Water/water warmtepomp voor het verwarmen/koelen van je huis

[PierreG]

Andrehj schreef op woensdag 12 augustus 2026 @ 14:48:
@PierreG Waarom vermeld je nou alle prijzen excl BTW? Die moet je toch (net als de meeste lezers in dit topic) ook gewoon betalen?
Die WP kostte dus 21682*1.21 = 26.2 k€. Nog steeds veel geld, maar inderdaad een stuk beter dan de 48 k€ van hierboven.
En over je laatste zin "je haalt het er niet meer uit": Dat lukte in 2019 ook al niet. Je kunt veel redenen hebben om voor W/W te gaan, maar kostentechnisch was toen al, en nu nog, een L/W altijd veel goedkoper.

Ik heb inderdaad die 21% betaald maar in België betaal je maar 6% BTW in sommige gevallen. Bijvoorbeeld bij een renovatie van een woning ouder dan 10 jaar of in geval van een afbraak en heropbouw van een bestaande woning. En dat is tegenwoordig de meerderheid van de bouwprojecten. Vandaar voor vergelijking dat we in België meestal prijzen excl. btw vermelden om correct te kunnen vergelijken.

[PierreG]

Andrehj schreef op woensdag 12 augustus 2026 @ 14:48:
@PierreG Waarom vermeld je nou alle prijzen excl BTW? Die moet je toch (net als de meeste lezers in dit topic) ook gewoon betalen?
Die WP kostte dus 21682*1.21 = 26.2 k€. Nog steeds veel geld, maar inderdaad een stuk beter dan de 48 k€ van hierboven.
En over je laatste zin "je haalt het er niet meer uit": Dat lukte in 2019 ook al niet. Je kunt veel redenen hebben om voor W/W te gaan, maar voor de kosten hoef je het niet te doen. Een L/W was toen, en nu nog steeds, veel goedkoper.

En wat je als laatste aanhaalt klopt inderdaad. In 2019 was de L/W oplossing ook het goedkoopste. Wat bij ons ook meegespeeld heeft is het feit dat we geen buitenunit ergens kwijt moeten kunnen en een stukje fiscaal aspect in België. Bij een E-peil (energie peil) <20 moest je 5 jaar lang geen onroerende voorheffing (belasting) betalen op je woning. Uiteindelijk op een E-peil van -4 beland omdat we voor de zekerheid overal wat marge genomen hebben maar een W/W warmtepomp had een betere score dan L/W. Tegenwoordig bestaat dat voordeel niet meer maar hadden we wel maar 6% BTW moeten betalen op de ganse woning. Toen was afbraak en heropbouw nog 21%, 2 jaar later hebben ze dat verlaagd naar 6%

[Gwaihir]

Fr33z schreef op woensdag 12 augustus 2026 @ 01:19:
tuurlijk. maar de vraag wat vinden anderen van de prijs en daar denken een aantal mensen dus van 'bizar hoog'. en ja een Kia of een lambo brengen je beide van A naar B. en als je het gaaf vindt een lambo te kopen vooral doen. maar het verschil met de ook prima andere opties is wel groot

In het vergelijk met auto's zie je dat daar de compacte Polo / Corsa / Yaris maat nog altijd veruit het best verkoopt, hoewel er ook vele ruimere / luxere auto's op de markt zijn en ook heel normaal gevonden worden.

Auto's die nog heel ver van de lambo af staan (die trouwens helemaal niet geschikt is als daily driver). Waar zijn die dan in de WP wereld? De parallel tussen de compact auto en de L/W WP is gemakkelijk te trekken. Maar de W/W WP is (of was?) toch geen lambo? Wat gaat daar mis in de Nederlandse markt?

[Fr33z]

Gwaihir schreef op woensdag 12 augustus 2026 @ 18:31:
[...]

In het vergelijk met auto's zie je dat daar de compacte Polo / Corsa / Yaris maat nog altijd veruit het best verkoopt, hoewel er ook vele ruimere / luxere auto's op de markt zijn en ook heel normaal gevonden worden.

Auto's die nog heel ver van de lambo af staan (die trouwens helemaal niet geschikt is als daily driver). Waar zijn die dan in de WP wereld? De parallel tussen de compact auto en de L/W WP is gemakkelijk te trekken. Maar de W/W WP is (of was?) toch geen lambo? Wat gaat daar mis in de Nederlandse markt?

tsja. dure hardware is internationaal blijkbaar (anders bestelde ik wel.een WP uit Duitsland) en ik snap ook niet waarom een w/w wp meer moet kosten dan een l/w. Het grappige is dat bij grote vermogens (100kW +) het omdraait, net wat offertes opgevraagd bij 1 vd grote leveranciers en daar is w/w dus 20% goedkoper dan l/w :-0

dan nog bronnen die blijkbaar jaarlijks duurder worden, ik weet niet of dat puur marktmisbruik is of dat het echt zo duur is om.in de NLse bodem een bron te maken. maar meer dan 8k voor een bron vind ik al heel erg flink.

[bjp]

De prijzen die ik hier idd zie passeren zijn wel een stuk hoger voor W/W dan toe ik het deed.

het _lijkt_ idd zo dat L/W minder stijgt of zelf goedkoper wordt door meer en meer merken op die markt, installateurs, concurrentie. Ze surfen ook verder op "het is zoals een airco waar je ook mee kan verwarmen" met de grotere vraag naar airco. Er zijn er gewoon veel meer in aantal units per jaar. Er zijn ook al L/W voor zwembaden, ...

Het is ook simpeler om L/W te installeren in de meeste gevallen. Lucht is nu eenmaal lucht, bijna overal hetzelfde, en vrijwel overal beschikbaar Je bent niet afhankelijk van iets extern (een bron met bepaalde specificatie en eventuele toelatingen/wetgeving). Meestal zijn boorders ook externe partijen, wat het opnieuw moeilijker maakt.

Laten we hopen, maar met hogere prijzen zie ik het niet snel gebeuren, dat W/W ook een massa-markt wordt met concurrentie en betere technieken/prijzen. Namelijk, een groot stuk van een WP is hetzelfde tussen L/W en W/W.

[Gwaihir]

bjp schreef op donderdag 13 augustus 2026 @ 11:00:
betere technieken/prijzen.

Kunnen we weer helemaal opnieuw COPs vergelijken. En worden wij als bestaande bezitters allemaal de ogen uitgestoken, L/W en W/W in hetzelfde schuitje .

https://deingenieur.nl/ar...mpressor-en-koelvloeistof
https://immovlan.be/nl/ar...-chaleur-sans-compresseur

[jacovn]

Ik zou nooit bijna 50k aan Nathan (importeur alpha innotec en ze hebben ook een bron boor tak) gaan geven. Die verkopen je lachend een te kleine bron en vertellen je dan dat je je geen zorgen moet maken. Je kunt immers verwarmen met een bron die onder nul zit en je vloer koelen met 18 graden bron lukt ook nog. Dat de efficiëntie waardeloos is vertellen ze er voor het gemak niet bij.

[ Voor 8% gewijzigd door jacovn op 13-08-2026 12:46 ]

[BarryH]

Ik hoorde vandaag een WW WP esco vertellen dat

a/ de warmtepomp ook prima met een koudere bron dan -3 graden (medimumtemperatuur gemiddelde tussen in en uit) werkt en dat ook doet. Moet dat in NL niet anders zijn ingesteld (dus max -3 en daaronder wp uit)?

b/ een ww wp met een bron zonder antivries het risico loopt van een kapotte circulatiepomp aan de bronzijde en dan de warmtewisselaar teveel afkoelt en lek gaat. De warmtepompen zouden daar geen beveiliging tegen hebben


Klopt dit?

[bjp]

@BarryH
a/ ja, mits antivries, maar hoe lager de temperatuur, hoe lager de COP. Dus je wil dat typisch niet. Gebruik je een open-bron (doet bijna niemand meer) kan je wel geen antivries gebruiken. Een andere factor is dat je een klomp eis rond je bron aan het maken bent - en dat helpt niet i.v.m. warmte doorgeven.

b/ dat hangt af van de WP, maar lijkt me vrij standaard, ik kan niet spreken over alle merken op de markt. Op mijn EcoForest kan je de minimale bron temperatuur instellen, geeft een alarm + stopt de warmtepomp tot de temperatuur terug veilig is. Dus de mijne heeft beveiliging (mits goed ingesteld).

Gewoon ter info: veel radiatoren en vloerverwarmingen (verdelers...), net zoals sanitair water in huis, kunnen ook niet tegen vorst.

[BarryH]

bjp schreef op dinsdag 18 augustus 2026 @ 09:28:
@BarryH
a/ ja, mits antivries, maar hoe lager de temperatuur, hoe lager de COP. Dus je wil dat typisch niet. Gebruik je een open-bron (doet bijna niemand meer) kan je wel geen antivries gebruiken. Een andere factor is dat je een klomp eis rond je bron aan het maken bent - en dat helpt niet i.v.m. warmte doorgeven.

b/ dat hangt af van de WP, maar lijkt me vrij standaard, ik kan niet spreken over alle merken op de markt. Op mijn EcoForest kan je de minimale bron temperatuur instellen, geeft een alarm + stopt de warmtepomp tot de temperatuur terug veilig is. Dus de mijne heeft beveiliging (mits goed ingesteld).

Gewoon ter info: veel radiatoren en vloerverwarmingen (verdelers...), net zoals sanitair water in huis, kunnen ook niet tegen vorst.

Mbt B:

Waar wordt die bron temperatuur gemeten? En hoe werkt dat als de circulatie pomp kapot gaat (dat was nl het scenario)?

als je meet op de leiding die de wp ingaat merk je geen temperatuurdaling als de flow stopt (eerder een stijging door de omgevingstemperatuur)

[ Voor 7% gewijzigd door BarryH op 18-08-2026 13:48 ]

[Gwaihir]

BarryH schreef op maandag 17 augustus 2026 @ 17:53:
a/ de warmtepomp ook prima met een koudere bron dan -3 graden (medimumtemperatuur gemiddelde tussen in en uit) werkt en dat ook doet. Moet dat in NL niet anders zijn ingesteld (dus max -3 en daaronder wp uit)?

Je WP zo maar uit zetten op de koudste dagen? Dat lijkt me niet handig. Op een enkel model na, tuffen ze dus inderdaad door.

Probleemloos, maar m.i. niet 'prima'. Want de COP zuigt bij dat soort temperaturen. Je kunt maar beter een wat grotere bron hebben.

b/ een ww wp met een bron zonder antivries het risico loopt van een kapotte circulatiepomp aan de bronzijde en dan de warmtewisselaar teveel afkoelt en lek gaat. De warmtepompen zouden daar geen beveiliging tegen hebben

Sterk verhaal. Het lijkt me dat een goede WP daarvoor wel degelijk is beveiligd. Het klopt nl. dat de wisselaar zonder stroming aan bronzijde stuk vriest, indien de compressor blijft draaien. En dat is een erg dure reparatie, omdat het gascircuit open moet.

Stroming aan bronzijde kan stokken, door zo'n kapotte pomp, maar waarschijnlijker door een verstopping (filter vol en geblokkeerd). Dat mag niet zo'n dure reparatie veroorzaken en anti-vries helpt daar niet wezenlijk bij. Dat beschermt doorgaans tot -15 en daar kun je ook prima onder, zonder stroming.

Hoe / waar eraan gemeten wordt? Op voldoende, zinnige plaatsen, neem ik aan.

Als dit verhaal aantoonbaar bij een WP hoort die nu nog op de markt is: koop een ander (merk)!

[BarryH]

Gwaihir schreef op dinsdag 18 augustus 2026 @ 13:32:
[...]

Je WP zo maar uit zetten op de koudste dagen? Dat lijkt me niet handig. Op een enkel model na, tuffen ze dus inderdaad door.

Probleemloos, maar m.i. niet 'prima'. Want de COP zuigt bij dat soort temperaturen. Je kunt maar beter een wat grotere bron hebben.


[...]

Sterk verhaal. Het lijkt me dat een goede WP daarvoor wel degelijk is beveiligd. Het klopt nl. dat de wisselaar zonder stroming aan bronzijde stuk vriest, indien de compressor blijft draaien. En dat is een erg dure reparatie, omdat het gascircuit open moet.

Stroming aan bronzijde kan stokken, door zo'n kapotte pomp, maar waarschijnlijker door een verstopping (filter vol en geblokkeerd). Dat mag niet zo'n dure reparatie veroorzaken en anti-vries helpt daar niet wezenlijk bij. Dat beschermt doorgaans tot -15 en daar kun je ook prima onder, zonder stroming.

Hoe / waar eraan gemeten wordt? Op voldoende, zinnige plaatsen, neem ik aan.

Als dit verhaal aantoonbaar bij een WP hoort die nu nog op de markt is: koop een ander (merk)!

Het "verhaal" van een op het eerste gezicht kundige partij (moet een bronnet voor 10 -20 woningen gaan installeren incl wp in elke woning) was dat zij nooit zonder glycol installeren, met name om deze reden: een circulatiepomp gaat een keer stuk en dan zou de wp geen beveiliging hebben om het invriezen van het resterende water in de warmtewisselaar tijdig te voorkomen.


Opgetrokken wenkbrauwen bij 2 buurtgenoten van mij die een bodembron zonder glycol hebben...

Dus nu is de vraag: wat is waar....

[Gwaihir]

@BarryH Dat zal aan de brontemperatuur op dat moment liggen. Als hij aan de grens zit op het moment dat de bron stopt met circuleren, dan is er vast 'n risico.

Glycol is wel volstrekt gebruikelijk. Alleen Itho lijkt zonder te moeten. Domme bezuiniging op onderdeelkosten, als je 't mij vraagt. Met als kleine kanttekening dat de glycol de warmteoverdracht niet ten goede komt.

[bjp]

gegeven er ook redelijk wat WP's zijn dat een warmteflow meting doen, dus flow en delta-T hebben, kan je redelijk rap detecteren dat er geen flow is Zelf een ruwe flow-meting kan goedkoop en betrouwbaar, zou ik zeggen.

[BarryH]

bjp schreef op dinsdag 18 augustus 2026 @ 14:29:
gegeven er ook redelijk wat WP's zijn dat een warmteflow meting doen, dus flow en delta-T hebben, kan je redelijk rap detecteren dat er geen flow is Zelf een ruwe flow-meting kan goedkoop en betrouwbaar, zou ik zeggen.

Tja, maar als er iemand dit beweert ga je toch twijfelen

[Duurzaamwarm]

Wettelijk gezien mag de retourtemp niet lager zijn als -3°C.

Enige risico wat er bestaat is het kapot vriezen van de verdamper.

Alle warmtepompen meten de aanvoer/retour temperatuur van de bron. Soms wordt ook de flow gemeten. Tevens wordt de verdamper/warmtewisselaar beveiligd door het meten van de druk in het gascircuit. bij een te lage druk in de verdamper bijvoorbeeld door het wegvallen van de volumestroom zal de compressor worden uitgeschakeld.

[Epep]

Duurzaamwarm schreef op donderdag 20 augustus 2026 @ 10:11:
Wettelijk gezien mag de retourtemp niet lager zijn als -3°C.

Enige risico wat er bestaat is het kapot vriezen van de verdamper.

Alle warmtepompen meten de aanvoer/retour temperatuur van de bron. Soms wordt ook de flow gemeten. Tevens wordt de verdamper/warmtewisselaar beveiligd door het meten van de druk in het gascircuit. bij een te lage druk in de verdamper bijvoorbeeld door het wegvallen van de volumestroom zal de compressor worden uitgeschakeld.

Paar vraagjes wat ik mij al een tijdje afvraag waar ik nog geen antwoord op heb kunnen vinden:

• Wat die -3 graden betreft. Is dat de minimale temperatuur die vanuit de omgevingsvergunning "Gesloten bodemenergiesysteem installeren" wordt opgelegd?
• De -3 graden bron-water, in dat water dat vanuit de warmtepomp naar de bron gaat, of is het water dat uit de bron terug de warmtepomp in gaat.
• Is het de temperatuur op een willekeurig moment of is dat een gemiddelde temperatuur van over een 24uur, een maand of een jaar.
• Hoe verhoud zicht dat tot de temperaturen in de EED berekening welke werkt met "GEMIDDELDE MEDIUM TEMPERATUUR (aan het einde van maand)"

[Gwaihir]

Duurzaamwarm schreef op donderdag 20 augustus 2026 @ 10:11:
Wettelijk gezien mag de retourtemp niet lager zijn als -3°C.

Wat bedoel je daarmee?

(Ik ken dit als ontwerpcriterium: doorgaans kun je de garantie op je bron aanspreken als deze onder nul gaat, dus retour onder -3. Maar dat dit in enige wet vastligt? Het verbaast me..)

[FreezingPixels]

Gwaihir schreef op zondag 26 juli 2026 @ 21:16:
[...]

Die ontstaat elk keer?

Ik heb er daar ook een paar van, d.w.z 78 - 2082, een getal rechtsonder, en nog één andere waarde. Gelukkig zijn ze bij mij sporadisch...

[...]

Geen van beide specifiek voor SWW.

Recent al geprobeerd te verwarmen of koelen?

[...]
Kan, maar is dan zichtbaar in de verschillende in/uit temperaturen.

[...]

Automatische ontluchter zou dan stuk zijn?

Ontluchten maar 'ns proberen dan evt.? Het is toch best 'n sterke pomp. Zou hij echt op een luchtbel blijven hangen?

[...]
Hmm.. waarom start hij dan wel regulier?
Je kunt er een keer met je neus op blijven staan, of de waarden onlogisch zijn. Bijv: vat zegt 'ik ben te koud, ga aan' en dan meteen de 'in' naar de WP 'het is erg heet hier, ga maar uit'.

Al met al is die driewegklep de fix die nog wel 'ns lang komt, maar uiteraard eerst de andere zaken uitsluiten.

Wanneer ik met Gemini ga stoeien met 78: 2082, dan vind hij dat hij een bizarre sensorwaarde krijgt op de brine-in. Dat zou dan een defecte sensor of een verstopt filter kunnen zijn (geen circulatie). Ik geloof 'm nog niet op z'n zweverige bits - geen bijster duidelijke bronnen - maar het is uiteraard het controleren waard. Je hoeft er tenslotte maar 'n paar minuten met je neus op te staan.

Nog even hier op terug komen... t heeft even geduurd maar t bleek uiteindelijk een kabelbreuk in de temp sensor van de boiler was zo gefixed.

[Duurzaamwarm]

Gwaihir schreef op donderdag 20 augustus 2026 @ 16:57:
[...]

Wat bedoel je daarmee?

(Ik ken dit als ontwerpcriterium: doorgaans kun je de garantie op je bron aanspreken als deze onder nul gaat, dus retour onder -3. Maar dat dit in enige wet vastligt? Het verbaast me..)

Wettelijk gezien mag de temperatuur van de warmtepomp naar de bron op geen moment niet lager zijn als -3°C. Om bevriezing van de bodem tegen te gaan.

bron: Inhoudelijke regels bodem en energie gesloten bodemenergiesystemen (paragraaf 4.111 Bal) | Informatiepunt Leefomgeving

Vaak wordt gerekend met een temperatuur verschil van 4k tussen bron in en bron uit. Als EED dus berekend dat het gemiddeld 0°C is dan zal dat bij delta T van 4k:

bron in: -2°C

bron uit: +2°C

[Gwaihir]

Dan mogen er wel wat systemen op de schop, @Duurzaamwarm! Is dat nu een verborgen gebrek, bij aankoop van een betreffende woning?
(Artikel 4.1141 Besluit activiteiten leefomgeving - BAL, dus stilletjes met de Omgevingswet mee gekomen per 1/1/'24?)

Voor wie nu nog een WP laat installeren door een 'zuinige boorder' is het waarschijnlijk juist wel gunstig; als particulier mag je er altijd vanuit gaan dat je installateurs aan de wet voldoen .

[ Voor 19% gewijzigd door Gwaihir op 26-08-2026 15:27 ]

[Duurzaamwarm]

zie onderstaand wet en regelgeving voor 1-1-24

Artikel 3a.4 Besluit lozen buiten inrichtingen

Is dus altijd zo geweest..

[Gwaihir]

!

Dan zij er hier wel wat mensen die graag een bron erbij hebben, op kosten van hun installateur / boorder.

En lijkt het er ook op dat er partijen in de markt zijn die nog altijd onverantwoord dicht op / over die grens gaan zitten.

(Overigens vind ik ook die wetgeving wel weer lekker typisch kortzichtig, zo zonder enige randvoorwaarde. Stel 't is toch een keer -15. Dan gaan er echt wel veel WPs te koud. En dat moet dan óók maar een keertje kunnen, vind ik eerlijk gezegd.)

[firecaps30]

Heeft er iemand ervaring met de HeatAdapt of een vergelijkbaar apparaat? Zag ook nog de Alva Link voorbij komen maar dat is een pre-order.

Je kunt natuurlijk ook in HomeAssistant helemaal los gaan en automatiseren maar ik merk dat het aardig complex aan het worden is om alles goed met elkaar te laten werken. Misschien is zo een ding dan wat.

[macbelly]

Je kunt ook kiezen voor een gevestigd merk a.s Nibe met voldoende ervaring in dit type optimalisatie (zij noemen het Smart Price Adaptation oftwel SPA). Zoek in dit forum op 'SPA' of in NIBE L/W warmtepomp optimalisatie.

[firecaps30]

We hebben een Alpha Innotec bodemwarmtepomp, het is nieuwbouw woning van 4 jaar oud. Ik gebruik nu de Luxtronix HomeAssistant integratie en dat gaat prima maar als er iets is wat de boel automatiseert zou dat mooi zijn.

[Gwaihir]

firecaps30 schreef op vrijdag 28 augustus 2026 @ 07:51:
Je kunt natuurlijk ook in HomeAssistant helemaal los gaan en automatiseren maar ik merk dat het aardig complex aan het worden is om alles goed met elkaar te laten werken. Misschien is zo een ding dan wat.

Want? Het is heel wat om alles optimaal met elkaar te laten werken.

Dat kastje houdt het simpeler door dat niet te doen: alléén de WP. En dat is meteen de grote belemmering: je WP is dan geoptimaliseerd voor je dynamisch contract, mits je niet veel anders doet. Dus als je een EV gaat laden, een thuisaccu erin betrekt, etc., dan loopt 't scheef.

Dit is de belemmering waarin e.e.a. nu zit: voor brede optimalisatie, zijn informatie en aansturingsmogelijkheden nodig voor zoveel mogelijk, liefst alle grotere verbruikers in je huis. En dan één centrale optimalisatie (HEMS genoemd, Home Energy Management System). Maar laagdrempelig en dus makkelijk verkrijgbaar zijn vooral individuele deeloplossingen die niet met elkaar samen gaan.

Dus HA is min of meer de state of the art van dit moment. En hoewel het koppelen makkelijker zou moeten worden naar mate het meer gemeengoed en gestandaardiseerd wordt, blijft het dat je toch apparaat voor apparaat je koppeling moet maken en wensen vast moet leggen.

[macbelly]

Als we het breder willen trekken en meerdere energiegebruikers en -bronnen samen willen optimaliseren op kosten kijk dan eens naar EMHASS (Energy Management for Home Assistant).



Zal wat tijd kosten om je eigen te maken maar dan heb je ook wat!

[KC27]

Of kijk eens naar DAO:
https://github.com/corneel27/day-ahead
Day Ahead Optimizer: ervaringen met Home Assistant-addon DAO