MarcoC schreef op woensdag 19 augustus 2026 @ 08:24:
[...]
De vraag in dit topic gaat over het klappen van de bubbel. Hoe definieer je een bubbel? Een zeepbel kan je karakteriseren door de verhouding zeep/lucht uit te rekenen. In de financiele markt is P/E-ratio een kerngetal dat bubbelvorming kan aantonen.
Dus als jij aangeeft dat schulden hoog zijn, dan is de tegenvraag: hoog tov wat? Is de solvabiliteit bijv. historisch laag? Op basis van absolute getallen kun je m.i. geen bubbelvorming aantonen. Dus dat schulden hoog zijn zegt me niks, er staat tenslotte ook veel eigen vermogen tegenover. Daarom vind ik je verhaal niet zo interessant en vooral veel tekst zonder inhoud. Ik geloof niet dat er grootschalige boekhoudkundige trucjes uitgehaald worden. Reken het uit, toon het aan.
vraag 1:
Hoe definieer je een bubbel
simpel antwoord: Dat wordt gedaan nadat hij geklapt is.
Om het uit te leggen, iedere financiele ontwikkeling die later benoemd wordt als "Bubble" begint meestal met een technologische of financiele innovatie, die een sterke investering vereist, maar waarbij op een later moment grote winsten beloofd worden.
Achteraf weet iedereen dat het er eentje was, maar vooraf kun je dat niet zeggen.
Bv het hier al eerder genoemde voorbeeld wat bekend staat als de "Tulpenmanie" is eigenlijk als je het goed bekijkt de beginfase van een nog steeds bestaande waardevolle financiele markt, de 'Termijnhandel'.
De nederlanders vonden eind 16e, begin 17e eeuween hele slimme financiele innovatie uit, om via iets dat 'Koopbriefjes' genoemd werd een toekomstig product financierbaar te maken vooraf.
Hiermee werd bv de VOC gefinancierd, en in 1611 werd in Amsterdam de eerste Beurs opgericht waarop specifiek in deze termijncontracten gehandeld werd (mogelijk dat door de 80-jarige oorlog en het feit dat amsterdam eerder afgelegen lag van het europese handelscentrum dat eerder in Antwerpen en brussels lag, en de haven niet een centraal deel van handelsroutes was, men eraan wende om zulke koopcontracten voor een levering op afstand af te sluiten; Zij het fysiek, of dus juist op een later tijdstip).
Dat was een groot succes en al snel merkte men dat met speculatie op zulke Koopbriefjes zelf enorme winst te maken was, zeker ook als producten schaars waren of het een risicovol product was waarvan de levering in een verder liggende toekomst lag.
De Tulpenhandel is vooral een bekend voorbeeld doordat het klappen ervan in februari 1637 (binnen twee weken, overigens wel ruim twee maanden voordat de bollenoogst daadwerkelijk plaatsvond; Het is waarschijnlijk dat er kort voor het klappen mogelijk extreem gespeculeerd werd op bepaalde weersontwikkelingen die het mislukken van de oogst zouden kunnen veroorzaken en daarna een klein aanbod en hoge vraag als de bollen geoogst waren ) in extreem korte tijd en met een enorm effect plaatsvond, en natuurlijk in dat gebied rond Amsterdam ook een grote lokale en goed gedocumenteerde handel was (we hebben goede schriftelijke direkte bronnen over de prijsontwikkeling), maar tulpenhandel via Koopbriefjes bestond al sinds eind 16e eeuw (er zijn vermeldingen van handel in tulpen-leveringscontracten op later datum van rond 1595 en veel tekenen ervoor dat deze termijnhandel al zo'n veertig jaar bestond)
Iedere financiele "Bubble" is uiteindelijk gebaseerd op hetzelfde basis-principe:
Een risicovolle investering of nieuwe innovatieve ontwikkeling 'belooft' grote winsten en de betrokkenen of eigenaars van deze producten zullen de markt ook mogelijk gaan beheersen.
En een tweede factor is dat er weinig tot geen regulatie bestaat, of die regulatie is verouderd.
De "toekomstige winst-belofte" vergt echter initieel grote investeringen, terwijl de omzet en winst in de eerste fase gering is.
En dan springen de speculanten er in en willen allemaal een hapje van de koek, wat echter in het begin de prijs én de financiele belangen enorm opdrijft, maar soms ook voor concurrerende ondernemingen hen dwingt nog meer te investeren, om zelf niet hun marktvoorsprong te verliezen.
Op een gegeven moment zijn de handelaren zélf ook een belanghebbende partij dat er geen verlies genomen wordt, omdat zij veelal zelf grote belangen hebben en een groot risico lopen veel vermogen te verliezen, als ze toegeven dat de prijzen onrealistisch zijn... Maar deze handelaren zelf kunnen ook de prijzen op hun markt veelal heel goed "sturen'' en zelf verder opdrijven (en hebben vaak door eigen informatie betere informatie om te weten wat het moment is eruit te stappen en een 'klein' verlies te nemen).
De Technieken of Financiele Innovaties waardoor en bubble ontstaan, blijken zelf altijd daarna te blijven bestaan en vaak ook een verdere groei te kennen... maar meestal worden ze beter gereguleerd, of de investeerders leren zich aan te passen en voorkomen zelf dat ze in een te korte tijd gaan overbieden, op gebrekkige en soms bewust vertekenende informatie.
Na de dotcom-bubble wist het internet en digitale communicatie enorm te groeien en al die beloftes waar te maken waarop tussen 1997-2000 dus die bubble ontstaan was.
Ook na de Tulpenmanier wist de Termijnhandel-contracten een blijvende waarde in allerlei vormen van financiering van agrarische producten (met nog steeds soms een effect dat men termijnhandelcontracten de schuld geeft van het opdrijven van prijzen van agrarische producten).
het is dus niet zo dat een eventueel ineenklappen van de huidige AI-investeringsprojecten zou beteken dat er een einde komt aan de ontwikkeling van AI-services en dat deze geen belangrijke rol gaan innemen.... enkel zal het veel minder als een complete game-changer gezien worden, maar gewoon als een technologische ontwikkeling vergelijkbaar met bv cloud-services en SaaS binnen de kantoorautomatisering.
Wat betreft de oospronkelijke vraag van de Topicstarter @nzall over de sinds begin 2026 sterk opgelopen hardware prijzen (Videokaarten/VRAM die sinds die tijd veelal verdubbeld zijn in prijs; DDR-geheugen dat zelfs vervijfvoudigd is).
Het is zelfs te betwijfelen of het werkelijk tot een enorme prijsval in consumenten-Hardware komt, als al die schuld-gefinancierde investeringen in AI-rekencentra plots komen te vervallen, die nu de prijzen opdrijven doordat ze het aanbod afknijpen..
De kans is groot dat het op consumenten-electronica niet eens een echt positieve invloed zou hebben als plots een hoop rekencentra leeg komen te staan en domweg niet gebruikt worden.
Het geheugen en Vram daarin zal dan niet plots beschikbaar komen voor de consumentenmarkt en er is ook een kans dat bedrijven als Nvidia AMD zelf financieel eerder evengoed sterk te lijden zouden hebben van een enorme AI-bubble-uiteenklappen en in reactie daarop hun winstmarge's voor consumentenelectronica niet eens kunnen laten dalen, aangezien ze financieel daarvan afhankelijk zijn door een eventueel verlies in de AI-sector ... uiteindelijk blijf je dan als consument betalen voor een AI-kredietcrisis, net zoals de kosten van de kredietcrisis in 2008 ook uiteindelijk terugsloeg op consumenten
Laat een grafiek zien die je punt ondersteunt.
dat heb ik al gedaan, de
IJsberg-visualisatie van de WSJ over de schulden van de 7 grootste technondernemingen met daarin duidelijk aangegeven welk deel in hun boekhouding staat...
en welk deel als een ijsberg verborgen is onder water, en laat die visualisatie héél duidelijk maken at de verborgen schulden-ijsberg véél groter is dan de zichtbare schulden.
bedenk daarbij dat ook met veel van de verborgen schulden vervolgens zelf weer AI-diensten en infrastructuur-gebruik wordt gekocht, waardoor men met die verborgen schulden vervolgens hun eigen omzet en winst kunstmatig verhoogd.
Nogmaals, ik kan je aanraden eens "
The Big Short", een amerikaanse film uit 2015 te kijken over de kredietcrisis van 2008, waar datzelfde principe gedaan werd met kredietschulden, die dan herverpakt werden in CDO's en doorverkocht, die dan weer als assets op de balans terecht kwamen en zo knstmatig de vermogens van kredietfirma's verhoogden...
Voor banken is dat sindsdien verboden en die vorm van schulden is sterk gereguleerd... maar die regulatie bestaat voor de technfirma's niet en de huidige amerikaanse regering bouwt zelfs die regulatie eerder af of is ongekend politiek beinvloedbaar.
Bedenk overigens goed, een slimme belegger die een potentiele zeepbel ziet ontstaan, heeft er weinig tot geen direkt voordeel bij direkt uit te stappen, grote kans dat je vooral 6 maanden tot misschien twee jaar aan potentiele winsten misloopt. De echt slimme belegger zal bewust blijven profiteren (ride the wave) van het oplopen van de koersen, maar tegelijkertijd wel een exit-strategie voorbereiden en vooral zijn eigen risico's en exposure in kaart brengen... Mocht een klap komen zal hij vast ook enig verlies hebben, maar dan gaat het er vooral om om 'minder' verlies te lijden dan eventuele concurrenten.
Overigens, ik zelf zeg zeker niet te kunnen voorspellen wanneer en zelfs 'of' deze potentiele bubble barst.
(gezien het gebrek aan regulatie vanuit de amerikaanse overheid tov hun tech-ondernemingen durf ik het wel op ruim boven de 90% te stellen, tevens durf ik de voorspelling wel aan dat een eventueel barsten van de AI-investerings-bubble redelijk sterk ook beinvloed zal worden door de amerikaanse polarisatie-politiek ... Het is niet voor niks dat Trump bv heel sterk probert te ageren tégen het verhogen van de Fed-rente en alles doet dat te voorkomen.... Een potentiele factor die een klappen van de bubble zou kunnen uitlossen zal een verhoging van de Fed-rente met 0,5 tot 1 procentpunt kunnen zijn.... omdat de bubble sterk gedragen wordt door een te lage rente .... Gewoonlijk klappen ook zulke (amerikaanse) bubble's nog met een republikein aan de macht, en als eindpnt van een periode waarin de GOP veel macht had, die in die tijd veel aan deregulatie doen, het kan dus goed ergens eind 2028 zijn, alhoewel de midterms ook zeker bepalend zouden kunnen zijn, al lijken de democraten momentel niet specifiek campagne te voeren op financieel-economische thema's en regulatie van de aandelenmarkten, vermoedelijk omdat het brede publiek dat niet goed begrijpt en pas daarnaar gaat roepen als de bubble al geklapt is, zoals ook in 2008 )
[
Voor 33% gewijzigd door
RM-rf op 19-08-2026 11:54
]
Intelligente mensen zoeken in tijden van crisis naar oplossingen, Idioten zoeken dan schuldigen