Terwijl jullie met de update bezig waren (en terecht - updates zijn super leuk
)heb ik een tweede kamer lid gemaild over mijn bevindingen met FSD. Voel je vrij om deze e-mail aan te passen of zelf een mail te schrijven.
Ik schrijf u als recent koper van een Tesla Model Y Premium. Ik ben positief over Full Self-Driving Supervised (FSD) en over wat dit systeem in de praktijk doet voor de verkeersveiligheid. Tegelijk zie ik, vanuit mijn werk als principal engineer en Microsoft Certified Trainer, een koers bij de RDW die goed klinkt maar in de praktijk vertraging inbouwt — en daarmee juist meer slachtoffers kan kosten.
De RDW heeft FSD Supervised op 10 april 2026 als eerste in Europa toegelaten, na ruim anderhalf jaar onderzoek. Dat besluit steun ik. Mijn zorg gaat over wat daarna is afgesproken: de RDW wil Tesla-updates vooraf beoordelen, strenger dan bij andere over-the-air updates. En over het Driver Monitoring System (DMS), dat in Nederland extra streng is gemaakt. Beide maatregelen ogen als extra veiligheid. In software- en systeemontwerp werken ze vaak omgekeerd.
1. Vooraf elke update keuren klinkt verstandig. In de praktijk houdt het een mindere versie langer op de weg
Bernd van Nieuwenhoven, manager typegoedkeuringen bij de RDW, zei het expliciet: in het normale stelsel bepaalt de fabrikant zelf of een update de typegoedkeuring raakt. “Maar in dit geval hebben wij dat strenger gemaakt. Wij willen updates vooraf beoordelen en bepalen of extra tests nodig zijn.”
Dat is het klassieke typekeuringsmodel voor hardware: een bumper, een rem, een airbag. Die verander je niet elke week. FSD is software. Tesla levert doorlopend verbeteringen: betere fiets- en rotondedetectie in Nederland, snellere reactie, collision evasion. Elke week of maand die zo’n verbetering in een wachtrij bij de RDW doorbrengt, is een week waarin tienduizenden auto’s op een oudere versie rijden.
De eerste toelating duurde al meer dan 18 maanden, met onder meer 3.000 testduren, ruim 1.000 testruns en analyse van 1,8 miljoen Europese testkilometers. Na toelating reden bijna 40.000 Tesla’s in Nederland volgens de RDW zelf ongeveer 24 miljoen kilometer zonder relevante incidenten. De RDW heeft de meldplicht bovendien al aangescherpt van jaarlijks naar maandelijks.
Dat is precies het punt. Het risico zit niet in “Tesla mag zomaar alles uitrollen”. Het risico zit in een extra goedkeuringslaag bovenop UN-R171 en de al aangescherpte rapportage, terwijl het systeem al onder toezicht op de weg rijdt. Software die veiliger wordt door echte kilometers, stopt met leren als elke iteratie eerst opnieuw door een loket moet.
Dit is geen abstracte theorie. In de regelgevingsliteratuur heet het een risk-risk trade-off: de interventie tegen één zichtbaar risico (een “slechte update”) creëert een minder zichtbaar risico (vertraagde goede updates). Nassim Taleb beschrijft hetzelfde mechanisme in Antifragile. Een systeem is antifragiel als het sterker wordt van variatie, stress en kleine fouten. Een vliegtuig dat na elke vlucht een beetje beter wordt van data, is dat. Een vliegtuig waarvan de software bevroren blijft tot de volgende commissievergadering, is fragiel: het ziet er strak uit, tot de wereld verandert en de oude versie tekortschiet.
De analogie met de luchtvaart is hier relevant — een terrein dat u kent. Luchtvaartautoriteiten eisen strenge certificering van nieuwe systemen. Maar veiligheids-patches en operationele software-updates worden niet behandeld alsof het een nieuw vliegtuigtype is. Doen ze dat wél, dan blijven bekende gebreken langer in de vloot. Precies die fout dreigt hier: FSD behandelen als een stalen bumper in plaats van als een levend softwaresysteem.
UN-R171 (DCAS) trad in september 2024 in werking. De eerste Europese goedkeuring kwam pas in april 2026. Dat is geen “zorgvuldige extra maand”. Dat is anderhalf jaar extra menselijk rijden terwijl een systeem dat de RDW zelf minstens zo veilig acht als andere rijhulpsystemen, nog niet mocht. Europese goedkeuring voor de hele Unie hangt nog steeds. Dat is dezelfde logica, op grotere schaal.
2. Zeer streng DMS klinkt als discipline. In de praktijk gebruiken minder mensen het systeem — en rijden ze zelf
De RDW heeft er bewust op aangedrongen dat Tesla’s DMS strenger is dan bij vergelijkbare rijhulpsystemen. De auto volgt blik, knippergedrag, houding, “smartphonevormige objecten”. Negeer je waarschuwingen, dan kan FSD een week worden geblokkeerd. Van Nieuwenhoven noemde het “een flitspaal in je auto”.
Een veiligheidsvoorziening die zo irritant of punitief is dat mensen hem uitzetten, redt geen levens. FSD werkt alleen als het aan staat. Zolang het systeem onder supervisie aantoonbaar minstens zo veilig is als gangbare ADAS — dat is de lijn van de RDW zelf — betekent lagere adoptie: meer kilometers onder puur menselijke besturing. Menselijke fouten blijven de dominante oorzaak van verkeersdoden. Elk percentage FSD-gebruik dat je wegdrukt met een te scherp DMS, is een percentage dat terugvalt op vermoeidheid, afleiding en inschattingsfouten van de bestuurder.
Daar komt bij dat het Europese DMS-regime FSD in “hands-ready” duwt, met vaker ingrijpen bij normale handelingen (navigatie aanpassen, kort op het scherm kijken). Tesla-topman Elon Musk heeft eerder erkend dat het DMS té streng kan zijn en dat dit gebruik ondermijnt. Dat is geen argument om bestuurders te laten slapen. Het is een argument om monitoring te kalibreren op werkelijke onoplettendheid, niet op elke natuurlijke blikwisseling in een moderne auto.
Een extra pervers effect: bij herhaalde genegeerde waarschuwingen kan het systeem een “controlled stop” doen — de auto stilzetten in de rijstrook. Op een snelweg is een stilstaande auto zelf een ongevalsrisico. Een te agressieve nanny kan dus een nieuw gevaar introduceren terwijl ze een oud gevaar wil bestrijden.
3. “Legal by default” is geen laissez-faire. Het is de enige manier om softwareveiligheid bij te houden
Elon Musk zei het op 1 september 2026 bij de G20 Innovation Ministerial in Chapel Hill hardop: nieuwe dingen moeten default legal zijn, niet default illegal. In de EU is het niveau van regulering “extraordinarily high” en zijn nieuwe dingen doorgaans default verboden. Dat stopt vooruitgang niet, maar vertraagt die aanzienlijk.
Voor een ondernemer in Nederland is dat herkenbaar. Niet omdat regels overbodig zijn, maar omdat het Europese model bij software de bewijslast omdraait: verboden tot een loket ja zegt. Bij een bumper is dat verdedigbaar. Bij een neuraal rijhulpsysteem dat van miljoenen kilometers leert, is het een veiligheidslek. De RDW heeft het systeem toegelaten. Vanaf dat moment is de rationele lijn: toezicht en data, niet herkeuring van elke iteratie.
Dat is precies Talebs punt over naïeve interventie. De regulator ziet één faalmodus (een update die iets stukmaakt) en bouwt een poort. Hij ziet de andere faalmodus niet: alle verbeteringen die die poort nooit passeren, en alle mensen die het systeem uitzetten omdat de poort in de cabine te hard piept.
Wat ik u vraag
Ik vraag u dit in de Kamer of bij de minister van Infrastructuur neer te leggen:
Onderscheid in update-toezicht. Veiligheidsverbeterende en corrigerende OTA-updates: meldplicht, steekproef, terugroepbevoegdheid — geen volledige herkeuring vooraf. Alleen bij wezenlijke functionele uitbreiding extra toets. De RDW heeft al maandelijkse rapportage. Dat is het juiste instrument, geen tweede typekeuring.
DMS kalibreren op gebruik. Monitoring moet misbruik en echte onoplettendheid vangen, niet het dagelijks gebruik van FSD ontmoedigen. Anders daalt de penetratie en stijgt het aantal menselijke kilometers.
Geen extra nationale laag “voor de zekerheid”. Nederland was terecht de eerste. Die voorsprong verspeel je als elke volgende softwarestap opnieuw 18 maanden mag duren.
Ik ben geen lobbyist van Tesla. Ik ben een ondernemer die een auto heeft gekocht waarvan het veiligste deel software is, en die ziet dat we dat deel behandelen alsof het een stalen onderdeel uit 1998 is. Dat voelt als zorg. Het werkt als vertraging. En vertraging in verkeersveiligheid is geen neutrale houding. Het is een keuze voor de status quo van menselijke fouten.
Ik dank u voor uw inzet en ben bereid dit desgewenst nader toe te lichten of u mee te nemen op een testrit om te laten zien hoe het werkt!
:strip_exif()/i/2002540872.png?f=thumbmini)
:strip_exif()/i/2001369095.png?f=thumbmini)
:strip_exif()/i/2001040283.png?f=thumbmini)
:strip_exif()/i/2002562464.png?f=thumbmini)
:strip_exif()/u/219320/tweakIcon.gif?f=community)
/u/316174/crop5b26bc86bda66_cropped.png?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/1677928/crop66000a25a1ab3_cropped.jpg?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/1353620/crop68ffebed6da13_cropped.jpg?f=community)
:strip_icc():strip_exif()/u/258439/MSN%2520Westy%2520met%2520wiel%2520heel%2520klein.jpg?f=community)
/u/284549/crop5c8c1d3ca48d4.png?f=community)