Die duitse tacet testtrack (met alle S'en en F'en) is natuurlijk niet de beste track om tonaliteit uit te testen.
Wat er wel gebeurt met een naald die niet helemaal 100% trackt: de klanken die zo'n naald niet kan tracken (dus die harde S klanken), en daar een soort van ongedefineerde ruis van maakt, in het originele signaal zit natuurlijk ontzettend veel energie.
Dus een naald die dit wèl kan tracken, zet deze energie om in geluiddruk. Dat is geluiddruk rond de 10khz of meer, dus dat klinkt wat scherp. Maar dat klinkt dus wat scherp
omdàt dat in de plaat/in de muziek zit.
Het verschil in het MJ nummer: daar speelt dat natuurlijk ook. Maar daar is ook het elementbody anders. Dat is dus een vergelijk tussen een AT-95e en een AT-VM440MLA. Die Tacet testplaat is een vergelijk tussen de AT-VM95ML en de AT-VM95E (mijn 440mla staat er ook tussen, maar dat is daar niet het punt).
Het verschil tussen die AT-95e (de AT-VM95 serie, de AT-3600L, AT-91 en alle andere goedkope AT elementen, en overigens ook de 2m serie en OM serie) en de AT-440mla (en AT-540ml etc) is dat de AT-440mla als spoelkern een gelamineerde kern heeft (allemaal plaatjes naast elkaar) en de AT-VM95 serie niet. Dat is gewoon een massief stukje ijzer (het is natuurlijk allemaal heel klein).
Het verschil tussen een massieve spoelkern en een gelamineerde spoelkern is dat een massieve spoelkern veel sneller (in dit geval als in: bij lagere frequentie) spoelkernverzadiging vertoont. Dat houdt in dat een toename van het magnetisch veld niet meer inhoudt dat dat resulteert in een evenredige toename van stroom. Met andere woorden: het rendement van zo'n spoel wordt lager naar mate de frequentie hoger wordt. Dat houdt automatisch in dat hogere tonen minder sterk worden weergegeven.
Dit effect wordt belangrijker naar mate je interlink (tussen draaitafel en phonopre) of afsluitcapaciteit in je phonopre hoger wordt. Dit werkt namelijk als een filter (zie ook de 'musthaves' met de uitleg over interlink)
Dit kan je ook gewoon meten, met een LCR meter die met verschillende frequenties kan meten.
Dit zijn bijv metingen die ik gedaan heb bij enkele cartridges:
Hier zie je dat de afname in inductie bij een at-440mla slechts ~5% terwijl dat bij een AT-95 kan oplopen tot 20%
Een AT-VM95ML heeft dat effect ook, en dat laat deze ook zien op ASR bijvoorbeeld in de phono cartridge measurement library. Als je de capaciteit van je interlink/phonopre dus niet onder controle kan houden (dus heel laag) is een AT-VM95ML dus een betere keuze dan bijv. een AT-VM540ml (de 440mla is al lang niet meer leverbaar).
Die MJ opname die ik gemaakt heb is denk ik nog met mijn 721 toen er nog een slechtere interlink aan zat.
Voor de rest vind ik dat een AT440mla (en vermoedelijk dus ook een AT-VM540ML) nog nèt wat beter trackt dan de AT-VM95ML.
Je kan in bovenstaand tabelletje ook goed zien dat de spreiding van afname tussen links en rechts kleiner is dan de 2 spoels elementen. Dus die body is vanuit technisch oogpunt duidelijk beter. Wat beter klinkt is een totaal subjectief verhaal natuurlijk.
Maar wat je niet moet vergeten is dat 'warm' of 'minder warm' in dit oogpunt gewoon te compenseren valt door de treble knop iets omlaag of iets omhoog te draaien. Dat is namelijk precies hetzelfde als wat gebeurt met dat inductie/capaciteitsverhaal (het zg. 'loading'). Dat is gewoon een toonregeling.
Maar die trackingsvervorming: dàt valt niet te compenseren. Die vervorming krijg je niet weg, en het missen van de details in de muziek...die krijg je natuurlijk helemaal niet terug, met geen enkel knopje.
Ook is 'warm' of 'niet warm' een heel subjectief verhaal (wat de ene mooi vindt...), maar die trackingsvervorming: ik ben nog nooit iemand tegengekomen die dàt prefereert boven geluid waar die vervorming niet in zit. Het is dus totaal anders dan vervorming die bijv uit een buizenversterker komt (beetje harmonische vervorming). Dergelijke vervorming is veel subjectiever wat sommige mensen wel prefereren.
Veel mensen beseffen dit niet, dat de ene vorm van vervorming heel anders klinkt dan de andere vorm van vervorming.
[
Voor 15% gewijzigd door
mr_petit op 21-08-2025 08:18
]