"Ich habe es nicht gewusst" - Over het belang van historisch besef.
Naar aanleiding van:
[topic=547950/1]
Hoelang duurt het voordat een volk kan vergeten? Waarom is ons Nederlandse collectieve geheugen zo lek als een zeefje? In een discussie op TFF, over de opmerking "Ich habe es nicht gewusst" wordt door sommigen het volgende gesteld:
Aan de andere kant: Is historisch besef nog wel nodig? Is het werkelijk nodig om de context van ons bestaan, de bewogen geschiedenis van ons land en de wereld, en alles wat daarmee samenhangt te kennen om verantwoordelijk met onze eigen plek daarin om te gaan? Sterker nog: is het wel nodig om verantwoordelijk te zijn, of hebben wij de keus om met oogkleppen op, lomp en onbenullig als een olifant door de porseleinkast van anderen te banjeren, in het kader van "persoonlijke vrijheid"? Is het de schuld van de kwetser of van de gekwetste indien er een meningsverschil ontstaat?
Naar aanleiding van:
[topic=547950/1]
Hoelang duurt het voordat een volk kan vergeten? Waarom is ons Nederlandse collectieve geheugen zo lek als een zeefje? In een discussie op TFF, over de opmerking "Ich habe es nicht gewusst" wordt door sommigen het volgende gesteld:
Das Duits voor 'Ik heb het niet geweten' echt fout is het niet, flauw wel. Dat is een zinnetje uit WOII, kweenie eens meer wie dat gebruikte.
Hitler die zei dat hij niet wist dat er met de joden gebeurde in de kampen.... Zei die...
denk ik
Het is 57 jaar geleden, hoe lang moet het volgens jullie taboe blijven(...) Ik vind 'm wel grappig. Een semi-Duitse vertaling van het immer saaie en standaard "ik weet het niet", met een kleine knipoog naar de geschiedenis. Als je hier al over valt, wat vinden jullie dan wel niet van spellen als "Return to Castle Wolfenstein" ?
Aan de andere kant zijn er mensen die pleiten voor een blijvend historisch besef:Kijk, dat mensen dat 'ich habe es nicht gewust!' associëren met de tweede wereldoorlog is hun schuld, dan moeten ze maar niet zo overgevoelig zijn over iets wat al meer dan een halve eeuw geleden is gebeurd.
Je hoort mensen toch ook niet meer zo zeiken over de hutsies en de tutsies (hoe je dat ook schrijft)? En in die oorlog was hetzelfde aan de gang als in de tweede wereldoorlog.
En dan natuurlijk nog het "waarom". Waarom wordt dit met de tweede wereldoorlog geassociëerd? Die zin is heus wel vaker gezegd dan alleen in Nuremberg.
Mensen moeten niet zo zeiken over wat is gebeurd. Je kunt het toch niet meer veranderen.
Ahem: 'ich habe es nicht gewusst', is een beladen uitspraak. Direct na het einde van de 2e wereldoorlog werden de Duitsers geconfronteerd met hun misdaden, de verantwoordelijken werden in Nuremberg berecht en veroordeeld.
Het Duitse volk, de 'gewone' mensen waar in deze context de 'Wehrmacht-soldaat' (zeg maar de gewone diensplichtige militair) vielen daar ook onder.
Wanneer de vraag werd gesteld aan deze 'gewone' mensen of ze wisten van de massavernietiging van de Joden luidde het collectieve antwoord: 'ich habe es nicht gewusst'.
Tot op de dag van vandaag wordt er over gedebatteerd en onderzocht in hoeverre dit waar is en of het een collectieve vorm van eigenbescherming is geweest. Het is een beladen uitspraak met grote historische en sociologische implicaties.
Naar mijn idee is deze discussie een typisch verschijnsel van deze post-moderne tijd. Mensen zijn alle binding met hun wortels en geschiedenis kwijtgeraakt, en proberen zelfstandig, los van die wortels, zich een mening te vormen. Hoe kan dit?De uitspraak "Ich habe es nicht gewusst" is eigenlijk alleen in verband te brengen met de processen in Neurenberg. Velen die daar aangeklaagt werden, beriepen zich op het "Ich habe es nicht gewusst", waarmee zei aangaven hun verantwoordelijkheid voor de gevolgen van hun daden niet te nemen, omdat zij, naar hun mening, geen beeld van het totaalplaatje hadden of hadden kunnen hebben. De internationale gemeenschap heeft zich daartegen uitgesproken, en gesteld dat een ieder die meehelpt aan een proces, medeverantwoordelijk is voor het eindproduct.
(...)
Ik heb geen enkel bezwaar tegen een grapje, maar het doel van een grapje is naar mijn mening dat het grappig is. In een besloten kring, waar je je publiek kent, en/of je publiek jou kent, denk ik dat grappen over duitsers, de tweede wereldoorlog, en dergelijke, prima gemaakt kunnen worden. (Tot op zeker hoogte trouwens)
Maar de frontpage is geen besloten pagina, geen borreltafel met vrienden, maar een openbare pagina op internet, voor iedereen toegankelijk. Naar mijn mening is het daar volledig ongepast om zulke kreten neer te zetten, zonder te weten wie je daarmee kwetst of kunt kwetsen. Iets meer zorgvuldigheid kan geen enkel kwaad.
Aan de andere kant: Is historisch besef nog wel nodig? Is het werkelijk nodig om de context van ons bestaan, de bewogen geschiedenis van ons land en de wereld, en alles wat daarmee samenhangt te kennen om verantwoordelijk met onze eigen plek daarin om te gaan? Sterker nog: is het wel nodig om verantwoordelijk te zijn, of hebben wij de keus om met oogkleppen op, lomp en onbenullig als een olifant door de porseleinkast van anderen te banjeren, in het kader van "persoonlijke vrijheid"? Is het de schuld van de kwetser of van de gekwetste indien er een meningsverschil ontstaat?