Het grote 3-fasen stroom topic

[lukashh]

Nu stroom broodnodig is en de aansluitstop dichtbij, heb ik besloten dit topic aan te maken. Ik miste namelijk het centrale topic voor 3-fasenstroom. Dit topic is speciaal voor iedereen die een 3-fasen aansluiting heeft, niet heeft, of overweegt er een aan te vragen. In de startpost hoop ik alle praktische info bij elkaar geschraapt te hebben. Verder is dit topic dé plaats voor iedereen met vragen of een punt van discussie omtrent 3-fasenstroom.

Inhoudsopgave:

1. 1. Wat is een 3-fasen aansluiting?
   2. Waarom overstappen naar 3 fasen?
   3. Maximale vermogens per aansluiting
   4. Stappenplan voor verzwaren van een enkelfase aansluiting naar een 3-fasen aansluiting
   5. Welke netbeheerder heb ik?
   6. Wat kost het? (2025-2026)
   7. Thuisbatterij: aanpassen aan 3 fasen?
   8. Veelgestelde vragen (FAQ)
   9. Belangrijke aandachtspunten bij het voorbereiden van de meterkast

---

Wat is een 3-fasen aansluiting?

Vrijwel alle Nederlandse woningen hebben een driefasenaansluiting vanaf de straat, maar vaak wordt in de meterkast maar één van die fasen gebruikt (1-fase). Bij een 1-fase aansluiting wordt één fase met 230 V ten opzichte van de nulleider de woning binnengebracht. Bij een 3-fasen aansluiting worden alle drie de fasen met elk 230 V ten opzichte van de nulleider de woning in gebracht.

Tussen de fasen onderling staat 400 V – dat heet ook wel krachtstroom. Met een 3-fasen aansluiting verdeel je het totale vermogen over drie aders, waardoor er in totaal meer elektriciteit beschikbaar is en zwaardere apparaten symmetrisch kunnen worden aangesloten.

Waarom overstappen naar 3 fasen?

Door de energietransitie gebruiken we steeds meer stroom tegelijk:

• Warmtepompen – Trekken flink vermogen, vooral in de winter.
• Laadpalen voor elektrische auto’s – Met 3 fasen kun je laden met 11 kW (in plaats van 7,2 kW op 1 fase).
• Inductiekookplaten – Krachtige modellen (>7,4 kW) hebben een 3-fasen aansluiting nodig of worden dan stabieler en kunnen alle pitten tegelijk vol vermogen gebruiken.
• Zonnepanelen – Bij installaties groter dan circa 3–4 kWp heeft een 3-fasen omvormer de voorkeur.
• Toekomstbestendig – Je bent voorbereid op wat er nog komt.

Maximale vermogens per aansluiting

Aansluiting	Maximaal gelijktijdig opgenomen vermogen (theoretisch)
1 × 25 A	ca. 5.750 W
1 × 35 A	ca. 8.050 W
1 × 40 A	ca. 9.200 W
3 × 25 A	ca. 17.250 W
3 × 35 A	ca. 24.150 W

Let op: dit is het theoretisch opneembare vermogen bij een zuiver resistieve belasting (cos φ = 1) en een symmetrische verdeling over de fasen. In de praktijk spelen gelijktijdigheidsfactor, inschakelstromen en blindvermogen een rol.

Stappenplan voor verzwaren van een enkelfase aansluiting naar een 3-fasen aansluiting

Stap 1 – Check wat je nu hebt
Kijk in je meterkast. Staat op de meter een aanduiding als 3×230/400V (of ouder: 3×220/380V)? Of zie je drie zekeringen of smeltpatronen naast elkaar in het onderste, verzegelde deel van de kast? Dan heb je mogelijk al een 3-fasen aansluiting. Twijfel je? Vraag het na bij je netbeheerder.

Stap 2 – Laat je groepenkast aanpassen
Voordat de netbeheerder de aansluiting verzwaart, moet je groepenkast 3-fasen gereed zijn. Belangrijk:

• Er moet een driefasige hoofdschakelaar geplaatst worden (4-polig, dus inclusief de nul).
• De eindgroepen moeten evenwichtig over de drie fasen worden verdeeld (NEN 1010, paragraaf 314.1).
• Bij uitbreiding met een laadpaal, zonnepanelen of warmtepomp gelden aanvullende eisen, denk aan een aardlekschakelaar type B voor laadpalen, overspanningsbeveiliging of een aparte alamat.
• Aanbevolen is dit te laten uitvoeren door een erkend elektricien. Zij hebben zegelrecht en weten precies wat er moet gebeuren.

Stap 3 – Vraag de verzwaring aan bij je netbeheerder
Ga naar de website mijnaansluiting.nl, en maak een account aan of log in. Nu kun je gemakkelijk een verzwaring aanvragen.

Stap 4 – Wachten op de monteur en afronden
De netbeheerder plant een afspraak in. Zij plaatsen een nieuwe (slimme) meter of passen de bestaande aan. Houd rekening met een wachttijd van enkele weken tot maanden, afhankelijk van de regio en werkvoorraad.

Welke netbeheerder heb ik?

Je netbeheerder is afhankelijk van je woonplaats. De grootste zijn:

• Liander – Grootste deel van Nederland
• Enexis – Groningen, Drenthe, Overijssel, Gelderland, Limburg, Noord-Brabant
• Stedin – Zuid-Holland, Utrecht

Op mijnaansluiting.nl/netbeheerders kun je eenvoudig zien welke netbeheerder bij jouw postcode hoort.

Wat kost het? (2025-2026)

De kosten bestaan uit twee delen:

Onderdeel	Richtprijs
Netbeheerder (eenmalig)	€ 250 – € 450
Aanpassing groepenkast (materiaal + elektricien)	€ 500 – € 1.200

De precieze tarieven verschillen per netbeheerder en worden jaarlijks vastgesteld. Raadpleeg de actuele tariefbladen:

• Liander: Tarieven stroom 2026 (voorbeeld)
• Enexis: Tarieven werkzaamheden elektriciteit (let op: mogelijk zijn recentere tarieven van toepassing)
• Stedin: Rekenmodule aansluiting

---

Thuisbatterij: aanpassen aan 3 fasen?

Een bestaande enkelfase thuisbatterij vormt op zich geen belemmering om je netaansluiting te laten verzwaren naar 3 fasen. De batterij blijft dan eenvoudig op één van de drie fasen aangesloten. Voor het verschuiven van eigen zonnestroom (zelfconsumptie) werkt dit prima: de slimme meter saldeert het verbruik en de teruglevering over de fasen, waardoor je over het geheel de batterij effectief inzet.

Het wordt ingewikkelder wanneer je de batterij gebruikt voor peak shaving, het bewust beperken van het gelijktijdig opgenomen vermogen om te voorkomen dat een hoofdzekering aanspreekt. Een 1-fase batterij kan immers alleen het vermogen op de eigen fase reduceren; zware verbruikers op de andere twee fasen worden niet afgevlakt. Wil je piekverbruik fasespecifiek afvangen, dan heb je een 3-fasen batterij-omvormer nodig, of een systeem dat via een externe energiemeter per fase meet en de accu daarop aanstuurt.

---

Veelgestelde vragen (FAQ)

Heb ik een 1-fase of 3-fasen aansluiting?
Vaak kun je dit afleiden uit de groepenkast. Een 1-fase hoofdschakelaar neemt 2 modulebreedtes in beslag, een 3-fasen hoofdschakelaar 4 modulebreedtes. Op de slimme meter staat doorgaans een aanduiding als 3×230/400V; zie je 1×230V, dan is het enkelfase. Staan er drie stoppen of automaten in het verzegelde deel van de netbeheerder (het kleine kastje onder de meter), dan heb je eveneens een 3-fasen aansluiting.

Kan ik zomaar – zonder aanpassingen – mijn 1-fase groepenkast blijven gebruiken bij een 3-fasen aansluiting?
Nee. De netbeheerder verzwaart de aansluiting alleen als de groepenkast geschikt is voor 3 fasen. Dat betekent minimaal een deugdelijke 3-fasen hoofdschakelaar en een verdeling volgens NEN 1010. Meestal moet de groepenkast dus eerst worden aangepast of vervangen.

Moet ik dan altijd een volledig nieuwe groepenkast?
Niet per se. Afhankelijk van de beschikbare ruimte en de leeftijd van de componenten is het soms mogelijk om alleen de hoofdschakelaar te vervangen door een 3-fasen exemplaar. Vaak kiest men er echter voor om de hele groepenkast in één keer te moderniseren; dat is meteen toekomstbestendig.

Wat is slimmer: een 3-fasen omvormer of meerdere 1-fase omvormers?
Een 3-fasen omvormer wordt aanbevolen zodra het PV-vermogen boven circa 3–4 kWp uitkomt. Het grootste voordeel: bij een 1-fase omvormer kan het volledige teruggeleverde vermogen op één fase terechtkomen, wat tot onbalans of een overbelaste hoofdzekering kan leiden. Een 3-fasen omvormer verdeelt de teruglevering symmetrisch over de drie fasen. De slimme meter saldeert intern: lever je 2 kW terug op fase 1 en neem je 5 kW af op fase 2, dan registreert de meter per saldo 3 kW afname.

Ik heb een laadpaal, warmtepomp en kookplaat, kan dat allemaal tegelijk op 3×25 A?
3×25 A (ca. 17 kW theoretisch) is voor de meeste huishoudens – zelfs met deze apparaten – voldoende, mits de belasting goed over de fasen verdeeld is en je gebruikmaakt van load balancing voor de laadpaal om pieken te voorkomen. Er zijn op Tweakers diverse praktijkervaringen te vinden waarin 3×25 A ruimschoots volstaat. Een Energy Management System (EMS) kan daarbij helpen, bijvoorbeeld door het laden van de auto te verschuiven naar momenten waarop de kookplaat of warmtepomp minder vraagt.

Wanneer heb ik een 3×35 A aansluiting nodig?
3×35 A brengt hogere maandelijkse netbeheerkosten (vastrecht) met zich mee. Het is eigenlijk alleen nodig bij een uitzonderlijk hoge gelijktijdige vermogensvraag, denk aan een groot landbouwbedrijf, een professionele werkplaats of een villa met meerdere laadpalen, een groot zwembad en een flinke warmtepomp die tegelijk in bedrijf kunnen zijn. Voor het gemiddelde huishouden is 3×25 A meer dan genoeg.

---

Belangrijke aandachtspunten bij het voorbereiden van de meterkast

• Groepen evenwichtig verdelen is niet zomaar een advies, maar een verplichting volgens NEN 1010 (314.1). Denk daarbij aan het spreiden van de keukengroep, de wasmachine en de droger over verschillende fasen. Een goede elektricien doet dit bij de installatie.
• Aardlekschakelaars: afhankelijk van de nieuwe indeling kan het benodigde aantal aardlekschakelaars veranderen en moet je (blijven) voldoen aan de norm. Houd rekening met maximaal vier eindgroepen per aardlekschakelaar en de juiste types.
• Toekomstige uitbreidingen: wil je later een laadpaal, een 3-fasen omvormer of een 3-fasen warmtepomp? Geef dit aan bij je elektricien. Die kan de groepenkast daarop voorbereiden, bijvoorbeeld door vrije ruimte te reserveren of alvast een geschikte alamat en/of overspanningsbeveiliging te monteren.

---

Deze startpost wordt de komende tijd aangevuld op basis van jullie input. Tips, correcties, nieuwe inzichten en ervaringen zijn van harte welkom!

[ Voor 9% gewijzigd door lukashh op 09-05-2026 21:05 ]

[FredvZ]

Bij stap 3: Aanvragen gaat eigenlijk altijd via www.mijnaansluiting.nl

[lukashh]

@FredvZ aangepast.

[AUijtdehaag]

Misschien een kopje batterijen erbij maken. En een kopje monitoring (Homewizard p1 enz)

Wat betreft 3-fase omvormer. Ik heb 3x 1-fase omvormer.
Als de netspanning te hoog is op 1 fase, blijven er nog 2 werken.
Ook als de omvormer kapot is, heb ik er nog 2.
Onbalans ja.
Maar dat heb ik ook met 3x 1-fase marsteks die niet allemaal tegelijk terugleveren voor NOM.
Op "huis niveau" niet zo een groot probleem die onbalans, zolang het maar binnen de 25A blijft per fase.

Wellicht handig de wachtlijst ook te vermelden vanaf 1 juli
https://www.omroepbrabant...luitingen-vanaf-juli-2026

[ Voor 52% gewijzigd door AUijtdehaag op 08-05-2026 17:55 ]

[dunklefaser]

@AUijtdehaag Als ik me niet vergis geldt de wachtlijst niet voor de hele FGU-regio
maar heeft netbeheer het gebied opgeknipt in 5? gebieden.
En alleen voor 1 gebied - Utrecht - is de wachtlijst waarschijnlijk van toepassing.

[Annuk]

AUijtdehaag schreef op vrijdag 8 mei 2026 @ 17:47:
Misschien een kopje batterijen erbij maken. En een kopje monitoring (Homewizard p1 enz)

Wat betreft 3-fase omvormer. Ik heb 3x 1-fase omvormer.
Als de netspanning te hoog is op 1 fase, blijven er nog 2 werken.
Ook als de omvormer kapot is, heb ik er nog 2.
Onbalans ja.
Maar dat heb ik ook met 3x 1-fase marsteks die niet allemaal tegelijk terugleveren voor NOM.
Op "huis niveau" niet zo een groot probleem die onbalans, zolang het maar binnen de 25A blijft per fase.

Wellicht handig de wachtlijst ook te vermelden vanaf 1 juli
https://www.omroepbrabant...luitingen-vanaf-juli-2026

En dat is nou juist het probleem en waar iedereen ook direct weer over "zeurt".
Op huis niveau is het inderdaad niet direct heel interessant, maar als iedereen zo "egoïstisch" blijft denken krijgen we daar steeds grotere problemen mee in de wijken.

Ze zijn zelfs bezig met een verplichting van 3F omvormers en accu's op een 3F aansluiting, tenzij je thuis op die fase aantoonbaar op-soupeert waarom je daar meer/extra vermogen voor nodig bent.

@dunklefaser Utrecht heeft nu inderdaad een wachtlijst, maar per 1 juli vervalt het prioriteren van woningaansluitingen en kom je gewoon onderaan de lijst terecht, achter die 300 bedrijfsaanvragen voor een nieuwe/grotere aansluiting.

[AUijtdehaag]

@Annuk
Je vind iedereen met een EV dan ook egoist?
Die trekken 3x 16 A uit het net (met 11 kW lader)

Als ik 3x 25A aangeboden krijg, dan heb ik daar toch recht op en mag ik er vanuit gaan dat het net erop berekend is?
Heeft niks met egoisme te maken maar met beschikbaar gesteld vermogen

[ Voor 48% gewijzigd door AUijtdehaag op 08-05-2026 20:03 ]

[Annuk]

AUijtdehaag schreef op vrijdag 8 mei 2026 @ 20:01:
@Annuk
Je vind iedereen met een EV dan ook egoist?
Die trekken 3x 16 A uit het net (met 11 kW lader)

Dat is gebalanceerd als het goed is.

Het gaat erom dat een 3F omvormer netjes balanceert over de fasen en dat gaat bij de meeste 1F omvormers en 1F accu's niet.

Maar bij de meesten is het "janken" want mijn omvormer valt uit oid... Maar wel 20 panelen op dak met een 1F omvormer.

En willen wij vanuit de netbeheerders er iets aan doen om dingen evt wel mogelijk te maken is het allemaal Nimby gedrag voor b.v. nieuwe kabels, straat open en/of transformatorhuisjes plaatsen.

[Edit]
@AUijtdehaag

Als ik 3x 25A aangeboden krijg, dan heb ik daar toch recht op en mag ik er vanuit gaan dat het net erop berekend is?
Heeft niks met egoisme te maken maar met beschikbaar gesteld vermogen

Klopt maar dan wel zo evenwichtig mogelijk.
En nee het net is er niet op berekend, er wordt gerekend met bepaalde factoren, en het net is/was berekend op afname en geen teruglevering.

Voorbeeldje van berekeningen, niet daadwerkelijke getallen die worden gebruikt door engineers:
10 huizen op de kabel en allen een 3x25A aansluiting.
Is 250A per fase, maar een correctie factor van b.v. 0,7 (correctiefactor houd rekening met type woning etc en type wijk o.a. en nog veel meer dingen).
250x0,7= 175A
Op deze 175A wordt een berekening los gelaten icm de lengte van de kabel voor welke diameter, en daar wordt tegenwoordig dan wel weer een 200% factor op gegooid (mocht jarenlang niet door beperkingen van onze rijksoverheid).
En nu ben ik even onzeker over de zekeringen van de netbeheerder of dit direct de waarde is die uit de factor berekeningen komt (dan een 180A zekering) of dat daar b.v. nog een +10% overheen gaat, dan wordt het een 200A zekering.
Maar bovenstaande gaat alleen op voor nieuwbouw wijken/herinrichting wat kabels etc betreft, woon je in een oudere wijk dan heb je kans dat de kabel ook berekend is op maar b.v. 125% van de berekende capaciteit.

[ Voor 50% gewijzigd door Annuk op 08-05-2026 20:44 ]

[Ronald.42]

AUijtdehaag schreef op vrijdag 8 mei 2026 @ 20:01:
@Annuk
Je vind iedereen met een EV dan ook egoist?
Die trekken 3x 16 A uit het net (met 11 kW lader)

Als ik 3x 25A aangeboden krijg, dan heb ik daar toch recht op en mag ik er vanuit gaan dat het net erop berekend is?
Heeft niks met egoisme te maken maar met beschikbaar gesteld vermogen

Sowieso als je drie huizen hebt met enkel fase.

De één heeft pv panelen en levert plankgas terug de volgende heeft een ev en staat plankgas te laden.

Als ik me niet vergis zouden die drie huizen naast elkaar elk op een andere fase moeten zitten. Althans daar was ooit een formule voor welke fase je zat iets met het huisnummer blablabla.


Ik zit mooi met 5 enkel fase pv omvormers en 3 enkel fase accu's. Ik heb ooit aan de hand van de netspanning bepaald waar ik welke pv aansloot dat heb ik een jaar of 2 terug weer aangepast omdat heel de buurt ineens ook pv kreeg. Naderhand nog weer de wp's en andere heftige gebruikers verdeeld plus accus erbij.

Ik ben prima in staat om dat zelf onder controle te houden daar heb ik geen verplichting voor driefasen omvormers voor nodig.

Bovendien gaat dat ook helemaal niet met de pv set-up die ik heb.

[dunklefaser]

In vergelijking met Duitsland loopt Nederland wat de elektrificatie van m.n. huishoudens betreft nog steeds achter. Dit ligt, historisch gezien, voor een deel aan "Nederland = gasland".
Er was gewoon geen aanleiding om ook in de infrastructuur voor stroom veel geld te stoppen.
Maar dat dit nu begint te knellen ligt voor een groot deel ook aan de (energie)politiek die veel te laat heeft gereageerd.
Anekdote: Mijn ouders hadden in Düsseldorf sinds de jaren 60 een standaard! huisaansluiting met 3 x 63 A en ook diverse apparatuur op krachtstroom (toen nog 380 V) zoals bijvoorbeeld een 24 kW doorstromer.
Warm water werd altijd met (goedkope) stroom gemaakt, stookolie was voor de cv, gas kwam pas in de jaren 90 (alleen voor de cv).
Ik heb trouwens voorlopig nog een 1-fase 35 A aansluiting (groepenkast gereed voor 3-fase)
i.c.m. 5,3 kWp op zuid, een 7,4 kW fornuis en sinds een jaar een warmtepomp + warmtepomboiler.
Ik denk erover na de aangevraagde 3 x 25 A "verzwaring" niet door te zetten.

@Scatman_II Reken maar op ca. € 1000 voor de verzwaring (3 x 25 A + meter + andere hoofdzekeringen)
Dit was tenminste de prijsopgave van Liander.

[ Voor 20% gewijzigd door dunklefaser op 09-05-2026 10:40 ]

[Scatman_II]

Hee, een 3 fase topic!

Ivm de aankomende aanschaf van een warmtepomp die ~3kW piek op 1 fase gaat gebruiken (bovenop de 1f EV die we al hebben, kookplaat (teruggeregeld naar 2,5kW maar dat is net krap) en de 1f Victron accu die er gaat komen) toch ook de keuze gemaakt een offerte aan te vragen bij mijn aansluiting.nl.

Ik ga zelf de ombouw doen (3 fase hoofdschakelaar plaatsen, een 2 polige aardlek erbij en groepen misschien wat herverdelen).

Wat mij niet duidelijk was, en waarvoor ik Stedin nog heb gebeld was:

1. Ik wil de smeltzekering laten vervangen door 3 (hoofd)automaten zodat ik deze zelf weer kan omzetten zonder netbeheerder te hoeven bellen,
2. Er staat een eis dat de aarding volgens NEN1010 moet zijn (dwz niet via de waterleiding maar via aardpen of netbeheerder) anders gaan ze niet ombouwen.

Punt 1 moest de meneer navragen, blijkbaar moet je dit verzoek helemaal in de laatste stap in het opmerkingen veld plaatsen. Dan zou het erbij op de offerte moeten komen (verwacht weer €400 erbij ofzo...).

Punt 2 aarding was hij erg stellig over: 'u kunt aannemen dat dat wel goed zit, en anders merkt onze monteur dat wel'. Ehh, niet echt gerust gesteld.

Aardedraad loopt hier vanaf mijn meterkast zowel de hoofdaansluiting in (onduidelijk of er aarde via netbeheerder wordt aangeboden, geen idee hoe ik dit check), maar ook naar de waterleiding (vereffening?).

Ik zit in het gebied dat na juli op slot gaat, dus hoewel ik het omzetten naar 3f er niet 'uit ga halen' doe ik het maar voor de toekomstbestendigheid..ofzo.. Ik wil namelijk niet van de (nog niet aanwezige) accu afhankelijk zijn voor peakshaving.

[Scatman_II]

Wat betreft faseverdelingen over de wijk kun je hier meer lezen:

https://www.netbeheernederland.nl/laagspanningsnet/faseverdeling

En gelinkt in website hierboven een 'rekentool' die gebruikt kan worden voor de fasevolgorde (er was er ook 1 die per huisnummer de fase voorschrijft waarop de grootste last 'moet' worden aangesloten maar die ben ik weer kwijt nu):

https://faserekentool.netbeheernederland.nl/

[DarkKnight]

"Toevallig" van de week ook begonnen met inlezen voor de verzwaring naar 3-fasen. Hoewel het nog niet nodig is voor onze huidige installatie, dankzij een 40A aansluiting en alleen 1-fase omvormer, 3 losse airco's 2.5kW en een inductiekookplaat, wat allemaal nog kan. Maar aangezien we in Gelderland wonen en we toch graag gereed willen zijn voor de toekomst (warmtepomp/eV auto/etc), en wij ook dit jaar onze Ferraris meter moeten laten vervangen, lijkt dit het juiste moment om alles direct goed te doen.

Maar... Hoe kan ik zien/bepalen hoe de verdeling over de 3 fasen gedaan gaat worden? Want ik weet welke groep wat is en ook hoe ik het zou willen hebben. Alleen heb ik nog niet gevonden op welk moment dit verdelen gedaan wordt/moet worden.

[dunklefaser]

@DarkKnight In de fasulator app schrijft mijn netbeheerder fase 3 voor
en op de fasulator website is het resultaat L1 - wie snapt het nog?
De netbeheerder blijkbaar ook niet.

[Sissors]

dunklefaser schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 08:46:
In vergelijking met Duitsland loopt Nederland wat de elektrificatie van m.n. huishoudens betreft nog steeds achter. Dit ligt, historisch gezien, voor een deel aan "Nederland = gasland".
Er was gewoon geen aanleiding om ook in de infrastructuur voor stroom veel geld te stoppen.
Maar dat dit nu begint te knellen ligt voor een groot deel ook aan de (energie)politiek die veel te laat heeft gereageerd.
Anekdote: Mijn ouders hadden in Düsseldorf sinds de jaren 60 een standaard! huisaansluiting met 3 x 63 A en ook diverse apparatuur op krachtstroom (toen nog 380 V) zoals bijvoorbeeld een 24 kW doorstromer.
Warm water werd altijd met (goedkope) stroom gemaakt, stookolie was voor de cv, gas kwam pas in de jaren 90 (alleen voor de cv).

Dat klinkt toch meer alsof Duitsland achterloopt? Het is niet alsof een zwaardere aansluiting, voor de COP1 verwarming, beter is dan een lichtere aansluiting voor COP4 verwarming.

Die COP1 verwarming die vervolgens komt van stroom uit een kolencentrale die eens een ~30% rendement draaide.

Overigens had mijn VvE ook een 3x45A aansluiting. Want toendertijd maakte het geen drol uit qua kosten. Heeft ons onder de streep een ~€10k gekost als VvE voor ik erachter kwam, en de handel overtuigd had dat we ook met 3x25A af konden.

[FredvZ]

Scatman_II schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 09:28:
Punt 2 aarding was hij erg stellig over: 'u kunt aannemen dat dat wel goed zit, en anders merkt onze monteur dat wel'. Ehh, niet echt gerust gesteld.

Aardedraad loopt hier vanaf mijn meterkast zowel de hoofdaansluiting in (onduidelijk of er aarde via netbeheerder wordt aangeboden, geen idee hoe ik dit check), maar ook naar de waterleiding (vereffening?).

Als je aarde van de netbeheerder krijgt dan wordt dat met een stictker op de hoofdzekeringkast vermeld.

Loopt de aardedraad vanuit de meterkast ook naar beneden?

[FredvZ]

DarkKnight schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 11:21:
Maar... Hoe kan ik zien/bepalen hoe de verdeling over de 3 fasen gedaan gaat worden? Want ik weet welke groep wat is en ook hoe ik het zou willen hebben. Alleen heb ik nog niet gevonden op welk moment dit verdelen gedaan wordt/moet worden.

Dat wordt gedaan bij het aanpassen/vervangen van de groepenkast door de elektricien. Je kan met de elektricien overleggen hoe je de verdeling wil hebben, hij kan dan bepalen of dat haalbaar is.

[Annuk]

dunklefaser schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 08:46:
In vergelijking met Duitsland loopt Nederland wat de elektrificatie van m.n. huishoudens betreft nog steeds achter. Dit ligt, historisch gezien, voor een deel aan "Nederland = gasland".

Klopt Nederland is/was een gasland, en liep daarmee vrij ver voor op de rest van Europa.

Er was gewoon geen aanleiding om ook in de infrastructuur voor stroom veel geld te stoppen.
Maar dat dit nu begint te knellen ligt voor een groot deel ook aan de (energie)politiek die veel te laat heeft gereageerd.

Tot medio jaren negentig werd het openbare net in Nederland altijd op 150 - 200% uitgelegd, onder het mom van dan hoeven we niet direct iets als er extra/zwaardere aansluitingen gewenst worden.
Sindsdien tot ongeveer 2010-2015 heeft onze fijne rijksoverheid er een rem op gezet, en mocht het net niet op zwaarder dan 110% uitgelegd worden vanwege de anders te hoog stijgende vast-recht kosten (in hun ogen), daardoor zitten we nu met de spreekwoordelijke gebakken peren.

Anekdote: Mijn ouders hadden in Düsseldorf sinds de jaren 60 een standaard! huisaansluiting met 3 x 63 A en ook diverse apparatuur op krachtstroom (toen nog 380 V) zoals bijvoorbeeld een 24 kW doorstromer.
Warm water werd altijd met (goedkope) stroom gemaakt, stookolie was voor de cv, gas kwam pas in de jaren 90 (alleen voor de cv).
Ik heb trouwens voorlopig nog een 1-fase 35 A aansluiting (groepenkast gereed voor 3-fase)
i.c.m. 5,3 kWp op zuid, een 7,4 kW fornuis en sinds een jaar een warmtepomp + warmtepomboiler.
Ik denk erover na de aangevraagde 3 x 25 A "verzwaring" niet door te zetten.

Precies wat @Sissors hierboven zegt, juist DLD liep heel erg achter wat betreft kolencentrales en vervuiling omtrent dit.

@Scatman_II Reken maar op ca. € 1000 voor de verzwaring (3 x 25 A + meter + andere hoofdzekeringen)
Dit was tenminste de prijsopgave van Liander.

Dit bedrag zou mogelijk best kunnen kloppen, maar je hebt ook kans dat ze alleen het hoogste bedrag rekenen (vermoedelijk de kosten voor vervangen naar automaten) en dat ze het bedrag van de verzwaring ansich dan schrappen.

[Annuk]

Scatman_II schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 09:28:
Hee, een 3 fase topic!

Ivm de aankomende aanschaf van een warmtepomp die ~3kW piek op 1 fase gaat gebruiken (bovenop de 1f EV die we al hebben, kookplaat (teruggeregeld naar 2,5kW maar dat is net krap) en de 1f Victron accu die er gaat komen) toch ook de keuze gemaakt een offerte aan te vragen bij mijn aansluiting.nl.

Ik ga zelf de ombouw doen (3 fase hoofdschakelaar plaatsen, een 2 polige aardlek erbij en groepen misschien wat herverdelen).

Wat mij niet duidelijk was, en waarvoor ik Stedin nog heb gebeld was:

[list=1]
• Ik wil de smeltzekering laten vervangen door 3 (hoofd)automaten zodat ik deze zelf weer kan omzetten zonder netbeheerder te hoeven bellen,

Heb ik toevallig hierboven net voor je beantwoord

• Er staat een eis dat de aarding volgens NEN1010 moet zijn (dwz niet via de waterleiding maar via aardpen of netbeheerder) anders gaan ze niet ombouwen.
[/list]
Punt 1 moest de meneer navragen, blijkbaar moet je dit verzoek helemaal in de laatste stap in het opmerkingen veld plaatsen. Dan zou het erbij op de offerte moeten komen (verwacht weer €400 erbij ofzo...).

Punt 2 aarding was hij erg stellig over: 'u kunt aannemen dat dat wel goed zit, en anders merkt onze monteur dat wel'. Ehh, niet echt gerust gesteld.

Aardedraad loopt hier vanaf mijn meterkast zowel de hoofdaansluiting in (onduidelijk of er aarde via netbeheerder wordt aangeboden, geen idee hoe ik dit check), maar ook naar de waterleiding (vereffening?).

Ik zit in het gebied dat na juli op slot gaat, dus hoewel ik het omzetten naar 3f er niet 'uit ga halen' doe ik het maar voor de toekomstbestendigheid..ofzo.. Ik wil namelijk niet van de (nog niet aanwezige) accu afhankelijk zijn voor peakshaving.

Ga er maar voor zorgen dat je zelf een aardpen moet gaan laten slaan als je die niet al hebt.
Bij appartementen/hoogbouw wil men ook nog wel eens een centrale aarding door het pand laten lopen, maar de meeste netbeheerders zitten er niet (meer) op te wachten om verantwoordelijk te zijn voor de aarding v/d woning(en).

Die draad naar de waterleiding is vereffening inderdaad (iig tegenwoordig wel), en de kans is best groot dat je met de vroegere stalen/loden waterleidingen wel aarding (mede) had via het waternet, maar dat is tegenwoordig veelal al vervangen voor iets als tyleen, en dat geleid niet oftewel geen aarding via het waternet.

[dunklefaser]

@Annuk Waardoor het komt dat in Duitsland nu vaak een betere elektrainfrastructuur voor particulieren ligt
m.n. in NRW, is bekend. Maar net zoals NL=gasland is dit historisch zo gekomen.
Zeker bruinkool in D en gas in NL hebben vermoedelijk geen toekomst meer, ook dit moge duidelijk zijn,
maar dit heeft absoluut niets met 3-fase te maken.
@Sissors Voor zover ik weet loopt Duitsland niet ver achter van warmtepompen betreft.

[Annuk]

DarkKnight schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 11:21:

Maar... Hoe kan ik zien/bepalen hoe de verdeling over de 3 fasen gedaan gaat worden? Want ik weet welke groep wat is en ook hoe ik het zou willen hebben. Alleen heb ik nog niet gevonden op welk moment dit verdelen gedaan wordt/moet worden.

Als je weet welke apparatuur etc. allemaal op die groep zit, en je hebt toevallig ook een overzicht van hoeveel verbruik gemiddeld op die groep(en) en welke "gelijktijdigheid" dan kan je aan de hand daarvan bepalen wat je bij elkaar op welke fase plaatst (zwaardere groep met paar lichtere groepen gecombineerd bij voorkeur) en dat zo per fase.
Dit verdelen doe je bij voorkeur nu op voorhand al wanneer je de hoofdschakelaar (laat/gaat) plaatsen, nu eerst tijdelijk een brug aan de VOEDENDE kant v/d hoofdschakelaar, die komt de monteur van/namens de netbeheerder dan tegen bij aansluiten v/d draden vanaf de meter en verwijderd deze, dan krijg je geen gekke flitsen en knallen als je de boel inschakeld

Kort gezegd: je wilt bij voorkeur zoveel mogelijk dezelfde hoogte in A(mperes) gelijktijdig over de fases.

[Annuk]

dunklefaser schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 12:48:
@Annuk Waardoor het komt dat in Duitsland nu vaak een betere elektrainfrastructuur voor particulieren ligt
m.n. in NRW, is bekend. Maar net zoals NL=gasland is dit historisch zo gekomen.
Zeker bruinkool in D en gas in NL hebben vermoedelijk geen toekomst meer, ook dit moge duidelijk zijn,
maar dit heeft absoluut niets met 3-fase te maken.
@Sissors Voor zover ik weet loopt Duitsland niet ver achter van warmtepompen betreft.

Duitsland is vanaf plm 2005 (uit mijn hoofd) flink in gaan zetten op verbetering van hun netten, terwijl we hier in NL toen nog onder de verkeerde dwang van de overheid beperkt werden.

Maar juist in de minder bevolkte gebieden in DLD loopt men nog best wel achter hoor en je ziet ook vrij duidelijke verschillen tussen West en Oost DLD waar nog flinke verschillen zijn.
Voordeel is ook dat in DLD veel meer handjes beschikbaar zijn (en de algemene mentaliteit is beter) dan in NL.
Wat betreft gas in NL heeft voorlopig nog wel een toekomst zolang er nog geen kernenergie in NL is. Zonder gas(centrales) zijn wij veel te afhankelijk van derden.

p.s. DLD zet veel minder in op de electrificatie dan NL hoor, en daardoor wordt het net daar ook nog veel minder zwaar belast.
Tevens is een bovengronds net (wat ze in nog best grote gebieden in DLD hebben) ook makkelijker en goedkoper aan te leggen dan een ondergronds net.

[ Voor 10% gewijzigd door Annuk op 09-05-2026 13:21 ]

[Scatman_II]

Annuk schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 12:25:
[...]

Heb ik toevallig hierboven net voor je beantwoord

[...]

Ga er maar voor zorgen dat je zelf een aardpen moet gaan laten slaan als je die niet al hebt.
Bij appartementen/hoogbouw wil men ook nog wel eens een centrale aarding door het pand laten lopen, maar de meeste netbeheerders zitten er niet (meer) op te wachten om verantwoordelijk te zijn voor de aarding v/d woning(en).

Die draad naar de waterleiding is vereffening inderdaad (iig tegenwoordig wel), en de kans is best groot dat je met de vroegere stalen/loden waterleidingen wel aarding (mede) had via het waternet, maar dat is tegenwoordig veelal al vervangen voor iets als tyleen, en dat geleid niet oftewel geen aarding via het waternet.

Wat betreft 'ga er maar voor zorgen een aardpen te slaan': waarom?

Volgens de netbeheerder hoef ik me 'er geen zorgen over te maken'. Pen slaan kost weer €500 oid bovenop de inderdaad €1000 die ik verwacht voor het netbeheerdersdeel (en dan doe ik de ombouw al zelf..).

(En idd zoals gezegd, ik twijfel want contact was telefonisch, geen check op lokatie en volgens mij is niks in het systeem gecheckt).

@FredvZ er zit geen sticker op dat de aarding via de netbeheerder loopt. De hoofdaansluiting loopt de muur in naar de buurvrouw lijkt het, inclusief de aardedraad (4e splitsing naast meterkast, hoofdaansluiting en waterleiding). Geen idee wat er aan de buurvrouws zijde mee gebeurt. Weerstand tussen randaarde en nul op het stopcontact gemeten is <2 Ohm.

[ Voor 4% gewijzigd door Scatman_II op 09-05-2026 14:13 . Reden: Foutje gecorrigeerd fase en nul, moest randaarde zijn ]

[Annuk]

Scatman_II schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 14:08:
[...]

Wat betreft 'ga er maar voor zorgen een aardpen te slaan': waarom?

Volgens de netbeheerder hoef ik me 'er geen zorgen over te maken'. Pen slaan kost weer €500 oid bovenop de inderdaad €1000 die ik verwacht voor het netbeheerdersdeel (en dan doe ik de ombouw al zelf..).

(En idd zoals gezegd, ik twijfel want contact was telefonisch, geen check op lokatie en volgens mij is niks in het systeem gecheckt).

Standaard vereiste van aarding, zolang het niet voor elkaar is mogen ze geen wijzigingen/aanpassingen doen, en gezien de huidige drukte kom je weer onderaan de lijst als je pech hebt.
En aarding slaan hoeft niet zo duur te zijn hoor, beetje afhankelijk van alle toegankelijkheid natuurlijk.
En zolang je niets zwart-op-wit hebt ben jij gewoon het bokje en zegt de netbeheerder "doei, zorg maar dat je het voor elkaar hebt, toon het dan maar aan en maken we wel een nieuwe afspraak"

@FredvZ er zit geen sticker op dat de aarding via de netbeheerder loopt. De hoofdaansluiting loopt de muur in naar de buurvrouw lijkt het, inclusief de aardedraad (4e splitsing naast meterkast, hoofdaansluiting en waterleiding). Geen idee wat er aan de buurvrouws zijde mee gebeurt. Weerstand tussen randaarde en nul op het stopcontact gemeten is <2 Ohm.

Klinkt als een oude rijg-aansluiting, heb je denk ik ook zelf geen hoofdzekeringen in huis of wel?

[Oilman]

Annuk schreef op vrijdag 8 mei 2026 @ 19:56:

Ze zijn zelfs bezig met een verplichting van 3F omvormers en accu's op een 3F aansluiting, tenzij je thuis op die fase aantoonbaar op-soupeert waarom je daar meer/extra vermogen voor nodig bent.

Bron? Klinkt mij heel onlogisch vanuit het oogpunt van de netbeheerder. Achter 1 trafo zitten zoveel aansluitingen, dan middelt de belasting op de fases automatisch uit.

[Annuk]

Oilman schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 15:10:
[...]

Bron? Klinkt mij heel onlogisch vanuit het oogpunt van de netbeheerder. Achter 1 trafo zitten zoveel aansluitingen, dan middelt de belasting op de fases automatisch uit.

NetbeheerNL itself in de interne berichten... (en nee die ga ik hier niet delen)
Registratieplicht bestaat al + nu door alle luchtfoto's/beelden toch wel bekend waar wat hangt, en via de digitale/slimme meters ook terug te vinden.
RDI is er al mee bezig begreep ik i.c.m. ACM en Netbeheer NL.

[Edit]
En juist die middeling op de trafos blijft uit. Daarom ook deze mogelijke toekomstige eis(en).

[ Voor 8% gewijzigd door Annuk op 09-05-2026 15:54 ]

[dunklefaser]

Natuurlijk kan netbeheer via de slimme meter infrastructuur i.c.m. openbare data
een groot deel van de huidige pv-installaties inventariseren (en checken wie zijn installatie niet heeft aangemeldt - in toekomst ook de thuisbatterij)

Net zoals je bijvoorbeeld zelf kan checken wie in je woonplaats recent compleet van het gas
is gegaan en vermoedelijk een FE-warmtepomp heeft.
De netbeheerder kan waarschijnlijk ook analyseren of het om een 1-fase of 3-fase wp gaat.

[Scatman_II]

Annuk schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 14:22:
[...]

Standaard vereiste van aarding, zolang het niet voor elkaar is mogen ze geen wijzigingen/aanpassingen doen, en gezien de huidige drukte kom je weer onderaan de lijst als je pech hebt.
En aarding slaan hoeft niet zo duur te zijn hoor, beetje afhankelijk van alle toegankelijkheid natuurlijk.
En zolang je niets zwart-op-wit hebt ben jij gewoon het bokje en zegt de netbeheerder "doei, zorg maar dat je het voor elkaar hebt, toon het dan maar aan en maken we wel een nieuwe afspraak"

Je laat het een stuk minder vriendelijk klinken dan de Stedin meneer aan de telefoon
Moet je een bewijs/certificaat kunnen tonen, of gaat de monteur eraan meten en als de weerstand binnen de norm is is het ok?

[...]

Klinkt als een oude rijg-aansluiting, heb je denk ik ook zelf geen hoofdzekeringen in huis of wel?

Ik heb in dit jaren 70 huis alles in de meterkast wat ik verwacht, inclusief een grote zwarte doos, onder de 1x35A hoofdmeter, die verzegeld is. Mijn aanname is dat daarin de 1 fasige smeltzekering zit. De input van die doos gaat alleen niet naar beneden, maar opzij en dan de muur in (naar beneden of naar de buurvrouw is niet te bepalen zonder bij de buurvrouw langs te gaan, ga ik eens vragen).Aardkabel komt 'uit' de hoofdaansluiting vanaf rechts, omhoog is naar mijn meterkast, naar beneden naar de waterleiding en naar links naar 'ergens anders'.

[ Voor 31% gewijzigd door Scatman_II op 09-05-2026 17:41 ]

[Ronald.42]

Annuk schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 15:13:
[...]


NetbeheerNL itself in de interne berichten... (en nee die ga ik hier niet delen)
Registratieplicht bestaat al + nu door alle luchtfoto's/beelden toch wel bekend waar wat hangt, en via de digitale/slimme meters ook terug te vinden.
RDI is er al mee bezig begreep ik i.c.m. ACM en Netbeheer NL.

[Edit]
En juist die middeling op de trafos blijft uit. Daarom ook deze mogelijke toekomstige eis(en).

Dan zullen toch ook alle huizen een driefasen aansluiting moeten krijgen want anders is het je reinste onzin om een dergelijke verplichting te bedenken. Zolang er nog god weet hoeveel enkel fase aansluitingen zijn gaat dat middelen op de trafo in deze tijd niet werken, zoals ik al in een voorbeeld gesteld had.

En gezien de snelheid met vervangen van meters en verzwaren van het net lijkt die verplichting een illusie.

[Oilman]

Annuk schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 15:13:
[...]


NetbeheerNL itself in de interne berichten... (en nee die ga ik hier niet delen)
Registratieplicht bestaat al + nu door alle luchtfoto's/beelden toch wel bekend waar wat hangt, en via de digitale/slimme meters ook terug te vinden.
RDI is er al mee bezig begreep ik i.c.m. ACM en Netbeheer NL.

[Edit]
En juist die middeling op de trafos blijft uit. Daarom ook deze mogelijke toekomstige eis(en).

Dat kan toch niet veel meer zijn dan wat dagdromende semi ambtenaren. Ieder nieuwbouw huis wordt al jaren met 3x25A opgeleverd, worden er 2 excuus panelen op het dak gelegd en dat zou dan aan een 3 fase omvormer moeten hangen.

Met warmtepompen vergelijkbaar probleem, 3 fase modellen hebben veel te veel vermogen voor de gemiddelde nieuwbouw woning. Of wat te denken van al die ev kaders die op lagere vermogens op 1 fase gaan laden, trek je geen 11 kW is het weer niet goed.

Ik zie het echt niet gebeuren de komende 10+ jaar. Eerst maar eens zien hoe lang het daadwerkelijk het duren voor de variabele net tarieven ingevoerd worden.

[Ronald.42]

Oilman schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 18:54:
[...]

Dat kan toch niet veel meer zijn dan wat dagdromende semi ambtenaren. Ieder nieuwbouw huis wordt al jaren met 3x25A opgeleverd, worden er 2 excuus panelen op het dak gelegd en dat zou dan aan een 3 fase omvormer moeten hangen.

Met warmtepompen vergelijkbaar probleem, 3 fase modellen hebben veel te veel vermogen voor de gemiddelde nieuwbouw woning. Of wat te denken van al die ev kaders die op lagere vermogens op 1 fase gaan laden, trek je geen 11 kW is het weer niet goed.

Ik zie het echt niet gebeuren de komende 10+ jaar. Eerst maar eens zien hoe lang het daadwerkelijk het duren voor de variabele net tarieven ingevoerd worden.

Dat dus, van die moraalridder excel ambtenaren danwel managers die elk contact met de realiteit en werkelijkheid verloren zijn ergens onderweg naar hun ideaal beeld van hoe het zou kunnen/moeten werken.

[deejeebv]

@lukashh

Laadpalen voor elektrische auto’s – Met 3 fasen kun je laden met 11 kW (in plaats van 3,7 kW op 1 fase).

Dit is onjuist, op 1 fase 35A kun je 7.2 kW laden. load balancing is dan wel aanbevolen.

[ Voor 3% gewijzigd door deejeebv op 09-05-2026 19:18 ]

[Ronald.42]

deejeebv schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 19:17:
@lukashh

Laadpalen voor elektrische auto’s – Met 3 fasen kun je laden met 11 kW (in plaats van 3,7 kW op 1 fase).

Dit is onjuist, op 1 fase 35A kun je 7.2 kW laden. load balancing is dan wel aanbevolen.

Dan moet je verder ook niks aan hebben staan met loadbalancing werkt dat idd wat veiliger, als je pv hebt pakt het wat beter uit dan neem je de opbrengst van je pv mee.

Ik zit nu wat te kijken naar laadpalen vermoedelijk wordt het een 11kw peblar want ik lever als de accu's vol zijn eigenlijk nooit veel meer dan een 10kw terug dus 22kw zou weinig extra brengen. En de peblar kan praten met de HWp1 dus das wel handig.

Ik zou eventueel als ik echt wil met een kleine 40kw kunnen laden huisaansluiting+pv+thuisaccu maar dat is natuurlijk volstrekte onzin, gewoon het pv overschot zoveel mogelijk in de auto en klaar.

De auto is er nog niet en de paal ook niet, maar ik heb een weekje vrij dus dat kan zomaar anders worden.

[deejeebv]

Ronald.42 schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 19:30:
[...]

Dan moet je verder ook niks aan hebben staan met loadbalancing werkt dat idd wat veiliger, als je pv hebt pakt het wat beter uit dan neem je de opbrengst van je pv mee.

Ik zit nu wat te kijken naar laadpalen vermoedelijk wordt het een 11kw peblar want ik lever als de accu's vol zijn eigenlijk nooit veel meer dan een 10kw terug dus 22kw zou weinig extra brengen. En de peblar kan praten met de HWp1 dus das wel handig.

Ik zou eventueel als ik echt wil met een kleine 40kw kunnen laden huisaansluiting+pv+thuisaccu maar dat is natuurlijk volstrekte onzin, gewoon het pv overschot zoveel mogelijk in de auto en klaar.

De auto is er nog niet en de paal ook niet, maar ik heb een weekje vrij dus dat kan zomaar anders worden.

In mijn vorige woning heb ik dat een aantal jaren zo gedaan. In de nacht heb je over het algemeen niet zo veel verbruikers en overdag heb je meer vermogen beschikbaar als je zonnepanelen hebt.

[Ronald.42]

deejeebv schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 19:37:
[...]

In mijn vorige woning heb ik dat een aantal jaren zo gedaan. In de nacht heb je over het algemeen niet zo veel verbruikers en overdag heb je meer vermogen beschikbaar als je zonnepanelen hebt.

Het kan ook prima als je er maar rekening mee houd, dat is wat loadbalancing voor je doet.

Heb je dat niet dan moet je je eigen grijze massa gebruiken.

[Annuk]

Scatman_II schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 17:35:
[...]

Je laat het een stuk minder vriendelijk klinken dan de Stedin meneer aan de telefoon
Moet je een bewijs/certificaat kunnen tonen, of gaat de monteur eraan meten en als de weerstand binnen de norm is is het ok?

Klopt en is ook enigszins bewust in wat hardere bewoording
Ben zelf monteur voor 1 van de grote(re) netbeheerders, en vanaf kantoor (jippie één of andere Gerda die de telefoon afhandeld ) vertelt ohh kan zo wel, maar wij zitten met het gezeik en de gebakken peren bij de klanten thuis
Bij voorkeur heb jij een meet rapport bij je aarding en kan je die tonen inderdaad, is voor iedereen het makkelijkste, en weet wij hebben een aantal uitvoerders die vereisen eerst een dergelijk rapport alvorens de werkzaamheden gepland worden

[...]

Ik heb in dit jaren 70 huis alles in de meterkast wat ik verwacht, inclusief een grote zwarte doos, onder de 1x35A hoofdmeter, die verzegeld is. Mijn aanname is dat daarin de 1 fasige smeltzekering zit. De input van die doos gaat alleen niet naar beneden, maar opzij en dan de muur in (naar beneden of naar de buurvrouw is niet te bepalen zonder bij de buurvrouw langs te gaan, ga ik eens vragen).

[Afbeelding]

[Afbeelding]

Aardkabel komt 'uit' de hoofdaansluiting vanaf rechts, omhoog is naar mijn meterkast, naar beneden naar de waterleiding en naar links naar 'ergens anders'.

Ziet eruit als een rijg/doorverbind aansluiting inderdaad maar wel met eigen hoofdzekering(en), weet alleen dat dergelijke aansluitingen bij ons allemaal verwijderd worden en er een nieuwe aansluiting naar binnen gebracht wordt op moment van overgang 1 naar 3 fase.
Zijn ze ook bij je thuis geweest te schouwen?
Geef je even als tip erbij, zorg dat je dit ook communiceert met je buren (waar de aansluiting weg lijkt te komen) en zorg dat zij ook thuis zijn op moment van de aanpassing of dat je even (tijdelijk) een sleutel van ze hebt. Kans is zeer aanwezig dat ze mogelijk ook bij de buren moeten zijn voor de werkzaamheden bij jou.

[Annuk]

Ronald.42 schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 17:41:
[...]

Dan zullen toch ook alle huizen een driefasen aansluiting moeten krijgen want anders is het je reinste onzin om een dergelijke verplichting te bedenken. Zolang er nog god weet hoeveel enkel fase aansluitingen zijn gaat dat middelen op de trafo in deze tijd niet werken, zoals ik al in een voorbeeld gesteld had.

En gezien de snelheid met vervangen van meters en verzwaren van het net lijkt die verplichting een illusie.

Ja & nee, maar als alle huizen die wel al een 3F aansluiting hebben maar om een paar tientjes te besparen op de omvormer allemaal kiezen/hebben gekozen voor 1F omvormers dat als eerste eens uit de lucht te halen scheelt al enorm veel.

Wij hebben trafo's in beeld waar meer dan 400A verschil per fase zit dankzij de PV's, en alle woningen op die trafo zijn 3F aangesloten.

[Annuk]

Oilman schreef op zaterdag 9 mei 2026 @ 18:54:
[...]

Dat kan toch niet veel meer zijn dan wat dagdromende semi ambtenaren. Ieder nieuwbouw huis wordt al jaren met 3x25A opgeleverd, worden er 2 excuus panelen op het dak gelegd en dat zou dan aan een 3 fase omvormer moeten hangen.

Er is vrijwel niemand die het bij die 2 schaam-paneeltjes houd/hield, hetzij direct vanuit de bouw, hetzij naderhand "zelf" liggen praktisch hele daken vol met PV.

Met warmtepompen vergelijkbaar probleem, 3 fase modellen hebben veel te veel vermogen voor de gemiddelde nieuwbouw woning. Of wat te denken van al die ev kaders die op lagere vermogens op 1 fase gaan laden, trek je geen 11 kW is het weer niet goed.

Ik zie het echt niet gebeuren de komende 10+ jaar. Eerst maar eens zien hoe lang het daadwerkelijk het duren voor de variabele net tarieven ingevoerd worden.

Ik durf niet te zeggen hoe ver ze overal mee zijn, maar wel dat ze er in ieder geval concreet mee bezig zijn om...
Op wat voor tijdsbestek(ken) etc moet je mij dus op dit moment ook niet vragen.
Maar je hoeft met je EV lader ook niet persé 11kW te trekken, 9kW of 6kW is ook prima, als het maar gebalanceerd gebeurd

Ik weet dat ik hier her en der wat bot(ter) uit de bocht kom en enigszins on-gechargeerd, maar het is over het algemeen zo dat wij als de infra-monteurs van (of namens) de netbeheerders alle gezeik over ons heen krijgen als we ergens in de buurt(en) zijn, en voor niemand doe je het goed, en ookal is het hier maar een beperkte(re) groep mensen die mee-lezen, hopelijk denken jullie er ook eens aan voordat je weer tegen een dergelijke monteur begint te "zeuren".
En tipje: bied dergelijke monteurs eens een bakkie koffie en wat lekkers aan (of wat fris oid als het warm is) in plaats van altijd het "gezeur" En niet alleen als ze maar bij je in huis komen, maar ook als ze gewoon in de straat bezig zijn

[Oilman]

Annuk schreef op zondag 10 mei 2026 @ 07:49:
[...]

Er is vrijwel niemand die het bij die 2 schaam-paneeltjes houd/hield, hetzij direct vanuit de bouw, hetzij naderhand "zelf" liggen praktisch hele daken vol met PV.


[...]

Ik durf niet te zeggen hoe ver ze overal mee zijn, maar wel dat ze er in ieder geval concreet mee bezig zijn om...
Op wat voor tijdsbestek(ken) etc moet je mij dus op dit moment ook niet vragen.
Maar je hoeft met je EV lader ook niet persé 11kW te trekken, 9kW of 6kW is ook prima, als het maar gebalanceerd gebeurd

Ik weet dat ik hier her en der wat bot(ter) uit de bocht kom en enigszins on-gechargeerd, maar het is over het algemeen zo dat wij als de infra-monteurs van (of namens) de netbeheerders alle gezeik over ons heen krijgen als we ergens in de buurt(en) zijn, en voor niemand doe je het goed, en ookal is het hier maar een beperkte(re) groep mensen die mee-lezen, hopelijk denken jullie er ook eens aan voordat je weer tegen een dergelijke monteur begint te "zeuren".
En tipje: bied dergelijke monteurs eens een bakkie koffie en wat lekkers aan (of wat fris oid als het warm is) in plaats van altijd het "gezeur" En niet alleen als ze maar bij je in huis komen, maar ook als ze gewoon in de straat bezig zijn

Maar die 2 schaampaneeltjes is wel wat er geïnstalleerd wordt. Maar al zijn het er geen 2 maar 6 dan heb je nog steeds geen werkbare situatie. Schaduwmanagement gaat dan niet werken met een string omvormer, met één paneel in de schaduw start de omvormer niet eens op.

Ik snap het vanuit het oogpunt van de netbeheerder volledig dat die graag hebben dat die EV-lader netjes gebalanceerd blijft laden, maar dat is niet wat de realiteit is. En die EV's moeten ook in een land met een 1x 80 A aansluiting opgeladen worden. Het is volledig vanuit de eigen wereld geredeneerd. Vanuit een thuisaccu geredeneerd zou ik liever een 1x 80 A aansluiting hebben, stuk minder gedoe dan 3x 25 A, maar zo werkt 't niet. In andere landen halen de netbeheerders overigens ook regelmatig vreemde fratsen uit, gebeurd toch iets vaker dan bij echte bedrijven.


En dat laatste volledig mee eens, maar dat geldt ook net zo goed voor de medewerker die de telefoon opneemt en simpelweg beleid heeft uit te voeren. Ik kijk echt die monteur er niet op aan dat iemand op kantoor verzonnen heeft dat die gasleiding zo nodig onder de voortuin vandaan getrokken moest worden.

[Scatman_II]

Annuk schreef op zondag 10 mei 2026 @ 07:38:
[...]

Klopt en is ook enigszins bewust in wat hardere bewoording
Ben zelf monteur voor 1 van de grote(re) netbeheerders, en vanaf kantoor (jippie één of andere Gerda die de telefoon afhandeld ) vertelt ohh kan zo wel, maar wij zitten met het gezeik en de gebakken peren bij de klanten thuis
Bij voorkeur heb jij een meet rapport bij je aarding en kan je die tonen inderdaad, is voor iedereen het makkelijkste, en weet wij hebben een aantal uitvoerders die vereisen eerst een dergelijk rapport alvorens de werkzaamheden gepland worden

[...]


Ziet eruit als een rijg/doorverbind aansluiting inderdaad maar wel met eigen hoofdzekering(en), weet alleen dat dergelijke aansluitingen bij ons allemaal verwijderd worden en er een nieuwe aansluiting naar binnen gebracht wordt op moment van overgang 1 naar 3 fase.
Zijn ze ook bij je thuis geweest te schouwen?
Geef je even als tip erbij, zorg dat je dit ook communiceert met je buren (waar de aansluiting weg lijkt te komen) en zorg dat zij ook thuis zijn op moment van de aanpassing of dat je even (tijdelijk) een sleutel van ze hebt. Kans is zeer aanwezig dat ze mogelijk ook bij de buren moeten zijn voor de werkzaamheden bij jou.

Dank voor je reactie / adviezen. Nee, er is niet geschouwd. Ik ga maar eens kijken hoe ik dat aanvraag..
Een nieuwe aansluiting naar binnen brengen klinkt alsof de straat open gaat, klopt dat?

[Annuk]

Scatman_II schreef op zondag 10 mei 2026 @ 18:50:
[...]

Dank voor je reactie / adviezen. Nee, er is niet geschouwd. Ik ga maar eens kijken hoe ik dat aanvraag..
Een nieuwe aansluiting naar binnen brengen klinkt alsof de straat open gaat, klopt dat?

Klopt een nieuwe eigen aansluiting betekent dat de straat open moet en dat er een eigen kabel vanuit uit aansluitkast (waar de hoofdzekeringen in zitten) naar de straat wordt gelegd en daar wordt afgetakt op de hoofdkabel.

[Scatman_II]

Annuk schreef op zondag 10 mei 2026 @ 19:07:
[...]


Klopt een nieuwe eigen aansluiting betekent dat de straat open moet en dat er een eigen kabel vanuit uit aansluitkast (waar de hoofdzekeringen in zitten) naar de straat wordt gelegd en daar wordt afgetakt op de hoofdkabel.

Ik wacht de Stedin offerte nog even af, maar begin er sterk naar te neigen op 1 fase te blijven en alleen de smeltzekering naar een automaat te laten ombouwen.. (hopende dat er dan verder niks hoeft te veranderen).

[Annuk]

Scatman_II schreef op woensdag 13 mei 2026 @ 14:17:
[...]

Ik wacht de Stedin offerte nog even af, maar begin er sterk naar te neigen op 1 fase te blijven en alleen de smeltzekering naar een automaat te laten ombouwen.. (hopende dat er dan verder niks hoeft te veranderen).

Ben je er zo bang voor dan dat de straat open moet?
Zitten bij mijn weten normaal geen extra kosten aan hoor.

[BrainCrash]

Annuk schreef op vrijdag 8 mei 2026 @ 19:56:
[...]
maar per 1 juli vervalt het prioriteren van woningaansluitingen en kom je gewoon onderaan de lijst terecht, achter die 300 bedrijfsaanvragen voor een nieuwe/grotere aansluiting.

Ho even... Dat klopt helemaal niet!

Als huishouden / woning val je nog steeds in een van de prioriteits-categorieën, dus bij een aanvraag voor verzwaring krijg je gewoon prioriteit boven alle normale grote en kleine bedrijven (dus bedrijven die niet kritisch zijn voor de veiligheid van het land).

U krijgt als huishouden een hogere plek op de wachtlijst dan klanten zonder prioriteit, zoals grote bedrijven.

en

Categorie 3: Basisbehoeften
Dit zijn bedrijven en organisaties die zorgen voor onze basisbehoeften. Denk aan onderwijs, drinkwater. Ook woningen vallen vanaf 1 juli onder deze categorie.

Uit het stappenplan van het aanvraagtraject:

Uw woning heeft een woonfunctie volgens het BAG-register
Dan krijgt u direct maatschappelijke prioriteit. U hoeft verder niets te doen.

Bronnen:
https://www.enexis.nl/nie...zoals%20grote%20bedrijven.

https://www.enexis.nl/cam...0onder%20deze%20categorie

En ja, je bent na 1 Juli wel afhankelijk van de beschikbare capaciteit op die locatie. Dat kan een bottleneck zijn, én belangrijke kritische maatschappelijke functies gaan voor.. Een ziekenhuis of drinkwatervoorziening zal boven de huishoudens op de lijst komen. Maar het is dus écht niet zo dat je met 300 bedrijfsaanvragen boven je op de lijst komt te staan.

Ik had uitgerekend van jou toch wel wat betere voorlichting verwacht.