Dikte grondkabel: checkvraag

[Nooitklaar]

Goedenavond,

Ik wil een grondkabel naar mijn nog te bouwen tuinhuisje trekken. De kabel moet 125 meter overbruggen. Ik wil er een kacheltje aan kunnen zetten (max 1500 watt), een laptop aan kunnen zetten en een lampje aan kunnen doen en dat alles terwijl mijn telefoon aan de lader ligt. Kortom: niet de maximale belasting, 2000 watt max denk ik.

Ik heb nav andere posts Sjoerd.be gebruikt om de dikte van de aders te berekenen en ik kom nog weg met een kabel van 2.5 aderdikte. Mooi, want dat scheelt nogal wat in de kosten.

Omdat ik, voordat ik bovenstaande site had gevonden, bij een andere calculator op 10 mm aderdikte uitkwam (maar ik kan meer verlies hebben dan de norm die daar gehanteerd wordt als ik het goed begrijp) en het nogal wat werk is, stel ik hier toch nog de checkvraag: heb ik het zo goed op een rij?

Dank vast!

[Ronald.42]

Als ik vlug kijk val je met de 2,5mm2 niet in de 5% die de NEN voorschrijft. Je zou dan minimaal naar 4mm2 moeten. Ook vermoed ik dat een b16 automaat niet meer goed gaat werken op die 125 meter 2,5mm2 omdat de weerstand van die kabel te hoog is je zou dan naar een b10 moeten. En je moet het niet erg vinden als je lamp dimd als de kachel aangaat...

[ Voor 20% gewijzigd door Ronald.42 op 13-06-2026 22:56 ]

[Ben(V)]

Bij een 2,5 mm² en 125m met 2000W zal je een spanningsverlies van 15,5V hebben over die kabel.
Ofwel in plaats van 230V hou je daar nog 214,5 V over in dat tuinhuisje.

Dat kacheltje zal wel blijven werken alleen iets minder warmte geven, of de electronica nog blijft werken is de vraag, maar ik vermoed van wel.

Zekeringen reageren alleen op stroomsterkte dus die blijven prima werken, er gaat alleen wat minder stroom lopen en de NEN heeft helemaal geen voorschriften hierover, die gaat over veiligheid en dat is hier uiteraard niet in het geding.

[Ronald.42]

Ben(V) schreef op zaterdag 13 juni 2026 @ 22:59:
Bij een 2,5 mm² en 125m met 2000W zal je een spanningsverlies van 15,5V hebben over die kabel.
Ofwel in plaats van 230V hou je daar nog 214,5 V over in dat tuinhuisje.

Dat kacheltje zal wel blijven werken alleen iets minder warmte geven, of de electronica nog blijft werken is de vraag, maar ik vermoed van wel.

Zekeringen reageren alleen op stroomsterkte dus die blijven prima werken, er gaat alleen wat minder stroom lopen en de NEN heeft helemaal geen voorschriften hierover, die gaat over veiligheid en dat is hier uiteraard niet in het geding.

De NEN vind daar wel zeker wat van.

[Ben(V)]

Dit noemen we muggenziften.

[Nooitklaar]

Dank beiden voor de snelle reactie! Dan waag ik het erop. Ik kan er nog wel een paar meter afhalen overigens , blijf ik mooi binnen die norm ;-)

[Ronald.42]

Ben(V) schreef op zaterdag 13 juni 2026 @ 23:07:
Dit noemen we muggenziften.

Dat ben ik deels met je eens, maar als je vraagt wat de regels en normen zijn is dat wel het juiste antwoord. Ik zou er voor die paar knaken meer overigens lekker 4mm2 in gooien het is niet dat het ineens dan enorm veel duurder wordt dat vind ik dan weer muggenziften.

[fsfikke]

Ben(V) schreef op zaterdag 13 juni 2026 @ 23:07:
Dit noemen we muggenziften.

Zekeringen reageren alleen op stroomsterkte dus die blijven prima werken

Als je de mogelijke consequenties van een lange kabel op de kortsluitbeveiliging van een automaat niet snapt kan je beter geen advies hierover geven

[ Voor 12% gewijzigd door fsfikke op 13-06-2026 23:19 ]

[Nooitklaar]

Eh, dames/ heren, laten we op dit forum een beetje aardig blijven over en weer. We helpen elkaar allemaal naar eigen inzicht tenslotte, vind ik een mooi principe. Dank nogmaals voor het advies! En ik zal nog een keer naar het verschil kijken, maar vond het nogal wat ;-)

[Ronald.42]

Nooitklaar schreef op zaterdag 13 juni 2026 @ 23:24:
Eh, dames/ heren, laten we op dit forum een beetje aardig blijven over en weer. We helpen elkaar allemaal naar eigen inzicht tenslotte, vind ik een mooi principe. Dank nogmaals voor het advies! En ik zal nog een keer naar het verschil kijken, maar vond het nogal wat ;-)

150 euro meer ongeveer dacht ik?

[Nooitklaar]

Ik mag de site niet noemen, maar ik kom boven de 200 uit qua verschil.

[Ronald.42]

Nooitklaar schreef op zaterdag 13 juni 2026 @ 23:31:
Ik mag de site niet noemen, maar ik kom boven de 200 uit qua verschil.

Ik kom op 4,39 per meter voor ymvk-as 2x4mm2 als ik even Google. Als je bij bijv. Elektramat shopt dan kost hij iets meer die zit op een 4,71 de meter. Scheelt dan alweer bijna 4 tientjes.

[fsfikke]

Vergeet ook niet bij onze oosterburen te kijken, daar zijn dit soort dingen vaak veel goedkoper dan in NL:

https://www.voltus.de/ind...&searchparam=Erdkabel+3x4

[ Voor 40% gewijzigd door fsfikke op 13-06-2026 23:51 ]

[Xander]

Ben(V) schreef op zaterdag 13 juni 2026 @ 22:59:
Zekeringen reageren alleen op stroomsterkte dus die blijven prima werken, er gaat alleen wat minder stroom lopen

Zekeringen reageren op stroom ja, ook de kortsluitbeveiliging is dus afhankelijk van de kortsluitstroom. Laat die nou lager worden bij een langere kabel, waardoor de automaat misschien niet meer tijdig uitschakelt bij kortsluiting.

en de NEN heeft helemaal geen voorschriften hierover, die gaat over veiligheid en dat is hier uiteraard niet in het geding.

Hoezo heeft NEN hier helemaal geen voorschriften over?

NEN1010 525: "Spanningsverlies in installaties van verbruikers"

NEN1010 Tabel 53.F.2: "Maximale lengte, in m, van tegen kortsluiting beveiligde leidingen"

[DjoeC]

Ik mis nog mantelbuis en netwerkkabel...

[Nooitklaar]

fsfikke schreef op zaterdag 13 juni 2026 @ 23:44:
Vergeet ook niet bij onze oosterburen te kijken, daar zijn dit soort dingen vaak veel goedkoper dan in NL:

https://www.voltus.de/ind...&searchparam=Erdkabel+3x4

Dat scheelt nogal wat. (Al snap ik het plaatje erbij niet) Ik zal nog eens even goed prijsonderzoek doen. Dank ook @Ronald.42

DjoeC schreef op zondag 14 juni 2026 @ 08:50:
Ik mis nog mantelbuis en netwerkkabel...

;-) Ik twijfel nog, aangezien het glasvezel moet worden gezien afstand en dan wordt het kostenplaatje ook meteen anders dan bij een UTP kabeltje.

[DjoeC]

Sowieso alles door een mantelbuis. Waarom zou je 2 keer willen graven? NB: loonwerker met een sleuvenfrees regelen, 10-20x sneller dan met een kraantje en dus goedkoper...

[Dapdodo]

Altijd leuk op de bouw, 8 of 10 verlengkabels aan elkaar, liefst 3x1,5, maken ze kortsluiting, gaat de zaak in rook op, maar de zekering gaat er niet uit. Reactie: Die zekering werkt niet.............
Via aardlek gaat het meestal wel goed, maar dan zijn er toch al rooksignalen geweest.

[rens-br]

Nooitklaar schreef op zaterdag 13 juni 2026 @ 23:31:
Ik mag de site niet noemen, maar ik kom boven de 200 uit qua verschil.

Het is volgens mij nog niet benoemd. Maar je bent nu 1x aan het graven, dat is veel werk. Bespaar vervolgens niet op wat je in de grond legt. De pijn van de prijs voel je nu 1x, maar heb je altijd plezier van. De pijn van de grond nog een keer open maken omdat je iets vergeten bent voel je veel langer.

Met betrekking tot de prijs. Je zou ook een mantelbuis (bijv. 50mm rioolbuis) kunnen gebruiken. Dan hoef je ook geen grond kabel te pakken. Dat scheelt ook flink. En leg er dan meteen 2.

Daarnaast zou ik persoonlijk ook altijd een 5 aderige kabel trekken. Mocht er toch ooit nog 3 fase naar toe moeten of extra bekabeling (geschakelde) verlichting dan kan je het nog uitbreiden.

Als laatste. Wellicht wil je in de toekomst wifi, netwerk of TV kijken daar. Ik zou er dan ook altijd minimaal 2 netwerkkabels naar toe leggen. (al is 125 meter eigenlijk teveel voor netwerk).

[HugoStiglitz]

rens-br schreef op zondag 14 juni 2026 @ 09:31:
[...]

Het is volgens mij nog niet benoemd. Maar je bent nu 1x aan het graven, dat is veel werk. Bespaar vervolgens niet op wat je in de grond legt. De pijn van de prijs voel je nu 1x, maar heb je altijd plezier van. De pijn van de grond nog een keer open maken omdat je iets vergeten bent voel je veel langer.

Met betrekking tot de prijs. Je zou ook een mantelbuis (bijv. 50mm rioolbuis) kunnen gebruiken. Dan hoef je ook geen grond kabel te pakken. Dat scheelt ook flink. En leg er dan meteen 2.

Daarnaast zou ik persoonlijk ook altijd een 5 aderige kabel trekken. Mocht er toch ooit nog 3 fase naar toe moeten of extra bekabeling (geschakelde) verlichting dan kan je het nog uitbreiden.

Als laatste. Wellicht wil je in de toekomst wifi, netwerk of TV kijken daar. Ik zou er dan ook altijd minimaal 2 netwerkkabels naar toe leggen. (al is 125 meter eigenlijk teveel voor netwerk).

Precies dit. Het opnieuw moeten leggen van kabel gaat je alsnog kosten opleveren en de extra moeite die je moet doen. Pak een mantelbuis of meerdere en doe daar eventueel kabel in. Via mantelbuis kun je ook nog eens wat vervangen.

[NiGeLaToR]

Eens met @rens-br
Stel je wilt wat panelen of je plugin accu in je tuinhuis kwijt kun je anders weer opnieuw beginnen.

[laurens0619]

Is het anders geen optie een zekeringenkastje in de schuur te zetten? Als tussenstation?
Heb je het probleem mbt veiligheid van de automaten opgelost en het geeft wat flexibiliteit mocht je daar wat extra dingen willen gaan doen.

Ik vind het ook handig in die situaties dat ik, subgroepjes, makkelijk compleet kan uitschakelen.

Of maak ik het nou alleen meer erger qua veiligheid?

Gewoon zoiets, met wat automaatjes erin

https://www.elektramat.nl/eaton-mini-installatiekast-leeg-1-rij-5-modules-incl-nulklem-1x16-mm-ip30-95x140x83-mm/?channable=0141ac6964003631353237302c&utm_source=google&utm_medium=cpc&utm_campaign=Highscore+productscoringv2%7Cperformance+max%7CElektramat%7CNL&&utm_id=22916978387&utm_term=_&utm_content=&gad_source=1&gad_campaignid=22911219507&gbraid=0AAAAAD5RVIfG1p4eOetLHTLOLqPCD07E4&gclid=Cj0KCQjwornRBhCrARIsAON5exG-9WdYnVurOJd7-rQgPZN6Jtw9wIYBbvUN0ZZdceV0i4Qyu4MNLgoaAnn5EALw_wcB


Tweede groepenkast buiten de meterkast

[ZeRoC00L]

Dat, je hebt (of denkt nu) niet meer stroom daar nodig te hebben, maar als de situatie veranderd en je wil wel iets meer daar wegzetten dan hang je al.

[Nooitklaar]

DjoeC schreef op zondag 14 juni 2026 @ 09:13:
Sowieso alles door een mantelbuis. Waarom zou je 2 keer willen graven? NB: loonwerker met een sleuvenfrees regelen, 10-20x sneller dan met een kraantje en dus goedkoper...

Toevallig is er iemand bij de buurman bezig met een sleuvenfrees, dus dat deel is geregeld. :-)

En zoals zo vaak met een klus kom je van het een in het ander. Mooi dat het vanuit alle hoeken bekeken is, dan kan ik mijn afwegingen maken. (Die 4mm begint te wennen inmiddels).

Ik kan zo verder, iedereen veel dank!

[Pejdref]

laurens0619 schreef op zondag 14 juni 2026 @ 09:53:
Is het anders geen optie een zekeringenkastje in de schuur te zetten? Als tussenstation?
Heb je het probleem mbt veiligheid van de automaten opgelost en het geeft wat flexibiliteit mocht je daar wat extra dingen willen gaan doen.

Ik vind het ook handig in die situaties dat ik, subgroepjes, makkelijk compleet kan uitschakelen.

Of maak ik het nou alleen meer erger qua veiligheid?

Gewoon zoiets, met wat automaatjes erin

https://www.elektramat.nl/eaton-mini-installatiekast-leeg-1-rij-5-modules-incl-nulklem-1x16-mm-ip30-95x140x83-mm/?channable=0141ac6964003631353237302c&utm_source=google&utm_medium=cpc&utm_campaign=Highscore+productscoringv2%7Cperformance+max%7CElektramat%7CNL&&utm_id=22916978387&utm_term=_&utm_content=&gad_source=1&gad_campaignid=22911219507&gbraid=0AAAAAD5RVIfG1p4eOetLHTLOLqPCD07E4&gclid=Cj0KCQjwornRBhCrARIsAON5exG-9WdYnVurOJd7-rQgPZN6Jtw9wIYBbvUN0ZZdceV0i4Qyu4MNLgoaAnn5EALw_wcB


Tweede groepenkast buiten de meterkast

De stroom door 2 automaten in serie is gelijk, dus daar los je het probleem niet mee op. Je moet dan lager afzekeren in je 2de automaat wil het nuttig zijn.

Los van de veiligheid heb je het probleem van spanningsval. Nu voor 2,5mm2 kiezen ga je later mogelijk spijt van krijgen.

[FredvZ]

DjoeC schreef op zondag 14 juni 2026 @ 09:13:
Sowieso alles door een mantelbuis. Waarom zou je 2 keer willen graven? NB: loonwerker met een sleuvenfrees regelen, 10-20x sneller dan met een kraantje en dus goedkoper...

Dat heeft weinig zin over een afstand van 125 meter. Daar krijg je niet of nauwelijks nog een kabel bijgetrokken. Delta, KPN, Ziggo, Enexis, Stedin en Liander leggen hun kabels ook direct in de grond over dergelijke afstanden, zonder mantelbuis.

[duckmountain]

Wellicht moet je een las maken, ik vermoed dat langer dan 100m. niet makkelijk te krijgen is? En als je een 2e groepenkastje plaatst vergeet selectiviteit niet, factor 1,6 lager dus B10 automa(a)t(en) ! Qua dikte echt 4mm2 doen.

[laurens0619]

Pejdref schreef op zondag 14 juni 2026 @ 10:43:
[...]


De stroom door 2 automaten in serie is gelijk, dus daar los je het probleem niet mee op. Je moet dan lager afzekeren in je 2de automaat wil het nuttig zijn.

Los van de veiligheid heb je het probleem van spanningsval. Nu voor 2,5mm2 kiezen ga je later mogelijk spijt van krijgen.

Ik ben beetje n00b maar probeer t te begrijpen.

Ik lees dat het probleem bij te lange kabel is dat je a) spanningsverlies krijgt en b) de automaat niet veilig is omdat de weerstand te groot wordt.

Als je dan automaat op het einde zet, is dan niet de weerstand kleiner geworden tussen de afnemer en de automaat? Wel kun je last krijgen van selectiviteit dus moet je de automaten op elkaar afstemmen. Bv 12a automaat? (Ik lees dat dit vooral vanwege comfort handig is niet direct veiligheid?)

Spanningsverlies los je dan nog steeds niet op maar weet niet hoe groot dat probleem is.

[ Voor 3% gewijzigd door laurens0619 op 14-06-2026 11:25 ]

[fsfikke]

Pejdref schreef op zondag 14 juni 2026 @ 10:43:
[...]


De stroom door 2 automaten in serie is gelijk, dus daar los je het probleem niet mee op. Je moet dan lager afzekeren in je 2de automaat wil het nuttig zijn.

Los van de veiligheid heb je het probleem van spanningsval. Nu voor 2,5mm2 kiezen ga je later mogelijk spijt van krijgen.

Niet als er nog een kabel van 125m tussen zit.

[Pejdref]

@laurens0619 De stroom moet nog steeds door de volledige kabel, ook al zit er een extra automaat tussen, die veranderd daar niks in. (Als je wil muggenziften voegt die zelfs wat weerstand toe.). Je moet dan ook de volledige kabellengte meetellen, ook als je na die 125 meter vanuit een lasdoos opsplitst en een paar meter verder gaat naar je stopcontacten.

Selectiviteit wordt hier vaak geroepen maar dat is slechts een aanbeveling in de norm, en heeft als doel de bedrijfszekerheid van een installatie beter te waarborgen. Het is geen regel die betrekking heeft op veiligheid.

[Pejdref]

fsfikke schreef op zondag 14 juni 2026 @ 11:50:
[...]

Niet als er nog een kabel van 125m tussen zit.

Ik kan er best naast zitten maar ben nog niet overtuigd. In serie is de stroom gelijk, de spanning niet.

[laurens0619]

Pejdref schreef op zondag 14 juni 2026 @ 11:51:
@laurens0619 De stroom moet nog steeds door de volledige kabel, ook al zit er een extra automaat tussen, die veranderd daar niks in. (Als je wil muggenziften voegt die zelfs wat weerstand toe.). Je moet dan ook de volledige kabellengte meetellen, ook als je na die 125 meter vanuit een lasdoos opsplitst en een paar meter verder gaat naar je stopcontacten.

Selectiviteit wordt hier vaak geroepen maar dat is slechts een aanbeveling in de norm, en heeft als doel de bedrijfszekerheid van een installatie beter te waarborgen. Het is geen regel die betrekking heeft op veiligheid.

Voor het spanningsverlies niet nee

Maar voor de weerstand toch wel? (en ik begrijp dat dat de factor is waar de twijfel onstaat of het wel veilig is met deze lengte icm automaat?)

Die is toch anders als je op de kabel 1 meter van het apparaat meet vergeleken met 125m verderop?

denk dat je gelijkt hebt

[Xander]

laurens0619 schreef op zondag 14 juni 2026 @ 11:15:
[...]

Ik ben beetje n00b maar probeer t te begrijpen.

Ik lees dat het probleem bij te lange kabel is dat je a) spanningsverlies krijgt en b) de automaat niet veilig is omdat de weerstand te groot wordt.

Als je dan automaat op het einde zet, is dan niet de weerstand kleiner geworden tussen de afnemer en de automaat?

Een automaat heeft een (hoge) kortsluitstroom nodig om direct uit te schakelen bij kortsluiting. Hoe hoog die stroom is hangt af van de karakteristiek.



De kortsluitbeveiliging van een B-automaat spreekt aan ergens tussen de 3x en 5x de nominaalstroom. Om veilig te zitten reken je altijd met de bovengrens, dus bij 5x de nominaalstroom weet je zeker dat iedere willekeurige B-automaat tijdig uitschakelt. Dit betekent dat je voor een B16 automaat een kortsluitstroom van 80A nodig hebt.

De stroom die bij een kortsluiting gaat lopen is afhankelijk van de spanning en impedantie (weerstand). Om een kortsluitstroom van 80A te halen bij een netspanning van 230V, mag de netimpedantie (Zi) maximaal 230/80 = 2,875Ω zijn.

De netimpedantie wordt bepaald door het hele circuit, van transformator tot toestel. Door ergens halverwege het circuit een beveiliging toe te voegen, verlaag je niet de impedantie (in tegendeel). Het is niet de weerstand tussen beveiliging en toestel die er toe doet, maar de kortsluitstroom die kan gaan lopen.

edit:

Los van dit alles beveilig je met een automaat op het einde natuurlijk ook niet de kabel, ook met de kabel in de grond kan iets gebeuren waarbij je graag wilt dat de boel uitschakelt.

[ Voor 5% gewijzigd door Xander op 14-06-2026 12:16 ]

[Pejdref]

@laurens0619 De 2de automaat is geen stroombron, de stroom moet nog steeds door de volledige lengte van de kabel dus de weerstand van de volledige lengte is relevant bij het berekenen van een kortsluitstroom bij een kortsluiting aan het einde van de kabel.

[laurens0619]

Pejdref schreef op zondag 14 juni 2026 @ 12:04:
@laurens0619 De 2de automaat is geen stroombron, de stroom moet nog steeds door de volledige lengte van de kabel dus de weerstand van de volledige lengte is relevant bij het berekenen van een kortsluitstroom bij een kortsluiting aan het einde van de kabel.

Ik geloof je helemaal maar begrijp het nog niet.

Je meterkast is toch ook geen stroombron? Dat is (denk ik) de transformator in de wijk? Of wordt die lengte van transformator naar woning meegenomen in de berekening?

[GoldenSample]

laurens0619 schreef op zondag 14 juni 2026 @ 12:23:
[...]

Ik geloof je helemaal maar begrijp het nog niet.

Je meterkast is toch ook geen stroombron? Dat is (denk ik) de transformator in de wijk? Of wordt die lengte van transformator naar woning meegenomen in de berekening?

Je wilt je hele installatie beveiligen, dus ook de kabel tussen meterkast en de onderverdeler. Voor dat stuk kabel is ook de lengte en bijbehorende weerstand achter de al dan niet aanwezige onderverdeler relevant.