De Nationale Wetenschapsquiz 2003, vragen 11 t/m 15

[Confusion]

Zoals de afgelopen jaren gebruikelijk was zullen we, om het een beetje overzichtelijk te houden, 4 topics over de wetenschapsquiz gaande houden. Ieder topic betreft vijf vragen. Het is aan te bevelen je uitleg (posts met alleen antwoorden zullen worden verwijderd!) in zogenaamde spoiler boxes te verpakken.
Dit kan door je antwoord bijvoorbeeld te verpakken in
[table][tr][td bgcolor=#000000] antwoord [/td][/tr][/table] tags.


11. Kun je tijdens een hittegolf zoals die van afgelopen zomer een spiegelei bakken op het wegdek in de zon?

A. Nee, dat kan niet.
B. Ja, dat is geen probleem.
C. Ja, maar alleen op zwart, glad asfalt.


12. Waarom beslaat een auto wel tijdens een heldere nacht en niet bij een bewolkte nacht?

A. Bij een heldere nacht zijn er geen wolken die vocht vasthouden.
B. De auto staat bij een heldere nacht meer straling af aan het heelal.
C. Natte lucht daalt bij een heldere nacht en komt dus op de auto neer.


13. Wanneer begint een astronaut in zijn ruimtevaartuig buiten de dampkring te zweven?

A. Wanneer hij ver genoeg verwijderd is van de aantrekkingskracht van de aarde.
B. Wanneer zijn ruimtevaartuig precies tussen twee zwaartekrachtvelden hangt.
C. Wanneer hij de motor van zijn ruimtevaartuig afzet.


14. Op een tafel staan twee karretjes. Aan elk karretje zit een touw. Elk touw hangt naar beneden via een katrol aan de tafelrand. Aan het ene touw hangt een gewicht van vijf kilogram. Aan het andere touw trekt iemand met een kracht overeenkomend met vijf kilogram. Welk karretje komt sneller op gang?

A. Het karretje met het hangende gewicht.
B. Het karretje met de trekkende persoon.
C. Het maakt niet uit.


15. Bomen worden niet hoger dan circa 120 meter. Waarom?

A. Dan wordt het hout van de boom te zwak om het eigen gewicht te dragen.
B. Bomen worden niet hoger dan hun wortels diep zitten en na 120 meter is de grond te ondoordringbaar voor de wortels.
C. Boven de 120 meter neemt de boom geen kooldioxide op.

[ Voor 17% gewijzigd door Confusion op 22-11-2003 11:27 ]

[Verwijderd]

vraag 14: trekken met een kracht van 5 kg: dat is 5xG continu, met volgens afspraak G=9,81 m/s^2 gewicht van 5 kg: ook 5xG continu. maar G begint lager dan 9,81 (is immers van de aarde verwijderd) en zal pas op de aarde 9,81 zijn. antwoord b vraag 15: b is onzin: een rots met daarop 1 meter zand kan best een boom op staan van 5 meter. vaak genoeg gezien. c is ook onzin: in de bergen groeien ook bomen antwoord a dus.

[Verwijderd]

11. C. Zwart voor de warmte absorptie, glad omdat je eitje anders niet lekker wordt. 12. A. Water plakt aan elkaar dus het zou kunnen. 13. C. Gewichtloosheid is niets anders dan net zo snel vallen als je omgeving, dat gebeurt zodra de motor uitgaat. De astronaut en het vaartuig vallen net zo snel wanneer de motor uitstaat. 14. C. of misschien B. C is logisch, maar als ze erg pietluttig zijn kunnen ze er rekening mee gaan houden dat wanneer het gewichtje nog hoog hangt de aantrekking van de aarde iets minder is dan wanneer het gewichtje laag hangt. De kracht van de hand is dan geijkt op het gewicht op het lage punt, dus dan B. 15. A. Ik kan me herinneren plaatjes te hebben gezien van bomen met erg ondiepe wortels die toch hoog zijn, dus B valt af. C zou ook kunnen, maar A lijkt mij logischer, omdat elk materiaal een punt heeft waarop het zijn eigen gewicht niet meer kan dragen, 120 meter lijkt mij een goeie hoogte voor hout.

[Gnoom]

14: de kracht die op het gewicht en op het karretje werkt is even groot als de kracht die op het andere karretje werkt, maar omdat de ene kracht alleen het karretje versnelt, en de andere het gewicht en het karretje versnelt, volgt uit f = m*a dat het karretje met het gewicht minder snel op gang komt omdat de massa 5 kilo meer is. Denk ik

Ik vind dat spoiler-gedoe trouwens niet echt nuttig. Zijn er echt mensen die de antwoorden niet willen lezen maar wel een andere goede reden hebben om de topic door te lezen voorbij de startpost?

[Opi]

Verwijderd schreef op 22 november 2003 @ 12:05:

11. C. Zwart voor de warmte absorptie, glad omdat je eitje anders niet lekker wordt. 12. A. Water plakt aan elkaar dus het zou kunnen.

Ik zou gaan voor C, omdat er dan zowel aan de binnenkant als aan de buitenkant watermoleculen aanwezig zijn en er zodoende een kleiner temperatuursverschil optreedt.

14. C. of misschien B. C is logisch, maar als ze erg pietluttig zijn kunnen ze er rekening mee gaan houden dat wanneer het gewichtje nog hoog hangt de aantrekking van de aarde iets minder is dan wanneer het gewichtje laag hangt. De kracht van de hand is dan geijkt op het gewicht op het lage punt, dus dan B.

Ik denk dat het punt zit bij de wrijving, de persoon kan daar wellicht voor corrigeren. De zwaartekrachtgradiënt kan je niet tonen middels de simpele experimenten die ze in de quiz laten zien. Maar dat is een redelijk lame argument. Laat maar. * Opi agrees met Gnoom.

Verder zou ik ook hier dezelfde antwoorden als jij geven.

[ Voor 3% gewijzigd door Opi op 22-11-2003 17:11 ]

[Verwijderd]

Gnoom schreef op 22 november 2003 @ 16:34:

14: de kracht die op het gewicht en op het karretje werkt is even groot als de kracht die op het andere karretje werkt, maar omdat de ene kracht alleen het karretje versnelt, en de andere het gewicht en het karretje versnelt, volgt uit f = m*a dat het karretje met het gewicht minder snel op gang komt omdat de massa 5 kilo meer is. Denk ik

Had ik nog niet aan gedacht. Dat is waarschijnlijk de goeie uitleg.

[Verwijderd]

Confusion schreef op 22 november 2003 @ 10:47:
Zoals de afgelopen jaren gebruikelijk was zullen we, om het een beetje overzichtelijk te houden, 4 topics over de wetenschapsquiz gaande houden. Ieder topic betreft vijf vragen. Het is aan te bevelen je uitleg (posts met alleen antwoorden zullen worden verwijderd!) in zogenaamde spoiler boxes te verpakken.
Dit kan door je antwoord bijvoorbeeld te verpakken in
[table][tr][td bgcolor=#000000] antwoord [/td][/tr][/table] tags.


11. Kun je tijdens een hittegolf zoals die van afgelopen zomer een spiegelei bakken op het wegdek in de zon?

Ik denk C. Ja, maar alleen op zwart, glad asfalt. Tijdens ene hittegolf is het, latenwe zeggen 40 graden. Zwart asfalt smelt dan soms al wel, bereikt waarschijnlijk dus wel een hoge temperatuur. Eitje bakken doe je op 60 graden, dat moet toch wel lukken op asfalt. Ik twijfel nu alleen nog of het makkelijk lukt, of dat het alleen op zwart glad asfalt kan. Ik neig naar dat laatste.


12. Waarom beslaat een auto wel tijdens een heldere nacht en niet bij een bewolkte nacht?

zijn antwoorden A en c niet een beetje hetzelfde ??


14. Op een tafel staan twee karretjes. Aan elk karretje zit een touw. Elk touw hangt naar beneden via een katrol aan de tafelrand. Aan het ene touw hangt een gewicht van vijf kilogram. Aan het andere touw trekt iemand met een kracht overeenkomend met vijf kilogram. Welk karretje komt sneller op gang?


B. Het karretje met de trekkende persoon. Hij trekt namelijk met een M van 5 kg, maar moet toch wel in staat zijn een grotere versnelling dan 9,8 m/s aan dat autootje mee te geven. Lijkt me wel iig.


15. Bomen worden niet hoger dan circa 120 meter. Waarom?

Geen van de antwoorden klopt, het is omdat bomen die hoger zijn niet meer gebruik kunnen maken van het cohesie (schrijf je dat zo ?) systeem. Ze krijgen het water niet meer hoog genoeg.
... Ten minste dat is wat mijn biologieleraar vertelde.

[Verwijderd]

Die asfalt vraag, de tempratuur die je nodig hebt om een Ei in te bakken is voor asfalt toch veel te hoog? Het asfalt smelt dan(maakt glasheid daar iets in uit?). Misschien dat glad asfalt minder heet wordt(reflecteert stralingswarmte?)en daardoor niet smelt(maar tegelijkertijd ook niet heet genoeg wordt voor het ei?).

[Joker]

11. B. Volgens mij moet dat ook op licht asfalt kunnen. De zonne-energie wordt weerkaatst naar het ei. Misschien lukt het zelfs beter dan op zwart asfalt?

12. B. Het beslaan gebeurt vaak in de ochtend, als de lucht weer opwarmt. De auto is nog afgekoeld en waterdamp condenseert dan tegen de auto.

13. C. De versnelling stopt en austronaut en vaartuig bewegen even snel, dus gewichtloosheid. De zwaartekracht is op grote afstand nauwelijks meer van invloed op de astronaut.

14. A. Bij het karretje helpt de zwaartekracht mee en het karretje versnelt met 9.8m/s2. De persoon zal met een constante snelheid trekken. Gewicht doet er niet zoveel toe in dit geval. (Vergelijk: Een veertje valt in het luchtledige net zo snel als een kanonskogel. Het gaat niet om gewicht, maar versnelling.)

15. C. A en B lijken mij onwaarschijnlijker, maar vraag me niet waarom...

[GoddXX2]

14. A. Bij het karretje helpt de zwaartekracht mee en het karretje versnelt met 9.8m/s2. De persoon zal met een constante snelheid trekken. Gewicht doet er niet zoveel toe in dit geval. (Vergelijk: Een veertje valt in het luchtledige net zo snel als een kanonskogel. Het gaat niet om gewicht, maar versnelling.)

Er staat nergens vermeld dat de persoon met een constante snelheid zal trekken. Er staat dat de persoon ALTIJD met 5 kilogram zal trekken. Dat betekend dat de persoon zich hetzelfde zal gedragen als een gewicht van 5 kilogram. Dus dat betekend dat dan bij het gewicht F_z=5 * 9.81 = 49.05 N
en bij de persoon die met 5 kilogram trekt: F_trek = 5 * 9.81 = 49.05 N

Als de kracht bij alle 2 hetzelfde is, aangezien ze ALTIJD met 5 Kg er aan blijven trekken, trekken de karretjes even hard op.

De karretjes trekken alle 2 gewoon even snel op.

[ Voor 7% gewijzigd door GoddXX2 op 23-11-2003 16:43 ]

[Verwijderd]

GoddXX2 schreef op 23 november 2003 @ 16:42:
[...]


Er staat nergens vermeld dat de persoon met een constante snelheid zal trekken. Er staat dat de persoon ALTIJD met 5 kilogram zal trekken. Dat betekend dat de persoon zich hetzelfde zal gedragen als een gewicht van 5 kilogram. Dus dat betekend dat dan bij het gewicht F_z=5 * 9.81 = 49.05 N
en bij de persoon die met 5 kilogram trekt: F_trek = 5 * 9.81 = 49.05 N

Als de kracht bij alle 2 hetzelfde is, aangezien ze ALTIJD met 5 Kg er aan blijven trekken, trekken de karretjes even hard op.

De karretjes trekken alle 2 gewoon even snel op.

Maar bij het gewichtje wordt die kracht gebruikt om het karretje en het gewichtje te versnellen. Bij die persoon hoeft alleen het karretje te versnellen dus gaat het bij de persoon sneller.

[kiekerjan]

Verwijderd schreef op 23 november 2003 @ 18:36:
[...]
Maar bij het gewichtje wordt die kracht gebruikt om het karretje en het gewichtje te versnellen. Bij die persoon hoeft alleen het karretje te versnellen dus gaat het bij de persoon sneller.

Ik ben het eens met wieikke. Bewijs heb ik op papier staan. Uittikken doe ik wel op request voor mensen die dat interessant vinden.

[Cornballer]

We derom zonder naar andermans antwoorden te kijken of te googleen of dingen zelf te proberen etc ect blaat....

11. Kun je tijdens een hittegolf zoals die van afgelopen zomer een spiegelei bakken op het wegdek in de zon? A. Nee, dat kan niet. Eliminatie: Glad is niet nodig, en het lijkt me weldegelijk enigszins problematisch (spelfout?). Ik baseer me hier op het 'zoals van afgelopen zomer' gedeelte van de vraag. Want in principe is het wel mogelijk... 12. Waarom beslaat een auto wel tijdens een heldere nacht en niet bij een bewolkte nacht? A. Bij een heldere nacht zijn er geen wolken die vocht vasthouden. heb niet zo veel zin om hier over na te denken, is ook niet mijn type vraag. Maar als het vocht niet in wolken zit, zit her ergens anders neem ik aan, en dus op je voorruit? 13. Wanneer begint een astronaut in zijn ruimtevaartuig buiten de dampkring te zweven? C. Wanneer hij de motor van zijn ruimtevaartuig afzet. pff wordt al een beetje laat en heb steeds minder zin. Tja... 1e wet van Newton traagheid? hij wordt in zijn stoel gedrukt door zijn motor? Want zo lang de motor aanstaat versnelt hij toch? Aangezien er in de ruimte geen weerstand is... 14. Op een tafel staan twee karretjes. Aan elk karretje zit een touw. Elk touw hangt naar beneden via een katrol aan de tafelrand. Aan het ene touw hangt een gewicht van vijf kilogram. Aan het andere touw trekt iemand met een kracht overeenkomend met vijf kilogram. Welk karretje komt sneller op gang? C. Het maakt niet uit. Tja, allebij dezelfd kracht toch? Dus deelfde versnelling. Het zou natuurlijk kunnen dat de persoon scheef trekt aan het touwtje waardoor ie minder last heeft van het katrol, maar dat verwaarloos je toch? Tja en ander sheeft het te maken met allerlij theroie over de dymaiek van die mensen balbabla. Volgensmij is het ook altijd wel ok om zelf met een veerunster te trekken alds je een kracht wil leveren dus het zal wel goed zijn... 15. Bomen worden niet hoger dan circa 120 meter. Waarom? A. Dan wordt het hout van de boom te zwak om het eigen gewicht te dragen. eliminatie: boven de 120 meter hoogte groeien ook bomen (bergen) en B zou het ook kunnen zijn, maar ik zou niet weten waarom dat zo zou moeten zijn. Kan me wel voorstellen dat de boom omvalt als dat niet zo is, maar dat zegt niets over groeien...

[ Voor 2% gewijzigd door Cornballer op 24-11-2003 23:58 . Reden: foutjes, zullen er ongetwijfeld nog wel meer in zitten... ]

[hufkes]

11. Kun je tijdens een hittegolf zoals die van afgelopen zomer een spiegelei bakken op het wegdek in de zon?

Het zal nooit zo worden als in een pannetje, maar het is verder geen probleem. Denk aan steengrillen, dan kun je toch ook iets "bakken" op een voorheen verwarmde steen. Asfalt of steen maakt niet uit zolang het asfalt niet smelt. Op zoab lijkt het me lastig een ei bakken omdat het ei nog voor de eerste stolling al in het wegdek zal lopen, maar zo flauw zullen ze het toch niet bedoelen neem ik aan

12. Waarom beslaat een auto wel tijdens een heldere nacht en niet bij een bewolkte nacht?

Een heldere nacht zorgt er voor dat het kouder wordt en er dus meer temperatuursverschil is. Zowel de auto als de aarde stralen dan namelijk meer af aan het heelal. Door het afkoelen kan er echter minder vocht in de lucht opgenomen worden en zal de aanwezige lucht dus gaan neerslaan.

13. Wanneer begint een astronaut in zijn ruimtevaartuig buiten de dampkring te zweven?

Er staat al buiten de dampkring, dus a is automatisch al aan voldaan. Het hebben van twee zwaartekrachtvelden is niet noodzakelijk om te zweven, maar wel moet de versnelling 0 zijn, dus antwoord C.

14. Op een tafel staan twee karretjes. Aan elk karretje zit een touw. Elk touw hangt naar beneden via een katrol aan de tafelrand. Aan het ene touw hangt een gewicht van vijf kilogram. Aan het andere touw trekt iemand met een kracht overeenkomend met vijf kilogram. Welk karretje komt sneller op gang?

De genoemde antwoorden hebben allemaal wel wat, maar de vraag gaat specifiek over op gang komen. Ik ga daarom voor de persoon die trekt. Die trekt namelijk direct met de volle "snelheid" terwijl het blokje nog op gang moet komen.

15. Bomen worden niet hoger dan circa 120 meter. Waarom?

C is natuurlijk onzin, persoonlijk zou ik zeggen dat de capillaire werking niet sterk genoeg is om water tot die hoogte op te zuigen. Als er geen water is, kan er ook geen osmose zijn en zal de boom dus ook geen kooldioxide opnemen. Kortom, een beetje een gevolgreactie. Volgens mij is niet het niet opnemen van de kooldioxide de remmende factor, maar het gemis van water, maar het antwoord moet in ieder geval C zijn. Dat van te zwaar, dat is natuurlijk onzin. Als het hout maar dik genoeg is van onderen kan het best zo hoog nog zijn gewicht dragen...

[Cornballer]

hufkes schreef op 25 november 2003 @ 02:00:
[...]
De genoemde antwoorden hebben allemaal wel wat, maar de vraag gaat specifiek over op gang komen. Ik ga daarom voor de persoon die trekt. Die trekt namelijk direct met de volle "snelheid" terwijl het blokje nog op gang moet komen.
[...]

Maar dan zou ik juist gaan voor het gewicht, want die heeft te maken met valversnelling en de arm helemaal niet. Biuj het gewicht komt er iedren seconden een factor nogwat bij en bij de arm helemaal niets. Maar mischien zegt dat were niets over het op gang komen...

[Knutselsmurf]

Al_Kahli schreef op 25 november 2003 @ 14:05:
[...]


Maar dan zou ik juist gaan voor het gewicht, want die heeft te maken met valversnelling en de arm helemaal niet. Biuj het gewicht komt er iedren seconden een factor nogwat bij en bij de arm helemaal niets. Maar mischien zegt dat were niets over het op gang komen...

De valversnelling zorgt alleen maar voor een constante kracht, van F=m*g, is ongeveer 50 N. In het geval van de massa, moet deze kracht een totale massa van 5 kg+ de massa van het karretje in beweging zetten, F=m*a. Omdat de totale massa in het geval met het gewicht hoger is, en de totale kracht gelijk, zal de versnelling kleiner zijn.

[Cornballer]

dat zegt dus wel iets over de kracht en niets over de versnelling, bovendien
iets valt met een snelheid, die onafhankelijk van het gewicht is. Alleen het oppervlkakte heeft er mee te maken (luchtweerstand), maar die is in dit geval te verwaarlozen....

[Verwijderd]

Al_Kahli schreef op 25 november 2003 @ 17:55:
dat zegt dus wel iets over de kracht en niets over de versnelling, bovendien
iets valt met een snelheid, die onafhankelijk van het gewicht is. Alleen het oppervlkakte heeft er mee te maken (luchtweerstand), maar die is in dit geval te verwaarlozen....

Het gewichtje valt niet zo snel als het zou doen wanneer het niet aan een blokje hout vast zat. De zwaartekracht moet en het gewichtje en het blokje hout versnellen om het gewichtje te laten bewegen.

[_Supreme]

nou, de versnelling is overal hetzelfde. het is een externe kracht. tenzij je kijkt naar de spankracht van dat touwtje waar het gewicht aan hangt. het kan zijn dat hij ene beetje uitrekt

[Paul C]

Ik ben met 16-20 begonnen ik denk dat ik ze maar ff achterstevoren af maak!

11 a Ik weet niet bij welke temp asfalt smelt. Ik weet niet bij welke temp je een eitje kunt bakken, maar dit zal nog lichelijk boven de temp liggen waarop asfalt smelt. Dus ik denk dat het niet kan. 12 Dit is voor mij een raatsel, maar denk dat het idd iets te maken heeft met feit dat een auto zijn warmte dan beter kwijt kan.. 13 Ligt net aan zijn snelheid, hij kan op 1m boven de grond al gewichtsloos zijn, maar dan moet hij héél hard gaan. Als hij op ongeveer 30.000Km boven de aarde stil hangt dan zal hij ook gewichtloos zijn, want dat is de geostationaire baan. 14 b Als de persoon er voor zorgt dat hij een kracht van precies 5Kg blijft uitoefennen dan gaat zijn karretje sneller, want het hangende gewicht heeft luchtweerstand. 15a omdat dat vrij aannemelijk is aangezien er flink wat krachten om de stam uitgeoefend worden en zeker bij een storm, want dan is het een 120m hoog zeil aan een 120m lange mast! b niet omdat wortels helemaal niet even diep hoeven groeien als de boom hoog is, want je kunt een boom ook in een grote pot laten groeien en de 5m hoge bomen die wij voor ons huis hebben geplant hadden oom maar een kluit met een r=0.5m c ook niet, want de boomgrens ligt op een KM of 2-3

[Verwijderd]

Vraag 11 is er typisch zo een waarbij je de vraag erg goed moet lezen Er staat namelijk "Kun je tijdens een hittegolf zoals die van afgelopen zomer een spiegelei bakken op het wegdek in de zon?", het gaat hier dus om het bakken van een ei. Dan pakken we de Van Dale erbij:

bak·ken3 (ov.ww.)
_{1 (deeg of beslag) gaar maken in een sterk verhitte oven of op een heet vuur}
2 (spijzen) door verhitting met vet gaar maken
_{3 (klei) door sterke verhitting hard laten worden}

Op een warme dag kan asfalt de 70 graden bereiken en eiwitten denaturen al bij een langere temperatuur. Dat wil echter nog niet zeggen dat het ook echt "bakken is". Als het zou gaan om het verhitten van een ei zou het kunnen, bakken wordt een stuk lastiger

Ook B is onmogelijk door de vraagstelling; een wegdek kan immers ook van klinkers zijn.

_{Als ik de vraagstelling echt te strict neem zou het inderdaad C zijn, ik denk echter dat ze het express zo hebben gedaan}