Ik heb tussen juli vorig jaar en enkele dagen geleden drie class 10 geheugenkaartjes gekocht van hetzelfde merk. Ik test die tegenwoordig allemaal meteen met ATTO Bench32 om hun lees- en schrijfsnelheden te checken.
De kaart van begin juli 2011 was een 16 GB Micro-SDHC kaartje.
Eind oktober 2011 kocht ik een 16 GB SDHC kaart.
Nu in mei 2012 kocht ik een 32 GB Micro-SDHC kaartje
Nogmaals, alledrie class 10 kaartjes.
Ik heb ze alledrie getest in dezelfde ingebouwde kaartlezer van mijn HP Mini netbook.
De meeste mensen kennen de resulterende grafiekjes van dergelijke benchmarks wel. Met het toenemen van de blockgrootte van de data die men wegschrijft en leest neemt de snelheid toe tot er een plateau bereikt wordt waarbij het kaartje zijn maximale performance haalt.
Het 'oudste' kaartje had een prestatie waar ik echt van onder de indruk was. Het plateau van de maximale schrijfsnelheid lag rond de 16 MB/s wat bijna op gelijk(!) niveau lag met de maximale leessnelheid die rond de 17 MB/s lag. Meestal ligt de maximale leessnelheid van flashgeheugen een stuk hoger dan de maximale schrijfsnelheid.
Het zo'n drie maanden jongere 16 GB SDHC kaartje bereikte een maximale schrijfsnelheid van 13,5 MB/s en een leessnelheid van 19 MB/s.
Het nu tien maanden jongere 32 GB Micro SDHC kaartje behaalt nog maar een maximale schrijfsnelheid van iets onder de 12 MB/s en een leessnelheid van ook 19 MB/s net als het 'middelste' kaartje.
Bij het testen van de laatste kaart was er ook een opvallend verschil tussen de eerste meting die bij twee bepaalde opeenvolgende blockgroottes in het stijgende deel van de grafiek een schrijfsnelheid van 14,7 en 19,2 MB/s behaalde waarna die terugzakte naar die bijna 12 MB/s. Bij opvolgende metingen gebeurde dat niet meer en was het maximum nooit hoger dan die bijna 12 MB/s.
Ik heb toen contact gezocht met de fabrikant via e-mail en die heeft toen aan de hand van de serienummers de gebruikte NAND chips in de kaartjes weten te achterhalen. Zeer goede zaak dat ze die informatie zo openhartig met me gedeeld hebben. Daar kwam echter het volgende uit.
De eerste 16 GB kaart is gefabriceerd in juni 2011 en bevat Micron MLC chips.
De tweede 16 GB kaart is gefabriceerd in augustus 2011 en bevat Samsung MLC chips.
Van de laatste 32 GB kaart werd geen fabricagedatum gegeven maar gezegd "manufactured by original Sandisk with TLC chips".
Verder werd toegelicht dat er een verschuiving gaande is in de fabricage van de duurste (maar snelste) SLC via de goedkopere (maar langzamere) MLC naar de nog goedkopere (maar nog langzamere) TLC chips.
Nu waren SLC en MLC voor mij allang bekende termen. TLC kende ik nog niet en Wikipedia redirect je dan (nog) naar de MLC pagina Wikipedia: Multi-level cell
Een search op de frontpage van Tweakers op TLC levert welgeteld één hit op.
nieuws: Intel en Micron maken 25nm-flashgeheugen met drie bits per cel van augustus 2010 alweer.
En hier een video van Micron Technology zelf over de verschillende types.
Let vooral bij 2:40 op over het vermelden van nadelen dat de cellen niet alleen trager worden maar ook minder schrijfcycles aankunnen en dus een kortere levensduur hebben.
Waarom post ik dit allemaal?
Omdat ik eerlijk gezegd verwacht had dat de prestaties van dergelijke geheugenkaartjes door de voortschrijdende technologische ontwikkelingen alleen maar zouden toenemen zoals ze over de jaren gedaan hebben (Wet van Moore en zo - Wikipedia: Moore's law ).
Dit vind ik met name belangrijker naarmate de capaciteiten toenemen. Flashkaartjes met een groter wordende capaciteit maar een kleiner wordende schrijfsnelheid vind ik een slechte combinatie.
Wat ik dan ook eigenlijk zou willen zien is dat er bij de specificaties van de geheugenkaartjes duidelijk (ook op de verpakking) melding wordt gemaakt van het type NAND chip dat in het kaartje zit. Verder zouden er meerdere classes kunnen komen boven de hoogste class 10 van nu zodat je van tevoren beter weet wat voor prestaties je van zo'n kaartje kunt verwachten.
Hier een vrij recent artikel op AnandTech over deze ontwikkelingen. TLC cellen zijn iets goedkoper dan MLC maar het verschil met SLC blijft toch het grootst.
Ik wil graag bewust de keuze kunnen maken of ik iets meer wil betalen voor geheugen met MLC cellen met grotere snelheid en langere levensduur (en grotere betrouwbaarheid?) of dat ik voor de allerlaagste prijs TLC cellen wil hebben. Die keuze wordt de consument nu niet geboden. Het feit dat dit aan de hand van de serienummers achterhaald moest worden geeft al aan hoe weinig duidelijk het gebruikte type NAND chip in de diverse producten is.
Ik wil dus graag zien dat daartoe geëigende instanties zich sterk gaan maken om dergelijke productspecificaties verplicht vermeld te laten worden door de fabrikanten bij deze geheugenkaartjes, en natuurlijk ook bij SSDs.
Uit het artikel op AnandTech begrijp ik dat er nog geen SSDs op de markt zijn (of waren eind februari toen het artikel is gepubliceerd) die TLC NAND gebruiken. Als die gaan komen verwacht ik dat bij deze drives de fabrikanten het niet zullen kunnen maken om het gebruikte type chips niet te vermelden maar je weet maar nooit wat er zoal gesjoemeld kan worden.
Oplettendheid is dus geboden.
Eerlijk gezegd zit ik me nu af te vragen of ik dit kaartje niet liever terug wil zenden krachtens de 'wet koop op afstand'. Ik betaal liever een paar euro meer voor een kaartje met snellere MLC chips waar ik ook meer vertrouwen in heb dan een met TLC chips. Vraag is alleen... hoe kom ik er nu achter welke chips er in het huidige aanbod geheugenkaartjes wordt gebruikt?
Het lijkt me goed dat andere Tweakers hier ook eens induiken en relevante informatie die zij vinden hier met elkaar delen. In de productsheet van dat laatste kaartje vind ik in elk geval niets terug over het gebruikte type NAND. Ik kan natuurlijk niet alle sites van alle fabrikanten gaan afspeuren naar deze informatie. Daar heb ik jullie voor nodig om daar eens specifiek naar te gaan kijken en hier laten weten of je wat vindt en zo ja wat precies. Het zou bijv. heel nuttig zijn als de fabrikanten een systematiek in hun productcodes zouden gebruiken die o.a. het gebruikte type NAND aan zou geven en dat we die weten te achterhalen (als dat zo zou zijn - ik schat de kans niet heel hoog).
Hier wil ik meer over weten en ik zal hier de enige niet zijn denk ik.
De kaart van begin juli 2011 was een 16 GB Micro-SDHC kaartje.
Eind oktober 2011 kocht ik een 16 GB SDHC kaart.
Nu in mei 2012 kocht ik een 32 GB Micro-SDHC kaartje
Nogmaals, alledrie class 10 kaartjes.
Ik heb ze alledrie getest in dezelfde ingebouwde kaartlezer van mijn HP Mini netbook.
De meeste mensen kennen de resulterende grafiekjes van dergelijke benchmarks wel. Met het toenemen van de blockgrootte van de data die men wegschrijft en leest neemt de snelheid toe tot er een plateau bereikt wordt waarbij het kaartje zijn maximale performance haalt.
Het 'oudste' kaartje had een prestatie waar ik echt van onder de indruk was. Het plateau van de maximale schrijfsnelheid lag rond de 16 MB/s wat bijna op gelijk(!) niveau lag met de maximale leessnelheid die rond de 17 MB/s lag. Meestal ligt de maximale leessnelheid van flashgeheugen een stuk hoger dan de maximale schrijfsnelheid.
Het zo'n drie maanden jongere 16 GB SDHC kaartje bereikte een maximale schrijfsnelheid van 13,5 MB/s en een leessnelheid van 19 MB/s.
Het nu tien maanden jongere 32 GB Micro SDHC kaartje behaalt nog maar een maximale schrijfsnelheid van iets onder de 12 MB/s en een leessnelheid van ook 19 MB/s net als het 'middelste' kaartje.
Bij het testen van de laatste kaart was er ook een opvallend verschil tussen de eerste meting die bij twee bepaalde opeenvolgende blockgroottes in het stijgende deel van de grafiek een schrijfsnelheid van 14,7 en 19,2 MB/s behaalde waarna die terugzakte naar die bijna 12 MB/s. Bij opvolgende metingen gebeurde dat niet meer en was het maximum nooit hoger dan die bijna 12 MB/s.
Ik heb toen contact gezocht met de fabrikant via e-mail en die heeft toen aan de hand van de serienummers de gebruikte NAND chips in de kaartjes weten te achterhalen. Zeer goede zaak dat ze die informatie zo openhartig met me gedeeld hebben. Daar kwam echter het volgende uit.
De eerste 16 GB kaart is gefabriceerd in juni 2011 en bevat Micron MLC chips.
De tweede 16 GB kaart is gefabriceerd in augustus 2011 en bevat Samsung MLC chips.
Van de laatste 32 GB kaart werd geen fabricagedatum gegeven maar gezegd "manufactured by original Sandisk with TLC chips".
Verder werd toegelicht dat er een verschuiving gaande is in de fabricage van de duurste (maar snelste) SLC via de goedkopere (maar langzamere) MLC naar de nog goedkopere (maar nog langzamere) TLC chips.
Nu waren SLC en MLC voor mij allang bekende termen. TLC kende ik nog niet en Wikipedia redirect je dan (nog) naar de MLC pagina Wikipedia: Multi-level cell
Een search op de frontpage van Tweakers op TLC levert welgeteld één hit op.
nieuws: Intel en Micron maken 25nm-flashgeheugen met drie bits per cel van augustus 2010 alweer.
En hier een video van Micron Technology zelf over de verschillende types.
Let vooral bij 2:40 op over het vermelden van nadelen dat de cellen niet alleen trager worden maar ook minder schrijfcycles aankunnen en dus een kortere levensduur hebben.
Waarom post ik dit allemaal?
Omdat ik eerlijk gezegd verwacht had dat de prestaties van dergelijke geheugenkaartjes door de voortschrijdende technologische ontwikkelingen alleen maar zouden toenemen zoals ze over de jaren gedaan hebben (Wet van Moore en zo - Wikipedia: Moore's law ).
Dit vind ik met name belangrijker naarmate de capaciteiten toenemen. Flashkaartjes met een groter wordende capaciteit maar een kleiner wordende schrijfsnelheid vind ik een slechte combinatie.
Wat ik dan ook eigenlijk zou willen zien is dat er bij de specificaties van de geheugenkaartjes duidelijk (ook op de verpakking) melding wordt gemaakt van het type NAND chip dat in het kaartje zit. Verder zouden er meerdere classes kunnen komen boven de hoogste class 10 van nu zodat je van tevoren beter weet wat voor prestaties je van zo'n kaartje kunt verwachten.
Hier een vrij recent artikel op AnandTech over deze ontwikkelingen. TLC cellen zijn iets goedkoper dan MLC maar het verschil met SLC blijft toch het grootst.
Ik wil graag bewust de keuze kunnen maken of ik iets meer wil betalen voor geheugen met MLC cellen met grotere snelheid en langere levensduur (en grotere betrouwbaarheid?) of dat ik voor de allerlaagste prijs TLC cellen wil hebben. Die keuze wordt de consument nu niet geboden. Het feit dat dit aan de hand van de serienummers achterhaald moest worden geeft al aan hoe weinig duidelijk het gebruikte type NAND chip in de diverse producten is.
Ik wil dus graag zien dat daartoe geëigende instanties zich sterk gaan maken om dergelijke productspecificaties verplicht vermeld te laten worden door de fabrikanten bij deze geheugenkaartjes, en natuurlijk ook bij SSDs.
Uit het artikel op AnandTech begrijp ik dat er nog geen SSDs op de markt zijn (of waren eind februari toen het artikel is gepubliceerd) die TLC NAND gebruiken. Als die gaan komen verwacht ik dat bij deze drives de fabrikanten het niet zullen kunnen maken om het gebruikte type chips niet te vermelden maar je weet maar nooit wat er zoal gesjoemeld kan worden.
Oplettendheid is dus geboden.
Eerlijk gezegd zit ik me nu af te vragen of ik dit kaartje niet liever terug wil zenden krachtens de 'wet koop op afstand'. Ik betaal liever een paar euro meer voor een kaartje met snellere MLC chips waar ik ook meer vertrouwen in heb dan een met TLC chips. Vraag is alleen... hoe kom ik er nu achter welke chips er in het huidige aanbod geheugenkaartjes wordt gebruikt?
Het lijkt me goed dat andere Tweakers hier ook eens induiken en relevante informatie die zij vinden hier met elkaar delen. In de productsheet van dat laatste kaartje vind ik in elk geval niets terug over het gebruikte type NAND. Ik kan natuurlijk niet alle sites van alle fabrikanten gaan afspeuren naar deze informatie. Daar heb ik jullie voor nodig om daar eens specifiek naar te gaan kijken en hier laten weten of je wat vindt en zo ja wat precies. Het zou bijv. heel nuttig zijn als de fabrikanten een systematiek in hun productcodes zouden gebruiken die o.a. het gebruikte type NAND aan zou geven en dat we die weten te achterhalen (als dat zo zou zijn - ik schat de kans niet heel hoog).
Hier wil ik meer over weten en ik zal hier de enige niet zijn denk ik.