LHC - Large Hadron Collider & zwarte gaten

Lichtelijk kort door de bocht en niet gehinderd door een fatsoenlijke wiskunde-opleiding: je hebt verzamelingen die aftelbaar zijn, zoals de natuurlijke getallen: 3, 4, 5, 6 ... Hetzelfde geldt voor de gehele en de rationale getallen, deze zijn namelijk surjectief als je een functie |N -> |Z of |N -> |Q hebt: voor iedere afbeelding in |Z of |Q is er een origineel in |N. Bij |Q ga je dan werken met paren (a, b) -> a/b waar a, b element van |N.

Je hebt ook verzamelingen die overaftelbaar zijn, bijvoorbeeld |R. Van dat bewijs snap ik niet zoveel, ik onthoud het maar door te denken dat er tussen ieder twee 'opeenvolgende' getallen in |Q weer een oneindig aantal getallen zit. Zie ook het diagonaalbewijs van Cantor. Ik snapte er iig geen fuck van

Nu wordt dus gesteld dat alle aftelbaar oneindige verzamelingen even groot zijn, maar overaftelbaar oneindige verzamelingen zijn dus groter dan eerstgenoemde.

Ofzo

Dit principe heet overaftelbaar. Heel eenvoudig uitgelegd:
De verzameling natuurlijke getallen (0, 1, 2, ...) is oneindig groot.

Je hebt een verzameling X. Deze verzameling X is "even groot" als wordt voldaan aan:

• er een functie is waarmee je aan elk element uit die verzameling X een uniek natuurlijk getal kan hangen.
• er een functie is waarmee je aan elk natuurlijk getal een uniek element uit die verzameling X kan hangen.

Zo'n verzameling X is dan aftelbaar, een simpel voorbeeld zijn de gehele getallen.
Van Natuurlijk naar Geheel:
code:

f(n) := n div 2 (als n even)
     :=  - ((n + 1) div 2) (als n oneven)

Van Geheel naar Natuurlijk:
code:

g(n) := n * 2 (als n even)
     := (-n)*2 - 1 (als n oneven)

Een verzameling is overaftelbaar ("groter dan de oneindige verzameling natuurlijke getallen") als je wel aan de laatste maar niet aan de eerste conditie kan voldoen. Een voorbeeld daarvan is de verzameling rationele reële getallen (kommagetallen).

En als je daarvoor bewijs wil: verwijs ik je door naar een simpele cursus verzamelingenleer, want moet huiswerk gaan maken en dit is offtopic, geef hem eventueel morgen wel.

En zo kun je gradaties maken in oneindig grote verzamelingen:

Als een verzameling X oneindig groot is, en Y ook, en voor elk element in X is er een element in Y, maar niet voor elk element in Y een element in X, dan is X kleiner dan Y. En als je een grotere verzameling wil: pak een willekeurige verzameling, machtset van nemen, die is een stapje groter.

Hel Gast wijzigde dit bericht 21-09-2008 23:13 (21%)

quote:

Hel Gast schreef op zondag 21 september 2008 @ 23:05:
Een verzameling is overaftelbaar ("groter dan de oneindige verzameling natuurlijke getallen") als je wel aan de laatste maar niet aan de eerste conditie kan voldoen. Een voorbeeld daarvan is de verzameling rationele getallen (kommagetallen).

De verzameling rationale getallen is volgens mij wel aftelbaar! Zie mijn opmerking over paren in m'n vorige post.

kenneth wijzigde dit bericht 21-09-2008 23:08 (76%)

Je hebt helemaal gelijk, rationele getallen zijn dan ook geen kommagetallen, maar breuken. Even verbeteren.

offtopic:
Tis allebei met een R en het is laat

Hel Gast wijzigde dit bericht 21-09-2008 23:13 (20%)

quote:

kenneth schreef op zondag 21 september 2008 @ 23:03:
Lichtelijk kort door de bocht en niet gehinderd door een fatsoenlijke wiskunde-opleiding: je hebt verzamelingen die aftelbaar zijn, zoals de natuurlijke getallen: 3, 4, 5, 6 ... Hetzelfde geldt voor de gehele en de rationale getallen, deze zijn namelijk surjectief als je een functie |N -> |Z of |N -> |Q hebt: voor iedere afbeelding in |Z of |Q is er een origineel in |N. Bij |Q ga je dan werken met paren (a, b) -> a/b waar a, b element van |N.

Je hebt ook verzamelingen die overaftelbaar zijn, bijvoorbeeld |R. Van dat bewijs snap ik niet zoveel, ik onthoud het maar door te denken dat er tussen ieder twee 'opeenvolgende' getallen in |Q weer een oneindig aantal getallen zit. Zie ook het diagonaalbewijs van Cantor. Ik snapte er iig geen fuck van

Nu wordt dus gesteld dat alle aftelbaar oneindige verzamelingen even groot zijn, maar overaftelbaar oneindige verzamelingen zijn dus groter dan eerstgenoemde.

Ofzo

I see. Komt een beetje contra-inituitief over, aangezien |N, |Z en |R al oneindig zijn, maar |Q is dus nog oneindiger.

Nee, bijna |N, |Z en |Q zijn even oneinding, nl aftelbaar. |R is overaftelbaar oneindig en heeft dus een grotere kardinaliteit dan de eerste.

Zodra je gaat denken in afbeeldingen (die surjectie waar ik het over had), wordt het wat intuitiever. Niet veel, maar toch

Verzamelingenleer: Het is allemaal heel logisch, maar laten we het hier laten bij CERN, zwarte gaten en het einde van de wereld. Daar hebben we geen (compleet logische en eenvoudig te doorgronden) verzamelingenleer voor nodig.

Maar goed. LHC dus kapot, paar maandjes wachten en dan gaan ze weer knallen. Gelukkig was nog alles in opstart en testfase.

Overigens: Verzamelingenleer is gestoeld op logica, en dus erg intuïtief mits je logisch denkt (en je alle terminologie snapt, dat wil nog wel eens helpen).

quote:

Hel Gast schreef op zondag 21 september 2008 @ 15:43:
[...]

Vind dit een beetje vreemd taalgebruik. Een limiet benadert geen waarde. De limiet (van een functie, op een punt) is een waarde, namelijk de waarde die een functie benadert als je naar een punt toe gaat.

Je hebt gelijk, ik was daar te snel met formuleren. Ik bedoelde dat x nooit de limiet zal bereiken voor een continue functie, zoals het steeds verder verkleinen van een zwart gat.
d(V) = m/V
lim V->0 d(V) = ∞
d zal steeds groter worden, maar nooit daadwerkelijk ∞

quote:

Morty schreef op zondag 21 september 2008 @ 22:07:
[...]

Al zou je nog een natuurlijk getal aan de verzameling van natuurlijke getallen kunnen toevoegen, dan zou het een oneindige verzameling zijn. Oneindigheid zegt niks over het al dan niet kunnen toevoegen van extra elementen. Het zegt dat er oneindig veel elementen in de verzameling zitten, als je ze er één voor één uithaalt (of 10 voor 10, of 100.000 voor 100.000, of 10^2345634897234 voor 10^2345634897234) dan ben je oneindig lang bezig, er komt geen eind aan.

Volgens mijn intuitie moet een open, oneindige verzameling van een bepaalde soort elementen, alle elementen van die soort bevatten. Ik ben niet wiskundig genoeg onderlegd om dat te bewijzen

quote:

Volgens jou definitie zou de verzameling van natuurlijke getallen groter dan 0 en kleiner dan 2, oneindig zijn. Dat is niet het geval

Dat is zeker niet het geval nee, maar dat beweer ik ook niet Ik beweer dat als je aan een ("oneindige") verzameling van een bepaald soort elementen nog een element kunt toevoegen van die soort, die niet oneindig was. Ik beweer niet andersom, dat als je ergens geen element meer aan kunt toevoegen, deze dan oneindig zou zijn; dat is met je voorbeeld duidelijk te weerleggen.

quote:

Of het aantal deeltjes in het universum oneindig is hangt af van of het universum zelf oneindig is. Volgens mij is er nog steeds geen sluitend bewijs voor of dit wel of niet het geval is, maar ik kan er naast zitten.

Och, als het echt oneindig is, zullen we dat nooit empirisch kunnen bewijzen
In ieder geval gaan we met de LHC weer een stapje in de goede richting. Of we ooit "alles" kunnen weten blijft nog maar de vraag (voorlopig is dat ook meer een filosofische of religieuze vraag). Jammer van de vertraging...

johnwoo wijzigde dit bericht 22-09-2008 09:17 (13%)

quote:

johnwoo schreef op maandag 22 september 2008 @ 09:14:
Je hebt gelijk, ik was daar te snel met formuleren. Ik bedoelde dat x nooit de limiet zal bereiken voor een continue functie, zoals het steeds verder verkleinen van een zwart gat.
d(V) = m/V
lim V->0 d(V) = ∞
d zal steeds groter worden, maar nooit daadwerkelijk ∞

Ook hier ben je weer slordig bezig. De limiet die je geeft bestaat namelijk niet, en de functie d(V) is niet continu.

Want: lim_x->y f(x) bestaat alleen als lim⁺ _x->y f(x) = lim_x->y f(x) = lim^- _x->y f(x). Dus: de waarde die de functie benadert als je vanaf grotere waardes naar y gaat moet gelijk zijn aan de waarde die de functie benadert als je vanaf kleinere waardes naar y gaat, en deze waarde is lim_x->y f(x).

En: Dat is dus niet het geval voor delen door nul, want lim^-_V->0 d(V) = - ∞ != ∞ = lim⁺_V->0.

quote:

johnwoo schreef op maandag 22 september 2008 @ 09:14:
[...]

Dat is zeker niet het geval nee, maar dat beweer ik ook niet Ik beweer dat als je aan een ("oneindige") verzameling van een bepaald soort elementen nog een element kunt toevoegen van die soort, die niet oneindig was. Ik beweer niet andersom, dat als je ergens geen element meer aan kunt toevoegen, deze dan oneindig zou zijn; dat is met je voorbeeld duidelijk te weerleggen.

Jou bewering is anders ook met een eenvoudig voorbeeld te weerleggen. Namelijk jouw beweren impliceert dat als je een element uit een oneindige verzameling weg haalt deze eindig wordt. Dat is duidelijk niet waar. Als het getal "5" verwijdert uit de natuurlijke getallen dan houdt je nog steeds een oneindig aantal natuurlijke getallen over.

quote:

Hacku schreef op vrijdag 19 september 2008 @ 12:05:
[...]
Aangezien licht niet kan ontsnappen aan een zwart gat, wordt je er in gezogen > lichtsnelheid. Alles wat een massa heeft kan echter niet sneller dan het licht, dus moet er iets mee gebeuren als je erin gaat.

Klopt, alleen wordt de 'zuigkracht' van een zwart gat bepaald door zijn massa, aangezien deze belachelijk klein is, de massa van 2 of iets meer protonen, zal de aantrekkingskracht gelijk zijn als die van 2 protonen. m.a.w. d'r gebeurd geen frak.

Een kop koffie(zwart uiteraard) heeft al triljarden meer malen aantrekkingskracht dan zo'n zwart gat uit het LHC, immers, koffie bestaat ook uit protonen(naast neutronen en electronen)..maar dan in de orde van 10^23 per mol( en een beetje bak koffie bestaat toch zeker uit 100 mol water).

Als de zon vervangen word voor een zwart gat met dezelfde massa, dan gebeurt er op aarde niets..behalve dat het donker word('t gebrek een stralingsdruk kan weleens problematisch worden, maar da's een ander verhaal). Dus als je 2 protonen in elkaar ramt worden we daar echt niet allemaal ingezogen.

quote:

blobber schreef op zaterdag 20 september 2008 @ 10:39:
[...]
Zwarte gaten verdampen extreem langzaam, de meesten worden juist groter (beter: de waarnemingshorizon neemt toe) omdat zelfs de hoeveelheid kosmische achtergrondstraling die ze absorberen groter is dan de Hawkingstraling die ze uitzenden.
Aleen extreem kleine zwarte gaatjes kunnen in redeljke tijd verdampen (zoals de LHC zwarte gaten als die al ooit zullen ontstaan )
De grens ligt ongeveer bij een zwart gat met een massa van de Maan (dus echt heel klein), deze heeft een temperatuur die ongeveer gelijk is aan dat van de kosmische achtergrondstraling, ongeveer 3 Kelvin, kleinere zwarte gaten zijn warmer en zenden meer uit dan ze ontvangen, grotere zijn veel kouder en ontvangen meer dan ze uitzenden

Dat klinkt als 't wiki verhaaltje

Ten eerste, als een zwart gat 'ontsnapt' bij het LHC is de omgevingstemperatuur 273K(0°C of zelfs ws. hoger..in die tunnels zal 't wel een graadje of 15 zijn) en niet 3K, 't ding kan dus al veeeel kleiner zijn en zich tóch 'oneindig' voeden met deo ngevingstemperatuur. Niet dat dat véél uitmaakt, want een zwart gat met 1/2 of 1/4e maanmassa leeft sowieso langgenoeg om een puinhoop te maken van de aarde, als deze zich op de plek van 't LHC zou bevinden, ongeacht de temperatuur.

Ten tweede, 't klopt dat kleine zwarte gaten binnen 'redelijke' tijd verdampen...om specifieker te zijn...een zwart gat met de massa van 2 protonen zoals de LHC ze produceert verdampt binnen 3.147145*10^^-105 seconden in een omgeving met een temp van 2.726 Kelvin.
Een beetje atoom heeft een diameter van 100 tot 200 picometer, dat betekend dat als zo'n microgat met de lichtsnelheid beweegt, hij al verdampt is vóór hij zelfs maar een fractie van de straal naar een atoomkern heeft afgelegd(om precies te zijn: 9,5324*10^-98 meter, wat overeen komt met 9,5324*10^-86 picometer van de +/- 50pm). LHC zwarte gaten zullen dus nooit een bedreiging vormen...ook niet bij hogere omgevingstemperaturen(tenzij we 't over miljarden graden hebben)...

quote:

Rey Nemaattori schreef op maandag 22 september 2008 @ 10:25:
Ten eerste...
Ten tweede...

Je hebt helemaal gelijk, thanks
Hoewel ik vooral doelde op zg's in de ruimte, niet zozeer in de LHC

blobber wijzigde dit bericht 22-09-2008 10:51 (43%)

quote:

Rey Nemaattori schreef op maandag 22 september 2008 @ 10:25:
[...]


Dat klinkt als 't wiki verhaaltje

Ten eerste, als een zwart gat 'ontsnapt' bij het LHC is de omgevingstemperatuur 273K(0°C of zelfs ws. hoger..in die tunnels zal 't wel een graadje of 15 zijn) en niet 3K, 't ding kan dus al veeeel kleiner zijn en zich tóch 'oneindig' voeden met deo ngevingstemperatuur. Niet dat dat véél uitmaakt, want een zwart gat met 1/2 of 1/4e maanmassa leeft sowieso langgenoeg om een puinhoop te maken van de aarde, als deze zich op de plek van 't LHC zou bevinden, ongeacht de temperatuur.

Ten tweede, 't klopt dat kleine zwarte gaten binnen 'redelijke' tijd verdampen...om specifieker te zijn...een zwart gat met de massa van 2 protonen zoals de LHC ze produceert verdampt binnen 3.147145*10^^-105 seconden in een omgeving met een temp van 2.726 Kelvin.
Een beetje atoom heeft een diameter van 100 tot 200 picometer, dat betekend dat als zo'n microgat met de lichtsnelheid beweegt, hij al verdampt is vóór hij zelfs maar een fractie van de straal naar een atoomkern heeft afgelegd(om precies te zijn: 9,5324*10^-98 meter, wat overeen komt met 9,5324*10^-86 picometer van de +/- 50pm). LHC zwarte gaten zullen dus nooit een bedreiging vormen...ook niet bij hogere omgevingstemperaturen(tenzij we 't over miljarden graden hebben)...

Een kant tekening hierbij: Jou getallen gaan er impliciet van uit dat de gravitatie weten op kleine schaal hetzelfde zijn als op grote schaal. De voorspelling dat er misschien zwarte gaten in de LHC kunnen ontstaan is juist gebaseerd op de mogelijkheid dat als er grote extra dimensies bestaan (groot is in dit geval van de orde micrometer) het mogelijk is dat de (effectieve) gravitatie constante op schalen veel kleiner dan de extra dimensies veel groter kan zijn dan op grote schaal waargenomen.
Hierdoor is (onder meer) de Planck massa veel kleiner (namelijke van de orde TeV) en zou het mogelijk zijn zwarte gaten te creeeren in de LHC.

Een ander effect is dat kleine zwarte gaten dan veel minder snel verdampen. Als je in deze context jouw berekeningen over doet dan blijkt dat (in het meest ongunstige geval) inderdaad dat zo'n zwart gat voldoende zou kunnen groeien om de aarde op te slokken binnen een geologisch korte tijd.

(Het feit dat we dit nog nooit hebben zien gebeuren in het heelal laat echter duidelijk zien dat het meest ongunstige geval niet van toepassing is.)

Officiele mededeling :(zie http://press.web.cern.ch/...eleases2008/PR09.08E.html)

Geneva, 20 September 2008. During commissioning (without beam) of the final LHC sector (sector 34) at high current for operation at 5 TeV, an incident occurred at mid-day on Friday 19 September resulting in a large helium leak into the tunnel. Preliminary investigations indicate that the most likely cause of the problem was a faulty electrical connection between two magnets, which probably melted at high current leading to mechanical failure. CERN ’s strict safety regulations ensured that at no time was there any risk to people.

A full investigation is underway, but it is already clear that the sector will have to be warmed up for repairs to take place. This implies a minimum of two months down time for LHC operation . For the same fault, not uncommon in a normally conducting machine, the repair time would be a matter of days.

hgwells wijzigde dit bericht 23-09-2008 14:57 (4%)

Lees de topicwarning nog eens

Dit is dus allang gepost en stond zelfs op de t.net frontpage

quote:

Confusion schreef op dinsdag 01 mei 2007 @ 20:32:
[...]

Wie beweert dat dat zwarte gat gevaarlijk kan zijn voor de aarde? De gangbare opvatting is dat zo'n zwart gat geen kwaad kan, al was het maar omdat het ontzettend snel vervalt.

Zelf vrees ik niets, maar als er een Higg deeltje botst met een miniateus zwart gat verliest het zijn gravity en gaat het fout, maar die kans is statistisch gezien onnoemelijk klein.

De zekerheid van hawkingsstriling is slechts een theorie, echter nog nooit aangetoond, dus zolang ik nog hier tik is er niets aan de hand en mocht het doomscenarie zich voortdoen, dan duurt het nog 34-110 jaar eer de aardkost onder ons wegvalt en wij dus ook.

Ik slaap er niet minder om.

Ik vind er wel wat over terug op het Wetenschapsforum (ik zit daar ook)

quote:

Hel Gast schreef op maandag 22 september 2008 @ 09:35:
[...]

Ook hier ben je weer slordig bezig. De limiet die je geeft bestaat namelijk niet, en de functie d(V) is niet continu.

Want: lim_x->y f(x) bestaat alleen als lim⁺ _x->y f(x) = lim_x->y f(x) = lim^- _x->y f(x). Dus: de waarde die de functie benadert als je vanaf grotere waardes naar y gaat moet gelijk zijn aan de waarde die de functie benadert als je vanaf kleinere waardes naar y gaat, en deze waarde is lim_x->y f(x).

En: Dat is dus niet het geval voor delen door nul, want lim^-_V->0 d(V) = - ∞ != ∞ = lim⁺_V->0.

Was jij het die het zei van "schiet me maar dood als ik ongelijk heb".
Zal ik niet doen hoor , maar de formules zijn nog oudere formules op theorie gebaseerd. Echter wijken theorie en praktijk nog wel eens van elkaar af.

Je vergeet de "absolute fout"

Slecht nieuws, de reparatie gaat nog veel langer duren, pas in het voorjaar zal hij weer online zijn:

quote:

124 Teletekst wo 24 sep
***************************************
Deeltjesversneller nog langer stil

***************************************
` De grote deeltjesversneller van
onderzoeksinstituut CERN blijft langer
buiten bedrijf dan verwacht.Afgelopen
vrijdag werd de installatie stilgelegd
nadat er een ton helium was gelekt.

Eerst werd gedacht dat het herstel twee
maanden zou duren.Nu wordt verwacht dat
de onderzoekers op zijn vroegst weer in
het voorjaar aan het werk kunnen.

Meh, het is wel jammer dat de LDC nog wat langer stil zal staan dan geplanned. Ik had eigenlijk wel gehoopt dat het Higgs-boson deelteje tamelijk snel zou kune worden vastgesteld. Alhoewel de totale data van de LHC natuurlijk wel een hoop analysatie vereist.

Volgens mij kon je er sowieso al van uitgaan dat het in de orde van jaren zou duren voordat we met zekerheid konden zeggen dat 't het higgs was wat ze zagen.

Deze mail werd gisteren verstuurd door Robert Aymar (General Director, CERN). Het ziet er dus naar uit dat LHC pas in 2009 verder kan gaan testen.

quote:

French version available tomorrow

Press-release

LHC re-start scheduled for 2009

Geneva, 23 September 2008. Investigations at CERN following a large helium leak into sector 3-4 of the Large Hadron Collider (LHC) tunnel have indicated that the most likely cause of the incident was a faulty electrical connection between two of the accelerator’s magnets. Before a full understanding of the incident can be established, however, the sector has to be brought to room temperature and the magnets involved opened up for inspection. This will take three to four weeks. Full details of this investigation will be made available once it is complete.

“Coming immediately after the very successful start of LHC operation on 10 September, this is undoubtedly a psychological blow,” said CERN Director General Robert Aymar. “Nevertheless, the success of the LHC’s first operation with beam is testimony to years of painstaking preparation and the skill of the teams involved in building and running CERN’s accelerator complex. I have no doubt that we will overcome this setback with same degree of rigour and application.”

The time necessary for the investigation and repairs precludes a restart before CERN’s obligatory winter maintenance period, bringing the date for restart of the accelerator complex to early spring 2009. LHC beams will then follow.

Particle accelerators such as the LHC are unique machines, built at the cutting edge of technology. Each is its own prototype, and teething troubles at the start-up phase are therefore always possible.

“The LHC is a very complex instrument, huge in scale and pushing technological limits in many areas,” said Peter Limon, who was responsible for commissioning the world’s first large-scale superconducting accelerator, the Tevatron at Fermilab in the USA. “Events occur from time to time that temporarily stop operations, for shorter or longer periods, especially during the early phases.”

CERN has received similar words of support from several laboratories, including Germany’s DESY, home of the HERA superconducting particle accelerator, which ran from 1992 to 2007.

"We at DESY have been following the commissioning of the LHC with great excitement and have been very impressed with the success of the first day,” said Albrecht Wagner, DESY Director. “I am confident that our colleagues at CERN will solve the problem speedily and we will continue to support them as much as we can."

Ik vind het wel een enge gedachte. Die profs kunnen wel overal expert in zijn en hypotheses op gaan leggen.. maar wie weet een addertje onder t gras? Maar nu vraag ik me wel af . Wat als je dit expiriment in de ruimte zal uitvoeren? Of zijn onze techonologiën nog niet zo geanvanceerd? (schrijf ik dat woord zo:P) wie weet... ik moet t nog maar zien
heb btw niet de documentaire gezien.

quote:

Mr.de Rijk schreef op zaterdag 27 september 2008 @ 23:21:
Ik vind het wel een enge gedachte. Die profs kunnen wel overal expert in zijn en hypotheses op gaan leggen.. maar wie weet een addertje onder t gras? Maar nu vraag ik me wel af . Wat als je dit expiriment in de ruimte zal uitvoeren? Of zijn onze techonologiën nog niet zo geanvanceerd? (schrijf ik dat woord zo:P) wie weet... ik moet t nog maar zien
heb btw niet de documentaire gezien.

Wat als je dit expirement in de ruimte gaat uitvoeren? Wat voor wezenlijk verschil zou dit dan uitmaken betreffende dit experiment volgens jou?

quote:

Mr.de Rijk schreef op zaterdag 27 september 2008 @ 23:21:
Ik vind het wel een enge gedachte. Die profs kunnen wel overal expert in zijn en hypotheses op gaan leggen.. maar wie weet een addertje onder t gras? Maar nu vraag ik me wel af . Wat als je dit expiriment in de ruimte zal uitvoeren? Of zijn onze techonologiën nog niet zo geanvanceerd? (schrijf ik dat woord zo:P) wie weet... ik moet t nog maar zien
heb btw niet de documentaire gezien.

Wat precies vind je een enge gedachte?

Lees AJB even het topic even dan snap je dat er geen addertjes te vinden zijn, de kans is groter dat je op dit moment spontaan ontploft en daar maak je je ook geen zorgen om of wel?

De deeltjes worden vastgehouden in een magnetisch veld, zwaartekracht heeft er dus een verwaarloosbare invloed op (het magnetisch veld is vele malen sterker), dit in de ruimte uitvoeren is alleen onpraktisch maar verder doet het niets af.

En dat de machine kapot gaat heeft niets te maken met de theoretische basis van het onderzoek. Meer met (onverwachte) constructiezaken en de grenzen der techniek waarmee ze daar werken. Maar daarom testen ze de machine ook voordat ze hem in ``productie'' gaan zetten.

Hel Gast wijzigde dit bericht 28-09-2008 09:27 (47%)