In de loop van de tijd zijn er verschillende manieren geweest om je PC te koelen. 1 van de populairste methodes op dit moment voor de mensen die wat extremere koeling willen is het koelen van de PC door middel van waterkoeling.
Wat veel mensen niet weten is dat er een eenvoudige manier is om je waterkoeling een stuk efficiënter te laten werken. Deze manier is het koelen met een peltier oftewel een TEC.
TEC staat voor Thermo Electric Cooler. In de rest van deze FAQ zullen we het hebben over een TEC. Als je dit ziet staan dan bedoelen we dus een Peltier.
In de loop van dit verhaal zul je een heleboel verschillende dingen tegenkomen die te maken hebben met het gebruik van een peltier. Van het uitrekenen van de grootte van een peltier tot de isolatie en van de voeding tot de temperatuurverschillen.
Een peltier werkt met het peltier effect wat ontdekt is in 1834, wat inhoud dat als er een gelijkstroom op twee niet gelijke stoffen wordt gezet (negatief en positief geladen materiaal) er een tempratuur verschil optreedt.
Het peltier effect is 1 van de 3 thermo-elektrische effecten, de andere twee zijn bekend als het Seebeck effect en het Thomson effect. Waarbij de laatste twee effecten als 1 geleider voorkomen. De drie effecten hebben een vrij eenvoudige relatie met elkaar.
Het peltier effect houdt in dat als er een stroom ter grootte van I over een aaneenschakeling van twee geleiders A en B wordt gezet met een peltier coëfficiënt IIa en IIb produceert dat een hitte van:
W = (IIa - IIb) * I
Waar W staat voor zowel een negatieve als een positieve stroom. Een negatieve stroom geeft koeling terwijl een positieve een verwarming geeft.
Het peltier effect ontstaat door het feit dat een elektrische stroom is vergezeld van een bepaalde warmte in een geleider zelfs als deze een constante tempratuur heeft. De grote van deze warmte is gegeven door:
II * I
De peltier warmte is de balans van de warmte die zowel van als naar het oppervlak loopt. De warmte ontwikkeling gevonden bij een elektrische stroom is verklaard door de verschillende stroom snelheden van de elektronen die de elektrische stroom geleiden. De stroom snelheid hangt af van de energie van de geleidende elektronen.
Voorbeeld:
Als de stroom snelheid van elektronen met een energie boven het chemische potentieel (Fermi Energie) groter is dan voor de elektronen met een lagere energie, de elektrische energie is vergezeld door een hitte ontwikkeling in de tegenovergestelde richting (Omdat de elektronische lading negatief is!). In dit geval is de peltier coëfficiënt negatief. Dezelfde situatie ontstaat voor een negatiefgeladen halfgeleider, waarin de elektrische stroom gedragen wordt door elektronen in geleidestatus.
Het Seebeck en Peltier coëfficiënt Q en II geven de volgende relatie:
II = T * Q
De standaard TEC is gemaakt door 2 keramische plaatjes met een serie Positief en Negatief geladen pilaartjes tussen hen in. De keramische plaatjes aan beide zijden geven de TEC stevigheid en zorgt voor elektrische isolatie.
Het negatieve materiaal heeft een overschot aan elektronen, het positieve materiaal heeft echter een tekort aan elektronen.
1 P en 1 N geeft een koppel. Zie figuur 1.
Fig. 1:
Een TEC heeft dit soort koppels in serie staan wat betreft de stroom en wat betreft warmte afgifte natuurlijk allemaal parallel :)
Een TEC kan bestaan uit 1 tot vele honderden van dit soort koppels.
Als de elektronen van het P materiaal naar het N materiaal gaan dan krijgen ze een hogere energie waarde waardoor ze thermische (warmte) energie absorberen (koude kant). Als ze daarna weer van het N materiaal naar het P materiaal gaan komen ze in een lagere energie waarde waardoor ze thermische energie vrijgeven (warme kant).
Een TEC kan gebruikt worden om zowel te koelen als te verwarmen maar bij een computer zijn we vooral geïnteresseerd in het koelen. Let er dus goed op dat je de peltier op de juiste wijze gebruikt anders verwarmt hij je processor!
Nu we weten wat een peltier is wordt het hoog tijd om te kijken wat voor peltier we nodig hebben. We zullen kijken waarom sommige peltiers wel in je systeem kunnen en waarom andere niet.
Een peltier kan b.v. 226 watt zijn terwijl je CPU een watt of 60 is. Dan wordt de totale warmte die je heatsink af moet voeren dus 364.8 + 60 = 424.8 Watt. Zoals je ziet tellen we de warmte ontwikkeling van de CPU bij de Peltier op dus de formule om uit te rekenen wat een heatsink aan warmte af moet kunnen voeren is:
Qh = Qc + Qp
Waarbij:
Qh = Warmte Heatsink
Qc = Warmte CPU onder welke manier je ook bedenkt (als je overklokt ook dat wattage geven!)
Qp = Warmte Peltier
De TEC's gegevens zijn gegeven door de fabrikant en bestaan meestal uit 4 dingen (Qmax, Vmax, Imax en Tmax).
Qmax is het maximale wattage dat een peltier kan verplaatsen van de koude naar de warme kant ervan uitgaande dat de peltier met een efficiëntie van 100% werkt.
Vmax is het meest efficiënte voltage volgens de fabrikant (meestal ligt dat iets lager, bij 15 V Vmax is b.v. 12-14 volt beter)
Imax is het meest efficiënte amperage wat de TEC kan hebben.
Tmax is het meest efficiënte tempratuur verschil tussen de warme en koude kant van de peltier als deze niet belast is.
Elke peltier heeft voor deze dingen z'n eigen waardes en deze worden eigenlijk altijd wel door de fabrikant of leverancier gegeven.
Laten we ervan uitgaan als voorbeeld dat we een peltier hebben die een wattage van 226.1 watt vermogen heeft bij een voltage van 15.2 volt met 24 ampère en een tempratuur verschil van 67 graden kan geven.
We kunnen de relaties als volgt weergeven:
Th = Tamb + (C/W)(Qh)
Qh = Pin + Qc
dT = Th - Tc
Waarbij:
Th = De peltier z'n warme kant tempratuur (dit is een van de meest kritiekste punten mbt. het koel systeem van een peltier)
Tamb = De gemiddelde tempratuur in je systeem kast
C/W = Heatsink efficiëntie (Aantal graden/Watt)
Qh = De totale load op de Heatsink(watt)
Pin = Peltier stroom toevoer (watt)
Qc = CPU warmte load (Watt)
dT = Totaal tempratuur verschil tussen de peltiers warme en koude kant
Tc = De tempratuur van de koude kant van de peltier.
Laten we ervan uitgaan dat de kast tempratuur 20 graden is, Pin is (Ampère * Volt = 24 * 15.2 = )364.8 Watt, Qc = 60 watt en de heatsink efficiënt is 0.5 C/W. Als we nu al deze gegevens invullen in onze Th formule krijgen we het volgende:
Th = Tamb + (C/W)(Qh)
Th = Tamb + (C/W)(Pin + Qc)
Th = 20 C + (0.5 C/W)(364.8 + 60 Watt)
Th = 20 C + 212,4C = 232,4 C
Als je naar de gegevens hierboven kijkt zou een peltier dus 232,4 Graden worden. Het wordt zo heet omdat de peltier geen mogelijkheid heeft om de totale warmte van de peltier + CPU kwijt te kunnen (Dit is namelijk met een luchtkoelertje erop (voor een luchtkoelertje kan je vrijwel altijd 0.5 C/W nemen, van waterkoeling weet ik dat niet precies). Deze gegevens zijn belangrijk omdat elke peltier een "performance curve" heeft dat geeft aan wat we kunnen verwachten van de koude kant van de TEC zal zijn onder verschillende heatsink tempraturen, voltages en ampères.
Als je zo'n tabel afleest geeft dat de meest koude tempratuur aan die mogelijk is binnen de door jouw gestelde parameters.
Om nu te kunnen kijken wat het tempratuur verschil zou zijn tussen de warme en koude kant van de peltier kan je de volgende formule gebruiken:
Delta T = (1 - (Qc/Qmax)) * dT
Dus als we een peltier hebben van 226 watt en een cpu wattage van 60 watt en een maximaal tempratuur verschil van 67 graden wordt dat:
Delta T = (1 - (60/226) * 67
Delta T = 49 graden tempratuur verschil tussen de warme en koude kant.
Zoals je dus ziet moet je een goede heatsink hebben om alle warmte af te voeren. Een luchtkoeling is dus echt niet voldoende. Wat de grote merken en fabrikanten ook beweren een luchtgekoelde heatsink met een peltier zal nooit zo goed koelen als een waterkoeling en soms zelfs slechter als een luchtkoeling zonder peltier.
Nu we weten welke TEC we nodig hebben moeten we gaan kijken naar hoe deze gevoed moet gaan worden. Zoals we in het voorbeeld hierboven al zagen is het bijna niet te doen om een TEC te gaan voeden met de voeding uit onze computer. Deze levert A. Niet genoeg Ampère en B. Niet genoeg voltage om de TEC goed te kunnen laten functioneren.
Er zijn twee mogelijkheden om onze TEC toch goed te kunnen voeden:
- Een speciale (Meestal dure voeding kopen)
- Zelf een voeding bouwen.
Om zelf een voeding te bouwen heeft DaBit op zijn site een zeer mooie beschrijving gemaakt. Omdat dit echter in het engels is zal ik heel in het kort een aantal dingen proberen hier te verduidelijken maar voor de details wil ik je toch naar zijn site verwijzen wat hierna staat is dus ook grotendeels gewoon naar het Nederlands vertaald vanaf zijn site dus alle credit naar DaBit.
Als je naar het schema kijkt dan zie je een aantal dingen staan. Deze zijn een Fuse (zekering) een Transformer (transformator) een Bridge rectifier (gelijkrichter) en een capacitor (condensator).
De zekering is alleen maar voor beveiliging. Het exacte type wordt geleverd bij de Transformator en deze moet aangehouden worden omdat er anders brand kan ontstaan. De uitgang van de transformator zit gekoppeld aan een gelijkrichter zodat de wisselspanning die uit de transformator komt omgezet wordt naar een gelijkstroom. Daarna zit er een condensator die de fluctuaties in de spanning recht trekt zodat er een mooi stabiele voeding voor de TEC ontstaat.
Hoe groot alle onderdelen moeten worden staat heel duidelijk aangegeven op de site met berekeningen. Ik ga dat niet hier vertellen omdat ik dan al DaBit zijn werk overnieuw ga zitten doen in een andere taal terwijl iedereen eigenlijk wel een beetje engels kent.
Ook is het zo dat er een aantal standaard voedingen in omloop zijn die eigenlijk niet voldoende zijn voor een peltier maar daar wel speciaal voor worden verkocht (bepaalde type's meanwell voedingen) deze passen wel mooi in een 3 1/2" bay maar zijn eigenlijk net niet afdoende om je peltier van voldoende volt en ampere te voorzien. Let dus op dat als je een voeding koopt deze van voldoende vermogen is om je peltier ook echt goed te kunnen voeden.
Nu we een werkende TEC van de juiste grootte hebben gemaakt gaan we door naar het volgende, namelijk het inbouwen van een peltier.
Dit is uitgebreid beschreven door mij in een eerder topic te weten:
hier staan vooral veel foto's ed. in van hoe het er in het echt uit ziet voor de mensen die hierin geïnteresseerd zijn.
De rest zal ik ook hier gaan bespreken:
Als je een systeem voor je neemt heb je als eerste de socket waar de processor in valt, hier overheen komt een coldplate, daaroverheen de peltier en dan als laatste een goede waterkoeling. Dit zal er dus ongeveer als in figuur 2 uitzien
Fig. 2:
Nu zie ik opeens een coldplate staan! Wat is dat voor iets?? Dat hadden we nog niet besproken.. Nou, eigenlijk is dat heel erg simpel, een coldplate is er speciaal voor gemaakt dat de warmte die de CPU genereert gespreid wordt over de hele coldplate zodat de peltier (die groter is als de core van je CPU) deze plaat in z'n geheel kan koelen. Zo gaat er dus geen warmte verloren doordat er maar een heel klein oppervlak gekoeld kan worden maar kan dus het hele oppervlak van de TEC ook effectief gebruikt worden om de CPU te koelen.
Oké nu we gehad hebben hoe het allemaal precies gemonteerd moet gaan worden een stukje over isoleren. Dit is ook weer iets wat heel nauwkeurig moet gebeuren omdat je systeem niet tegen water kan. Wat er gebeurt is dat de TEC koud wordt aan de onderkant (onder 0 ) dan kan er dus condens ontstaan en da's niet zo fijn voor de onderdelen van je computer als deze met dat condens in aanraking komen.
Een manier die ik nog steeds met succes toepas is de volgende:
Fig. 3:
Fig. 4:
Op de foto hierboven is de heatsink van mij te zien met de isolatie er omheen. De isolatie is neopreen en is in een vorm gesneden zodat deze om de peltier heen valt zodat er geen condens kan ontstaan. Als je nog verder wil gaan met de isolatie van je computer dan kan je het moederbord eventueel nog inspuiten met blanke lak of al je componenten beplakken met kurk. Deze methoden worden uitgebreid besproken op de volgende sites:
http://www.octools.com/in...ticles/howto2/howto2.html
http://www.octools.com/in...t_condensation/intro.html
http://www.octools.com/in...s/condensation/howto.html
Zoals je zult zien zijn deze allemaal voor wat oudere systemen maar de isolatie methoden zijn precies hetzelfde gebleven dus ook voor onze toepassingen nog uitermate geschikt.
Nog maar even ten overvloede dan nog het volgende:
Let erop dat je waterkoeling echt uitermate goed werkt. Het is al bij een aantal users van GoT en van andere OC-Sites voorgekomen dat het hele systeem met een peltier veel maar dan ook echt heel veel te heet werdt waardoor uiteindelijk zelfs de solderingen van de peltier los gingen, er kortsluiting ontstond, daardoor de peltier eigenlijk ging verwarmen naar beide kanten en daardoor ook de CPU en het moederbord dood gingen :'(
Oké een computer koelen leuk maar kan ik nog meer met een peltier? - Een waterchiller o.i.d
Tuurlijk kan je met een peltier nog veel meer als alleen maar een computer koelen. Een peltier wordt in de industrie heel veel gebruikt om dingen op een constante tempratuur te houden omdat je iets zowel kan verwarmen als afkoelen met 1 peltier alleen maar door simpel de polariteit om te draaien.
Een idee wat hier op GoT al een paar keer geopperd is is het maken van een waterchiller met een peltier... Eigenlijk is dit uitermate in-effecient omdat je twee apparte waterlussen nodig hebt. Heb je dus ook twee pompen nodig. Verder is het zo dat het water niet echt makkelijk af te koelen is. Wat je dus zal moeten doen is een tweetal waterkoelingsblokjes maken en deze weer door een waterblokje laten lopen wat koelt. niet echt handig dus (groot)
Fig. 5 - Een professioneel waterchillertje van swiftech
Zoals je hier kunt zien worden er twee peltiers gebruikt. Deze zijn volgens de site van tweakstore 226 watt per stuk (364.8 watt warmte afgifte per stuk) * 2 = 729.6 watt warmte afgifte. Dit moet dan weer afgevoerd worden door een radiator die dat aankan (ook geen kleintje).
Als je dan verder kijkt naar wat hij het water afkoelt dan zie je dat hij het water maar 4 graden boven een kamer tempratuur kan afkoelen bij een kamertempratuur van 25 graden en een watertempratuur van het warme water van 35 graden, het water werdt dus 6 graden afgekoeld! niet echt veel. [/p]
Phase-Change (vanaf hier PC genoemd) koeling is gebaseerd op het natuurkundige principe dat een verdampende vloeistof energie onttrekt van de omgeving, en een condenserende vloeistof warmte afgeeft aan de omgeving. De officiele niet-overklokkers term voor een phase-change systeem is 'Vapour-compression system'. Dat een verdampende vloeistof warmte opneemt kun je eenvoudig zelf uitproberen door op een zonnige zomerdag in het zwembad te springen en eruit te klimmen. Doordat het water op je lijf gaat verdampen heb je het opeens een stuk minder warm.
Exact hetzelfde principe wordt gebruikt in koelkasten. Een vloeistof (meestal incorrect 'freon' genoemd) wordt verdampt door het te laten koken. Hierdoor wordt warmte onttrokken. Een compressor perst de damp weer samen totdat de damp weer vloeibaar wordt. Hierbij ontstaat warmte, welke buiten de te koelen ruimte afgevoerd wordt. De zojuist ontstane vloeistof kan dan weer naar de verdamper, etc. Het is dus gewoon een kringloop.
Het grote voordeel van dit systeem is dat eenvoudig hoge capaciteiten te halen zijn en dat het efficienter is dan het gebruik van peltiers.
Een phase-change koeler bevat in de basis de volgende componenten:
Soms zijn er nog additionele onderdelen nodig, maar dit hangt af van hoe het systeem ontworpen is.
De compressor
De compressor doet niets anders dan het koelmiddel rondpompen. Hierbij wordt aan de perszijde van het systeem het koelmiddel samengeperst tot vloeistof. Er zijn verschillende soorten compressoren. In koelkasten, vriezers maar ook in de commerciele pc-koelers wordt voornamelijk een zuiger-compressor gebruikt. Denk hierbij aan een systeem zoals een gewone luchtcompressor ook gebruikt. In modernere airconditioners en zwaardere systemen worden ook andere typen compressorn gebruikt zoals scroll-compressoren of roterende compressoren. In de U.S. zijn de roterende compressoren zeer goedkoop aan te komen en worden daarom ook vaak gebruikt in zelfbouw systemen.
Elk koelmiddel heeft andere eigenschappen en daarom is een compressor ook geschikt gemaakt voor een bepaald koelmiddel. Dit houd in dat de motor een bepaalde sterkte heeft (meestal uitgedrukt in pk's), dat er olie inzit die geschikt is voor dat koelmiddel. Het is niet zomaar mogelijk om elke compressor met een ander koelmiddel te laten werken. Een andere eigenschap van compressoren is het werkgebied. Er zijn 3 werkgebieden, namelijk LBP, MBP en HBP (low-, medium- en High backpressure). Een HBP compressor is in staat om veel meer koelmiddel rond te pompen, en heeft hierdoor ook een sterkere motor. Voor een processorkoeler wordt meestal een LBP compressor gebruikt, immers wil je een zo laag mogelijke temperatuur, dus een lage zuigdruk. Ook de start kracht (starting torque) van een compressor is iets waar rekening mee gehouden dient te worden. Dit komt later aan bod bij de expansie methode.
De condenser
Net als dat bij het verdampen van een vloeistof warmte onttrokken wordt aan de omgeving, ontstaat bij het samenpersen van een gas tot vloeistof warmte. Deze warmte moet worden afgevoerd, en dit gebeurt in de condenser. Een koelkast bevat vaak een passieve condenser (het zwarte 'rek' wat achterop de koelkast zit). Bij andere systemen zoals airco's, maar ook de pc-koelers wordt gebruik gemaakt van een actieve condenser. Dit lijkt op een radiator zoals gebruikt bij een waterkoelingssysteem. Een normale radiator is echter niet geschikt als condenser. Bij het samenpersen van het gas loopt de druk hoog op, dus de condenser moet ook geschikt zijn voor deze drukken. Een normale radiator is met zachtsoldeer vastgezet, en zal de hoge drukken niet overleven. Hoe hoog deze druk is hangt af van het gebruikte koelmiddel, en de temperatuur van de condenser. Om de drukken zo laag mogelijk te houden is het van belang de condenser goed te koelen. Daarom zit er op de kleine condensers altijd een fan. Verder dient de condenser ook geschikt te zijn voor het af te voeren vermogen, en zie je dus bij airco's veel grotere condensers dan bij pc-koelers.
Filter / Droger
Vuildeeltjes en water kunnen ervoor zorgen dat het systeem verstopt raakt. Om ervoor te zorgen dat er geen water of vuil in het systeem zit, wordt er een filter / droger geplaatst. Als een systeem open is geweest, is het altijd aan te raden om een nieuwe droger te plaatsen.
Expansie onderdeel
Dit onderdeel zorgt ervoor dat de samengeperste vloeistof weer verdampt en dus koude onttrekt aan de omgeving. Er wordt gezorgd voor een drukverschil tussen de perszijde en de zuigzijde zodat verdamping kan plaatsvinden. Dit kan op verschillende manieren gebeuren maar de meest gebruikte methoden zijn een capillaire leiding en een TEV/TVX
Verdamper
Dit is het onderdeel waar het koelmiddel uiteindelijk in verdampt en dus warmte aan de omgeving onttrekt. In het geval van een direct-die koeler gaat het dan om een koelblok wat op de processor wordt gemonteerd. Bij een airco lijkt de verdamper meer op een radiator waar lucht doorheen geblazen wordt die door de verdamper afgekoeld wordt. Het verdampte koelmiddel wordt uiteindelijk weer weggezogen door de compressor om zo de kring opnieuw te beginnen.
Koelmiddel
Er zijn verschillende soorten koelmiddelen. Vroeger werd er voornamelijk gebruik gemaakt van CFC's zoals R12 (ook wel freon genoemd) en R502. R12 was voor normale toepassingen, en R502 was voor de lage temperatuur toepassingen. Deze koelmiddelen zijn
zeer schadelijk voor de ozonlaag, en daarom is enkele jaren geleden besloten om deze koelmiddelen niet meer te produceren en is het verboden deze middelen te gebruiken. Ook HCFC's zoals R22 werden lange tijd volop gebruikt voor bijvoorbeeld airconditioning toepassingen. R22 is wel minder schadelijk dan R12 en R502, maar nog steeds schadelijk voor de ozonlaag. R22 mag nog wel gebruikt worden om bestaande systemen te hervullen, maar niet meer om nieuwe systemen mee te vullen in de EU. in de US wordt R22 nog volop gebruikt.
Om alle bovenstaande koelmiddelen te vervangen door milleu-vriendelijkere versies wordt er tegenwoordig gebruik gemaakt van HFC's zoals R134a (normale koelkasten), R404a/R507 (lage temperatuur toepassingen) en R407c/R410a (airconditioning). Deze koelmiddelen zijn niet meer schadelijk voor de ozonlaag, maar dragen nog wel bij aan het global-warming probleem. Om deze reden mag je zonder stek-licentie ook niet met deze middelen werken.
Als laatste zijn er nog de natuurlijke koelmiddelen zoals R290 (propaan), R600 (butaan), R600a (isobutaan), R1270 (propeen/propyleen). Het nadeel van deze koelmiddelen is dat ze allemaal brandbaar zijn. Bij een gesloten systeem hoeft dit echter geen probleem te zijn. Zo wordt bijvoorbeeld R600a in heel veel koelkasten van Duits fabrikaat gebruikt.
Jawel, in theorie is het ook best mogelijk om een koelkast te gebruiken voor je koeling. Er zijn alleen een paar kleine nadeeltjes:
En de buizen doorknippen en er een andere verdamper opzetten dan? Mijn waterblok bijvoorbeeld?
Dat kan, alleen zo gauw je de buizen openknipt/zaagt zal je koelmiddel eruit verdwijnen. Dit is riskant; je kunt er behoorlijke brandblaren aan over houden (door de snijdende kou). Verder kan het nogal milieuonvriendelijk zijn. Als je koelmiddel eenmaal verdwenen is zul je een gespecialiseerd reparatiebedrijf op moeten zoeken om het overnieuw bij te vullen.
Er zijn 3 bedrijven geweest welke een commerciele phase change koeler op de markt hebben gezet welke direct de processor kan koelen. Kryotech heeft een tijdje een koeler verkocht, maar is al enige jaren gestopt met produceren van deze producten.
Nventiv (begonnen als Chipcon) is een ander bedrijf wat redelijk succesvol direct-die koelers heeft verkocht. De producten (de Mach-I, Mach-II, Mach-II ST en de Mach-II GT) zijn inmiddels vrij bekend onder de die-hard tweakers. Helaas heeft Nventiv recent zijn faillisement aan moeten vragen.
De derde bekende producent is Asetek, welke de Vapochill serie voert. Hiervan zijn ook verschillende versies verschenen (de normale Vapochill, de Vapochill SE, de Vapochill XE en recentelijk de Vapochill Lightspeed).
De capaciteit van deze koelers, en daarmee ook de haalbare temperatuur hangt grotendeels af van de gebruikte compressor. Alle asetek machines, met uitzondering van de Lightspeed maken gebruik van een kleinere 12V compressor. Dit heeft als voordeel dat het vrij kleine units zijn welke weggewerkt kunnen worden in een normale midi tower. Asetek verkocht deze machines ook kompleet met een aangepaste kast hiervoor. De Lightspeed, maar ook alle Nventiv en Kryotech machines zijn verkocht als losse unit welke je onder je normale kast kwijt kunt. Het voordeel van deze losse units is dat ze een veel lagere temperatuur kunnen halen.
Als je op dit moment een nieuwe phase change koeler wilt kopen kom je automatisch uit bij Asetek. Kun je je echter geen nieuwe koeler veroorloven, dan is het de moeite waard om eens uit te kijken naar een 2e hands Nventiv machine of een gebruikte Vapochill, afhankelijk van je budget en de gewenste temperaturen.
De meest verkochte koelers, met uitzondering van de Lightspeed en de Mach-II GT zijn gevuld met het koelmiddel R134a. De compressors in deze apparaten zijn gemaakt voor dit koelmiddel. Echter is R134a niet het meest geschikte koelmiddel voor dit soort toepassingen. Het is mogelijk om de koelunits te laten hervullen met een ander koelmiddel waardoor lagere temperaturen gehaald worden. De voorkeur gaat over het algemeen uit naar een hervulling met R507 waarbij temperaturen tot zo'n -50 gehaald worden. Ook hervullingen met andere koelmiddelen zoals R404a of R290 zijn mogelijk. Het hervullen van een phase change koeler mag je niet zelf doen, maar moet je laten doen bij een erkend koelmonteur. Bedenk echter wel dat de compressor in de koeler niet gemaakt is voor dit soort koelmiddelen. De drukken die in het systeem ontstaan zijn veel hoger als waar het apparaat voor bedoelt is. Een eventuele garantie van de fabrikant vervalt bij een hervulling.
Kan, is mogelijk. Mits je weet wat je doet en je hulp krijgt van mensen met de benodigde apparatuur. Verdiep je goed in de materie voordat je begint. Verwacht echter niet dat je zelf even snel en goedkoop een phase-change systeempje in elkaar kunt klussen.
Technische Peltier FAQ
[PC] Algemene Phasechange discussie topic
http://www.xtremesystems.com
http://teampuss.com
http://www.benchtest.com
http://www.extremecooling.org
http://www.ProCooling.com
http://www.octools.com
www.wsu.edu/~i6735189/cpu/N8swatercooledpelts.html
www.droogijs.nl
www.dryice.nl
http://www.peltier-info.com
http://www.tedist.com / http://www.tetech.com
http://www.melcor.com
http://www.marlow.com
http://www.kryotherm.spb.ru / http://www.kryothermusa.com
http://www.sscooling.com
http://www.tellurex.com
http://www.supercool.se
http://www.novelconceptsinc.com
http://www.dangerden.com/mall/metal_stock.asp
http://www.onlinemetals.com
http://www.telefoongids.ptt-telecom.nl => 'oud metaal' + plaatsnaam
http://www.goudengids.nl => 'oud metaal' + plaatsnaam
http://www.overclockers.nl
http://www.overclockers.com
© 1998-2008 Tweakers.net BV - Based on React - Hosted by True - Served by Adrastos
© 1998-2008 Tweakers.net BV - Based on React - Hosted by True - Served by Adrastos
![[RSS]](images/icons/rss.gif "RSS feed of /list_messages/1104248"){kind=icon}
![[XML]](images/icons/xml.gif "XML feed of /list_messages/1104248"){kind=icon}
![[view]](images/icons/view.gif "Bekijk bericht"){kind=icon}
Door: