Full-electric warmtepomp bij laag gasverbruik: nu investeren of pas over jaren?
Online is veel informatie te vinden over warmtepompen, maar een groot deel komt van installateurs en leveranciers en is daardoor toch vaak ook een verkoopverhaal.Ik heb daarom behoefte aan wat meer concrete en neutrale informatie en ben vooral benieuwd naar de ervaringen en zienswijze van Tweakers die zelf voor een vergelijkbare keuze hebben gestaan.
Mijn twijfel is eigenlijk niet meer alleen welke warmtepomp?, maar vooral:
is het bij onze woning verstandig om nu al full-electric te gaan, of juist de huidige CV-ketel nog echt op te maken en pas over jaren opnieuw te kijken?
En misschien nog fundamenteler: is een lucht/water-warmtepomp hier überhaupt de beste oplossing, of past een totaal andere route beter bij zo'n lage warmtevraag?
Woning
- Bouwjaar: juni 2017- EPC 0,4
- HR++ glas
- Goed geïsoleerde prefab wanden
- Vloerisolatie
- Huidige ketel: Intergas Eco CW5, circa 9 jaar oud
Gasverbruik
Totaal ongeveer:- 580–650 m³ gas per jaar
- naar schatting 300–400 m³ daarvan voor ruimteverwarming
- de rest voornamelijk warm tapwater
Op een koude/koudste dag heb ik maximaal ongeveer 6 m³ gas voor ruimteverwarming gezien.
We verwarmen nu niet continu. Er gaat vrij snel genoeg warmte het beton in.
Meestal:
- begin van de ochtend kort, circa 1 à 2 uur
- begin van de avond kort, circa 1 à 2 uur
- soms nog wat in de middag als het erg koud is
Juist dat lage verwarmingsverbruik maakt de keuze lastig. Er valt simpelweg niet enorm veel gas te besparen.
Elektriciteit / zonnepanelen
Huidig elektriciteitsverbruik:- circa 3725 kWh/jaar totaal
- als we voor een warmtepomp kiezen, wordt de PV-installatie waarschijnlijk uitgebreid naar circa 5,25 kWp om een deel van het extra stroomverbruik te compenseren
Afgiftesysteem
Vrijwel de hele woning heeft vloerverwarming.Begane grond:
- woonkamer/open keuken circa 56 m²
- 5 vloerverwarmingsgroepen
- slaapkamer 1 circa 17 m², met 2 aansluitingen op de verdeler
- slaapkamer 2 circa 11 m², vloerverwarming
- kleine slaapkamer circa 6 m², vloerverwarming
- badkamer ook voorzien van vloerverwarming
- 1 ruimte voorzien van airco, de rest niets.
In de praktijk verwarmen we meestal vooral beneden. Boven staat vaak alles uit, of hooguit één ruimte aan.
Op papier is er dus veel laagtemperatuur-afgifte beschikbaar, maar in de praktijk staan geregeld veel zones dicht.
Daar komt bij dat het soms simpelweg al warm genoeg is zonder dat die groepen open hoeven te staan.
Airco's
We hebben inmiddels airco's in:- woonkamer/open keuken
- slaapkamer
- zolder
Een mogelijke bijkomstigheid van een lucht/water-warmtepomp is voor mij juist dat de vloer in de zomer eventueel ook licht kan koelen.
Ik verwacht niet dat vloerkoeling de airco's vervangt, maar de combinatie lijkt me mogelijk wel prettig: de vloer rustig een deel van de warmtelast laten afvoeren en de airco's alleen gebruiken wanneer echt actief gekoeld of ontvochtigd moet worden bij flink warm weer.
Warm tapwater
We hebben:- regendouche
- bad
- soms 2-4 logees (totaal is dan 6 personen)
Een relatief groot deel van ons huidige gasverbruik gaat dus juist naar warm water en niet naar ruimteverwarming.
Plaatsing
De huidige CV-ketel hangt midden in huis op de begane grond.Daardoor is er richting een buitenunit relatief veel leidinglengte nodig. Vanaf een logische buitenlocatie kom ik op ongeveer 12+ meter leidingroute.
Het is een rijtjeshuis. Plaatsing aan de achterzijde lijkt het meest logisch, tegen/naast de erfgrens.
De buren hebben een uitbouw van ongeveer 1,2 meter, wij circa 3 meter. Daardoor liggen de dichtstbijzijnde slaapkamers van de buren horizontaal minimaal ongeveer 3 meter van de mogelijke buitenunit en vervolgens nog een verdieping hoger.
Geluid is voor mij daarom wel een belangrijk aandachtspunt.
Een Sparrow P60 / P80 durf ik niet aan op de dakkapel i.v.m. trillingsgeluid. Op de uitbouw staan zonnepanelen gepland, leidingwerk zou dan nog langer worden en de unit bij de slaapkamers komen.
Waar ik naar kijk
Ik kijk onder andere naar een kleine lucht/water-warmtepomp in het formaat van bijvoorbeeld een Weheat Flint.Die zit ongeveer op:
- 6 kW bij A7/W35
- 4 kW bij A-10/W35
Ik probeer eerst te begrijpen of een lucht/water-warmtepomp überhaupt de juiste route is en of zelfs zo'n kleine unit niet al relatief groot is voor onze werkelijke warmtevraag.
Mijn belangrijkste twijfel: nu of pas over jaren?
De huidige CV-ketel is circa 9 jaar oud en werkt nog goed.De terugverdientijd vind ik lastig om goed in te schatten. Online zie ik bij leveranciers en installateurs voor vergelijkbare situaties geregeld termijnen van 18 jaar of langer terugkomen.
Dat voelt lang, zeker omdat er mogelijk ook op comfort moet worden ingeleverd.
Daarbij denk ik bijvoorbeeld aan:
- mogelijke geluidsbelasting van de buitenunit
- ander stookgedrag dan we nu gewend zijn
- minder vrij kunnen regelen per kamer
- mogelijk meer techniek/hydrauliek nodig om alles goed te laten functioneren
1. Nu doorpakken
- CV eruit
- volledig van het gas af
- lucht/water-warmtepomp voor vloerverwarming en SWW
2. CV echt opmaken
- huidige ketel nog jaren gebruiken
- airco's eventueel vaker inzetten voor verwarming
- pas opnieuw naar full-electric kijken als de ketel echt aan vervanging toe is
3. Een totaal andere oplossing
- CV ketel eruit
- andere gasloze oplossing
Vragen waar ik vooral benieuwd naar ben
1. Staat zelfs een kleine warmtepomp bij zo'n lage warmtevraag vaak uren uit?In het voor- en najaar zal onze warmtevraag erg laag zijn.
Klopt het dat zelfs een goed gedimensioneerde kleine warmtepomp dan bijvoorbeeld een tijd draait en vervolgens gerust een paar uur uit staat?
En is dat helemaal geen probleem zolang hij maar geen korte cycli van een paar minuten maakt?
2. Hoe zouden jullie omgaan met de Homematic IP-zoneregeling?
In de praktijk staat boven vaak alles dicht en verwarmen we vooral beneden.
Kan een warmtepomp daar goed mee omgaan, of zou je juist veel groepen permanent open laten en de woning veel gelijkmatiger gaan verwarmen?
Ik wil liever geen ingewikkelde hydrauliek of groot buffervat toevoegen als dat alleen nodig is omdat de zoneregeling veel groepen dichtzet.
Tegelijk is het soms simpelweg al warm genoeg om die groepen überhaupt niet open te hoeven zetten.
3. Hoe klein zouden jullie hier durven dimensioneren?
Met slechts 300–400 m³ verwarmingsgas per jaar en maximaal circa 6 m³ op een koude dag lijkt de werkelijke warmtevraag erg laag.
Is een unit van bijvoorbeeld ongeveer 4 kW bij -10 °C al ruim?
Of is dat te simpel geredeneerd vanwege ons huidige stookgedrag?
4. Is het financieel überhaupt logisch om nu te investeren?
Met een terugverdientijd die mogelijk 18 jaar of langer is en een CV die nog gewoon werkt, neig ik soms naar: gewoon opmaken en later opnieuw kijken.
Zeker als daar ook nog een mogelijke concessie in comfort tegenover staat, bijvoorbeeld qua geluid of regeling.
Maar is dat technisch/economisch verstandig, of zou je juist zeggen dat een woning als deze nu al zo geschikt is voor full-electric dat wachten weinig oplevert?
5. Hoeveel verandert het verhaal als ik koelen via de vloer laat varen?
We hebben al drie airco's en kunnen daarmee prima actief koelen.
Vloerkoeling lijkt me wel een fijne extra, juist in combinatie met de airco's: rustig de temperatuur wat drukken en de airco's minder hard of minder lang laten draaien.
Maar als ik die wens helemaal laat vallen, ontstaan er dan wezenlijk andere of eenvoudigere oplossingen?
6. Zie ik nog een totaal andere oplossing over het hoofd?
Ik focus nu vooral op lucht/water versus de bestaande airco's + CV, maar misschien denk ik te veel in die twee richtingen.
Zijn er bij een goed geïsoleerde woning met slechts 300–400 m³ verwarmingsgas per jaar andere concepten die jullie juist zouden overwegen? De warmte van vloerverwarming vind ik wel erg fijn.
Kort samengevat
Technisch lijkt het huis geschikt voor een warmtepomp:- jong en goed geïsoleerd
- veel vloerverwarming
- lage benodigde aanvoertemperatuur
- airco's als aanvullende verwarming
- vloerkoeling zou eventueel een prettige extra kunnen zijn
Ik heb het plan inmiddels een paar keer bijna laten varen, maar blijf toch terugkomen op het idee om volledig van het gas af te gaan.
Wat zouden jullie doen: nu investeren in lucht/water, de CV echt opmaken en pas over jaren opnieuw kijken, of juist voor een heel andere oplossing kiezen?
Alle kritiek op mijn aannames of redenering is welkom.