:
[...]

Ligt eraan of je de performance van de unit wilt meten (ventilatorverbruik vs debiet zegt iets over weerstand van het systeem) of je energieverbruik in totaal. Dat laatste is leuke statistiek, maar het eerste wordt daadwerkelijk gebruikt om te bepalen of de unit slechter presteert dan tijdens ingebruikname: hij gaat dan in geluidsreducerende modus en verlaagt zijn debiet om comfort te behouden.

Ja, daar heb je zeker een terecht punt in. Die ratio is interessanter dan de voorverwamer die 3x per jaar aanspringt bij 'extremere' temperaturen in ons kikkerlandje.

[Franciesco]

pythagorasABC schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 21:59:
Wat betreft geluid van de WTW, hoe zijn de ervaringen met het geluid van een WTW op een houten zoldervloer? Ik kan in dit topic niets terugvinden over slechte ervaringen, maar ook niet een positieve ervaring.

Ik zag dat @Franciesco een tafeltje met dempers heeft gemaakt hiervoor. Werkt dit naar behoren? Zou direct plaatsen op de vloer misschien ook nog kunnen?

In mijn geval werkt dit inderdaad naar behoren. D.w.z. ik heb geen hoorbare trillingen ed van de unit via de vloer waar de unit op staat. Of dat ook niet het geval geweest is zonder dempers weet ik niet. Ik had het voor de zekerheid gedaan.

[nessio]

Om die reden (vuil, vliegen, stof ) wissel ik beide filters van de flair elke 3 maanden.

[Lord Anubis]

P5ycho schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 12:59:
[...]

Niemand heeft gezegd dat dit een unsigned integer was. De wtw stuurt via Modbus bits over de lijn, hoe je dit moet interpreteren wordt bepaald door Brink. Een 16bit signed integer in 2's complement notatie en MSB een 1 is een negatief getal, zoals @Cbr al aangaf.
Binair 1111 1111 1111 1111 op de lijn is dus -1 na interpretatie als signed 2's complement 16bit int, maar 65535 als unsigned int.

Daar ging het niet om, het ging om de stelling dat het normaal was om het zo te gebruiken. Interpretatie of gebruik van de variabele is van een andere orde. Dat andere sw het raw leest en iets laat zien is een vorm van interpretatie.

[P5ycho]

Lord Anubis schreef op woensdag 7 januari 2026 @ 12:00:
[...]

Daar ging het niet om, het ging om de stelling dat het normaal was om het zo te gebruiken. Interpretatie of gebruik van de variabele is van een andere orde. Dat andere sw het raw leest en iets laat zien is een vorm van interpretatie.

Ja, het is normaal om dit zo te gebruiken. Modbus RTU is niet meer dan een protocol om op OSI laag 2 remote registers uit te lezen. master en slave weten op OSI laag 2 niet of ze een int16, uint16, of float16 versturen. Het is dan ook aan de master om dit hier goed te interpreteren, en @peeter123 deed de suggestie dat het weleens two's complement -1grC buitentemperatuur kon zijn.

Jij hebt het over een softwarefout. Er is tot dan toe nog geen software aan te pas gekomen, dus ik snap niet welk punt je nu wilt maken. Ik denk wel dat het al lang duidelijk is hoe de vork in de steel zit, dus misschien moeten we het hier maar bij laten .

[SpongeRob]

pythagorasABC schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 21:59:
Wat betreft geluid van de WTW, hoe zijn de ervaringen met het geluid van een WTW op een houten zoldervloer? Ik kan in dit topic niets terugvinden over slechte ervaringen, maar ook niet een positieve ervaring.

Ik zag dat @Franciesco een tafeltje met dempers heeft gemaakt hiervoor. Werkt dit naar behoren? Zou direct plaatsen op de vloer misschien ook nog kunnen?

Mijn huis is houtskeletbouw en mijn Maico WS320 van zo'n 70kg staat op een plateau op de eerste verdieping (uiteraard op een houten vloer).
Dat plateau heb ik voorzien van (ik geloof) 20mm dik rubber onder de voeten en bovenop het plateau heb ik twee rubberen deurmatten liggen.
Met deze opstelling heb ik absoluut geen last van trillingen of resonanties.

[Borne]

Epep schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 21:29:
Bij ons staat de Q600 EVR in de berging garage en we horen hem best wel goed. Zeker als die meer dan 350m3 doet. En dan niet zozeer in de buizen maar meer het apparaat zelf. Echter heb ik de Voorverwarmer of Bypass in de app ook nooit actief gezien. [Afbeelding]

De bypass heb ik in de zomer regelmatig snachts open gezien. Je moet dan wel de juiste settings voor het temperatuurprofiel ingesteld hebben. Als je deze in de Zomer op Koel zet, dan bepaalt hij zelf wanneer het zinvol is om de bypass open te zetten.

Zie hier de Bypass state van afgelopen jaar


De Voorverwarmer heb ik ook nog nooit ingeschakeld gezien, dit heb ik toevallig opgezocht van de week. Als je een enthalpiewisselaar hebt dan vind dit pas plaats bij een aanvoertemperatuur van -5 graden. Volgens mijn domotica is dit alleen nog maar op 26 december een moment geweest dat hij mogelijk in werking is geweest. Homey kan echter de status van de voorverwarmer niet monitoren. Heb deze sinds gisteren in HA opgenomen om te kijken of hij daar wel iets doet.

[ Voor 10% gewijzigd door Borne op 07-01-2026 14:03 ]

[SpongeRob]

Bij m'n Maico WS320 met enthalpiewisselaar heeft de voorverwarmer afgelopen nacht een aantal keer z'n ding gedaan denk ik, ik zag wat onverklaarbaar verbruik. Het was kennelijk dan ook -12 graden afgelopen nacht hier in Frankrijk.

Ik log het verbruik niet apart, ik kan alleen het verbruik zien in de app van de Deye omvormer, daarom blijft het bij vermoedens.

[nessio]

Bij mijn flair zie ik ook nooit dat de voorverwarmer aan heeft gestaan.
Maar in het account staat ie op “uit”.
Maar ik kan m nergens op “auto” zetten.
In de handleiding ook niet te vinden

[Tobias]

nessio schreef op woensdag 7 januari 2026 @ 15:04:
Bij mijn flair zie ik ook nooit dat de voorverwarmer aan heeft gestaan.
Maar in het account staat ie op “uit”.
Maar ik kan m nergens op “auto” zetten.
In de handleiding ook niet te vinden

Dat is bij mijn Brink Flair 400 ERV net zo. Heb gisteravond nog speciaal ingelogd op de unit om te kijken of dit per ongeluk geforceerd uit staat, maar je kan dat niet aanpassen.

[hawlery]

P5ycho schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 18:11:
Dat zie ik wel goedkomen.

Voor de maten kun je even de installatiehandleiding lezen, daar staat in hoeveel ruimte je vrij moet houden.

Het zou voldoende moeten zijn, ik heb ook handleidingen van andere fabrikanten gelezen en het belangrijkste is dat de lengte voldoende is. In mijn geval blijkt dat zo te zijn.

Ik kreeg zojuist een ingeving na een aantal pagina's van dit topic te lezen. Er zitten 100% ontwerpfouten in, maar ik doe heel erg mijn best om bestaande extractie leidingen te gebruiken en om geen koven te hoeven maken. In een huis met een plat dak (en geen zolder) is een koof niet weg te stoppen in een hoekje waar de ruimte al niet zo nuttig is.

Mijn vragen zijn:
1) Hoe dik moet de buis zijn die via de koof bij de trap naar beneden gaat om lucht toe te voeren aan 2 slaapkamers en de woonkamer/keuken?
2) Is het "dom" om de aanvoer in de slaapkamer links via de grond te laten lopen en dan omhoog te duwen? Dat zou een koof besparen in de slaapkamer daarboven. Als het niet dom is, dan zou ik dat ook voor de slaapkamer rechts kunnen doen .
3) De pulsie naar de woonkamer zou dus ook via 1 "hoofd" buis komen en dan verdeeld kunnen worden over 4 ventielen (ik heb er 3 getekend, maar er is ruimte voor nog 1. Het nadeel is wel dat dit allemaal via bochtjes van 90 graden zal gaan. Is dit oke?

[pythagorasABC]

bensss schreef op woensdag 7 januari 2026 @ 09:04:
Je kan ook eerst direct op een paar rubberen tegels/voetjes proberen. Maar zelf zou ik in de hoogte liever iets meer ruimte nemen zodat je de onderconstructie nog iets kan aanpassen mocht het niet het gewenste effect hebben. Moet er niet ook een afvoer onder?

Een afvoer is niet nodig met enthalpiewisselaar. Ik denk dat ik een plateau maak met van die dempers van @Franciesco eronder, bedankt voor de ervaringen!

[nessio]

@Tobias heel stom, maar ik heb helemaal geen voorverwarmer ( dat is een apart ding).
Ik en mogelijk jij ook hebben alleen een vorstbeveiliging ( die zit ingebouwd in de flair). Die werkt wel. Zie in account

[TomVH2]

JT schreef op dinsdag 6 januari 2026 @ 21:13:
[...]

Sowieso maken wij het filter voor de afgevoerde lucht elke 3 maanden schoon of vervangen we het en ja, stof zit er in het filter maar de ventilator is aardig schoon.

@JT
we zijn naast elkaar aan het praten denk ik.
Zie onderstaande afbeelding met de luchtstroom in bypass mode. De linkse ventilator zal dus smerig worden door het stof uit huis in bypass mode.Het zelfde stof dat opgevangen wordt door de rechtse filter indien bypass niet actief. Ofwel is mijn redenering verkeerd. Kan ook.

[nessio]

Geen idee. Zal er wel eens naar kijken.

[Vech]

Na een jaar druk bezig te zijn geweest met andere dingen wil ik nu binnenkort het project WTW gaan uitvoeren. Ik heb hierover nog enkele vragen. Hopelijk kunnen jullie die beantwoorden :):

Basis van het ontwerp is een Zehnder Q450 met enthalpie + Ubbink buizensysteem.

1. Ik wil een stil/ (zo stil mogelijk..) systeem. Op de aanvoer (tussen WTW en verdeelkast) heb ik nu plek voor 2x 1m demper. Kan ik dan het beste kiezen voor 1x starre demper en 1x flexibel of beter 2x flexibele demper?

2. De flexibele dempers zijn (bijna) allemaal gemaakt met glaswol. Is er iemand die een flexibele demper met biobased materiaal heeft gevonden?

3. Hoe hebben degenen met een Q350/450/600 de CO2 sturing georganiseerd? Die CO2 sensoren van Zehnder zijn namelijk best duur om die meerdere in je huis op te hangen.

4. Dit is een gedachtekronkel: zou je voor de in-/ uitvoer van de WTW ook een spirobuis kunnen pakken en deze isoleren met bv. 7cm schapenwol en afwerken met klimaatfolie (intello plus).

Bedankt alvast!

[bensss]

@Vech

1: twee keer flex is beter. Dat dempt het motorgeluid uit de unit beter omdat het geluid in de glaswol terecht komt.
2: Biobased is een interessant maar heb ik nog nooit iets over gehoord. Ik denk dat een eigen gemaakt demper ook wel zou werken als je deze bijvoorbeeld met schapenwol zou maken. Houtwol zou ik niet zo snel kiezen ivm cappilaire werking houtvezels en dus oplslag van vocht.
3: sturing kan op basis van CO2 maar over het algemeen is de vochtsturing in je badkamer de belangrijkste sturing en die is al geintegreerd in de unit, bij vochtdetectie toert de machine vanzelf op. Wat ik er nog wel bij heb is een 3 standenschakelaar zodat je al voordat je de douche aanzet de unit een 10 min, 30 min of 60 min kan laten draaien. Ik doe dat altijd maar mijn dochters willen dat nog wel vergeten en dan is de automatische sensor in de unit een uitkomst. Verder kan je de unit bij veel mensen in huis gewoon op stand 3 zetten via de bovengenoemde schakelaar, op de unit zelf of via Home Assistant als je dat gebruikt. Er is geen reden om op CO2 te sturen voor slaapkamers als je de ventielen goed hebt ingeregeld. Je kan wel een metertje lenen om na te meten of die inregeling ook het gewenste resultaat heeft.
4 Ik denk dat dit niet goed gaat, je moet namelijk dampdichte isolatie aanbrengen want anders krijg je condenstatie op de spirobuis met kans op vochtschade. Armaflex wel geschikt, deze kan je dampdicht aanbrengen maar is een heel werk. De kant en klare Zehnder Comfopipe is ideaal. Werkt heel makkelijk.

[Franciesco]

@Vech mijn mening is iets anders dan die van @bensss.

1. Ik heb gekozen voor 1 semi flex en 1 flex demper in serie omdat beide een andere frequentiegebied dempen. Zie mijn eerdere bericht m.b.t. de Panflex dempers hierover. Ik ben helemaal tevreden met het resultaat. Overigens heb ik ook dempers in de Ubbink verdeeldozen geplaatst.
2. Een dergelijke demper heb ik helaas niet gevonden
3. Sturing op CO2 vind ik zelf niet zinvol en onnodig complex en heb ik dus niet gedaan met mijn Q350. Het rendement van de wtw is zeer hoog en een iets lager debiet geeft nauwelijks voordeel in stroomverbruik en warmteverlies. Zeker als je goed gebruik kan maken van overstroom. De toevoer op normaalstand heb ik ingeregeld op basis van het normaal gesproken aantal personen. Als er visite is, dan zet ik de Q350 via de app hoger.
4. Dit gaat dan over de buitenaansluitingen? Zo ja, neem dan een dampdichte folie (zoals Miofol 125AV) als je (extra) wilt naisoleren.

[JT]

Vech schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 09:12:
3. Hoe hebben degenen met een Q350/450/600 de CO2 sturing georganiseerd? Die CO2 sensoren van Zehnder zijn namelijk best duur om die meerdere in je huis op te hangen.

Ik zou kijken of je dit via HA kunt doen, even los van de discussie van het nut. Dan kun je er alles aan automatiseren wat je wil inclusief CO2 met betaalbaardere sensoren. Ik wil zelf op termijn een systeem maken dat stuurt op het laagst mogelijke debiet bij gezonde lucht. Maar de heren boven mij hebben niet geheel ongelijk dat het warmteverlies al beperkt is door de wtw Momenteel geeft mijn Brink Flair 300 aan aanvoer voor/na wtw: 5,0/17,3, afgevoerde lucht na wtw 7,8 graden.

Maar goed, soms wil je dingen omdat het kan Hier varieert nog wel eens hoeveel mensen er van het gezin aanwezig zijn, tot einde school draaien op 50m3 in plaats van 150 scheelt wel natuurlijk. Hoeveel is dan inderdaad de vraag.

Toch ben ik wel benieuwd wat het in extremere situaties uit kan maken zoals komend weekend wanneer het hier -10 kan worden. Ik ga in ieder geval de waardes eens in de gaten houden van de temperaturen. En misschien ook hoe vaak de pre-heater aan gaat en wat dat aan stroom kost. Gisteren zat ik op 0,5kwh voor de hele dag, ben benieuwd hoe dat er komend weekend uitziet.

[ Voor 3% gewijzigd door JT op 08-01-2026 13:21 ]

[bensss]

Franciesco schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 10:48:
@Vech mijn mening is iets anders dan die van @bensss.

1. Ik heb gekozen voor 1 semi flex en 1 flex demper in serie omdat beide een andere frequentiegebied dempen. Zie mijn eerdere bericht m.b.t. de Panflex dempers hierover. Ik ben helemaal tevreden met het resultaat. Overigens heb ik ook dempers in de Ubbink verdeeldozen geplaatst.
2. Dit gaat dan over de buitenaansluitingen? Zo ja, neem dan een dampdichte folie (zoals Miofol 125AV) als je (extra) wilt naisoleren.

Ahh, in serie zou natuurlijk ook kunnen. Had niet door dat @Vech dit bedoelde. In serie is natuurlijk altijd beter maar ik dacht dat het om één demper per huisaansluiting ging.

Ik zou voor de buiten aansluitingen echt niet met folies aan de slag gaan om spiro heen als daar gewoon mooie producten voor bestaan. Maar je hebt gelijk, idd dampdicht nemen als je dit overweegt, maar ik zou niet weten waarom je dit zou willen

[Vech]

bensss schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 14:19:
[...]


Ahh, in serie zou natuurlijk ook kunnen. Had niet door dat @Vech dit bedoelde. In serie is natuurlijk altijd beter maar ik dacht dat het om één demper per huisaansluiting ging.

Ik zou voor de buiten aansluitingen echt niet met folies aan de slag gaan om spiro heen als daar gewoon mooie producten voor bestaan. Maar je hebt gelijk, idd dampdicht nemen als je dit overweegt, maar ik zou niet weten waarom je dit zou willen

Bedankt voor de reacties. Voor de dempers bedoelde ik idd in serie. Ik zal eens kijken naar een semi-flexibele demper.

Wat betreft het zelf isoleren: het enige product wat een redelijke isolatiedikte heeft is comfopipe plus. Maar dat is heel duur en moeilijk verkrijgbaar.

Zeer waarschijnlijk ga ik daar dan ook voor. Maar vroeg me theoretisch af wat het verschil is tussen een dak isoleren of een toevoerbuis

[royduin]

Recent hebben wij de sleutel gekregen van onze nieuwe woning uit 1920 die we helemaal willen verbouwen en verduurzamen:

Members only:

Alleen zichtbaar voor ingelogde gebruikers. Inloggen

Badkamer naar boven + vloerverwarming, hal bij de woonkamer trekken, schuimbeton en vloerverwarming beneden, boven overal airco's, omgekeerd platte dak, warmtepomp, glaswol, voorzetwanden, fermacell, enz. maar WTW ben ik vrij nieuw mee. De ruimte in de tussenvloer is 20cm dus daar kunnen buizen doorheen, maar waar plaats ik de unit? Er is geen zolder en de bovenverdieping zijn slaapkamers waar je geen geluid wilt horen van de WTW unit. Er komen airco units op het platte dak te staan, kan het niet buiten? Alternatief zou in de huidige technische ruimte zijn waar de CV hangt maar dat wordt wat meer buizen trekken dat er misschien niet zo fraai uit gaat zien.

1) Zijn er units die je buiten kan plaatsen?
2) Doe je het altijd naar alle ruimtes? Dus ook "koudere" ruimtes zoals een bijkeuken en een hal?
3) Wanneer is een WTW systeem de moeite?

Ik betwijfel of het huis echt helemaal "lucht dicht" gaat worden, alles bij elkaar ben je zo 5k+ kwijt vs ventilatieroosters bij ramen open en iets meer stoken? Als we het doen is dit wel het moment omdat alles open gaat...

[JT]

TomVH2 schreef op woensdag 7 januari 2026 @ 20:40:
[...]

@JT
we zijn naast elkaar aan het praten denk ik.
Zie onderstaande afbeelding met de luchtstroom in bypass mode. De linkse ventilator zal dus smerig worden door het stof uit huis in bypass mode.Het zelfde stof dat opgevangen wordt door de rechtse filter indien bypass niet actief. Ofwel is mijn redenering verkeerd. Kan ook.
[Afbeelding]

Zou kunnen hoor. Maar ik kan de viezigheid op de ventilator nog steeds niet helemaal rijmen dan met wat we op het filter vinden. Zou misschien wel verklaren waarom er wat wit-igs op de ventilator zat, stofpluimpjes ofzo.

[JT]

royduin schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 15:30:
Recent hebben wij de sleutel gekregen van onze nieuwe woning uit 1920 die we helemaal willen verbouwen en verduurzamen:
***members only***
Badkamer naar boven + vloerverwarming, hal bij de woonkamer trekken, schuimbeton en vloerverwarming beneden, boven overal airco's, omgekeerd platte dak, warmtepomp, glaswol, voorzetwanden, fermacell, enz. maar WTW ben ik vrij nieuw mee. De ruimte in de tussenvloer is 20cm dus daar kunnen buizen doorheen, maar waar plaats ik de unit? Er is geen zolder en de bovenverdieping zijn slaapkamers waar je geen geluid wilt horen van de WTW unit. Er komen airco units op het platte dak te staan, kan het niet buiten? Alternatief zou in de huidige technische ruimte zijn waar de CV hangt maar dat wordt wat meer buizen trekken dat er misschien niet zo fraai uit gaat zien.

1) Zijn er units die je buiten kan plaatsen?
2) Doe je het altijd naar alle ruimtes? Dus ook "koudere" ruimtes zoals een bijkeuken en een hal?
3) Wanneer is een WTW systeem de moeite?

Ik betwijfel of het huis echt helemaal "lucht dicht" gaat worden, alles bij elkaar ben je zo 5k+ kwijt vs ventilatieroosters bij ramen open en iets meer stoken? Als we het doen is dit wel het moment omdat alles open gaat...

Je hebt zeker kosten. Maar je hebt behalve besparing ook comfort: geen koudeval onder ramen met roosters, geen lawaai meer via roosters naar binnen, wij hebben hele goede filters waar ook pollen in opgevangen worden vanwege hooikoorts. Al snap ik dat het bij jou wel een uitdaging kan zijn. Voor mijn gevoel zou een bijkeuken en hal niet persé hoeven, al ben ik geen expert en ook niet bekend met regelgeving.

[bensss]

Vech schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 14:49:
[...]


Bedankt voor de reacties. Voor de dempers bedoelde ik idd in serie. Ik zal eens kijken naar een semi-flexibele demper.

Wat betreft het zelf isoleren: het enige product wat een redelijke isolatiedikte heeft is comfopipe plus. Maar dat is heel duur en moeilijk verkrijgbaar.

Zeer waarschijnlijk ga ik daar dan ook voor. Maar vroeg me theoretisch af wat het verschil is tussen een dak isoleren of een toevoerbuis

Je kan ook vrij eenvoudig een comfopipe compact naisoleren, die is dan al dampdicht van zichzelf en dan maakt het niet uit wat je eromheen wikkelt, kan ook een oude wollen deken zijn.

Ik heb trouwens ook Comfopipe Plus, gekochte bij Selfio.de (weet niet of ze nog voorraad hebben). Maar comfopipe compact is idd een stuk beter betaalbaar, iets makkelijker verwerken en toch lucht en dampdicht.

[Vech]

JT schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 13:11:
[...]

Ik zou kijken of je dit via HA kunt doen, even los van de discussie van het nut. Dan kun je er alles aan automatiseren wat je wil inclusief CO2 met betaalbaardere sensoren. Ik wil zelf op termijn een systeem maken dat stuurt op het laagst mogelijke debiet bij gezonde lucht. Maar de heren boven mij hebben niet geheel ongelijk dat het warmteverlies al beperkt is door de wtw Momenteel geeft mijn Brink Flair 300 aan aanvoer voor/na wtw: 5,0/17,3, afgevoerde lucht na wtw 7,8 graden.

Maar goed, soms wil je dingen omdat het kan Hier varieert nog wel eens hoeveel mensen er van het gezin aanwezig zijn, tot einde school draaien op 50m3 in plaats van 150 scheelt wel natuurlijk. Hoeveel is dan inderdaad de vraag.

Toch ben ik wel benieuwd wat het in extremere situaties uit kan maken zoals komend weekend wanneer het hier -10 kan worden. Ik ga in ieder geval de waardes eens in de gaten houden van de temperaturen. En misschien ook hoe vaak de pre-heater aan gaat en wat dat aan stroom kost. Gisteren zat ik op 0,5kwh voor de hele dag, ben benieuwd hoe dat er komend weekend uitziet.

Ik heb geen HA en ben ook hier helemaal niet in thuis. Eigenlijk heb ik niets met computers/ elektronica (sorry ).
Maar met de wtw lijkt het volgende mij wel fijn:

‘s nachts: normaalstand (60%)
Overdag op werkdagen (9-17): laagstand (30%). B.v. in de app op normaalstand te zetten bij een dag thuiswerken.
Rest van de dag normaalstand waarbij hij naar Max springt op het moment dat de CO2 in de woonkamer oploopt (bij bezoek/ feestje etc).

Maar dat kan dus het beste met 1 sensor in de woonkamer denk ik.

[JT]

Vech schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 15:44:
[...]


Ik heb geen HA en ben ook hier helemaal niet in thuis. Eigenlijk heb ik niets met computers/ elektronica (sorry ).
Maar met de wtw lijkt het volgende mij wel fijn:

‘s nachts: normaalstand (60%)
Overdag op werkdagen (9-17): laagstand (30%). B.v. in de app op normaalstand te zetten bij een dag thuiswerken.
Rest van de dag normaalstand waarbij hij naar Max springt op het moment dat de CO2 in de woonkamer oploopt (bij bezoek/ feestje etc).

Maar dat kan dus het beste met 1 sensor in de woonkamer denk ik.

Oh haha Ja dan laat je thuisautomatisering met centrale aansturing beter links liggen Met wat jij nu aangeeft, als dat kan met Zehnder dan lijkt 1 sensor mij inderdaad voldoende ja.

[Gerundium]

bensss schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 15:42:
[...]


Je kan ook vrij eenvoudig een comfopipe compact naisoleren, die is dan al dampdicht van zichzelf en dan maakt het niet uit wat je eromheen wikkelt, kan ook een oude wollen deken zijn.

Ik heb trouwens ook Comfopipe Plus, gekochte bij Selfio.de (weet niet of ze nog voorraad hebben). Maar comfopipe compact is idd een stuk beter betaalbaar, iets makkelijker verwerken en toch lucht en dampdicht.

I begreep dat je voor die comfopipe plus een adapter nodig hebt om deze aan te sluiten op een Q450. Is dat toevallig deze: https://www.selfio.de/pro...lus-200-fuer-comfoair-550 ?

Het type 550 kan ik zo snel niet vinden met google, beetje onduidelijk of dit de juiste adapter is?

[ Voor 45% gewijzigd door Gerundium op 08-01-2026 17:29 ]

[Vech]

Gerundium schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 17:28:
[...]


I begreep dat je voor die comfopipe plus een adapter nodig hebt om deze aan te sluiten op een Q450. Is dat toevallig deze: https://www.selfio.de/pro...lus-200-fuer-comfoair-550 ?

Het type 550 kan ik zo snel niet vinden met google, beetje onduidelijk of dit de juiste adapter is?

Denk het wel. Hier hebben ze m ook: https://www.luftbude.nl/z.../?affiliateCode=Google-NL

[bensss]

Ja, dat is hem wel idd. Toen ik hem bestelde moest ik ook drie keer kijken maar als je op artikelnummer zoekt dan komt hij ook bij Zehnder naar voren als compatibel.

Mooie kortingen trouwens.

[P5ycho]

De comfopipe plus adapter is niet strikt nodig als je onder een bocht weggaat. Ik heb hem niet gebruikt.

Edit: klein beetje bijsnijden is wel nodig.

[ Voor 19% gewijzigd door P5ycho op 09-01-2026 11:20 ]

[Andrehj]

Vech schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 09:12:
3. Hoe hebben degenen met een Q350/450/600 de CO2 sturing georganiseerd? Die CO2 sensoren van Zehnder zijn namelijk best duur om die meerdere in je huis op te hangen.

In beginsel niet. Gewoon de WTW zodanig instellen dat ie op de standaard stand het huis (ruim) onder de 1000 ppm houdt. Dat geldt dan ook voor de slaapkamers in normale bezetting.
En voor het geval van (veel) bezoek heb ik enkel een sensor in de woonkamer hangen. Uiteraard niet zo'n dure van Zehnder, maar deze van Senseair (was toen nog ca 100 euro): https://www.bol.com/nl/nl...i-light/9200000120487544/

4. Dit is een gedachtekronkel: zou je voor de in-/ uitvoer van de WTW ook een spirobuis kunnen pakken en deze isoleren met bv. 7cm schapenwol en afwerken met klimaatfolie (intello plus).

Nee. Dat wordt ene natte bende omdat vocht uit je woning dan op de buis gaat condenseren. Je hebt isolatie nodig die aan de buitenkant dampdicht is.

[Vech]

P5ycho schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 19:23:
De confopipe plus adapter is niet strikt nodig als je onder een bocht weggaat. Ik heb hem niet gebruikt.

Mijn huidige ontwerp gaat uit van de aanvoer recht naar boven en de afvoer direct 45graden naar links. Gaat dat dan goed zonder adapter?

[P5ycho]

Vech schreef op vrijdag 9 januari 2026 @ 09:50:
[...]


Mijn huidige ontwerp gaat uit van de aanvoer recht naar boven en de afvoer direct 45graden naar links. Gaat dat dan goed zonder adapter?

Je komt normaal een centimeter tekort (dwz de buizen zijn net te dik om naast elkaar op de q450 te passen) dus als je de bocht een klein beetje met een mes bijwerkt zodat deze de rechte buis niet meer raakt dan past dat.

[ Voor 7% gewijzigd door P5ycho op 09-01-2026 11:46 ]

[RISL]

Goedemiddag, ik ben inmiddels gestart met het voorbereiden om een wtw aan te leggen. Huis uit 1914, maar inmiddels qua techniek wel geupgrade (zonnepanelen op de aanpandige schuur, isolatie, warmtepomp)
De wtw staat al langer op het wensenlijstje, maar andere zaken hadden prio (nieuwe daken, vloerverwarming, WP), dus ik ben wel een beetje ingelezen, maar dit topic moet ik nog gaan doornemen.

Ik was vanochtend gestart met de wtw-berekening, maar vond toen gelukkig het document van @P5ycho (veel dank!) daarvoor en dat bracht inzicht in wat getallen die ik bij cv totaal had gevonden. Ik dacht daar even te lezen dat je 75m3/h per m2 vloeroppervlakte moest aanhouden, maar dankzij de rekensheet zag ik dat het gewoon minimaal 75m3/h is.
Anyway, ik lees hier graag mee en af en toe eens wat vragen.

Mijn eerste voorkeur gaat uit naar een enthalpiewisselaar die reageert op CO2 en vochtpercentage. Ik vind het lastig in de documentatie van de leveranciers of er losse sensoren nodig zijn voor CO2 of vocht of dat het apparaat dat intern regelt? Is iemand die hier mij enigszins in op weg kan helpen?

Vriendelijke groet,
Jordi

[TomVH2]

Vech schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 14:49:
[...]


Bedankt voor de reacties. Voor de dempers bedoelde ik idd in serie. Ik zal eens kijken naar een semi-flexibele demper.

Wat betreft het zelf isoleren: het enige product wat een redelijke isolatiedikte heeft is comfopipe plus. Maar dat is heel duur en moeilijk verkrijgbaar.

Zeer waarschijnlijk ga ik daar dan ook voor. Maar vroeg me theoretisch af wat het verschil is tussen een dak isoleren of een toevoerbuis

meer, beter, .... Kan ik persoonlijk niet zo goed mee overweg. Reken het uit zou ik zeggen
Een hellend dak is veelal damp open langs boven. Als het een plat dak is, heb je de zonnewarmte nodig om het vocht weer naar binnen te duwen in de zomer. Er is dus wel wat verschil.
Ik zou persoonlijk ook opteren voor de comfopipe plus. Ik heb de buizen, uit prijsoogpunt, geïsoleerd met lamellendekens (paroc). De bochten zijn echt moeilijk. Als je veel tijd hebt en je beschouwt het als een hobby, dan is het een optie (en dan kan ik mijn rekenblad doorsturen om de mallen te maken voor de bochten).

[P5ycho]

@RISL Graag gedaan .
CO2 sensoren plaats je bijna altijd los in een ruimte, sommige units hebben wel een vochtsensor ingebouwd (zoals de Zehnder Q).
CO2 is een leuke extra, maar een goed ventilatiesysteem is neit zozeer afhankelijk van deze sensoren, eerder een goed ontwerp en installatie. Leg daar dus de focus.

Als ik lees dat je dak, vloeren en andere techniek (kozijnen?) al voor elkaar hebt, hoop ik dat je niet teveel breekwerk gaat krijgen als je de wtw nu gaat doen. Het kan best ingrijpend zijn om aan te brengen namelijk.

[TomVH2]

JT schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 15:34:
[...]

Zou kunnen hoor. Maar ik kan de viezigheid op de ventilator nog steeds niet helemaal rijmen dan met wat we op het filter vinden. Zou misschien wel verklaren waarom er wat wit-igs op de ventilator zat, stofpluimpjes ofzo.

in de koudere periode is de relatieve vochtigheid aan de linkse ventilator 100%. Dit in combinatie met stof opgestapeld door bypass mode = schimmel.

[P5ycho]

Vech schreef op donderdag 8 januari 2026 @ 14:49:
Maar vroeg me theoretisch af wat het verschil is tussen een dak isoleren of een toevoerbuis

Niets. Wat in de buis zit is lucht met buitenklimaat, wat buiten de buis zit is binnenklimaat. Dat geldt voor je dak ook. Dus, buizen ook goed isoleren, want de minimale isolatie toepassen om condens te voorkomen (ala aerfoam, comfopipe comfort, etc) is al snel gelijk aan het aanbrengen van een m2 enkelglas in je dak.

[nessio]

@TomVH2 kan bij de flair ook de rechtse zijn. Ligt aan het model ( links of rechts).
Ik heb de buiten aan/afvoer links boven en huis aan/afvoer rechts onder.

[ Voor 29% gewijzigd door nessio op 09-01-2026 16:53 ]

[RISL]

P5ycho schreef op vrijdag 9 januari 2026 @ 16:13:
@RISL Graag gedaan .
CO2 sensoren plaats je bijna altijd los in een ruimte, sommige units hebben wel een vochtsensor ingebouwd (zoals de Zehnder Q).
CO2 is een leuke extra, maar een goed ventilatiesysteem is neit zozeer afhankelijk van deze sensoren, eerder een goed ontwerp en installatie. Leg daar dus de focus.

Als ik lees dat je dak, vloeren en andere techniek (kozijnen?) al voor elkaar hebt, hoop ik dat je niet teveel breekwerk gaat krijgen als je de wtw nu gaat doen. Het kan best ingrijpend zijn om aan te brengen namelijk.

Bedankt!
Binnenzijde huis komt nog aan bod. Vorig jaar de kunststof kozijnen met allerlei sierelementen en triple glas incl glas in lood om de look and feel te houden. We zijn de tweede in NL met dit type kozijnen.
Ik heb een aantal verspringende verdiepingen, zoldertje op de keuken etc waardoor ik relatief eenvoudig wtw kan aanleggen. Alleen een aantal muren doorboren. Binnen afwerken moet nog gebeuren, dus dit is het moment.

Co2 hecht ik ook wat minder waarde aan dan aan vocht, maar zou leuk zijn als hij wat harder gaat draaien als je veel bezoek hebt.

[TomVH2]

nessio schreef op vrijdag 9 januari 2026 @ 16:51:
@TomVH2 kan bij de flair ook de rechtse zijn. Ligt aan het model ( links of rechts).
Ik heb de buiten aan/afvoer links boven en huis aan/afvoer rechts onder.

op deze post heeft @JT een foto van een brink gepost met extractieventilator links. Om verwarring te vermijden heb ik een afbeelding gezocht met ook de extractieventilator links en hier ook gebruikt. Vandaar verwees ik naar de linkse ventilator. Maar bij de andere versie zal het inderdaad de rechtse ventilator zijn die ...

[ Voor 4% gewijzigd door TomVH2 op 09-01-2026 19:49 ]

[nessio]

Klopt, ik heb een linkse onder rechterkant schuin dak. Mijn dochter heeft een rechtse ivm plaatsing onder linkerkant schuin dak

[buiter]

RISL schreef op vrijdag 9 januari 2026 @ 17:33:
[...]
Co2 hecht ik ook wat minder waarde aan dan aan vocht, maar zou leuk zijn als hij wat harder gaat draaien als je veel bezoek hebt.

Interessante opmerking.
Ik ben geneigd om te zeggen: "CO2 is de heilige graal".
Daarboven geldt eigenlijk eerst nog de fijnstof indicator maar dit wordt normaal gesproken alleen veroorzaakt door koken.
Ja, ik snap dat het vocht uit de badkamer moet maar buiten dat....

Nu ben ik benieuwd of ik een draai om de oren krijg.

[TomVH2]

buiter schreef op vrijdag 9 januari 2026 @ 20:07:
[...]

Ja, ik snap dat het vocht uit de badkamer moet maar buiten dat....

Is optoeren wel nodig voor vocht in badkamer? Ik zie het hier veelvuldig terugkomen maar
1) bij een ERV duw je 75% van het vocht toch terug in huis
2) Hieronder de situatie bij mij zonder optoeren. blauw is RV van extractielucht ventilatietoestel en geel is vochtsensor in badkamer (deur staat wel altijd open behalve tijdens douchen en bad)

[ Voor 14% gewijzigd door TomVH2 op 10-01-2026 10:32 ]

[Knopsje]

Paar dagen terug ging het over de voorverwarmer, ik zie die bij mijn Q450 zonder ERV duidelijk aan en uitgaan. Zehnder heeft daar losse sensoren voor:

Zonder ERV gaat de voorverwarmer na een bepaalde periode onder 0 graden aan.

[Paul Hewson]

Zou je in een ComfoAir Q350 (of Q450/Q600) met ERV zonder voorverwarmer, alsnog een voorverwarmer inbouwen achteraf? Als ik zo de handleiding bekijk schat ik in dat dat moet kunnen, kan me niet voorstellen dat het apparaat intern anders is.

[Knopsje]

Paul Hewson schreef op vrijdag 9 januari 2026 @ 22:25:
Zou je in een ComfoAir Q350 (of Q450/Q600) met ERV zonder voorverwarmer, alsnog een voorverwarmer inbouwen achteraf? Als ik zo de handleiding bekijk schat ik in dat dat moet kunnen, kan me niet voorstellen dat het apparaat intern anders is.

Lijkt gewoon te kunnen, al is het niet heel goedkoop: https://www.elektrobode.n...ice-prh-caq-pck-400502007
Hier kun je zien hoe je hem moet plaatsen: https://zehndernl.zendesk...de-voorverwarmer-wijzigen
Je kunt dus controleren of er plek voor is door de kap er af te halen. Bij een variant met ERV gaat de voorverwarmer wel pas aan bij -5° C, dus wel even afwegen of het de moeite is.

[RISL]

buiter schreef op vrijdag 9 januari 2026 @ 20:07:
[...]


Interessante opmerking.
Ik ben geneigd om te zeggen: "CO2 is de heilige graal".
Daarboven geldt eigenlijk eerst nog de fijnstof indicator maar dit wordt normaal gesproken alleen veroorzaakt door koken.
Ja, ik snap dat het vocht uit de badkamer moet maar buiten dat....

Nu ben ik benieuwd of ik een draai om de oren krijg.

Voor mijn gevoel is CO2 veel geleidelijker in opbouw en kun je daar in het ontwerp van je systeem beter rekening meehouden dan de vochtpieken die de hete douches van mijn vrouw en dochters dagelijks veroorzaken

[Andrehj]

Paul Hewson schreef op vrijdag 9 januari 2026 @ 22:25:
Zou je in een ComfoAir Q350 (of Q450/Q600) met ERV zonder voorverwarmer, alsnog een voorverwarmer inbouwen achteraf? Als ik zo de handleiding bekijk schat ik in dat dat moet kunnen, kan me niet voorstellen dat het apparaat intern anders is.

Voor zover ik begrepen heb kun je dat op de besturingsprint eenmalig aangeven. Dat moet je namelijk ook doen als je die print vervangt. Geen idee hoe, maar ik dacht dat dat maar eenmalig kan en denk niet dat die instellingen te resetten zijn.
Bij een normale ingebruikname hoef je het in ieder geval niet aan te geven, dan moet je enkel aangeven of je een links of rechts model hebt.

Deze pagina van Zehnder lijkt dat te bevestigen:
https://zehnderbe.zendesk...f-Option-Box-CO2-sensoren

Een premium heeft immers de voorverwarmer en een quality niet. En als eerste wordt daar genoemd dat je de besturingsprint moet vervangen.
Vreemd genoeg wordt er over de voorverwarmer dan weer helemaal niet gesproken...

[buiter]

TomVH2 schreef op vrijdag 9 januari 2026 @ 20:25:
[...]
Is optoeren wel nodig voor vocht in badkamer?

Daar heb ik me niet over uitgelaten (of het verhogen van debiet nodig is).
Maar als je WTW minimaal functioneert wordt die badkamer echt wel weer droog.
Dus denk ik hetzelfde erover. (het is niet per definitie nodig)
Wellicht komt deze gedachte nog voort uit de tijd dat er niet geventileerd werd.

RISL schreef op zaterdag 10 januari 2026 @ 08:08:
[...]
Voor mijn gevoel is CO2 veel geleidelijker in opbouw en kun je daar in het ontwerp van je systeem beter rekening meehouden dan de vochtpieken die de hete douches van mijn vrouw en dochters dagelijks veroorzaken

Bij de meeste WTW installaties is de badkamer voorzien van WTW afvoerpunten waardoor de vochtige lucht direct wordt afgevoerd. En zoals hierboven staat, zonder verhoging van debiet wordt die badkamer al snel droog.

CO2 daarentegen bouwt zich geleidelijk op op basis van het aantal personen per ruimte.
Dat kan per dagdeel verschillend zijn.
Daarom is die indicator voor mij belangrijk.

Fabrikanten hadden al lang meerdere sensoren in de WTW's moeten plaatsen zodat er beter geventileerd kan worden.
Als er niemand thuis is, waarom zouden we wel ventileren alsof iedereen thuis zou zijn?

Zelf gebruik ik meerdere Awair Elements units voor het meten van onze luchtkwaliteit.
En voor mij is dat de ideale indicator hoe het is gesteld met de luchtkwaliteit in ons huis.
Mijn bedoeling is om naast een goed ingeregelde basis, de WTW's aan te sturen op basis van gemeten luchtkwaliteit.

[P5ycho]

Het probleem is dat als je bezetting wilt meten adhv CO2, je elke ruimte moet voorzien van een sensor. Dat loopt heel hard op in de kosten.

Ik zie 3 scenario's:
1 CO2 sensor in woonkamer. Overdag regelen op CO2, minimale ventilatie wanneer niet thuis of meer ventilatie bij bezoek. In de nacht overschakelen op nominale ventilatie.
2. CO2 in woonkamer en hoofdslaapkamer. Altijd regelen op CO2, indien hoofdbewoners niet thuis maar andere slaapkamers wel bezet zijn, moet een manuele stand gezet worden in de nacht.
3. CO2 in woonkamer en alle slaapkamers. Regeling kiest debiet adhv hoogst gemeten CO2 over alle sensors, werkt ook bij uitzonderingen in bezetting.
Je moet ventileren om de ruimte met de hoogste CO2 te compenseren, en daarmee alle andere ruimtes te veel ventileert.

CO2 sensoren worden steeds goedkoper (zie bijvoorbeeld de nieuwe ikea alpstuga met een sensirion SEN63C sensor voor 30 euro(!)), dus het komt wel steeds dichterbij. Ik vind dat het bij Zehnder nog erg duur is voor wat je ermee wint.

Voordelen actief ventileren op sensoren zijn:
Vochtsensor: iets minder kans op schimmel en beslagen spiegels in de badkamer.
CO2 sensor: minder onnodig vochtverlies door overmatige ventilatie in de winter. Automatisch inspelen op veranderende bezetting.

[w00key]

Wat is het voordeel van minder ventileren? Voor die 30W hoef ik het niet te laten en ERV/WTW is al zo zuinig met warmte.

18° in, 20° uit x 200 m3/uur = 140W warmteverlies. Dat is 1 raampje ofzo, ik stook nu met 800W x ~3 COP = 2400W. Dus ventilatie helemaal uit is ~6% max bezuinigen op verwarming, laat maar dan.

Ik vind het wel fijn dat het beetje kan luchten ook als ik er niet ben, kan de kerrie / spek / whatever lucht ook er uit, of de nattigheid van wasrek lekker verspreiden / naar buiten (tijdens "koelen" met bypass). Luchtjes van de luieremmer geeft ook geen overlast, dat is in sommige huizen of zelfs openbare verschoonplekken wel anders. Ik zou er niet aan denken om bij minder CO2 af te schakelen naar 100 m3/uur of minder, en 200 naar 150 is zo'n minimaal verschil, dat is het regelen niet waard.

Ik kan het me alleen voorstellen als je op hoog toerental moet draaien, dan okay, beter wel terugregelen ivm geluid.

[ Voor 18% gewijzigd door w00key op 10-01-2026 12:22 ]

[Termy]

Hoe werkt het eigenlijk qua ontvochtigen met een ERV? Verlies je altijd wel wat aan vocht en daardoor daalt het alsnog na douchen oid of zit er dan een bypass op?

ERV en van vocht af komen lijkt een beetje een contradictie iig.

[w00key]

Termy schreef op zaterdag 10 januari 2026 @ 13:06:
Hoe werkt het eigenlijk qua ontvochtigen met een ERV? Verlies je altijd wel wat aan vocht en daardoor daalt het alsnog na douchen oid of zit er dan een bypass op?

ERV en van vocht af komen lijkt een beetje een contradictie iig.

Vocht is alleen lokaal een probleem - bijvoorbeeld in de badkamer of de slaapkamer waar een wasrek staat. Anders is het passief 9 van de 12 maanden gewoon ~60%. Alleen bij een koude of hittegolf gaat het richting 50%. Dus ventileren helpt tegen die lokale vochtpieken.

Lente en herfst wanneer het buiten ook super nat is na regen is een probleem. Ik zet dan of bypass aan of de airco als het haast heeft. Anders tikt het 70% aan en dat is toch net wat hoog.

[ Voor 3% gewijzigd door w00key op 10-01-2026 13:17 ]

[hawlery]

hawlery schreef op woensdag 7 januari 2026 @ 18:05:
[...]


Het zou voldoende moeten zijn, ik heb ook handleidingen van andere fabrikanten gelezen en het belangrijkste is dat de lengte voldoende is. In mijn geval blijkt dat zo te zijn.

Ik kreeg zojuist een ingeving na een aantal pagina's van dit topic te lezen. Er zitten 100% ontwerpfouten in, maar ik doe heel erg mijn best om bestaande extractie leidingen te gebruiken en om geen koven te hoeven maken. In een huis met een plat dak (en geen zolder) is een koof niet weg te stoppen in een hoekje waar de ruimte al niet zo nuttig is.

Mijn vragen zijn:
1) Hoe dik moet de buis zijn die via de koof bij de trap naar beneden gaat om lucht toe te voeren aan 2 slaapkamers en de woonkamer/keuken?
2) Is het onhandig om de aanvoer in de slaapkamer links via de grond te laten lopen en dan omhoog te duwen? Dat zou een koof besparen in de slaapkamer daarboven. Als het niet dom is, dan zou ik dat ook voor de slaapkamer rechts kunnen doen .
3) De pulsie naar de woonkamer zou dus ook via 1 "hoofd" buis komen en dan verdeeld kunnen worden over 4 ventielen (ik heb er 3 getekend, maar er is ruimte voor nog 1. Het nadeel is wel dat dit allemaal via bochtjes van 90 graden zal gaan. Is dit oke?

[Afbeelding]

[Afbeelding]

[Afbeelding]

Sorry voor de bump, maar heeft iemand misschien tijd om naar het buizenplan te kijken? Ik ben benieuwd of er grote fouten in zitten. Ik heb nog eens naar een paar voorbeelden gekeken en zag in ieder geval dat de bochten van 90 graden naar de begane grond wel te oke zijn.

[Termy]

w00key schreef op zaterdag 10 januari 2026 @ 13:16:
[...]

Vocht is alleen lokaal een probleem - bijvoorbeeld in de badkamer of de slaapkamer waar een wasrek staat. Anders is het passief 9 van de 12 maanden gewoon ~60%. Alleen bij een koude of hittegolf gaat het richting 50%. Dus ventileren helpt tegen die lokale vochtpieken.

Lente en herfst wanneer het buiten ook super nat is na regen is een probleem. Ik zet dan of bypass aan of de airco als het haast heeft. Anders tikt het 70% aan en dat is toch net wat hoog.

Ja, nu heb ik airco maar in het volgende huis niet. Ik hoop daar gewoon toe te kunnen met de L/W WP. Voor ons huidige huis woonden we in een appartement met WTW en WKO, vergelijkbaar dus qua mogelijkheid tot koelen en ventilatie. Dat was echter geen ERV aangezien het superdroog werd in de winter. Qua koelen werkte het goed (~24 oC in de woonkamer ondanks 40 oC buiten en veel glas pal op zuid met gordijnen open) en werd het ook nooit vervelend vochtig. Waar ik dus 'bang' voor ben is dat het met ERV wel erg vochtig kan worden/blijven.

Maar als ik je goed begrijp kan ik gewoon via de bypass de RV regelen? In het tussenseizoen is het verlies aan warmte toch verwaarloosbaar. Dit doe je zeker via home assistant oid? Of kan zo'n unit het ook zelf beslissen obv een vochtsensor?

Ik heb HA al dus als het zo moet is dat geen probleem maar ik ben wel benieuwd hoe jij het regelt .

[w00key]

Termy schreef op zaterdag 10 januari 2026 @ 13:46:
[...]


Ja, nu heb ik airco maar in het volgende huis niet. Ik hoop daar gewoon toe te kunnen met de L/W WP. Voor ons huidige huis woonden we in een appartement met WTW en WKO, vergelijkbaar dus qua mogelijkheid tot koelen en ventilatie. Dat was echter geen ERV aangezien het superdroog werd in de winter. Qua koelen werkte het goed (~24 oC in de woonkamer ondanks 40 oC buiten en veel glas pal op zuid met gordijnen open) en werd het ook nooit vervelend vochtig. Waar ik dus 'bang' voor ben is dat het met ERV wel erg vochtig kan worden/blijven.

Maar als ik je goed begrijp kan ik gewoon via de bypass de RV regelen? In het tussenseizoen is het verlies aan warmte toch verwaarloosbaar. Dit doe je zeker via home assistant oid? Of kan zo'n unit het ook zelf beslissen obv een vochtsensor?

Ik heb HA al dus als het zo moet is dat geen probleem maar ik ben wel benieuwd hoe jij het regelt .

Ah ik doe het handmatig, in de Q350, bypass, aan, 4-24 uur kiezen, okay.

Dan dump je je natte lucht buiten en zolang het buiten dus kouder is dan binnen droogt het langzaam. Een andere poster heeft een mooie automation gemaakt in HA, dat kan ook. Maar de overlast is zo klein dat het gewoon handmatig kan, no big deal. Vaak alleen als ik fanatiek 2-3 wassen achter elkaar draai met bijvoorbeeld beddengoed.

[TomVH2]

Termy schreef op zaterdag 10 januari 2026 @ 13:06:
Hoe werkt het eigenlijk qua ontvochtigen met een ERV? Verlies je altijd wel wat aan vocht en daardoor daalt het alsnog na douchen oid of zit er dan een bypass op?

ERV en van vocht af komen lijkt een beetje een contradictie iig.

De Q450 heeft een vochtterugwinning van 71%. 29% van het vocht wordt dus wel afgevoerd. Het vocht in de badkamer gaat dus voor 71% terug richting de kamers en leefruimte. De relatieve vochtigheid in de kamers zal dus licht stijgen. Deze toegevoerde lucht wordt dan weer afgevoerd via o.a. de badkamer waardoor luchtvochtigheid in de badkamer snel daalt. Het ventilatiesysteem zorgt er dus voor dat het vocht (en warmte) uit de badkamer verdeeld wordt over de andere kamers.
Dit zie je ook in de metingen (gele grafiek is badkamer)

Wat het effect is van de enthalpiewisselaar op de relatieve vochtigheid in de woning is afhankelijk van:
1) hoeveel vocht er geproduceerd wordt (koken, douchen, ademen, wassen,...)
2) hoe dampdicht de gebouwschil is
3) de hoeveelheid toegevoerde lucht van buiten
4) de luchtdichtheid van het gebouw
5) ...
Logisch dus dat de ervaringen en meningen hier nogal uiteenlopen. In de winter bevat de buitenlucht weinig vocht waardoor de binnenlucht te droog wordt zonder ERV. Dus dan is het juist een meerwaarde om het vocht uit de badkamer niet af te voeren naar buiten maar te verdelen over de rest van het huis.

[Threbez]

zeker goedbedoeld, maar niet de bedoeling, geen v&a op het forum. Voor dingen die niet goed in https://tweakers.net/aanbod/ passen hebben we Vraag & Aanbod overig

[ Voor 87% gewijzigd door teacher op 10-01-2026 16:36 ]

[buiter]

w00key schreef op zaterdag 10 januari 2026 @ 12:18:
Wat is het voordeel van minder ventileren? Voor die 30W hoef ik het niet te laten en ERV/WTW is al zo zuinig met warmte.

18° in, 20° uit x 200 m3/uur = 140W warmteverlies. Dat is 1 raampje ofzo, ik stook nu met 800W x ~3 COP = 2400W. Dus ventilatie helemaal uit is ~6% max bezuinigen op verwarming, laat maar dan.

Ik vind het wel fijn dat het beetje kan luchten ook als ik er niet ben, kan de kerrie / spek / whatever lucht ook er uit, of de nattigheid van wasrek lekker verspreiden / naar buiten (tijdens "koelen" met bypass). Luchtjes van de luieremmer geeft ook geen overlast, dat is in sommige huizen of zelfs openbare verschoonplekken wel anders. Ik zou er niet aan denken om bij minder CO2 af te schakelen naar 100 m3/uur of minder, en 200 naar 150 is zo'n minimaal verschil, dat is het regelen niet waard.

Ik kan het me alleen voorstellen als je op hoog toerental moet draaien, dan okay, beter wel terugregelen ivm geluid.

Je hebt helemaal gelijk als het gaat om de moeite die je erin wil steken.
Moet het gewoon werken? dan is het simpel: inregelen en er niet maar aankomen.

Maar ja, dit is Tweakers.
Je wilt naar een soort van optimum van comfort en minimale energieverbruik.
En de hoeveelheid moeite die je er in steekt valt toch ook weer mee?

[Terrie]

Mijn systeem draait nu een tijdje met een Ducobox D325 en werkt voorlopig top! Heb Co2 sensor in de woonkamer en zet hem ‘s nachts op stand 2 als ik alleen ben en stand 3 als we met 2 slapen.


Merk alleen dat het vocht % nu naar de 30-35% zakt, uiteraard geen enthalpiewisselaar. Wat zou ik hier nog in kunnen optimaliseren?

[w00key]

Terrie schreef op zaterdag 10 januari 2026 @ 17:35:
Mijn systeem draait nu een tijdje met een Ducobox D325 en werkt voorlopig top! Heb Co2 sensor in de woonkamer en zet hem ‘s nachts op stand 2 als ik alleen ben en stand 3 als we met 2 slapen.


Merk alleen dat het vocht % nu naar de 30-35% zakt, uiteraard geen enthalpiewisselaar. Wat zou ik hier nog in kunnen optimaliseren?

Luchtbevochtiger neerzetten. Werkt ook prima, maar je moet wel elke dag paar liters erin gooien.

[Plint]

Tweakers! ik lees al een tijdje aandachtig mee in dit topic
Wij zijn in delen onze woning uit 1938 aan het verduurzamen. De bg is redelijk klaar, vloerisolatie,vv, (supafill) spouwmuurisolatie en nieuwe kozijnen met hr++, wp + boiler, en we zijn nu bezig plannen te maken voor de zolder qua isolatie en nieuwe indeling

Eerder was ik van plan om voor een decentrale balans ventilatie te gaan m,aar na veel lezen ben ik overtuigd dat een centrale balansventilatie , the-way-t-go is. Helaas moet ik hierdoor wel een aantal zaken beneden weer aanpassen. Hopelijk met minimale ingreep.

Nu had ik mezelf wat tijd gegund om het goed uit te denken, maarrrrr eind deze maand worden de pannen & rachels vervangen en komt er een klimaatfolie aan de buitenkant onder de pannen. Dit is het moment om meteen de dakdoorvoer mee te nemen.
Dus versneld nu de berekening erbij gepakt van @p5hygo, waarvoor dank!

Voornaamste is dat ik nu moet gaan bepalen welke dakdoorvoer en de locatie van aan- en afvoer.
Daarvoor zou ik graag een paar extra ogen en hersens mee willen laten kijken/denken.

Situatie:
2-1 kap woning 1938, ongeveer 215m2 plus een kelder met wm en droger.
2 volwassen en 3 redelijk jonge kinderen.
Op zolder tot de nok toe open waar we een slaapkamer en douche willen. En de andere helft een kantoor en WTW ruimte (ingebouwd)
Er werkt altijd iemand thuis maar ook wel vaker met zijn 2-en.
Graag zou ik een Zhender als uitgangspunt willen.

Als de berekening klopt zou ik genoeg moeten hebben aan Zehnder Comfo air Q450
Gebruikt men hier als dakdoorvoer een Zehnder ComfoEdge? wat is dan de gebruikelijk diameter : Ø 160 mm of Ø 200 mm?

Onderstaand de berekening. Ik weet niet of ik de overflow 100% goed heb toegepast?
Alvast dank voor het meekijken

[GudZ]

@Plint
Erg krap allemaal. Je wilt wellicht ook niet dat je unit altijd hoog moet draaien en ook co2 met logees, bezoek kunnen afvangen. Ik kom met mijn opmerkingen op ~495. Zou zelfs wat ruimer gaan zitten.

2e
Kantoor soms 2 man werken is daarop dimensioneren +45
10+45 = 55 overflow naar 1e

1e
Alle slaapkamerds 45 pulsie. Ze blijven niet klein en gaan op een gegeven moment huiswerk maken op die kamers. Ook al zijn het 3 personen, over die vier kamertjes weet je nooit hoe het over tien jaar slaapt met evtl aanhang/logees
85+5+5+10+10 = 115 overflow naar 0e.

0e
45 overflow van boven naar woonkamer.
25 naar toilet
45 overflow naar kelder
0 extractie garderobe. Door het debiet wat door de hal kruist zullen je jassen en schoenen echt wel meeluchten. Je verwarmt de hal?
4x45 pulsie woonkamer
225 extractie keuken

-1e
Kelder zou ik op een persoon dimensioneren. Sowieso goed om daar de flow structureel wat hoger te houden vanwege de RH en eventuele vochtdoorslag wanden. Je weet nooit hoe waterdicht zo'n kuip is. Wel over twee punten verdelen gezien er een wandje in staat (of heb je die doorgekrast?).
35 +10 = 45 van de 0e overflowen

En die doorvoeren kun je ook op een later moment maken. Pas als je pannen liggen en je unit binnen staat weet je uiteindelijk tot op de mm precies hoe je in- en uitvoerkanaal loopt. Wel zo mooi om tussen de rachels midden op een pan uit te komen, maar als dat binnen niet past dan is het gewoon hoe het is.

Edit: je hebt voor de badkamertjes precies genoeg aan deurspleet zo, fijn dat die toiletjes apart zitten en er een dubbele deur is op de 1e.

Wacht even nog de visie van anderen af.

[ Voor 4% gewijzigd door GudZ op 10-01-2026 20:28 ]

[auditor86]

Hoi Tweakers,
Een paar vragen over geluid en debiet.
We hebben recent de sleutel gekregen van onze nieuwbouw woning met een Zehnder ComfoAir Q 600, maar vinden hem toch wel erg veel geluid maken. Niet zozeer via de buizen, maar de unit zelf.
Hij wordt aangestuurd door een CO2 sensor in de woonkamer, en staat dan meestal gewoon in stand 2, maar het is een stuk meer geluid dan een wasmachine of vaatwasser.
Op de hoge stand is het eerder vergelijkbaar met een stofzuiger.

De unit staat op zolder op een frame in een zware houten kast. Helaas zitten er nog niet de goede deuren in, waardoor hij niet afsluit, wat mogelijk ook invloed heeft op het geluid.

Ik was daarnaast ook aan het kijken naar de ingestelde debieten, die staan als volgt:
Stand 1: 180 m3/h
Stand 2: 275 m3/h
Stand 3: 450 m3/h

De woning heeft een gebruiksoppervlak van 172 m2, een keuken, badkamer, 2x los toillet en 5 slaapkamers.
Nu kan ik wel via het bouwbesluit uitrekenen welke capaciteit ik minimaal moet hebben.
Maar wat ik me afvraag, is het de bedoeling dat wanneer we de woning normaal gebruiken ik er ook voor dien te zorgen dat ik constant daadwerkelijk zo veel lucht ververs? Of is dat het debiet dat ik minimaal moet kunnen halen, maar is het prima om onder normale omstandigheden een lager debiet te hebben? En hoe bepaal ik dan een goed debiet? Gewoon lager zetten en een paar dagen in alle ruimtes lucht kwaliteit meten?

[GudZ]

Is het geluid:
Trillingen voelbaar/hoorbaar in andere ruimtes?
Hoorbaar in de pulsie of extractie ventielen?
Bij de dakdoorvoeren te horen?
Hogere tonen? Lagere tonen?
Wat voor kast?
Welke dempers zijn er gebruikt op de aansluitingen en welke in de verdere kanalen?

Welllicht heb je bij je huis een ventilatieberekening en inregelrapport gekregen?
Foto's van de technische ruimte bij de wtw?

[auditor86]

Ik zal morgen even een paar foto's maken, en ga dan ook even goed naar het geluid luisteren om de vragen te beantwoorden, en wellicht ook gewoon even een paar seconden opnemen. Ik woon nog niet in het nieuwe huis.

In stand 1 en 2 komt het geluid niet zo zeer uit de ventielen, maar is het geluid dat van boven / zolder komt waar hij staat, dat gewoon door het hele geluid hoorbaar is via de open trap.
In stand 3 hoor je de ventielen wel ook.

Het inregelrapport:


Daarnaast zat ik ook even naar mijn stroomverbruik te kijken in home wizard:

Dit is realtime, dus de afgelopen 30 seconden ongeveer.
Die fluctuaties komen van de WTW, als ik de stekker er uit trek is het verbruik vlak (warmtepomp) maar een kwestie van seconden verschilt het stroomverbruik dus zo een paar honderd watt. Ik heb de indruk dat ik hem dat ook hoor doen.

[Paul Hewson]

Knopsje schreef op vrijdag 9 januari 2026 @ 22:33:
[...]

Lijkt gewoon te kunnen, al is het niet heel goedkoop: https://www.elektrobode.n...ice-prh-caq-pck-400502007
Hier kun je zien hoe je hem moet plaatsen: https://zehndernl.zendesk...de-voorverwarmer-wijzigen
Je kunt dus controleren of er plek voor is door de kap er af te halen. Bij een variant met ERV gaat de voorverwarmer wel pas aan bij -5° C, dus wel even afwegen of het de moeite is.

Ik heb nog geen unit gekocht, maar ik dub nog tussen wel of geen voorverwarmer. Dat is een prijsverschil van 450 EUR. Woon echter in het Oosten van het land, waar over het algemeen de temperaturen wat lager liggen dan bijvoorbeeld aan de kust. Zo hebben we de afgelopen week meerdere malen -5 °C gehaald.
Dus ik neig er naar om nu gewoon een unit met voorverwarmer te nemen, ook al is het met een enthalpiewisselaar niet noodzakelijk.

[P5ycho]

@auditor86 de unit maakt geluid, maar ik begrijp dat je installateur een omkasting levert. Heel mooi, maar die kast doet natuurlijk heel weinig zonder goed sluitende deuren. Even afwachten dus.

Het lijkt me sterk dat de unit zoveel in toeren varieert dat je dit terugziet in de energiegrafiek, dan klopt er iets niet. Normaal varieert het verbruik met hooguit een paar Watt.

En ja, het is de bedoeling dat je unit altijd op stand 2 staat. Daar is het systeem op ontworpen. Ik gok dat je die vraag stelt omdat je veel herrie ervaart nu?

Als je in wilt spelen op de bezetting zou je een CO2 sensor kunnen toevoegen.

[nessio]

Stand 2 = 275m3. Wel heel veel
Ik heb een vergelijkbaar huis
Mijn Ubbink stand 2 = 180m3.( volgens ventilatie berekening). 3 = 300. 4= 400(max voor de flair 400)

[Flatisa]

Paul Hewson schreef op zondag 11 januari 2026 @ 01:57:
[...]


Ik heb nog geen unit gekocht, maar ik dub nog tussen wel of geen voorverwarmer. Dat is een prijsverschil van 450 EUR. Woon echter in het Oosten van het land, waar over het algemeen de temperaturen wat lager liggen dan bijvoorbeeld aan de kust. Zo hebben we de afgelopen week meerdere malen -5 °C gehaald.
Dus ik neig er naar om nu gewoon een unit met voorverwarmer te nemen, ook al is het met een enthalpiewisselaar niet noodzakelijk.

Ik heb de Comfoair Q ERV versie zonder voorverwarmer en heb tot nu toe nooit meegemaakt dat de Co2 opliep bij koud weer. In theorie zou die bij heel koud weer de toevoer moeten knijpen als vorstbeveiliging maar vanochtend toch wakker geworden en hij draait gewoon op normaal debiet.

Ik denk dat je bij nog veel kouder weer misschien een keertje de Co2 wat oploopt s' nachts, eens in de hee veel jaren. Geld zou ik dus op zak houden.

[Franciesco]

Dit is de eerste keer dat ik gezien heb dat de voorverwarmer van mijn Zehnder Q350 ERV aan was. Het is hier -9,7 graden geweest (en met 94-95% RLV ook vochtig).

De voorverwarmer ging aan toen het ca -8 graden was. Nu het ‘opgewarmd’ is naar -5 graden is de voorverwarmer weer uit. Het maximale vermogen van de voorverwarmer is ca 220 Watt geweest (~245 Watt totaal opgenomen vermogen van ventilatoren en voorverwarmer samen).

[w00key]

auditor86 schreef op zaterdag 10 januari 2026 @ 22:12:
Ik zal morgen even een paar foto's maken, en ga dan ook even goed naar het geluid luisteren om de vragen te beantwoorden, en wellicht ook gewoon even een paar seconden opnemen. Ik woon nog niet in het nieuwe huis.

In stand 1 en 2 komt het geluid niet zo zeer uit de ventielen, maar is het geluid dat van boven / zolder komt waar hij staat, dat gewoon door het hele geluid hoorbaar is via de open trap.
In stand 3 hoor je de ventielen wel ook.

Het inregelrapport:
[Afbeelding]

Daarnaast zat ik ook even naar mijn stroomverbruik te kijken in home wizard:
[Afbeelding]
Dit is realtime, dus de afgelopen 30 seconden ongeveer.
Die fluctuaties komen van de WTW, als ik de stekker er uit trek is het verbruik vlak (warmtepomp) maar een kwestie van seconden verschilt het stroomverbruik dus zo een paar honderd watt. Ik heb de indruk dat ik hem dat ook hoor doen.

Kijk op het display van de unit. Daar kan je precies uitlezen welke toerental de ventilatoren draaien (afzonderlijk voor toevoer en afvoer) en % van max vermogen, en ook watt opgenomen.

Maar een Q600 kan tot 60 dB produceren in de kast en 70 dB in de kanalen als je hem pusht. Dan gaat het wel echt herrie maken en plaatsen in een aparte ruimte is wel een must eigenlijk. Of een erg goede kast, maar die moet 20 dB dempen, geen makkelijk opgave. Volledig sealen, randjes kitten, deur volledig en 100% lucht dicht.


Als die lage m3/uur aangeeft met hele hoge ventilator power heb je te kleine buizen, dat is dan echt shit. Niet op te lossen behalve accepteren dat je lagere target m3 instelt voor minder geluid.

[ Voor 5% gewijzigd door w00key op 11-01-2026 10:55 ]

[auditor86]

Thanks allemaal,

Ik heb vanmorgen even geluisterd, gemeten, foto's gemaakt en opname.
Geluid gemeten met mijn telefoon en een appje, niet gekallibreerd dus, maar beter dan niks

In stand 2
Geluid in de woonkamer (open trap naar boven)
-Midden in de kamer 35 dB
-Nabij inblaas ventiel 37 dB
-Nabij afzuig ventiel 37 dB
De unit zelf is hoorbaar via de trap, maar uit de ventielen is niet merkbaar iets te horen.

Geluid opgenomen vanaf de trap begane grond:

Members only:

Alleen zichtbaar voor ingelogde gebruikers. Inloggen

Geluid op zolder in slaapkamer met deur dicht:
34 dB

Geluid van unit:

Members only:

Alleen zichtbaar voor ingelogde gebruikers. Inloggen

In stand 3
midden in de woonkamer 40 dB
nabij afzuig en inblaas ventiel: 42 dB

Op overloop / 1e verdieping 57 dB
Slaapkamer op zolder (deuren dicht) 43 dB
Nabij inblaas ventiel 46 dB
Voor de kast 57 dB
in de kast 63 dB

Members only:

Alleen zichtbaar voor ingelogde gebruikers. Inloggen

Het geluid beneden:

Members only:

Alleen zichtbaar voor ingelogde gebruikers. Inloggen

Wat foto's van de kast en installatie:















Maar goed wat ik er dus tot nu toe uit opmaak:
-De kast goed afsluiten is een must
-Mogelijk kan hij wat lager in stand 2
-Dat stroomverbruik dat schommelt is niet normaal. Ik ga even kijken of ik het ook in het menu zie gebeuren.

[P5ycho]

De pvc buis linksvoor op de unit (supply naar woning) lijkt me maar 160mm? Dat past niet echt bij het maximale debiet van de unit (600m3/h), dan kom je uit op een luchtsnelheid van 8,3m/s met bijbehorende drukval. 200mm was beter op zijn plek geweest.

[ Voor 10% gewijzigd door P5ycho op 11-01-2026 14:13 ]

[Plint]

GudZ schreef op zaterdag 10 januari 2026 @ 20:25:
@Plint
Erg krap allemaal. Je wilt wellicht ook niet dat je unit altijd hoog moet draaien en ook co2 met logees, bezoek kunnen afvangen. Ik kom met mijn opmerkingen op ~495. Zou zelfs wat ruimer gaan zitten.

Wacht even nog de visie van anderen af.

Ha GudZ, dank voor je snelle en uitgebreide antwoord.
Met krap bedoel je de totale pulsie en extractie of ook het type Zehnder Q450?
Ik denk dat ik het overflow verhaal nog niet helemaal snap en verkeerd heb toegepast. Mag je de overflow niet in mindering brengen van de aanvoer/pulsie?

Als ik de pulsie overal aanpas volgens jouw input kom ik op Pulsie 620 (zonder overflow) en Extractie 500.
Om in balans te komen moet ik dus rond de 100 a 120 overflow toepassen?

Omdat de benedenverdieping klaar is, heb ik niet heel veel ruimte om de ventielen te plaatsen. Ik wil dus gebruik maken van overflow.
Mijn werkveld is het plafond van de BG; hal voordeur, garderobe, en wc. Daar zit een verlaagd plafond wat ik er nog uit kan halen en zo naar de keuken muurventielen kan plaatsen. De keuken zal dan lastig worden om 4 te plaatsen denk ik.

zolder: kantoor + 45 (mijn (verkeerde)gedachtegang was dat die +45 via overflow zou kunnen)
1e:
bg: bij garderobe zit de meterkast, ik had deze toegevoegd om in balans te komen.
kelder: alle wanden zijn eruit en ik heb alle muren opnieuw behandeld en waterdicht gemaakt.

Voor de dakdoorvoeren, zijn de eindstukken niet altijd die flexibele buizen?

[Andrehj]

@auditor86
Welke flow haal je maximaal in stand 3? Ik kan me niet voorstellen dat je in de buurt van de 600 m³/h komt.
Want ik heb net als @P5ycho het idee dat het leidingwerk niet bepaald optimaal is.
Het lijkt inderdaad 160 mm, en al die haakse aftakkingen maken het er ook niet beter op.
Je hoort met 45° aftakkingen te werken, en met stromende bochten met zo groot mogelijke radius, zoiets:


En waarom met PVC? Dat is duurder dan spiro, en lastiger te verwerken. Ik begrijp daar niets van.
Bovendien kun je spiro nog eens los halen om het bijvoorbeeld schoon te maken, dat gaat je met verlijmd PVC nooit meer lukken....

En kun je het stroomverbruik meten?
Ter vergelijking. Ik meet op 220 m³/h een stroomverbruik van 31 Watt (gecalibreerde MID meter). De unit zelf geeft 25 W aan, maar dat is volgens mij enkel van de ventilatoren.

[ Voor 25% gewijzigd door Andrehj op 11-01-2026 14:37 ]

[w00key]

Die PVC bochten voor water hebben een kleinere draaicirkel dan stalen spirokanalen. Maar goed, je moet in de unit kijken waarop hij nu draait, dan kan je precies zien hoeveel gas die heeft voor hoeveel lucht.

Hoge power level x geen lucht = systeem shit aangelegd.

[w00key]

Ter vergelijking, de Q350 hier draait op 1503 rpm, 36%, 181 m3/uur, 32W. Ik vind hem al luid genoeg. Dat is nabij setpoint 2:



Met de data op je display kan je uitzoeken waar je zit in de onderstaande grafiek:



Punt 1-5 is heel goed aangelegd, 10, 11 en 12 betekent teveel weerstand.

[nessio]

Dubbel

[ Voor 94% gewijzigd door nessio op 11-01-2026 16:04 ]

[Morpheusk]

w00key schreef op zondag 11 januari 2026 @ 15:43:
Ter vergelijking, de Q350 hier draait op 1503 rpm, 36%, 181 m3/uur, 32W. Ik vind hem al luid genoeg. Dat is nabij setpoint 2:

[Afbeelding]

Met de data op je display kan je uitzoeken waar je zit in de onderstaande grafiek:

[Afbeelding]

Punt 1-5 is heel goed aangelegd, 10, 11 en 12 betekent teveel weerstand.

Begrijp even niet hoe je dit terug kan zien op het display.

Q350
51 watt op 280m3/h
83 watt op 350m3/h

Maar ik kan de Pa toch niet op het display terug vinden om te kijken waar je in de grafiek zit?

[auditor86]

Andrehj schreef op zondag 11 januari 2026 @ 14:33:
@auditor86
Welke flow haal je maximaal in stand 3? Ik kan me niet voorstellen dat je in de buurt van de 600 m³/h komt.
Want ik heb net als @P5ycho het idee dat het leidingwerk niet bepaald optimaal is.
Het lijkt inderdaad 160 mm, en al die haakse aftakkingen maken het er ook niet beter op.
Je hoort met 45° aftakkingen te werken, en met stromende bochten met zo groot mogelijke radius, zoiets:
[Afbeelding]

En waarom met PVC? Dat is duurder dan spiro, en lastiger te verwerken. Ik begrijp daar niets van.
Bovendien kun je spiro nog eens los halen om het bijvoorbeeld schoon te maken, dat gaat je met verlijmd PVC nooit meer lukken....

En kun je het stroomverbruik meten?
Ter vergelijking. Ik meet op 220 m³/h een stroomverbruik van 31 Watt (gecalibreerde MID meter). De unit zelf geeft 25 W aan, maar dat is volgens mij enkel van de ventilatoren.

Op stand 3 staat hij ingesteld op 450 m3/h
Ik heb het vermoeden dat ze origineel ook de Q450 wilde plaatsen, want dat staat op het inregelrapport maar is met pen aangepast in 600.

Standaard hebben de huizen in het project de E400 gekregen. Wij hebben de zolder laten verbouwen met 2 extra slaapkamers en kregen daarmee ook een grotere ventilatiebehoefte.

Ik vermoed alleen dat ze alles aangelegd hebben voor de 450 en daarna om wat voor reden dan ook de 600 geplaatst hebben. Misschien was de 450 niet op tijd leverbaar, de unit zat al in die kast ingebouwd samen met de warmtepomp en is zo het huis in gehesen voor het dak er op ging, dat moest natuurlijk allemaal via een strakke planning.

Ik ga het stroomverbruik deze week even kijken bij de unit, kijken welk vermogen hij daar aan geeft en of dat in lijn is. Wellicht ondertussen even de WTP uit zetten. Andere verbruikers zijn er nog niet echt.

[bensss]

@auditor86 Ik heb hier een Q450 hangen en dacht eerst ook dat het geluid in mijn slaapkamer direct van de unit kwam. Dat bleek achteraf indirect te zijn. Met name de uitgaande buis naar buiten gaf het geluid van de unit door. De inkomende buis van buiten doet dat niet. Ik heb om de uitgaande buis naar buiten een mdf kast getimmerd en nu heb ik totaal geen overlast meer.

Dus ga even heel goed na of je naast de kast niet ook de uitgaande buis naar buiten kan omkasten. Ik meen namelijk op de foto’s te kunnen zien dat deze vrij in de ruimte hangen.

Verder is het wel zo dat de pvc buis een hele gekke oplossing is. Comfopipe compact of en/of spiro is een veel beter keuze.

[P5ycho]

@auditor86 de Q450 en Q600 verschillen enkel en alleen aleen in het type ventilatormotor en firmware, verder zijn ze identiek. Ook voor 450m3/h debiet vind ik 160mm krap, maar dat is pas echt te beoordelen als je het hele buizenstelsel kunt overzien.

[Termy]

Ons nieuwe huis (2^1 van 166 m2) komt met WTW. Er staat Brink Flair 300 in de TO maar dat is nog niet zeker (de bouw start pas over een paar maanden) en standaard is de zolder volledig onbenoemde ruimte maar we gaan voor de meerwerkoptie om er een slaapkamer in te hebben van zo'n 16 m2 dus mogelijk is er een grotere WTW nodig. Er komt een standaard dakdoorvoer voor de afvoer. Zo'n pijp met wind- en regenafscherming dat door het schuine dak steekt (40 graden helling).

Die dakdoorvoer zou ik achteraf graag willen vervangen door iets waar zonnepanelen overheen kunnen, zoals bv de Robé Interduct Dakdoorvoer Zonnepaneel uit deze brochure. Volgens de specs zou het moeten werken voor de afvoerkant van een 350 m3/h WTW. Enige issue is dat ik hem nergens echt te koop kan vinden.

Heeft iemand hier ervaring met zo'n afvoeroplossing onder zonnepanelen?

[RISL]

P5ycho schreef op zaterdag 10 januari 2026 @ 11:17:
Het probleem is dat als je bezetting wilt meten adhv CO2, je elke ruimte moet voorzien van een sensor. Dat loopt heel hard op in de kosten.

Ik zie 3 scenario's:
1 CO2 sensor in woonkamer. Overdag regelen op CO2, minimale ventilatie wanneer niet thuis of meer ventilatie bij bezoek. In de nacht overschakelen op nominale ventilatie.
2. CO2 in woonkamer en hoofdslaapkamer. Altijd regelen op CO2, indien hoofdbewoners niet thuis maar andere slaapkamers wel bezet zijn, moet een manuele stand gezet worden in de nacht.
3. CO2 in woonkamer en alle slaapkamers. Regeling kiest debiet adhv hoogst gemeten CO2 over alle sensors, werkt ook bij uitzonderingen in bezetting.
Je moet ventileren om de ruimte met de hoogste CO2 te compenseren, en daarmee alle andere ruimtes te veel ventileert.

CO2 sensoren worden steeds goedkoper (zie bijvoorbeeld de nieuwe ikea alpstuga met een sensirion SEN63C sensor voor 30 euro(!)), dus het komt wel steeds dichterbij. Ik vind dat het bij Zehnder nog erg duur is voor wat je ermee wint.

Voordelen actief ventileren op sensoren zijn:
Vochtsensor: iets minder kans op schimmel en beslagen spiegels in de badkamer.
CO2 sensor: minder onnodig vochtverlies door overmatige ventilatie in de winter. Automatisch inspelen op veranderende bezetting.

Als er intern in de WTW-unit een CO2 en vochtmeter zou zitten, kan hij toch prima zelf op en aftoeren zonder in iedere ruimte een sensor te plaatsen?
In het voor- en najaar heb ik graag de ramen open thuis (ik woon buitenaf), van mij mag dan de unit ook wel uit. Hoe dan anderen dit? Als het bloedheet buiten is, staan nu ook nog de ramen 's nachts open om te koelen, dan is het wel lekker als je kan bypassen en er actief koele buitenlucht naar binnen wordt geblazen.

[ Voor 9% gewijzigd door RISL op 12-01-2026 10:14 ]

[P5ycho]

Het totale CO2 niveau zegt weinig over een specifieke ruimte, dus die vlieger gaat niet helemaal op. Als 8 man in de woonkamer zit is de lokale CO2 concentratie niet te onderscheiden van een meer verspreide bezetting van dezelfde personen als je op de wtw meet.

Als je huis een goede isolatieschil heeft en je de zon overdag goed buiten houden kunt heeft wordt het op een gegeven moment interessanter om de ramen dicht te houden.

[RISL]

Begrijp ik, maar als je wtw dan optoert, dan vang je die CO2 toch ook af?

Ja, ik wil ook de ramen dicht houden dan in de zomer. Maar ik was dus even benieuwd hoe men in het voor- en najaar omgaat met open ramen? Zet je dan je wtw uit?

[loyske]

De afzuiging van mijn WC beneden door de Q350, is helaas wegens ruimtegebrek uitgevoerd in 80mm spiro en wat bochten voor de laatste 5 meter. Nu klinkt het ventiel daar af en toe als een scheepstoeter
Is dat iets wat ik nog kan dempen met een 80mm panaflex?

Gelukkig zit je daar niet vaak en lang, maar vond het toch wel storend geluid.

[P5ycho]

Op zich zou 25-30m3 moeten kunnen met 80mm. Weet je zeker dat het debiet klopt?