Voorbereiden op electrificatie: 1x35A --> 3x25A

[Toiletman]

Zoals zovelen wil ik dit jaar graag mijn huis voorbereiden op de toekomst. Ik heb me hier ingelezen en hier en daar al wat componenten vergeleken. Binnenkort wil ik electriciens benaderen en de aanvraag doen, vandaar dat ik erg benieuwd ben naar jullie mening en advies: zit ik op de goede weg? Zie hieronder voor details.

Huidige installatie:

Noot: dit is op basis van het papiertje wat erbij hangt + bekabelingstekening bij bouw + ervaring met wat er gezamenlijk uitvalt, dus geen 100% garantie dat het ook daadwerkelijk correct is, ik heb het niet allemaal 1 op 1 nagemeten. Ik heb trouwens een soort van Belgische 1-draads schema gebruikt omdat ik dit wel redelijk overzichtelijk vind.

Belangrijke kenmerken:
Aansluiting: 1x 35A
Zonnepanelen: 5280 Wp (2x8 330Wp LG), 7jr oud
Omvormer: GoodWe GW5000D-NS (1p, niet slim gestuurd: gewoon maximaal produceren)
EV: Skoda Enyaq iv 80
EV Charger: 230V granny charger --> 2kW
Koken: Gas
Verwarmen: Gas (13jr oude ketel)

Issues:

• Automaat knalt er uit bij EV Laden + waterkoker en/of elektrische verwarming aan: dus nu getraind om altijd eerst het laden te stoppen voor het waterkoken
• Ik wil nog wel eens lassen en ook daar knalt een B-karakteristiek automaat er vaak uit, met extra veel kabel en lage settings lijkt dat omzeild, maar verre van ideaal
• Huidige groep F3 lijkt overvol: garage/mancave, tuin, hal (NAS-sen) allemaal op één groep is verre van ideaal, en ik wil niet steeds mijn NAS-sen een optater geven als door lassen of laden de automaat eruitspringt
• Ik ben aan de slag met een beregeningsinstallatie met een pomp die als ik niets doe ook bij F3 terechtkomt
• Na 1 juli geen 3-fase voorrang meer voor consumenten
• 1 Januari 2027: stop salderen

Verdere info mbt de huisinstallatie:

• Omvormer + verwarmingsinstallatie zitten momenteel op zolder
• Ik verwarm al een tijdje met lage temperatuur water en dat gaat op zich prima
• Quooker is defect en is mij de stroom ook niet waard: groep kan in de toekomst wellicht voor koken worden gebruikt
• Droger hebben we niet, dus eventueel een groep vrij op zolder

Members only:

Alleen zichtbaar voor ingelogde gebruikers. Inloggen

Schets voor de nieuwe installatie:


Belangrijke wijzigingen:
Aansluiting: 3x 25A
Zonnepanelen: As-is, maar op één string ipv 2
Omvormer: TBD, Hybride 3-fase vanwege fase-balans en maximale stroom. Moet aangestuurd kunnen worden voor 0-export
EV Charger: 11 kW 3p, MID --> waarschijnlijk wordt dit de Peblar Business, moet aangestuurd worden voor LB
Onderverdeler garage: tbv Laadpaal, krachtstroom aansluiting, C-karakteristiek groep voor Lasapparaat, pompaansluiting + verplaatsen deel groep F3 (tuin/schuur)
Voorbereidingen: Warmtepomp, Batterij, WP boiler

Specifieke vragen:

1. Is voor load balancing een aparte kWh meter nu nodig of kan je direct je slimme meter uitlezen? Indien een aparte meter: kan ik die dan gebruiken om zowel direct de Peblar aan te sturen, als om uit te lezen in een eigen EMS systeem?
2. De omvormer zit momenteel op zolder, en er loopt een dubbele stroomkabel naar beneden via de koof achter de trap. Een hybride omvormer kan het best op de begane grond geplaatst worden omdat dat ook de logische lokatie voor een batterij zal zijn. Dat betekent dat de DC van de zonnepanelen door die koof moet gaan lopen --> als ik het goed begrijp hoort dat dan in een stalen buis, of in een zwaardere kabel. Een buis wordt waarschijnlijk lastig, maar een kabel zou gewoon moeten kunnen. Hoe zien jullie dit? Prima oplossing? Of beter helemaal geen hybride omvormer omdat plugin batterijen net zo makkelijk zijn en een 3P omvormer ook prima op de huidige plek op zolder zou kunnen?
3. Over SPD's zie ik nog niet zo heel veel voorbij komen: Co-pilot vond dat ik die erin moest zetten. Onder het mom van 'baadt het niet dan schaadt het niet heb ik dat maar gedaan: ééntje bij de ingang van de stroom en ééntje in de lange DC lijn van de zonnepanelen. Klopt dat zo? is het zinvol?
4. Gaat dit in de bestaande groepenkast passen? Hoe bepaal ik dat?
5. Mbt voorbereid zijn op een toekomstige warmtepomp: 3-fase aanleggen is het slimst? want dan kan je altijd nog maar één fase aansluiten? Andersom kan niet?
6. Hoe zinvol is het uberhaupt om nu al dit soort voorbereidend werk te doen? Het lijkt mij handig aangezien er nu toch aan de elektrische installatie wordt gewerkt, maar ik weet niet nog helemaal niet of al die toekomstige componenten er gaan komen, of wij dan nog hier wonen en hoe de techniek er dan voor staat? Of is het zelfs beter om maar gelijk nu de investering te doen in de componenten met een solide business case?
7. Qua lokaties: voor een warmtepomp zou aan de muur boven de carport het handigst zijn, en voor een eventuele toekomstige batterij denk ik aan onder de carport: waarschijnlijk in een geisoleerde diefstal-proof behuizing. Goed idee? Eventuele aandachtspunten?
8. EMS: dit moet in ieder geval lokaal draaien, zonder cloud abbo. Ik heb me hier nog niet in verdiept, en neig ernaar dit zelf lokaal te willen draaien ipv iets van een 3rd party af te nemen. Tips/advies welkom!
9. Zie ik nog zaken over het hoofd, of doe ik dingen verkeerd?

[Toiletman]

Update: Ook nog even zitten puzzelen met die groepenkast configurator:
Het goede nieuws:
De oude kast kan als onderverdeler worden gebruikt in de schuur:

Nu ik ernaar kijk zie ik dat ik voor de laadpaal een 20A automaat heb ingetekend, die qua selectiviteit natuurlijk niet helemaal ok is voor een 25A aansluiting. De laadstroom zit bij 11kW op 15.88, dus dan voelt 16A ook te krap toch?

Het slechte nieuws:
In de meterkast zelf wordt het echter allemaal erg krap. In een één rij hogere kast past het alleen zonder aparte kWh meter, dus daar zou ik idd moeten vertrouwen op de nieuwe slimme meter:

Met kWh meter erbij moeten we naar 4 rijen en dan wordt het weer erg ruim:

Is die kWh meter écht nodig voor een goed werkend EMS, ook met het oog op de toekomst? Of is de slimme meter voldoende? Ik neem aan dat die ook per fase informatie uitstuurt? Het voelt ook wel goed om nog iets ruimer in het jasje te zitten in de groepenkast.

Nou is het alleen zo dat er in de meterkast niet of nauwelijks ruimte is om deze richting in te gaan:
220mm extra ruimte erboven is er in theorie wel, maar de ophanging van de alarminstallatie zit in de weg. Dat is misschien wel op te lossen, maar wel een vervelend klusje. Daarnaast moeten er buizen ingekort en kabels verlegd, maar dat zal standaard zo zijn bij zo'n ingreep?
Een andere oplossing zou kunnen zijn om een extra 1-rij's behuizing ernaast te plaatsen, aan de zijkant van de meterkast. Lijkt me ook niet echt ideaal omdat hij dan vlak naast de gasleiding zit, waar alle kabels dan achterlangs geroute moeten worden. Wederom: waarschijnlijk niet onoverkomelijk, maar ook niet ideaal.
Misschien dat het hele paneel een stuk naar onder kan bij het vervangen van de 1-fase naar 3-fase? Of zit je daar met minimale hoogte voor arbo oid?

Wie heeft hier ervaring mee? Welke richting zouden jullie uit gaan?

[True]

Bewuste deelquote:

Toiletman schreef op donderdag 30 april 2026 @ 00:01:
Ik neem jullie even samen hoor, omdat jullie eigenlijk het tegenovergestelde lijken te zeggen, en beide niet echt meegaan in de gedachte van de switch naar 3-fase?
Mbt meer dan 40A mogelijke stroom: Je gaat hier even aan het feit voorbij dat er dan in huis dan daadwerkelijk 57A (13 kW) moet worden afgenomen. Terwijl ik nu tegen problemen aanloop als de EV lader (2kW), waterkoker en elektrische kachel tegelijk aanstaan en er een 16A automaat uitklapt. Ik zie geen scenario waarin mijn huis zoveel stroom afneemt dat zowel het net als de zonnepanelen maximaal moeten leveren: er is simpelweg niet voldoende elektrische last aanwezig in onze huidige setup.
Dat plaatje wordt echter compleet anders in de toekomst als er wel een 11kW lader en een warmtepomp aanwezig zijn. Vandaar juist de switch naar 3-fase (vooral ook de omvormer!): zodat die ineens maar 7A per fase levert, ipv 22. Theoretisch kom je dan in ieder geval met maximale zonnestroom + maximaal EV laden niet boven de 40A. Met loadbalancing, EMS, geen netto-export zou dat allemaal ruim onder de limiet moeten blijven. 5A extra met een 40A 1-fase aansluiting gaat daar niet voldoende ruimte bieden m.i. (en Enexis biedt het ook standaard op hun website iig niet aan: opties zijn allemaal 3-fase). Voor 3X25A betaal ik hetzelfde als voor 1x35A, m.u.v. een eenmalige kleine som terwijl het véél meer vermogen levert.

Nee dat zeg ik niet. Ik denk dat het in heel veel gevallen verstandig is om te upgraden van 1x35A of 1x40A naar 3x25A in jouw geval is dat ook zo.
Maar je moet wel opletten dat je huidige PV-installatie onveilig erbij geplaatst is. Dat is jouw niet aan te rekenen maar de installateur - gezien er veel gecowboyd wordt in die wereld verbaasd mij dat niet - let op dat dit soort regels er zijn voor gevallen die voor kunnen komen, dat ze zich wellicht nog niet zichtbaar hebben voorgedaan betekent niet dat ze niet plaats gevonden hebben of nog kunnen plaatsvinden met kans op schade en letsel (bij brand).

Als ik even wat krabbels in jouw schema maak kijk je naar het volgende:

F1, F3, F5 en F6 kunnen gelijktijdig samen 64A trekken als dat zou gebeuren zonder je PV-installatie gaat je hoofdzekering er door van 35A. Prima en veilig (natuurlijk onwenselijk, maar veilig).
Als je op dat moment vol vermogen PV-invoering hebt heb je 35A + 22A = 57A die gaat dan door die aardlekschakelaar die geschikt is tot 40A en door de bedrading. Beide zijn daar niet geschikt voor en zullen te warm worden en niet betrouwbaar afschakelen. Je kun niet meer vertrouwen op je beveiliging en hebt kans op verhitting met als resultaat brand of gesmolten isolatie van de draden.

Als jij van plan bent om je 1-fasige omvormer te vervangen voor een 3-fasige omvormer los je dit probleem op. Als je een remautomaat toepast op de juiste wijze los je dit probleem op. Als je de bedrading en elektrocomponenten tot 63A geschikt maakt los je dit probleem op.