Horizontaal+verticaal frezen in betonnen prefab draagmuur?

[YK2000]

Hoi allemaal,

Omdat ik op fora zoals Reddit en Tweakers hele verschillende en uiteenlopende meningen lees over het wel/niet frezen in een betonnen prefab draagmuur, dacht ik dat het handig is om een eigen topic te maken voor mijn specifieke situatie.


Ik heb niet veel bouw/klus-kennis, dus hopelijk is het geen domme vraag. Vanwege een keukenrenovatie, willen we:

• De WCD met 2 stopcontacten (rood omcirkeld), ongeveer 70cm naar links verplaatsen (naar ongeveer de rode stippen). Lastige hiervan is dat tussen de rode cirkel, en rode stippen, al een bestaande elektraleiding loopt, waardoor deze sleuf niet perfect horizontaal zal kunnen gefreesd worden denk ik.
• De WCD met 2 stopcontacten (groen omcirkeld), aftakken om nog een stopcontact te maken op de plek van de groene stip ongeveer (ongeveer 1 meter verticaal omhoog frezen dus).

Het 'probleem'/de vraag is dus; is dit verantwoord/aangeraden/mogelijk, omdat die hele muur onderdeel is van de betonnen prefab draagmuur. Op de plattegrond van de woning is de draagmuur 12cm dik. Ik heb helaas geen tekeningen van de bewapening of constructieberekeningen/tekeningen.


Volgens mij is verticaal (groene cirkel naar groene stip) niet een probleem bij een draagmuur, maar zit het probleem volgens mij meer in de horizontale sleuven die evt. gefreesd worden.


Ik ben bang dat bij het frezen of uitboren van de nieuwe plaatsing van de stopcontacten, de bewapening wordt geraakt en ik al helemaal verder van huis ben.


Adviseren jullie om een constructeur in te schakelen hiervoor? Kan dit gewoon zonder risico? Waar moet op gelet worden?

Alvast many thanks voor jullie advies!

[DJMaze]

Het probleem is dat iemand de kookplaat met afzuigkap van links naar rechts wil verplaatsen.
Maar dan zit je groene stopcontact op de verkeerde plek en kan je daar geen kookplaat plaatsen. Die moet dus weg.

Kan je niet gewoon een keuken nemen met een indeling zoals die was?

P.S. Ik zie in dit ontwerp dat je geen koelkast inbouwt. De gootsteen en vaatwasser op de originele plek blijven, anders moest er nog meer verplaatst worden (water, afvoer, etc.).

[ Voor 24% gewijzigd door DJMaze op 05-10-2026 22:27 ]

[DeBolle]

YK2000 schreef op maandag 5 oktober 2026 @ 22:16:
[ ... ]
Het 'probleem'/de vraag is dus; is dit verantwoord/aangeraden/mogelijk, omdat die hele muur onderdeel is van de betonnen prefab draagmuur.
[ ... ]

Is een voorzetwandje denkbaar?
Latten en/of studs, gipsplaat/OSB/fermacell erop, alle leidingen en dozen zonder frezen plaatsen. Af te werken met alles wat je in een keuken wilt hebben.
In mijn eigen situatie heb ik naast elektra en water ook een ventilatiekanaal weg kunnen werken achter een wand op deze wijze.

[Fornoo]

Ik denk niet dat je woning instort als je een leiding over 60 tot 70cm horizontaal verplaatst. Zeker niet bij een wand van 12cm dik. Zorg dat je geen wapening doorzaagt! Bij twijfel schakel een constructeur in, als dat je nachtrust ten goede komt, is dat wel besteed geld.

[sebastius]

Voorzetwandje is mogelijk de oplossing inderdaad. Maar als je wilt gaan frezen en verplaatsen: waar worden de huidige stopcontacten vandaan gevoed?

[YK2000]

DJMaze schreef op maandag 5 oktober 2026 @ 22:23:
Het probleem is dat iemand de kookplaat met afzuigkap van links naar rechts wil verplaatsen.
Maar dan zit je groene stopcontact op de verkeerde plek en kan je daar geen kookplaat plaatsen. Die moet dus weg.

Kan je niet gewoon een keuken nemen met een indeling zoals die was?

P.S. Ik zie in dit ontwerp dat je geen koelkast inbouwt. De gootsteen en vaatwasser op de originele plek blijven, anders moest er nog meer verplaatst worden (water, afvoer, etc.).

Oven stond inderdaad vroeger helemaal links, maar dit hebben we dus naar rechts opgeschoven. De keuken wordt een U-vorm, dus ook waterleidingen worden verplaatst (in de plint) dus dat is geen probleem en allemaal al geregeld en gepland.

[YK2000]

DeBolle schreef op maandag 5 oktober 2026 @ 22:27:
[...]


Is een voorzetwandje denkbaar?
Latten en/of studs, gipsplaat/OSB/fermacell erop, alle leidingen en dozen zonder frezen plaatsen. Af te werken met alles wat je in een keuken wilt hebben.
In mijn eigen situatie heb ik naast elektra en water ook een ventilatiekanaal weg kunnen werken achter een wand op deze wijze.

Had ik inderdaad al over nagedacht maar vanwege het ontwerp wat al definitief is gemaakt en andere details, is een voorzetwandje geen optie nu helaas..

[YK2000]

Fornoo schreef op maandag 5 oktober 2026 @ 22:30:
Ik denk niet dat je woning instort als je een leiding over 60 tot 70cm horizontaal verplaatst. Zeker niet bij een wand van 12cm dik. Zorg dat je geen wapening doorzaagt! Bij twijfel schakel een constructeur in, als dat je nachtrust ten goede komt, is dat wel besteed geld.

Oke thanks, nog toevallig een aanrader voor een constructeur? En kan een constructeur uberhaupt een uitspraak hierover doen als ze alleen beschikken over een plattegrond en geen tekening van de bewapening?

[YK2000]

sebastius schreef op maandag 5 oktober 2026 @ 22:31:
Voorzetwandje is mogelijk de oplossing inderdaad. Maar als je wilt gaan frezen en verplaatsen: waar worden de huidige stopcontacten vandaan gevoed?

Wat bedoel je? De groene stip zal worden gevoed van de WCD die met een groene cirkel is omcirkeld. De rode stippen zullen worden gevoed door de WCD met een rode cirkel (omdat ze verplaatst wroden). De huidige stopcontacten worden zowel van boven als beneden gevoed, dat ligt eraan per stopcontact.

[DJMaze]

YK2000 schreef op maandag 5 oktober 2026 @ 22:35:
De keuken wordt een U-vorm, dus ook waterleidingen worden verplaatst (in de plint) dus dat is geen probleem en allemaal al geregeld en gepland.

Je kan geen vaatwasser plaatsen bovenop de waterleiding, anders heb je daar ook een probleem.

[YK2000]

DJMaze schreef op maandag 5 oktober 2026 @ 22:41:
[...]

Je kan geen vaatwasser plaatsen bovenop de waterleiding, anders heb je daar ook een probleem.

Ik snap niet wat je bedoelt? De rechter opslagdeken bedekt de waterleidingen die uit de vloer komen, maar deze zullen voor het raam worden gezet, en daarnaast komt de vaatwasser?

[DJMaze]

YK2000 schreef op maandag 5 oktober 2026 @ 22:44:
Ik snap niet wat je bedoelt? De rechter opslagdeken bedekt de waterleidingen die uit de vloer komen, maar deze zullen voor het raam worden gezet, en daarnaast komt de vaatwasser?

Je afvoer moet onder afschot worden gelegd. Een buis is 40 mm en de bovenkant is dan onder het raam ongeveer 8cm.
Als je de vaatwasser links van je gootsteen plaatst, dan moet de vaatwasser ongeveer op 10cm hoogte komen te staan (afvoer + plank er boven).
Gaan we uit van een standaard Bosch vaatwasser, Dan is de nis minimaal 815+100= 915mm en je aanrechtblad zit dan veel te hoog (werkhoogte 915+30 = 94,5cm).

Daarom: je vaatwasser moet rechts van je gootsteen komen (onder het raam), anders past het niet.

Ik neem aan dat de gene die de afvoer heeft geplaatst, rekening heeft gehouden met de plinthoogte van de nieuwe keuken.
Ik hoop dat de keukenboer deze basiskennis heeft gebruikt, dan was mijn waarschuwing gelukkig voor niks (maar ik frees het ergste, omdat die geen constructeur heeft ingeroepen voor zijn ontwerp).

[ Voor 18% gewijzigd door DJMaze op 05-10-2026 23:07 ]

[Fornoo]

YK2000 schreef op maandag 5 oktober 2026 @ 22:39:
[...]

Oke thanks, nog toevallig een aanrader voor een constructeur? En kan een constructeur uberhaupt een uitspraak hierover doen als ze alleen beschikken over een plattegrond en geen tekening van de bewapening?

Dit is niet zo heel spannend. Afhankelijk van de leeftijd van je woning zijn er constructietekeningen en berekening en zelfs wapeningstekeningen. Het is de vraag of een constructeur het nodig vindt om hier los op te gaan. Ik denk het niet, maar je kunt er altijd een benaderen. Ik ken wel constructeurs in Groningen. Daar buiten niet zo.

[Paul Hewson]

Voor het rode. Leiding verticaal verder frezen tot op de vloer, op vloerhoogte langs de muur opzij verslepen en daar weer omhoog frezen. Op vloerhoogte zie je er toch niks van aangezien er een keuken voor komt.

[jurri@n]

@sebastius bedoeld waarschijnlijk vanaf welke kant de draden in de dozen van de huidige stopcontacten komen. Zeer waarschijnlijk vanaf boven, omdat ze meestal vanuit de centraaldoos komen.

Voor het goede stopcontact betekend dat dat je helemaal geen leiding hoeft te frezen, omdat je een doos zou kunnen boren op de plek waar de leiding nu al loopt. Even uitzoek waar dat is met bv. een leidingzoeker, dragen terugtrekken naar de centraaldoos, doos boren dwars door de leiding heen, draden terug invoeren.

Ik ben geen expert op het gebied van stevigheid e.d., maar als verticaal beter is dan horizontaal, zou je de nieuw rode stopcontacten kunnen leggen vanaf dat hoge stopcontact (waarschijnlijk voorheen van de afzuigkap?). Als daar geen stopcontact terug komt, wel even de doos verwijderen, nieuwe buis netjes vastmaken aan de oude en nieuwe draden trekken. Een onbereikbare las in je bedrading is verschrikkelijk (en ook niet toegestaan dacht ik).

[jerry1985]

Ik heb OP gelezen en eigenlijk niet de reacties.

Als installateur is het volgende advies.

Kan je de kookgroep via de kruipruimte laten lopen is dat altijd een pré. Ook als er nieuwe leidingen bij moeten is dat altijd via kruipruimte mits mogelijk.

Wat je aangeeft is dat er een wcd moet verplaatst worden eventueel. Zet de sleuven frees op 18mm en trek die waar die heen moet. Boor je gaten gewoon voor de wcd.

Op deze manier raak je alleen staal bij het boren van de wcd. De bewapening van een tussenmuur is zwaar over berekend en 1 of 2 kleine stukjes staal raken is nog nooit een muur van kapot gegaan. Niet te diep de leiding sleuf trekken alleen. Als je op die diepte al staal tegen komt dan moet je stoppen. En dan is een voorzet wand de enige optie.

Verder is mijn advies om altijd een professioneel iemand dit te laten doen. Electra gaat verder als een aantal draden verbinden. Zeker in de groepenkast. Als ik zelf klanten heb die ivm met de kosten dingen zelf willen doen met een keuken mogen ze van mij wel de kabels door de kruipruimte trekken die ik lever. Maar aansluiten doe ik altijd zelf.

[fixen]

Jerry geeft hier het beste advies denk ik.
Laat een installateur gewoon je stopcontacten verplaatsen. Die heeft dit al veel vaker gedaan. Kost wat geld maar dan hoef je niet zelf te prutsen.
Bij ons zijn er ook meerdere stopcontacten verplaatst in een betonnen tussenmuur.
Het zijn allemaal redelijk kleine afstanden en om buizen te trekken hoef je niet heel diep te frezen.

[S0epkip]

Voor het beton is het allemaal geen probleem.

Horizontaal stopcontacten verlengen 'mag' eigenlijk niet. In de muur frees je verticaal, horizontaal oversteken dan over de vloer (of plafond tijdens bouw). Dit om o.a. te voorkomen dat je later in een leiding boort.

[ Voor 9% gewijzigd door S0epkip op 06-10-2026 09:50 ]

[YK2000]

DJMaze schreef op maandag 5 oktober 2026 @ 22:51:
[...]

Je afvoer moet onder afschot worden gelegd. Een buis is 40 mm en de bovenkant is dan onder het raam ongeveer 8cm.
Als je de vaatwasser links van je gootsteen plaatst, dan moet de vaatwasser ongeveer op 10cm hoogte komen te staan (afvoer + plank er boven).
Gaan we uit van een standaard Bosch vaatwasser, Dan is de nis minimaal 815+100= 915mm en je aanrechtblad zit dan veel te hoog (werkhoogte 915+30 = 94,5cm).

Daarom: je vaatwasser moet rechts van je gootsteen komen (onder het raam), anders past het niet.

Ik neem aan dat de gene die de afvoer heeft geplaatst, rekening heeft gehouden met de plinthoogte van de nieuwe keuken.
Ik hoop dat de keukenboer deze basiskennis heeft gebruikt, dan was mijn waarschuwing gelukkig voor niks (maar ik frees het ergste, omdat die geen constructeur heeft ingeroepen voor zijn ontwerp).

Hey, thanks voor je antwoord. Hier is idd al rekening mee gehouden, de vaatwasser komt rechts van het raam/rechts van de spoelbak, dus dat moet goed komen in ieder geval

[YK2000]

Ik tag de reageerders even, want ik heb even gekeken per WCD waar de draden naar toe gaan. Misschien helpt dit met het bijstellen van jullie advies? Hopelijk wel haha.

Ik heb even met gele pijlen aangegeven waar de kabels van de WCD's naar toe lopen, misschien dat er nog een loze leiding is die ik niet zie, maar dit is even hoe de huidige bekabeling loopt als ik het stopcontact van de WCD eraf heb geschroefd.

Uiteraard laat ik het door iemand anders doen, want zo handig ben ik niet, maar ik heb horrorverhalen gelezen op Tweakers/reddit dan de vakman toch een inschattingsfout heeft gemaakt met frezen en dat dan de constructeur erbij gehaald moest worden. Vandaar dat ik liever extra voorzichtig ben en ook jullie input vraag haha

• Is het geen mogelijkheid om voor de groene stip, te kijken waar/hoe de elektra loopt van de groen omcirkelde WCD naar boven, en het daar op die hoogte van de nieuwe WCD van de groene stip, gelijk af te takken, ipv helemaal van de groene WCD verticaal omhoog frezen naar de groen stip?
• Verandert dit is iets aan mijn situatie/mogelijke oplossingen nu jullie weten hoe de elektrakabels lopen uit/naar de WCD's? Bijv. de situatie voor de rood omcirkelde WCD?

In ieder geval bedankt voor het behulpzame advies, dat is het fijne van Tweakers!

@sebastius @jurri@n @jerry1985 (sorry als ik taggen not-done is op Tweakers, zit er nog niet heel lang op)