[EL] Transistorschakeling + motortje

[aP_]

Kan iemand mij misschien ff helpen met dit schema? (klopt het schema wel?)



[geëdit]
Weet iemand welk type transistor ik hiervoor kan gebruiken? Ik heb nu alleen bc547 en bc548 in huis (als je erop klikt krijg je de datasheets te zien). Kan het daarmee?
Zelf snap ik niet zo veel van die datasheets, maar ik heb ze der ff bijgezet voor de mensen die het wel snappen.
[/geëdit]

Ik heb het hele schema al gemaakt op m'n breadboard. Ik heb het motortje ook al goed draaiende gekregen op die gelijkgerichte 14V~. Ik heb er voor de snelheid ff een potmeter tussengezet. Maar nu wil ik graag dat wanneer de 5,6V~ er is, dat die gelijkgerichte 14V~ dan door wordt gelaten door de transistor...

Op OCE-IRC zei iemand dat ik naar de electroboer moest gaan, maar die is 18km hier vandaan en ik heb geen tijd om daar langs te gaan....

[Peertje NL]

nee klopt niet

er moet een draad van het ene vraagteken naar het andere vraagteken onderste kant waar het pijltje zit.

[aP_]

Op woensdag 24 april 2002 21:07 schreef E-MANs het volgende:
nee klopt niet

er moet een draad van het ene vraagteken naar het andere vraagteken onderste kant waar het pijltje zit.

Zo wel goed? (zie plaatje eerste post weer)

[Verwijderd]

BC 547 = 100mA, 500mW
BC 548 = 100mA, 500mW

Je moet er trouwens wel een basisweerstandje in zetten.

[aP_]

Op woensdag 24 april 2002 22:01 schreef exter het volgende:
BC 547 = 100mA, 500mW
BC 548 = 100mA, 500mW

dit heb ik van circuitsonline.net:
Type [NPN/PNP] [Behuizing] [Uce in V] [Ic in mA] [Ptot in mW]
BC 547 NPN TO-92 45 100 500
BC 548 NPN TO-92 30 100 500

Qua maximale voltage's wil het dus wel, maar is het erg dat ik +/- 5V gebruik om de transistor aan te sturen ipv de benodigde 0,7V?

Als dat wil, dan ga ik het zo direct ff uitproberen.

[Sine]

Misschien ook ff erbij vertellen waarvoor je het gaat gebruiken ??

(waar de spanningen vanaf komen)

weerstandje van 4k7 in de basis was niet verkeerd nee ...

[Verwijderd]

Ja, dat is erg want dan gaat ie stuk.
Het kan wel, maar dan moet je het motortje in de emitterleiding zetten ipv in de collectorleiding.

[edit]
Het kan wel, want het motortje zit in de emitterleiding zie ik...

[aP_]

Op woensdag 24 april 2002 22:12 schreef Sine het volgende:
Misschien ook ff erbij vertellen waarvoor je het gaat gebruiken ??

(waar de spanningen vanaf komen)

weerstandje van 4k7 in de basis was niet verkeerd nee ...

Wat is er dan erg? De voltage of het amperage?

In een datasheet lees ik nl dit:
BC547
CollectorEmitter Voltage 45 Vdc
CollectorBase Voltage 50

BC548
CollectorEmitter Voltage 30 Vcd
CollectorBase Voltage 30
(ik heb hier nog wel een stapeltje 4k7 weerstanden liggen, dus dat is niet erg)

Dit is mijn idee:
Veel mensen hebben s ochtends het idee om te blijven liggen bij het horen van de wekker. Ik sla hem dan ook meestal zo snel mogelijk uit. Voor de gein wilde ik wel eens iets proberen om dat tegen te gaan. Het idee was om een rijdende wekker te maken die van je bed af rijdt. Dan moet je dus zo snel mogelijk uit je bed om m uit te zetten, want anders is ie al weer te ver weg.

De wekker die ik gebruik heeft een transformator die 14V~ maakt van van 230V~. Wanneer het alarm af gaat van de wekker (kun je instellen met 5 verschillende knoppen), dan genereert hij op een bepaalde plek in de wekker 5,6V~.

Bijde voltages (5,6 en 14) heb ik gelijkgericht en er een condensator achtergeplakt. Die 5,6V~ (wordt eigenlijk 5,6*1,4=7,84V 7,84-1,4=6,44V) wil ik gebruiken om de transistor aan te sturen en die gelijkgerichte 14V door te laten. Daar draait dan een motortje op.

[Verwijderd]

Omdat er zonder basisweerstand zoveel stroom door de basis-emitterdiode van de tor gaat lopen dat ie stuk gaat.
Je kunt het wel zonder basisweerstand doen, maar dan moet het motortje in de emitterleiding zitten en dan de 2 massa's van beide voedingen met elkaar verbinden.

[aP_]

Op woensdag 24 april 2002 22:25 schreef exter het volgende:
Omdat er zonder basisweerstand zoveel stroom door de basis-emitterdiode van de tor gaat lopen dat ie stuk gaat.
Je kunt het wel zonder basisweerstand doen, maar dan moet het motortje in de emitterleiding zitten en dan de 2 massa's van beide voedingen met elkaar verbinden.

Het is toch niet erg als ik voor de zekerheid ff een 4k7 weerstand in de basisleiding stop en ook de massa's verbindt?
[dan probeer ik het nu ff uit :)]

[Verwijderd]

+ van 14V op Collector
- van 14V op - van 5V
motortje tussen emitter en -
over je motortje een diode in sperrichting zetten
Ja, je mag een basisweerstandje gebruiken

[aP_]

Klopt het schema nu?

[Devil]

Op woensdag 24 april 2002 22:21 schreef aP_ het volgende:

Dit is mijn idee:
Veel mensen hebben s ochtends het idee om te blijven liggen bij het horen van de wekker. Ik sla hem dan ook meestal zo snel mogelijk uit. Voor de gein wilde ik wel eens iets proberen om dat tegen te gaan. Het idee was om een rijdende wekker te maken die van je bed af rijdt. Dan moet je dus zo snel mogelijk uit je bed om m uit te zetten, want anders is ie al weer te ver weg.

Haha geweldig, das pas een creatieve mod. Helaas is mijn wekker hopeloos, hij reageert op geluid, dus hoef ik helemaal me bed niet uit om hem uit te zetten (wat dus erg slecht is als je op tijd ergens moet zijn )

[Verwijderd]

Nee, je moet beide massa's met elkaar verbinden en het motortje tussen emitter en massa.

Die 4k7 weerstand moet in de basisleiding van de tor.

[aP_]

Op woensdag 24 april 2002 22:47 schreef exter het volgende:
Nee, je moet beide massa's met elkaar verbinden en het motortje tussen emitter en massa.

Ik zie nu ineens ook dat er iets niet helemaal klopt met +'n en -'n... ik ga 'm weer ff aanpassen.

[aP_]

Op woensdag 24 april 2002 22:43 schreef Devil het volgende:

[..]

Haha geweldig, das pas een creatieve mod. Helaas is mijn wekker hopeloos, hij reageert op geluid, dus hoef ik helemaal me bed niet uit om hem uit te zetten (wat dus erg slecht is als je op tijd ergens moet zijn )

Als je dan achter die klok aan moet rennen ga je zó snel uit bed dat je in één keer wakker bent (tenminste... dat hoop ik )


Ik hoop dat deze wel goed is:

[Verwijderd]

Hoeveel Volts motortje is het trouwens?
Want in de emitterleiding valt er maar een volt of 6 over.

Weerstand 4k7 zit niet goed, moet tussen C1 en tor.

Wat voor programmaatje gebruik je trouwens om het schemaa te tekenen?

[aP_]

Op woensdag 24 april 2002 22:55 schreef exter het volgende:
Hoeveel Volts motortje is het trouwens?
Want in de emitterleiding valt er maar een volt of 6 over.

Wat voor programmaatje gebruik je trouwens om het schemaa te tekenen?

Ik zou niet weten wat de specs zijn van dat motortje.. ik heb 'm ooit eens uit een oude platenspeler gehaald. Maar hij draait nu best goed op die 14V~ (zonder transistor enz). Naast die potmeter heb ik nog een weerstand van 220 Ohm in de schakeling zitten, omdat de motor anders raar begint te ruiken als de potmeter op zijn minimum staat

Ik gebruik P-Spice.. de studentversie Linkje

edit:

trouwens ook gewoon http://www.pspice.com/

[Verwijderd]

Als je het motortje in de collectorleiding van de tor zet, valt er 18V over.
Moet je wel het basisweerstandje gebruiken.

[Devil]

Op woensdag 24 april 2002 22:55 schreef aP_ het volgende:

[..]

Als je dan achter die klok aan moet rennen ga je zó snel uit bed dat je in één keer wakker bent (tenminste... dat hoop ik )

Daar moet je echt foto's van laten maken door een huisgenoot. Ik zie het al voor me, iemand die 's morgens achter zijn wekker aanrend

[aP_]

Op woensdag 24 april 2002 23:00 schreef exter het volgende:
Als je het motortje in de collectorleiding van de tor zet, valt er 18V over.
Moet je wel het basisweerstandje gebruiken.

zoals ik mijn laatste schema heb gemaakt zit de motor toch niet in de collectorleiding, maar in de emitterleiding?

Op woensdag 24 april 2002 23:00 schreef Devil het volgende:

[..]

Daar moet je echt foto's van laten maken door een huisgenoot. Ik zie het al voor me, iemand die 's morgens achter zijn wekker aanrend

lol.. Ik woon nog gewoon thuis, maar ik kan mijn broer wel eens vragen... ik zal de foto's wel melen als ik er foto's van ga (laten) maken (en ook hier ff posten misschien).

[Verwijderd]

In de emitterleiding valt er de ca 6V van je eerste voedingkje over, in de collectorleiding valt er de ca 18V van je tweede voedingkje over.

[Verwijderd]

damm was dat nu weer voor een grote omweg om een motortje te regelen doen we gewoon zo

[ThaHandy]

@ de basis van transistor(linker aansluiting) moet nog een weerstand (hoeveel )

en kan je niet beter een BD139/138 transistor gebruiken? 1A(2A cooled)

[Verwijderd]

Tuurlijk, een prima schakeling, maar ik denk niet dat de topicstarter die componenten in huis heeft.

[aP_]

Op woensdag 24 april 2002 23:07 schreef subgrafix3d het volgende:
damm was dat nu weer voor een grote omweg om een motortje te regelen doen we gewoon zo

[afbeelding]

Heb je het hele idee erachter wel gelezen? En waar wil je dat ik zomaar 12V gelijkspanning vandaan ga vissen?

[ThaHandy]

Op woensdag 24 april 2002 23:07 schreef subgrafix3d het volgende:
damm was dat nu weer voor een grote omweg om een motortje te regelen doen we gewoon zo

[afbeelding]

weet je wel wat de bedoeling is ?!?!?!

[Verwijderd]

Op woensdag 24 april 2002 23:07 schreef ThaHandy het volgende:
@ de basis van transistor(linker aansluiting) moet nog een weerstand (hoeveel )

en kan je niet beter een BD139/138 transistor gebruiken? 1A(2A cooled)

Die basisR wordt aan gewerkt.
Hij heeft geen gegevens van het motortje

[Verwijderd]

Op woensdag 24 april 2002 23:08 schreef aP_ het volgende:

[..]

Heb je het hele idee erachter wel gelezen? En waar wil je dat ik zomaar 12V gelijkspanning vandaan ga vissen?

ja heb ik gedaan waarom moeilijk doen als het beter kan
deze regelt de het toerental niet door de spanning lager te maken maar door de frequzie te verrandern stuk effiecenter

[Verwijderd]

Op woensdag 24 april 2002 23:07 schreef ThaHandy het volgende:
@ de basis van transistor(linker aansluiting) moet nog een weerstand (hoeveel )

en kan je niet beter een BD139/138 transistor gebruiken? 1A(2A cooled)

Die basisR wordt aan gewerkt.
Hij heeft geen gegevens van het motortje

edit:
een keer teveel op het verstuurknopje gedrukt

[Verwijderd]

Op woensdag 24 april 2002 23:10 schreef subgrafix3d het volgende:

[..]

ja heb ik gedaan waarom moeilijk doen als het beter kan
deze regelt de het toerental niet door de spanning lager te maken maar door de frequzie te verrandern stuk effiecenter

De pulsbreedte zal je bedoelen...

[aP_]

Maar euh.. exter? Denk je dat het door mij laatst geposte schema goed is? Of is er dan een te lage spanning om het motortje te laten lopen? (of maakt het helemaal geen reet uit als ik het nu ga proberen)

[Verwijderd]

Als je 4k7 weerstandje op de goede plaats zit wel, want nu zit ie in serie met je motortje.

[aP_]

Op woensdag 24 april 2002 23:18 schreef exter het volgende:
Als je 4k7 weerstandje op de goede plaats zit wel.

zit hij dat nu dan wel of niet?

edit:

heh! je hebt je bericht geëdit...

Dus moet hij in de collectorleiding ipv de basis/emitter?

[Verwijderd]

In je laatste schema niet. Hij moet tussen C1 en de tor.

[ThaHandy]

specs motor?

[Verwijderd]

Op woensdag 24 april 2002 23:21 schreef ThaHandy het volgende:
specs motor?

nope

[aP_]

Op woensdag 24 april 2002 23:20 schreef exter het volgende:
In je laatste schema niet. Hij moet tussen C1 en de tor.

Ok.. daar gaan we dan... nog een schema erbij (gelukkig zijn het gifjes). Als iedereen het hier mee eens is ga ik het proberen.

[Verwijderd]

Ja, hij kan...

[aP_]

Op zich doet hij het nu, maar er zijn nog 2 dingen:

• De spanning die de motor geleverd krijgt is een beetje te laag, hoe kan ik die opkrikken? (ik heb die potmeter er zelfs al tussen uit gehaald)
• Wanneer de wekker uitgedaan wordt, en er dus geen 5,6V~ meer gegeven wordt, hoort de motor ook te stoppen. Alleen in dit geval dropt de spanning niet in één keer van omgezette 5,6V~ naar 0, maar duurt het zo'n 30 sec voordat bij de 0 is. (komt dat misschien door de condensatoren?)

Ik hoop dat er nog wat mensen zijn... anders kijk ik morgen (euh... vandaag) nog wel weer ff.

[Verwijderd]

Om de spanning over de motor te verhogen moet je hem in de collectorleiding zetten.
Dat het motortje niet onmiddleijk stopt, dat komt omdat de condensator zich ontlaadt over de basis-emitterdiode van de tor en de tor dus nog enige tijd blijft geleiden.

[aP_]

Op donderdag 25 april 2002 00:08 schreef exter het volgende:
Om de spanning over de motor te verhogen moet je hem in de collectorleiding zetten.
Dat het motortje niet onmiddleijk stopt, dat komt omdat de condensator zich ontlaadt over de basis-emitterdiode van de tor en de tor dus nog enige tijd blijft geleiden.

Is het mogelijk om het ontladen van die condensatoren te versnellen zodat het motortje in één keer stopt? (zonder dat ik er met mijn schroevendraaier tussen ga )

En hoe moet ik 'm in de collectorleiding hangen? Waar moet de motor dan op aan worden gesloten?

[Verwijderd]

Je kunt de bufferelco verkleinen van 470uF naar bv 47 of 22 uF, of nog kleiner, omdat alleen de basisstroom van de tor maar hoeft te worden geleverd.
Nu zit de motor in de emitterleiding en zo zet je hem in de collectorleiding:

[aP_]

Op donderdag 25 april 2002 00:15 schreef exter het volgende:
Je kunt de bufferelco verkleinen van 470uF naar bv 47 of 22 uF, of nog kleiner, omdat alleen de basisstroom van de tor maar hoeft te worden geleverd.
Nu zit de motor in de emitterleiding en zo zet je hem in de collectorleiding:


[afbeelding]

Die condensator zou ik dan ff moeten halen...

Ik heb de schakeling net zo gemaakt als op het plaatje dat je hebt gemaakt, maar dan is de motor altijd aan. Het maakt niets uit of er ook spanning op de basis staat of niet.

edit:

sorry.. je schema werkt wel... Ik had gewoon 2 draadjes verkeerd om gezet. Het hele breadboard zit nl vol met draadjes. Het is echt een groote kliederboel geworden. Als ik het ga solderen op een printplaatje zal ik wel ff een betere indeling proberen te verzinnen.

Exter, heel erg bedankt voor je hulp. Hij doet het eindelijk. (ik ben iets van een anderhalf maand geleden begonnen met dit projectje)

[Verwijderd]

Dan is er iets mis, 't is namelijk een standaardschakelingetje.

Als de tor geleidt, is de basis-emitterspanning ca 0,7 Volt.
Als de basis-emitterspanning beneden de ca 0,7 Volt komt, spert de tor.

Leg de basis eens aan massa, dan moet ie sperren.

Spert ie niet, dan zit ie misschien verkeerd om of is ie stuk.

edit:

deze replys kruisten elkaar geloof ik

Suc6

[Verwijderd]

Denk inderdaad dat die 30 sec door de Elco komen. Ipv verkleinen zou je er ook een LEDje (met weerstand uiteraard) parallel aan kunnen zetten. Voordeel: je ziet gelijk of de 5 V aanwezig is en de Elko wordt door de LED sneller ontladen waardoor als de LED uitgaat ook de motor stopt.

[Verwijderd]

Dat is leuk bedacht, maar elke belasting van de 5V spanning vergroot tevens de rimpelspanning.
Nu is dat in deze schakeling niet zo'n bezwaar, maar dat kan het wel zijn in een andere opzet.

[bugs]

Deze schakeling klopt niet. Op deze manier zal de spanning op de motor niet boven de 7.3V komen.
Sluit de emitter van de transistor (met pijltje) aan op aarde, sluit de collector aan op de - van de motor.
De + van de motor kan je via de potmeter direct aan de 20 volt hangen zoals hij nu al getekend is.
Weet je zeker dat de spanning van d 5.6V echt 0V is als het alarm niet af gaat?

[Verwijderd]

Klopt inderdaad. Maar ik ging van deze opstelling uit en met 220 uF zou een stroom van plm 10 - 20 mA geen probleem moeten zijn. Tenzij de rimpel groter wordt dan een volt of 3 in dit geval
In een andere opzet was ipv een tor een optocoupler misschien ook handig geweest; al was het maar om de 2 spanningen gescheiden te houden.

Wat betreft de potmeter rechtstreeks tussen de motor lijkt me wel wat riskant. Ik weet niet hoeveel de motor trekt en of die ook nog belast wordt maar zelfs bij 200 Ma zou de potmeter al redelijk wat vermogen te verwerken hebben. Misschien veiliger om de potmeter in de basis op te nemen en zo de uitsturing van de tor te regelen ?

Grtz,
Nico

[Stoney3K]

offtopic:
[quote]
Op woensdag 24 april 2002 22:58 schreef aP_ het volgende:

[..]

Ik gebruik P-Spice.. de studentversie Linkje



[edit]
trouwens ook gewoon http://www.pspice.com/
[/edit]
[/quote]

TU/e student toevallig??
Dan kom ik je volgend jaar nog tegen

[Verwijderd]

Op donderdag 25 april 2002 10:34 schreef bugs het volgende:
Deze schakeling klopt niet. Op deze manier zal de spanning op de motor niet boven de 7.3V komen.
Sluit de emitter van de transistor (met pijltje) aan op aarde, sluit de collector aan op de - van de motor.
De + van de motor kan je via de potmeter direct aan de 20 volt hangen zoals hij nu al getekend is.
Weet je zeker dat de spanning van d 5.6V echt 0V is als het alarm niet af gaat?

Daar heb je helemaal gelijk in, maar als je het hele draadje had gelezen dan had je geweten dat het motortje is verplaatst naar de collectorleiding.

Op donderdag 25 april 2002 10:40 schreef buick82 het volgende:

Wat betreft de potmeter rechtstreeks tussen de motor lijkt me wel wat riskant. Ik weet niet hoeveel de motor trekt en of die ook nog belast wordt maar zelfs bij 200 Ma zou de potmeter al redelijk wat vermogen te verwerken hebben. Misschien veiliger om de potmeter in de basis op te nemen en zo de uitsturing van de tor te regelen ?

Grtz,
Nico

Van het motortje zijn geen specs bekend, en normaal gesproken regel je het zo natuurlijk niet, maar 't was even een oplossing.
Wat betreft de potmeter in de basis zal niet werken, omdat het motortje nu in de collectorleiding zit, omdat er te weinig spanning over viel in de emitterleiding

[aP_]

Op donderdag 25 april 2002 10:34 schreef bugs het volgende:
Deze schakeling klopt niet. Op deze manier zal de spanning op de motor niet boven de 7.3V komen.
Sluit de emitter van de transistor (met pijltje) aan op aarde, sluit de collector aan op de - van de motor.
De + van de motor kan je via de potmeter direct aan de 20 volt hangen zoals hij nu al getekend is.
Weet je zeker dat de spanning van d 5.6V echt 0V is als het alarm niet af gaat?

Net als exter al zei heb ik de motor verplaatst en zit hij nu in de collectorleiding. Ik weet trouwens zeker dat die gelijkgerichte 5,6V~ (dus iets van 6,5V) echt 0V is wanneer het alarm niet af gaat.

Op donderdag 25 april 2002 10:40 schreef buick82 het volgende:

Wat betreft de potmeter rechtstreeks tussen de motor lijkt me wel wat riskant. Ik weet niet hoeveel de motor trekt en of die ook nog belast wordt maar zelfs bij 200 Ma zou de potmeter al redelijk wat vermogen te verwerken hebben.
Grtz,
Nico

De schakeling doet het nu prima, maar de motor wordt nog niet belast. Wat is de reden dat het niet zo slim is om de potmeter rechtstreeks op de motor te zetten? (moet ik er een spanningsdeler van maken?)

Op donderdag 25 april 2002 10:47 schreef Stoney3K het volgende:

offtopic:
[..]

TU/e student toevallig??
Dan kom ik je volgend jaar nog tegen

[ot verder]
Neh eigenlijk niet. Ik zit nu in 5 VWO (zie m'n profiel), dus dat duurt nog minstens een jaar voordat ik naar een TU kan.
[/ot verder]

[Verwijderd]

De weerstandsbaan van een potmeter bestaat uit opgedampte kool, en is niet geschikt voor grote stromen.

Hoe krijg jij trouwens die schemaatjes van PSpice naar gif?
Adobe Photoshop kan er niks mee.

[aP_]

Op donderdag 25 april 2002 17:25 schreef exter het volgende:
De weerstandsbaan van een potmeter bestaat uit opgedampte kool, en is niet geschikt voor grote stromen.

Hoe krijg jij trouwens die schemaatjes van PSpice naar gif?
Adobe Photoshop kan er niks mee.

De potmeter die ik heb gaat tot 4K, maar ik zal 'm wel ff vervangen door een vaste weerstand wanneer ik zeker weet welke waarde hij moet hebben. Dat moet ik nl nog ff testen wanneer er wel een belasting op zit. Ik weet nog niet eens of het motortje het geheel wel kan voortslepen.

Ik doe altijd ff printscreen en dan plak ik het in paint. Mijn versie van paint kan geen gifjes opslaan, dus dan open ik die bmp ff met IMG-photosuit of ACDSee. Daarmee sla ik het op als een gif. Wel een beetje een omweg, maar ik heb het al zo vaak gedaan dat het wel snel wil

[Verwijderd]

Iets voor Hypersnap...

[Bart B]

Kun je niet beter een FET gebruiken? dus:

* 5,6V met enkelzijdige gelijkrichter,
* Condensatortje voor afvlakken (kleine rimpel op GATE)
* Hoge weerstand tussen de GRND en GATE (moet ook ontladen

Misschien kun je dan op 2 dioden besparen.

[memphis]

Wat doe je moeilijk ?
Een solid state relais schakelt perfect lage wisselspanningen......