[KNX] - Huis en Gebouwautomatisering / Domotica

[mjkl]

Ik vrees dat ik mezelf behoorlijk in een hoekje geverfd heb, en ik hoop dat mensen in dit topic bereid zijn mee te denken.

Omdat mijn KNX installatie een renovatie van een bestaand huis betreft, heb ik er voor gekozen om de installtie over 2 kasten te verdelen. Namelijk de bestaande meterkast en een nieuw geplaatste veldverdeler, namelijk een hager univers FP21TN2. Deze kon ik namelijk precies in een nis wegwerken. Naaste de gebruikelijke buizen, leek het mij handig hier ook alle buizen voor netwerk, extra groepen, enzovoort uit te laten komen vanuit de meterkast.

Namelijk:

- 2e verdieping stopcontacten
- wasdroger
- warmtepomp
- boiler
- WTW unit (heeft een 2200w voorverwarmer)

Omdat ik persoonlijk een beveiligde kast, type 1 en geaard, veiliger vind dan een beschermde kast ,dubbel geisoleerd, type 2, Heb ik voor het eerste gekozen. Hierbij zouden de groepen gezekerd en voorzien van aardlek in de groepenkast blijven.

Echter voel je hem al aankomen. Ik ben hier straal voorbij gegaan aan de NEN1010 eis om de kast in 1 keer afschakelbaar te maken door middel van een hoofdschakelaar. Met al die verschillende groepen is dat nauwelijks nog mogelijk. Daarnaast is door mijn kast keuze het niet meer toegestaan om een kabel vanuit de groepenkast naar de verdeler te leggen, om die daar van aardlek te voorzien.

Nu rest mij, mits iemand anders een andere oplossing kent, de volgende opties:

• Kleine type 2 kast boven of naast de knx kast voorzien, hierin de aardlek of aardlekken, met eventueel een hoofdschakelaar. Deze vanaf de hoofdschakelaar vanuit de groepenkast voeden. Vervolgens in de type 1 kast afzekeren met 16A. Volgens de NEN is er een uitzondering op afschakelen in de kast als de schakelaar zich immers in dezelfde ruimte bevind
• Hetzelfde maar dan een kleine kast in de kast. Ik hoopte dat Hager afgeschermde inzetdelen had, maar ik heb deze tot dusver nog niet kunnen vinden. Iemand hier ervaring mee?
• Zorgen dat ik maximaal 4 groepen in deze kast voor zie en bijvoorbeeld de warmtepomp en boiler direct vanuit de meterkast voorzien. Dat bied de volgende mogelijkheden
  • 8 polige schakelaar voorzien, dit is over het algemeen wel alleen het type wat je in de deur of zijkant boort om de kast af te schakelen voor hem te openen
  • Aardlek in de groepenkast houden en vanaf daar door naar de knx kast. Hier via een hoofdschakelaar door automaten afzekeren, waarbij er maximaal 4 groepen in de kast komen
  • Combinatie van bovenstaande, hierdoor kunnen er 2 kabels met 4 groepen elk gerealiseerd worden

Iemand die hier een lichtje op kan schijnen? misschien dat ik het in het elektra installatie topic moet vragen?

Op dit moment, neig ik naar optie 1. Dat lijkt mij het meest simpel qua installatie en daarmee veiligst. De andere oplossingen zijn misschien technisch toegestaan, maar lijken niet heel logisch. Echter betekent het wel een extra kabel die alleen door de hoofdzekering beveiligd wordt door mijn huis, met eisen van dien.

Ik was sowieso van plan, nadat alles af is, een keuringsinstantie in te schakelen, om zeker van mijn zaak te zijn. Maar het liefst voorkom ik dat ik al te veel aanpassingen daarna nog moet uitvoeren.

[Gwaihir]

mjkl schreef op donderdag 14 mei 2026 @ 22:52:
Echter voel je hem al aankomen. Ik ben hier straal voorbij gegaan aan de NEN1010 eis om de kast in 1 keer afschakelbaar te maken door middel van een hoofdschakelaar. Met al die verschillende groepen is dat nauwelijks nog mogelijk.

Nauwelijks? Het tikt wat aan in ruimtegebruik en kosten, maar het kan prima hoor. Je schakelt één groep (fase + nul) met een gewone hoofdschakelaar en laat de andere groepen (eveneens fase + nul) door middel van magneetschakelaars volgen.

Bij Hager is dat zo doorgaans de ERC225, van 1 unit breed. (Er is ook een ERC216, maar de specificatie van die dingen is wat tricky omdat elk relais gevoelig is voor inschakelstromen. Een 16 kan prima 16A stroom verwerken, maar dat betekent verre van dat je er bijv. 3600 W aan TL's mee zou kunnen inschakelen. Dus al snel toch maar een 25 én in principe niet onder zware belasting inschakelen.)


Hoe zit die norm nu eigenlijk precies in elkaar? Ik heb er nl. nog m'n kop over te breken waar het (ook) om noodstroomvoorziening gaat. Dan gaat er door 'n kast dus stroom richting het accusysteem én weer terug daarvandaan.

Mijn installateur gaf aan dat bijv. ook een scheiding volstaat (fysiek of in afstand). Dan mag je één fysieke kast als meerdere losse veldverdelers opvatten. Maar wat telt precies als scheiding?

[FredvZ]

@mjkl Waarom moeten al die verschillende groepen dóór die kast?

[ Voor 6% gewijzigd door FredvZ op 15-05-2026 15:11 ]

[Gwaihir]

@FredvZ Ik kan vast voor mijn geval spreken: mijn domotica zit op een groep. De door domotica aangestuurde pompen e.d. (van bijv. de CV en zonneboiler) zitten op een eigen groep. Wanneer uiteindelijk verlichting aangesloten wordt, komt die ook op een of meerdere andere groepen. De domoticakast is hier zelf geen onderverdeler, dus die groepen komen van elders.

Verlichting moet (NEN1010, bouwbesluit, of zo) per verdieping vanaf verschillende groepen komen (en tevens vanaf verschillende ALS neem ik dan aan). Weet alleen nog niet hoeveel verlichting er via de specifieke kast die ik nu in gedachten heb, gaat lopen.

[mjkl]

Gwaihir schreef op vrijdag 15 mei 2026 @ 10:22:
[...]

Nauwelijks? Het tikt wat aan in ruimtegebruik en kosten, maar het kan prima hoor. Je schakelt één groep (fase + nul) met een gewone hoofdschakelaar en laat de andere groepen (eveneens fase + nul) door middel van magneetschakelaars volgen.

Magneetschakelaars heb ik om het simpel te houden even buiten beschouwing gelaten, wist ook niet of dit toegestaan ging zijn. Sowieso ga je dan de magneetschakelaars continu ingeschakeld moeten hebben, Wat weer sluipverbruik met zich mee brengt.

Ik had ondertussen ook 12-polige nokkenschakelaars gevonden die soelaas kunnen bieden. Het lijkt er sterk op dat deze mechanisch uitbreidbaar zijn door modules op de achterkant te blijven klikken tot je de achterwand raakt.

Gwaihir schreef op vrijdag 15 mei 2026 @ 10:22:

Hoe zit die norm nu eigenlijk precies in elkaar? Ik heb er nl. nog m'n kop over te breken waar het (ook) om noodstroomvoorziening gaat. Dan gaat er door 'n kast dus stroom richting het accusysteem én weer terug daarvandaan.

Mijn installateur gaf aan dat bijv. ook een scheiding volstaat (fysiek of in afstand). Dan mag je één fysieke kast als meerdere losse veldverdelers opvatten. Maar wat telt precies als scheiding?

Wat ik nog wel weet uit mijn industriele automatiseringsdagen, is dat we spanningen uit andere kasten met oranje draad legden. Bijvoorbeeld communicatie door potentiale vrije contacten gebeurden op die manier, dan kan je de spanning simpelweg niet afschakelen in die kast. Maar ik ga er wel van uit dat dat niet toegestaan is voor woonhuizen. Noodstroom was weer een ander verhaal dacht ik.

FredvZ schreef op vrijdag 15 mei 2026 @ 15:11:
@mjkl Waarom moeten al die verschillende groepen dóór die kast?

Goed punt, Ik heb hier ook al over zitten denken, want eigenlijk is de enige reden "omdat ik het als zo aangelegd heb"

Maar eigenlijk zouden de

- Wasdroger
- Warmtepomp
- Boiler
- Wtw

Niet door deze kast hoeven en direct naar de plek waar ze nodig zijn kunnen. De initiele gedachte om ze via de kast te leggen was dat het handig leek om er nog bij te kunnen

Houden we over:
- Verlichting 2e verdieping
- Verlichting 1e verdieping (deze zou ook opgelost kunnen worden door dali dimmers in de centraaldozen te verwerken.
- Misschien de badkamer op de 1e verdieping, helaas vanuit de bouw zit deze op dezelfde groep als de keuken

Gwaihir schreef op vrijdag 15 mei 2026 @ 16:36:
De domoticakast is hier zelf geen onderverdeler, dus die groepen komen van elders.

Maakt dit uit? Als in als het geen onderverdeler is dan hoef je geen hoofdschakelaar meer te hebben? Ik kreeg het idee, dat dit namelijk altijd moest.

[Gwaihir]

@mjkl Maakt het uit? Ja, duidelijk. Want enerzijds houdt het de groepenkast helder gescheiden van de domotica, maar anderzijds veroorzaakt het de nieuwe uitdaging die we hier bespreken.

Qua moet het denk ik dat het alleen van pagina verandert in de documenten. Ik zie het niet meer als een (hoofd)schakelaar voor de elektra, maar als een werkschakelaar voor elektrische apparatuur. Meen dat voor elk vast aangesloten apparaat een werkschakelaar in dezelfde ruimte verplicht is.

Erg jammer van het sluipverbruik, inderdaad. Wel maakt het gedeeltelijke afschakeling makkelijk; in de praktijk schakel je toch zelden zo'n hele kast af.

[MrN86]

Ben met nog steeds aan het oriënteren voor de smart home aansturing van mijn nieuwe woonst.

Als brain voor de automations van mijn woning blijft HA, 1Home of Loxone over. Zijn er intussen nog extra 1Home gebruikers die de automations veelvuldig gebruiken? Werkt dit stabiel? Gebruiksvriendelijk?

Wat betreft energiebeheer heb ik naast Home Assistant en Loxone nog geen goede alternatieven gevonden. Ik ben vooral op zoek naar een geïntegreerde oplossing voor het laden van de wagens en (ont)laden van batterijen met behulp van automatiseringen die getriggerd worden door zonnepanelen productie en eventueel forecasts.

1Home heeft blijkbaar ook de touch display/schakelaar in ontwikkeling. Ziet er wel heel mooi uit.

[P5ycho]

Voor energiebeheer even evcc bekijken. Draait ook als app naast home assistant.

[Borromini]

aloft schreef op dinsdag 15 april 2025 @ 14:13:
Ik zoek een bewegingssensor voor in het plafond van de badkamer a la Gira 222000
[ https://katalog.gira.de/nl_NL/datenblatt.html?id=658493 ] - want dat gat zit er al, maar dan met een luchtvochtigheidmeter (RV), zodat ik daarmee de afzuiging kan aansturen als de waarde te hoog is.

Ik heb rond zitten klikken op diverse KNX websites, maar ik krijg voor inbouw in het plafond niets gevonden, dus de gouden tip is welkom, anders kom ik op zoiets uit: https://www.voltus.de/mdt...klima-sensoren-weiss.html

Maar dat is minder wenselijk, liefst iets strakker in het plafond.

Wat heb je uiteindelijk geïnstalleerd, en ben je er tevreden van? Jung heeft sinds eind 2025 ook zo'n compact model op de markt: de 33900 1S LE. Licht-, temperatuur- en vochtsensor geïntegreerd, ben daarnaar aan het kijken voor onze badkamer.

[teaser]

Heeft er nog iemand een ETS 5.7.0 (of ouder) staan? Blijkbaar kun je in die versie nog een workaround toepassen om een project via de projectstore folder te recoveren., maar hij is niet meer te downloaden.

Mijn laptop was gecrashed, maar ik heb nog de meeste data kunnen recoveren voordat ik hem instuurde voor reparatie. Nu is hij terug met een nieuwe SSD maar helaas kan ik mijn project niet meer openen. De laatste export is een jaar oud en ik had sindsdien nog wel een paar wijzigingen gedaan, alleen weet ik niet meer precies wat.

Edit:
Ik heb zonet wel gevonden hoe je de projectlog kunt terugvinden. Deze zit in een file genaamd 'HE'' en is gewoon XML, dus leesbaar. Weet ik tenminste toch al min of meer wat ik gewijzigd heb voor zover ik de project log heb aangevuld.

[ Voor 21% gewijzigd door teaser op 20-06-2026 12:56 ]

[Jog]

Hoe beheren jullie "blocking objects"?

Bv ik wil de automatic shading van mijn MDT JAL blokkeren, wie is dan de "owner" van die value" Zetten jullie dat gewoon op een drukknop met de read flag?

[Gwaihir]

teaser schreef op zaterdag 20 juni 2026 @ 12:49:
Heeft er nog iemand een ETS 5.7.0 (of ouder) staan? Blijkbaar kun je in die versie nog een workaround toepassen om een project via de projectstore folder te recoveren., maar hij is niet meer te downloaden.

Vind net 5.7.4. Da's dus te nieuw, toch?

[teaser]

Het zou inderdaad 5.7.0 moeten zijn, volgens google toch.

Jog schreef op maandag 29 juni 2026 @ 16:47:
Hoe beheren jullie "blocking objects"?

Bv ik wil de automatic shading van mijn MDT JAL blokkeren, wie is dan de "owner" van die value" Zetten jullie dat gewoon op een drukknop met de read flag?

Afhankelijk van je noden. Ik heb bv een schakelaar in Home Assistant om elk van mijn bewegingsmelders te blokkeren. De melders in de keuken zijn standaard geblokkeerd zodat de kat het licht niet aan doet, maar als je door de gang loopt om naar de keuken te gaan en de melder daar triggert, dan deblokkeren die van de keuken tijdelijk. Dus hier wordt de blokkeeringang van de melders gestuurd door logica (weliswaar geimplementeerd in Home Assistant wegens de complexiteit).

[ebk71]

Iemand hier die met een prefab bouwer knx heeft aangelegd? De prefab bouwer moet een werkende installatie opleveren maar als ik het gehele knx systeem moet gaan laten aanleggen kan ik het denk ik niet bekostigen. Dus ik zoek naar mogelijkheden om zelf zaken uit te kunnen voeren.

[vanpeers]

ebk71 schreef op woensdag 1 juli 2026 @ 08:44:
Iemand hier die met een prefab bouwer knx heeft aangelegd? De prefab bouwer moet een werkende installatie opleveren maar als ik het gehele knx systeem moet gaan laten aanleggen kan ik het denk ik niet bekostigen. Dus ik zoek naar mogelijkheden om zelf zaken uit te kunnen voeren.

Ik heb via een zogenaamde 'zelfbouw" firma gewerkt.

Alles op plan gezet wat ik wou, zij rekende de draadlengtes uit met kabelplan.

Daarna alle kabels zelf getrokken volgens kabelplan en aangesloten in voorgekableerde kast.

Programatie door hun laten doen, nadien heb ik nog een 1Home gestoken zodat ik zelf nadien ook wat eenvoudiger dingen kon aanpassen en kon koppelen.


In Belgie bestaan er wel meer zelfbouwfirma's en vele electriciens staan ook wel open hiervoor.

[ebk71]

vanpeers schreef op woensdag 1 juli 2026 @ 10:23:
[...]

Ik heb via een zogenaamde 'zelfbouw" firma gewerkt.

Alles op plan gezet wat ik wou, zij rekende de draadlengtes uit met kabelplan.

Daarna alle kabels zelf getrokken volgens kabelplan en aangesloten in voorgekableerde kast.

Programatie door hun laten doen, nadien heb ik nog een 1Home gestoken zodat ik zelf nadien ook wat eenvoudiger dingen kon aanpassen en kon koppelen.


In Belgie bestaan er wel meer zelfbouwfirma's en vele electriciens staan ook wel open hiervoor.

Maar begrijp ik goed dat je bedoelt dat je dit samen met een knx bedrijf hebt gedaan? Want ik heb te maken met een bouwer van een prefab huis. Die hebben hier gewoon geen verstand van.

[P5ycho]

Is het misschien en optie om wel alle buizen te leggen maar een minimale elektrische installatie op te laten leveren en deze daarna te vervangen?

[ebk71]

P5ycho schreef op woensdag 1 juli 2026 @ 11:00:
Is het misschien en optie om wel alle buizen te leggen maar een minimale elektrische installatie op te laten leveren en deze daarna te vervangen?

Ik heb hier begrepen dat dit nogal zonde geld is. En wat is minimaal? Hoe zorg ik ervoor dat die basis niet in de weg gaat zitten van het hele systeem? IK begin mij af te vragen of het wel haalbaar is.

[P5ycho]

Ik weet niet in hoeverre alles prefab is, dus het is nogal afhankelijk van de bouwer denkik. Als ik zie hoeveel buizen hier bij de renovatie gepland zijn dan kan ik me voorstellen dat die prefabber na 30 buizen er wel klaar mee is, en dan ben je misschien nog niet eens op de helft.

[Conrado]

ebk71 schreef op woensdag 1 juli 2026 @ 11:13:
[...]

Ik heb hier begrepen dat dit nogal zonde geld is. En wat is minimaal? Hoe zorg ik ervoor dat die basis niet in de weg gaat zitten van het hele systeem? IK begin mij af te vragen of het wel haalbaar is.

Hier draait echt alles op KNX (en DALI), en het elektrisch ontwerp ziet er compleet anders uit dan een klassiek systeem. Probleem is dat jouw bouwer een compleet huis oplevert, en daarin moet een werkende elektrische installatie.

Ik denk dat je twee richtingen op kunt:

• Met de bouwer naar een 'casco'-iets gaan werken, dan hoeft er geen werkende elektrische installatie in;
• Van KNX afzien, en achteraf met een after market oplossing gaan werken zoals bijvoorbeeld Shelly.

[VinMan79]

ebk71 schreef op woensdag 1 juli 2026 @ 08:44:
Iemand hier die met een prefab bouwer knx heeft aangelegd? De prefab bouwer moet een werkende installatie opleveren maar als ik het gehele knx systeem moet gaan laten aanleggen kan ik het denk ik niet bekostigen. Dus ik zoek naar mogelijkheden om zelf zaken uit te kunnen voeren.

Ik denk wel dat je hier tegen grote problemen aan gaat lopen. Met KNX zou je toch echt overal die buskabel nodig hebben en in de regel bouwen de prefab bouwers veel met flex. Of erger nog stekerbaar met snoeren en Wieland/wago connectoren in de wanden. deze worden dan ook nog eens helemaal afgevuld met isolatie dus uitbreidbaarheid of het vervangen van bekabeling is dan vrijwel uitgesloten.

Eventueel zou je wel iets kunnen doen met KNX-RF. Het nieuwe RF-Multi werkt wel echt goed en kan zich qua stabiliteit en betrouwbaarheid nu echt wel meten met de bekabelde bus. Er zijn alleen nog wat weinig KNX Multi componenten.

[Clumsy Smurf]

Is er iemand bekend of heeft dit al uitgezocht, wat nu echt de verschillen zijn tussen deze 2 modules? (Naast de prijs)

ISE smart connect KNX Remote Access

Gira S1

Op het eerste opzicht, lijken het mij 2 dezelfde modules.

En die van Ise, lijkt ook gebruikt te kunnen worden voor de Gira X1 communicatie.

[Joost075]

Clumsy Smurf schreef op woensdag 1 juli 2026 @ 20:12:
Is er iemand bekend of heeft dit al uitgezocht, wat nu echt de verschillen zijn tussen deze 2 modules? (Naast de prijs)

ISE smart connect KNX Remote Access

Gira S1

Op het eerste opzicht, lijken het mij 2 dezelfde modules.

En die van Ise, lijkt ook gebruikt te kunnen worden voor de Gira X1 communicatie.

Wij gebruiken bij mijn bedrijf de ISE module voor remote access. Voordeel is dat je met deze module niet afhankelijk bent van de ietwat complexe denkwijze en software van Gira.

Grootste plus voor ons is dat alle devices die je in hetzelfde subnet hangt ook kan bereiken via de VPN/MyISE portal. Dat kan dus ook je NVR, switch, Homeassistant of server zijn.

[Conrado]

Voor de échte Tweakers kun je ook een Cloudflare Tunnel opzetten, dat is een gratis dienst. Heb ik voor allerlei apparaten in gebruik, o.a. Home Assistant, Smarte EVSE, X1 - maar gebruik in niet - en de Synology Camera app.

[P5ycho]

Even een succesje delen:

Members only:

Alleen zichtbaar voor ingelogde gebruikers. Inloggen

[Clumsy Smurf]

Joost075 schreef op woensdag 1 juli 2026 @ 22:38:
[...]

Wij gebruiken bij mijn bedrijf de ISE module voor remote access. Voordeel is dat je met deze module niet afhankelijk bent van de ietwat complexe denkwijze en software van Gira.

Grootste plus voor ons is dat alle devices die je in hetzelfde subnet hangt ook kan bereiken via de VPN/MyISE portal. Dat kan dus ook je NVR, switch, Homeassistant of server zijn.

Dank je wel voor je reactie.

Wat bedoel je precies met de 'ietwat complexe denkwijze en software van Gira' ?

Ik krijg namelijk het idee dat de 2 modules kwa functies en werking identiek zijn aan elkaar.
En volgens mij kun je zelfs de communicatie voor de (android) app met de gira X1 via de Ise module laten verlopen.
Dus wat nu precies het verschil is, heb ik nog niet kunnen ontdekken.

Gira heeft inderdaad ook de mogelijkheid voor een VPN verbinding voor apparaten in het subnet.

[Clumsy Smurf]

Conrado schreef op woensdag 1 juli 2026 @ 23:58:
Voor de échte Tweakers kun je ook een Cloudflare Tunnel opzetten, dat is een gratis dienst. Heb ik voor allerlei apparaten in gebruik, o.a. Home Assistant, Smarte EVSE, X1 - maar gebruik in niet - en de Synology Camera app.

Klopt, maar dat ga ik niet zakelijk bij KNX klanten weg hangen.

[ebk71]

Ik ga toch nog een keer hier mijn vraag herhalen na contact met een andere tweaker die enigzins met hetzelfde probleem zit. Welke KNX professional heeft eerder met een catalogusbouwer samengewerkt of weet een KNX pro die hierin zou kunnen helpen? Mijn idee zou zijn dat de pro tegen betaling een plan opstelt zoals je dat ook kan laten doen voor een lichtplan. En dat het plan zo opgesteld is dat er een klassieke basisinstallatie kan worden opgeleverd die ik zelf later ombouw. Ik heb niet de financiële middelen om een volledig KNX systeem te laten aanleggen door een externe partij.

[Conrado]

Clumsy Smurf schreef op donderdag 2 juli 2026 @ 17:04:
[...]

Klopt, maar dat ga ik niet zakelijk bij KNX klanten weg hangen.

Natuurlijk niet, maar Tweakers is voor tweakers en -erresses bedoeld

[Skyllaer]

ebk71 schreef op donderdag 2 juli 2026 @ 18:40:
Ik ga toch nog een keer hier mijn vraag herhalen na contact met een andere tweaker die enigzins met hetzelfde probleem zit. Welke KNX professional heeft eerder met een catalogusbouwer samengewerkt of weet een KNX pro die hierin zou kunnen helpen? Mijn idee zou zijn dat de pro tegen betaling een plan opstelt zoals je dat ook kan laten doen voor een lichtplan. En dat het plan zo opgesteld is dat er een klassieke basisinstallatie kan worden opgeleverd die ik zelf later ombouw. Ik heb niet de financiële middelen om een volledig KNX systeem te laten aanleggen door een externe partij.

In principe kan eender welke elektricien wat iets met domotica te maken heeft kan je dit voorzien. Zolang je ze de juiste input geeft. (en mits hij hier goesting voor heeft om dit uit te werken natuurlijk)

onder andere in jou situatie :

• alle lichtpunten zullen van je kast vertrekken (Dus vanuit je kast enkel naar de lamp)
• alle schakelaars zullen ook vanuit je kast vertrekken.
• plekken waar je eventuele extra's wilt moet je ook laten uitleggen met wachtbuizen (bewegingsmelders, deurcontacten, raamcontacten, luxmeters, windsensoren, etc etc...)

kortom, je krijgt voor een "basisinstallatie" toch al een behoorlijke meerprijs aan je flexbuizen/wachtbuizen/bekabeling als dat je het zou laten uitleggen Kast -> Schakelaar -> lamp bvb (want dat is een korte route ipv telkens van de kast heen en terug per schakelaar/lichtpunt)

Met dit wetende, zou je dit eventueel zelf ook op je bouwtekeningen kunnen doen.


Door dit zo op te bouwen ben je naderhand enkel nog in je elektriciteitskast wijzigingen aan het doorvoeren en ga je niet meer in je kamers aanpassingen moeten doen. (Let wel op dat je een grootte kast voorziet aangezien je op deze manier best al je "eindruimte" + wat extra marge moet voorzien)


Je zou eventueel ipv meteen naar loxone te gaan kijken, kunnen opteren voor Niko Home. Dit hebben wij hier zelf ook draaien (In combinatie met HA) kost een pak minder, heeft natuurlijk ook minder toeters en bellen dan een loxono installatie. Maar voor alvast een fijne gebruikerservaring zeker een aanrader! (en je kunt alles laten schakelen in HA omdat je de API kunt aanspreken. Dus schakelaars van Niko kunnen hier de draadloze somfy rolluiken/screens ook bedienen. ++WAF factor )

[ Voor 11% gewijzigd door Skyllaer op 03-07-2026 09:00 ]

[Freeaqingme]

Wij hebben vorig jaar een huis uit 1950 gekocht. Dat betekende een hoop achterstallig onderhoud (bijv. nagenoeg geen dakisolatie, lekkende schoorstenen, etc). Dat hebben we goed onder handen genomen onder het motto 'we doen het 1 keer en we doen het goed'. Daarbij hebben we inmiddels een nieuw dak, en hebben we ook de eerste verdieping volledig opnieuw opgebouwd (alle elektra opnieuw, nieuwe kozijnen, etc).

Elders in het huis doen we al dingen met KNX, en ook hier is het de bedoeling dat alles op basis van KNX gaat gebeuren qua sensoren. Lampen worden in principe allemaal Zigbee, maar zou op termijn ook Dali kunnen worden oid. Omdat we geen centraaldozen gebruikt hebben voor leidingen naar lampen of lichtschakelaars was er natuurlijk wel wat meer PVC-buis nodig dan in een 'standaardhuis'. Zodoende kwamen we in totaal 800 meter PVC-buis uit voor alleen de eerste verdieping. In het midden van die verdieping komt ook de nieuwe onderverdeler.

We hebben nog niet alle kabels getrokken, maar momenteel is dit hoe de (ruimte van) groepenkast er uit ziet. Uiteindelijk komt hier ook nog een deur voor.



De volgende stap wordt om een degelijke kast te kopen, en dat wilde ik graag even dubbelchecken of ik hier niets over het hoofd zie. De kast die ik op het oog heb is de ABB CA27K.

Qua componenten die er in moeten is dit wat ik ongeveer voor me zie:

Breedte (modules)	Qty	Wat
4	1	Hoofdschakelaar
2	2	alamats airco
2	2	kwh meters aircos
1	1	alamat verlichting
8	1	alamat PV + kwh meter
1	1	alamat WCD's
1	1	alamat badkamer
8	1	Aansturing rolluiken
4	1	knx voeding
2	1	knx coupler
1	1	alamat wasmachine
1	1	alamat droger
8	1	verdeelblok
3	1	modbus2tcp (o.a. mechanische ventilatie)
1	1	alamat zolder
49		totaal

We hebben in totaal 8 rolluiken, die een 4-aderige kabel hebben. Mogelijk dat we ooit nog iets van (elektrische) rolgordijnen aan de binnenkant van deze ramen willen monteren, dan zouden daar nog iets van 8 module-eenheden bij komen om dat ook aan te sturen. Verdere uitbreidingen voorzie ik op dit moment niet echt, maar wie weet. Overigens is het idee om op de bovenste 2 rijen alles af te monteren met rijgklemmen

Zijn er nog dingen waar ik over na moet denken? Mis ik iets, of zit ik met die CA27K sowieso wel goed voor de komende 30+ jaar?

Edit: Verder moet er in deze kast onder de groepenkast nog een 19" bracket komen voor een patch panel en switch. Mogelijk daaronder nog een klein UPS'je.

[ Voor 3% gewijzigd door Freeaqingme op 15-07-2026 11:44 ]

[P5ycho]

Met zoveel kabel zou ik overwegen om een A ipv CA te kopen. De extra diepte is erg handig voor de klemmenstroken. Dan kun je die iets verdiept leggen en nog steeds er onderdoor.
Nadeel is wel dat je hem zelf in moet richten.

Ik heb hier een A16 als onderverdeelkast die ik op aan het bouwen ben. In de meterkast komt bij mij een A27 of A28 met zowel boveninvoer als onderinvoer.
Inkopen in Duitsland kan erg lonen, even zoeken via idealo.de.

Ik gebruik trouwens stromlaufplan.de om de kast in te delen, dat werkt wel ok en kan gratis als je het niet erg vindt dat er een watermark op je tekening staat bij uitprinten.

[ Voor 5% gewijzigd door P5ycho op 15-07-2026 12:19 ]

[Borromini]

@P5ycho Heb je een linkje naar de frames/rails die bij die lijn horen?

Zelf een CA45R maar met de rijgklemmen is die effectief wat krap.

[P5ycho]

Die heb ik: https://library.abb.com/d/9AKK107991A8329 revisie P
hoofdstuk 'subdistribution boards' -> Interior expansion system CombiLine N, pagina 218.

Ik heb hier eerder een lijstje gepost met wat ik voor de A16 besteld heb:
P5ycho in "Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3"

[ Voor 61% gewijzigd door P5ycho op 15-07-2026 22:03 ]

[Tomatoman]

P5ycho schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 18:08:
Ik heb hier eerder een lijstje gepost met wat ik voor de A16 besteld heb: […]

offtopic:
Als technisch manager van Rijkswaterstaat heb ik ook wat voor de A16 besteld

[Freeaqingme]

P5ycho schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 12:02:
Met zoveel kabel zou ik overwegen om een A ipv CA te kopen. De extra diepte is erg handig voor de klemmenstroken. Dan kun je die iets verdiept leggen en nog steeds er onderdoor.
Nadeel is wel dat je hem zelf in moet richten.

Ik heb hier een A16 als onderverdeelkast die ik op aan het bouwen ben. In de meterkast komt bij mij een A27 of A28 met zowel boveninvoer als onderinvoer.
Inkopen in Duitsland kan erg lonen, even zoeken via idealo.de.

P5ycho schreef op woensdag 15 juli 2026 @ 18:08:
Die heb ik: https://library.abb.com/d/9AKK107991A8329 revisie P
hoofdstuk 'subdistribution boards' -> Interior expansion system CombiLine N, pagina 218.

Ik heb hier eerder een lijstje gepost met wat ik voor de A16 besteld heb:
P5ycho in "Het grote topic voor Elektra huisinstallaties - Deel 3"

Thanks! Dat is zowel een heel goed idee, als even puzzelen wat ik dan nodig heb. Ik neig er nu naar in ieder geval deze config te bestellen. Ongetwijfeld mis ik dan nog iets, maar wat dat dan is kom ik dan achter. Tenzij jullie nog even willen meedenken natuurlijk

1	MBK207K	2CPX041635R9999	51.66	Dicht paneel 2 rijen hoog
1	MBG425	2CPX041674R9999	100.11	Open paneel 5 rijen hoog
2x4	CZ11	2CPX052552R9999	8.02	Field fastening element 4 pieces - nog geen idee waarvoor dit nodig is
2x2	ED13	2CPX039213R9999	21.76	Verticale profielen
1	A27	2CPX052031R9999	207.86	Kast zelf
4	ZK113G	2CPX062759R9999	21	aarde

[P5ycho]

aarde moet op een ZK19 houder.
CZ11 zijn de montageblokjes voor de verticale rail.
Wat ik niet gedaan heb in mijn A16 kast is de 75mm blinde panelen (MBB200) boven en onder gebruiken.
Voor mijn A28 kast ga ik dat wel doen, anders wordt het krap rond de aarderail. Alle prebuilt kasten hebben dat ook, met goede reden.

[Freeaqingme]

P5ycho schreef op vrijdag 17 juli 2026 @ 09:30:
Wat ik niet gedaan heb in mijn A16 kast is de 75mm blinde panelen (MBB200) boven en onder gebruiken. Voor mijn A28 kast ga ik dat wel doen, anders wordt het krap rond de aarderail. Alle prebuilt kasten hebben dat ook, met goede reden.

Hoe zorgt een extra blind paneel er dan voor dat het minder krap wordt?

[P5ycho]

Dan heb je meer ruimte tussen de buizen en aardrail/rijgklemmen, en de eerste din rail. Je verliest er wel een rail door.

[ Voor 23% gewijzigd door P5ycho op 17-07-2026 13:37 ]

[niek1230]

ebk71 schreef op woensdag 1 juli 2026 @ 11:13:
[...]

Ik heb hier begrepen dat dit nogal zonde geld is. En wat is minimaal? Hoe zorg ik ervoor dat die basis niet in de weg gaat zitten van het hele systeem? IK begin mij af te vragen of het wel haalbaar is.

Momenteel zijn wij ook een nieuwbouw woning aan het bouwen volgens traditionele bouw in een project. Hierin hebben we ongeveer 50 loze leidingen laten plaatsen zodat hier straks redelijk eenvoudig een KNX met DALI combinatie in geïnstalleerd kan worden.

Alles gaat rechtstreeks naar de meterkast:

- wand lampen

- een aantal stopcontacten

- beweging sensoren

- alle lichtpunten in het plafond

Op de plek van de schakelaar zit in iedere kamer ook een na regeling van de vloerverwarming deze buizen ga ik gebruiken voor de KNX kabel. En de temperatuur regeling zit in de schakeltaster van GVS.

Hopelijk heb je hier iets aan en is de implementatie van KNX op deze manier ook voor jullie mogelijk!

[ebk71]

niek1230 schreef op zondag 19 juli 2026 @ 14:46:
[...]

Momenteel zijn wij ook een nieuwbouw woning aan het bouwen volgens traditionele bouw in een project. Hierin hebben we ongeveer 50 loze leidingen laten plaatsen zodat hier straks redelijk eenvoudig een KNX met DALI combinatie in geïnstalleerd kan worden.

Alles gaat rechtstreeks naar de meterkast:

- wand lampen

- een aantal stopcontacten

- beweging sensoren

- alle lichtpunten in het plafond

Op de plek van de schakelaar zit in iedere kamer ook een na regeling van de vloerverwarming deze buizen ga ik gebruiken voor de KNX kabel. En de temperatuur regeling zit in de schakeltaster van GVS.

Hopelijk heb je hier iets aan en is de implementatie van KNX op deze manier ook voor jullie mogelijk!

Dat betekent 12-15K voor alleen leidingen? Of krijg je dan nog korting? Ik ben ook bezig met dit idee maar schrok van de prijs voor alleen leidingen.

[kevin0101]

Hallo heren,

Ik heb een knx systeem in huis met Gira x1 voor de visualisatie en F50 Tasters voor het schakelen en tempratuur meting en een jung verwarmings actor voor het klimaat op dit moment alleen voor verwarmen.

Ik wil hier ook aircos bij gaan plaatsen en wil deze ook aansturen met knx maar heb hier nog niet veel kaas van gegeten ik zie veel gateways diverse met infrood en dergelijke en ben opzoek naar een advies hierin.

Ik zou ik de verwarmingsactor de omschakeling koel/verwarming moeten koppelen en de stelgrootheid koelen? Of mis ik nog iets?

[don spike]

Voor ons nieuwe huis komt weer een KNX-installatie.
Ben voor nu bezig met wat ader kleuren voor LED armaturen.

De bedrading is grotendeels al aangebracht door de bouwer.

We krijgen veel dali verlichting, voor de dali hebben ze oranje en wit als aders gebruikt.
Voor 24V CV (constant voltage) LED-strips hebben ze kabels gebruikt met rood en zwarte aders.
We krijgen ook een light track van 48V CV, ook hiervoor wilde ik rood en zwart gaan gebruiken.

Nu moet ik ook nog wat bedrading gaan trekken voor CV (constant current) LED armaturen met driver op afstand. Omdat rood en zwart al gebruikt worden voor de 24V/48V CV wilde ik hier eigenlijk een andere ader kleuren voor gebruiken.

In mijn huidige woning is ooit ader kleuren rood - geel gebruikt voor de CV led armaturen met driver op afstand. Maar heb dit nooit een fijne kleur combo gebonden, zie deze ook niet vaak.

Ben eigenlijk wel benieuwd welke aderkleuren jullie gebruiken voor LED armaturen met driver op afstand? Hier zijn niet echt vaste regels voor.

[Conrado]

Ik heb overal rood/wit gebruikt. Het is ook verder niet spannend - letterlijk dan -, zolang je maar goed hebt vastliggen wat, waar op hoort. De DALI-bus mag je met de 230 V~ voeding combineren, het laagspanningsdeel echter niet. Zorg dat het goed gescheiden blijft.

[don spike]

Conrado schreef op zondag 2 augustus 2026 @ 17:49:
Ik heb overal rood/wit gebruikt. Het is ook verder niet spannend - letterlijk dan -, zolang je maar goed hebt vastliggen wat, waar op hoort. De DALI-bus mag je met de 230 V~ voeding combineren, het laagspanningsdeel echter niet. Zorg dat het goed gescheiden blijft.

Dat klopt, maakt ook niets uit. Rood/wit is ook een mooi combi.

Dali loopt al overal al samen met de 230V, dat is het makkelijke van dali . De bouwer heeft alle elektra incl. eib-buskabels er al in gegooid. Dat scheelt mij heel veel werk dit keer ten opzichte van onze huidige woning waar ik alles zelf had gedaan.

Alleen we gaan we ergens een verlaagd plafond maken om de ruimte wat te breken, en dat gedeelte ga ik zelf doen. En daar komen een paar armaturen met driver op afstand. De drivers komen in een aparte kast, dus bekabeling blijft goed gescheiden. Misschien gooi ik er wel wat stuurstroom kabels naar toe, voor de betreffende armaturen is dat misschien wel makkelijker dan losse aders ook...

Volgend project zijn de twee KNX kasten zelf. Ben nog niet uit of ik dat weer zelf ga doen, of dit keer laat plaatsen/bedraden. Eerste is veel leuker, maar kost veel tijd om alles weer uit te zoeken, was vorige keer een flinke materiaallijst voor de kast zelf. En als ik het zelf doe is dat nog niet klaar voordat we over gaan ...

[mjkl]

don spike schreef op zondag 2 augustus 2026 @ 17:01:
Ben eigenlijk wel benieuwd welke aderkleuren jullie gebruiken voor LED armaturen met driver op afstand? Hier zijn niet echt vaste regels voor.

Voor de Dali bus gebruik ik de geel-wit aderpaar in EIB-bus kabels

Voor laagspanning naar de spots gebruik ik genummerde kabels zoals een 4G0.75mm², Daarbij documenteer ik wat, wat is.

edit: Misschien moet ik er dan ook bijvertellen dat ik CCT led spots gebruik met 2 kleuren, meer is uiteraard ook een optie. 4g want 1 ader is aarde (groen geel), 1 common en 2 voor de kleuren.

[ Voor 18% gewijzigd door mjkl op 03-08-2026 14:26 ]

[Dennis]

Zijn er hier mensen die recent een nieuwe airco hebben aangeschaft en die rechtstreeks hebben gekoppeld aan KNX? Sommige fabrikanten pushen vooral hun eigen wifi controllers die via de cloud moeten (en die zijn dan wel te koppelen via bijvoorbeeld Home Assistant), maar daar heb ik vanzelfsprekend geen trek in.

[Conrado]

Ik herinner me dat Intesis dat soort gateways maakt. Maar ik heb er geen ervaring mee. We hebben airco voorbereid maar de koeling van de WP werkt zó goed, dat het niet nodig is.
Overigens richt Intesis zich op de professionele markt, en daar zijn de prijzen ook naar....

[walletje-w]

Dennis schreef op dinsdag 4 augustus 2026 @ 09:50:
Zijn er hier mensen die recent een nieuwe airco hebben aangeschaft en die rechtstreeks hebben gekoppeld aan KNX? Sommige fabrikanten pushen vooral hun eigen wifi controllers die via de cloud moeten (en die zijn dan wel te koppelen via bijvoorbeeld Home Assistant), maar daar heb ik vanzelfsprekend geen trek in.

Ik heb er eentje van Daikin waar je een extra kastje van Zennio aan kunt koppelen. Volgens mij de KLIC-DD. Het werkt, maar ik gebruik het nog niet.

[Tillumen]

Rafael schreef op vrijdag 17 augustus 2018 @ 17:15:
[...]


Dom van me, los over gekeken Bedankt voor de duidelijke uitleg, komt goed nu!


[...]


Ja en nee, het leek mij wat dom om je daar direct persoonlijk voor te porren en misschien hebben er nu nog wat anderen wat aan mijn (minder slimme) vraag, tenzij ik echt gewoon de enige idioot ben die daar over gekeken heeft Maar ik zal er volgende keer aan denken!

Zelfs jaren later heb ik hier wat aan! Tx!

[mjkl]

Dennis schreef op dinsdag 4 augustus 2026 @ 09:50:
Zijn er hier mensen die recent een nieuwe airco hebben aangeschaft en die rechtstreeks hebben gekoppeld aan KNX? Sommige fabrikanten pushen vooral hun eigen wifi controllers die via de cloud moeten (en die zijn dan wel te koppelen via bijvoorbeeld Home Assistant), maar daar heb ik vanzelfsprekend geen trek in.

Niet echt een airco, maar ik heb specifiek een vaillant warmtepomp besteld omdat via een "ISE smart connect KNX Vaillant (set)" de e-bus van vaillant aan knx te koppelen is

Zenio heeft een paar varianten voor Daikin airco's en warmtepompen, maar helaas ondersteune die de laatste serie warmtepomp (nog) niet.

[sebasmac]

Ik ook hier, ik heb de mithubitshu heavy series gekoppeld met intesis en later interra. Werken beide perfect, heb in totaal 4 units en werken goed mee.

[Dennis]

Dank iedereen voor de reacties.

Ik heb inderdaad een offerte van ~ 2 jaar geleden met een Mitsubishi Heavy in combinatie met Intesis. Die Intesis alleen al kostte zo'n € 400,-. Maar goed, ik wil wel iets wat absoluut werkt en ook zeker geen cloud spul. Ik neem aan dat die apparaten in de toekomst ook (ooit) Matter/Thread gaan ondersteunen, maar misschien duurt dat langer dan dat ik tijd heb... .

[Jog]

Dennis schreef op dinsdag 4 augustus 2026 @ 09:50:
Zijn er hier mensen die recent een nieuwe airco hebben aangeschaft en die rechtstreeks hebben gekoppeld aan KNX? Sommige fabrikanten pushen vooral hun eigen wifi controllers die via de cloud moeten (en die zijn dan wel te koppelen via bijvoorbeeld Home Assistant), maar daar heb ik vanzelfsprekend geen trek in.

MDT heeft onlangs paar gateways geïntroduceerd.

https://www.mdt.de/produkte/produktdetail/knx-klimageraete-gateway.html

[Conrado]

Dennis schreef op woensdag 5 augustus 2026 @ 22:13:
Ik neem aan dat die apparaten in de toekomst ook (ooit) Matter/Thread gaan ondersteunen, maar misschien duurt dat langer dan dat ik tijd heb... .

Daar zou ik niet vanuit gaan. Intesis richt zich op de professionele markt en Matter/Thread speelt daar niet....

[Dennis]

Jog schreef op woensdag 5 augustus 2026 @ 22:33:
MDT heeft onlangs paar gateways geïntroduceerd.

https://www.mdt.de/produkte/produktdetail/knx-klimageraete-gateway.html

Wauw, dat komt als geroepen. Voor Daikin is het me duidelijk, maar ik moet dan nog even uitvogelen welke Mitsubishi apparaten precies ondersteund worden (geen Heavy?).

Conrado schreef op woensdag 5 augustus 2026 @ 23:02:
Daar zou ik niet vanuit gaan. Intesis richt zich op de professionele markt en Matter/Thread speelt daar niet....

Ik bedoelde rechtstreekse ondersteuning vanuit Daikin/Mitsubishi .

[Fabian]

Dennis schreef op dinsdag 4 augustus 2026 @ 09:50:
Zijn er hier mensen die recent een nieuwe airco hebben aangeschaft en die rechtstreeks hebben gekoppeld aan KNX? Sommige fabrikanten pushen vooral hun eigen wifi controllers die via de cloud moeten (en die zijn dan wel te koppelen via bijvoorbeeld Home Assistant), maar daar heb ik vanzelfsprekend geen trek in.

Ja, onlangs Daikin FTXM35A en FTXM25A laten plaatsen met KLIC-DDV3 van Zennio. Daikin heeft een communicatiepoort genaamd S21. Om beide op elkaar aan te sluiten moet er een dakin Daikin EKRS21 kabeltje tussen. Het aantal pinnetjes verschilt tussen de airco en de module. Blijkbaar heeft een van beide een pin die niet nodig is.

Heb er helaas nog niet veel tijd in kunnen stekken, maar alles wat door de KLIC-DDV3 gepresenteerd wordt lijkt te werken. Je zou dus even in ETS de KLIC-DDV3 kunnen toevoegen om te kijken wat het allemaal kan.

[niek1230]

ebk71 schreef op zondag 19 juli 2026 @ 20:11:
[...]

Dat betekent 12-15K voor alleen leidingen? Of krijg je dan nog korting? Ik ben ook bezig met dit idee maar schrok van de prijs voor alleen leidingen.

Klopt zij zijn ongeveer 10k kwijt voor deze leidingen, een hobby mag gelukkig geld kosten.

Gelukkig was dit mogelijk in het budget.

[deWit]

Heeft iemand hier ervaring met tuin beregening op de KNX bus? Ik heb nu een losse bronpomp geschakeld met een Shelly met stroommeting zodat ik deels kan zien of de pomp zn normale stroom trekt of droog loopt (dan is het opgenomen vermogen fors minder).

Er ligt een voedingskabel naar de pomp, (nog) geen knx bus kabel; ik zou dus een schakelactor kunnen nemen die de inschakelpiek aan kan met stroommeting en daarmee gaan werken, maar het liefste zou ik ook de flow meten met een simpele flowmeter met puls uitgang en die ook op de bus beschikbaar hebben. Dat pleit voor een extra kabel trekken naar de schuur om de flow te meten... Maar ik heb liever de KNX bus niet naar buiten liggen, de 'schuur' is geen probleem.

Natuurlijk is dit een first world problem...

[ Voor 6% gewijzigd door deWit op 09-08-2026 11:11 ]

[Dennis]

@deWit ik heb een Gardena systeem met van die AC ventielen. Ik gebruik een knx actor om die al dan niet in te schakelen. De transformator wordt pas ingeschakeld als één of meerdere ventielen aan staan.

Op zich werkt het technisch, maar ik ben niet zo gelukkig met die ventielen omdat ik ze niet goed lekvrij kan krijgen. Maar de elektrische werking doet het op zich.

[Gwaihir]

Dennis schreef op zondag 9 augustus 2026 @ 12:26:
@deWit ik heb een Gardena systeem met van die AC ventielen. Ik gebruik een knx actor om die al dan niet in te schakelen. De transformator wordt pas ingeschakeld als één of meerdere ventielen aan staan.

Op zich werkt het technisch, maar ik ben niet zo gelukkig met die ventielen omdat ik ze niet goed lekvrij kan krijgen. Maar de elektrische werking doet het op zich.

De standaard 24 VAC ventielen? Die heb ik hier in een mix van merken (want ze hebben niet 't eeuwige leven). En ook hier staat de trafo uit als er niets voor ze te doen is.

Maar dat lekken herken ik niet. Waarheen? D.w.z. sluiten ze niet goed, of lekken ze op de koppelingen?

[walletje-w]

Ik heb toevallig net een paar nieuwe 24VAC ventielen gekocht. Ik had ze aangesloten met 24DC. Dat blijkt niet te werken.
(Ik had niet goed naar de specificaties gekeken en ging er vanuit dat het wel DC zou zijn.) Nu een 24VAC din voeding gekocht en die maar gebruiken. Maar wel interessant om die voeding ook in en uit te schakelen, dat scheelt weer wat sluipverbruik.

[Gwaihir]

Ja, het is toch typisch zo'n installatie die het grootste deel van de tijd uit staat.

Nog een andere tip voor (de keuze van) die voeding: als je meerdere ventielen tegelijk opent, doe dat dan niet exact gelijktijdig. Ze verbruiken nl. véél meer stroom bij het inschakelen dan bij het open zijn. (Uit m'n hoofd: 1A vs. 0,1 A.)

[Fabian]

Ik heb deze kant-en-klare put met kleppen: https://www.tuinenwater.shop/automatische-verdelerset-in-put-voor-waterleiding-7-groepen.html

AC voeding: https://www.se.com/nl/nl/product/MTN663529/knx-voeding-reg-ac-24-v-1-a-lichtgrijs/

MDT AKK-0816.03 https://www.mdt-group.com/products/product-detail/actuators/switch-actuators/switch-actuators-akk-compact.html

Vanaf de MDT gaat er een meervoudige kabel naar de put. AC Voeding hangt aan een schakelactor zodat deze uit staat wanneer de AKK-0816.03 geen ingeschakelde kanalen heeft.

[Gwaihir]

deWit schreef op zondag 9 augustus 2026 @ 11:09:
het liefste zou ik ook de flow meten met een simpele flowmeter met puls uitgang en die ook op de bus beschikbaar hebben.

Valt er zoveel te meten dan?

Ik bekeek afgelopen jaar het flow profiel van mijn pomp en dat is echt super saai: bij alle gangbare drukken is de flow gelijk.

[Conrado]

deWit schreef op zondag 9 augustus 2026 @ 11:09:
Heeft iemand hier ervaring met tuin beregening op de KNX bus?

Ja, hier is een professionele beregening aangelegd met vijf 24 V~ ventielen. Die stuur ik via separate relais aan vanuit een MDT relais unit. Op de MDT zit ook 230 V~ verlichting en je dat niet mag combineren met laagspanning.
De software heb ik in een Gira X1 ontwikkeld. Werkt perfect. We kunnen iedere groep een gewenste sproeitijd geven, en ze worden sequentieel opgeroepen.

[ Voor 6% gewijzigd door Conrado op 09-08-2026 18:21 ]

[deWit]

Gwaihir schreef op zondag 9 augustus 2026 @ 17:33:
[...]

Valt er zoveel te meten dan?

Ik bekeek afgelopen jaar het flow profiel van mijn pomp en dat is echt super saai: bij alle gangbare drukken is de flow gelijk.

Nee, dat is vrij saai maar ik wil een vorm van droogloop beveiliging hebben omdat het grondwaterpeil nog wel eens weg zakt. Nu gaat de pomp aan en heb ik geen terugkoppeling wat er gebeurd.

Ik heb inderdaad de 24 VAC voeding al geschakeld, en ook de 24VAC rainbird kleppen werken goed. Wel op een MDT schakelactor die ook 230V schakelt aan de andere kant van de unit, dat mag dus niet begrijp ik. Dan zou ik met een 2e schakelactor al een heel eind zijn als ik ook iets van een pomp terugkoppeling kan verzinnen. Ik neig nu naar een simpele flowmeter op een universele ingang en dan pulsen tellen.

De logica ga ik denk ik niet in KNX zetten maar in Home assistant waar ik ook dingen als de maai robot status of de regenverwachting kan meenemen. Daar zijn vast standaard dingen voor maar zelf bouwen is leuker...

[Gwaihir]

deWit schreef op maandag 10 augustus 2026 @ 12:52:
maar ik wil een vorm van droogloop beveiliging hebben omdat het grondwaterpeil nog wel eens weg zakt. Nu gaat de pomp aan en heb ik geen terugkoppeling wat er gebeurd.

Oh, ik dacht dat je die via het stroomverbruik al had?

Ik heb inderdaad de 24 VAC voeding al geschakeld, en ook de 24VAC rainbird kleppen werken goed. Wel op een MDT schakelactor die ook 230V schakelt aan de andere kant van de unit, dat mag dus niet begrijp ik. Dan zou ik met een 2e schakelactor al een heel eind zijn

Klopt en klopt. De circuits binnen één zo'n actor zijn onvoldoende van elkaar gescheiden, volgens de veiligheidsnormen, om er zulke verschillende dingen mee te doen.

waar ik ook dingen als de maai robot status of de regenverwachting kan meenemen.

En de wind? Hier weigeren de sproeiers dienst als het te hard waait (windkracht 4+, dacht ik). Dan komt het water nl. teveel op ongewenste plekken, zoals fors tegen ons huis aan.

[deWit]

Gwaihir schreef op maandag 10 augustus 2026 @ 13:15:
[...]
Oh, ik dacht dat je die via het stroomverbruik al had?

Met de huidige Shelly wel, maar die wil ik uitfaseren. Even rekening mee houden met de nieuwe MDT switch unit die ik dus bestel

[...]
Klopt en klopt. De circuits binnen één zo'n actor zijn onvoldoende van elkaar gescheiden, volgens de veiligheidsnormen, om er zulke verschillende dingen mee te doen.

Das wel een goeie, niet aan gedacht. Nu zit eea nog steeds in dezelfde kast met wat tussenschotten maar daar even een extra relais tussen is nauwelijks de moeite (en heb ik nog wel liggen)

Wind, temperatuur (max die dag en verwachting), regen, maairobot, zonwering en of wel/niet thuis zijn wilde ik mee nemen. En met een 5 minute warning met optie om uit te zetten als ik toch wel in de tuin zit

[Koekstra]

Hebben meer mensen last van een project-wizard-bug in versie 6.4.1?

Als ik de wizard doorloop maakt hij uiteindelijk wel een project aan, maar dan leeg.
Opnieuw starten of een template gebruiken werkt helaas ook niet.

Heb net veel tijd gestoken in de wizard, maar eindig dus steeds met een leeg project

[P5ycho]

In mijn zoektocht naar Jung LS stijl schakelaars ben ik zojuist de Enertex ViTa tegengekomen:
https://www.enertex.de/e-katalog-vita.html
Mooie knop met ingebouwde presentiedetectie. Niet duur voor wat je krijgt.
Deze heb ik echter niet overal nodig, dus misschien toch een Jung F10 hier en daar. Dat scheelt niet heel veel in de prijs echter. Toen kwam ik de Zennio ZS70SOFT tegen, die is nog veel mooier geprijsd dan de F10.

Nu is de vraag een beetje, zou ik deze 3 kunnen mixen en matchen met LS knoppen?
Volgens Zennio zou het moeten passen, dus ik ga me er eens aan wagen.

[Ethirty]

Zo te zien zijn die Enertex qua behuizing identiek aan het binnenwerk van de F10. Die zou ik nog wel naast elkaar durven gokken in een dubbel raam.

Hou me op de hoogte.

[mjkl]

P5ycho schreef op zondag 30 augustus 2026 @ 20:43:
In mijn zoektocht naar Jung LS stijl schakelaars ben ik zojuist de Enertex ViTa tegengekomen:
https://www.enertex.de/e-katalog-vita.html
Mooie knop met ingebouwde presentiedetectie. Niet duur voor wat je krijgt.

Zo, das een mooie vonst. Daar zou ik ook wel een paar van willen.

Baal ik nu even dat ik alle normale knoppen nu al uitgevoerd heb in Gira E2. Tenzij er mensen vergelijkbare radarknoppen kennen die compatibel zijn met de E2?

[VinMan79]

mjkl schreef op woensdag 2 september 2026 @ 11:47:
Zo, das een mooie vonst. Daar zou ik ook wel een paar van willen.

Baal ik nu even dat ik alle normale knoppen nu al uitgevoerd heb in Gira E2. Tenzij er mensen vergelijkbare radarknoppen kennen die compatibel zijn met de E2?

Nou dan heb je geluk Gira heeft deze zelf aangekondigd. leverbaar vanaf november.

https://katalog.gira.de/nl-NL/datenblatt/505600

[Jog]

VinMan79 schreef op zaterdag 5 september 2026 @ 08:40:
[...]

Nou dan heb je geluk Gira heeft deze zelf aangekondigd. leverbaar vanaf november.

https://katalog.gira.de/nl-NL/datenblatt/505600

Oh die is mooi. Heeft iemand ervaring of dat een een badkamer zou werken? Ziet die of er iemand in de douche zou staan? Een standaard PIR gaat niet werken.

[Gwaihir]

Jog schreef op zondag 6 september 2026 @ 19:04:
Een standaard PIR gaat niet werken.

Oh? Speelt er iemand standbeeld onder een koude douche, o.i.d.?

(Is zo'n PIR niet pas 'n probleem bij rustig in bad liggen?)

[Borromini]

Maar door glas werkt PIR bv. niet, een douchedeur blokkeert het signaal vziw.

Hier zelf aan het kijken voor de combinatie PIR + luchtvochtigheidssensor voor de badkamer.

[ Voor 37% gewijzigd door Borromini op 06-09-2026 22:23 ]

[Jog]

Gwaihir schreef op zondag 6 september 2026 @ 20:47:
[...]

Oh? Speelt er iemand standbeeld onder een koude douche, o.i.d.?

(Is zo'n PIR niet pas 'n probleem bij rustig in bad liggen?)

Gaat niet door glas. En in de douche een sensor hangen lijkt me ook niet ideaal.

[Koekstra]

Iemand enig idee hoe je vanuit ETS6 de programmering verstuurd naar een Jung IPS300SREG 'extra functies' deel?

Deze geeft een error omdat hij is aangemaakt gemaakt als adres .. /.. / 1 en .. /.. / 2 terwijl het 1 apparaat is

[Zoefff]

Jog schreef op zondag 6 september 2026 @ 22:03:
[...]

Gaat niet door glas. En in de douche een sensor hangen lijkt me ook niet ideaal.

Die ontwerpfout heb ik inderdaad ook gemaakt, als je te lang onder de douche staat gaat het licht uit. Opgelost door een combi te maken van de sensor en CV; als de sensor beweging meldt en de CV rapporteert dat er warm water verbruikt wordt dan gaat het licht pas uit als de CV ook weer uit is. In theorie is er dus een false positive mogelijk als iemand in een andere badkamer staat te douchen, maar soit. Dat neem ik op de koop toe.

[klaasopurk]

Jog schreef op zondag 6 september 2026 @ 22:03:
[...]

Gaat niet door glas. En in de douche een sensor hangen lijkt me ook niet ideaal.

Dit probleem had ik ook. Toch wil ik dat het licht feller aangaat als ik ga douchen. Daarom heb ik een aparte sensor in de doucheruimte hangen. Op zich gaat dit prima. Nog geen last van vochtproblemen gehad. Wel heb een goede afzuiging in de doucheruimte.
De sensor in de doucheruimte zet het licht op een fellere stand dan de sensor in de badkamer. Wel laat ik de extra sensor een signaal uitzenden zodat de hoofdsensor van de badkamer blokkeert. Dan kan het licht bijv. niet uitgaan of op oude stand terugkeren als deze weer beweging in de badkamer detecteert.

[P5ycho]

Ethirty schreef op zondag 30 augustus 2026 @ 21:02:
Zo te zien zijn die Enertex qua behuizing identiek aan het binnenwerk van de F10. Die zou ik nog wel naast elkaar durven gokken in een dubbel raam.

Hou me op de hoogte.

Zennio ZS70SOFT past niet fysiek op de Jung F10 rockers zonder mechanische aanpassing, maar wel in een Jung kader met zijn eigen rocker. Jammer, want ik ga het risico op kleurverschil niet nemen.

Ik ga even kijken of ik Jung F10 en de Vita ga combineren, of dat ik alles maar Vita doe. Afweging kosten, tactile feel, programmeergemak, etc.

Het blijft gedoe, snap wel dat knx installateurs bij een merk blijven plakken.

[HiBe]

klaasopurk schreef op maandag 7 september 2026 @ 09:05:
[...]

Dit probleem had ik ook. Toch wil ik dat het licht feller aangaat als ik ga douchen. Daarom heb ik een aparte sensor in de doucheruimte hangen. Op zich gaat dit prima. Nog geen last van vochtproblemen gehad. Wel heb een goede afzuiging in de doucheruimte.
De sensor in de doucheruimte zet het licht op een fellere stand dan de sensor in de badkamer. Wel laat ik de extra sensor een signaal uitzenden zodat de hoofdsensor van de badkamer blokkeert. Dan kan het licht bijv. niet uitgaan of op oude stand terugkeren als deze weer beweging in de badkamer detecteert.

waarom gebruik je geen Luchtvochtigheid sensor hiervoor ?

[Ethirty]

P5ycho schreef op maandag 7 september 2026 @ 11:38:
[...]

Afweging kosten, tactile feel, programmeergemak, etc.

Tactile feel van de F10 is niet heel geweldig. Regelmatig geen of per ongeluk juist dubbele bediening. Maar zo op het oog zijn die van Enertex exact hetzelfde met die 4 rubber dopjes op elke hoek.

Maar ik ga zeker overwegen om op een aantal plekken die Enertex te plaatsen zodat ik in ieder geval beweging en presence kan toevoegen. Dat is achteraf toch een groter gemis dan ik had verwacht. En de F10's die ik overhoudt kan ik op andere plekken hergebruiken als we daar gaan renoveren.

[Gwaihir]

HiBe schreef op maandag 7 september 2026 @ 13:01:
waarom gebruik je geen Luchtvochtigheid sensor hiervoor ?

En dan werkt het ook voor het bad?

[P5ycho]

Ethirty schreef op maandag 7 september 2026 @ 14:03:
[...]

Tactile feel van de F10 is niet heel geweldig. Regelmatig geen of per ongeluk juist dubbele bediening. Maar zo op het oog zijn die van Enertex exact hetzelfde met die 4 rubber dopjes op elke hoek.

Maar ik ga zeker overwegen om op een aantal plekken die Enertex te plaatsen zodat ik in ieder geval beweging en presence kan toevoegen. Dat is achteraf toch een groter gemis dan ik had verwacht. En de F10's die ik overhoudt kan ik op andere plekken hergebruiken als we daar gaan renoveren.

F10 +LS zijn misschien niet perfect qua tactile feel, maar ik zie weinig andere opties die grandma-proof zijn. Fysieke aan/uit en de rest via app of roomcontroller is de missie, en het is bijna tijd om knopen door te hakken. Ik heb een par MDT 63 knoppen liggen en die zijn ook niet geweldig qua tactile feel, en ik kan niet eeuwig blijven zoeken.
Last-minute suggesties zijn welkom als iemand ze heeft...

Ik ga eens een Enertex bestellen en kijken of het bevalt denk ik.

[P5ycho]

HiBe schreef op maandag 7 september 2026 @ 13:01:
[...]

waarom gebruik je geen Luchtvochtigheid sensor hiervoor ?

Je moet dan wel naar de RH delta over tijd kijken om een beetje vlot te kunnen reageren. Mag je met logic aan de slag ben ik bang.

[ Voor 8% gewijzigd door P5ycho op 07-09-2026 14:19 ]

[HiBe]

Gwaihir schreef op maandag 7 september 2026 @ 14:16:
[...]

En dan werkt het ook voor het bad?

nee, maar daar kan een bewegingsmelder weer wel werken (want geen glas ertussen).

[HiBe]

P5ycho schreef op maandag 7 september 2026 @ 14:18:
[...]

Je moet dan wel naar de RH delta over tijd kijken om een beetje vlot te kunnen reageren. Mag je met logic aan de slag ben ik bang.

dat denk ik ook. Maar lijkt me niet een heel complex probleem

[klaasopurk]

HiBe schreef op maandag 7 september 2026 @ 13:01:
[...]

waarom gebruik je geen Luchtvochtigheid sensor hiervoor ?

Dat gaat te traag/ te laat. Als ik de doucheruimte inloop, dan staat de kraan nog niet aan, maar ik wil wel het licht gelijk feller hebben. Dus een extra melder opgehangen die alleen de doucheruimte pakt.

[walletje-w]

P5ycho schreef op maandag 7 september 2026 @ 14:17:
[...]

F10 +LS zijn misschien niet perfect qua tactile feel, maar ik zie wej og andere opties die grandma-proof zijn. Fysieke aan/uit en de rest via app of roomcontroller is de missie, en het is bijna tijd om knopen door te hakken. Ik heb een par MDT 63 knoppen liggen en die zijn ook niet geweldig qua tactile feel, en ik kan niet eeuwig blijven zoeken.
Last-minute suggesties zijn welkom als iemand ze heeft...

Ik ga eens een Enertex bestellen en kijken of het bevalt denk ik.

Ik heb zelf de Jung LS serie + F40 en de GVS Waltz serie en ben echt veel meer te spreken over de GVS optie. In KNX vind ik de software beter, en de tactiele feedback van de knoppen zijn echt heel veel beter dan de F40.

edit:
Ik zie dat ze ook nieuwe modellen hebben (GVS) met een klein schermpje in het midden, dat ziet er ook mooi uit en helpt ook om het oma proof te maken.

[ Voor 8% gewijzigd door walletje-w op 07-09-2026 15:32 ]

[P5ycho]

Ik wil juist voorkomen dat oma moet bukken naar 1.05 meter om de interface te begrijpen omdat het scherm gelezen moet worden. Alles wordt hier op de tast gedaan zonder te kijken. 'Standaardscene aan' en 'alle licht uit' moet dus een vaste plek krijgen. Eventueel met een geprint icoon erop voor de herkenning.

In de praktijk gaat de bewegingssensor eerder zijn dan de fysieke knop aanraken, maar dat weten ze nu nog niet . Fysieke knop is dan een override.

Zaken als thermostaat, licht/kleur/scene instellingen etc komen op een scherm in de woonkamer (op1.6m)en via HA in een app.

Zo zie je maar, iedereen denkt er anders over!

Ik ga die GVS Waltz nog even bekijken, dank.

[Jog]

P5ycho schreef op maandag 7 september 2026 @ 14:17:
[...]
Last-minute suggesties zijn welkom als iemand ze heeft...

Ik vind de gira's wel goed kwa gevoel ( de Tastsensor 4.55). Had deze vooral gekozen omdat ik die dan ook samen met hun WCD's kon gebruiken. In de living/keuken heb ik glasstasters van mdt en daar krijg ik ook klachten over van de mede bewoners die liever "knoppen" hebben.

[Jog]

P5ycho schreef op maandag 7 september 2026 @ 16:02:
In de praktijk gaat de bewegingssensor eerder zijn dan de fysieke knop aanraken, maar dat weten ze nu nog niet . Fysieke knop is dan een override

Wat voor logica zetten jullie typisch achter zo'n override? Blokkeren jullie dan de sensor volledig tot die weer manueel gedeactiveerd wordt?

[P5ycho]

Jog schreef op maandag 7 september 2026 @ 16:34:
[...]

Ik vind de gira's wel goed kwa gevoel ( de Tastsensor 4.55). Had deze vooral gekozen omdat ik die dan ook samen met hun WCD's kon gebruiken. In de living/keuken heb ik glasstasters van mdt en daar krijg ik ook klachten over van de mede bewoners die liever "knoppen" hebben.

Dankzij jouw tip kom ik er net achter dat Gira inmiddels een 70mm knoppenserie heeft, F100/200/300. Nice!
Er is/komt ook een Tastsensor 4.70.

[ Voor 3% gewijzigd door P5ycho op 07-09-2026 19:50 ]

[Gwaihir]

HiBe schreef op maandag 7 september 2026 @ 15:12:
[...]

nee, maar daar kan een bewegingsmelder weer wel werken (want geen glas ertussen).

Verwachting of ervaring?

Hoor juist dat stil in bad liggen een uitdaging is voor PIR. Maar ik vind de badkamer na 'n bad altijd flink vochtiger dan na een douche.

[VinMan79]

Jog schreef op zondag 6 september 2026 @ 19:04:
[...]


Oh die is mooi. Heeft iemand ervaring of dat een een badkamer zou werken? Ziet die of er iemand in de douche zou staan? Een standaard PIR gaat niet werken.

De Gira is een radar detector en geen PIR. Dus deze kijkt gewoon door glas heen. Mits het geen metaalfilm heeft. Dit kan bv bij zonwerend of gekleurd glas het geval zijn. Ook een luchtvochtigheid-, temperatuur- en VOC sensor zit in het apparaat .

[gommer]

Ik heb voor radar zelf mijn oog laten vallen op Apollo R PRO-1 PoE met optionele LD2412.
Dat ding heeft hele goede reviews in combinatie met Home Assistant en ik heb uitgezocht dat je dat in 3-module inbouwdozen van Bticino kan monteren (compatibel met de US gang box).

[walletje-w]

gommer schreef op vrijdag 11 september 2026 @ 17:05:
Ik heb voor radar zelf mijn oog laten vallen op Apollo R PRO-1 PoE met optionele LD2412.
Dat ding heeft hele goede reviews in combinatie met Home Assistant en ik heb uitgezocht dat je dat in 3-module inbouwdozen van Bticino kan monteren (compatibel met de US gang box).

Maar dan zit het dus primair in home assistant? Want ik zou juist dit soort slimmigheden in KNX willen houden. En geavanceerdere logica eventueel in een home assistant.

[gommer]

walletje-w schreef op vrijdag 11 september 2026 @ 17:45:
[...]

Maar dan zit het dus primair in home assistant? Want ik zou juist dit soort slimmigheden in KNX willen houden. En geavanceerdere logica eventueel in een home assistant.

Begrijp ik, dat is eigenlijk ook mijn eigen ontwerp idee. Maar ik combineer met PIR sensors, dat blijft KNX. Aanwezigheid is voor mij eerder de kers op de taart. door glas kijken (douche) is dan een randgeval inderdaad.