Lothlórien schreef op maandag 6 juli 2026 @ 14:17:
Vlees consumeneren is juist wel een levensbehoefte. Het is de makkelijkste manier om essentiële aminozuren binnen te krijgen die anders niet zomaar in je dieet zitten. Dat kun je grotoendeels afvangen door extra goed op je dieet te letten, waarbij zaken als peulvruchten en noten extra belangrijk zijn, maar het is geen fabel dat vegetariërs en veganisten sneller te maken krijgen met ondervoeding.
Vlees is alleen een bron van B12 omdat wij die B12 erin hebben gestopt.
B12 wordt niet aangemaakt door dieren, maar door microorganismen. De reden dat monniken vroeger geen B12 tekort hadden was omdat ze leefden op een dieet van vollegrondsgroente die met water uit de put werden gewassen, en kloosterbier. Beiden grote bronnen van B12.
Maar groentes groeien tegenwoordig steriel onder glas. En de vleeskuikens, varkens en mestkalveren krijgen ook niet de kans om met wilde microorganismen in aanraking te komen. Dus die krijgen veevoer waar allerhande supplementen aan toegevoegd zijn.
De generatie van onze grootouders en daarvóór herinneren zich nog dat vlees een luxe was die voorbehouden was voor de zondag. Maar zij aten wel vollegrondsgroente gewassen met water uit de put, en bij de zuiderlingen stond tijdens de lunch ook nog een fles tafelbier op tafel.
Dus nee, ik ga maar ten dele mee met de opvatting dat vlees essentieel is voor ons als mens.
Zeker indachtig de schaal van vlees tegenwoordig. Er zijn immers complete volksstammen die momenteel van "vlees is een luxe voor eenmaal per week" naar "we willen bij iedere maaltijd iets van dierlijk eiwit hebben" gaan, zoals de West-Europeanen een paar generaties eerder hebben doormaakt.
Een China dat een heel volk van de slappe rijstgruwel en gefrituurde tofu naar een kom dampende kippensoep met een ei en plakjes spek weet te krijgen.
Een Indonesië dat nu van mening is dat ieder schoolkind tijdens de lunch een bekertje yogurt, een ei en wat kip moet hebben.
Enzovoorts.
Dat soort transities vereisen juist níet de kleinschaligheid van de West-Europese landbouw. Dat vereist grote verticaal geïntegreerde ketens van beursgenoteerde bedrijven. Slaat u maar eens een boek open over de
ontwikkeling van het vleeskuiken. Dat is by-design niet bedoelt voor agrarische familiebedrijven. De reden dat we dat hier in Europa wel vaak doen kan ook alleen maar door het stutten met sociaal-democratisch beleid. En dat beleid wordt langzaam maar zeker afgebouwd (redenen: politieke wind én actieve lobby vanuit grootzakelijke belangen).
Daarom zien we dat de eiwittransitie vooral gedragen wordt door boeren. Denkt u maar aan boerencoöperaties als Cosun ("the future is plant"), Avebe, maar ook Arla. Simpelweg omdat die ook zien dat de marges op plantaardige eiwitten veel groter zijn dan op dierlijke, en men de verliezen op dierlijke eiwitten probeert te compenseren met winsten op plantaardige.
Wilt u verzekerd zijn van wilde B12 van wilde microorganismen, dan kan ik u natuurlijk ook wild aanraden.
Als jager eet ik wat vaker wild dan de gemiddelde Nederlander. Maar ook ik heb surplus. Daarom heb ik een appgroep met mensen in de buurt die wel eens wild willen hebben. Ik kan u vertellen dat als ik 's ochtends vroeg in die groep plaats dat ik een trosje ganzen heb, de eersten die zullen reageren de veganisten/vegetariërs zijn.
Die prefereren vaak liever af en toe "dierlijke eiwitten uit de natuur" dan "B12 uit een potje", en voor hen hoeft het ook niet netjes in cellofaan verpakt te zijn, daar zij liever bewust bezig willen zijn met wat ze gaan eten.
Quelle chimère est-ce donc que l'homme? Quelle nouveauté, quel monstre, quel chaos, quel sujet de contradiction, quel prodige!