Het grote welk OS (bijvoorbeeld linux distro) topic deel 8

[Telin]

Hero of Time schreef op zaterdag 7 maart 2026 @ 12:37:
Ergens zou je toch tijdens installatie iets meer opties willen voor wat er vooraf geïnstalleerd wordt.

openSUSE
Installer geeft je de optie om op package niveau te kiezen wat je wel en niet installeert

[desalniettemin]

Telin schreef op zondag 8 maart 2026 @ 17:40:
[...]

openSUSE
Installer geeft je de optie om op package niveau te kiezen wat je wel en niet installeert

Dat hebben meerdere distro's. Net installer gebruiken.

[BiaggioLuciano]

Zijn er hier mensen die hun eigen distro, of zelfs OS hebben geschreven die functioneert? Ik ben van plan om mijn RISC-V assembly/C op te poetsen voor mijn CV, en een “OS” lijkt me wel een leuk project om aan te sleutelen, mede omdat een OS nooit af is. Op de uni voornamelijk gewerkt met Java en Python maar dat zijn niet echt vaardigheden waar ik een carrière in wil. (Python uiteindelijk met geïntegreerde AI in het OS natuurlijk in het jaar 3026 waarschijnlijk )

Mijn vraag is eigenlijk wat de ervaringen waren met dat. Ik weet niet zozeer of dat hier hoort of in de Devschuur…

[L0g0ff]

BiaggioLuciano schreef op maandag 9 maart 2026 @ 18:57:
Zijn er hier mensen die hun eigen distro, of zelfs OS hebben geschreven die functioneert? Ik ben van plan om mijn RISC-V assembly/C op te poetsen voor mijn CV, en een “OS” lijkt me wel een leuk project om aan te sleutelen, mede omdat een OS nooit af is. Op de uni voornamelijk gewerkt met Java en Python maar dat zijn niet echt vaardigheden waar ik een carrière in wil. (Python uiteindelijk met geïntegreerde AI in het OS natuurlijk in het jaar 3026 waarschijnlijk )

Mijn vraag is eigenlijk wat de ervaringen waren met dat. Ik weet niet zozeer of dat hier hoort of in de Devschuur…

Telt dit? Dan is het antwoord ja

https://blue-build.org/

[Hero of Time]

desalniettemin schreef op maandag 9 maart 2026 @ 14:47:
[...]

Dat hebben meerdere distro's. Net installer gebruiken.

Daar heb je een basis selectie. Zoals Debian je een keus geeft voor welke DE en basis utils. Maar je hebt hierbij niet de keus wat de meta-packages allemaal installeren. Zoals gezegd, niet echt een keus om naast de DE te zeggen "laat LibreOffice maar achterwege" omdat je later zelf bijvoorbeeld OnlyOffice installeert.

[desalniettemin]

Hero of Time schreef op maandag 9 maart 2026 @ 19:45:
[...]

Daar heb je een basis selectie. Zoals Debian je een keus geeft voor welke DE en basis utils. Maar je hebt hierbij niet de keus wat de meta-packages allemaal installeren. Zoals gezegd, niet echt een keus om naast de DE te zeggen "laat LibreOffice maar achterwege" omdat je later zelf bijvoorbeeld OnlyOffice installeert.

Er is nog een optie waarmee dat wel kan volgens mij als je Debian installeert.

[Hero of Time]

desalniettemin schreef op maandag 9 maart 2026 @ 22:27:
[...]

Er is nog een optie waarmee dat wel kan volgens mij als je Debian installeert.

De manier waarop ik m'n eigen systemen met Debian installeer, is via de Expert Install optie waardoor je elke stap doorloopt ipv dat 't automatisch door gaat. En er zijn een paar extra stappen dacht ik, maar de standaard weet ik niet meer. Ik laat dan alleen het base system installeren, de selectie met welke DE en tools je wilt skip ik en kies na het afronden van de installatie daarna zelf wat ik installeer.

Maar dat is een methode dat geen normale gebruiker volgt, zeker niet een die net begint met Linux.

Ik kijk nu even naar de 'task-kde-desktop'. Standaard worden recommends ook geïnstalleerd en hier zit LibreOffice Calc, Impress en Writer bij. Maar ook Gimp. Terwijl een iets logischere keus Kolourpaint of Krita zou zijn voor een KDE omgeving aangezien het KDE applicaties zijn. Ook wordt Orca, een screen reader van Gnome, geïnstalleerd. Terwijl het ook al kdeaccessibility installeert (al bevat dat geen screen reader).

Maar wat bij de depends zit, is kde-standard. Deze installeert Dragonplayer voor video (als recommend), terwijl er ook Haruna is. Maar ook een RSS feed reader. Iets wat maar weinig gebruikers gebruiken. Dat is dus iets wat je liever wilt kunnen uitschakelen.

[Sjah]

Hero of Time schreef op zaterdag 7 maart 2026 @ 12:37:
Ergens zou je toch tijdens installatie iets meer opties willen voor wat er vooraf geïnstalleerd wordt. Vroeger had je dat bij Windows bijvoorbeeld.

Yup, maar dat was zut dat je mocht uitschakelen. Echt irritant item als IE viel niet uit te vinken (later wel maar dat was een nep-optie, IE bleef verstrengeld in je Windows.)

[desalniettemin]

Hero of Time schreef op maandag 9 maart 2026 @ 22:52:
[...]

De manier waarop ik m'n eigen systemen met Debian installeer, is via de Expert Install optie waardoor je elke stap doorloopt ipv dat 't automatisch door gaat. En er zijn een paar extra stappen dacht ik, maar de standaard weet ik niet meer. Ik laat dan alleen het base system installeren, de selectie met welke DE en tools je wilt skip ik en kies na het afronden van de installatie daarna zelf wat ik installeer.

Maar dat is een methode dat geen normale gebruiker volgt, zeker niet een die net begint met Linux.

Ik kijk nu even naar de 'task-kde-desktop'. Standaard worden recommends ook geïnstalleerd en hier zit LibreOffice Calc, Impress en Writer bij. Maar ook Gimp. Terwijl een iets logischere keus Kolourpaint of Krita zou zijn voor een KDE omgeving aangezien het KDE applicaties zijn. Ook wordt Orca, een screen reader van Gnome, geïnstalleerd. Terwijl het ook al kdeaccessibility installeert (al bevat dat geen screen reader).

Maar wat bij de depends zit, is kde-standard. Deze installeert Dragonplayer voor video (als recommend), terwijl er ook Haruna is. Maar ook een RSS feed reader. Iets wat maar weinig gebruikers gebruiken. Dat is dus iets wat je liever wilt kunnen uitschakelen.

Ik verwijder achteraf een heleboel met Synaptic. Dan kan je ook meteen even kijken wat het allemaal verwijderd. Ik zit nu op 1756 pakketten. Was meer dan 2000.

[Hero of Time]

desalniettemin schreef op dinsdag 10 maart 2026 @ 08:37:
[...]

Ik verwijder achteraf een heleboel met Synaptic. Dan kan je ook meteen even kijken wat het allemaal verwijderd. Ik zit nu op 1756 pakketten. Was meer dan 2000.

Ik hoef dus praktisch niks op te schonen. Draai op dit systeem KDE, dus met het framework komt een berg aan packages mee. Het aantal dat ik nu heb is 1776, waarvan twee zeker weg kunnen want vorige kernel. Op m'n systemen met Xfce heb ik nog minder, want geen heel KDE framework. Ik startte met iets van 300 packages of minder.

[DeCo]

Zoooo.... nou, inmiddels al een paar weken onderweg met Debian 13 en ik ga er steeds meer van houden. Alles loopt zo lekker smooth, start snel op, geen gekke dingen. Ik heb Windows niet meer opgestart, enkel omdat ik nog iets nodig had.

Één kanttekening: suspend is een battery-drain. Helaas...
Enige oplossing schijnt te zijn, door de schijf-configuratie in de BIOS aan te passen (staat standaard bij Dell op RAID) naar ahci, Punt is alleen dat Windows dan niet meer opstart, en die wil ik er nog wel naast blijven houden. Dus ik kan niet suspenden, alleen power-off om battery-drain te voorkomen.

Nog wat extra zaken toegevoegd en afgevinkt:

• Casten naar de TV, dus kan weer prima presentaties houden.
• Lunacy voor Sketch bestanden,
• Inkspace voor SVG's (werkt beter dan Illustrator)
• ik maak mijn facturen nog in Filemaker en dat werkt prima dankzij Wine.
• VPN connecties naar thuis (Wireguard) en naar kantoor (OpenVPN). Dat werkt heerlijk out of the box. En verder Proton VPN geïnstalleerd, dat was eenvoudig, maar splittunneling wordt helaas alleen op Ubuntu voorlopig nog ondersteund, dus dat onderdeel heb ik weer verwijderd.

Browser: In Windows gebruikte ik Edge, dus het was een logische stap om deze mee te nemen naar Linux. Bij nader inzien blijkt Firefox toch heer en meester te zijn op Linux. Start snel op en werkt subliem! Ik vind 'm in Windows namelijk iets te log in tegenstelling tot Linux. Alleen paar kleine interface tweaks gemaakt.
Één nadeel: Firefox ondersteunt geen PWA's, dus ik heb nog steeds Edge om PWA's te kunnen installeren (voor Outlook en Teams o.a. want er is geen mailclient die de PWA versie waardig kan vervangen).

Swap: deze had ik bij de installatie niet meegenomen. Bewust niet, want ik heb een dual boot en ik moest wat schuiven met partitie-sizes om Debian te kunnen installeren. Toen ik merkte dat ik bij sommige applicaties toch uit het geheugen begon te schieten, heb ik nog wat meer van de Windows partitie afgesnoept om de swap partitie te kunnen maken. Beter!

Fonts: Windows fonts (Calibri e.a.) renderen pixelig als ze heel klein zijn. Geen gezicht! Dus de anti-aliasing aangezet voor deze fonts. Maar dan.. worden de emoticons nergens meer weergegeven, want die zijn bitmap. Na lang zoeken en experimenten ben ik er achter gekomen dat je hier onderscheid in kunt maken door een configuratie-bestand te maken. Het is misschien iets kleins, maar nét even dat stukje afwerking waar ik me ontzettend aan stoorde. Ik wil tenslotte wel alles zien en liefst gewoon ook mooi, zoals het bedoeld is.

De volgende stap is afscheid nemen van de ReFS partitie. Dit was mijn dev-partitie in WIndows, waar ik al mijn repo's op binnen harkte en op ontwikkelde. Ik heb daar toch geen toegang toe vanuit Linux (wordt niet ondersteund) en omdat ik er al weken niet meer naar omgekeken heb, kan ik die partitie net zo goed naar Linux toe schuiven.

[ Voor 16% gewijzigd door DeCo op 12-03-2026 12:08 ]

[Guus...]

DeCo schreef op donderdag 12 maart 2026 @ 11:00:
Browser: In Windows gebruikte ik Edge, dus het was een logische stap om deze mee te nemen naar Linux. Bij nader inzien blijkt Firefox toch heer en meester te zijn op Linux. Start snel op en werkt subliem! Ik vind 'm in Windows namelijk iets te log in tegenstelling tot Linux. Alleen paar kleine interface tweaks gemaakt.
Één nadeel: Firefox ondersteunt geen PWA's, dus ik heb nog steeds Edge om PWA's te kunnen installeren (voor Outlook en Teams o.a. want er is geen mailclient die de PWA versie waardig kan vervangen).

Firefox heeft sinds eind vorig jaar PWA's. En volgens mij zijn ze ook beter geïmplementeerd, bij de chrome PWA's kon je binnen de PWA ook naar andere websites via links, wat niet zou moeten.

[Hero of Time]

Ik had eerst een add-on met externe stukje config en package voor PWA in Firefox. Maar omdat MS Teams zo'n typisch MS product is, werkt het niet 100% als het niet in een tegenwoordige IE variant draait, dus maar uit narigheid Chromium draaien hiervoor. En Teams als PWA hierin. Klikken op een link opent dan een nieuw Chromium venster, maar dat doe ik zelden, ik kopieer de link om dan in FF te openen.

@DeCo, hoewel idd OWA de meest 'native' ervaring geeft, hoe ga je om met andere mailboxen zoals een gedeelde mailbox? Op m'n werk gebruik ik Evolution en die hebben ook netjes de Graph API geïmplementeerd omdat EWS later dit jaar volledig uitgefaseerd wordt. Dit werkt eigenlijk heel goed, ook met shared mailboxen. Alleen even opletten na het toevoegen ervan dat je voor het versturen van mail de juiste afzender wijzigd, want in de initiële config word je eigen adres opgegeven voor het account ipv die van de shared mailbox (want je authenticeert immers met je eigen account).
Het enige wat nog niet heel goed werkt, is de agenda. Die doe ik nog via EWS voor zolang dat werkt. Hopelijk komt dat ook binnenkort.

Owja, je hebt mogelijk wel je IT afdeling nodig of wie er ook maar het beheer in Entra doet, want Evolution via Graph API heeft een App Registration nodig om te functioneren.

[DeCo]

Hero of Time schreef op donderdag 12 maart 2026 @ 20:13:
Ik had eerst een add-on met externe stukje config en package voor PWA in Firefox. Maar omdat MS Teams zo'n typisch MS product is, werkt het niet 100% als het niet in een tegenwoordige IE variant draait, dus maar uit narigheid Chromium draaien hiervoor. En Teams als PWA hierin. Klikken op een link opent dan een nieuw Chromium venster, maar dat doe ik zelden, ik kopieer de link om dan in FF te openen.

@DeCo, hoewel idd OWA de meest 'native' ervaring geeft, hoe ga je om met andere mailboxen zoals een gedeelde mailbox? Op m'n werk gebruik ik Evolution en die hebben ook netjes de Graph API geïmplementeerd omdat EWS later dit jaar volledig uitgefaseerd wordt. Dit werkt eigenlijk heel goed, ook met shared mailboxen. Alleen even opletten na het toevoegen ervan dat je voor het versturen van mail de juiste afzender wijzigd, want in de initiële config word je eigen adres opgegeven voor het account ipv die van de shared mailbox (want je authenticeert immers met je eigen account).
Het enige wat nog niet heel goed werkt, is de agenda. Die doe ik nog via EWS voor zolang dat werkt. Hopelijk komt dat ook binnenkort.

Owja, je hebt mogelijk wel je IT afdeling nodig of wie er ook maar het beheer in Entra doet, want Evolution via Graph API heeft een App Registration nodig om te functioneren.

Ik ben geen fan van Evolution, maar dat heeft meer cosmetische redenen. Het voelt wat spartaans aan. Ik heb OWA enkel voor mijn e-mail van mijn werk en we maken geen gebruik van gedeelde mailboxen (gelukkig).
Voor eigen (persoonlijk en freelance) gebruik heb ik Proton en die heeft een keurige client. Dua qua e-mail is het aardig overzichtelijk bij mij :-)

Had ook even gekeken naar die add-on inderdaad, maar om nou mijn data via externe te laten verlopen vond ik iets te ver gaan. Heb dat snel laten zitten.

[Flapperbol]

Ik heb gisteren de switch gemaakt van Windows 11 naar Bazzite.
Was een beetje huiverig of alles goed zou werken aangezien mijn opstelling wat ongebruikelijk is:
MiniPC (Minisforum 780XTX) en als ik wil gamen sluit ik een eGPU aan (7900XTX via Oculink)
Gelukkig beiden AMD gpu's dus dat gaf wat meer hoop.

Tijdens de installatie één error gehad, waarschijnlijk omdat ik iets te vroeg de bootable USB had verwijderd, maar verder ging alles vlekkeloos.

Opstarten met of zonder eGPU lijkt gewoon te werken out of the box, controllers worden meteen herkend, en HDR lijkt ook in orde.
Even snel Diablo 2 Resurrected gecheckt en die draait uitstekend. Gewoon Install>Play zonder andere rare fratsen, en haal nu stabiel 120FPS in plaats van de 90 die ik op Windows kreeg.

Ik zal vast nog wel tegen wat dingen aan gaan lopen, maar tot nu toe een hele goede eerste indruk!

[desalniettemin]

Welkom in de wondere wereld die Linux heet en veel succes.

[Hero of Time]

DeCo schreef op vrijdag 13 maart 2026 @ 09:24:
[...]

Ik ben geen fan van Evolution, maar dat heeft meer cosmetische redenen. Het voelt wat spartaans aan.

De interface is idd in jaren niet verandert. maar dat is ook een grote plus. MS zit continue de interface te veranderen en zit je je de pleuris te zoeken naar waar ze nu weer die ene knop of functie heen hebben geschopt.

Ik heb OWA enkel voor mijn e-mail van mijn werk en we maken geen gebruik van gedeelde mailboxen (gelukkig).

Dat scheelt dan enorm. Heb er geen ervaring mee, maar hopelijk gaat het ook goed met mailto-uri's.

Had ook even gekeken naar die add-on inderdaad, maar om nou mijn data via externe te laten verlopen vond ik iets te ver gaan. Heb dat snel laten zitten.

Die ik vond had juist een kopie nodig van Firefox en patchte wat om z'n werk te kunnen doen. Er werd niks gezegd over externe servers. Die kopie maakte ik dan met overlayfs zodat ik geen tweede instantie bij hoefde te houden en mee zou lopen met m'n standaard updates.

[Dr.McKay]

Na 27 jaar Mac OS ga ik overstappen op Linux. Nu ik een carrièreswitch heb gemaakt waardoor ik Adobe software vaarwel mag zeggen en omdat ik vind dat het wel tijd wordt voor iets anders is dit een uitgelezen moment.

Ik ben al een tijd bezig met het testen van verschilende distros op een paar oude Intel Macs dus ben geen complete leek ; ook mijn gaming pc ga ik naar Linux ‘upgraden’.
Door jarenlange ervaring met Mac OS, wat ook op Unix is gebaseerd, heb ik wel wat ervaring met de command line dus dat schrikt me niet af.

Ik heb al meerdere distros geprobeerd , waaronder Ubuntu en afgeleiden (Zorin, Mint, etc.) maar eigenlijk blijf ik het liefste Ubuntu-vrij.
Momenteel heb ik een kleine shortlist opgesteld :
- Mint LMDE Cinnamon
- Fedora Workstation Gnome
- Manjaro Gnome
- Cachy OS (Gnome of Cinnamon)

1 Debian, 1 Fedora, en 2 Arch afgeleiden.
Is het voor een ( geavanceerde) beginner aangewezen om voor Manjaro of Cachy te gaan (rekening houdende met het feit dat het beter is om weg te blijven van AUR repositories), of blijf ik beter bij het Debian of Fedora.
Ik vermeld Manjaro omdat het de beste default Gnome desktop heeft die ik ooit heb gezien (voor mij persoonlijk dan) ; is op zich een ietwat domme reden om een bepaalde distro te kiezen maar het toont wel waar de focus ligt bij het ontwikkelaarsteam.
Dit gezegd zijnde, zal het wel duidelijk zijn dat ik KDE niet overweeg : het ligt me totaal niet dus ik moet het niet.

Als er iemand nog suggesties heeft ivm bepaalde distros, shoot !

[Hero of Time]

In hoeverre vind je de Gnome van Manjaro anders/beter dan die van Fedora of Debian? Zouden ze alle drie niet dezelfde 'vanilla' config en uiterlijk moeten hebben? Fedora en Debian zouden iig niet al te veel moeten afwijken. Manjaro heb ik geen idee van, ben gewoon benieuwd.

[desalniettemin]

Manjaro zou ik niet doen. Het laat updates later vrij dan Arch waardoor er regelmatig problemen ontstaan. Tenminste dat is wat ik regelmatig lees. Fedora brengt elke 6 maanden een nieuwe versie uit en met de nieuwste Gnome desktop. Cachy OS als je graag de nieuwste software gebruikt en nieuwe hardware hebt. Je kan op distrosea.com verschillende distro's uit proberen zonder te installeren, maar wel beperkt. Of gebruik een VM.

[Cyphax]

Dr.McKay schreef op zaterdag 14 maart 2026 @ 15:21:
Na 27 jaar Mac OS ga ik overstappen op Linux. Nu ik een carrièreswitch heb gemaakt waardoor ik Adobe software vaarwel mag zeggen en omdat ik vind dat het wel tijd wordt voor iets anders is dit een uitgelezen moment.

Ik ben al een tijd bezig met het testen van verschilende distros op een paar oude Intel Macs dus ben geen complete leek ; ook mijn gaming pc ga ik naar Linux ‘upgraden’.
Door jarenlange ervaring met Mac OS, wat ook op Unix is gebaseerd, heb ik wel wat ervaring met de command line dus dat schrikt me niet af.

Ik heb al meerdere distros geprobeerd , waaronder Ubuntu en afgeleiden (Zorin, Mint, etc.) maar eigenlijk blijf ik het liefste Ubuntu-vrij.
Momenteel heb ik een kleine shortlist opgesteld :
- Mint LMDE Cinnamon
- Fedora Workstation Gnome
- Manjaro Gnome
- Cachy OS (Gnome of Cinnamon)

1 Debian, 1 Fedora, en 2 Arch afgeleiden.
Is het voor een ( geavanceerde) beginner aangewezen om voor Manjaro of Cachy te gaan (rekening houdende met het feit dat het beter is om weg te blijven van AUR repositories), of blijf ik beter bij het Debian of Fedora.
Ik vermeld Manjaro omdat het de beste default Gnome desktop heeft die ik ooit heb gezien (voor mij persoonlijk dan) ; is op zich een ietwat domme reden om een bepaalde distro te kiezen maar het toont wel waar de focus ligt bij het ontwikkelaarsteam.
Dit gezegd zijnde, zal het wel duidelijk zijn dat ik KDE niet overweeg : het ligt me totaal niet dus ik moet het niet.

Als er iemand nog suggesties heeft ivm bepaalde distros, shoot !

De desktopomgeving is zo'n groot onderdeel van je beleving, het is niet zo gek om daar je keus grotendeels op te baseren. Mijn advies zou zijn Fedora met Gnome. Ik heb er goede ervaringen mee en het is vrij up-to-date allemaal. Maar het kan nooit kwaad om ze te proberen, eventueel vanaf een usb-stick of zoiets.

[RobertMe]

desalniettemin schreef op zaterdag 14 maart 2026 @ 16:53:
Manjaro zou ik niet doen. Het laat updates later vrij dan Arch waardoor er regelmatig problemen ontstaan. Tenminste dat is wat ik regelmatig lees.

Ik draai nu 2 jaar Manjaro op mijn werk laptop en heb nog 0 issues ervaren met/na updates.
Uiteraard is dat dan wel een N=1 ervaring.

[Noxious]

Over CachyOS kan ik enkel positief zijn, maar ik gebruik het alleen met de Cosmic desktop. Geen gekke problemen gehad na regelmatig gebruik op m'n laptop.

[Dr.McKay]

Over Manjaro heb ik ook al het één en ander gehoord, van dependency problemen na updates, verlopen SSL certificaten, etc.

Maar hebben die problemen niet meestal te maken met het niet omzichtig omspringen met AUR updates ? Als je het bij de default repositories houdt, ben je dan niet (relatief) safe ?
Het probleem met SSL certificaten zou vroeger een probleem geweest zijn maar zou nu niet meer het geval zijn. Is dat oonzo ?

Manjaro heeft een kleiner team, zoals zo veel distros, maar hoe kan je de support van zo een distro vergelijken met de grote bonzen zoals bvb. Fedora en Debian ?

[Dr.McKay]

Hero of Time schreef op zaterdag 14 maart 2026 @ 16:02:
In hoeverre vind je de Gnome van Manjaro anders/beter dan die van Fedora of Debian? Zouden ze alle drie niet dezelfde 'vanilla' config en uiterlijk moeten hebben? Fedora en Debian zouden iig niet al te veel moeten afwijken. Manjaro heb ik geen idee van, ben gewoon benieuwd.

Van zodra ik de live USB had opgestart, had ik een lichte glimlach op mijn gezicht bij het zien van het kleurgebruik en de gekozen extensions en tweaks. De andere distro’s met Gnome zijn nogal vanilla en je kan natuurlijk zelf gaan tweaken maar als het Manjaro team de moeite gedaan heeft (en met smaak, moet ik zeggen) om hun Gnome desktop zo aan te kleden dan ben ik daar als Gnome fan wel blij mee.
De andere distro die hetzelfde effect heeft, is Mint LMDE met de Cinnamon desktop ; ik volg de ontwikkelingen van Mint al een tijd en stel alles wat het team uitermate op prijs…

[Biggg]

Ik zou beginnen met het doorhakken van de knoop voor welke desktop environment je wil gaan. Gnome of Cinnamon. Het maakt nogal wat uit voor je uiteindelijke beleving, zeker als je bereid (en van plan) bent om de "Gnome workflow" te volgen, zoals de makers dat voorzien. Als je van plan bent om meer een "Classic workflow" te gebruiken, dan zou ik eerder Cinnamon adviseren ipv Gnome met allerlei extenties te tunen.

Als je eenmaal je DE hebt gekozen, dan maakt dat de vervolgkeuze van distro ook gelijk wat overzichtelijker.

[Hero of Time]

Dr.McKay schreef op zaterdag 14 maart 2026 @ 18:18:
Over Manjaro heb ik ook al het één en ander gehoord, van dependency problemen na updates, verlopen SSL certificaten, etc.

...
Het probleem met SSL certificaten zou vroeger een probleem geweest zijn maar zou nu niet meer het geval zijn. Is dat oonzo ?

Nou.... Manjaro vergeet om hun ssl-certificaten te verlengen. Weer... Ze gebruiken Let's Encrypt, maar de automatisering ervan werkt blijkbaar niet foutloos en men kan eens te laat actie nemen om dit te corrigeren.

[Maupertus]

Mijn oude Asus UX305 op een Intel Core M processor en 8 GB ram loopt in principe nog heel fijn op GNOME Fedora. Toch merk ik het verschil wel met de desktop. Los van het feit dat de lieverd na 13 misschien rust heeft verdiend, wilde ik toch kijken of ik met een distrohop er nog wat lol uit kan halen.
Iemand nog tips? Ik vind de Gnome workflow heel fijn (ben echt van de keyboard shortcuts en doe niets met een taakbalk in bv windows) maar ken eigenlijk alleen verder KDE en XFCE (altijd een zwak voor XFCE gehad).

[L0g0ff]

Dr.McKay schreef op zaterdag 14 maart 2026 @ 15:21:
Na 27 jaar Mac OS ga ik overstappen op Linux. Nu ik een carrièreswitch heb gemaakt waardoor ik Adobe software vaarwel mag zeggen en omdat ik vind dat het wel tijd wordt voor iets anders is dit een uitgelezen moment.

Ik ben al een tijd bezig met het testen van verschilende distros op een paar oude Intel Macs dus ben geen complete leek ; ook mijn gaming pc ga ik naar Linux ‘upgraden’.
Door jarenlange ervaring met Mac OS, wat ook op Unix is gebaseerd, heb ik wel wat ervaring met de command line dus dat schrikt me niet af.

Ik heb al meerdere distros geprobeerd , waaronder Ubuntu en afgeleiden (Zorin, Mint, etc.) maar eigenlijk blijf ik het liefste Ubuntu-vrij.
Momenteel heb ik een kleine shortlist opgesteld :
- Mint LMDE Cinnamon
- Fedora Workstation Gnome
- Manjaro Gnome
- Cachy OS (Gnome of Cinnamon)

1 Debian, 1 Fedora, en 2 Arch afgeleiden.
Is het voor een ( geavanceerde) beginner aangewezen om voor Manjaro of Cachy te gaan (rekening houdende met het feit dat het beter is om weg te blijven van AUR repositories), of blijf ik beter bij het Debian of Fedora.
Ik vermeld Manjaro omdat het de beste default Gnome desktop heeft die ik ooit heb gezien (voor mij persoonlijk dan) ; is op zich een ietwat domme reden om een bepaalde distro te kiezen maar het toont wel waar de focus ligt bij het ontwikkelaarsteam.
Dit gezegd zijnde, zal het wel duidelijk zijn dat ik KDE niet overweeg : het ligt me totaal niet dus ik moet het niet.

Als er iemand nog suggesties heeft ivm bepaalde distros, shoot !

Heb je bluefin bekeken? Die heeft net even die paar aanpassingen dat gnome meteen goed werkt. Zie ook: https://docs.projectbluefin.io/introduction/

Zelf vind ik het wel prettig dat er een dock is en een minimize knopje. Verder zit er best wel wat (dev) software in waardoor het na installatie meteen bruikbaar is. Let wel op dat dit een immutable distro is. Het is een iets andere denkwijze dan bijv arch en debian. Maar het forceert (mij iig) de fundering schoon en stabiel te houden.

[LievenD]

Maupertus schreef op zaterdag 14 maart 2026 @ 20:45:
Mijn oude Asus UX305 op een Intel Core M processor en 8 GB ram loopt in principe nog heel fijn op GNOME Fedora. Toch merk ik het verschil wel met de desktop. Los van het feit dat de lieverd na 13 misschien rust heeft verdiend, wilde ik toch kijken of ik met een distrohop er nog wat lol uit kan halen.

Moet het iets lichtgewicht zijn? Dan zou ik het zonder desktop environment proberen, met enkel een window manager (XFCE is iets lichter dan GNOME, maar een window manager als JWM is nog een stuk lichter. Ik heb hier zelf JWM op Debian 13 draaien, en ik weet uit ervaring dat dat op 10-15 jaar oude hardware nog erg soepel draait. Je kan dit ook aanpassen met sneltoetsen als je dat wenst, wel even lezen hoe de configfile (.jwmrc) werkt (zie www.joewing.net)

Ik heb trouwens zelf een basic distro gemaakt op basis van JWM en vind het opzich wel knap dat die anno 2026 nog op een CD (van 700MB) past (met uitzondering van de calamares installer, die past er niet meer op). Maar als live-cd (of beter nog als live-usb met persistence) werkt het perfect.

[desalniettemin]

Maupertus schreef op zaterdag 14 maart 2026 @ 20:45:
Mijn oude Asus UX305 op een Intel Core M processor en 8 GB ram loopt in principe nog heel fijn op GNOME Fedora. Toch merk ik het verschil wel met de desktop. Los van het feit dat de lieverd na 13 misschien rust heeft verdiend, wilde ik toch kijken of ik met een distrohop er nog wat lol uit kan halen.
Iemand nog tips? Ik vind de Gnome workflow heel fijn (ben echt van de keyboard shortcuts en doe niets met een taakbalk in bv windows) maar ken eigenlijk alleen verder KDE en XFCE (altijd een zwak voor XFCE gehad).

Als je echt van de keyboard shortcuts bent dan moet je misschien een Window Manager proberen zoals DWM, Herbstluft, Xmonad, Niri of Hyprland.

[Hero of Time]

Ik ben zelf ook wel redelijk van de keyboard shortcuts, maar heb toch liever een volledige DE met dynamische locatie van vensters en volledige mogelijkheden. Had eerst Xfce, nu KDE. Genoeg andere dingen te doen met sneltoetsen dan praktisch je muis bij het afval gooien.

[Merethil]

De laatste keer dat ik een WM probeerde (Hyprland) viel het me op dat er modieus pixels tussen de verschillende open schermen gelaten werden. Het gaat misschien om 5 pixels oid maar ik stoorde me er zo ongelofelijk aan
Uiteindelijk met config opgelost, maar het heeft me niet gegrepen en ben toch teruggegaan naar Gnome met een extensie die m'n keyboard shortcuts voor window placement nabootste zoals ik die ooit gewend was van MacOS met Magnet - werkte voor mij het fijnst (buiten dat de extensie af en toe brak bij updates )

[Koepert]

Hero of Time schreef op zondag 15 maart 2026 @ 17:38:
Ik ben zelf ook wel redelijk van de keyboard shortcuts, maar heb toch liever een volledige DE met dynamische locatie van vensters en volledige mogelijkheden. Had eerst Xfce, nu KDE. Genoeg andere dingen te doen met sneltoetsen dan praktisch je muis bij het afval gooien.

Hoeft niet hè. 😉. K heb nu Niri met Noctaliashell en kan alles met toetsenbord doen. Maar ook alles met muis/touchpad en gestures (ja en een Alt+Space menu om wat te openen icm Super+Enter voor terminal)..

[Hero of Time]

Koepert schreef op zondag 15 maart 2026 @ 21:09:
[...]

Hoeft niet hè. 😉. K heb nu Niri met Noctaliashell en kan alles met toetsenbord doen. Maar ook alles met muis/touchpad en gestures (ja en een Alt+Space menu om wat te openen icm Super+Enter voor terminal)..

Klopt, het is allemaal optioneel net wat je wilt gebruiken. Daarom dat ik KDE gebruik. Met tiling window managers heb ik altijd het idee dat overlappende vensters niet mogelijk is. Ik heb geen ervaring met die dingen, maar het is iets wat ik wel wil kunnen. Dus houd ik het maar bij een traditionele omgeving.

[desalniettemin]

Hero of Time schreef op zondag 15 maart 2026 @ 17:38:
Ik ben zelf ook wel redelijk van de keyboard shortcuts, maar heb toch liever een volledige DE met dynamische locatie van vensters en volledige mogelijkheden. Had eerst Xfce, nu KDE. Genoeg andere dingen te doen met sneltoetsen dan praktisch je muis bij het afval gooien.

Desktop altijd. Window managers is gewoon niet mijn ding.

[LievenD]

Hero of Time schreef op zondag 15 maart 2026 @ 17:38:
Ik ben zelf ook wel redelijk van de keyboard shortcuts, maar heb toch liever een volledige DE met dynamische locatie van vensters en volledige mogelijkheden.

Wat bedoel je met dynamische locatie van vensters?

desalniettemin schreef op maandag 16 maart 2026 @ 08:10:
Desktop altijd. Window managers is gewoon niet mijn ding.

Mag ik ook weten waarom? Wat heeft een desktop environment dat je mist in een window-manager?

[ElCondor]

Wellicht interessant om te melden dat een window manager niet betekend dat zwevende (dynamisch te plaatsen) vensters onmogelijk zijn. Het zijn specifiek de tiling window managers waar zwevende vensters niet op de eerste plek komen. Maar ook daar is het soms mogelijk om vensters uit de tiling te halen en te laten zweven. Cosmic DE heeft tegenwoordig zo'n hybride vorm.
Als je dus wel zwevende vensters wilt, dan kun je alsnog op zoek naar een floating wm, dan heb je geen volledige DE, maar wel zevende vensters.

[Hero of Time]

LievenD schreef op dinsdag 17 maart 2026 @ 11:27:
[...]

Wat bedoel je met dynamische locatie van vensters?

Zoals hierboven genoemd, plaats een venster waar je wilt, ook over andere vensters heen, je hebt de volledige vrijheid. Terwijl tiling window manager vaak met een grid en vaste locaties werken.

[...]

Mag ik ook weten waarom? Wat heeft een desktop environment dat je mist in een window-manager?

Een window manager doet maar 1 ding, terwijl een desktop omgeving een totaalpakket is. Dat is dus ook inclusief je toolkit thema, icon theme, cursor, etc om te configureren. Dat doet een losstaande window manager niet, die houd zich daar niet mee bezig. Wil je toch andere aanwijzers, dan zit je met andere tools of configuratiebestanden te werken dat geen enkele correlatie kan hebben met de WM.

Er zijn desktop omgevingen waar je de window manager kan wisselen. Zo heb ik op m'n andere PC nog Xfce, maar gebruik ik Compiz Fusion als window manager.

[desalniettemin]

LievenD schreef op dinsdag 17 maart 2026 @ 11:27:
[...]

Wat bedoel je met dynamische locatie van vensters?

[...]

Mag ik ook weten waarom? Wat heeft een desktop environment dat je mist in een window-manager?

Ik heb liever een desktop, omdat ik dat nou eenmaal gewend ben. En ik zie het nut van tiling niet in. En ik vind het maar niks geen window controls.

[Koepert]

desalniettemin schreef op dinsdag 17 maart 2026 @ 19:06:
[...]

Ik heb liever een desktop, omdat ik dat nou eenmaal gewend ben. En ik zie het nut van tiling niet in. En ik vind het maar niks geen window controls.

Ik probeer je niet om te praten, doe lekker je ding, als jij je daar prettig bij voelt. Maar veel WMs tegenwoordig hebben prima (optionele) window controls, alleen is het vaak niet nodig. Idem met floating windows zoals @Hero of Time omschrijft: kan allemaal prima met een WM.

Ik gebruik het zelf echter niet. Wel Quickshell (Noctalia, maar Dank heeft zelfs nog meer opties/controls) om toch die theming te hebben, incl icons etc. Maar ik gebruik Niri met standaard 3 "workspaces" waartussen ik switch (3 finger swipe, Windows/Super+ 1/2/3 of Super+D en muis(touchpad in mijn geval) waarbij mijn mail altijd op 1 zit, browser op 2, de rest op 3. Dus in die workflow mis ik floating totaal niet, maar het KAN prima als ik het wil. Doordat Niri echter scrolling is, heb ik bij meerdere schermen ze gewoon fullscreen naast elkaar staan en met een side-swipe wissel ik van actief venster.

Nogmaals ik probeer jullie niet om te praten, maar technisch gezien zijn de argumenten minder valide. Wel is een DE meer polished omdat juist onderliggende applicaties meegeleverd worden (voor de screenlock, Polkit, etc) maar met quickshell en dependencies van Dank/Noctalia is ook die lijst aan "autostart-applicaties" steeds korter aan het worden. Op dit moment zit alleen nog Polkit in mn autostart script eigenlijk. En wat Env. settings die je bij een DE niet hoeft te zetten, maar dat zit in de WM config, dus is ook niet zo spannend.

[Rurik96]

Noxious schreef op zaterdag 14 maart 2026 @ 17:52:
Over CachyOS kan ik enkel positief zijn, maar ik gebruik het alleen met de Cosmic desktop. Geen gekke problemen gehad na regelmatig gebruik op m'n laptop.

+1, ik gebruik nu CachyOS op mijn gamingPC voor een halfjaar en heb geen enkele probleem ermee.

[LievenD]

Hero of Time schreef op dinsdag 17 maart 2026 @ 18:35:
Zoals hierboven genoemd, plaats een venster waar je wilt, ook over andere vensters heen, je hebt de volledige vrijheid. Terwijl tiling window manager vaak met een grid en vaste locaties werken.

Klopt, maar er zijn ook stacking window managers, waarbij je vensters ook kan plaatsen waar je wil. Tiling window managers werken inderdaad anders en daar kan je dat niet. Dus hangt meer van het type window manager af, en geldt dus niet voor alle window managers.

Een window manager doet maar 1 ding, terwijl een desktop omgeving een totaalpakket is. Dat is dus ook inclusief je toolkit thema, icon theme, cursor, etc om te configureren. Dat doet een losstaande window manager niet, die houd zich daar niet mee bezig. Wil je toch andere aanwijzers, dan zit je met andere tools of configuratiebestanden te werken dat geen enkele correlatie kan hebben met de WM.

Toolkit thema heeft een windowmanager inderdaad niet. Cursor twijfel ik aan, heb je een voorbeeld van een programma dat dit doet en dat niet samenwerkt met de WM?
Icon theme kan die soms wel doen, ik heb hier het papirus-icon-theme werkende onder JWM (met behulp van lxappearance) en ik zie nagenoeg geen verschil met een desktop-environment op dat vlak.

Er zijn desktop omgevingen waar je de window manager kan wisselen. Zo heb ik op m'n andere PC nog Xfce, maar gebruik ik Compiz Fusion als window manager.

Klopt, heb vroeger nog compiz gebruikt op LXDE (werkt standaard met openbox).

[Hero of Time]

LievenD schreef op woensdag 18 maart 2026 @ 18:45:
[...]

Toolkit thema heeft een windowmanager inderdaad niet. Cursor twijfel ik aan, heb je een voorbeeld van een programma dat dit doet en dat niet samenwerkt met de WM?
Icon theme kan die soms wel doen, ik heb hier het papirus-icon-theme werkende onder JWM (met behulp van lxappearance) en ik zie nagenoeg geen verschil met een desktop-environment op dat vlak.

Ik heb geen ervaring met alleen window managers zoals JWM, IceWM, Window Maker, etc. Dus hoe die met je aanwijzer werken kan ik je niet vertellen. Je hebt zelf je icon thema met lxappearance toegepast, dat zou je ook voor je cursor kunnen doen bijvoorbeeld. Uiteindelijk is het niet veel meer dan .gtkrc dat aangepast wordt, in geval je een GTK omgeving hebt.

[Koepert]

Voor Wayland kan nwg-look dat toch ook?

Zowel Icon, Cursor als wat andere theme-zaken. https://github.com/nwg-piotr/nwg-look

Voor je QT-apps heb evt Kvantum: https://archlinux.org/packages/extra/x86_64/kvantum/ dat heeft ook geen DE als vereiste.

Met iets als Noctaliashell/Dank Material Shell regel je evt beide in 1x "automatisch" maar dat zal onderwater idd niet veel anders doen dan je gtk/qt config files aanpassen.

[desalniettemin]

Van alle thema's die ik geprobeerd heb is Arc dark nog steeds mijn favoriet. Donker maar niet te donker. Materia of Orchis die bijna hetzelfde zijn, hebben een soort van hoe noem ik dat grijs of zwart dat ik persoonlijk niet mooi vind. Of het heeft van die undershoot lines, zoals bv Qogir of het standaard Linux Mint thema heeft. Cursor bv Bibata.

[ Voor 4% gewijzigd door desalniettemin op 19-03-2026 15:21 ]

[neanderthaler]

Graag jullie advies over het volgende; Ik heb 2 stuks Microsoft Surface 3 tablet voor weinig van iemand kunnen overnemen. De vorige eigenaar had deze al voorzien van WIndows 11 en ik heb daarna zelf voor de zekerheid opnieuw Tiny11 er op gezet. En dat draait tot mijn verbazing niet eens zo gek. Je moet er niet teveel van vragen, maar voor beetje internetten en youtuben zijn ze best geschikt.

Momenteel gebruiken mijn kinderen op de achterbank van de auto oude iPads en ook nog een Lenovo android tablet. De Surface tablets zouden een upgrade kunnen zijn tov. de iPads aangezien ze een cardslot hebben en er dus filmpjes op gezet kunnen worden die offline kunnen worden gekeken. In het verleden ook wel eens films/series gedownload van Netflix en Videoland maar regelmatig op de dag van vertrek naar Zuid-Europa de downloads opeens niet meer beschikbaar waren. De opslag op de iPads is ook nog eens beperkt, dus lokale opslag van video's is ook zowat niet te doen.

Helaas geeft de standaard Win11 niet zo'n beste tabletmodus. De jongste 2 kinderen zijn 3 en 5 en daarvoor is Windows mijns inziens gewoon niet zo praktisch. Handigst zou zijn als er een OS op zou staan wat visueel en qua bediening erg lijkt op die van de hun bekende iPad. Ik heb zelf wat linux distro's bekeken in de live modus (stick met Ventoy) en daarvan werkten er een aantal best aardig, maar niet out of the box bruikbaar voor het doel wat ik voor ogen heb. Mij leek het meest ideale om er FydeOS op te zetten, zeker als ook de android app store werkend te krijgen is voor wat simpele spelletjes enzo, maar de live en installatie lopen steeds ergens vast bij het proberen op deze tablets. Ik geef FydeOS nog niet op, maar tot nu toe dus nog geen succes.

Iemand suggesties voor een Linux OS dat goed werkt op de betreffende hardware en niet te veel problemen oplevert bij de installatie? Dus ook goede driverondersteuning en codecs? Punten die ik kan bedenken;

*Kindvriendelijk - apps op het bureaublad met one click te openen en ook weer makkelijk te sluiten
*Bestandenvenster met video-bestanden waarbij er voorvertoningen zichtbaar zijn als icoon
*Makkelijk bruikbare simpele mediaspeler die de bestanden standaard full screen opent en niet volgens de eigen pixelgrootte van het betreffende bestand
*Touch screen keyboard wat op de juiste momenten oproepbaar is
*Kleine installatie op de SSD en weinig beslag leggend op geheugen, processor en accu
*Mogelijkheid om wat simpele apps en spelletjes te installeren, Youtube optioneel indien er op vakantieadres goede wifi is.

[Koepert]

neanderthaler schreef op maandag 30 maart 2026 @ 13:15:
Graag jullie advies over het volgende; Ik heb 2 stuks Microsoft Surface 3 tablet voor weinig van iemand kunnen overnemen. De vorige eigenaar had deze al voorzien van WIndows 11 en ik heb daarna zelf voor de zekerheid opnieuw Tiny11 er op gezet. En dat draait tot mijn verbazing niet eens zo gek. Je moet er niet teveel van vragen, maar voor beetje internetten en youtuben zijn ze best geschikt.

Momenteel gebruiken mijn kinderen op de achterbank van de auto oude iPads en ook nog een Lenovo android tablet. De Surface tablets zouden een upgrade kunnen zijn tov. de iPads aangezien ze een cardslot hebben en er dus filmpjes op gezet kunnen worden die offline kunnen worden gekeken. In het verleden ook wel eens films/series gedownload van Netflix en Videoland maar regelmatig op de dag van vertrek naar Zuid-Europa de downloads opeens niet meer beschikbaar waren. De opslag op de iPads is ook nog eens beperkt, dus lokale opslag van video's is ook zowat niet te doen.

Helaas geeft de standaard Win11 niet zo'n beste tabletmodus. De jongste 2 kinderen zijn 3 en 5 en daarvoor is Windows mijns inziens gewoon niet zo praktisch. Handigst zou zijn als er een OS op zou staan wat visueel en qua bediening erg lijkt op die van de hun bekende iPad. Ik heb zelf wat linux distro's bekeken in de live modus (stick met Ventoy) en daarvan werkten er een aantal best aardig, maar niet out of the box bruikbaar voor het doel wat ik voor ogen heb. Mij leek het meest ideale om er FydeOS op te zetten, zeker als ook de android app store werkend te krijgen is voor wat simpele spelletjes enzo, maar de live en installatie lopen steeds ergens vast bij het proberen op deze tablets. Ik geef FydeOS nog niet op, maar tot nu toe dus nog geen succes.

Iemand suggesties voor een Linux OS dat goed werkt op de betreffende hardware en niet te veel problemen oplevert bij de installatie? Dus ook goede driverondersteuning en codecs? Punten die ik kan bedenken;

*Kindvriendelijk - apps op het bureaublad met one click te openen en ook weer makkelijk te sluiten
*Bestandenvenster met video-bestanden waarbij er voorvertoningen zichtbaar zijn als icoon
*Makkelijk bruikbare simpele mediaspeler die de bestanden standaard full screen opent en niet volgens de eigen pixelgrootte van het betreffende bestand
*Touch screen keyboard wat op de juiste momenten oproepbaar is
*Kleine installatie op de SSD en weinig beslag leggend op geheugen, processor en accu
*Mogelijkheid om wat simpele apps en spelletjes te installeren, Youtube optioneel indien er op vakantieadres goede wifi is.

Oef, of het nog steeds zo is weet ik niet, maar een paar jaar geleden waren Surface devices notoir om het niet om kunnen gaan met Linux. Slechte compatibilteit, veel vastlopers en algehele misere. Destijds was er volgens mij ook een speciale versie van.. ik wil zeggen Fedora, met Surface drivers. de linux kernel: https://github.com/linux-surface/linux-surface