Advies gevraagd: warmtepomp

[FAQ]

Woning

Vrijstaande woning uit 2004
HR++ glas
WTW-installatie aanwezig

Historisch gasverbruik incl SWW

2022: 1.210 m³
2023: 1.061 m³
2024: 1.030 m³
2025: 1.062 m³

Gemiddeld circa 1.100 m³/jaar.

Afgiftesysteem:

• Geen vloerverwarming
• 9 radiatoren op begane grond en eerste verdieping
• Totale afgifte circa 5,3 kW bij 49°C aanvoer
• Totale waterinhoud radiatoren circa 44 liter
• Op zolder en eerste verdieping hangen daarnaast airco's die eventueel ook voor verwarming ingezet kunnen worden
• Motorloze verdelers, geen menggroepen of extra pompen

CV-ketel

• Intergas Xtreme 30
• SWW via de ketel en dat wil ik voorlopig zo houden
• CV draait al ruim twee jaar probleemloos met een maximale aanvoertemperatuur van 50°C
• Alleen bij stevige vorst in combinatie met nachtverlaging lukt het niet altijd om de woning snel genoeg op temperatuur te krijge

Warmtepompvoorkeur:

Ik denk momenteel aan:

• Panasonic Aquarea monoblock 5 kW
• eventueel andere monoblocks in dezelfde vermogensklasse

Belangrijke wensen:

• lucht/water
• stil
• zuinig
• goede Home Assistant integratie
• tweakersvriendelijk
• betaalbaar
• geen (groot) binnendeel indien mogelijk

Wie gaat het installeren?

Het wordt uitbesteed (ook ivm subsidie), ik help zelf mogelijk met voorbereiding (elektra, leidingtaject)

Berekening op gasweg.nl

• Warmtevraag: circa 5,3 kW
• Aanbevolen warmtepomp: ongeveer 6 kW
• Benodigd debiet bij ΔT=5: 917 l/u
• Benodigd debiet bij ΔT=10: 459 l/u
• Bestaande hoofdleidingen zijn 22 mm
• Geen buffervat nodig op basis van volume (44 liter radiatoren)

Uitgebreide beschrijving

Leidingverloop
De Intergas hangt op zolder.
Vanaf de ketel lopen één 22 mm aanvoer- en één 22 mm retourleiding via een koof naar beneden.
Op de eerste verdieping wordt een motorloze radiatorverdeler gevoed. Daarna loopt hetzelfde leidingpaar verder naar een tweede verdeler op de begane grond.
De koof zit direct tegen een buitenmuur. Aan de buitenzijde bevindt zich een plat carportdak. De afstand tussen een mogelijke monoblock warmtepomp en de hoofdleidingen kan daardoor minder dan 1 meter zijn.

Idee
Mijn gedachte is om de warmtepomp niet naast de ketel op zolder te plaatsen, maar om een monoblock warmtepomp in serie in de retourleiding op de eerste verdieping op te nemen.
De warmtepomp zou dan het retourwater voorverwarmen, waarna de Intergas alleen nog:

• naverwarming verzorgt indien nodig;
• SWW blijft leveren.

Voordelen die ik hierbij zie:

• expansievat kan blijven zitten;
• magnetische vuilafscheider kan blijven zitten;
• OpenTherm-regeling kan waarschijnlijk behouden blijven;
• nauwelijks leidingwerk aanpassen op zolder;
• warmtepomp kan op minder dan 1 meter van de hoofdleidingen geplaatst worden.

Voorbereidende werkzaamheden zouden zich dan kunnen beperken tot:

• koof openen;
• voeding naar warmtepomp brengen;
• eventuele stuurkabel richting ketel;
• twee T-stukken in de retourleiding;
• eventueel een bypass met afsluiters zodat de installatie ook zonder warmtepomp kan functioneren.

Vragen

• Zijn er mensen die een Panasonic Aquarea (of vergelijkbare monoblock) in serie vóór een Intergas Xtreme of andere HR-ketel hebben geplaatst?
• Kan de circulatiepomp van een 5 kW monoblock voldoende debiet leveren door een stilstaande Xtreme?
• Zie ik hydraulisch iets over het hoofd?
• Suggesties voor merk/type/installateur zijn welkom.

[BarryH]

Waarom in serie? normaliter zet je ze parallel met een open verdeler of met een bypass onder de ketel

[Martin7182]

Wat snelle kanttekeningen:
- Welke Panasonic bedoel je precies? De J-serie met R32 staat bekend om flink wat decibels. Zeker als je 50 graden zou moeten stoken.
- Serieschakeling gaat denk ik niet werken. Een stilstaande pomp zit behoorlijk in de weg voor voldoende flow. Bij een parallelschakeling heb je keerkleppen nodig zodat de WP-flow niet onbedoeld door de ketel gaat en/of de ketel tegenwerkt.
- Ik denk dat het wat krap wordt qua afgifte. Misschien kun je de afgifte verhogen met meer radiatoren, ventilatoren.

[mar-10]

Waarom wil je de CV-ketel zo graag behouden?
Het vastrecht voor een CV-ketel is best hoog (ca 300 euro per jaar). Dat is een bespraring die je bewust wilt laten liggen? En als je zonnepanelen hebt, dan kun je de SWW gratis met eigen zonnestroom produceren.

[Ronald]

@FAQ verwarm je de gehele woning nu? Wat schat je, incl nachtverlaging, de gemiddelde temperatuur in huis, verwarmde en onverwarmde ruimtes?

[Brent]

Ga uit van het maximale gasverbruik, niet het gemiddelde. Je wil het niet gemiddeld de helft van de winters net niet warm kunnen houden tenslotte.

En idd: je wil ook het hele huis warm kunnen houden, en niet een deel op slechts 18 graden. Ook al doe je dat toch, je moet daar niet op begroten. Dat wordt lastig verkopen. Voor zover je dat niet doet, bouw marge in. Koevlaas levert een minimum op, hoe dichter je daarop zit hoe minder speling als de zaken net iets minder voordelig uitpakken dan gedacht, ook al doe je je best het kwantitatief te schatten. Ik zou nooit minder dan 1 kW marge pakken, bovenop een 'slecht' scenario (dus niet alleen de woonkamer verwarmen op 18 in een milde winter).

Ik kom dus op minstens 5,8+1~7 kW uit.

Ik ga natuurlijk uit van een niet-hybride opstelling. Mocht je beslist de gasketel willen laten hangen, dan luistert het een stuk minder nauw. 4kW is dan ook prima, of je nu 3 of 4 weken gas bijstookt maakt ook niet uit.

[ Voor 15% gewijzigd door Brent op 25-09-2026 14:41 ]

[asdfvdsa]

Ik zeg doen, eventueel met een iets grotere warmtepomp (7 of 8 kW bij -10˚C) als je je zorgen maakt. 49˚C is op het randje maar de AC maakt veel goed; als je merkt dat je ergens te kort komt kan je altijd nog een radiator vergroten of vervangen door een fancoil. Ik zou de gasketel laten vervallen en niet aankloten met een hybride systeem.

[ Voor 14% gewijzigd door asdfvdsa op 25-09-2026 14:44 ]

[asdfvdsa]

Gebruik je de AC al in de winter?

[FAQ]

Dank voor alle reacties! Hieronder één voor één mijn reactie/antwoord.

BarryH schreef op donderdag 24 september 2026 @ 23:17:
Waarom in serie? normaliter zet je ze parallel met een open verdeler of met een bypass onder de ketel

Ik dacht dat met de serie plaatsing er relatief weinig aanpassingen nodig waren en (bijv) vuilfilter en expansievat ongewijzigd hun werk blijft doen. Een open verdeler is eigenlijk geen optie omdat ik dan de leidingen van warmtepomp naar de zolder moet brengen, waar binnendoor geen mogelijkheid voor is. Direct koppelen aan de leidingen in de koof is dan veel minder leidingwerk en veel minder complex. Ik realiseer me nu dat ook met terugslagkleppen het expansievat blijft werken.

Martin7182 schreef op donderdag 24 september 2026 @ 23:29:
Wat snelle kanttekeningen:
- Welke Panasonic bedoel je precies? De J-serie met R32 staat bekend om flink wat decibels. Zeker als je 50 graden zou moeten stoken.

Ik had nog geen specifiek type gekozen. Mijn voorkeur gaat momenteel uit naar een R290-model vanwege de hogere mogelijke watertemperaturen en het feit dat dit mogelijk beter aansluit bij mijn bestaande radiatoren.

Martin7182 schreef op donderdag 24 september 2026 @ 23:29:
- Serieschakeling gaat denk ik niet werken. Een stilstaande pomp zit behoorlijk in de weg voor voldoende flow. Bij een parallelschakeling heb je keerkleppen nodig zodat de WP-flow niet onbedoeld door de ketel gaat en/of de ketel tegenwerkt.

Reactie met keerkleppen is helder, keerkleppen plaatsen zou geen probleem moeten zijn.

Martin7182 schreef op donderdag 24 september 2026 @ 23:29:
- Ik denk dat het wat krap wordt qua afgifte. Misschien kun je de afgifte verhogen met meer radiatoren, ventilatoren.

Omdat ik de cv-ketel wil behouden als hybride back-up, zag ik een iets kleinere warmtepomp niet direct als probleem. Tegelijkertijd neem ik de opmerkingen over extra marge serieus.

mar-10 schreef op vrijdag 25 september 2026 @ 08:57:
Waarom wil je de CV-ketel zo graag behouden?

Vooral voor redundantie, sanitair warm water en als ondersteuning tijdens piekbelasting. Daarnaast hebben we nog een gashaard die we voorlopig willen behouden, waardoor het opzeggen van de gasaansluiting op dit moment niet direct aantrekkelijk is.

mar-10 schreef op vrijdag 25 september 2026 @ 08:57:
Het vastrecht voor een CV-ketel is best hoog (ca 300 euro per jaar). Dat is een besparing die je bewust wilt laten liggen? En als je zonnepanelen hebt, dan kun je de SWW gratis met eigen zonnestroom produceren.

Het mislopen van de besparing op vastrecht is dus een bewuste keuze. Ik hoop na de installatie van de warmtepomp wel onder de 500m³ per jaar uit te komen (met dus iets lager netwerktarief). Levertarief gas staat overigens voor 3 jaar vast.
Verbruik van zonnepanelen valt helaas niet samen met te verwachten verbruik van de warmtepomp. Totale elektra verbruik is door EV overigens nu al veel hoger dan opwek.

Ronald schreef op vrijdag 25 september 2026 @ 14:10:
@FAQ verwarm je de gehele woning nu? Wat schat je, incl nachtverlaging, de gemiddelde temperatuur in huis, verwarmde en onverwarmde ruimtes?

Nee, niet structureel. Woonkamer, keuken en badkamer worden continu verwarmd. Slaapkamers meestal alleen bij gebruik of tijdens koude periodes. Dankzij de WTW-installatie blijft de temperatuur boven redelijk op niveau. De woonkamer staat doorgaans op 20 à 21 °C, boven is het meestal slechts 1 à 2 graden koeler.

Brent schreef op vrijdag 25 september 2026 @ 14:38:
Ga uit van het maximale gasverbruik, niet het gemiddelde. Je wil het niet gemiddeld de helft van de winters net niet warm kunnen houden tenslotte.

En idd: je wil ook het hele huis warm kunnen houden, en niet een deel op slechts 18 graden. Ook al doe je dat toch, je moet daar niet op begroten. Dat wordt lastig verkopen. Voor zover je dat niet doet, bouw marge in. Koevlaas levert een minimum op, hoe dichter je daarop zit hoe minder speling als de zaken net iets minder voordelig uitpakken dan gedacht, ook al doe je je best het kwantitatief te schatten. Ik zou nooit minder dan 1 kW marge pakken, bovenop een 'slecht' scenario (dus niet alleen de woonkamer verwarmen op 18 in een milde winter).

Ik kom dus op minstens 5,8+1~7 kW uit.

Ik ga natuurlijk uit van een niet-hybride opstelling. Mocht je beslist de gasketel willen laten hangen, dan luistert het een stuk minder nauw. 4kW is dan ook prima, of je nu 3 of 4 weken gas bijstookt maakt ook niet uit.

Goed punt. Dan kom ik eerder uit op circa 1.200 m³ als uitgangspunt. Met de aanwezige airco's als extra verwarmingsoptie heb ik nog wat reserve achter de hand.
De opmerkingen over een iets grotere warmtepomp neem ik mee. Een 7 kW-model dat goed kan terugmoduleren lijkt steeds interessanter. Dat beperkt mogelijk het gasverbruik verder en maakt een toekomstige stap naar volledig gasloos eenvoudiger.

asdfvdsa schreef op vrijdag 25 september 2026 @ 14:49:
Gebruik je de AC al in de winter?

De afgelopen jaren niet. Begin 2026 heb ik de airco wel incidenteel gebruikt om met een nog volledig te salderen PV-overschot de bovenverdieping te verwarmen en zo het gasverbruik wat te verlagen.

Op basis van alle reacties lijkt de conclusie voor mij voorlopig dat ik het idee van een serieschakeling kan loslaten en verder moet kijken naar een parallelle hybride opstelling. Daarnaast ga ik me verdiepen in R290-modellen rond 7 kW die goed kunnen moduleren.

[Brent]

Bij backup moet je je afvragen waarvoor. Met een 5kW wp zou je de backup mogelijk elke winter aanspreken, en is het eigenlijk geen backup. Met een 7kW wp heb je m niet meer nodig, en zou je kunnen overwegen of die airco niet genoeg is. Zo heb ik het ook, met dien verstande dat de airco geen 1:1 alternatief is, maar wel genoeg om het uit te zingen tot reparatie van de wp. (Stiekem hebben we dan ook nog een haard mocht stroomlevering het issue zijn )

[Ronald]

Hybride is niet nodig. R290 machines maken het vermogen ook bij voldoende temperatuur.

Je afgifte systeem is het punt: hoe meer je daar aan verbeterd, hoe minder temperatuur nodig is, hoe goedkoper je het houdt.

Bij max 50c is het nog steeds voordeliger dan gas… maar omdat het met 2% per graad verbeterd… is verbeteren het dus waard

[Martin7182]

FAQ schreef op vrijdag 25 september 2026 @ 17:35:

Omdat ik de cv-ketel wil behouden als hybride back-up, zag ik een iets kleinere warmtepomp niet direct als probleem. Tegelijkertijd neem ik de opmerkingen over extra marge serieus.

[...]

Op basis van alle reacties lijkt de conclusie voor mij voorlopig dat ik het idee van een serieschakeling kan loslaten en verder moet kijken naar een parallelle hybride opstelling. Daarnaast ga ik me verdiepen in R290-modellen rond 7 kW die goed kunnen moduleren.

Dat is niet wat ik bedoelde. Een grotere warmtepomp verandert niets aan je afgifte bij gelijkblijvende watertemperatuur. Als je nu al 50 graden nodig hebt voor 5 kW afgifte dan kun je dat wel oplossen met een grotere warmtepomp, maar dan moet je ook harder stoken dan 50 graden. Niet echt een oplossing.

[ Voor 4% gewijzigd door Martin7182 op 25-09-2026 19:05 ]

[elektriekert]

Ronald schreef op vrijdag 25 september 2026 @ 18:50:
Hybride is niet nodig. R290 machines maken het vermogen ook bij voldoende temperatuur.

Je afgifte systeem is het punt: hoe meer je daar aan verbeterd, hoe minder temperatuur nodig is, hoe goedkoper je het houdt.

Bij max 50c is het nog steeds voordeliger dan gas… maar omdat het met 2% per graad verbeterd… is verbeteren het dus waard

Vanaf welke temperatuur zit je op de "100%" 35 graden?

[dunklefaser]

elektriekert schreef op vrijdag 9 oktober 2026 @ 09:49:
[...]


Vanaf welke temperatuur zit je op de "100%" 35 graden?

Serieus? Dit lijkt me eerder op een retorische vraag.

[mar-10]

35 graden is het referentiepunt voor het Europese energielabel. Als je nog lager kunt, win je nog meer efficiëntie. Er zijn Tweakers die hun woning tijdens strenge vorst met 25 graden CV-water warm kunnen houden.

[elektriekert]

dunklefaser schreef op vrijdag 9 oktober 2026 @ 10:12:
[...]

Serieus? Dit lijkt me eerder op een retorische vraag.

Ik zat wel goed met mijn gedachte maar het referentiepunt voor een energielabel verduidelijkt de zaak.

Mijn zoekwerk was ondermaats.

[Brent]

Punt is: met betere afgifte kun je die 50 naar beneden krijgen. Of het nu met 35 lukt, minder, of toch nog iets meer, daar kom je vanzelf achter. Elke verbetering is er 1. Het gaat erom dat je weet hoe je kunt verbeteren, als je dat wil. En vooral, als je de wp nog niet hebt staan, dat je het vermogen kiest dat ook eventueel past bij de onverbeterde situatie, als het niet mogelijk is meteen alle maatregelen ineens aan te pakken. Met renovaties zal het niet snel gebeuren dat er niet genoeg teruggemoduleerd kan worden, maar wel dat je vermogen tekort komt omdat je nu eenmaal een oudere woning aan het opknappen bent en je misschien van ver moet komen.

Kijk vooral goed naar bij welke binnen en buiten T het vermogen wordt gegeven. Voor een reno, deze reno, moet je -7/50 dus minstens ±6kW zijn.

(Afgifte aanpakken staat hier ook op het programma )

[RobertV70]

Ik heb ook een 2004 bouwjaar woning met radiatoren, mij is tijdens het offertetraject door meerdere installateurs verteld dat mijn leidingen niet dik genoeg zijn om de snelheid te kunnen halen waarbij een systeem goed kan renderen, de retour temperatuur was door de dunne leidingen te laag waardoor de WP veel moest werken en daardoor er een laag rendement zou ontstaan. Ik heb toen maar gekozen voor een airco, was 1/4e van de aanschaf en heb nu de woonkamer, slaapkamers en kantoor verwarmd en gekoeld.

[elektriekert]

Brent schreef op vrijdag 9 oktober 2026 @ 12:38:
Punt is: met betere afgifte kun je die 50 naar beneden krijgen. Of het nu met 35 lukt, minder, of toch nog iets meer, daar kom je vanzelf achter. Elke verbetering is er 1. Het gaat erom dat je weet hoe je kunt verbeteren, als je dat wil. En vooral, als je de wp nog niet hebt staan, dat je het vermogen kiest dat ook eventueel past bij de onverbeterde situatie, als het niet mogelijk is meteen alle maatregelen ineens aan te pakken. Met renovaties zal het niet snel gebeuren dat er niet genoeg teruggemoduleerd kan worden, maar wel dat je vermogen tekort komt omdat je nu eenmaal een oudere woning aan het opknappen bent en je misschien van ver moet komen.

Kijk vooral goed naar bij welke binnen en buiten T het vermogen wordt gegeven. Voor een reno, deze reno, moet je -7/50 dus minstens ±6kW zijn.

(Afgifte aanpakken staat hier ook op het programma )

Heb via gasweg en mijn hybride stoken terug gerekend naar alleen gas.
Daarmee zit ik net boven de 900m3 maar neem 10% extra en ga uit van 960m3.
Hier is vrijwel alles al gedaan, behalve een nieuwe dakkapel.

Wat overigens een stuk beter is dan de 2200m3 waar we 6 jaar terug op zaten

[ Voor 3% gewijzigd door elektriekert op 10-10-2026 10:26 ]