Financiële onafhankelijkheid - Deel 5

[psychodude]

hoevenpe schreef op woensdag 11 februari 2026 @ 07:41:
Toch wel grappig: dit draadje gaat vooral over zo goedkoop mogelijk kunnen leven, terwijl FIRE imo vooral over het spreekwoordelijke Zwitserleven gevoel vanaf je 55e-60e gaat.

Natuurlijk is een comfortabel afbetaald huis hoeksteen van elk gedegen financieel toekomstplan, ander laaghangend isolatie-fruit een nobrainer. Lagere vaste lasten minstens zo belangrijk als een goede stabiele inkomstenbron.

Dat gezegd hebbende, als ik zou stoppen met werken is dat niet om vanaf dat moment elke cent om te draaien. Juist om te kunnen genieten van het leven, die wereldreizen en vaak uit eten ga je niet betalen van 20k netto rendement per jaar maar ieder z'n ding...

Onder de streep is FO denk ik het best samen te vatten als afdoende financiële vermogen om bij een acceptabele procentuele periodieke onttrekking, dit op een niveau te hebben waarmee je persoonlijk gezien op een gewenste levensstandaard uit komt.

Wat die gewenste levensstandaard is, en hoe hoog de SWR exact ingeschaald wordt. Daar gaat uiteraard verschil in bestaan. Enerzijds hoeveel luxe er gezocht wordt. Anderzijds hoeveel risico iemand wenst te dragen.

Ben je voorzichtiger, ben je op zoek naar meer luxe. Dan zijn dit natuurlijk variabelen welk de benodigde reserves doen ophogen. Verder speelt natuurlijk een rol, per wanneer wens je FO te gaan. Des te verder de AOW-gerechtigde leeftijd verwijdert is, des te groter de pot dient te zijn, gelet op het feit dat AOW verder verwijdert is en de totale pensioen inleg beperkter zal zijn.

Voor het spreekwoordelijke Zwitserleven gevoel, hoef ik zelf overigens niet per sé wereldreizen te maken en vaak uit eten te gaan.

Maar ligt mijn eigen FO-target wel hoger dan 400k. Gecorrigeerd voor inflatie, gecorrigeerd voor leeftijd, te verwachten termijn tot pensioen, te verwachten termijn tot AOW, onderhoudskosten ingecalculeerd, op circa 1.25 miljoen op 53-jarige leeftijd. Om wat tegengeluid te bieden in dat geval tegen de 400k. Het moment dat de jongste 18 is. Voor die tijd, sowieso geen wens tot stoppen. Op die leeftijd, zien we uiteindelijk tegen die tijd.

Uiteindelijk vind ik de financiële vrijheid belangrijker dan het komen tot niets doen. Met daarbij verder een bedrag om comfortabel van te leven. Maar ook weer niet dusdanig hoog om de rest van mijn leven echt ongecontroleerd te kunnen spenden.

Des te later ik daadwerkelijk stop, des te lager het uiteindelijk doelbedrag daarna overigens wordt. Dan wel de uitgaven opgehoogd kunnen worden uiteraard.

Maar sommige dingen moeten natuurlijk ook gewoon een beetje bij je passen. Zo leg ik liever zelf een goed stuk vlees op de BBQ, dan dat ik in Nederland uit eten ga. Ga ik vooralsnog liever kamperen in een tent in de vrije natuur binnen een fiets- of wandelvakantie. Dan dat ik in hotels overnacht.

Incidenteel echt goed uit eten, kan ik verder wel waarderen. Maar te vaak, dan verliest ook dit zijn charme voor mij. Drie keer een sterrenrestaurant in een maand, weet ik uit ervaring van dat dit voor mij niet noodzakelijk is.

[Tommie12]

HandyLumberjack schreef op woensdag 11 februari 2026 @ 19:25:
[...]


Hier 1 EV, een warmtepomp, houtkachel en bijna 27 kWp aan PV. Als ik de PV-installatie zou verdubbelen (daar heb ik in principe de ruimte voor) en een flinke batterij neer zou zetten (100-150 kWh) en de houtkachel als volledige verwarming zou gebruiken 2 maanden per jaar zou ik prima off-grid kunnen leven.

Nogmaals het KAN (als je genoeg dakoppervlak hebt) en ik heb die ambitie niet.

Momenteel is het voor mij geen enkel probleem als de energieprijzen in de winter 10x hoger zouden worden en daarmee ben ik onafhankelijk genoeg.

Is je stuk grond dan groot genoeg om in eigen hout te voorzien, en heb je genoeg bomen die zorgen voor een continue hergroei van wat je opstookt?
Anders blijft hout kopen zowat hetzelfde als gas of electriciteit kopen. En het is niet altijd even duurzaam.

Feit is, een batterij van 100 kWh gaat je waarschijnlijk al dik 25k kosten…. En dat om 2 maanden door te komen per jaar.

[RichieB]

assje schreef op woensdag 11 februari 2026 @ 12:51:
[...]
Als 7% het bruto rendement is blijft daar met 2,8% VRH 4,2% van over; een effectief rendement van 0,2% ten opzichte van een hypotheek van 4%.
[…]

Als je het slim aanpakt valt de hypotheek als schuld in box 3 en betaal je er helemaal geen VRH over.

[HandyLumberjack]

Tommie12 schreef op woensdag 11 februari 2026 @ 21:31:
[...]

Is je stuk grond dan groot genoeg om in eigen hout te voorzien, en heb je genoeg bomen die zorgen voor een continue hergroei van wat je opstookt?
Anders blijft hout kopen zowat hetzelfde als gas of electriciteit kopen. En het is niet altijd even duurzaam.

Feit is, een batterij van 100 kWh gaat je waarschijnlijk al dik 25k kosten…. En dat om 2 maanden door te komen per jaar.

Ik heb genoeg eigen hout/bos, het groeit harder aan dan dat ik het opstookt.

Zo'n systeem kost inderdaad veel geld, maar als ik mijn stroomaansluiting zou behouden en de overtollige energie 8 maanden per jaar zou verkopen (op de juiste momenten), zou ik daar waarschijnlijk nog een flink deel van de installatie mee kunnen terugverdienen.

Nogmaals, ik ga het niet doen, maar technisch is het mogelijk, en financieel zal de schade meevallen.

[Tommie12]

HandyLumberjack schreef op donderdag 12 februari 2026 @ 07:38:
[...]


Ik heb genoeg eigen hout/bos, het groeit harder aan dan dat ik het opstookt.

Zo'n systeem kost inderdaad veel geld, maar als ik mijn stroomaansluiting zou behouden en de overtollige energie 8 maanden per jaar zou verkopen (op de juiste momenten), zou ik daar waarschijnlijk nog een flink deel van de installatie mee kunnen terugverdienen.

Nogmaals, ik ga het niet doen, maar technisch is het mogelijk, en financieel zal de schade meevallen.

In België krijg je nu ca 3ct per kWh voor teruggeleverde stroom. Zelfs met 30kWp aan panelen is het dan heel beperkt wat je dan aan cash over houdt aan het einde van een goede zomer.
Om er even een getal op de plakken: als je 10.000kWh terug zou leveren, dan is dat 300€, terwijl zo'n installatie van 30kWp al snel 20.000€ kost.
Tel daar die 20.000€ van je batterij bij, en je hebt 40.000€ uit gegeven om waarschijnlijk 1500€-2000€ per jaar te sparen. Economisch is dat een slecht plan, maar waarschijnlijk ecologisch ook.

Leuk dat je een heel bos in eigendom hebt, maar je beseft zeker dat dat enkel weg gelegd is voor een héél beperkt deel van de bevolking. Simpelweg omdat we de plaats niet hebben dat iedereen zijn eigen bos heeft.

[JURIST]

Vandaag wordt er in de TK gestemd over het wetsvoorstel Box 3 vermogensaanwasbelasting. Het zal wel worden aagenomen, maar interessant is nog wel dat er een inspanningsverplichting is aangenomen om met een plan voor doorontwikkeling naar een vermogenswinstbelasting te komen 'die beter aansluit, internationaal de standaard is en het draagvlak kan verhogen' (voor wat het nu waard is natuurlijk): https://www.tweedekamer.n...2026Z00860&did=2026D02075
Helaas is in één keer goed budgettair nu geen optie (en dat blijft natuurlijk zo want je krijgt belasting later binnen..)

[Wozmro]

Tommie12 schreef op donderdag 12 februari 2026 @ 08:27:
[...]

In België krijg je nu ca 3ct per kWh voor teruggeleverde stroom. Zelfs met 30kWp aan panelen is het dan heel beperkt wat je dan aan cash over houdt aan het einde van een goede zomer.
Om er even een getal op de plakken: als je 10.000kWh terug zou leveren, dan is dat 300€, terwijl zo'n installatie van 30kWp al snel 20.000€ kost.
Tel daar die 20.000€ van je batterij bij, en je hebt 40.000€ uit gegeven om waarschijnlijk 1500€-2000€ per jaar te sparen. Economisch is dat een slecht plan, maar waarschijnlijk ecologisch ook.

Leuk dat je een heel bos in eigendom hebt, maar je beseft zeker dat dat enkel weg gelegd is voor een héél beperkt deel van de bevolking. Simpelweg omdat we de plaats niet hebben dat iedereen zijn eigen bos heeft.

Tenzij je op dynamisch tarief werkt.

Afgelopen januari heb ik 43kWh teruggeleverd aan 10€c: 4€

In augustus vorig jaar was het 475kWh aan 5€c: 25€

Gemiddeld zal dit dus iets van een 150€/jaar zijn (in een niet-energiecrisisjaar 😁)

150€/jaar waarvoor ik er niet moet blijven bijstaan, een bedrag dat vanzelf zal mee evolueren met de inflatie. Voor een investering van 6500€(9000Wp), een bedrag dat binnen 15 jaar kleiner zal lijken dan vandaag.


En dan hou ik nog geen rekening met een eigen verbruik van ongeveer 50%.

Ok het is geen Bitcoin of zelfs een wereld indexfonds maar ik vind het toch een mooie diversificatie.

[Bobmeister]

Wozmro schreef op donderdag 12 februari 2026 @ 18:01:
[...]


Tenzij je op dynamisch tarief werkt.

Afgelopen januari heb ik 43kWh teruggeleverd aan 10€c: 4€

In augustus vorig jaar was het 475kWh aan 5€c: 25€

Gemiddeld zal dit dus iets van een 150€/jaar zijn (in een niet-energiecrisisjaar 😁)

150€/jaar waarvoor ik er niet moet blijven bijstaan, een bedrag dat vanzelf zal mee evolueren met de inflatie. Voor een investering van 6500€(9000Wp), een bedrag dat binnen 15 jaar kleiner zal lijken dan vandaag.


En dan hou ik nog geen rekening met een eigen verbruik van ongeveer 50%.

Ok het is geen Bitcoin of zelfs een wereld indexfonds maar ik vind het toch een mooie diversificatie.

Zakgeld dus...met een hele slechte terugverdientijd.

[HandyLumberjack]

Bobmeister schreef op donderdag 12 februari 2026 @ 18:57:
[...]


Zakgeld dus...met een hele slechte terugverdientijd.

Als je die flinke batterij gebruik om die stroom van die 27kWp extra zonnepanelen op de juiste momenten te verkopen dan is dat geen zakgeld meer, maar duizenden euros per jaar met de huidige tarieven.

Maakt het nog steeds niet interessant, maar het is geen financiële aderlating.

[Tommie12]

Wozmro schreef op donderdag 12 februari 2026 @ 18:01:
[...]


Tenzij je op dynamisch tarief werkt.

Afgelopen januari heb ik 43kWh teruggeleverd aan 10€c: 4€

In augustus vorig jaar was het 475kWh aan 5€c: 25€

Gemiddeld zal dit dus iets van een 150€/jaar zijn (in een niet-energiecrisisjaar 😁)

150€/jaar waarvoor ik er niet moet blijven bijstaan, een bedrag dat vanzelf zal mee evolueren met de inflatie. Voor een investering van 6500€(9000Wp), een bedrag dat binnen 15 jaar kleiner zal lijken dan vandaag.


En dan hou ik nog geen rekening met een eigen verbruik van ongeveer 50%.

Ok het is geen Bitcoin of zelfs een wereld indexfonds maar ik vind het toch een mooie diversificatie.

Ik heb ook PV hoor, maar je moet toegeven dat de eerst 5000Wp een pak meer oplevert dan de volgende 5000Wp. De business case klopt vooral door de stroom die je zelf opwekt en zelf verbruikt. Ik heb een installatie van 4560Wp uit 2010 en een tweede van 6000Wp bijgelegd in 2022.
Ik heb ook eens uitgerekend wat een batterij me zou opleveren door een simulator en op basis van mijn eigen kwartierwaarden.
De eerste 5 kW levert me ca 350€ op per jaar, de tweede 5 kWh doet daar nog amper 200€ bij.
Ik wil er eigenlijk wel 2 zetten, maar wil daar ca 2000€ voor uitgeven. Nog even en we zijn er met de Marstek Venus.

[Wozmro]

Het is geen superinvestering (in vergelijking met...?) maar er is rendement en deels afdekken van risico's horende bij energievoorziening. Tegelijk komt er aan de andere kant weer wat risico bij doordat je een zekere mate van complexiteit toevoegt aan je woning. En als de omvormer eens zou defect gaan dan zal ik die moeten binnenbrengen bij een hersteldienst.

En inderdaad de initiële aankoopprijs van het benodigde materiaal is een hele grote factor in het volledige plaatje. Die moet gewoon laag genoeg zijn.

[ Voor 10% gewijzigd door Wozmro op 12-02-2026 20:00 ]

[49euro]

Ik heb flink verduurzaamd, deels uit financiële overwegingen. Toch houd ik er een bittere nasmaak aan over. Door de constante wijzigingen rondom salderen, terugleverkosten, belastingen (mrb, btw, energie) en subsidies is er simpelweg geen betrouwbare berekening meer te maken voor de lange termijn.

Als ik kijk naar de totale investering plus onderhoud, vraag ik me af of het wel uitkan. Een gemiddelde huiseigenaar verhuist elke 7 tot 14 jaar; vaak te kort om warmtepompen of isolatie volledig terug te verdienen. Daarbij levert een 'tip top' woning bij verkoop vaak maar marginaal meer op (max 10%) dan een woning waar nog werk aan is; de vierkantemeterprijs blijft leidend. Het huis van mijn oma wat is gebouwd in 1984 is recentelijk verkocht. Goed onderhouden maar niets aan gedaan. Voor dezelfde prijs van het huis van de buren wat een half jaar eerder werd verkocht en in 2020 volledig gerenoveerd is.

Ik denk als gemiddelde verbruiker verdien je het geld vaak niet terug en moet je het puur voor het comfort doen. Gezien de ontwikkelingen in tech en opslag, was niets doen achteraf misschien wel de financieel slimste keuze geweest. In ieder geval voor de mensen die weten dat dit niet de eindwoning betreft en zeker met zo'n wispelturige overheid.

[ Voor 4% gewijzigd door 49euro op 12-02-2026 22:30 ]

[Pr088]

49euro schreef op donderdag 12 februari 2026 @ 22:26:
Ik heb flink verduurzaamd, deels uit financiële overwegingen. Toch houd ik er een bittere nasmaak aan over. Door de constante wijzigingen rondom salderen, terugleverkosten, belastingen (mrb, btw, energie) en subsidies is er simpelweg geen betrouwbare berekening meer te maken voor de lange termijn.

Als ik kijk naar de totale investering plus onderhoud, vraag ik me af of het wel uitkan. Een gemiddelde huiseigenaar verhuist elke 7 tot 14 jaar; vaak te kort om warmtepompen of isolatie volledig terug te verdienen. Daarbij levert een 'tip top' woning bij verkoop vaak maar marginaal meer op (max 10%) dan een woning waar nog werk aan is; de vierkantemeterprijs blijft leidend. Het huis van mijn oma wat is gebouwd in 1984 is recentelijk verkocht. Goed onderhouden maar niets aan gedaan. Voor dezelfde prijs van het huis van de buren wat een half jaar eerder werd verkocht en in 2020 volledig gerenoveerd is.

Ik denk als gemiddelde verbruiker verdien je het geld vaak niet terug en moet je het puur voor het comfort doen. Gezien de ontwikkelingen in tech en opslag, was niets doen achteraf misschien wel de financieel slimste keuze geweest. In ieder geval voor de mensen die weten dat dit niet de eindwoning betreft en zeker met zo'n wispelturige overheid.

Wat is veranderd? Overheid heeft alleen salderingsregeling gestopt. BTW is niet veranderd, energiebelasting gaat zelfs omlaag. Subsidies staan nog steeds. O.a. ISDE.
Je verdienmodel voor verduurzaming wordt alleen maar beter, zeker als straks de ETS2 op gas komt.

[Oilman]

49euro schreef op donderdag 12 februari 2026 @ 22:26:
Ik heb flink verduurzaamd, deels uit financiële overwegingen. Toch houd ik er een bittere nasmaak aan over. Door de constante wijzigingen rondom salderen, terugleverkosten, belastingen (mrb, btw, energie) en subsidies is er simpelweg geen betrouwbare berekening meer te maken voor de lange termijn.

Als ik kijk naar de totale investering plus onderhoud, vraag ik me af of het wel uitkan. Een gemiddelde huiseigenaar verhuist elke 7 tot 14 jaar; vaak te kort om warmtepompen of isolatie volledig terug te verdienen. Daarbij levert een 'tip top' woning bij verkoop vaak maar marginaal meer op (max 10%) dan een woning waar nog werk aan is; de vierkantemeterprijs blijft leidend. Het huis van mijn oma wat is gebouwd in 1984 is recentelijk verkocht. Goed onderhouden maar niets aan gedaan. Voor dezelfde prijs van het huis van de buren wat een half jaar eerder werd verkocht en in 2020 volledig gerenoveerd is.

Ik denk als gemiddelde verbruiker verdien je het geld vaak niet terug en moet je het puur voor het comfort doen. Gezien de ontwikkelingen in tech en opslag, was niets doen achteraf misschien wel de financieel slimste keuze geweest. In ieder geval voor de mensen die weten dat dit niet de eindwoning betreft en zeker met zo'n wispelturige overheid.

Je energielabel wordt beter en dat geeft een hogere woningwaarde bij verkoop:


bron: https://www.abnamro.nl/en...ore-energy-efficient.html

Uiteindelijk helpen n=1 voorbeelden niet om een algemeen beeld te vormen. Uiteindelijk zijn de stookkosten met een WP zo'n beetje 50% tov een CV-ketel, probleem bij kleine energiezuinige woningen is dat de prijs van een WP niet bepaald lineair schaalt, waardoor deze relatief duur is. Dit zijn ook woningen waar het risico relatief laag is, al gaat de prijs van een kuub gas 4x over de kop, dat is vervelend, maar nog wel op te hoesten. Onze n=1 met een zelf geinstalleerde WP heeft zich eind dit jaar op een paar Euro na terug verdiend i.c.m. zonnepanelen en de saldeerregeling. Belangrijkste drijfveer om het zelf te doen was dat installateurs niet tot het gewenste resultaat wilde komen en als je er dan toch al vrij diep in zit, dan kan je het cirkeltje maar beter rond maken. Financiele aspect was een fijne bijkomstigheid. Zonder salderen, zonder enige optimalisatie qua gebruik, zal de rekening op pak 'm beet 100 Euro per maand uit komen voor elektra (gas is er dus niet meer), voor een huis van iets van 1100 kuub. Tot zover deze n=1.

Overigens heb ik de stiekeme hoop om het energielabel naar A++++ te krijgen, dat levert bij onze hypotheek weer wat extra rente korting op. Maar goed de business case moet wel uit kunnen.

[ Voor 5% gewijzigd door Oilman op 12-02-2026 23:53 ]

[49euro]

Oilman schreef op donderdag 12 februari 2026 @ 23:35:
[...]


Je energielabel wordt beter en dat geeft een hogere woningwaarde bij verkoop:
[Afbeelding]

bron: https://www.abnamro.nl/en...ore-energy-efficient.html

De gemiddelde prijs van een huis is €500.000. Van klasse D naar A betekent 8,6% erbij. Met die €43.000 kom je dan echt niet uit wat betreft verduurzamingsmaatregelen hoor. Daar moet nog flink geld bij.

Dus gemiddeld gezien is die rekensom echt niet zo positief hoor, wanneer je in ogenschouw neemt dat de meeste mensen tussen de 7 en 14 jaar in hun koopwoning wonen

[Wozmro]

En hoe denk je dan bijvoorbeeld over een jaar als 2022 als het over energiekosten gaat?

Ik heb er de laatste tijd nog wat zitten nadenken. FO-streven gaat voor mij niet over de hoeveelheid centen maar wel in de eerste plaats over het vermijden van financiële stress.
Ik ben er steeds meer van overtuigd dat (langdurige) financiële stress een zeer belangrijke factor is voor wat betreft het aantal gezonde levensjaren en hoe oud je wordt.
Het maakt veel mensen echt kapot.

Onderstaande is deels speculatie en deels een gedachtenexperiment:

Deze week was er in het nieuws dat acteur James Van Der Beek overleden is aan darmkanker.
https://www.vrt.be/vrtnws...reek-gofundme-voor-gezin/

En dat er een gofundme opgestart werd om het achtergebleven gezin te ondersteunen, er werd reeds >1M dollar opgehaald. Zeer nobel, behalve de vraag die in mij opkomt: waarom was er geen financiële ondersteuning/stabiliteit tijdens zijn ziekte en wel pas na zijn overlijden? Die mens zou misschien nu nog in leven zijn omwille van veel minder financiële stress en zorgen om zijn gezin! (Ik neem nu het voorbeeld van die acteur maar het kan iedereen zijn. De gedetailleerde financiële situatie is in deze even minder belangrijk)

Ik kan soms echt verbaasd zijn over hoe oorzaak en gevolg van plaats verwisseld worden.

[R.van.M]

Wozmro schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 14:15:
En hoe denk je dan bijvoorbeeld over een jaar als 2022 als het over energiekosten gaat?

Ik heb er de laatste tijd nog wat zitten nadenken. FO-streven gaat voor mij niet over de hoeveelheid centen maar wel in de eerste plaats over het vermijden van financiële stress.
Ik ben er steeds meer van overtuigd dat (langdurige) financiële stress een zeer belangrijke factor is voor wat betreft het aantal gezonde levensjaren en hoe oud je wordt.
Het maakt veel mensen echt kapot.

Onderstaande is deels speculatie en deels een gedachtenexperiment:

Deze week was er in het nieuws dat acteur James Van Der Beek overleden is aan darmkanker.
https://www.vrt.be/vrtnws...reek-gofundme-voor-gezin/

En dat er een gofundme opgestart werd om het achtergebleven gezin te ondersteunen, er werd reeds >1M dollar opgehaald. Zeer nobel, behalve de vraag die in mij opkomt: waarom was er geen financiële ondersteuning/stabiliteit tijdens zijn ziekte en wel pas na zijn overlijden? Die mens zou misschien nu nog in leven zijn omwille van veel minder financiële stress en zorgen om zijn gezin! (Ik neem nu het voorbeeld van die acteur maar het kan iedereen zijn. De gedetailleerde financiële situatie is in deze even minder belangrijk)

Ik kan soms echt verbaasd zijn over hoe oorzaak en gevolg van plaats verwisseld worden.

Ja, maar, je kan de situatie in USA niet vergelijken met de rest van de beschaafde wereld. Wellicht had hij miljoenen maar zijn die opgegaan aan medische behandelingen.

Daarnaast is het natuurlijk heel erg voor de achterblijvers die het onderhoud van het landgoed van 4miljoen(bron) niet meer kunnen betalen maar ik heb toch een beetje een rare nasmaak dat daar zoveel mensen aan willen bijdragen zodat het gezin niet hoeft te verhuizen

[Tommie12]

Wozmro schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 14:15:
En hoe denk je dan bijvoorbeeld over een jaar als 2022 als het over energiekosten gaat?

Ik heb er de laatste tijd nog wat zitten nadenken. FO-streven gaat voor mij niet over de hoeveelheid centen maar wel in de eerste plaats over het vermijden van financiële stress.
Ik ben er steeds meer van overtuigd dat (langdurige) financiële stress een zeer belangrijke factor is voor wat betreft het aantal gezonde levensjaren en hoe oud je wordt.
Het maakt veel mensen echt kapot.

Onderstaande is deels speculatie en deels een gedachtenexperiment:

Deze week was er in het nieuws dat acteur James Van Der Beek overleden is aan darmkanker.
https://www.vrt.be/vrtnws...reek-gofundme-voor-gezin/

En dat er een gofundme opgestart werd om het achtergebleven gezin te ondersteunen, er werd reeds >1M dollar opgehaald. Zeer nobel, behalve de vraag die in mij opkomt: waarom was er geen financiële ondersteuning/stabiliteit tijdens zijn ziekte en wel pas na zijn overlijden? Die mens zou misschien nu nog in leven zijn omwille van veel minder financiële stress en zorgen om zijn gezin! (Ik neem nu het voorbeeld van die acteur maar het kan iedereen zijn. De gedetailleerde financiële situatie is in deze even minder belangrijk)

Ik kan soms echt verbaasd zijn over hoe oorzaak en gevolg van plaats verwisseld worden.

Laat ons de amerikaanse situatie maar even aan de kant laten...
Daar ben je OK zo lang je gezond en of verzekerd bent, en zo'n verzekering gaat makkelijk naar 1000$ per persoon per maand. Dat is echt niet voor veel mensen weg gelegd.
Als je dan tussen 2 jobs en zonder verzekering ziek wordt, dan word je vrij snel van je spaargeld af geholpen, en dan is het stress.
Gelukkig hebben we een menselijkere samenleving hier en hoef je niet failliet te gaan als je ziek wordt.

[Wozmro]

Het punt dat ik wilde maken is dat chronische financiële stress heel erg ongezond is.

Wat mij betreft in een zelfde mate als roken, overmatig alcohol, werkstress,...

Daar zou wel eens wat wetenschappelijk onderzoek op mogen gebeuren.

[Tommie12]

Wozmro schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 14:33:
Het punt dat ik wilde maken is dat chronische financiële stress heel erg ongezond is.

Wat mij betreft in een zelfde mate als roken, overmatig alcohol, werkstress,...

Daar zou wel eens wat wetenschappelijk onderzoek op mogen gebeuren.

Wetenschappelijk onderzoek toont aan dat arme mensen IQ punten verliezen, en oa daardoor gewoon domme financiele beslissingen nemen die het hen enorm moeilijk maakt uit die situatie te kruipen.

[Pr088]

Wozmro schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 14:33:
Het punt dat ik wilde maken is dat chronische financiële stress heel erg ongezond is.

Wat mij betreft in een zelfde mate als roken, overmatig alcohol, werkstress,...

Daar zou wel eens wat wetenschappelijk onderzoek op mogen gebeuren.

Dat is er al lang. Er is ook een oplossing voor die we allemaal al weten, maar weigeren in te voeren.
1. Verplichte pensioenopbouw met inleg van werkgevers voor iedereen (niet alleen als het in je cao goed geregeld is) en 2. minimumloon omhoog en 3. Bijstand indexeren (al jaren niet gecorrigeerd voor inflatie).
Maar we stemden allemaal toch maar weer VVD.

[Kees_frl]

Pr088 schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 14:56:
[...]


Dat is er al lang. Er is ook een oplossing voor die we allemaal al weten, maar weigeren in te voeren.
1. Verplichte pensioenopbouw met inleg van werkgevers voor iedereen (niet alleen als het in je cao goed geregeld is) en 2. minimumloon omhoog en 3. Bijstand indexeren (al jaren niet gecorrigeerd voor inflatie).
Maar we stemden allemaal toch maar weer VVD.

Volgens mij gingen de meeste stemmen naar D66 toch? en de formateur ook vanuit D66, toch?

Wat je ook vergeet te zeggen en wat helpt is allemaal gewoon weer fulltime werken in plaats van het rubbertegenparadijs en dat er altijd maar voor je gezorgd moet worden. Dan kom je idd met 'het moet allemaal maar aan komen waaien' posts. Je bent ook zelf verantwoordelijk.

Punt 1 mee eens.

Maar volgens mij is dit allemaal flink offtopic.

[Rubbergrover1]

Kees_frl schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 15:09:
[...]
Wat je ook vergeet te zeggen en wat helpt is allemaal gewoon weer fulltime werken in plaats van het rubbertegenparadijs en dat er altijd maar voor je gezorgd moet worden. Dan kom je idd met 'het moet allemaal maar aan komen waaien' posts. Je bent ook zelf verantwoordelijk.

Deeltijdwerken is juist veel beter voor duurzame inzetbaarheid. Het is niet voor niets dat in best veel CAO's regelingen zijn opgenomen dat ouderen korter kunnen werken zonder daar naar rato op achteruit te gaan. Onder de streep is het een stik voordeliger als mensen blijven werken, maar dan iets minder uren, dan dat ze stoppen met werken. Vrijwillig of onvrijwillig.

[Rubbergrover1]

Kees_frl schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 15:09:
[...]
Maar volgens mij is dit allemaal flink offtopic.

Volgens mij is dit juist voor best veel mensen exact de reden waarom ze de keus maken om naar FO te streven. Dus niet off topic, maar juist spot-on.

[Tommie12]

Rubbergrover1 schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 15:29:
[...]

Volgens mij is dit juist voor best veel mensen exact de reden waarom ze de keus maken om naar FO te streven. Dus niet off topic, maar juist spot-on.

+1
Als ik nu niet een mooie zak geld achter de hand had, dan zou ik misschien wel in burn-out geraken.
Er loopt wel wat fout op het werk, en nu kan ik 'The subtle art of not giving a fuck' mooi selectief beoefenen.
Dat is heel anders als je bij elke loonstrook een stukje maand over hebt.

[Wozmro]

Kees_frl schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 15:09:
[...]


Volgens mij gingen de meeste stemmen naar D66 toch? en de formateur ook vanuit D66, toch?

Wat je ook vergeet te zeggen en wat helpt is allemaal gewoon weer fulltime werken in plaats van het rubbertegenparadijs en dat er altijd maar voor je gezorgd moet worden. Dan kom je idd met 'het moet allemaal maar aan komen waaien' posts. Je bent ook zelf verantwoordelijk.

Punt 1 mee eens.

Maar volgens mij is dit allemaal flink offtopic.

Gaan werken creëert in de meeste gevallen geen welvaart, behalve dan het aspect innovatie, maar uitgedrukt in effectieve werktijd besteedt aan innovatie is dat maar een heel klein deel van het totale aantal gewerkte uren. Innovatief werken zit wel heel breed verspreidt, bijvoorbeeld een verpleger kan ook een aantal uur per jaar bezig zijn met innovatie.

Gaan werken is zelfs grotendeels een kost. Een kost aan jezelf: tijd, energie, transport, gezondheid,... en aan de maatschappij: vervuiling, files,...

En terwijl je aan het werk bent consumeer je ook niet zo heel veel. De grootste consumptie doe je in je vrije tijd.

Daarom ook dit populaire topic 😁

[edozat1]

Wozmro schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 15:51:
Gaan werken creëert in de meeste gevallen geen welvaart

Hoe bedoel je dit? Wat is welvaart volgens jou en waarom creëert werken geen welvaart?

[Tommie12]

Wozmro schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 15:51:
[...]


Gaan werken creëert in de meeste gevallen geen welvaart, behalve dan het aspect innovatie, maar uitgedrukt in effectieve werktijd besteedt aan innovatie is dat maar een heel klein deel van het totale aantal gewerkte uren. Innovatief werken zit wel heel breed verspreidt, bijvoorbeeld een verpleger kan ook een aantal uur per jaar bezig zijn met innovatie.

Gaan werken is zelfs grotendeels een kost. Een kost aan jezelf: tijd, energie, transport, gezondheid,... en aan de maatschappij: vervuiling, files,...

En terwijl je aan het werk bent consumeer je ook niet zo heel veel. De grootste consumptie doe je in je vrije tijd.

Daarom ook dit populaire topic 😁

Als een verpleger op een dag 10 mensen verzorgt, dan is dat toch welvaart dacht ik.
En als een bakker brood bakt en daar een loon voor krijgt heeft die ookwat positief bij gedragen denk ik.

Anders leef ik in een rare wereld.

[edozat1]

Kees_frl schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 15:09:
[...]
Wat je ook vergeet te zeggen en wat helpt is allemaal gewoon weer fulltime werken in plaats van het rubbertegenparadijs en dat er altijd maar voor je gezorgd moet worden. Dan kom je idd met 'het moet allemaal maar aan komen waaien' posts. Je bent ook zelf verantwoordelijk.

Nou, zo weinig werken we niet. Als je het totale aantal gewerkte uren deelt door de bevolking van 15 tot 75, dan zitten we in de Europese middenmoot. Het grote verschil is dat dat we in plaats van 1 fulltime baan van 40 uur per gezin nu 2 banen van 24-36 uur hebben. En veel meer werken is niet zo makkelijk, want we hebben ook nog allerlei gezins-, mantelzorg- en vrijwilligerstaken.

[Pr088]

Kees_frl schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 15:09:
[...]


Volgens mij gingen de meeste stemmen naar D66 toch? en de formateur ook vanuit D66, toch?

Wat je ook vergeet te zeggen en wat helpt is allemaal gewoon weer fulltime werken in plaats van het rubbertegenparadijs en dat er altijd maar voor je gezorgd moet worden. Dan kom je idd met 'het moet allemaal maar aan komen waaien' posts. Je bent ook zelf verantwoordelijk.

Punt 1 mee eens.

Maar volgens mij is dit allemaal flink offtopic.

Punt 2 niet mee eens? Er zijn zoveel mensen die tegen een hongerloon fulltime bikkelen. Dat zijn niet de parttime prinsjes/prinsesjes...

[Sissors]

Rubbergrover1 schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 15:27:
[...]

Deeltijdwerken is juist veel beter voor duurzame inzetbaarheid. Het is niet voor niets dat in best veel CAO's regelingen zijn opgenomen dat ouderen korter kunnen werken zonder daar naar rato op achteruit te gaan. Onder de streep is het een stik voordeliger als mensen blijven werken, maar dan iets minder uren, dan dat ze stoppen met werken. Vrijwillig of onvrijwillig.

Ja, omdat de gemiddelde achterban van de bonden oudere mensen zijn, en dat die gewoon stemmen voor pure leeftijdsdiscriminatie met voordeeltjes die jongeren ook wel willen hebben...


Wat betreft de andere discussie, er zijn al verrekte weinig landen waarbij het salaris al zover genivelleerd is als in Nederland. Dat je het verder wil nivelleren mag natuurlijk, maar dan zou ik vooral willen zien wat het eind doel is. Dat is net als bij discussies over salarissen van leraren er vaak wordt gegooid met dat het nu 50% omhoog moet oid! Maar naar hoe hoog zou het dan moeten gaan?

Toevallig een collega recent die terug naar China ging. Als ingenieur ging ze daar ~50% meer bruto verdienen als hier, en ~100% meer netto. Toch eens gevraagd hoeveel bijvoorbeeld de schoonmakers daar verdienen: Een hele hoop minder dan hier.

[ Voor 32% gewijzigd door Sissors op 14-02-2026 09:26 ]

[psychodude]

Pr088 schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 14:56:
[...]


Dat is er al lang. Er is ook een oplossing voor die we allemaal al weten, maar weigeren in te voeren.
1. Verplichte pensioenopbouw met inleg van werkgevers voor iedereen (niet alleen als het in je cao goed geregeld is) en 2. minimumloon omhoog en 3. Bijstand indexeren (al jaren niet gecorrigeerd voor inflatie).
Maar we stemden allemaal toch maar weer VVD.

Slechts een minderheid van de bevolking stemt VVD. NB niet eens de grootste partij. Desalniettemin, stemt de Nederlandse bevolking inderdaad maar in beperkte mate links. Dit is niets nieuws.

De andere twee punten, zijn verder mooi meegenomen, maar ik denk dat je er t.a.v. financiële stress, geen wonderen van moet verwachten. Een paar honderd in de maand erbij, maakt geen verschil zodra het er even snel uit blijft gaan. Sterker nog, je kunt boven de Balkenende norm zitten, en nog altijd financiële stress ervaren. Het kwijtraken van financiële stress vergt een mentaliteit verandering. De oplossing is voor velen hierin niet een kwestie van meer geld alleen.

Er dient ook afdoende financiële geletterdheid te zijn. En dat valt in de praktijk natuurlijk tegen. Ongeveer een derde van de algehele populatie, en bijna de helft van de jongeren, toont een laag financiële geletterdheid binnen e.g., dit onderzoek: https://www.wijzeringeldz...id-bij-volwassenen-v3.pdf.

Zeker met het minder tastbaar worden van geld, en de drempel om schulden aan te gaan verder verlaagd, in de vorm van achteraf betalen (online als inmiddels ook offline).

49euro schreef op vrijdag 13 februari 2026 @ 12:40:
[...]

De gemiddelde prijs van een huis is €500.000. Van klasse D naar A betekent 8,6% erbij. Met die €43.000 kom je dan echt niet uit wat betreft verduurzamingsmaatregelen hoor. Daar moet nog flink geld bij.

Dus gemiddeld gezien is die rekensom echt niet zo positief hoor, wanneer je in ogenschouw neemt dat de meeste mensen tussen de 7 en 14 jaar in hun koopwoning wonen

Ook al heb je binnen de betreffende woning te terugverdientijd nog niet behaald, doordat je verhuist. Verkoop je het voor een dusdanige meerprijs natuurlijk een soort tweede hands, en koop je vermoedelijk soortgelijk binnen een nieuwe woning tegen soortgelijke meerprijs ook gedane investeringen terug.

Had je zelf de investering niet gedaan, dan had je indirect de investering namelijk alsnog wel gedaan, binnen de aanschaf van een nieuwe woning.

Vanuit FIRE perspectief is het wel wat lastiger om hier binnen het financiële plaatje echt goed rekening mee te houden. Maar het devalueert natuurlijk niet tot 0 bij verhuizen.

[Pr088]

psychodude schreef op zaterdag 14 februari 2026 @ 09:31:
[...]


Slechts een minderheid van de bevolking stemt VVD. NB niet eens de grootste partij. Desalniettemin, stemt de Nederlandse bevolking inderdaad maar in beperkte mate links. Dit is niets nieuws.

De andere twee punten, zijn verder mooi meegenomen, maar ik denk dat je er t.a.v. financiële stress, geen wonderen van moet verwachten. Een paar honderd in de maand erbij, maakt geen verschil zodra het er even snel uit blijft gaan. Sterker nog, je kunt boven de Balkenende norm zitten, en nog altijd financiële stress ervaren. Het kwijtraken van financiële stress vergt een mentaliteit verandering. De oplossing is voor velen hierin niet een kwestie van meer geld alleen.

Er dient ook afdoende financiële geletterdheid te zijn. En dat valt in de praktijk natuurlijk tegen. Ongeveer een derde van de algehele populatie, en bijna de helft van de jongeren, toont een laag financiële geletterdheid binnen e.g., dit onderzoek: https://www.wijzeringeldz...id-bij-volwassenen-v3.pdf.

Zeker met het minder tastbaar worden van geld, en de drempel om schulden aan te gaan verder verlaagd, in de vorm van achteraf betalen (online als inmiddels ook offline).


[...]


Ook al heb je binnen de betreffende woning te terugverdientijd nog niet behaald, doordat je verhuist. Verkoop je het voor een dusdanige meerprijs natuurlijk een soort tweede hands, en koop je vermoedelijk soortgelijk binnen een nieuwe woning tegen soortgelijke meerprijs ook gedane investeringen terug.

Had je zelf de investering niet gedaan, dan had je indirect de investering namelijk alsnog wel gedaan, binnen de aanschaf van een nieuwe woning.

Vanuit FIRE perspectief is het wel wat lastiger om hier binnen het financiële plaatje echt goed rekening mee te houden. Maar het devalueert natuurlijk niet tot 0 bij verhuizen.

Helemaal met je eens dat er ook een stukje opvoeding bij hoort. Maar financiële stress met een salaris boven de Balkenende-norm is te fiksen met een cursus. Op bijstandsniveau kinderen opvoeden is een topsport en in veel gevallen echt onmogelijk om goed te doen. Als er structureel te weinig is om huur te betalen, fatsoenlijk eten op tafel te zetten en junior mee te laten doen op school met uitjes, dan helpt een 'cursus' niet hoor.

[hoihoi66]

Weet er iemand toevallig of de rekeningen via Raisin ‘automatisch’ in de aangifte inkomensbelasting over 2025 komt te staan? Of moet ik dit allemaal handmatig invullen?

[Sissors]

hoihoi66 schreef op zaterdag 14 februari 2026 @ 09:40:
Weet er iemand toevallig of de rekeningen via Raisin ‘automatisch’ in de aangifte inkomensbelasting over 2025 komt te staan? Of moet ik dit allemaal handmatig invullen?

Voor 2024 stond het er allemaal in bij mij

Of nou ja, de rekeningen stonden erin, de inhoud van die rekeningen klopte geen drol van en ik heb het allemaal handmatig moeten fixen

[hoihoi66]

Sissors schreef op zaterdag 14 februari 2026 @ 09:42:
[...]

Voor 2024 stond het er allemaal in bij mij

Of nou ja, de rekeningen stonden erin, de inhoud van die rekeningen klopte geen drol van en ik heb het allemaal handmatig moeten fixen

Thnx, dat is goed om te lezen, nou iig dat de rekeningen er wel in staan. Scheelt mij dan veel uitzoekwerk

[G83]

hoihoi66 schreef op zaterdag 14 februari 2026 @ 09:48:
[...]


Thnx, dat is goed om te lezen, nou iig dat de rekeningen er wel in staan. Scheelt mij dan veel uitzoekwerk

Mijn ervaring is dat het een puinzooi is. Rekeningen die al zijn verlopen stonden er in en recentere niet. Bedragen klopte niets van. Heb ze er gewoon allemaal uitgegooid en vanuit jaaroverzicht handmatig ingevoerd
Edit:
@49euro : Jazeker. Het klopte gewoon echt niet in 2023 en 2024.

[ Voor 7% gewijzigd door G83 op 14-02-2026 14:02 ]

[49euro]

G83 schreef op zaterdag 14 februari 2026 @ 10:12:
[...]


Mijn ervaring is dat het een puinzooi is. Rekeningen die al zijn verlopen stonden er in en recentere niet. Bedragen klopte niets van. Heb ze er gewoon allemaal uitgegooid en vanuit jaaroverzicht handmatig ingevoerd

Dat is vreemd. Je weet dat de peildatum voor 2024 op 1-1-2024 lag he?