Data 15 jaar bewaren. DVD-R, MOD, DAT?

[TheLemon]

Op mijn werk moeten er ECG-scans 15 jaar betrouwbaar bewaard worden. Ik heb al e.e.a. via de search gevonden, maar dan vind je voornamelijk topics over de levensduur van cdr's, die schrikbarend laag is overigens.

Wij hebben hier zelf de beschikking over DVD+/-R en RW, MOD, Zip. Verder evt. nog DAT en DLT, maar dat is lastig om over 15 jaar nog terug te zetten, want we weten niet of we dan die drives nog hebben.

Wat zou het betrouwbaarst zijn? Ik vermoed zelf de MOD, aangezien veel ECG-scanners ook standaard ermee werken.
Maar misschien weet iemand een merk DVD dat het ook zo lang uithoudt (mits koel en donker bewaard uiteraard), DVD is namelijk stukken goedkoper en makkelijker te krijgen.

[DaCoTa]

Over hoeveel data hebben we het en wat is het budget?

[Mizitras]

"CD-R" gaat schrikbarend kort mee als je hem (zoals je zelf zegt) al niet koel, donker bewaard.
CD-R gaat gemakklijker 15 jaar mee als je die netjes op 1x brandt, met degelijke brander, met cd's van een degelijk merk, TY of Tayo Yuden dus.

[Verwijderd]

Doe navraag bij fabrikanten van de media. Onder welke omstandigheden kun je de disks of tapes het beste bewaren? enz.

Vergeet ook niet dat je over 15 jaar over hardware en software moet beschikken zodat je de backups ook daadwerkelijk terug kunt zetten.

[TheLemon]

Precies, dus ik heb het liefst gewoon ongecomprimeerde kopieën op bijv. DVD-R.

Het gaat om ongeveer 1GB en het hoeft maar éénmalig beschreven te worden. Budget, tsja, hangt er vanaf, als het niet goedkoop kan moet het maar duur, het moet toch gebeuren.
Maar zoals ik al zei, DLT, DAT en MOD hebben we in principe, dus ik weet niet wat je wilde voorstellen?

[koraks]

Mizitras schreef op 10 mei 2004 @ 11:01:
CD-R gaat gemakklijker 15 jaar mee als je die netjes op 1x brandt, met degelijke brander, met cd's van een degelijk merk, TY of Tayo Yuden dus.

Misschien heb je gelijk hoor, maar ik ben toch geneigd te zeggen: "Hoe weet jij dat nou???" De allereerste CD Recorder die ik van dichtbij heb gezien was begin jaren '90 (ofwel: minder dan 15 jaar geleden!). De schijfjes die we destijds gebrand hebben (ca. HFl 20,- per stuk) waren nagenoeg allemaal na 3 jaar niet meer leesbaar. Ik geloof best dat er nieuwere schijfjes zijn die veel langer meegaan, maar dat kunnen we nu nog niet zeker weten!
Als je voor zekerheid gaat, ga dan (nu in ieder geval) nog niet voor CD-R/DVD-R.

[wokkie15620]

Als het toch maar een gieg is: parkeer het op een fileserver die iedere dag gebackupt wordt. Blijft het wel 15 jaar beschikbaar.

Je zal imo. wel iets moeten afspreken dat een slimme user het niet delete.

[Verwijderd]

Mmh, me platinum CDr's doen het nog steeds na 3 jaar terwijl me mmore CDr's maar peperkt houdbare zijn nadat ze uit het plastic zijn gehaald.

Maar Mod medium zegt mij niks, maar als dat de standaart is als medium voor dat appaeatuur dna zal ik gewoon dat gebruiken in de plaats dat je het als de weinige op een andere manier gaan opslaan.

Maar hoeveel ECG-scans worden er per jaar gemaakt ? Je moet eerst gaan berekingen hoveel opslag ruimte je nodig hebt, mischien wordt het wel een hele kelder vol. Daarna moet je ook een soort database bij houden zodat je weet welke je over 15 jaar aan de beurt zijn om te gaan wegooien.

[ Voor 3% gewijzigd door Verwijderd op 10-05-2004 11:14 ]

[Markieman]

Kun je niet gewoon alle gegevens branden op DVD+-R en er een gewoonte van maken hier ieder (half) jaar een kopie van te maken? (Moet dat wel gebeuren natuurlijk...) Dan weet je zeker dat het goed gaat...
Als je dan de oude bewaart het je straks een hele stapel, waarvan je zeker bent dat er wel 1tje goed is ...

[Verwijderd]

Dat wordt wel een hele karwei want hoveel scans worden er gemaakt per jaar ?

bijv, 100 scans per jaar * 15 jaar is 1500 Scans in de opslag.

Hoe veel ruimte neemt zo dvd-r in beslag ? (ja ga er wel van uit dat je ze in een kluis moet plaatsen.)
En elk half jaar 1500 DVD-r's gaan kopieren wordt wel een erg grote klus en een duur grapje.

[Dekaasboer]

Luchtdicht verpakken schijnt te helpen...

En anders een hoge kwaliteit platinum dvd netjes in een hoesje, in een kast verpakt op 20 graden zou het wel 15 jaar moeten kunnen overleven.

[LeX-333]

Bij verschillende radiologie afdelingen van ziekenhuizen worden taperobots gebruikt. Het kost wel wat, maar oude gegevens zijn snel opvraagbaar (+/- 30 minuten) en je kan flink wat gegevens opslaan (honderden terabytes). Ik neem aan dat er regelmatig nieuwe scans gemaakt worden die opgeslagen moeten worden, als je incidenteel een paar scans maak is een taperobot natuurlijk wat overkill.

CD-R zou ik niet doen, de kwaliteit daarvan is niet erg stabiel. Dan zou je ieder jaar al je CD-R's moeten testen of er mee kunnen leven dat +/- 1% van je gegevens over 15 jaar niet meer beschikbaar zijn.

[aKra]

Prijzige oplossing maar "oneindig houdbaar": flashdisks/media?

[TheLemon]

Ok, ja DVD is ook het minste werk voor ons. Maar bijv. voor CDR is overal wel een lijst te vinden met de beste merken (Tayo Yuden, Mitsui), maar maken die ook DVD-R's?

Het gaat in dit geval maar om een éénmalige actie, dus ik zit niet straks met honderden DVD's hoor. Ik zal ze denk ik sowieso 2x branden voor de zekerheid.

Op het SAN (fileservers) opslaan is inderdaad ook een optie, maar dat is enorm dure opslag en eigenlijk zonde van de ruimte, aangezien het niet direct toegankelijk hoeft te zijn.

edit: flashdisks had ik inderdaad ook al aan gedacht, maar mijn kennis komt niet verder dan pendrives, lijkt me niet ideaal. Maar weet iemand al hoe "oneindig" ze echt houdbaar zijn?

[ Voor 17% gewijzigd door TheLemon op 10-05-2004 11:27 ]

[Akino]

Zet het op een harddisk,afkoppelen en in de datasafe.
gaat zo nog wel 100 jaar mee

[Lorn]

Mitsui maakt in ieder geval wel DVD's: http://shop.cdfreaks.com/index/1/2/0/288

Is trouwens wel DVD+R, weet niet of dat een probleem is.

Edit: de DVD-R maken ze ook, staan hier

[ Voor 58% gewijzigd door Lorn op 10-05-2004 11:31 ]

[Dekaasboer]

Kijk ook hier eens:

Hoe cd's te bewaren:
http://www.itl.nist.gov/div895/carefordisc/disccare.html

Long term preservation of electronic material : preliminary experiences from the Norwegian National Library
http://www.nb.no/rapporter/preserv.html

Long-Term Management and Preservation of Publications on CD-ROMs and Floppy Disks: Roles and Responsibilities
http://www.nla.gov.au/niac/meetings/roles.html

JISC/NPO STUDIES ON THE PRESERVATION OF
ELECTRONIC MATERIALS
http://www.ukoln.ac.uk/se...bl/jisc-npo50/bennet.html

Bedrijf dat zich speciaal bezighoud met het bewaren van data:
http://www.intelligententerprise.com/000301/webhouse.jhtml

allemaal op google:
http://www.google.nl/sear...n&hl=nl&ie=UTF-8&oe=UTF-8

[TheLemon]

Ok, thanx goed Googlen is een vak apart... Hier staat idd nuttige info tussen.

[_XipHiaS_]

Misschien op verschillende merk media een backup, dus niet maar een enkele, en een goed getest exemplaar van de schrijver erbij, een met bijv een SCSI aansluiting. Verder misschien 2 sets op verschillende plaatsen bewaren/opslaan.

[ Voor 18% gewijzigd door _XipHiaS_ op 10-05-2004 11:36 ]

[dik_voormekaar]

Mijn belangrijkste spullen (in mijn geval past het nog op 1 CD)
Schrijf ik op 2 CD's dmv. RAR en PAR2.
Mocht een CD dan gedeeltelijk niet te lezen zijn, kan ik in ieder geval recoveren
en gelijk een nieuwe branden.

[we_are_borg]

Waarom niet een combinatie van 4 soorten.

1. Raid 5 opslag. (neem wel een goede controller)
2. DVD -of+ R
3. Tape.
4. Memory stick (of iets in die geest)

Bescherm alles zodat er maar 1 iemand kan wissen op de raid opslag. Valt er een HD uit dan is het geen ramp. DVD in een ruimte leggen met klimaat beheersing. Tape voor de dagelijkse backup iemand neemt het mee naar zijn huis zodat als er wat op de zaak gebeurd altijd nog een kopie is. Memory stick ook mee met iemand liefst niet het zelfde als degene die de andere backups mee neemt.

[TheLemon]

Wat is RAR en RAR2, bedoel je gewoon de compressiemethode?

Het wordt denk ik topkwaliteit DVD en dan dubbel in een donkere kluis. Ik lees op alle artikelen dat CDR van goede kwaliteit en goed opgeslagen 100 jaar mee moet kunnen, dat lijkt me wat veel, maar 15 jaar moet kunnen lijkt me.

Alles op Raid of meerdere manieren bij elkaar is te onhandig. We willen het gewoon niet op een fileserver laten staan.

[ajhaverkamp]

RAR is een soort ZIP.
PAR2 is een soort van softwareraid op bestandsniveau.

Zoeken met Google svp

[-=bas=-]

4. Memory stick (of iets in die geest)

Je maakt zeker een grapje?
Enig idee hoe groot ECG scans zijn?
Dat wordt een erg dure grap.

Ook CDr's zijn geen oplossing want die zijn ook veel te klein.

Voor professionele oplossingen moet je denken aan :
- tapes met een bijbehorende professionele opslag (soort kluis met constante temp en vochtigheid)
- remote storage (je stuurt de data naar een bedrijf dat voor de
opslag/conservering ervan zorgt.)

De laatste is erg duur, maar wel heel makkelijk omdat anderen (moeten) zorgen dat alles goed gaat.

Tapes zijn wel de goedkoopste oplossing, maar als het voor zo lang moet dan kan je beter 2 kopien maken, ze jaarlijks controleren en gelijk een aantal tapereaders kopen.

CD's/DVD's zijn erg klein, misschien dat BLuRay (47 GB per schijf) meer in aanmerking komt.

Met PAR2 kan je heel eenvoudig kapotte bestanden repareren. Je bepaalt zelf hoeveel % je wil kunnen repareren (bv 10% of 100%).
Maar als heel de schijf kapot gaat dan heb je er ook weinig aan.
Par2-files mogen zelf wel een beetje kapot zijn, zonder dat ze geheel waardeloos zijn.

[Lorn]

_bas_ schreef op 10 mei 2004 @ 12:06:
[...]

Enig idee hoe groot ECG scans zijn?

Nee, maar ben wel benieuwd

[Verwijderd]

Lorn schreef op 10 mei 2004 @ 12:12:
[...]


Nee, maar ben wel benieuwd

als jullie beiden hadden gelezen hadden jullie gezien dat hetom 1GB ging...

[Lorn]

Ik had het gelezen. Had het alleen niet gelezen alszijnde dat 1 scan 1GB groot is.

[dik_voormekaar]

Bedenk ook dat als je op harddisk (met of zonder raid) niet beveiligd bent tegen perongeluk wissen, en wat je pas veel later ontdekt.
Iedere systeembeheerder weet wel dat onbedoeld wissen de meest voorkomende reden is om een restore te moeten doen.
Vandaar dat ik een backup minstens naar CD. DVD of Tape zet.

[Verwijderd]

Dekaasboer schreef op 10 mei 2004 @ 11:19:
Luchtdicht verpakken schijnt te helpen...

En anders een hoge kwaliteit platinum dvd netjes in een hoesje, in een kast verpakt op 20 graden zou het wel 15 jaar moeten kunnen overleven.

Dat werkt zeker, legen CD-R0s zitten niet voor niks ucht dicht verpakt in plastic.

Akino schreef op 10 mei 2004 @ 11:29:
Zet het op een harddisk,afkoppelen en in de datasafe.
gaat zo nog wel 100 jaar mee

Dat ik daar nog niet ben opgekomen. Een hardeschifj heeft een pabeelde levensuur dat hij meegaat als die aan staat, maar hoe zit het er mee als je hem niet gebruikt ?
Wel zla mischien de magnetiche kracht van de 1 en 0 wat afnemen maar als je twee schijfen neemt en elk jaar de beste schijf kopieert naar de andere met norton ghost en daarne weer andersom dan zal het zeker jaren lang mee gaan.
IDE hardeschijfen blijven zeker de komende 15 jaar wel bestaan.

[sebastius]

Bedenk je wel dat als je een DVD-R of +R gebruikt als backup (CD's gaan langer mee overigens) dat je een paar dingen in je gedachten houd:

• Meerdere kopieën, met PAR2 checksum files (zodat je corrupte bestanden kunt repareren) over verschillende merken en types schijven.
• Zo langzaam mogelijk branden
• Niet met pen/stift beschrijven, en zeker niet een label op plakken.

Bedenk je dat zodra de DVD uit de wereld gaat dat je dan de boel zsm moet inlezen en opnieuw moet branden op het dan actuele formaat. En zowiezo elk half jaar de boel controleren.

[sebastius]

Verwijderd schreef op 10 mei 2004 @ 12:33:
[...]

Dat werkt zeker, legen CD-R0s zitten niet voor niks ucht dicht verpakt in plastic.


[...]

Dat ik daar nog niet ben opgekomen. Een hardeschifj heeft een pabeelde levensuur dat hij meegaat als die aan staat, maar hoe zit het er mee als je hem niet gebruikt ?
Wel zla mischien de magnetiche kracht van de 1 en 0 wat afnemen maar als je twee schijfen neemt en elk jaar de beste schijf kopieert naar de andere met norton ghost en daarne weer andersom dan zal het zeker jaren lang mee gaan.
IDE hardeschijfen blijven zeker de komende 15 jaar wel bestaan.

IDE harddisks gaan er vrij binnenkort uit, nu serial ATA en serial SCSI aan het opkomen zijn. En zowiezo is het natuurlijk vrij onbetrouwbaar, want je weet niet of je nieuwe OS ook nog steeds die schijf kan lezen.

En, net zoals alle mechanische dingen, kan een harddisk langer overleven door continu bedrijf ipv opslag.

[MissingDog]

Verwijderd schreef op 10 mei 2004 @ 12:33:
[...]

IDE hardeschijfen blijven zeker de komende 15 jaar wel bestaan.

Zeg dat nou niet te hard, het heeft erg lang geduurd voordat IDE, EIDE, ATA drives hun opvolger kregen in SATA, maar als je naar het verleden kijkt hoe snel standaarden ontstonden en ten onder gingen (ESDI, MFM), dan zou in de komende 15 jaar ook nog best het een en ander veranderen.

Als je een opslagmedium voor zo'n lange duur wilt bewaren, dan moet je zekerheid hebben dat:

- het medium een houdbaarheid heeft welke lang genoeg is
- het medium gedurende de gehele periode vervangbaar is door eenzelfde of gelijkend produkt
- het medium regelmatig, zeg 1 keer per jaar, gedupliceerd wordt naar een nieuw medium teneinde data-corruptie door ouderdom te voorkomen
- het medium de gehele periode leesbaar is met hard- en software waarvan nog kennis aanwezig is
- het medium goed beschermd is tegen invloeden van buitenaf

[koraks]

sebastius schreef op 10 mei 2004 @ 12:37:
[...]
En, net zoals alle mechanische dingen, kan een harddisk langer overleven door continu bedrijf ipv opslag.

Huh? Ooit gehoord van slijtage?

[Verwijderd]

_{Leg je er gelijk een spelertje bij in de kluis ?}

[we_are_borg]

Verwijderd schreef op 10 mei 2004 @ 12:20:
[...]


als jullie beiden hadden gelezen hadden jullie gezien dat hetom 1GB ging...

Ik had gelezen dat het 1Gb aan data was. Je heb memory stick groter dan 1Gb allen het is duur. Ik denk toch dat je het moet zoeken in opslag over verschillende mediums, om per ongeluk wissen tegen te gaan kan je natuurlijk rechten geven op de opslag medium.

[Kajun]

sebastius schreef op 10 mei 2004 @ 12:35:
Bedenk je wel dat als je een DVD-R of +R gebruikt als backup (CD's gaan langer mee overigens) dat je een paar dingen in je gedachten houd:

• Meerdere kopieën, met PAR2 checksum files (zodat je corrupte bestanden kunt repareren) over verschillende merken en types schijven.
• Zo langzaam mogelijk branden
• Niet met pen/stift beschrijven, en zeker niet een label op plakken.

Bedenk je dat zodra de DVD uit de wereld gaat dat je dan de boel zsm moet inlezen en opnieuw moet branden op het dan actuele formaat. En zowiezo elk half jaar de boel controleren.

Wat betreft het 'zo langzaam mogelijk branden': Is dat bewezen ?

En waarom gaan CDs langer mee dan DVDs?

De meeste mensen beschrijven hun optische media met een stift trouwens..

[ Voor 9% gewijzigd door Kajun op 10-05-2004 19:18 ]

[TheLemon]

Ja dat over die levensduur vind ik ook wel interessant, aangezien het maar 1GB is, zou ik het namelijk prima op CD ipv DVD kunnen zetten.

Trouwens, ik lees heel veel leuke en doordachte suggesties die in theorie het veiligst zijn. Zoals het op vier verschillende manieren tegelijk, maar het moet wel praktisch werkbaar zijn, we hebben nog meer te doen. (werk bij een ICT-afdeling van een academisch ziekenhuis)

[heorot770]

Iedere magnetische opslag methode heeft een refresh nodig, zeker na langere
periode. Dus harde schijven, tapes e.d. komen ook niet in aanmerking.
Flash of Solidstate methoden ook niet omdat de condensatorwerking
ook op langere tijd van invloed is tenzij ze voortdurend onder spanning gehouden worden.
De enige overgebleven methode is optisch branden.
DVD+R is een nieuwere standaard en gaat qua levertijd nog wel even mee.
Een probleem hierbij is de beperkte opslagcapaciteit van 4,7 GB.
tenzij er gebruik gemaakt wordt van een automatische DVD(brander) wisselaar van
100 disks of meer.
Ik diverse systemen gezien van 50 tot 1700 disks in een cabinet.
Een prijzige SCSI oplossing maar wel een van de weinige.
Soms mag er niet naar de centen gekeken worden.

[we_are_borg]

TheLemon schreef op 10 mei 2004 @ 21:37:
Ja dat over die levensduur vind ik ook wel interessant, aangezien het maar 1GB is, zou ik het namelijk prima op CD ipv DVD kunnen zetten.

Trouwens, ik lees heel veel leuke en doordachte suggesties die in theorie het veiligst zijn. Zoals het op vier verschillende manieren tegelijk, maar het moet wel praktisch werkbaar zijn, we hebben nog meer te doen. (werk bij een ICT-afdeling van een academisch ziekenhuis)

Het is eigenlijk zo dat niets 100% is en voorlopig nooit zal zijn. Er van uit gaande dat je voor 4 backups te gelijk gaat, dan kan je een kans berekening maken in hoevere je dataverlies zou hebben bij een ongeluk. Ik zou voor 3 gaan Raid, Tape en DVD.

Raid 5 kan een schijf uitvallen maar je heb nog ten alletijden je data, het enigste wat mis kan gaan is je controller maar daar heb je weer je DVD's en Tape voor.

Tape is noodzakelijk dat je een kwalitatief goede streamer neemt en ook niet op tapes bezuinigd. DVD maak je natuurlijk gelijk 2 kopieen van op verschillende soorten DVD's, en op verschillende plaatsen bewaren.

Als extra maak je van je Raid elke nacht een zooi par files aan zeg 35% die zet je ergens anders neer als er wat gebeurd heb je altijd nog iets achter de hand. Alleen nu komt het gebruikers, waar gebruikers zijn worden fouten gemaakt, dit moet je hel erg afschermen geef iemand niet te veel rechten moet er iets weg dan ten alletijden backupen en die toch nog een tijd bewaren.

Het meeste kan automatiche gebeuren behalve de DVD's maken of je moet een robot nemen. Vergeet ook niet dat tapes en DVD's in een goede klimaat bewaard dient te worden hou hier rekening mee.

Ik denk dat je op deze manier redelijk veilig ben, de een vult het andere aan. Je heb op deze manier altijd de mogelijkheid om gegevens terug te halen.

[Zerora]

Akino schreef op 10 mei 2004 @ 11:29:
Zet het op een harddisk,afkoppelen en in de datasafe.
gaat zo nog wel 100 jaar mee

Deze vind ik overigens een hele goeie. Neem een harddisk van honderden GB's en je kan er een hoop ECG-scans op kwijt.

[DeBolle]

Op gevaar af beticht te worden van het maken van reclame wil ik het toch even noemen: http://www.emc.com/products/systems/centera.jsp
Ja, het is duurder dan een stapeltje DVD's.

[TD-er]

Mijn ervaring met CDr en DVDr is dat dvdr veel sneller last heeft van slechte leesbaarheid (snelheid van lezen valt af en toe terug en met goedkopere media krijg je fouten)
Ik heb CDr's van een goed merk (Mitsui) van ruim 6 jaar oud die nog zonder fouten leesbaar zijn op volledige snelheid (langzamer lezen is een teken dat het al wat minder goed gaat) terwijl Mitsui DVDr's van nog geen een jaar oud al punten hebben waarop ze langzamer gelezen worden. (zeker meer naar de rand toe)
De putjes op een DVDr zijn veel kleiner en dus zullen ze bij dezelfde invloeden van buitenaf sneller aangetast worden.

Over het langzamer branden...
Mijn vuistregel, gebaseerd op eigen ervaringen (dus niet metingen), is dat branden op ½ max brandspeed de beste kwaliteit/tijd verhouding geeft.

Het probleem van het branden op losse media per paar scans is dat het verversen heel erg veel werk kost. (verversen = opnieuw branden)
Mischien is dus het backuppen op harde schijven helemaal niet zo'n gek idee, zeker niet wanneer dat op verschillende lokaties gebeurd. Die zijn tenminste veel sneller te verversen naar een nieuw medium.

Mocht je toch gewone media gaan gebruiken, comprimeer de files dan niet veel verder, tenzij de compressiemethode extra redundantie kan inbouwen om de archive te repareren. (zoals RAR dat kan en PAR de RARfiles nog weer kan repareren)
Het probleem blijft dat de huidige optische media maar 1 plek hebben waar ze de fileinformatie opslaan, dus je kunt problemen krijgen dat de hele disk verloren gaat, door een klein foutje.

Flash media gaat volgens de fabrikanten ongeveer 10 jaar mee.

[downtime]

Eén advies:

Probeer een methode te kiezen waarbij je nooit meer naar je backup hoeft om te kijken. De ervaring leert dat "elk jaar een nieuwe kopie van die DVD-R branden" in de praktijk nooit gebeurt.
ICT afdelingen hebben het altijd druk en niemand zal ooit de tijd nemen om die oude data regelmatig opnieuw te backuppen terwijl er ook andere klussen zijn die altijd urgenter en belangrijker lijken. En na een paar jaar vraagt opeens iemand om die oude meuk en blijken je oude CD-R's toch onleesbaar te zijn.

[koraks]

Kajun schreef op 10 mei 2004 @ 19:14:
[...]


Wat betreft het 'zo langzaam mogelijk branden': Is dat bewezen ?

Yep, dat is bewezen. Dat wil zeggen, er zijn tests uitgevoerd waaruit blijkt dat, als je sneller brandt dan 8x à 16x het aantal fouten drastisch toeneemt. Ik kan me zo niet herinneren waar je testdata kan vinden, maar ik meen dat er een paar dagen geleden in OM in een draadje een bericht is geplaatst met een linkje erbij. Zou je ff moeten zoeken.

Probeer een methode te kiezen waarbij je nooit meer naar je backup hoeft om te kijken. De ervaring leert dat "elk jaar een nieuwe kopie van die DVD-R branden" in de praktijk nooit gebeurt.

Vind ik een goed advies, sluit ik me volledig bij aan!

[TheLemon]

Precies, dat bedoel ik ook met een praktische oplossing. Zoals ik al zei, we hebben wel meer te doen (migraties, kwaliteit (ISO), iemand? ).
Een paar cdr's fikken, in de kluis en niet meer naar omkijken lijkt me de beste oplossing. 100% garanderen kun je het nooit en dat is ook niet realistisch. Als na een paar jaar 1 van de honderden ECG's slecht leesbaar blijkt, denk ik jammer maar helaas.
Het is voor onderzoek en er hangen geen levens vanaf ofzo.

[The outer limits]

Vergeet niet even langs de "blokker" oid te gaan en haal zon vacuumapparaat.

Schijnt ook vreselijk veel uit te maken voor de levensduur van je cd/dvd tegen minimale meerkosten.
Dus gewoon even op zoek gaan naar hoge kwaliteit cd's, op 8x branden (16x max) vacuum verpakken zonder papier in het hoesje te laten (de drukinkt kan nadelige gevolgen hebben voor je cd, vacuum verpakken en dan donker bewaren op een constante temperatuur.

[Maarten @klet.st]

TheLemon schreef op 10 mei 2004 @ 10:12:
Op mijn werk moeten er ECG-scans 15 jaar betrouwbaar bewaard worden. Ik heb al e.e.a. via de search gevonden, maar dan vind je voornamelijk topics over de levensduur van cdr's, die schrikbarend laag is overigens.

Persoonlijk zou ik toch voor een 'uitgetest' medium als tapes gaan. Gezien de omvang van 1GB maakt het niet zoveel uit of je nou DLT, LTO of iets anders kiest; het belangrijkste is in mijn ogen dat je een professionele en uitgekristaliseerde oplossing kiest.

DVD's of CD's zijn leuk, maar echt duidelijk hoe het met de bewaartermijnen voorbij 10 jaar zijn is het nog niet. Het ene merk/type CD lijkt zich prima te houden na 10 jaar, maar of dat voor alle merken en typen geldt? Voor DVD+-R weten we dat natuurlijk nog minder goed dan voor CD, maar aangezien er heel veel meer data op eenzelfde (chemisch) oppervlak opgeslagen wordt, is de kans groter dat er iets verandert (en dus onleesbaar wordt). Voeg daar aan toe dat de prijzen voor CD/DVD nogal aan concurrentie onderhevig zijn en je weet dat de kwaliteit nog wel eens het onderspit delft (de bladen staan er vol mee).

Voor tapes geldt dat fabrikanten zich niet al teveel laten beinvloeden door concurrentie en daardoor niet met prijzen gaan stunten (en daarmee de kwaliteit in het geding komt). Daarnaast bestaan tapes al tientallen jaren; de huidige generaties DLT-VSXX, LTO en AIT tapes profiteren van deze kennis.

Verder worden tapes ontwikkeld om langdurig gegevens op te slaan in tegenstelling tot de meeste DVD's en CD's, deze zijn bedoeld voor consumenten opslag, waar helaas kwaliteit toch minder belangrijk is dan prijs.

Als je inderdaad op tapes op gaat slaan is het raadzaam om, naast de streamer die je gaat gebruiken, een extra streamer te kopen en deze te bewaren bij de gearchiveerde tapes. Gaat de ene streamer stuk dan heb je nog een reserve voor het restoren. Zodra je het systeem over een jaar of wat uitfaseert zorg je ervoor dat de complete machine bij de gearchiveerde tapes bewaard wordt, dan ben je altijd zeker dat je de juiste software/hardware nog hebt (vergeet de installatiemedia niet, voor als de HDD niet meer wil werken ).

Met MOO heb ik weinig ervaring, maar ook dit is een professioneel medium dat voor storage ontwikkeld is, dus ook hier vermoedelijk meer zekerheid dan CD/DVD.

[Verwijderd]

Met de hudige prijzen van harde schijven zou ik voor een raid setup gaan. Staat de data altijd op 2 HD's (of meer). Daarnaast zou ik 1 keer per jaar een backup draaien op DVD. Zo heb je betrekkelijk weinig kosten en weinig moeite vooral. En betrouwbaar is het zeker. Ik heb namelijk nog nooit gehad dat in een raid setup alle schijven kapot gaan.

[sebastius]

Kajun schreef op 10 mei 2004 @ 19:14:
[...]


Wat betreft het 'zo langzaam mogelijk branden': Is dat bewezen ?

En waarom gaan CDs langer mee dan DVDs?

De meeste mensen beschrijven hun optische media met een stift trouwens..

Stiften, net zoals etiketten tasten de bovenlaag aan. Voor normaal thuisgebruik zul je het niet merken, maar als die dingen 15 jaar in de opslag moeten, dan zijn het zaken om rekening mee te houden.

Langzamer branden geeft de laser meer tijd per mm cd oppervlak, er kan dus zorgvuldiger gebrand en daarmee voorkom je fouten. Een cd heeft weliswaar ingebouwde foutcorrectie (daarom merken jij en ik niks van dat soort foutjes), maar die wil je gebruiken voor échte fouten.

Ook krijgt de schijf minder last van 'stress' door de centrifugaalkracht. Heb je wel eens een cd uit elkaar zien spatten omdat ie te snel ronddraaide? Is een erg leuk gezicht.

CD's gaan langer mee dan DVD's. Is bewezen. Heeft te maken met hoe groot één bitje is op een schijf. Als de laag die beschreven is iets minder van kwaliteit wordt, dan vernietig je al heel snel bitjes op een DVD, maar op een CD duurt dat langer.

[sebastius]

TheLemon schreef op 11 mei 2004 @ 00:42:
Precies, dat bedoel ik ook met een praktische oplossing. Zoals ik al zei, we hebben wel meer te doen (migraties, kwaliteit (ISO), iemand? ).
Een paar cdr's fikken, in de kluis en niet meer naar omkijken lijkt me de beste oplossing. 100% garanderen kun je het nooit en dat is ook niet realistisch. Als na een paar jaar 1 van de honderden ECG's slecht leesbaar blijkt, denk ik jammer maar helaas.
Het is voor onderzoek en er hangen geen levens vanaf ofzo.

Sorry hoor, maar dat is echt de verkeerde instelling, en daarmee zul je het in 'dat wereldje' niet ver schoppen. Gegevens zijn alles. Met onderzoek red je levens. En als jij de opdracht hebt te zorden dat die dingen over 15 jaar nog volledig leesbaar zijn, dan heb je er voor te zorgen.

Je hebt binnen die instelling een probleem. Zij willen die data lang in kunnen zien, en de media kan het niet aan. Als het meer geld kost, of tijd, so what? Netjes uitleggen wat hun opties zijn en wat ze kosten, dikke kans dat ze toch voor iets gaan waarmee ze altijd bij hun data kunnen.

[FoxMan]

Misschien is het ook verstandig eens te kijken naar andere media dan standaard CD-R, DVD-R of DVD+R. Bijvoorbeeld DVD-R For Authoring. Je moet wel een brander hebben die ze schrijven kan, en wat meer uitgeven aan de schijven, maar deze schijven zijn wel heel goed.. Ik heb er zelf vijf thuis liggen op het moment, maar heb nog geen brander ('k heb ze gekregen van iemand die een brander heeft die ze niet kan beschrijven).
Van: http://www.tdk-europe.com...dia/14/DVD_for_Authoring/

TDK DVD-Rs are write-once recordable DVD discs in 3.95 GB or 4.7GB capacity versions.
Compatible with all DVD-ROM drives and DVD-Video players.
Produced using TDK's exclusive AVIST high density recording layer technology.
Archival lifespan of more than 100 years.
Application:
Specially formulated for use by professional studios for authoring and mastering.

En de laag aan de bovenkant van het schijfje is echt enorm dik, is echt niet door heen te kijken..

[Dekaasboer]

nieuws: Hitachi komt met nieuwe 400GB harddisk

neem van deze disks en zet die in een raid-array.

En anders de nieuwste generatie professionele maxtro hdd,s hebben een levensduur van 160 jaar continue operatie.

nieuws: Maxtor Atlas 10K V en 15K II Ultra320 SCSI-disks op komst

[TD-er]

Dekaasboer schreef op 11 mei 2004 @ 11:49:
nieuws: Hitachi komt met nieuwe 400GB harddisk

neem van deze disks en zet die in een raid-array.

En anders de nieuwste generatie professionele maxtro hdd,s hebben een levensduur van 160 jaar continue operatie.

nieuws: Maxtor Atlas 10K V en 15K II Ultra320 SCSI-disks op komst

Vergeet niet dat de MTBF-tijd die de fabrikant opgeeft niet slaat op de gemiddelde te verwachten levensduur.
Ik weet niet meer precies waar het op slaat, maar ik meen me iets te herinneren dat het ongeveer zo is, dat wanneer 10% van de schijven binnen 1 jaar stuk gaat, wil dat zeggen dat de MTBF = 9*365*24 = 78000 uur.

edit:
ik heb ff gegoogled en mijn omschrijving lijkt aardig te kloppen
klik

[ Voor 10% gewijzigd door TD-er op 11-05-2004 12:08 ]

[The_Scarabial]

kan je niet gewoon een aparte HD kopen hiervoor?

[Verwijderd]

Als je een echte professionele archivering wilt hebben,
kijk dan eens naar de UDO technologie gebaseerd op blue-laser.

http://www.plasmon.com/downloads/pdf/udodatasheet.pdf

[TheLemon]

sebastius schreef op 11 mei 2004 @ 09:57:
[...]
Sorry hoor, maar dat is echt de verkeerde instelling, en daarmee zul je het in 'dat wereldje' niet ver schoppen. Gegevens zijn alles. Met onderzoek red je levens. En als jij de opdracht hebt te zorden dat die dingen over 15 jaar nog volledig leesbaar zijn, dan heb je er voor te zorgen.

Je hebt binnen die instelling een probleem. Zij willen die data lang in kunnen zien, en de media kan het niet aan. Als het meer geld kost, of tijd, so what? Netjes uitleggen wat hun opties zijn en wat ze kosten, dikke kans dat ze toch voor iets gaan waarmee ze altijd bij hun data kunnen.

Sorry, maar ik vind niet dat je kan oordelen in dit geval als je de context verder niet weet. De "klant" zelf kwam ook ff tussen neus en lippen door een snel vraagje stellen. Het is in principe een extra service van ons, als ze er niet aan had gedacht hadden ze het gewoon zelf ergens laten staan.
En wees niet bang over hoe ver ik het schop in dit wereldje, ik weet niet hoe bekend je er zelf bent, maar wij werken op onze afdeling toch stukken netter dan wat ik zo om me heen hoor en meemaak in de ambtenarij. Natuurlijk zal ik mijn klant/collega duidelijk alle risico's voorleggen.

Even weer ontopic:
Nogmaals, ik zit niet te wachten op Raid-oplossingen. We hebben hier een enorm SAN staan van een aantal TB met taperobots enzovoorts, maar het is de bedoeling dat er éénmalig ongeveer een 1GB aan data niet-online (dus gewoon in de kast/kluis) bewaard moet worden. Ik vraag om meningen over DVD+/-R CD-R, tape of MOD, niet om allerlei fantastische oplossingen die een kernoorlog zouden overleven.

@Maarten.O: Ik lees wel overal dat tape eens in de zoveel tijd moet worden herschreven, ik denk niet dat je daar telkens op tijd aan denkt in die 15 jaar.

Zou MOD niet het betrouwbaarst zijn dan, het is immers een combi van magnetische en optische technologie, net als een minidisc.

@pir-p3: Dat ziet er inderdaad goed uit, een soort MO, maar dan voor grotere capaciteit. Zou voor nu overkill zijn, maar misschien interessant voor als er meer van dit soort vragen komen.

[ Voor 6% gewijzigd door TheLemon op 11-05-2004 15:25 ]

[Verwijderd]

OK, dan hier de uiteindelijke oplossing:

MINIDISC

(Is eigenlijk een MO-disc)

Sony claimt dat je data minimaal 30 jaar ongerept blijft (dus dat kan ook langer zijn).
Het hoeft niet per se in een kluis; als je er maar niet met een hamer op gaat slaan of ze op 180 graden gaat verhitten ofzo.

Discs zijn tegenwoordig verkrijgbaar tot 1GB (1 miljoen keer herschrijfbaar) ala 7 euro/stuk
De prijs van het te verwachten nieuwe en duurste model van Sony, de MZ-RH10, zal ongeveer op 299 euro liggen...

en o ja, onvergetelijke muziek, zoals die van Fransje Bouwer en andere grote sterren van ons land, kan je er ook nog eens mee vereeuwigen...Lijkt me duidelijk, toch?

[418O2]

mag ik vragen waarom je dit topic kicked voor deze melding?

ik denk dat de topicstarter het probleem inmiddels wel heeft opgelost

[ Voor 39% gewijzigd door 418O2 op 21-02-2005 05:18 ]

[Abbadon]

Dit is idd een tamelijk onnodige kick, TS zal wel niet een jaar hebben zitten F5'en op dit topic om zo uiteindelijk de juiste oplossing aangedragen zien worden