[ZT] Extreemrechts in Nederland:actualiteit en achtergronden

[Dennis]

mavamal schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 13:45:
Het zal nooit genoeg een representatie worden van de Nederlandse bevolking voor veel mensen. Het feit dat er 1 tussen zit waar ze het niet mee eens zijn is voor hen een diskwalificatie van het hele orgaan. Want als je het niet met mijn standpunten eens bent, ben je ofwel nog dommer dan ik of wordt je betaald door iemand die ons alles af wil pakken.

Dat vind ik wel een heel makkelijk standpunt wat je trouwens ook niet verder onderbouwt (met bronnen). Feit is dat er sprake is van een discursieve representatie. Dat is niet van gisteren, dat speelt al decennia. Zelfs de opkomst van Pim Fortuyn is daaraan (mede) gerelateerd.

Kijk maar naar de tabel hier. In 1960 waren er nog lageropgeleiden in de kamer. De laatste decennia is dat percentage tot 0% gedaald.

Ook een Pieter Derks verwoordt dat bijvoorbeeld hier. Nou kun je stellen (zoals in een reactie op dat artikel gebeurt) dat de Tweede Kamer geen afspiegeling hoeft te zijn, maar slechts een vertegenwoordiging, maar dan misken je dat die groep gewoon heel andere denkbeelden heeft dan degenen die zeggen die groep te vertegenwoordigen. In de praktijk blijkt gewoon iets anders. Bovendien: als we dat zouden vinden, waarom hechten we dan zoveel waarde aan een gelijke hoeveelheid mannen en vrouwen in de politiek? En bijvoorbeeld minderheden? Dat doen we toch ook omdat we een afspiegeling willen hebben in plaats van een vertegenwoordiging?

[mavamal]

Dennis schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 13:58:
[...]

Dat vind ik wel een heel makkelijk standpunt wat je trouwens ook niet verder onderbouwt (met bronnen). Feit is dat er sprake is van een discursieve representatie. Dat is niet van gisteren, dat speelt al decennia. Zelfs de opkomst van Pim Fortuyn is daaraan (mede) gerelateerd.

Kijk maar naar de tabel hier. In 1960 waren er nog lageropgeleiden in de kamer. De laatste decennia is dat percentage tot 0% gedaald.

Ook een Pieter Derks verwoordt dat bijvoorbeeld hier. Nou kun je stellen (zoals in een reactie op dat artikel gebeurt) dat de Tweede Kamer geen afspiegeling hoeft te zijn, maar slechts een vertegenwoordiging, maar dan misken je dat die groep gewoon heel andere denkbeelden heeft dan degenen die zeggen die groep te vertegenwoordigen. In de praktijk blijkt gewoon iets anders. Bovendien: als we dat zouden vinden, waarom hechten we dan zoveel waarde aan een gelijke hoeveelheid mannen en vrouwen in de politiek? En bijvoorbeeld minderheden? Dat doen we toch ook omdat we een afspiegeling willen hebben in plaats van een vertegenwoordiging?

Ik heb het inderdaad niet onderbouwd met bronnen, het is anekdotisch uit gesprekken met mensen op middelbare scholen, MBO's, praktisch (niet) opgeleide mensen en ouderen. (Ook mensen met meer opleiding overigens, maar over het algemeen zijn die gesprekken genuanceerder en met meer vertrouwen in de democratie. Ik vermoed omdat ze meer kennis hebben van en begrip voor de systemen.) De uitspraak "Dan zijn ze nog dommer dan ik" kwam van iemand die de basisschool niet af kon maken.

Wat betreft de afspiegeling van de samenleving, het staat mensen vrij om te stemmen op iemand die hen het beste vertegenwoordigd. Als dit onvoldoende gebeurt om impact te hebben, dan kan alleen de kiezer dit veranderen. Ik neem aan dat partijen de stemlijst samenstellen met een blik op wat hen stemmen op kan leveren, op bepaalde doelgroepen en op competentie binnen en buiten het politieke systeem.

Wat betreft de vertegenwoordiging ben ik het eens dat soms een andere levenservaring kan leiden tot andere inzichten, maar de levenservaring kan ook gedeeld worden met mensen. Als ik in gesprek ben met een politicus en die persoon uitleg waar ik tegen problemen aan loop, dan moet het niet uitmaken welk opleidingsniveau of welke geboortestad (Omtzigt) deze politicus vandaan komt. Op dit moment, weer uit mijn anekdotische ervaringen, zie ik dat veel mensen niet bereid zijn het gesprek met een politicus aan te gaan en niet bereid zijn om mee te doen aan het proces, want alles is corrupt en onbetrouwbaar.

Tot slot denk ik in het mooie stukje van Pieter Derks, dat veel politici bang zijn om de deksel op de neus te krijgen. Daarom verbergen achter 14 adviesrapporten en een commissie uit het werkveld, want dan is iedereen verantwoordelijk en als iedereen verantwoordelijk is, is niemand verantwoordelijk.

[Helixes]

Dennis schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 13:58:
Kijk maar naar de tabel hier. In 1960 waren er nog lageropgeleiden in de kamer. De laatste decennia is dat percentage tot 0% gedaald.

Joh....

Lager onderwijs is iemand voor wie de hoogst afgeronde opleiding de basisschool is. Bedenk goed dat de leerplicht in 1969, gelijk met de Mammoetwet. Het is gewoon heel lastig in Nederland géén voortgezet onderwijs te hebben afgerond - daar zul je echt je best voor moeten doen. Ik denk dat de meeste mensen in die populatie immigranten zijn.

Als dit je bepleiting is voor meer immigranten in de Kamer, dan, overigens, ben ik dat volledig met je eens. Nu ja.

In de tabel staat voor 2025 een 88-tal Leden met HBO/Academisch niveau. En, 10 met alleen voortgezet onderwijs (maar geen beroepsonderwijs. Dus blijven er 50 over met MBO, of waarvoor wellicht geen gegevens bekend zijn.

En ja, er is één Lid met alleen lager onderwijs in de huidige Kamer. Voor zover bekend is niet duidelijk wie dat zou zijn.

Ik lees verkeerd. Dat zijn percentages. Ik kan niet zoveel met deze bron omdat MBO'ers thans niet meer meetellen in ons systeem?

Edit: Het Montesqieu-instituut heeft licht andere cijfers:

Een overgrote meerderheid van de Tweede Kamer heeft een academische opleiding afgerond (102 leden). 14 leden behaalden een middelbaar diploma, zoals fractievoorzitters Dilan Yesilgöz (VVD), Caroline van der Plas (BBB) en Esther Ouwehand (PvdD). Eén Kamerlid van PVV haalde enkel een diploma basisonderwijs.

[ Voor 21% gewijzigd door Helixes op 26-06-2026 14:46 ]

[mavamal]

EDIT: nvm

[ Voor 97% gewijzigd door mavamal op 26-06-2026 14:46 ]

[Dennis]

Helixes schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 14:41:
Edit: Het Montesqieu-instituut heeft licht andere cijfers:

Je bron gaat over 2023, toen de PVV heel groot was. En inderdaad was de Tweede Kamer toen een iets betere afspiegeling. Ik gok dat dat nu weer minder goed is, maar dan zou ik even alle gegevens na moeten lopen want niemand heeft dat tot nu toe schijnbaar gedaan.

Die kloof zorgt ervoor dat mensen zich onbegrepen voelen, ziet Eidhof. "Als je praktisch opgeleiden spreekt - en ik spreek regelmatig mbo-studenten - dan zeggen die ook: 'De politiek snapt niet wat onze zorgen zijn.'"

In die gesprekken komt ook de 'culturele afstand' tussen politici en een deel van de bevolking naar voren, merkt hij. "Dan zeggen ze: 'Er zijn geen politici zoals ik en ze spreken onze taal niet. Ze hebben ook geen interesse in ons.'"

[Dennis]

Helixes schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 14:41:
Lager onderwijs is iemand voor wie de hoogst afgeronde opleiding de basisschool is. Bedenk goed dat de leerplicht in 1969, gelijk met de Mammoetwet. Het is gewoon heel lastig in Nederland géén voortgezet onderwijs te hebben afgerond - daar zul je echt je best voor moeten doen. Ik denk dat de meeste mensen in die populatie immigranten zijn.

Toch heeft zelfs nu nog meer dan 5% van de Nederlandse bevolking alleen basisonderwijs.

Als dit je bepleiting is voor meer immigranten in de Kamer, dan, overigens, ben ik dat volledig met je eens. Nu ja.

Wel weer heel flauw om een stelling van mij zo te framen. Dat weet je zelf volgens mij ook wel . Maar om een inhoudelijke reactie te geven op jouw pleidooi: nog geen 1% (178.000) van de inwoners in Nederland is in Marokko geboren. Toch is 4% van de huidige Kamerleden in Marokko geboren.

En in die laatste bron kun je ook goed zien dat het aantal WO'ers inderdaad weer is gestegen na de laatste verkiezingen. Tel je ook hbo'ers mee dan hebben we het over 131 van de 150 Tweede Kamerleden.

[Dido]

Dennis schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 15:07:
Je bron gaat over 2023, toen de PVV heel groot was. En inderdaad was de Tweede Kamer toen een iets betere afspiegeling. Ik gok dat dat nu weer minder goed is, maar dan zou ik even alle gegevens na moeten lopen want niemand heeft dat tot nu toe schijnbaar gedaan.

Leuk om onderwijsniveau te gebruiken om te bepalen of de kamer een goede afspiegeling is van de samenleving, maar laten we niet vergeten dat kamerlid zijn ook gewoon een baan is, waarvoor geldt dat niet iedereen de mentale capaciteiten heeft om die goed uit te voeren. Naar schatting 1 op de 5 mensen in Nederland kan worden gezien als functioneel analfabeet, dat wil zeggen dat ze moeite hebben met het begrijpen van zaken als officiële documenten, brieven of reisinformatie. Het lijkt me allerminst wenselijk dat we 30 functioneel analfabeten in de Tweede Kamer moeten willen hebben omdat dat zo lekker afspiegelt (hoewel ik soms het gevoel krijg dat die groep stiekem wel eens oververtegenwoordigd zou kunnen zijn )
Het idee van "afspiegeling van de maatschappij" komt uit de tijd dat een groot deel van de kamer een adelijke titel had en man was, en de gewone arrebijer dus daadwerkelijk ondervertegenwoordigd was, net als de vrouw.

Tegenwoordig moet je, denk ik, botweg kijken naar of de kamer de onder de bevolking levende (politieke) overtuigingen vertegenwoordigd, en dan is dat, dankzij ons kiessysteem, altijd redelijk het geval. Natuurlijk, er zijn meningen en overtuigingen die niet vertegenwoordigd zijn, maar kennelijk waren di eniet wijd genoeg verbreid om genoeg stemmen op te leveren voor een zetel.

Wat wel speelt is dat er mensen zijn met extremistische ideeen die op de populistische wagen springen en roepen dat ze zich niet vertegenwoordigd voelen, omdat ze niet kunnen verkroppen dat de meerderheid van de Nederlandse kiezers zich niet achter hun giftige beelden heeft geschaard.

Die waanbeelden een podium geven door ze serieus te nemen lijkt me contraproductief; tegelijkertijd moeten we er ook voor waken te denken dat het allemaal niet zo'n vaart loopt zolang een extreme partij geen absolute meerderheid haalt. Wat dat betreft zijn de nadagen van de Weimar-republiek een angstwekkend stukje geschiedenis.

[ Voor 10% gewijzigd door Dido op 26-06-2026 15:40 ]

[Dennis]

Dido schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 15:36:
Leuk om onderwijsniveau te gebruiken om te bepalen of de kamer een goede afspiegeling is van de samenleving, maar laten we niet vergeten dat Kamerlid zijn ook gewoon een baan is, waarvoor geldt dat niet iedereen de mentale capaciteiten heeft om die goed uit te voeren.

Mooi dat je dit punt aanstipt, want hier zit inderdaad een wisselwerking. Punt is namelijk ook dat het politiek besturen veel te moeilijk is geworden, met ook veel te ingewikkelde politieke voorstellen. Zaken waar de politiek tegenwoordig over moet beslissen zijn complete rapporten en documenten van honderden pagina's.

Het fantastische boek dat ik hierboven aanhaalde van Gerard van Westerloo verklaart dit door het feit dat de politieke bestuurders en de ambtenarij veel te veel met elkaar vervlochten zijn geraakt. In zijn boek wordt dat onderbouwd met wat cijfers, maar waar het kortgezegd op neerkomt is dat zo'n 80-90% van de (in ieder geval gemeentelijke) politici ook een bestaan als ambtenaar heeft. Men is dus gewend geraakt om te beslissen over ambtelijke beleidsnotities die tot op detailniveau zijn uitgewerkt.

Om het wat levendiger te maken kan ik nog wel een voorbeeld geven uit mijn werk. Laadpalen. De (in dit geval gemeentelijke) politiek vindt dat er meer laadpalen moeten komen en neemt het besluit om er zo'n 100 over de stad te plaatsen. Een hele stroom bezwaren komt bij de gemeente binnen (immers, er worden reguliere parkeerplaatsen opgeheven). Is het überhaupt mogelijk om te kiezen voor andere locaties? Ja, zou je denken. Maar in de praktijk zijn de gekozen plaatsen al het meest logisch: daar lopen elektriciteitsleidingen in de buurt (en is capaciteit op het net). Daar zijn geen andere laadpalen in de buurt. En nog een aantal argumenten. Ergo: het besluit dat is voorgelegd aan de politiek was al een gedetailleerd uitgewerkt plan wat het meest logisch was. Maar op die manier ontneem je dus wel de politiek om een politiek besluit te nemen.

Tegenwoordig moet je, denk ik, botweg kijken naar of de kamer de onder de bevolking levende (politieke) overtuigingen vertegenwoordigd, en dan is dat, dankzij ons kiessysteem, altijd redelijk het geval. Natuurlijk, er zijn meningen en overtuigingen die niet vertegenwoordigd zijn, maar kennelijk waren di eniet wijd genoeg verbreid om genoeg stemmen op te leveren voor een zetel.

Nou ja, dat is nu dus inderdaad voor een deel zo omdat de partijen aan de rechterzijde de zoals jij dat noemt meningen en overtuigingen vertegenwoordigen. En de traditionele partijen doen dat veel minder, omdat ze vrijwel alleen nog maar wo'ers (en een enkele hbo'er) op hun kieslijsten zetten. Maar voordat deze partijen opkwamen was die vertegenwoordiging er dus helemaal niet. Zie ook het 1-vandaag artikel:

Het is volgens hem dan ook 'echt een denkfout' van politici als zij als theoretisch opgeleiden ervan uitgaan dat ze vanzelfsprekend praktisch opgeleiden kunnen vertegenwoordigen. "Je ziet op allerlei vlakken dat het nu misgaat omdat vrijwel alle politieke partijen weinig of geen praktisch opgeleide mensen op hun lijst zetten."

"Politiek begint natuurlijk niet in de Tweede Kamer. Die begint in gesprekken die je hebt met andere mensen, op verjaardagsfeestjes of in de kroeg. Daar kom je erachter: hé, dit is een probleem." Daarom is het volgens hem zo belangrijk dat er meer mensen in de Kamer komen die een andere belevingswereld hebben.

[Dido]

Dennis schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 16:01:
Mooi dat je dit punt aanstipt, want hier zit inderdaad een wisselwerking. Punt is namelijk ook dat het politiek besturen veel te moeilijk is geworden, met ook veel te ingewikkelde politieke voorstellen. Zaken waar de politiek tegenwoordig over moet beslissen zijn complete rapporten en documenten van honderden pagina's.

Pas op dat je het niet laat klinken als "waarom kunnen we wetten niet gewoon in Jip&Janneke-taal opstellen"
Er zijn legio redenen waarom dat geen goed idee is...
Nou ja, dat is nu dus inderdaad voor een deel zo omdat de partijen aan de rechterzijde de zoals jij dat noemt meningen en overtuigingen vertegenwoordigen. [/]
"Zoals ik dat noem"? Ik weet niet hoe je mijn tekst interpreteert, maar ik bedoelde gewoon meningen en overtuigingen, volgens de gangbare betekenissen van die termen. Ik ben wel benieuwd hoe jij iets als "ik vind dat de bio-industrie afschuwelijk is" noemt, als het geen mening is

Ik noem dat een mening, en eentje die nou net niet echt aan de rechterkant van het politieke spectrum vertegenwoordigd wordt (okay, met als uitzondering dierenvriend Dion Graus, dan.)

En de traditionele partijen doen dat veel minder, omdat ze vrijwel alleen nog maar wo'ers (en een enkele hbo'er) op hun kieslijsten zetten. Maar voordat deze partijen opkwamen was die vertegenwoordiging er dus helemaal niet.

Ik ben je nu echt volledig kwijt.
Jij beweert dus dat een SP, een PvdA, een GroenLinks, een VVD, een D66 geen enkele mening of overtuiging vertegenwoordigen? Het feit dat, ik noem maar wat, D66 zich als "onderwijspartij" profileert, en diep verborgen in hun partijprogramma stelt dat ze liever een gekozen staatshoofd hebben dan een koning, dat zijn geen overtuigingen?

Goed, onder Wim Kok schudde de PvdA de "ideologische veren af", en dat heeft de partij niet echt veel goed gedaan, maar je lijkt het nu in het absurde door te trekken, simpelweg gebaseerd op het opleidingsniveau van kamerleden (waarvan ik nog steeds niet inzie wat dat met het onderwerp van dit draadje te maken heeft, overigens).

Je hebt het over "afspiegeling", maar je lijkt het eigenlijk te willen hebben over het algemene feit dat er een kloof tussen "de politiek" en "de burger" bestaat. Dat is prima, maar off-topic tenzij je die kloof direct benoemt en kunt linken aan extreemrechts (en daar zijn best wel aanknopingspunten, want die kloof is een voedingsbodem voor populisme!).

[Dennis]

Dido schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 16:17:
[...]

Pas op dat je het niet laat klinken als "waarom kunnen we wetten niet gewoon in Jip&Janneke-taal opstellen"

Ik pleit juist precies voor het omgekeerde. De politiek moet op hoofdlijnen besturen en daarna kan de ambtenarij de politieke besluiten vertalen naar wetgeving. Alleen willen alle politieke partijen continu accentjes leggen waardoor wetsvoorstellen en hetgeen in de politiek komt een krankzinnig detailniveau heeft. Dat is voor politiek helemaal niet nodig.

Er zijn legio redenen waarom dat geen goed idee is...
Nou ja, dat is nu dus inderdaad voor een deel zo omdat de partijen aan de rechterzijde de zoals jij dat noemt meningen en overtuigingen vertegenwoordigen. [/]
"Zoals ik dat noem"? Ik weet niet hoe je mijn tekst interpreteert, maar ik bedoelde gewoon meningen en overtuigingen, volgens de gangbare betekenissen van die termen. Ik ben wel benieuwd hoe jij iets als "ik vind dat de bio-industrie afschuwelijk is" noemt, als het geen mening is

Ik noem dat een mening, en eentje die nou net niet echt aan de rechterkant van het politieke spectrum vertegenwoordigd wordt (okay, met als uitzondering dierenvriend Dion Graus, dan.)

Het was ook helemaal niet in die zin bedoeld dat ik jou ervan beticht er een andere definitie op na te houden .

[...]Ik ben je nu echt volledig kwijt.
Jij beweert dus dat een SP, een PvdA, een GroenLinks, een VVD, een D66 geen enkele mening of overtuiging vertegenwoordigen? Het feit dat, ik noem maar wat, D66 zich als "onderwijspartij" profileert, en diep verborgen in hun partijprogramma stelt dat ze liever een gekozen staatshoofd hebben dan een koning, dat zijn geen overtuigingen?

Nee hoor. Mijn stelling was voldoende duidelijk. De traditionele partijen die alleen hoogopgeleide Kamerleden hebben vertegenwoordigen praktisch opgeleiden onvoldoende. Niet heel ingewikkeld.

Je hebt het over "afspiegeling", maar je lijkt het eigenlijk te willen hebben over het algemene feit dat er een kloof tussen "de politiek" en "de burger" bestaat. Dat is prima, maar off-topic tenzij je die kloof direct benoemt en kunt linken aan extreemrechts (en daar zijn best wel aanknopingspunten, want die kloof is een voedingsbodem voor populisme!).

Die heb ik ook inderdaad aan elkaar gelinkt in mijn vorige berichten met uitgebreide onderbouwing.

[Dido]

Dennis schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 17:59:
Ik pleit juist precies voor het omgekeerde. De politiek moet op hoofdlijnen besturen en daarna kan de ambtenarij de politieke besluiten vertalen naar wetgeving. Alleen willen alle politieke partijen continu accentjes leggen waardoor wetsvoorstellen en hetgeen in de politiek komt een krankzinnig detailniveau heeft. Dat is voor politiek helemaal niet nodig.

Dat klinkt alsof je de wetgevende macht en de uitvoerende macht met elkaar gaat mixen... Ik weet niet of dat nou een goed idee is...
Ambtenaren zijn niet gekozen, dus om die nou wetgeving te laten maken...

[ Voor 5% gewijzigd door Dido op 26-06-2026 18:54 ]

[emeralda]

Het parlement is nu nog overwegend blank. Als extreem rechts de boel op stelten blijft zetten gaan hopelijk meer mensen met een migratieachtergrond zich interesseren voor de politiek.

[R_Zwart]

Dennis schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 16:01:
[...]

Om het wat levendiger te maken kan ik nog wel een voorbeeld geven uit mijn werk. Laadpalen. De (in dit geval gemeentelijke) politiek vindt dat er meer laadpalen moeten komen en neemt het besluit om er zo'n 100 over de stad te plaatsen. Een hele stroom bezwaren komt bij de gemeente binnen (immers, er worden reguliere parkeerplaatsen opgeheven). Is het überhaupt mogelijk om te kiezen voor andere locaties? Ja, zou je denken. Maar in de praktijk zijn de gekozen plaatsen al het meest logisch: daar lopen elektriciteitsleidingen in de buurt (en is capaciteit op het net). Daar zijn geen andere laadpalen in de buurt. En nog een aantal argumenten. Ergo: het besluit dat is voorgelegd aan de politiek was al een gedetailleerd uitgewerkt plan wat het meest logisch was. Maar op die manier ontneem je dus wel de politiek om een politiek besluit te nemen.


[...]

Dat is een goed voorbeeld van hoe het niet moet. De politiek (gemeenteraad en B&W in jouw voorbeeld) moeten besluiten dat er per x huishoudens/parkeerplaatsen/auto's/whatever, y laadpalen moeten komen, die voor het grootste deel van de bewoners op z meter afstand te vinden zijn.

Vervolgens moeten experts daarmee aan de gang om de juiste locaties te bepalen op basis van de politiek besluiten. En als sommige zaken (nog) niet haalbaar zijn (bijv. een stroomaansluitingen, geen locatie binnen z meter, etc) dan maak je daar een roadmap voor. In een bedrijf doe je eigenlijk niets anders. Als er wordt besloten dat je bepaald product wilt gaan maken, of een nieuwe markt wilt betreden beschrijf je ook in hoofdlijnen het hoe en waarom. De expert gaan daar dan mee aan de gang, en komen met een uitvoerbaar voorstel waarin vrijwel altijd ook niet alles direct kan.

[RobinHood]

RobinHood schreef op donderdag 21 mei 2026 @ 20:39:

Overigens is het hier ook zo: hoe dieper je graaft, hoe gekker het wordt. Atomwaffen op Wikipedia is een "leuk" startpunt, en graaf vanaf dat punt maar dieper. Ik denk dat het dieptepunt het sadistisch geweld tegen kinderen is, ja datgeen wat een poos terug in het nieuws was. Dat heeft een verbinding met ER, en dat gaat ook weer via via terug de boom in naar bijvoorbeeld Musks DOGE in de VS.

Ik had het dus al eens benoemd, maar inmiddesl begint het wat "mainstream" te worden, hoera...

https://nos.nl/nieuwsuur/...kaar-aanzetten-tot-geweld en https://nos.nl/nieuwsuur/...t-nihilistisch-extremisme

Om de blurp van NOS te citeren:

Nihilistisch extremisme

Aanhangers van het nihilistisch extremisme delen een mensvijandig en destructief wereldbeeld. Daar ligt meestal geen duidelijke ideologie onder, maar soms zijn er wel extreemrechtse invloeden. Ze verheerlijken of plegen geweld, met name om zich te bewijzen en status te krijgen in de groep. En soms omdat men de samenleving wil laten instorten. In online groepen sporen de veelal jonge leden elkaar aan tot het maken en verspreiden van kinderporno, tot dierenmishandeling, moord, aanslagen en het aanzetten tot zelfbeschadiging of zelfdoding.

Zelf denk ik dat de extreemrechtse invloeden veel sterker zijn, maar dan praat je niet meer over het soort extreemrechts van Geert Wilders, of zelfs NVU/Voorpost. Dit is de "Om een échte Ariër te zijn, moet je herboren worden, en dat doe je door left-hand-path satanisme" smaak nazisme.

Nu had ik een heel verhaal getypt, maar uiteindelijk is linken naar Wikipedia een beter idee, want het klinkt knotsgek, satanic-panic niveau. 764 wordt ook al genoemd in het artikel, maar ik zou beginnen bij de bron van dit alles: O9A.

Een kleine bloemlezing van o9a voor de mensen die niet op linkjes willen klikken:

The ONA's writings encourage human sacrifice,[152] referring to their victims as opfers.[153] [....]Monette noted that no ONA nexion cells publicly admitted to carrying out a sacrifice in a ritual manner, but that members had joined police and military groups to engage in legal violence and killing.[74]

The Counter Extremism Project reported that one ONA publication was titled The Rape Anthology and called for followers to seek "spiritual arousal from violent sexual rape".[160] White Star Acception have published material in which they present rape as a regular practice of the group.[161]

In 1998, Searchlight magazine accused the ONA of being affiliated with paedophiles.[25] According to a BBC News article from 2020, "The authorities are concerned by the number of paedophiles associated with the ONA, taking the group into a different area of law enforcement activity."[162] The Global Network on Extremism and Technology have also reported that the ONA is "adjacent" to the 764 network, which has adopted the ONA's "visual aesthetics" and been associated with widespread child sexual abuse.[14]

An important aspect of ONA practice are the adoption of "insight roles", by which practitioners must adopt a lifestyle radically different to their own. Via experience and adversity, it is believed that these insight roles contribute to the practitioner's evolutionary superiority and thus assists the coming of the new aeon.[125]

Among the ideological trends that the ONA suggests its members adopt "insight roles" within are anarchism, neo-Nazism, and Islamism, stating that aside from the personal benefits of such an involvement, membership of these groups has the benefit of undermining the Magian-Nazarene socio-political system of the West and thus helping to bring about the instability from which a new order, the Imperium, can emerge.[141]

764 en No Lives Matter [ook genoemd] komen vrij direct uit O9A. Hoe actief o9a zelf is, is heel lastig te zeggen door de structuur, maar ze hebben wel de ruimte en ideeën geschapen voor groepen als 764, NLM, maar dus ook de meer standaard neonazi groepen als Atomwaffen, C18 en via hun weer talloze andere groepen. Er zal ook echt wel een link te vinden zijn naar "onze" extreemrechtse groepen.

Wat buiten de scope van dit topic, maar uiteindelijk is extreem-rechts nou ook geen puur Nederlands iets, voor een stel "eigen land eerst" mensen zijn ze érg internationaal: dit is echt een flinke rabbithole waar je in kan duiken. Zoals ik al zei in mijn gequote bericht: Leg eens de linkjes met wat iemand als Elon Musk bijvoorbeeld zegt, en dit soort geweld. Een van de grootste namen in DOGE, Big Balls, is waarschijnlijk onderdeel van The Com, wat dus weer harde links heeft met 764, die dus weer harde links heeft met o9a....

Dit wil natuurlijk niet zeggen dat de kinderen die dit doen, die vaak zowel slachtoffer als dader zijn, allemaal neonazi's in de dop zijn. Dit is allemaal meer om de link te leggen naar iets wat even kort genoemd wordt, maar niet uitgediept wordt. Plus dat dit ook wel iets is waarover ik me oprecht zorgen maak.

Volwassen mensen die radicaliseren door algoritmes is natuurlijk al een dijk van een probleem. Kinderen die zover gaan dat ze aanslagen [willen] plegen omdat ze eens in de verkeerde Roblox-game zijn beland, is een heel ander niveau van "waar de fuck gaat dit heen"

Ook niet onbelangrijk: Er is een reden waarom veel van de onderzoekers anoniem blijven. Ja, je kan de grote tovenaar van o9a vandaag nog een tweet sturen, ik zou het niet doen. Deze mensen zijn in mijn ogen op een persoonlijk niveau heel wat gevaarlijker dan random jihadi's, "normale" fascisten en allerlei andere vormen van extremisten.

[defiant]

Het zijn dit soort ontwikkelingen waardoor ik denk dat het huidige samenlevingsmodel wat we hebben sinds de jaren 80/90 niet houdbaar is gebleken. Dit samenlevingsmodel is echter zo diep geïnstitutionaliseerd in onze systemen maar ook in de hoofden van mensen, dat er nauwelijks nog zelfreflectie mogelijk is binnen het systeem.

Ik denk dat je dit samenlevingsmodel het best kan beschrijven als een passieve geïndividualiseerde samenleving, die niet meer geloofd in sturing en normering, sterk leunend op individuele verantwoordelijkheid en vrijheid. Het probleem ontstaat hierin als er groepen ontstaan die het tegenovergestelde doen, d.w.z. zich collectief organiseren onder een groep met gemeenschappelijke normen en waarden. Normaal als groepen zich verhouden in een samenleving, dan ontstaan er vanzelf tegenkrachten. Maar in het huidige samenlevingsmodel ondervinden nieuwe groepen nauwelijks weerstand, omdat de rest niet georganiseerd en zwakkere binding heeft met elkaar.

M..a.w. als er nieuwe groepen zich vormen in de samenleving, dan ligt het initiatief en richting geheel bij die nieuwe groep. Ze hebben het initiatief, de energie, bepalen de richting en zijn gemotiveerd door collectieve doelen. De geïndividualiseerde samenleving is passief, leunt achterover en vertrouwd op de bescherming door democratie en rechtstaat.

En democratie en rechtstaat beschermen niet zolang je staatsgevaarlijke/ondermijnende groepen niet op een of andere manier niet actief wilt identificeren en bestrijden.

Stel je de volgende vraag: Wat is op dit moment de breed gedragen succesvolle en bewezen strategie die nu wordt ingezet zodat extremisten niet aan de macht komen? In mijn ogen is die er niet, we zitten nog steeds vast op het moment van rond de eeuwwisseling met de opkomst van het populisme, waarin vooral vertwijfeling overheerst tot zelfs resolute weigering om het probleem te erkennen.

Vandaag verscheen ook weer een artikel in de krant waarvan ik denk van of mensen überhaupt wel enige besef hebben van de oplossing.
Radicaal-rechts versla je met een ‘politiek van plezier’

Wie economische ongelijkheid weer centraal wil stellen, moet niet alleen benoemen wie er profiteert van de status quo, betogen Jacob Boersema en Madeleijn van den Nieuwenhuizen. Ongelijkheid agenderen kan óók gepaard gaan met lichtheid en plezier.

Rechts begrijpt al jaren dat mensen niet alleen verlangen naar welvaart, maar ook naar gemeenschap, trots en verbondenheid. Te vaak heeft links die behoefte afgedaan als verdacht (omdat het soms riekt naar nationalisme) of secundair (beleid is waar het echt om gaat), of simpelweg als minder belangrijk dan individuele ontplooiing en emancipatie. Het gevolg is dat radicaal-rechts het monopolie kreeg op gemeenschap en dat organiseerde rond migratiedoem, culturele identiteit en ressentiment.

Het politiseren van economische ongelijkheid, zoals de grote vermogenskloof, vraagt om duidelijke vijanden, schreven we eerder in NRC. Maar wie ongelijkheid weer centraal wil stellen, moet niet alleen benoemen wie er profiteert van de status quo, maar ook laten zien waarvoor een eerlijkere en solidaire samenleving nou eigenlijk is bedoeld.

Tot zover lijkt me de analyse correct, maar mist wel een belangrijk aspect. Het is vooral extreemrechts die beseft dat mensen gemeenschap, trots en verbondenheid verlangen, andere rechtse partijen (inclusief CDA en JA21) zijn vooral neoliberaal en individualistisch. Sinds de jaren 80/90 zijn er eigenlijk geen brede conservatieve volkspartijen meer, het CDA was naamdrager van gemeenschapszin zelfs de architect van het neoliberalisme in de jaren 80 onder Lubbers.

Zoals veel traditioneel linkse analyses concentreert met zich als oplossing juist niet op gemeenschap, trots en verbondenheid, maar gaat de focus weer geheel naar de kern van ideologie met economische ongelijkheid.

Een politiek van plezier presenteert betaalbaarheid en economische rechtvaardigheid niet als op zichzelf staande technocratische doelen, maar als middelen tot een vrijer en socialer leven. Dan gaat het niet alleen om goedkopere huur, kinderopvang of treinreizen, maar óók om de gedachte wat mensen dankzij die betaalbaarheid kunnen doen: familie bezoeken, ontspannen bij een buurtfeest langswippen, juichen bij een wedstrijd of tijd hebben om te leren schilderen. Een politiek van plezier prioriteert het collectief en cultiveert de gemeenschap, én schijnt licht op hoe ontspanning en verbinding lijden onder economische ongelijkheid.

Een veelgehoorde uitspraak hier op straat en online is: ‘We zitten eindelijk weer op de goede tijdlijn!‘. Dat gaat over meer dan kampioen worden, gewonnen loterijkaartjes of de verlaagde prijs van kinderopvang. Economische ongelijkheid staat weer bovenaan de agenda, vergezeld door de belangrijke vraag: wat is het hogere doel ervan? Het impliciete antwoord is keer op keer: gemeenschap, plezier en kwaliteit van leven.

Maar de definitie van gemeenschap ontbreekt hier totaal, hoe wordt die gemeenschap bereikt met trots en verbondenheid? Ontstaat dat vanzelf als alleen economisch ongelijkheid wordt opgelost? Die vragen blijven onbeantwoord en gaan uit van dogmatische ideologische uitgangspunten.

Goed om op te merken dat dit tevens weer zo'n idee is wat over is komen waaien uit de Verenigde Staten, waar we blijkbaar politiek toch gevoelig voor blijken.
Harris is pushing joy. Trump paints a darker picture. Will mismatched moods matter?

At the top of his first speech as her running mate, Minnesota Gov. Tim Walz turned to Vice President Kamala Harris and declared, “Thank you for bringing back the joy.” The next day, Harris took the theme a step further, branding the Democratic ticket “joyful warriors.”

“I think that our country is, right now, in the most dangerous position it’s ever been in, from an economic standpoint, from a safety standpoint,” Trump said Thursday.

Democrats are playing up their sunnier outlook, promoting the idea that voters can be inspired to support someone and not just cast their ballot against the other side. The Trump campaign argues their candidate is reflecting the dour mood of the country and dismisses the idea that a growing contrast in tone and upbeat attitude will decide the presidency.

En het is duidelijk welke strategie uiteindelijk de overwinning heeft opgeleverd.

Met autocratische bewegingen overal in opkomst is er geen tijd meer voor richtingzoekende politiek, een paar fouten maken en de autocraten hebben de sleutels van de democratie in handen.

[emeralda]

Het WK brengt een hoop racisme omhoog. Eerst mist een zwarte man een penalty en dan gaan Marokkanen ook nog eens toeteren!

[Dennis]

emeralda schreef op zondag 5 juli 2026 @ 15:36:
Het WK brengt een hoop racisme omhoog. Eerst mist een zwarte man een penalty en dan gaan Marokkanen ook nog eens toeteren!

Als ze alleen zouden toeteren zouden er natuurlijk niet 39 mensen worden opgepakt.

[alexbl69]

emeralda schreef op zondag 5 juli 2026 @ 15:36:
Het WK brengt een hoop racisme omhoog. Eerst mist een zwarte man een penalty en dan gaan Marokkanen ook nog eens toeteren!

Een hoop racisme?

Mogen we alles nog wel even in perspectief zien? Volgens het Meldpunt Online Discriminatie zijn er '10 tot 20 reacties ... strafbaar'.

Van mij mogen de gasten die dat doet vervolgd worden tot en met, laat daar geen misverstand over bestaan. Maar tegelijk vind ik het jammer dat deze 10 tot 20 personen een dusdanig bereik hebben dat je het idee krijgt dat dit een wijdverbreid gevoel zou zijn.

Er zijn altijd eencelligen die van alles roepen, niet alleen over voetbal. En laat ik dan ook nog eens de indruk hebben dat het aandeel eencelligen onder de voetbalsupporters oververtegenwoordigd is .

Het is alleen jammer dat deze enkelingen (en dat is de enige juiste benaming bij 10 tot 20 personen) tegenwoordig een dusdanig bereik hebben dat het beeld geschapen wordt dat dit een wijdverbreide misstand zou zijn. Dat is in mijn ogen namelijk absoluut niet het geval.

Zoals wel vaker krijgt door social media de enkeling die het hardste en het botste schreeuwt onevenredig veel aandacht. Misschien beter om dat af en toe van je af te laten glijden en je meer te richten op de 99,999% die wel normaal doet.

[Stukfruit]

Als tuig op social media slechts beperkt aanwezig is, waarom neemt extreemrechts het in de echte wereld dan steeds meer over?

Deze inkadering is precies het probleem waarover in dit topic gesproken wordt: blijven nuanceren op de details die door het grotere geheel steeds meer mogelijk worden gemaakt, maar rechts gedachtengoed moet vrij baan krijgen.

Met die ongelijkheid kunnen we natuurlijk niet werken.

[R_Zwart]

Stukfruit schreef op maandag 6 juli 2026 @ 00:28:
Als tuig op social media slechts beperkt aanwezig is, waarom neemt extreemrechts het in de echte wereld dan steeds meer over?

Deze inkadering is precies het probleem waarover in dit topic gesproken wordt: blijven nuanceren op de details die door het grotere geheel steeds meer mogelijk worden gemaakt, maar rechts gedachtengoed moet vrij baan krijgen.

Met die ongelijkheid kunnen we natuurlijk niet werken.

De echt heel actieve groep is niet zo heel groot. Er stemmen wel behoorlijk wat mensen op extreemrechtse partijen maar die zullen net zo makkelijk switchen naar wat anders. Bij fysieke bijeenkomsten (demonstraties en zo) valt de daadwerkelijke opkomst meestal tegen. Maar iedere fascist is er 1 teveel.

[Stukfruit]

R_Zwart schreef op maandag 6 juli 2026 @ 12:04:
[...]

De echt heel actieve groep is niet zo heel groot. Er stemmen wel behoorlijk wat mensen op extreemrechtse partijen maar die zullen net zo makkelijk switchen naar wat anders. Bij fysieke bijeenkomsten (demonstraties en zo) valt de daadwerkelijke opkomst meestal tegen. Maar iedere fascist is er 1 teveel.

Klopt, maar de meelopers doen net zo hard mee aan het kweken van sfeer.

De foute oom op de verjaardag is niet echt meer alleen.

[R_Zwart]

emeralda schreef op zondag 5 juli 2026 @ 15:36:
Het WK brengt een hoop racisme omhoog. Eerst mist een zwarte man een penalty en dan gaan Marokkanen ook nog eens toeteren!

Dat alle andere doelpunten waardoor team eerste in de groep van zwarte mannen waren is dan weer snel vergeten. Zolang je goed bent ben je "van ons". 1 foutje en je moet oprotten. Het aantal echt racistische reacties op social media was beperkt, maar het is ook bekende dat 1 reactie vaak gelijk staat aan duizenden gelijkgestemden. Als er online 1 persoon klaagt over een storing o.i.d. bij een bedrijf is bekend uit data dat er al gauw 5000....10000 mensen zijn die hetzelfde probleem hebben maar niets online zetten.

[W1ck1e]

R_Zwart schreef op maandag 6 juli 2026 @ 12:08:
[...]
... Als er online 1 persoon klaagt over een storing o.i.d. bij een bedrijf is bekend uit data dat er al gauw 5000....10000 mensen zijn die hetzelfde probleem hebben maar niets online zetten.

Een enkele klacht staat voor minder mensen dan een enkel compliment.

[emeralda]

Dennis schreef op zondag 5 juli 2026 @ 22:22:
[...]

Als ze alleen zouden toeteren zouden er natuurlijk niet 39 mensen worden opgepakt.

*knip* niet het onderwerp

[ Voor 14% gewijzigd door polthemol op 06-07-2026 13:45 ]

[Helixes]

Dennis schreef op zondag 5 juli 2026 @ 22:22:
Als ze alleen zouden toeteren zouden er natuurlijk niet 39 mensen worden opgepakt.

Ehhh....

In welke mate zal racisme een passieve of actieve rol hebben gespeeld in die 39 arrestaties? In dit soort situaties kun je de aloude ze zijn gearresteerd, dus zullen ze wel iets fout hebben gedaan niet altijd per se zo doortrekken. We weten inmiddels bijvoorbeeld dat het politieoptreden ondermeer verband houdt met de perceptie van de betreffende groep.

Ik begrijp dat in Den Haag de situatie geëscaleerd is omdat er politie aanwezig was. Is de situatie geëscaleerd omdat politie provocerend heeft opgetreden? Is de situatie geëscaleerd omdat de politie niet een al te beste reputatie heeft bij deze gemeenschap? Heeft de politie sneller besloten in te grijpen omdat het Marokkanen zijn?

Zulks verdiend onderzoek. Zéker in een ver(extreem)rechtsend landschap.

[Dennis1812]

Volgens de politie werden agenten bekogeld met onder meer glas, eieren, stenen, fakkels en vuurwerk. De twee gewonde agenten raakten gewond doordat zwaar vuurwerk in hun richting werd gegooid.

En ook bushokjes gesloopt.

Dan vraag ik mij echt niet af of er etniscch profileren is toegepast.
Dan ben je gewoon tuig. Zeker als agenten gaat verwonden.

Het zou raar zijn als ze wel door mogen gaan daarmee.

[Helixes]

Dennis1812 schreef op maandag 6 juli 2026 @ 13:12:
En ook bushokjes gesloopt.

Dan vraag ik mij echt niet af of er etniscch profileren is toegepast.
Dan ben je gewoon tuig. Zeker als agenten gaat verwonden.

Het zou raar zijn als ze wel door mogen gaan daarmee.

De vraag is wel of de gearresteerde feestvierders verantwoordelijk waren voor de renovatie van de bushokjes.

Maar goed, je wekt me niet indruk onderdeel te zijn van deze minderheid. Ik kan er oprecht niet over oordelen - maar als je iedere twintig meter door een Haagse agent gestopt wordt om te gefouilleerd te worden; bij iedere verkeerscontrole middels de bekende profileringen er uit wordt gevist; en iedere poep en scheet moet uitleggen aan de mannetjes in blauw - terwijl je roomwitte collega's daar geen enkele last van hebben....

Dan kan ik me voorstellen dat er een moment komt dat de vlam in de pan slaat.

En oprecht - ik weet niet óf dat zo is. We weten heel zeker dat het anekdotisch voorkomt. Ik probeer aan te geven dat je daar zo vragen bij kunt hebben. Het is een prima gelegenheid om eens met de gemeenschap in gesprek te gaan om te luisteren. Het is gewoon tuig is het type platitude waar extreemrechts zich graag bezighoudt: Het is makkelijk wijzen naar een minderheid, het stemt niet tot nadenken. En het stemt wél tot verdere discriminatie en marginalisering.

A propos - met het sneuvelen van abri's is er nog steeds de vraag of dat het de oorzaak - of het gevolg was van politie-escalatie. Nog zo'n vraag die extreemrechts liever niet onderzoekt.

[_Bailey_]

bij / tijdens / na wedstrijden van Kaap Verdië of Curacao zijn er precies 0,0 ongeregeldheden (in oa Rotterdam, de Nederlandse bakermat voor Kaap Verdië) , bij beide landen hier in NL 1 groot volksfeest.

Bij een wedstrijd van Marokko weet je dat er zaken gesloopt gaan worden, politie met stenen en vuurwerk wordt bekogeld. Het optreden van Politie heeft hier exact niets met racisme (of etnisch profileren) te maken en alles met het kijken naar gebeurtenissen in het verleden met Marokko wedstrijden in steden als Rotterdam, Utrecht en Amsterdam.


De Marrokaanse reljongeren voelen feilloos aan als de Politie (enigzins) zacht / kalm zou optreden, de jongeren zien dit als laffe zwakte. Daar spelen ze op in. Prima voorbeeld o.a. de rellen in Scheveningen recentelijk.

[ Voor 12% gewijzigd door _Bailey_ op 06-07-2026 13:48 ]

[Dennis1812]

Er wordt anekdotisch graag etnisch profileren geroepen.
Maar die mensen vergeten wel even dat er op de politie academie hele lesblokken bestaan uit hoe je etnisch profileren voorkomt.
Ook worden de dienders hierop gecontroleerd en wordt er gereflecteerd. Helaas zullen mensen dit altijd blijven roepen en denken.
En in het verleden was het ook zo.

Maar roepen dat omdat de politie er was er daarom geweld was gaat mij een brug of 3 te ver.
Ben je vreedzaam feest aan het vieren is er echt niks aan de hand.

Ze zijn wellicht zichtbaar aanwezig. Om te kijken hoe de sfeer is en waar nodig in te grijpen.
Men sloopt dat bushokje nog altijd zelf en gooit voorwerpen naar de politie.

[polthemol]

Modbreak:

Graag de focus op de regel

'Rechts extremisme zien als onvermijdelijk gezien de omstandigheden, iedere mens/groep is nog altijd verantwoordelijk voor het eigen handelen.'

De gehele discussie over al dan niet wangedrag door fans van deze of gene origine hoort hier niet thuis. Posts die hierop doorgaan gaan richting de trashcan

[alexbl69]

*knip* zie modbreak

[ Voor 96% gewijzigd door polthemol op 06-07-2026 13:53 ]

[0rbit]

Dido schreef op vrijdag 26 juni 2026 @ 15:36:
[...]

Leuk om onderwijsniveau te gebruiken om te bepalen of de kamer een goede afspiegeling is van de samenleving, maar laten we niet vergeten dat kamerlid zijn ook gewoon een baan is, waarvoor geldt dat niet iedereen de mentale capaciteiten heeft om die goed uit te voeren. Naar schatting 1 op de 5 mensen in Nederland kan worden gezien als functioneel analfabeet, dat wil zeggen dat ze moeite hebben met het begrijpen van zaken als officiële documenten, brieven of reisinformatie.

Het lijkt me allerminst wenselijk dat we 30 functioneel analfabeten in de Tweede Kamer moeten willen hebben omdat dat zo lekker afspiegelt (hoewel ik soms het gevoel krijg dat die groep stiekem wel eens oververtegenwoordigd zou kunnen zijn )
Het idee van "afspiegeling van de maatschappij" komt uit de tijd dat een groot deel van de kamer een adelijke titel had en man was, en de gewone arrebijer dus daadwerkelijk ondervertegenwoordigd was, net als de vrouw.

Tegenwoordig moet je, denk ik, botweg kijken naar of de kamer de onder de bevolking levende (politieke) overtuigingen vertegenwoordigd, en dan is dat, dankzij ons kiessysteem, altijd redelijk het geval. Natuurlijk, er zijn meningen en overtuigingen die niet vertegenwoordigd zijn, maar kennelijk waren di eniet wijd genoeg verbreid om genoeg stemmen op te leveren voor een zetel.

In enkele zinnen stel je grootheden als "analfabetisme" en "mentale capaciteiten" stilletjes aan elkaar geljik. Ten eerste is een laag opleidingsniveau geen goede indicator voor laag denkvermogen en beide zijn weer wat anders dan laaggeletterdheid.

Het idee dat het principe van de afspiegeling van de samenleving oud is, klopt volgens mij niet. Dat is niet heel veel ouder dan jij of ik. Het verschil is dat het er tegenwoordig meer doorgedrukt wordt en vroeger mensen nog meer fatsoen, gezond verstand en een betere opleiding hadden. Tegenwoordig is het veelal niet meer dan de neo-Marxistische ideeen van de Frankfurter school die men onbewust tot een nieuwe religie heeft verheven. Dit werd overigens 20 jaar geleden ook al ingezien en het hele afspiegelingsidee is natuurlijk pertinente onzin, zowel voor bedrijven als ook regeringen. Dat dit door veel mensen als belangrijk wordt gezien, is in mijn ogen meer een aanwijzing dat de Staat principieel te veel macht heeft en mensen te weinig vrijheid.

Wat wel speelt is dat er mensen zijn met extremistische ideeen die op de populistische wagen springen en roepen dat ze zich niet vertegenwoordigd voelen, omdat ze niet kunnen verkroppen dat de meerderheid van de Nederlandse kiezers zich niet achter hun giftige beelden heeft geschaard.

*knip*, rant.

Die waanbeelden een podium geven door ze serieus te nemen lijkt me contraproductief; tegelijkertijd moeten we er ook voor waken te denken dat het allemaal niet zo'n vaart loopt zolang een extreme partij geen absolute meerderheid haalt. Wat dat betreft zijn de nadagen van de Weimar-republiek een angstwekkend stukje geschiedenis.

*knip*, rant.

[ Voor 26% gewijzigd door NMH op 06-07-2026 20:10 ]

[Helixes]

0rbit schreef op maandag 6 juli 2026 @ 15:00:
Het idee dat het principe van de afspiegeling van de samenleving oud is, klopt volgens mij niet. Dat is niet heel veel ouder dan jij of ik. Het verschil is dat het er tegenwoordig meer doorgedrukt wordt en vroeger mensen nog meer fatsoen, gezond verstand en een betere opleiding hadden. Tegenwoordig is het veelal niet meer dan de neo-Marxistische ideeen van de Frankfurter school die men onbewust tot een nieuwe religie heeft verheven. Dit werd overigens 20 jaar geleden ook al ingezien en het hele afspiegelingsidee is natuurlijk pertinente onzin, zowel voor bedrijven als ook regeringen. Dat dit door veel mensen als belangrijk wordt gezien, is in mijn ogen meer een aanwijzing dat de Staat principieel te veel macht heeft en mensen te weinig vrijheid.

Als ik het goed begrijp wil je hier de mainstream politieke opvatting framen als extreemlinks?

[mbr]*knip*[/mbr]

En hier... Democratie reduceren tot de wil van het volk is gedachtegoed van Carl Schmitt - in alle opzichten iemand die zich gelieerd heeft aan extreemrechtse politiek. Zeker als dat gebeurt om onderdrukking van minderheden te bevorderen. Uit je woorden begrijp ik dat je zulk gedachtegoed graag wilt normaliseren.

Misschien kun je uitleggen op welke manieren je extreemrechts in Nederland op dit moment problematisch vindt, zodat we samen kunnen zoeken naar oplossingen. Want - ik krijg een beetje het gevoel dat we op twee hele verschillende sporen opereren....

[ Voor 11% gewijzigd door Helixes op 07-07-2026 09:07 ]

[defiant]

Ombudsman artikel in het NRC:
Politiek extreemrechts verdient journalistieke terughoudendheid, maar negeren is niet de weg

De Jonge: „Ik denk dat het echt belangrijk is om wél over Forum voor Democratie te schrijven, om de ontwikkelingen in de samenleving te duiden.” Zij waarschuwt wel: „Er is geen enkel wetenschappelijk bewijs dat kritische interviews extreemrechts kunnen ‘ontmaskeren’.” Vorig jaar publiceerden Britse politicologen een inmiddels veelbesproken experiment met de conclusie: zelfs een confronterend interview draagt bij aan ‘normalisatie’ van extreemrechtse ideeën: nieuwsconsumenten vinden die ideeën na toediening van zo’n interview gewoner, ook als zij het er niet mee eens zijn.

Het pleidooi van de politicologen voor een cordon sanitaire door de media is geënt op dit soort onderzoek, en op het enige voorbeeld daarvan wereldwijd, in Wallonië. Daar legden nieuwsmedia in 2011 afspraken vast om te voorkomen dat l’extrême droite (wat, verwarrend, Frans is voor ‘uiterst rechts’) zou groeien door journalistieke aandacht. Uiterst rechtse uitspraken gaan bijvoorbeeld altijd vergezeld van duiding, online artikelen linken niet naar uiterst rechtse platforms, er verschijnen geen vraag-antwoord-interviews met vertegenwoordigers van uiterst rechts. De Jonge: „We gaan er vanuit dat dat cordon werkte, want anders dan elders in Europa kent Wallonië geen extreemrechtse politieke partij van betekenis. Maar wat oorzaak en gevolg is, is niet met zekerheid te zeggen.”

Nederland is dat stadium ver voorbij: radicaal-rechts ís in Nederland al groot. Maar zo’n aanpak is binnen NRC niet zonder precedent. Guus Valk benadrukte tijdens het redactiedebat vorige week dat hij meeweegt dat FVD „de krant gebruikt als een podium om met hun eigen achterban te praten”. Oftewel: de gevestigde media zijn voor extreemrechts onderdeel van een ‘clown world’ die je mag manipuleren. In 2019, toen FVD winnaar werd van de Provinciale Statenverkiezingen en Valk chef van de Haagse redactie was, raadde hij zijn redactie aan om Baudets uitingen nooit te nemen voor wat ze leken. „Context is alles.”

Over het eventuele aanscherpen of verbreden van de aanpak voor extreemrechtse partijen – of partijen met extreemrechtse standpunten – zal verder gesprek nodig zijn, waarbij het me handig lijkt om over de aanpak meer vast te leggen dan eerder gebeurde. Dat NRC zich volgens onze liberale beginselen sterk maakt voor grondrechten en burgerrechten, kan voor zo’n gesprek een basis zijn.

Dat de discussie nu pas gevoerd wordt zou imho al een rode vlag moeten zijn, zeker voor een krant die zich ideologisch gepositioneerd als tegenovergesteld aan autocratische ideeën. Je ziet hier de klassieke fout die de journalistiek maakt in de rol die men heeft in het debat, het onderschat de eigen rol in de democratie en heeft een verkeerd beeld hoe die rol ingevuld moet worden.

Je ziet dit terug in de reflex om vooral neutraal observerend te zijn, waarbij het idee is dat als je dit maar goed genoeg nastreeft mensen zelf wel hun conclusies trekken. Er is een reden waarom juist autocratisch partijen hameren op dit idee van journalistiek, want neutraliteit is onmogelijk om te bereiken. Hoe neutraler je bent, hoe meer de bias van waarover je rapporteert doordringt. Zoals het artikel ook zegt, rapporteren over extreem rechtse ideeën normaliseer deze juist.

Zeker de journalistiek moet afrekenen met het idee van neutraliteit en observatie als het gaat om de grensoverschrijdend gedrag. Om extremisme te bestrijden moet je juist normerend optreden.

Er is niets mis met het actief journalistiek afkeuren en benoemen van het gevaar van extremisme, eenmaal aan de macht doen ze altijd wat apologeten zeggen dat ze nooit zouden doen , ze gaan rechtstreeks af op alle instituties met argumenten die juist zeggen te ondersteunen .Vrijheid,. democratie en rechtstaat zijn voor dit soort groepen alleen bedoelt voor de ingroup, niet de outgroup.

[emeralda]

Journalisten zijn het soort mensen die bij een concentratiekamp alles netjes opschrijven en dan roepen "don't worry guys this is all evidence for the tribunal!".

[R_Zwart]

Als journalisten te stellig zijn en waarschuwen krijgen ze het commentaar dat ze niet neutraal zijn. Als ze het niet doen krijgen ze het commentaar dat ze hun verantwoordelijkheid serieuzer moeten nemen.

Wat ze ook doen, het is nooit goed.

[defiant]

R_Zwart schreef op zondag 12 juli 2026 @ 15:40:
Als journalisten te stellig zijn en waarschuwen krijgen ze het commentaar dat ze niet neutraal zijn. Als ze het niet doen krijgen ze het commentaar dat ze hun verantwoordelijkheid serieuzer moeten nemen.

Wat ze ook doen, het is nooit goed.

Daar ben ik het niet mee eens. Dat gaat er vanuit dat het commentaar op z.g.n. neutraliteit een valide argument zou zijn, het is de taak van journalistiek om duidelijk te maken dat neutraliteit niet bestaat en hierdoor dus onmogelijk is om ooit te bereiken. Dat is niet eens partijdige mening, dat volgt uit de informatie theorie. Selectie is heeft al een 100% bias en een journalistiek moet altijd selecteren, dus elke journalist is inherent altijd biased en nooit neutraal. En dat zit nog maar aan het begin van het proces van journalistiek.

Partijen die functioneren binnen democratische en rechtsstatelijke kaders zouden helemaal niets moet doen met kritiek van mensen die autocratische/extreme partijen aanhangen, die juist willen afbreken. Want als de kritiek is onvervalst altijd 100% alleen maar een propagandistische leugen, want als ze zelf eenmaal aan de macht komen dan wordt de journalistiek vervangen door waar ze het altijd van hebben beschuldigd, alleen maar partijdig nieuws. Kijk naar wat Orban gedaan heeft in Hongarije. Accepteerde Orban de beschuldiging dat zijn media niet z.g.n. neutraal waren?

Of neem een ander perspectief, zou de Nederlandse journalistiek de kritiek ten harte moeten nemen van autocratische landen zoals Rusland, Noord-Korea of China? We vinden het normaal dat we kritiek krijgen van zulke landen, dat we denken dat onze journalistiek juist goed functioneert.

Journalisten kunnen absoluut hun werk goed doen, als ze zich maar houden aan democratische en rechtsstatelijke kaders.

[defiant]

Ik ben een lange tijd ontevreden over hoe journalistiek het probleem van extremisme duid, dit keer komt het nota bene van onderzoeksjournalistiek platform de correspondent:
Democratie in verval? De democratie werkt juist prima (alleen vinden progressieven dat niet leuk)

In een normaal land onder normale omstandigheden horen radicaal-rechtse partijen überhaupt niet te bestaan, zo is het idee. Dat dergelijke partijen in Europa inmiddels meer dan een kwart van de stemmen halen, laat zien dat de boel aan het ontsporen is. ‘Extreemrechtse ideeën zijn in razendsnel tempo genormaliseerd’, stelt politicoloog Leonie de Jonge vast in De Groene Amsterdammer.*

Het is een woord dat vaker valt als het gaat over de opkomst van radicaal-rechts: normalisering. Als in: wat ooit extreem was, wordt steeds normaler gemaakt. Maar wat is ‘normaal’ eigenlijk? Het woord heeft twee betekenissen, die vaak door elkaar lopen: ‘fatsoenlijk’ en ‘gebruikelijk’. De opkomst van radicaal-rechts laat volgens critici zien dat mensen massaal ideeën hebben omarmd die voorheen even onfatsoenlijk als uitzonderlijk waren.

Radicaal-rechts wint niet bijna vijftig zetels dankzij extremisme, maar ondanks extremisme. Hun voornaamste aantrekkingskracht zit namelijk elders: radicaal-rechtse partijen willen minder migratie, in het bijzonder minder asielmigratie. Dit standpunt – hoe onfatsoenlijk je het ook mag vinden – is al gebruikelijk zolang we het peilen, maar had nauwelijks parlementaire vertegenwoordiging.

De auteur gaat verder in over hoe migratie qua standpunten tussen politiek en burgers uit elkaar is gegroeid. Kernpunt van het betoog is dat standpunten van kiezers het electorale landschap uiteindelijk bepalen, omdat er dan partijen in het gat zullen springen als de electorale vraag er is. Tot zover klopt in mijn ogen die theorie en is dat verder ook geen controversieel gegeven.

Waar de auteur imho de plank mis slaat is, is dat de zorg over autoritaire/extreme partijen niet zozeer zit in de migratie standpunten van zulke partijen, maar over het democratische en rechtsstatelijke gehalte van zulke partijen in brede zin. Zulke partijen zetten vrijwel direct altijd de aanval in op de liberale democratische rechtstaat. Dat is in essentie iets totaal anders dan een inhoudelijk meningsverschil over migratie. Daar stapt de auteur volledig overheen.

De democratie werkt niet prima als de enigste manier waarop kiezers hun standpunten verwezenlijkt kunnen zien stemmen is op partijen die juist de liberale democratische rechtstaat willen afbreken. In een gezonde democratie zou het nooit zover moeten komen.