Grote Vaillant WP vervangen door kleinere?

[Nilvo]

Sinds januari 2023 hebben wij een Vaillant VWL 105/6 L/W warmtepomp. De gasprijzen waren toen hoog en ons oude contract liep net af. De 105/6 was op voorraad, de 75/6 had een lange levertijd. Zodoende hebben wij gekozen voor de 105/6.

Onze installatie bestond uit een 200L tapwaterboiler, een driewegklep en cv-verwaming. CV bestaat uit 15 cm hoh vloerverwarming gesloten verdeler op de bg en grote radiatoren in alle ruimtes. Het huis is gebouwd in 1973 en is goed nageïsoleerd. Vloer 15 cm EPS, dak 16cm glaswol, muren 5 cm Supafil. Glas is dubbel met enkele ramen HR++. Meeste is gewoon dubbel. We hebben de luchtdichtheid van de woning sterk verbeterd, n50 is ongeveer 6,5. Meer kon ik niet bereiken zonder de houten vloeren open te maken. Onze stooklijn staat op 0,25. De temperatuur binnen is 22 degC tussen 6:00 en 21:30. Door de ventilatie met roosters en afzuiging lijkt het altijd wat te tochten.

Tot op heden draait de warmtepomp goed. De woning is comfortabel warm. Wel hebben we de tapwaterboiler losgekoppeld van de warmtepomp. Verwarming van de boiler is vervangen door het elektrische element. De aanvoerleiding is 28 mm en incl retourleiding ongeveer 50 meter. Tijdens de tapwaterrun werd ongeveer 50 liter 55+ degC water gedumpt in de CV waardoor er een warmteimpuls ontstond. De warmteimpuls was in de winter oncomfortabel, maar in de zomer tijdens een hittegolf problematisch. Ook werd de warmte van de boiler bij het opstarten van HWC bedrijf gebruikt om die lange leiding op te warmen. Als systeemoplossing dus inefficient en daarom losgekoppeld.

Praktisch gezien is de warmtepomp overgedimensioneerd, daar is geen discussie over mogelijk. Per 2027 gaat het salderen verdwijnen. Is een kleinere warmtepomp efficiënter?

De thermostaat geeft aan dat er in januari 2026 697 kWh elektrische energie is gebruikt om 2252 kWh warmte op te wekken. De meting is door Vaillant gedaan en dus beperkt nauwkeurig. COP is dus ongeveer 3,5. Zowel 2025 en 2026 laten een vergelijkbaar patroon in verbruik zien. Op basis van het verbruik in januari 2025 en 2026 komt het neer op een warmtevraag in januari van 2252 kWh / (31*24) = ~ 3 kWh gemiddeld continue. Dit zegt echter nog niets over het maximaal benodigde vermogen.

Het hoge nominale vermogen kan leiden tot pendelen. Daarom onderstaand de bedrijfsuren en de starts, opgenomen op 20 juli 2026. Het aantal starts in 3,5 jaar geeft mij geen zorgen over de levensduur.
Pump hours 10768
Compressor hours 6740
Compressor starts 12754.

Opgewekte warmte: 42.978 kWh
Elektrisch verbruik totaal wp hc+hwc:12.293 kWh
CV-verbruik (HC) : 8.013 kWh
Tapwater (HWC, t/m okt. 2025): 4.162 kWh

Wat ik al heb gevonden:
De vermogenstabellen van verschillende Vaillant /6 warmtepompen: https://www.vaillant.ch/downloads/planungsinformationen/arotherm-plus-leistungstabelle-merkblatt-23-2502229.pdf
Wat mij opvalt is dat bij gelijke temperatuur de COP van de 105/6 meestal beter is dan de kleinere 75/6 en 65/6, de compressor draait immers vaker op lagere deellast en dus hogere COP. Doordat de compressor van de 105/6 gemiddeld elk half uur start, zal de temperatuur van het cv-water echter steeds oplopen en dus niet constant zijn. Dit is minder efficient, maar hoeveel scheelt dat precies? En is dat genoeg om het COP verschil te overkomen? En als dat verschil groot genoeg is, is dat de investering van tweedehands vervangen economisch rendabel?

De cv-temperatuur zal bij buitentemperatuur -6 volgens de stooklijn 0,25 ongeveer 35 graden zijn.

Het regelbereik -6/35 (vermogen min/max - COPmin/COPmax) volgens de Vaillant leistungtabelle:.
VWL 105/6: 4,0/10,1 kW - 3,4/2,8
VWL 75/6: 2,5/8,3 kW - 3,3/3,1
VWL 65/6: 2,5/5,8 kW - 3,7/2,7

Het regelbereik 2/35 (vermogen min/max - COPmin/COPmax) volgens de Vaillant leistungtabelle:.
VWL 105/6: 4,9/13,3 kW - 4,3/3,8
VWL 75/6: 2,8/10,8 kW - 4,3/3,3
VWL 65/6: 2,8/7,6 kW - 4,3/3,8

Praktisch gezien moet de extra besparing dus uit het verschil in pendelgedrag tussen 2,8 kW continue en 4,9 kW aan/uit pendelen komen. Hoeveel efficiëntie is er te winnen?

Kleine sidenote: Uit een ander topic bleek dat de warmtepomp ontdooicyclus behoorlijk veel tijd in beslag kan nemen. Ik reken er daarom op dat ontdooicyclus tot 20% van de tijd in beslag neemt. Een vermogen van 10,1 kW dat 20% van de tijd niet beschikbaar is, levert gemiddeld maximaal circa 8,1 kW thermisch vermogen

[Jim423]

Is het niet beter om de boiler te vervangen voor een WPB?

In de winter zal dit een behoorlijke besparing geven lijkt me.

[Fr33z]

veel.info maar niet wat er nodig is. Wat kost het omwisselen je? ga je zelf doen of moet er een dure installateur 2 dagen komen werken?

het lijkt wel een AI bericht met oneindig veel info maar nul onderscheid tussen hoofd- en bijzaken.Ter zake:

je verbruikt ~3500 kwh/jaar. das redelijk fors maar kan bij je stookgedrag en woning horen (geen idee, er staat niet hoe groot die is en of vrijstaand of rijtje etc). Maar stel je bespaard 500 kWh door een kleinere te kopen (optimistische schatting): 150 euro per jaar.

stel omwissele kost 2000 euro spullen en 1000 arbeid--> 20 jaar

[Ronald]

Richting 6K aan spullen en een handje uur arbeid, @Fr33z.

G 1 1/4" Monoblock naar G 1 1/4" Monoblock.
Verbinding met een nieuwe VWZ AI mag nog steeds via 2x0,75 ondanks dat het nu modbus is.

Dat er 2 aders in de stroomkabel niet nodig zijn ... sja.

Terugverdientijd... Niet voor we een mooie eiken kist gaan uitzoeken.

[Nilvo]

@Fr33z, wp boiler overweeg ik nog, maar die past helaas niet in de berging onder het schuine dak. Ben het wel met u eens dat daar een grote besparing zit. De boiler gebruikt nu ongeveer 10 kWh per dag. 2/3e van het jaar wordt die echter direct gevoed vanuit de zonnepanelen.

@Fr33z, geen ai gebruikt om de post te schrijven, wel in voorbereiding om te zoeken welke info relevant is. Plaatsing kan ik zelf. Zo nu en dan komen er tweedehands wp langs op bijvoorbeeld Marktplaats. De prijs varieert en daarom was ik benieuwd hoeveel er bespaard kan worden. Wat ook meeweegt is dat de 105/6 natuurlijk in de verkoop gaat. Netto kan de wisseling dus nog iets meevallen.

De woning is 130m2 hoekwoning.

@Ronald Doordat de aansluiting etc. gelijk blijft is wisselen erg makkelijk.

[Dapdodo]

@Nilvo Waarom de tapwaterboiler afgekoppeld van de WP?
COP1 tegen COP 2,7-3,0 dat doet al iets voor 1/3e van het jaar waarin de zonnepanelen hem niet kunnen voeden.

[Mjier]

Je kunt ook overwegen om een Hewalex PCWU 3.0kW warmtepomp te plaatsen. Het idee van een warmtepompboiler maar dan met behoud van je bestaande boilervat.

[Fr33z]

je zoekt het in de verkeerde hoek. Die WP is waarschijnlijk.prima. Fix je boiler en bespaar ~6kWh per dag aan dorect verbruik.

daarna kun je beter kijken naar dingen als.je afgiftesysteem.en of daar nog wat te halen is.

maar als je benieuwd bent hoeveel je kunt besparen, waarom dan niet gewoon 2 of 3 scenarios maken? stel 10%/20%/30% besparing en dan reken je uit wat het jaarlijks oplevert. 30% is veel te veel hoor maar dan weet je de meest positieve case in elk geval. En als je dit afzet tegen dat boilerdrama dan zit daar echt minimaal hetzelfde aantal kWhs in om te winnen.

[Ronald]

Het dumpen van ~50 liter water van ~35 graden boven de vloertemperratuur is 2kWh thermisch.
(50 * 4.186 * 35 / 3600)

50m² beton van 10cm dik weegt 12.500 kg -> 2 / (12.500 * 0,000244) = 0,7C opwarming

Als TS daadwerkelijk ervaart dat er opwarming van de vloer plaatsvind gaat er iets meer mis dan die 50L.

[Coolmint]

Investering niet waard: jouw warmtepomp is groter dan wat gewild is. 2e hands willen veel mensen 'm nog niet in NL omdat ze sowieso nog niet heel vertrouwd zijn met warmtepompen. Daarnaast moet zo'n ding geïnstalleerd worden door een vakman die niet graag garantie geeft op tweedehands en niet zelf geleverd. Dus je enige plek om 'm kwijt te kunnen is iemand die zelf gaat bouwen en ook dan is de kans dat die juist een zwaardere nodig heeft dus klein. Dus de restwaarde is niet denderend en je moet een nieuwe kopen. Daarnaast gemiddeld eens per half uur starten is nog niet eens heel slecht, maar kan natuurlijk beter. Met vloerverwarming zou je de hysterese best wat groter kunnen hebben: het buffereffect van vloerverwarming in beton is flink.

Maar het dumpen van zoveel heet water na een boiler-run betekent gewoon dat er iets mis is dat dan wellicht ook met een kleinere kan gebeuren. 50m leiding van 28mm (binnendiameter?) is zo'n 30 liter. Wat Ronald al berekende met 50 liter is dus in de praktijk nog minder vermoedelijk. Als de boiler run geweest is, is dat vaak een paar uur of een aantal blokken van een kortere tijd (zie instellingen hoe lang een boilerrun mag duren voordat de vloerverwarming weer voorrang krijgt, met vloerverwarming kun je die periode best lang laten zijn omdat de vloer veel buffert. Dat is efficiënter dan steeds schakelen). , dus dan is het huis wat afgekoeld en kan de vloer dat gemakkelijk opnemen. In de zomer natuurlijk niet, maar ook dan: als de 3weg klep sluit, blijft het restant in zowel de aan als afvoerleiding naar de boiler, dat gaat toch niet naar de vloer? Dat water koelt natuurlijk wel af binnen de schil van het huis, maar gaat toch echt niet de vloer in. De restwarmte komt dan hoogstens uit de wisselaar van de warmtepomp zelf? Of begrijp ik het verkeerd? Of komt het door veel sessies met omschakelen tijdens boiler verwarmen?


En nu puur elektrisch stoken van de boiler is zonde van je geld/rendement, de wp kan dat beter. Een warmtepompboiler betekent dat je slechts eenmaal of tweemaal per dag dat water op temperatuur kan krijgen indien gewenst, het gaat heel langzaam. COP lijkt goed, maar komt dan van warmte die je andere warmtepomp eerst moet opwekken? Je huidige pomp kan snel de boiler weer op temperatuur brengen, dat lijkt me comfortabeler.

[Nilvo]

@Dapdodo, de reden van afkoppelen stond in de ts.

@Coolmint, goed punt van de 2ehands prijs.

@Coolmint, de vloerverwarming bestaat helaas maar uit 2 leidingen van 80m lang. Het hete water wat de cv in ging komt daardoor vooral in de radiatoren. Door de hogere watertemperatuur geven die dan stralingswarmte af in plaats van lichte convectie waardoor het zweet je uitbreekt. Alsof je ineens voor een ir paneel staat zeg maar.

In de zomer van 2024 heb ik de driewegklep inderdaad elektrisch afgekoppeld zodat het water nooit de cv in ging. In 2025 hebben we de koeling geactiveert en was dat geen optie meer. Omdat koelen en het hete water elkaar tegenwerkten tijdens de hittegolf hebben we toen besloten de hwc af te koppelen en elektrisch verder te gaan.

De boiler run was maximaal 75 minuten, maar was meestal in 45 minuten klaar.

@Ronald, 35 liter van 60 graden aan einde van boiler run.


Samenvattend.

Kleinere warmtepomp economisch niet rendabel. Warmtepomp voor boiler wel. Dank voor alle input!

[paQ]

Ik ben enkele jaren terug van WP gewisseld. Van een 7 kW LG naar een 5.5 Vaillant.
De oude verkocht aan een Duitser (als je relatief dicht bij de grens woont op ebay kleinanzeigen zetten) Nieuwe WP geïnstalleerd en subsidie op aangevraagd. Het heeft me in totaal iets van 350 euro gekost.

[Coolmint]

Nilvo schreef op maandag 24 augustus 2026 @ 13:44:
@Dapdodo, de reden van afkoppelen stond in de ts.

@Coolmint, goed punt van de 2ehands prijs.

@Coolmint, de vloerverwarming bestaat helaas maar uit 2 leidingen van 80m lang. Het hete water wat de cv in ging komt daardoor vooral in de radiatoren. Door de hogere watertemperatuur geven die dan stralingswarmte af in plaats van lichte convectie waardoor het zweet je uitbreekt. Alsof je ineens voor een ir paneel staat zeg maar.

In de zomer van 2024 heb ik de driewegklep inderdaad elektrisch afgekoppeld zodat het water nooit de cv in ging. In 2025 hebben we de koeling geactiveert en was dat geen optie meer. Omdat koelen en het hete water elkaar tegenwerkten tijdens de hittegolf hebben we toen besloten de hwc af te koppelen en elektrisch verder te gaan.

De boiler run was maximaal 75 minuten, maar was meestal in 45 minuten klaar.

@Ronald, 35 liter van 60 graden aan einde van boiler run.


Samenvattend.

Kleinere warmtepomp economisch niet rendabel. Warmtepomp voor boiler wel. Dank voor alle input!

Ok, maar dan nog lijkt dit het meest op een verkeerde configuratie: het water van de boilerleiding gaat in principe niet het cv systeem weer in: de 3weg klep gaat om en dan stopt de flow in die leiding van en naar de boiler. Het water koelt af in die leiding en gaat niet het cv systeem in. Als je verder een prima werkende warmtepomp hebt, misschien wat te groot maar goed, dan zou ik gewoon even kijken of er iets gewoon niet goed zit met de 3wegklep zelf, de aansturing of anders. Je runs op boiler water zijn lekker kort, wat natuurlijk ook komt door het hoge vermogen van je warmtepomp. Op zich ook wel weer fijn en een stuk beter dan een warmtepompboiler.

[Oilman]

Nilvo schreef op maandag 24 augustus 2026 @ 13:44:
@Dapdodo, de reden van afkoppelen stond in de ts.

@Coolmint, goed punt van de 2ehands prijs.

@Coolmint, de vloerverwarming bestaat helaas maar uit 2 leidingen van 80m lang. Het hete water wat de cv in ging komt daardoor vooral in de radiatoren. Door de hogere watertemperatuur geven die dan stralingswarmte af in plaats van lichte convectie waardoor het zweet je uitbreekt. Alsof je ineens voor een ir paneel staat zeg maar.

In de zomer van 2024 heb ik de driewegklep inderdaad elektrisch afgekoppeld zodat het water nooit de cv in ging. In 2025 hebben we de koeling geactiveert en was dat geen optie meer. Omdat koelen en het hete water elkaar tegenwerkten tijdens de hittegolf hebben we toen besloten de hwc af te koppelen en elektrisch verder te gaan.

De boiler run was maximaal 75 minuten, maar was meestal in 45 minuten klaar.

@Ronald, 35 liter van 60 graden aan einde van boiler run.


Samenvattend.

Kleinere warmtepomp economisch niet rendabel. Warmtepomp voor boiler wel. Dank voor alle input!

Als je geld wilt besparen of de installatie efficienter wilt maken, dan moet je gewoon zorgen dat het boiler vat op de juiste manier aangesloten wordt. WP + boilervat + 3-wegklep is een hele gangbare combinatie die gewoon hoort te werken. Of is de WP op een hele vreemd plek aangekoppeld? Mogelijk gevalletje thermosifon?

[Nilvo]

@Oilman, wp op bg, boiler op zolder. Driewegklep zit 1,5 meter voor boiler. De leiding tussen wp en driewegklep is dus erg lang, ook al lijkt dat op de afbeelding niet zo te zijn.

De opstelling:



@Coolmint, @Dapdodo Wat me nog bijstaat is dat de drieweg klep er ongeveer 8 seconde over deed om om te schakelen. Ik heb nog een aantal temperatuursensoren en esp8266 liggen die ik op HA kan aansluiten. Op welke plekken willen jullie die temperatuurmetingen zien? De driewegklep heeft helaas geen standmeldingen.

[mar-10]

Wat me nog bijstaat is dat de drieweg klep er ongeveer 8 seconde over deed om om te schakelen. Ik heb nog een aantal temperatuursensoren en esp8266 liggen die ik op HA kan aansluiten. Op welke plekken willen jullie die temperatuurmetingen zien? De driewegklep heeft helaas geen standmeldingen.

Je wilt op een klein beetje afstand op alle drie zijdes van de driewegklep tijdens (en na) een SWW-run meten. De vraag is dan of de CV-zijde tijdens het SWW-bedrijf of pas na het SWW-bedrijf warmer wordt. En hoe lang de warmte aanhoudt. Kortom: grafiekje met drie lijntjes maken en markeren wanneer de SWW-run was.

Welk merk en type driewegklep heb je? Acht seconden is voor sommige soorten driewegklep normaal, maar er zijn ook kleppen die binnen een a twee seconden het binnenwerk bijsturen.

Noot: mijn setup is vergelijkbaar (aanvoerleiding van ca. 10 meter, grotendeels in 40 mm tot de driewegklep). Ik zie zelf na de SWW-run wel een warmtepiekje in de monitoring van de Heatmeisters, maar niet noemenswaardig. Daarbij helpt het dat mijn retourbuffer met een driewegklep wordt afgesloten tijdens SWW. Dit betreft een Panasonic M12.