Warmtepomp Belgisch Limburg

[mw303]

De afgelopen maanden heb ik werkelijk overal in Belgisch Limburg offertes aangevraagd en er uiteindelijk 2 ontvangen. De eerste was op basis van Vaillant Arotherm plus (nieuwe donkergrijze 2026 variant) en was meer dan 32.000 euro en tweede was minder dan de helft op basis van Mitsubishi Ecodan.

Wat opvalt is dat beide offertes in mijn ogen vreselijk overgedimensioneerd zijn en beide voorzien van parallelle buffervat(en). Niet erg efficiënt dus, wel veilig.

Ik wil het e.e.a. graag op basis van een realistische prijs en een aantoonbaar efficiënte setup laten installeren.

Wat zouden jullie doen? Tips voor een installateur in de omgeving van Hamont-Achel (België)?

Huidige Situatie & Verbruik

• Woning: Open bebouwing in Vlaanderen. Inhoud ca. 435 m³, bewoonbaar oppervlak ca. 190 m², EPC-waarde: 230.
• Gasverbruik: 16.500 kWh/jaar (c.a 1500 m3), inclusief sanitair warm water (SWW).
• Huidige ketel: Nefit Ecomline HR (19 jaar oud), opgesteld op zolder (2e verdieping). Verzorgt SWW.
• De Nefit heeft 2 circuits met aanvoer- en retourleidingen van 22x2mm alupex. 1x voor alle radiatoren op gelijkvloers en 1e verdieping, en 1x voor de vloerverwarming op gelijkvloers en 1e verdieping.

Afgiftesysteem Gelijkvloers:

• Vloerverwarming: Stalen mengverdeler met 6 groepen en een Wilo hu15/5-3 p pomp, legafstand 15cm in alle ruimtes, behalve het kantoor.
• Radiatoren (3): In het kantoor (daar dus geen vloerverwarming), in de keuken en in de bijkeuken. (allen geschikt voor eventuele actieve ventilatie).

Afgiftesysteem 1e Verdieping:

• Vloerverwarming: Stalen mengverdeler met 3 groepen en een Wilo hu15/5-3 pomp, legafstand 15cm, in de badkamer en op de overloop. In de badkamer tevens wandverwarming.
• Radiatoren (4): Op de overloop en in de slaapkamers (allen geschikt voor eventuele actieve ventilatie).

Gezinssamenstelling:

3 personen. SWW-behoefte: Totaal 2x Wekelijks gebruik van bad én 2x dagelijks gebruik van de douche.

Warmteverliesberekening:

Zie onderstaand (zelf berekend)

Aanvoertemperatuur-test:

Succesvol uitgevoerd op 45-50 graden.

Diversen:

Panasonic Airco's in woonkamer, beide slaapkamers en in de hobby/kantoorruimte.

Energie-infrastructuur

• Zonnepanelen: 18x Enphase IQ7+ (max. 5.3 kW omvormervermogen).
• Elektrische auto's: 2 EV's (accu's van 40 kWh en 60 kWh).
• Toekomstplanning (Snel): Installatie van een 3-fasen Victron ESS (Energy Storage System) met ca. 20kWh accucapaciteit.
• Plaatsing warmtepomp: De meest logische plek voor de nieuw te plaatsen warmtepomp zou buiten op het platte dak van de begane grond zijn (zie foto). Vanuit die plek kunnen leidingen 2,5 meter omhoog en ongehinderd via het dakbeschot in een goot naar de zolder, waar zich direct achter het dakbeschot de huidige CV installatie bevindt. Leiding traject c.a. 4,5 meter, waarvan 3,5 meter buiten onder een overstek.

Warmteverliesberekening:

Verwarmde oppervlakte ± 150 m² over twee bouwlagen (plafondhoogte 2,45 m; volume ± 365 m³); onverwarmde zolder met open trap (meegerekend als extra verliespost). Bouwjaar 2005 zonder na-isolatie, dubbel glas (U ≈ 1,9 W/m²K), natuurlijke ventilatie. Afgifte: vloerverwarming op het gelijkvloers en in badkamer/wc/overloop, aanvullende radiatoren; alle vloergroepen permanent open, regeling via één kamerthermostaat. Huidige HR-ketel draait op 45–50 °C aanvoer. Binnentemperatuur 20,5 °C, nachtverlaging slechts 1 °C. Jaarverbruik 16.500 kWh gas incl. sanitair warm water (2 douches/dag, 2 baden/week).

Bij een ontwerpbuitentemperatuur van −8 °C (ΔT = 28,5 K) bedragen de transmissieverliezen via muren, dak, vloer en beglazing, met een gemiddelde schil-U-waarde van 0,55–0,65 W/m²K, gecorrigeerd voor de bufferende zolder, circa 4,3–4,8 kW. De ventilatie- en infiltratieverliezen (± 0,35 luchtwisselingen/uur, plus toeslag voor de open zoldertrap) komen op circa 1,5 kW. Totaal theoretisch warmteverlies: 5,8–6,3 kW.

Validatie werkelijk verbruik:

16.500 kWh gas × ketelrendement 85–90 % minus ± 2.500–3.000 kWh voor warm water geeft ± 11.500–12.000 kWh/jaar ruimteverwarming. Gedeeld door ± 1.950 vollasturen volgt 5,9–6,2 kW, dus theorie en praktijk bevestigen elkaar. Het ontwerpvermogen houd ik vooralsnog op ≈ 6 kW bij −8 °C.

Systeemvolume en buffervat:

Het vloercircuit is altijd volledig doorstroombaar (geen zonekleppen, groepen permanent open). Inhoud: ± 410 m vloerbuis 16×2 ≈ 46 l, plus collectoren en aanvoerleidingen ± 15–25 l, samen ± 60–70 l vrij doorstroombaar volume — ruim boven de eis van de PUZ-WZ-reeks (gunstigste categorie “over 60 L” in de installatiehandleiding). Daarnaast werkt de dekvloer (± 9.000 kg beton op de vloergroepen) als thermische buffer van meerdere kWh, ruim méér dan het buffervat van c.a. 120 L ooit kan leveren.

Het buffervat kan dus wat mij betreft vervallen bij directe hydraulische aansluiting op het afgiftesysteem, mits het minimale modulatievermogen laag genoeg is. Voor de PUZ-WZ85 lijkt dat 35 % van 8,5 kW ≈ 3,0 kW te zijn; daarmee draait het toestel hartje winter continu en cyclet het in het tussenseizoen traag en vermoedelijk onschadelijk op de dekvloer. Ontdooi-energie en minimumdebiet komen uit het open vloercircuit.

Sanitair warm water:

2 douches/dag + 2 baden/week (ligbad 150 l). Eén vat van ± 200 l is daarvoor het comfortabele minimum; Beschikbare opstelhoogte onder het schuine dak: 140 cm, vandaar mijn keuze voor een laag vat, inmiddels aangeschaft: OSO Delta Geocoil DGC 200 (191 l, 127 cm, spiraal 2,6 m², ErP A).

De spiraal van 2,6 m² is op warmtepompvermogen gedimensioneerd, en het 3 kW-element dient als wekelijkse legionella-boost (zoveel mogelijk op zonne-overschot geschakeld)

Deze OSO staat nu al "stand-by" in geval dat de ketel het begeeft, zodat we dan snel weer SWW hebben en tijdelijk kunnen verwarmen met de 4 bestaande airco's. Niets zo vervelend als overhaast een dure beslissing nemen.

[ Voor 17% gewijzigd door mw303 op 18-07-2026 19:10 ]

[Ronald]

Jullie hebben hoog calorisch gas, maar uit 1500m³ komt geen 16.500 kWh...
Vollasturen gebruikt i.i.g. de koevlaas formule 1650 uren, niet 1950.


Die 16.500, is dat wat op je factuur staat? De CV haalt daar niet 100% uit... (Nee een HR ketel is niet 107% van de ingaande calorische waarde, het is t.o.v. een VR ketel )

Dus op basis van je gasverbruik zit je met 6kW te kort. Ben je bereid bij te verwarmen met de airco's, dan gaat het goed.


Verder geen wonder dat je CV het red op 45C... de vloer gaat niet eens 45C in ;-) Betekend meer dat je mengverdelers niet al teveel roet in het eten gooien. Die wil je idealiter ombouwen naar gesloten - zonder pomp. Mengverdelers zijn minder efficiënt (Zelfde reden als dat parallel buffer vat).

Ik heb een offerte liggen voor een Vaillant 55/8.1 van rond de €15 incl zeker niet goedkoopste SWW vat (Itho daalderop I-WPV)...

[mw303]

Bedankt voor je reactie.

Deze begrijp ik niet, die vuistregele is mij niet bekend.

Vollasturen gebruikt i.i.g. de koevlaas formule 1650 uren, niet 1950.

Ik heb voor het rendement van de huidige CV 85-90% aangehouden. Niet 100%. Volgens mij is dat bij een HR ketel corect.

Volgens mij is de correcte formule voor kWh naar m3 in Belgisch Limburg 16.500 kWh gedeeld door 11,5 = 1.434,78 m3, dus ik zat zelfs aan de hoge kant. https://www.creg.be/nl/a-z-index/omzetting-m3-gas-naar-kwh#:~:text=De%20CBW's%20schommelen%20rond%20twee%20waarden%3A%2011%2C6,1.500%20m%C2%B3%20x%2010%2C3%20%3D%2015.450%20kWh.

Mijn berekening stuurt naar een 7 tot maximaal 9 kW WP capaciteit. Niet 6. Zelf voorzien: mitsubishi ecodan PUZ-WZ85YAA of een vaillant arotherm plus 75/8.1, geoffreerd een Mitsubishi PUZ-WZ120VAA en een vaillant arotherm plus 105/8.1. Veel te zwaar in mijn ogen.

Het vervangen van de verdelers had ik inderdaad al voorzien. `stalen verdelers en pompen er uit, kunststof verdelers er in.

[ Voor 16% gewijzigd door mw303 op 18-07-2026 22:55 ]

[Ronald]

Dat is de vuistregel van forumlid Koevlaas2. Werkt heel goed op NL-gas (Wij hebben m³ op de factuur):
gas-in-m³ * 8 (kWh/m³) / 1650 (vollasturen)

Die eerste stap maakt dus een schatting van kWh/jaar dus die kunnen we overslaan met jouw 16.500kWh... de 2e geeft 10kW benodigd vermogen @-10.

Je eigen verliesberekening kwam je 2x tot 6kW ontwerpvermogen bij -8 ;-)
-8 is wat krap, zeker voor (ook Belgisch) Limburg.

Met een krappe dimensionering zit je óók bij 2 graden en vochtig weer krap door de enorme verliezen (in tijd) en wat warmte tijdens de vele defrosts die je dan hebt.


Als de iets luidere Arotherm Pro 105 een optie is, dan heb je er een mooie aan: En genoeg vermogen, maar hij moduleert ook echt heel ver terug...