Asus X61SL Geheugen en BIOS

[NBS]

Goedemiddag tweakers,

Ik heb afgelopen weekend een notebook voor iemand geherinstalleerd, namelijk van Windows 10 Home naar Windows 7 Home Premium. De eigenaar van de Asus X61SL was niet tevreden met Windows 10, vandaar de clean downgrade. Niks speciaals, totdat ik Office 2010 Home and Student installeerde.

Windows gaf tijdens de installatie van Office een blue screen: "CACHE_MANAGER". Na het teruglezen van de bluescreen met de bsodviewer, kwam ik erachter dat het bestand ntoskernel.exe dit probleem veroorzaakte. Tijdens het uitlezen volgde een nieuwe bluescreen: "page_fault_in_nonpaged_area", nader onderzocht te hebben, ook van ntoskernel.exe.

Ik wist al 90% zeker dat dit een probleem met het werkgeheugen was, mede omdat ik hier eerder mee te maken heb gehad, dus ik twijfelde geen moment om even een memtest-usbstick te maken. Mijn vermoedens waren juist. Na enkele minuten verschenen de eerste fouten in beeld. Notebook opengemaakt, individueel heb ik de geheugenbankjes getest, in beide sloten. Geen problemen, totdat ik ze er beiden in deed. Heb even met Speccy uitgelezen over welke geheugenbankjes het precies ging: PC2-6400 op 400mhz.

Even gezocht naar een eventuele BIOS update en die was er ook, die tevens het geluidsprobleem oploste waar Windows 7 en latere versies last van hadden. Tot mijn grote verbazing ontdekte ik dat de geheugensnelheid na de BIOS update is veranderd van 400mhz naar 333mhz. Memtest tot 9 uren laten draaien en geen enkele fout is tevoorschijn gekomen.

Handmatige (overclocking) kan het haast niet geweest zijn, de gebruiker heeft namelijk niet genoeg technische kennis om het werkgeheugen op te voeren of überhaupt in de BIOS te komen. Toch blijkt dat het geheugen na loop van tijd te warm lijkt te worden of dat die niet genoeg volt geleverd krijgt om goed te functioneren op 400mhz.

Nog even op serienummer gekeken van het geheugen: "NT2GT64U8HD0BN-AD". Hieruit blijkt dat het geheugen, van Nanya, 800mhz is. In de documentaties van Nanya [1], blijkt dat het geheugen op 266, 333 en 400 mhz kan functioneren. Het verzetten naar 400mhz, waar die mee geleverd is, geeft wederom een zee aan errors met zich mee binnen memtest. Individueel werken ze wel perfect op 400mhz en samen op 333mhz dus ook. Is het geheugen toch echt kapot of moet ik het probleem zoeken in het moederbord? Waarom levert Asus de notebook met 400mhz geheugensnelheid mee en verandert deze later door 333mhz? Heeft iemand ervaring met dit probleem?

Software: Windows 7 Home Premium
CPU: Intel Core 2 Duo T5900
GPU: HD4570
Geheugen: 4GB, 2x 2GB PC2-6400 NT2GT64U8HD0BN-AD
Chipset: SiS 671

[1] http://www.datasheetlib.c...-ad_nanya-technology.html

[Nemesizz]

Tot mijn grote verbazing ontdekte ik dat de geheugensnelheid na de BIOS update is veranderd van 400mhz naar 333mhz

Limitaties van het chipset.

Als ik de specificaties opzoek support die t/m 667Mhz effectief (333Mhz), misschien dat de geheugencontroller (die nog in het chipset zit en niet in de CPU bij Core2) nét 1 module wel op 400Mhz kan maar dat 2 te ver buiten de specs gaat en de controller dat niet aan kan.

Dit zie je overigens wel vaker, dat bepaalde snelheden alleen gehaald kunnen worden met een bepaald aantal modules. Zo kunnen sommige geheugencontrollers (heb ik het over desktop even) een minder hoge snelheid halen met 4 geheugenmodules dan met 2 (puur even als voorbeeld). Ook het formaat van de modules is soms van invloed, dan kan de geheugencontroller x aantal GB aan maar maximaal op snelheid y.

Dat een fabrikant er 400Mhz modules inzet en die op 333Mhz laat lopen kan verschillende redenen hebben.
Soms is het voordeliger om zulke modules erin te zetten (ja, soms is sneller geheugen goedkoper), en meestal kan snel geheugen ook vrij makkelijk op een lagere snelheid draaien.

[NBS]

Helemaal duidelijk. Ik vond het vreemd dat Asus deze notebook geleverd heeft met 400mhz (Speccy) en dat die zelf na de bios update naar 333mhz is gegaan. Het type en aantal geheugen is ongewijzigd gebleven en die notebook heeft blijkbaar al pakweg zeven jaar op de 400mhz snelheid gedraaid, met twee modules van 2GB, zonder directe problemen. Mag ik er vanuit gaan dat het eventueel een BIOS fout is geweest of de fout is geweest van ASUS?

[Nemesizz]

Dat het voorheen (altijd) op 400Mhz draaide had ik er niet van begrepen.

Maar het kan zijn gedaan vanwege stabiliteit (gezien de specificaties van het chipset aangeven tot 667Mhz DDR te ondersteunen wat dus 333Mhz echte Mhz is).
Wel is het aan te raden na een BIOS update het CMOS te resetten, kan ook zijn dat daar iets mis is (settings van oude BIOS geladen terwijl er dingen veranderd zijn in de nieuwe).

Dat chipsets buiten de specificaties lopen hoeft geen probleem te zijn (m'n gouwe ouwe Intel 440BX chipset loopt al jaren buiten z'n specs ), maar dat is waar ik aan dacht toen je de problemen aangaf en toen ik de specificaties erbij zocht vandaar.

Overigens als het ding stabiel draait op 333Mhz (667Mhz effectief) zou ik er zelf niet zo druk om maken.
Het verschil tussen 333 of 400Mhz is onder normale omstandigheden niet merkbaar. Vaak alleen in synthetische benchmarks. Bij moderne CPU's met geïntegreerde GPU (metname bij AMD APU's) wil het soms wel invloed hebben.

[NBS]

Ik heb nog even in de BIOS instellingen gekeken. Er is namelijk niet eens een optie om de frequentie van het geheugen aan te passen. Waarschijnlijk ging het dus inderdaad om een bug in de BIOS. Ook nog even een Factory Reset gedaan, waarschijnlijk gelijk aan de CMOS reset. Frequentie blijft op 333mhz staan. Ik ga er dus vanuit dat het een BIOS probleempje was. In ieder geval bedankt voor het meedenken.