Weer & Klimaat - Het broeikaseffect

[Sassie]

Het volgende artikel las ik vanmorgen in de Volkskrant:

Zomer van 2002 mogelijk warmste aller tijden
_{Van onze verslaggever Jeroen Trommelen}

Extreme regenval in Midden-Europa; hittegolven in China en Australië; bosbranden in Amerika; verdroogde rijstvelden in Cambodja en wolkbreuken in Nederland. Voorbeelden van extreme weersomstandigheden zijn er dit jaar volop, en de verleiding om een relatie te leggen met broeikaseffect en klimaatverandering is groot.

Maar volgens de meeste weerkundigen is dit verband niet aantoonbaar, hoewel een natter, warmer en 'extremer' weerbeeld wel degelijk het gevolg kan zijn van klimaatverandering. Uitzonderlijk lijken de slechte weerberichten vooralsnog niet.

'Extreme weersomstandigheden passen in het patroon', zegt onderzoeker A. Klein Tank van het KNMI in de Bilt, medeauteur van een afgelopen mei verschenen rapport over klimaatverandering in Europa. 'Het is heel moeilijk om objectief vast te stellen of er dit jaar méér zijn dan voorheen, en al helemaal of ze veroorzaakt worden door de hogere temperatuur.'

Ook in vorige jaren wemelde het van de overstromingen in Oost-Europa en ongekende hagelbuien elders, zegt hij. Statistisch gezien neemt het aantal extreme gebeurtenissen wel toe, maar in zeer geringe mate. De metereologische oorzaak is vrijwel altijd toevallig.

'Vaak gaat het om de vraag waar precies een depressie Europa binnentrekt. Die factor is bepalend voor het weerbeeld, maar komt vrij toevallig tot stand.' Het dilemma voor metereologen is dat ze met deze gegevens onmogelijk kunnen bewijzen dat het weer verandert. 'Als er volgend jaar toevallig géén extreme weersomstandigheden zijn, betekent dat ook niet dat het broeikaseffect niet bestaat.'

De cijfers van gemiddelde neerslag en temperatuur bieden wat dat betreft meer houvast. En een feit is dat de eerste helft van dit jaar opnieuw warmterecords zijn gebroken. De gemiddelde temperatuur op het noordelijk halfrond was in de eerste zes maanden van 2002 het hoogst sinds het begin van de metingen 143 jaar geleden, becijferde het Brits metereologisch instituut MET afgelopen juli.

De gemiddelde temperatuur op land en zee lag 0,73 graden boven het gemiddelde (van 15 graden). Het vorige record werd gevestigd in de eerste helft van 1998, toen het 0,66 graden warmer was dan normaal. Als het huidige weerbeeld niet omslaat, wordt 2002 niet alleen op het noordelijk halfrond, maar ook wereldwijd het warmste jaar sinds mensenheugenis. Dat zou de zoveelste indicatie zijn voor het door mensen opgewekte broeikaseffect, veroorzaakt door de uitstoot van kooldioxide en andere broeikasgassen.

In theorie leidt één graad opwarming tot gemiddeld 5 à 10 procent meer regen bij zomerse buien, zegt Klein Tank. Maar dat zijn algemene cijfers waar plaatselijke metereologen in Moskou of Maastricht weinig mee kunnen. De opeenhoping van wolkbreuken in Nederland, bijvoorbeeld, kan er niet mee worden verklaard.

Tot dusver telt de Nederlandse zomer van 2002 zeven dagen met minstens één wolkbreuk van 50 mm regen of meer. Vorig jaar waren er wel twaalf van zulke dagen, en ook in 1951, 1952 en 1965 kwamen ze vaker voor dan dit jaar.

Het warmterecordjaar 1998 werd wereldwijd sterk beïnvloed door het klimaatverschijnsel El Nino, dat los staat van de door mensen opgewekte klimaatverandering, maar het effect daarvan wel kan versterken. Weerkundigen in Australië opperden vorige maand dat het El Nino-effect dit jaar medeverantwoordelijk is voor niet alleen de droogte in Australië en delen van Zuidoost-Azië, maar ook voor de hevige regenval in Europa.

El Nino is een verschijnsel dat zich openbaart door een opwarming van het oceaanwater ten westen van Peru, en gaandeweg tot gemiddeld hogere temperaturen leidt in grote delen van Zuid- en Midden-Amerika, het zuiden van de Verenigde Staten en Afrika. Het heeft niet of nauwelijks effect in Europa, is de overtuiging van het KNMI.

'De uitspraak van de Australische collega's heeft ons verbaasd', zegt Klein Tank. 'Voor zover er een relatie bestaat tussen het Europese weer en El Nino, manifesteert die zich hier hoogstens heel zwak in iets meer neerslag in het voorjaar. En dat een half tot driekwart jaar nadat het verschijnsel op zijn hoogtepunt is. Zover is het nog lang niet.'

De huidige El Nino-periode is in februari begonnen, met een lichte temperatuurstijging van het oceaanwater van twee graden. Verwacht wordt dat het verschijnsel eind dit jaar en begin volgend jaar zijn hoogtepunt bereikt.

Bron: http://www.volkskrant.nl/...ionaal/1029128013237.html

Ik vind het zelf op zich een interessant artikel: het legt wel de nadruk op het probleem, maar zonder alleen maar 'broeikaseffect' te schreeuwen. Het relativeert dit nog enigszins. Natuurlijk is het niet uitgesloten dat de (gemeten) opwarming van de aarde er mee te maken heeft, maar de atmosfeer is een dynamisch systeem, waar er zoveel mechanismen terugkoppelen en met elkaar in verband staan. Je kunt gewoon (nu nog) niet een rechtlijnig verband trekken.
Ik geloof best wel dat een forcering door opwarming zijn effecten heeft op lokaal weer, maar dat gaat via veel stappen. Ik denk zelf dat je de effecten veel meer terug zult vinden op grote schaal, door de verandering van luchtsoorten qua temperatuur en vochtigheid.
Daarom vind ik met name de beschouwingen over stromingspatronen in de hogere atmosfeer ook zeer interessant, omdat ik zelf denk dat de grootschalige stromingspatronen directe invloed uitoefenen op ons weer (wat ook wel blijkt op zich nu) en daarom ook zeer benieuwd ben hoe zij zich zullen gedragen onder de globale opwarming.

Ik irriteer me er namelijk best wel aan dat er telkens broeikaseffect wordt geroepen bij extreem weer terwijl mensen niet eens weten wat er aan vooraf is gegaan. Zoals bijvoorbeeld de wolkbreuken, dat kwam meer doordat een zo'n bui leegregende boven een plek (doordat er geen bovenstroming was door die koude put), was ie wel verder getrokken was er veel minder wateroverlast geweest.
Kijk als nou blijkt dat het 'precitabel water' (de hoeveelheid water in de atmosfeer die uit een bui zou kunnen vallen) of de gemiddelde temperatuur (ook in de wat hogelere luchtlagen) gedurende de jaren omhoog is gegaan, dan vind ik dat een sterkere aanwijzing dan een zomer waarin veel last is van wolkbreuken die door bovengenoemd verschijnsel veroozaakt is. Volgend jaar kan het wel gewoon een droge of een normale zomer zijn (alhoewel bij een droge zomer ook wel weer 'gezeurd' wordt ).


^{Aan de mods: het is mijn bedoeling om een discussie over het broeikas effect te starten, met betrekking tot het extreme weer wat nu in het nieuws is komt dat weer naar boven.}

[ Voor 0% gewijzigd door Sassie op 13-08-2002 11:38 . Reden: ff kleine toevoeging ter verduidelijking ]

[DinX]

Ik denk dat we het huidige extreme weer inderdaad moeten zoeken bij El Niño. Die heeft toch een invloed op het weer over heel de wereld.
Ik kan er ook iets van krijgen dat m'n altijd maar begint te roepen dat het door het broeikaseffect komt.

Ik heb laatst een documentaire gezien op NGC waar ze zo poolijs onderzochten om de waardes CO₂ en wat andere dingen na te gaan. Daaruit bleek dus mooi dat er een soort golfbeweging zit in de hoeveelheden hiervan. Toevallig zijn we nu weer op weg naar een piek. Dit golft zo over een periode van honderden jaren.
OK, het broeikaseffect zal er wel wat invloed op hebben, maar om alles hieraan te wijten lijkt me toch wat overdreven.

[CAP-Team]

Misschien hebben we dit jaar wel de natste zomer tot nu toe maar de warmste... hier in Nederland niet lijkt me.
We hebben dit jaar nog geeneens een hittegolf gehad. Oké gemiddeld gezien kan de temperatuur wel het warmst zijn geweest, we hebben alleen nog niet zoveel pieken gehad (lees: dagen met tropische temperatuur).

[DinX]

Dat zie je over heel het jaar, dat er niet echt pieken zijn.
Ik heb het ooit eens gezegd om te lachen, maar het begint er meer en meer echt op te lijken: "we hebben geen seizoenen meer". Nu moet je het niet letterlijk nemen, maar het verschil tussen de seizoenen wordt wel erg klein. Tegenwoordig heb je begin maart al lekkere temperaturen en die duren dan tot eind september/begin october.
En je hebt dan een klein putje winter.

[Sassie]

DinX schreef op 13 augustus 2002 @ 12:07:
Ik denk dat we het huidige extreme weer inderdaad moeten zoeken bij El Niño. Die heeft toch een invloed op het weer over heel de wereld.
Ik kan er ook iets van krijgen dat m'n altijd maar begint te roepen dat het door het broeikaseffect komt.

El Nino is pas afgelopen winter begonnen, en normaal gespoken laten invloeden (in de USA bijv.) op het Noordelijk Halfrond zich pas in een later stadium merken.

Ik heb laatst een documentaire gezien op NGC waar ze zo poolijs onderzochten om de waardes CO₂ en wat andere dingen na te gaan. Daaruit bleek dus mooi dat er een soort golfbeweging zit in de hoeveelheden hiervan. Toevallig zijn we nu weer op weg naar een piek. Dit golft zo over een periode van honderden jaren.
OK, het broeikaseffect zal er wel wat invloed op hebben, maar om alles hieraan te wijten lijkt me toch wat overdreven.

Tja we kennen allemaal het middeleeuws klimaat optimum (wijnbouw in NL in 12e eeuw) en de kleine ijstijd die daarop volgde.
Helaas kwam daarna de industriele revolutie en is het aantal mensen (en de invloed op de omgeving) erg hard gegroeid.

Aan de ene kant ben ik er ook wel van overtuigd dat de mensheid een grote negatieve invloed heeft op natuur en milieu (en daar wat tegen moet doen), maar om nou meteen steeds hel en verdoemenis te roepen gaat mij ook te ver.

CAP-Team schreef op 13 augustus 2002 @ 12:16:
Misschien hebben we dit jaar wel de natste zomer tot nu toe maar de warmste... hier in Nederland niet lijkt me.
We hebben dit jaar nog geeneens een hittegolf gehad. Oké gemiddeld gezien kan de temperatuur wel het warmst zijn geweest, we hebben alleen nog niet zoveel pieken gehad (lees: dagen met tropische temperatuur).

Gemiddeld is dit iig wel een warme zomer. Met name bij die hittegolf zijn de minimumtemperaturen ook hoog gebleven, en dea afgelopen week waren ze ook niet erg laag (rond de 15 °C dacht ik).
Ik denk ook dat heel wat mensen blij zijn dat er niet zoveel benauwd warme dagen zijn geweest (alhoewel ik het tropische onweer erna wel vind ) .
En trouwens met een graadje of 20 is het ook lekker in de zon.

DinX schreef op 13 augustus 2002 @ 12:28:
Dat zie je over heel het jaar, dat er niet echt pieken zijn.
Ik heb het ooit eens gezegd om te lachen, maar het begint er meer en meer echt op te lijken: "we hebben geen seizoenen meer". Nu moet je het niet letterlijk nemen, maar het verschil tussen de seizoenen wordt wel erg klein. Tegenwoordig heb je begin maart al lekkere temperaturen en die duren dan tot eind september/begin october.
En je hebt dan een klein putje winter.

Yep, met name (strenge) vorst lijkt steeds minder voor te komen, qua sneeuw (neerslag!) hebben we de afgelopen winter niet echt te klagen gehad, alhoewel het niet lang bleef liggen.
Wat trouwens nog wel de vraag is of door de opwarming op een gegeven moment stromingen zich zo gaan verleggen dat wij juist bijv. veel meer pool invloeden krijgen. We weten nog weinig af van hoe de straalstroom (welke depressies 'stuurt') ed reageren op de opwarming.

Wat trouwens ook opvalt is dat je steeds meer hoort over extreem/opvallend weer in Europa, nu dus heel veel wateroverlast in het hele zomerseizoen, in de winter sneeuw aan de Middelandse Zee. Of de media meer rapporteert door meer interesse hiervoor is de vraag, maar feit is wel dat we er vaker over horen.

[DinX]

Mja, de opwarming. Dit bleek ook uit dat onderzoek op de polen. Die volgt mooi die golfbeweging. Dus honderden jaren geleden was er ook zo'n opwarming van de aarde zoals we nu meemaken.
Het zal nu misschien wel erger zijn door het broeikaseffect, maar om alles hieraan te wijten.

Die schommeling kwam dacht ik door een lichte draaiïng van de aarde over al die jaren. De aarde schommelt dus een beetje.

Juist op het nieuws, 50.000 mensen geëvacueerd uit Praag wegens overtromingsgevaar. Een deel van Praag staat al onder, het historisch centrum wordt bedreigd door water dat hoger dan een meter kan komen te staan.

[Christiaan]

Ik heb de topictitel even aangepast zodat ie netjes in het scherm past. Hij was namelijk wat lang.

[Sassie]

DinX schreef op 13 augustus 2002 @ 12:59:
Mja, de opwarming. Dit bleek ook uit dat onderzoek op de polen. Die volgt mooi die golfbeweging. Dus honderden jaren geleden was er ook zo'n opwarming van de aarde zoals we nu meemaken.
Het zal nu misschien wel erger zijn door het broeikaseffect, maar om alles hieraan te wijten.

Die schommeling kwam dacht ik door een lichte draaiïng van de aarde over al die jaren. De aarde schommelt dus een beetje.

Heb je het over de theorie(?) van Milankovic?

http://www.copernicus.org/EGS/egs_info/milankovic.htm
http://www.chatham.edu/PTI/Pgh_Env_History/Real01.htm

Juist op het nieuws, 50.000 mensen geëvacueerd uit Praag wegens overtromingsgevaar. Een deel van Praag staat al onder, het historisch centrum wordt bedreigd door water dat hoger dan een meter kan komen te staan.

Klopt ja, ze wilden dammen ofzo open zeten om te voorkomen dat die zouden breken ofzo, en daarbij zou Praag onder water lopen.
Een soort retentiegebied dus.