HC87 schreef op maandag 15 juni 2026 @ 10:39:
Onderzoek van fiscalert Kape Breukelaar.
Laat zien dat nieuwe systeem alleen verliezers kent. Zit ook tabel bij.
BOX 3: VAB-VOLATILITEIT
Eén aspect van de vermogensaanwasbelasting (VAB) blijft naar mijn mening onderbelicht: de volatiliteit van de belastingbaten. Een simpele vermogensbelasting kent namelijk veel stabielere inkomsten voor de overheid dan de VAB.
Ik rekende het door en de uitkomst was verrassend.
SYSTEMEN
Tot en met 2016 hadden we in feite een vermogensbelasting in box 3. Je betaalde per saldo 1,2% over het belastbaar vermogen. Na jaren van gerommel met tarieven en forfaits gaan we nu richting een nieuw systeem.
Per 2028 betaal je 36% belasting over de aanwas van het vermogen. De aanwasvrijstelling is €1.800 per jaar en verliezen mag je alleen voorwaarts verrekenen.
STABIEL
De oude box 3 heffing (oranje lijn in grafiek) had een groot voordeel voor de schatkist: stabiliteit. Het leverde gewoon 1,2% van het belastbaar vermogen op. De belastinginkomsten schommelden mee met het rendement van de belastingbetaler. Niet spannend.
DE PRAKTIJK
Hoe zit dat met de VAB? Ik heb het doorgerekend voor een aandelenbelegger met €250.000 box 3 vermogen. Ik hou rekening met de vrijstelling voor één persoon. Daarbij hanteer ik de historische rendementen van de MSCI World index in euro minus 0,5% kosten.
Die belastingbaten zet ik af tegen de baten in het originele box 3 systeem. Dus per saldo 1,2% heffing en een vrijstelling van €32.770 (vrijstelling van 2016 plus inflatiecorrectie).
ABSOLUUT
Op basis van deze berekening levert de VAB in 56 jaar ruim 70% meer belastingbaten op. Die euro’s komen echter heel onregelmatig in de tijd (groene lijn).
In 29 van de 56 jaar ontvangt de belastingdienst niets. Dat zijn de negatieve jaren en jaren waarin het verlies weer wordt ingelopen.
VOLATILITEIT EN DISCONTO
De volatiliteit van de VAB-geldstroom richting schatkist is twee keer zo hoog als de geldstroom onder het originele box 3 systeem.
Het gemiddelde rendement is over 56 jaar 7,64% per jaar. Dat is de discontovoet voor de originele box 3 geldstroom. Rekening houdend met de hogere volatiliteit en een risicovrije rentevoet van 3% kom ik voor de VAB uit op een discontovoet van 12,35%.
SCHATKIST
Zo reken ik alle belastingbaten terug naar vandaag. Dat geeft opvallende uitkomsten.
Het originele box 3 systeem levert bij 7,64% disconto voor de schatkist een contante waarde op van €94.000. Dat is de waarde per heden van 56 jaar belastingbaten.
De VAB levert bij 12,35% disconto een contante waarde per heden op van €76.000. De schatkist gaat er in dit voorbeeld 19% op achteruit met de invoering van de VAB.
BELEGGER
De belegger gaat er veel meer op achteruit. De eindwaarde onder de VAB is na 56 jaar nog niet de helft van de eindwaarde onder de originele box 3 systematiek. Het netto rendement is geen 6,5% maar 5,1% per jaar.
NADER ONDERZOEK
In de tabel zie je de uitkomsten bij andere looptijden. De schatkist gaat er met de VAB nauwelijks op vooruit als je het risico verdisconteert. De aandelenbelegger levert veel eindkapitaal in.
Dit vergt nader onderzoek.